Σύνδρομο θρομβοπενίας και θρόμβων: Ποια είναι η διάγνωση και η θεραπευτική αντιμετώπιση

Το νέο σύνδρομο που χαρακτηρίζεται από θρομβοπενία (χαμηλά αιμοπετάλια) και σχηματισμό θρόμβων το οποίο παρουσιάζεται πέντε έως 24 μέρες μετά τον εμβολιασμό με εμβόλια έναντι του  SARS-CoV-2 που είχαν ως φορέα αδενοϊό εξετάζεται σε δημοσίευμα ιατρικό περιοδικό New England Journal of Medicine.

Οι καθηγητές της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Ευστάθιος Καστρίτης και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ)(https://mdimop.gr/covid19/) συνοψίζουν τα δεδομένα αυτά.

Στο περιοδικό δημοσιεύονται άρθρα με τρεις ανεξάρτητες περιγραφές 39 ατόμων με αυτό το σύνδρομο που αναπτύχθηκε 5 έως 24 ημέρες μετά τον αρχικό εμβολιασμό με το ChAdOxnCoV-19 (το εμβόλιο της AstraZeneca), έναν ανασυνδυασμένο αδενοϊό-φορέα από χιμπατζή που κωδικοποιεί την πρωτεΐνη-ακίδα του SARS -CoV-2.

Το προφίλ των ασθενών:

Όπως περιγράφεται ήταν υγιής  και πολύ λίγοι είχαν γνωστό ιστορικό προηγούμενο θρόμβωσης ή προθρομβωτικής διάθεσης. Οι περισσότεροι ασθενείς σε αυτές τις αναφορές  ήταν γυναίκες ηλικίας κάτω των 50 ετών,  καθώς και μερικές λάμβαναν και οιστρογόνα.

Άξιο λόγου είναι ότι οι θρομβώσεις  εντοπίστηκαν συχνά σε ασυνήθεις περιοχές όπως οι εγκεφαλικές φλέβες, οι ηπατικές φλέβες, η σπληνική και η πυλαία φλέβα (αλλά και οι φλέβες των κάτω άκρων και πνευμονικές φλέβες) .

Επίσης, διαπιστώθηκαν:

  • χαμηλός αριθμός αιμοπεταλίων,
  • υψηλά επίπεδα D-Dimers (προϊόντα αποδόμησης των θρόμβων) και
  • μείωση του ινωδογόνου, δηλαδή ευρήματα συμβατά με μια γενικευμένη και μη ελεγχόμενη ενεργοποίηση του μηχανισμού της πήξης.
  • 000 έως 30.000 ανά κυβικό χιλιοστόμετρο σε διάμεσους αριθμούς αιμοπεταλίων ( ενώ τα φυσιολογικά είναι πάνω από 150.000).
  • το 40% των ασθενών πέθανε, μερικοί από ισχαιμική εγκεφαλική βλάβη, υπερκείμενη αιμορραγία ή και τις δύο καταστάσεις, συχνά μετά από χορήγηση αντιπηκτικών.

Άξιο αναφοράς είναι πως ο συνδυασμός θρόμβωσης και θρομβοπενίας οδήγησε τους ερευνητές αρχικά στη διάγνωση της προκαλούμενης από ηπαρίνη θρομβοπενίας, ένα σύνδρομο που αναπτύσσεται μετά από χορήγηση ηπαρίνης (ενός αντιπηκτικού που χρησιμοποιείται ευρέως). Ωστόσο κανένας από τους ασθενείς δεν είχε γνωστή έκθεση στην ηπαρίνη πριν από την έναρξη της νόσου.

Οι ερευνητές αποκαλούν το σύνδρομο vaccine induced immune thrombotic thrombocytopenia – VITT (δηλαδή ανοσολογικής αρχής θρομβωτική θρομβοπενία μετά από εμβολιασμό).

Διαβάστε επίσης:  Πως λειτουργεί ο μηχανισμός της θρόμβωσης μετά από εμβολιασμό

Χαρακτηριστικό εύρημα

Στην συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων καταγράφηκε η παρουσία αντισωμάτων έναντι του παράγοντα 4 των αιμοπεταλίων (PF4). Σε αντίθεση με την προκαλούμενη από ηπαρίνη θρομβοπενία,  το αντίσωμα συνδέεται με τον παράγοντα  PF4 απουσία ηπαρίνης. Αυτό το μοτίβο είναι συμβατό με μια «άτυπη» ή «αυτοάνοση» θρομβοπενία, στην οποία αναπτύσσονται θρόμβοι χωρίς προηγούμενη έκθεση στην ηπαρίνη.

Διαφορετική είναι και η κατανομή των θρόμβων. Με βάση αυτές τις αναφορές, η διάγνωση της ανοσολογικής αρχής θρομβωτικής θρομβοπενίας μετά από εμβολιασμό (VITT) πρέπει να επιβεβαιώνεται με ειδικό τεστ (όχι με τις ταχείες δοκιμασίες που χρησιμοποιούνται για την ανίχνευση θρομβοπενίας από ηπαρίνη).

Συμπτώματα τα οποία πρέπει να έχει κανείς υπόψη του είναι:

  • η εμφάνιση δύσπνοιας,
  • άλγους στο θώρακα,
  • οίδημα στα κάτω άκρα,
  • κοιλιακό άλγος,
  • κεφαλαλγία,
  • θάμβος οράσεως,
  • πετέχιες το δέρμα.

Αντιμετώπιση

Εκτιμάται πως η χορήγηση ενδοφλέβιας ανοσοσφαιρίνης και κορτιζόνη σε  υψηλές δόσεις μπορούν να βελτιώσουν τον αριθμό των αιμοπεταλίων μέσα σε λίγες ημέρες, γεγονός που μπορεί να περιορίσει τον κίνδυνο αιμορραγίας, ειδικά όταν αρχίζει η αντιπηκτική αγωγή.

Η δε χορήγηση αντιπηκτικής αγωγής μπορεί να σταματήσει την αλυσιδωτή ενεργοποίηση των μηχανισμών της πήξης, παρά τα χαμηλά αιμοπετάλια.

Σοφότερο θεωρείται να χορηγηθούν ως αντιπηκτική αγωγή όχι ηπαρίνες χαμηλού μοριακού βάρους, αλλά διαφορετικής κατηγορίας αντιπηκτικά, μη ηπαρινικά, όπως αυτά που χορηγούνται στην θεραπεία της θρομβοπενίας που προκαλείται από την ηπαρίνη.

Ωστόσο,  κρίνεται πως θα πρέπει να αποφεύγεται η χορήγηση αιμοπεταλίων με δεδομένο ότι μπορεί να ενεργοποιηθεί περαιτέρω το σύνδρομο.

Συν το χρόνω και την εμπειρία που αποκτάται αναμένεται ότι το υψηλό ποσοστό θνησιμότητας που σχετίζεται με αυτό το σύνδρομο θα μειωθεί σημαντικά λόγω της πιο έγκαιρης αναγνώρισης και της κατάλληλης αντιμετώπισης.

 

 

Πηγή: https://virus.com.gr/