Ροή

Πώς θα λειτουργούν τα νοσοκομεία το 2026 – Τι αλλάζει για τους ασθενείς

Σημαντικές αλλαγές στα δημόσια νοσοκομεία δρομολογεί από το νέο έτος το υπουργείο Υγείας.

Στο πλαίσιο αυτό, ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης έχει προαναγγείλει συγκεκριμένες παρεμβάσεις, οι οποίες φιλοδοξούν να βελτιώσουν την εμπειρία των ασθενών και την καθημερινή λειτουργία του ΕΣΥ, αξιοποιώντας σύγχρονες τεχνολογίες και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης.

Οι αλλαγές αφορούν κυρίως τα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών, αλλά και την ενσωμάτωση νέων ψηφιακών συστημάτων στα υπάρχοντα πληροφοριακά δίκτυα των νοσοκομείων, με στόχο την ταχύτερη και αποτελεσματικότερη διαχείριση των περιστατικών.
Τι έρχεται στα δημόσια νοσοκομεία

Τεχνητή νοημοσύνη στα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών

Η τεχνητή νοημοσύνη εισέρχεται δυναμικά και στα ΤΕΠ. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό του υπουργείου, σύγχρονα ψηφιακά εργαλεία θα ενσωματωθούν στα συστήματα των Επειγόντων, προκειμένου να υποστηρίζουν τον ταχύτερο διαχωρισμό και την προτεραιοποίηση των περιστατικών.

Ο ρόλος της τεχνητής νοημοσύνης θα είναι υποστηρικτικός, πάντα υπό την εποπτεία του ιατρονοσηλευτικού προσωπικού, με στόχο τη μείωση των καθυστερήσεων και τη βελτίωση της ροής των ασθενών.

Ηλεκτρονική ιχνηλάτηση ασθενών σε 100 νοσοκομεία
Το ηλεκτρονικό «βραχιολάκι» για την παρακολούθηση της πορείας των ασθενών στα ΤΕΠ επεκτείνεται σε 100 νοσοκομεία σε όλη τη χώρα έως τις αρχές του 2026, με έμφαση στα μεγάλα νοσηλευτικά ιδρύματα της Περιφέρειας.

Το σύστημα, που εφαρμόζεται ήδη στα περισσότερα νοσοκομεία της Αττικής, έχει – σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας – μειώσει σημαντικά τον χρόνο αναμονής στα Επείγοντα. Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη η εκπαίδευση του προσωπικού στις νέες ψηφιακές διαδικασίες.

Επεκτείνεται η ψηφιακή αξιολόγηση από τους ασθενείς

Από τον Ιανουάριο, το σύστημα ψηφιακής αξιολόγησης των νοσοκομείων επεκτείνεται και σε νέες δομές του ΕΣΥ. Εκτός από τα γενικά νοσοκομεία, στη διαδικασία θα ενταχθούν τα Παιδιατρικά, τα Ογκολογικά και τα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών.

Οι ασθενείς θα έχουν τη δυνατότητα να αξιολογούν την εμπειρία τους και την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών, παρέχοντας στο υπουργείο Υγείας σημαντικά δεδομένα για την καθημερινή λειτουργία των νοσοκομείων και τα προβλήματα που χρήζουν παρεμβάσεων.

Έλεγχος χρόνου αναμονής μέσω κινητού

Μέσω της εφαρμογής MyHealth, οι πολίτες θα μπορούν από τις αρχές του 2026 να ενημερώνονται σε πραγματικό χρόνο για τον χρόνο αναμονής στα ΤΕΠ των νοσοκομείων. Η λειτουργία αυτή βασίζεται στα δεδομένα που θα συλλέγονται από το ηλεκτρονικό βραχιολάκι.

Σύμφωνα με τον υπουργό Υγείας, οι ασθενείς θα έχουν πλέον τη δυνατότητα να επιλέγουν το νοσοκομείο με τη μικρότερη αναμονή, αποφεύγοντας την άσκοπη ταλαιπωρία και συμβάλλοντας σε πιο ορθολογική κατανομή των περιστατικών στο ΕΣΥ.

 

 

Πηγη: https://www.healthreport.gr

Ηλεκτρονική καταχώρηση ιατρικών επισκέψεων ασφαλισμένων στο ΛΣ-ΕΛΑΚΤ μέσω του ΣΗΣ-ΗΔΙΚΑ απο μη συμβεβλημένους παρόχους με το ΓΕΕΘΑ

22 12 2025 ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΟ ΣΗΣ ΙΑΤΡΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ

 

 

..

Στα όρια τα παιδιατρικά νοσοκομεία λόγω γρίπης και RSV – Αυξημένες νοσηλείες

Σημαντική πίεση δέχονται τα παιδιατρικά νοσοκομεία της χώρας λόγω της έξαρσης γρίπης και RSV, με τις αναμονές να φτάνουν έως και τις τέσσερις ώρες.

Σημαντική πίεση δέχθηκαν τα παιδιατρικά νοσοκομεία της χώρας τις ημέρες των Χριστουγέννων, καθώς η ταυτόχρονη κυκλοφορία της γρίπης, του RSV και άλλων ιώσεων οδήγησε εκατοντάδες παιδιά στα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο πρόεδρος της ΠΟΕΔΗΝ, Μιχάλης Γιαννάκος, οι προσελεύσεις αυξήθηκαν κατακόρυφα, με αποτέλεσμα οι χρόνοι αναμονής να φτάνουν ακόμη και τις 3 με 4 ώρες, ενώ ποσοστό 10% έως 15% των παιδιών που προσέρχονται τελικά χρειάζεται νοσηλεία.

Εκατοντάδες προσελεύσεις μέσα σε ένα 24ωρο

Όπως ανέφερε ο κ. Γιαννάκος, μόνο στο Νοσοκομείο Παίδων «Αγλαΐα Κυριακού», το οποίο εφημέρευε, προσήλθαν μέσα σε ένα 24ωρο περίπου 500 παιδιά, εκ των οποίων 120 εμφάνιζαν γρίπη, RSV ή άλλες ιογενείς λοιμώξεις του αναπνευστικού.

Από αυτά, νοσηλεύονται:

  • 7 παιδιά με γρίπη

  • 10 παιδιά με RSV

Τα στοιχεία, σύμφωνα με την ΠΟΕΔΗΝ, αναδεικνύουν με τον πιο σαφή τρόπο τη διαχρονική πίεση που υφίσταται το παιδιατρικό σύστημα υγείας, ιδιαίτερα σε περιόδους αυξημένης ιογενούς κυκλοφορίας.

Στο επίκεντρο οι ελλείψεις στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας

Ο πρόεδρος της ΠΟΕΔΗΝ επεσήμανε ότι η εικόνα αυτή σχετίζεται άμεσα με τις αδυναμίες της πρωτοβάθμιας φροντίδας, καθώς πολλά περιστατικά που θα μπορούσαν να αντιμετωπιστούν εκτός νοσοκομείου καταλήγουν στα ΤΕΠ.

Όπως χαρακτηριστικά σημείωσε, τα Κέντρα Υγείας λειτουργούν με ελλείψεις προσωπικού, ενώ συχνά οι οικογένειες αναγκάζονται να καταφύγουν στα νοσοκομεία ακόμη και για ήπια συμπτώματα, γεγονός που επιβαρύνει περαιτέρω το σύστημα.

Τζανάκης: «Η κορύφωση των ιώσεων είναι ακόμη μπροστά μας»

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο καθηγητής Πνευμονολογίας, Νίκος Τζανάκης, ο οποίος σε σημερινές του δηλώσεις προειδοποίησε ότι το επιδημικό κύμα δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί.

Όπως ανέφερε, η συνύπαρξη γρίπης, RSV και άλλων ιώσεων δημιουργεί ένα ιδιαίτερα επιβαρυμένο περιβάλλον για τα παιδιά, ειδικά για όσα ανήκουν σε ευάλωτες ομάδες. Τόνισε ότι τις επόμενες εβδομάδες αναμένεται περαιτέρω πίεση στο σύστημα υγείας, καθώς οι χαμηλές θερμοκρασίες ευνοούν τη διασπορά των ιών.

Ο καθηγητής υπογράμμισε τη σημασία της πρόληψης, σημειώνοντας ότι:

  • ο εμβολιασμός όπου συστήνεται παραμένει κρίσιμος,

  • η χρήση μάσκας σε κλειστούς χώρους υψηλού συγχρωτισμού μειώνει σημαντικά τη μετάδοση,

  • η έγκαιρη επικοινωνία με παιδίατρο μπορεί να αποτρέψει περιττές μετακινήσεις στα νοσοκομεία.

Έκκληση για προσοχή από τις υγειονομικές αρχές

Οι ειδικοί υπενθυμίζουν ότι τα περισσότερα περιστατικά ιώσεων στα παιδιά είναι ήπια, ωστόσο απαιτείται αυξημένη επαγρύπνηση σε περιπτώσεις υψηλού πυρετού, δυσκολίας στην αναπνοή, έντονης καταβολής ή επιδείνωσης της κλινικής εικόνας.

Η σύσταση είναι σαφής: περιορισμός του συγχρωτισμού, τήρηση βασικών μέτρων υγιεινής και υπεύθυνη χρήση των υγειονομικών δομών, καθώς –όπως επισημαίνουν οι ειδικοί– η κορύφωση του κύματος αναμένεται τις επόμενες εβδομάδες.

Πηγη: https://healthpharma.gr

Σκλήρυνση κατά πλάκας: Οι επιστήμονες με την βοήθεια του AI ανακάλυψαν δύο νέους υποτύπους

Οι επιστήμονες ανακάλυψαν βιολογικά στελέχη χρησιμοποιώντας τεχνητή νοημοσύνη και ελπίζουν ότι η ανακάλυψη αυτή θα φέρει επανάσταση στη θεραπεία.

 

Οι επιστήμονες ανακάλυψαν δύο νέους υποτύπους της σκλήρυνσης κατά πλάκας με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης με τους ειδικούς να δηλώνουν ότι αυτή η «συναρπαστική» ανακάλυψη θα μπορούσε να φέρει επανάσταση στη θεραπεία της νόσου σε παγκόσμιο επίπεδο.

Εκατομμύρια άνθρωποι πάσχουν από την ασθένεια σε όλο τον κόσμο, αλλά οι θεραπείες επιλέγονται κυρίως με βάση τα συμπτώματα και ενδέχεται να μην είναι αποτελεσματικές, επειδή δεν στοχεύουν στην συγκεκριμένη και πολύ ιδιαίτερη βιολογία κάθε ασθενούς ξεχωριστά.

Τώρα, οι επιστήμονες εντόπισαν δύο νέους βιολογικούς τύπους της σκλήρυνσης κατά πλάκας χρησιμοποιώντας τεχνητή νοημοσύνη, μια απλή εξέταση αίματος και μαγνητικές τομογραφίες.

Σε μια έρευνα στην οποία συμμετείχαν 600 ασθενείς, με επικεφαλής το University College London (UCL) και το Queen Square Analytics, οι ερευνητές εξέτασαν τα επίπεδα μιας ειδικής πρωτεΐνης στο αίμα, των νευροϊνιδίων ελαφράς αλυσίδας στον ορό (sNfL). Η πρωτεΐνη αυτή μπορεί να βοηθήσει στην ένδειξη των επιπέδων βλάβης των νευρικών κυττάρων και να σηματοδοτήσει πόσο ενεργή είναι η νόσος.

Τα αποτελέσματα της sNfL και οι τομογραφίες του εγκεφάλου των ασθενών ερμηνεύτηκαν από ένα μοντέλο μηχανικής μάθησης, το SuStaIn. Τα αποτελέσματα, που δημοσιεύτηκαν στο ιατρικό περιοδικό Brain, αποκάλυψαν δύο διακριτούς τύπους σκλήρυνσης κατά πλάκας: την πρώιμη sNfL και την όψιμη sNfL.

Στον πρώτο υποτύπο, οι ασθενείς παρουσίαζαν υψηλά επίπεδα sNfL στα αρχικά στάδια της νόσου, με ορατή βλάβη σε ένα τμήμα του εγκεφάλου που ονομάζεται μεσολόβιο. Επίσης, ανέπτυξαν γρήγορα εγκεφαλικές βλάβες. Αυτός ο τύπος φαίνεται να είναι πιο επιθετικός και ενεργός, σύμφωνα με τους επιστήμονες.

Στον δεύτερο υποτύπο, οι ασθενείς παρουσίασαν συρρίκνωση του εγκεφάλου σε περιοχές όπως ο μεταιχμιακός φλοιός και η εν τω βάθει φαιά ουσία πριν από την αύξηση των επιπέδων sNfL. Αυτός ο τύπος φαίνεται να είναι πιο αργός, με εμφανή βλάβη να εμφανίζεται αργότερα.

Οι ερευνητές λένε ότι η ανακάλυψη αυτή θα επιτρέψει στους γιατρούς να κατανοήσουν με μεγαλύτερη ακρίβεια ποιοι ασθενείς διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο για διάφορες επιπλοκές, ανοίγοντας το δρόμο για πιο εξατομικευμένη φροντίδα.

«Η σκλήρυνση κατά πλάκας δεν είναι μόνο μία ασθένεια και οι τρέχοντες υποτύποι δεν περιγράφουν τις υποκείμενες αλλαγές στους ιστούς, τις οποίες πρέπει να γνωρίζουμε για να την θεραπεύσουμε.

« Χρησιμοποιώντας ένα μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης σε συνδυασμό με έναν υψηλής διαθεσιμότητας δείκτη αίματος με μαγνητική τομογραφία, καταφέραμε να δείξουμε για πρώτη φορά δύο σαφή βιολογικά πρότυπα της σκλήρυνσης κατά πλάκας. Αυτό θα βοηθήσει τους κλινικούς ιατρούς να κατανοήσουν σε ποιο στάδιο της νόσου βρίσκεται ένας ασθενής και ποιος μπορεί να χρειαστεί στενότερη παρακολούθηση ή νωρίτερη, στοχευμένη θεραπεία», δήλωσε ο κύριος συγγραφέας της μελέτης, ο Δρ Arman Eshaghi του UCL.

Στο μέλλον, όταν το εργαλείο τεχνητής νοημοσύνης υποδείξει ότι ένας ασθενής έχει πρώιμη σκλήρυνση κατά πλάκας sNfL, θα μπορεί να γίνει υποψήφιος για θεραπείες υψηλότερης αποτελεσματικότητας και να παρακολουθείται πιο στενά, δήλωσε ο Eshaghi.

Αντίθετα, σε όσους έχουν όψιμη sNfL μπορεί να προσφερθούν διαφορετικοί τύποι θεραπειών, όπως εξατομικευμένες θεραπείες για την προστασία των εγκεφαλικών κυττάρων ή των νευρώνων. «Οι καινοτομίες θα είναι επομένως διπλές: η μετατροπή των κλινικών και νευρολογικών εξετάσεων, που δεν έχουν αλλάξει εδώ και αιώνες, με τη βοήθεια αλγορίθμων τεχνητής νοημοσύνης, και η παροχή εξατομικευμένων θεραπειών με βάση το προφίλ της νόσου».

 

 

Πηγη: https://www.news4health.gr/

9 από τις πιο σημαντικές στιγμές για την ιατρική επιστήμη το 2025

Το 2025, οι εξελίξεις στην ιατρική επιστήμη γεννούν ελπίδα και ανοίγουν νέους δρόμους για την πρόληψη, τη διάγνωση και τη θεραπεία σοβαρών ασθενειών.

Παρά τις μειώσεις στις χρηματοδοτήσεις και τη συρρίκνωση πολλών ερευνητικών ομάδων, το 2025 επιβεβαίωσε ότι η επιστήμη παραμένει ανίκητη. Η ιατρική έρευνα σημείωσε ουσιαστικές προόδους που διεύρυναν την κατανόησή μας για το ανθρώπινο σώμα και, σε ορισμένες περιπτώσεις, άλλαξαν τον τρόπο με τον οποίο προσφέρεται η υγειονομική φροντίδα.

Μέσα στη χρονιά, οι επιστήμονες αποκάλυψαν νέους και απρόσμενους τρόπους πρόληψης ασθενειών, ενίσχυσαν τις θεραπείες για τον καρκίνο και άνοιξαν δρόμους που μέχρι πρόσφατα έμοιαζαν με επιστημονική φαντασία.

Δημιούργησαν έναν πρωτοφανή άτλαντα του ανθρώπινου σώματος,  ανακάλυψαν μια θεραπεία ειδικά σχεδιασμένη για ένα μόνο παιδί και βελτίωσαν τη φροντίδα για παθήσεις που αφορούν ένα ευρύ φάσμα, από τις τροφικές αλλεργίες και την εμμηνόπαυση έως τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και τον ιό HIV.

Αυτές είναι εννέα από τις πιο εντυπωσιακές ιατρικές ανακαλύψεις που άφησαν το αποτύπωμά τους το 2025, σύμφωνα με το National Geographic.

Ιατρική επιστήμη – Οι ανακαλύψεις που μας έδωσαν ελπίδα το 2025

1. Μη ορμονική αντιμετώπιση των συμπτωμάτων της εμμηνόπαυσης

Η εμμηνόπαυση επηρεάζει πάνω από 80 % των γυναικών, με συμπτώματα όπως εξάψεις και νυχτερινή εφίδρωση, σε τέτοια ένταση που μπορεί να επιβαρύνουν σημαντικά την καθημερινότητά τους.

Μέχρι τώρα, η ορμονική θεραπεία ήταν μονόδρομος, αλλά για πολλές γυναίκες δεν ήταν ασφαλής (είτε είχαν ιστορικό καρκίνου είτε άλλες αντενδείξεις). Ωστόσο, το 2025 εγκρίθηκε από τον FDA η  ελινζανετάντη ως ένα νέο μη ορμονικό φάρμακο, το οποίο προσφέρει ανακούφιση σε γυναίκες που πριν δεν είχαν επιλογή.

Η ελινζανετάντη είναι ανταγωνιστής των υποδοχέων νευροκινίνης 1 και 3 και μειώνει τη δραστηριότητα ειδικών νευρώνων που ελέγχουν το θερμορυθμιστικό κέντρο στον υποθάλαμο, ενω δεν περιέχει οιστρογόνα, προγεστερόνη ή άλλες αναπαραγωγικές ορμόνες, οπότε δεν επηρεάζει τα επίπεδα ή τη δραστηριότητά τους.

Σε κλινική μελέτη διάρκειας 12 μηνών με 628 γυναίκες, το φάρμακο μείωσε τις εξάψεις κατά 74%, έναντι 47% στο placebo. Οι συμμετέχουσες ανέφεραν επίσης βελτίωση στον ύπνο και στη συνολική ποιότητα ζωής.

Για τις γυναίκες που περνούν από πρόωρη κλιμακτήριο, λόγω αντικαρκινικών θεραπειών, αυτή η εξέλιξη είναι ακόμη πιο κρίσιμη. Η δυνατότητα αποτελεσματικής ανακούφισης, χωρίς ορμόνες, μπορεί να βελτιώσει ουσιαστικά την καθημερινότητα και τη συνολική ευεξία αυτής της ομάδας ασθενών

2.  Επείγουσα αγωγή για  αλλεργίες στα παιδιά, χωρίς βελόνα

Η επινεφρίνη μπορεί να σώσει ζωές κατά τη διάρκεια μιας σοβαρής αλλεργικής αντίδρασης, όπως η αναφυλαξία. Το 2025 εγκρίθηκε η Neffy, ένα ρινικό σπρέι επινεφρίνης για παιδιά από 4 ετών και άνω, που επιτρέπει τη γρήγορη απορρόφηση του φαρμάκου χωρίς βελόνα.

Οι τροφικές αλλεργίες επηρεάζουν περίπου ένα στα 13 παιδιά, και μια άμεση δόση επινεφρίνης μπορεί να σταματήσει την επικίνδυνη φλεγμονώδη αντίδραση, που θα οδηγούσε σε νοσηλεία ή ακόμα και σε θάνατο. Η νέα μορφή χορήγησης κάνει πιο εύκολη και ασφαλή τη χρήση της επινεφρίνης σε επείγουσες καταστάσεις, ειδικά όταν οι γονείς ή οι φροντιστές διστάζουν να χρησιμοποιήσουν την ενέσιμη θεραπεία.

Η καινοτομία αυτή θεωρείται σημαντικό βήμα για την αντιμετώπιση επικίνδυνων αλλεργικών επεισοδίων, ενισχύοντας τις πιθανότητες επιβίωσης των παιδιών που θα βρεθούν σε αυτήν την κρίσιμη κατάσταση

3. Γιγαντιαία άλματα στην αναγεννητική ιατρική

Το παλιό όνειρο της επιστημονικής φαντασίας, δηλαδή να μπορεί ο άνθρωπος να αναγεννά ή να «ξαναφτιάχνει» μέρη του σώματός του, πλησιάζει όλο και περισσότερο την πραγματικότητα.

Επιστήμονες που μελετούν το πώς οι σαλαμάνδρες μπορούν να αναδημιουργούν τα άκρα τους μετά από ακρωτηριασμό, εντόπισαν ένα ένζυμο (μια ουσία που ρυθμίζει χημικές διεργασίες στο σώμα) το οποίο ελέγχει τα επίπεδα του ρετινοϊκού οξέος. Το ρετινοϊκό οξύ είναι ένα μόριο απαραίτητο για την αναγέννηση των ιστών. Παράλληλα, ανακάλυψαν και ένα γονίδιο που καθορίζει το μέγεθος και τη σωστή ανάπτυξη του νέου άκρου.

Επειδή ο άνθρωπος διαθέτει τα ίδια βασικά μόρια και γονίδια, αυτά τα ευρήματα λειτουργούν σαν ένα πρώτο «πρόχειρο σχέδιο» που, στο μέλλον, θα μπορούσε να βοηθήσει στην αναγέννηση άκρων σε ανθρώπους που έχουν υποστεί σοβαρούς τραυματισμούς.

Η αναγεννητική ιατρική ανοίγει το δρόμο για την αποκατάσταση του ανθρώπινου σώματος

Την ίδια στιγμή, έγιναν και άλλα σημαντικά βήματα στην αναγεννητική ιατρική. Ερευνητές δημιούργησαν το πρώτο εμφυτεύσιμο επίθεμα για την καρδιά, το οποίο δοκιμάστηκε σε πιθήκους και βοήθησε να ενισχυθεί το τοίχωμα της καρδιάς.

Τα κύτταρα που χρησιμοποιήθηκαν καλλιεργήθηκαν στο εργαστήριο και «εκπαιδεύτηκαν» ώστε να μετατραπούν σε καρδιακό μυ και συνδετικό ιστό, πριν εμφυτευτούν και ενσωματωθούν στην καρδιά. Αν και η μέθοδος βρίσκεται ακόμη σε αρχικό στάδιο, θεωρείται πολλά υποσχόμενη για άτομα με καρδιακή ανεπάρκεια.

Επιπλέον, οι επιστήμονες κατάφεραν να δημιουργήσουν έναν λειτουργικό ουρητήρα από βλαστοκύτταρα. Ο ουρητήρας είναι ο σωλήνας που μεταφέρει τα ούρα από τα νεφρά στην ουροδόχο κύστη.

Πρόκειται για την πρώτη φορά που αυτό το όργανο κατασκευάζεται από βλαστοκύτταρα και καλύπτει ένα σημαντικό κενό στην προσπάθεια αναγέννησης ολόκληρου του ουροποιητικού συστήματος.

4. Βελτιωμένες εξετάσεις για σεξουαλικώς μεταδιδόμενες λοιμώξεις (STIs)

Πάνω από δύο εκατομμύρια άνθρωποι στις ΗΠΑ διαγιγνώσκονται κάθε χρόνο με κάποια σεξουαλικώς μεταδιδόμενη λοίμωξη. Ωστόσο, πολλοί περισσότεροι έχουν κάποια λοίμωξη χωρίς να το γνωρίζουν, επειδή συχνά δεν εμφανίζονται συμπτώματα.

Η έλλειψη διάγνωσης – όπως και η καθυστερημένη διάγνωση και θεραπεία – μπορούν να επιφέρουν επιπλοκές στον ασθενή, όπως υπογονιμότητα και χρόνιο πόνο, ενώ επιτρέπουν και τη συνεχή μετάδοση της νόσου σε άλλους.

Τη φετινή χρονιά όμως έγιναν σημαντικά βήματα στον τρόπο με τον οποίο ανιχνεύονται ορισμένα από τα πιο συχνά σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα.

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο έλεγχος για τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV), έναν ιό που μπορεί να προκαλέσει καρκίνο του τραχήλου της μήτρας. Μέχρι σήμερα, ο έλεγχος γινόταν κυρίως στο ιατρείο, από επαγγελματία υγείας, συνήθως σε συνδυασμό με το τεστ Παπανικολάου.

Πλέον, ένα νέο εργαλείο που ονομάζεται Teal Wandδίνει τη δυνατότητα στις γυναίκες να συλλέγουν μόνες τους δείγμα κολπικών κυττάρων στο σπίτι.

Οι ειδικοί εκτιμούν ότι αυτή η δυνατότητα αυτοδειγματοληψίας μπορεί να βοηθήσει περισσότερα άτομα να κάνουν έλεγχο, μειώνοντας τον φόβο, την αμηχανία ή τα πρακτικά εμπόδια της επίσκεψης στο ιατρείο

Το δείγμα αποστέλλεται στη συνέχεια σε εργαστήριο για ανάλυση. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι αυτή η δυνατότητα αυτοδειγματοληψίας μπορεί να βοηθήσει περισσότερα άτομα να κάνουν έλεγχο, μειώνοντας τον φόβο, την αμηχανία ή τα πρακτικά εμπόδια της επίσκεψης στο ιατρείο.

5. Επεξεργασία γονιδιώματος για μια μοναδική θεραπεία

Η τεχνολογία επεξεργασίας γονιδίων CRISPR-Cas9, που τιμήθηκε με Νόμπελ το 2020, έχει ήδη αλλάξει τον τρόπο που αντιμετωπίζονται σοβαρές ασθένειες, όπως η δρεπανοκυτταρική αναιμία. Φέτος όμως, οι γιατροί έκαναν ένα ακόμα πιο εντυπωσιακό βήμα: δημιούργησαν μια θεραπεία εξατομικευμένη, φτιαγμένη αποκλειστικά για έναν και μόνο ασθενή.

Ο ασθενής ήταν ένα μωρό, ο KJ, που γεννήθηκε με μια πολύ σπάνια και επικίνδυνη γενετική διαταραχή, την ανεπάρκεια CPS1 (carbamoyl-phosphate synthetase 1 deficiency). Πόκειται για μια μεταβολική διαταραχή που εμφανίζεται περίπου σε 1 στα 1,3 εκατομμύρια νεογνά και η οποία εμποδίζει τον οργανισμό να αποβάλει την αμμωνία από το αίμα, προκαλώντας σοβαρές βλάβες. Στο 50%  δε των περιπτώσεων, η διαταραχή αποδεικνύεται θανατηφόρα.

Ο KJ ήταν μόλις έξι μηνών και καθώς η υγεία του επιδεινωνόταν, οι γιατροί στο Children’s Hospital of Philadelphia προχώρησαν σε κάτι που δεν είχε ξαναγίνει: χορήγησαν στο βρέφος μια πλήρως εξατομικευμένη θεραπεία γονιδιακής επεξεργασίας, βασισμένη στην τεχνολογία CRISPR.

Η θεραπεία λειτουργεί σαν ένας «μοριακός διορθωτής», εντοπίζοντας και επιδιορθώνοντας το συγκεκριμένο γενετικό λάθος που προκαλεί τη νόσο. Η θεραπεία χορηγήθηκε όταν το παιδί ήταν επτά και οκτώ μηνών.

Μετά από τρεις εγχύσεις και σχεδόν δέκα μήνες ζωής μέσα στο νοσοκομείο, ο KJ πήρε εξιτήριο, ενώ η υγεία του βελτιώνεται διαρκώς. Μάλιστα  οι γιατροί πιστεύουν ότι η θεραπεία μπορεί να τον οδηγήσει ακόμη και σε πλήρη ίαση.

Μετά από αυτή την επιτυχία, και άλλα νοσοκομεία άρχισαν να αναπτύσσουν παρόμοιες εξατομικευμένες γονιδιακές θεραπείες. Στο μέλλον, αυτή η προσέγγιση θα μπορούσε να αλλάξει τη ζωή εκατομμυρίων ανθρώπων με σπάνιες γενετικές ασθένειες, προσφέροντας θεραπεία προσαρμοσμένη σε κάθε ασθενή ξεχωριστά.

6. Απλή και αποτελεσματική πρόληψη HIV

Ο Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA) ενέκρινε την πρώτη στον κόσμο ένεση για την πρόληψη του HIV, η οποία χορηγείται μόνο δύο φορές τον χρόνο. Η φαρμακευτική ουσία με την ονομασία λενακαπαβίρη έχει αποδειχθεί ότι μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης του HIV κατά περισσότερο από 99,9% σε ενήλικες και εφήβους – καθιστώντας το λειτουργικά ισοδύναμο με ένα ισχυρό εμβόλιο.

Η εταιρεία πραγματοποίησε δύο εκτεταμένες κλινικές δοκιμές. Στην πρώτη, που συμμετείχαν πάνω από 2.000 γυναίκες στην υποσαχάρια Αφρική, δεν καταγράφηκε καμία μόλυνση, ενώ το σκεύασμα αποδείχθηκε πιο αποτελεσματικό από προηγούμενη θεραπεία.

Στη δεύτερη δοκιμή, στην οποία συμμετείχαν πάνω από 2.000 άνδρες και άτομα με διαφορετική έμφυλη ταυτότητα, καταγράφηκαν μόλις δύο περιπτώσεις μόλυνσης – με ποσοστό πρόληψης που έφτασε το 99,9%, υπερβαίνοντας και πάλι την αποτελεσματικότητα άλλων θεραπειών.

Τα αποτελέσματα και των δύο δοκιμών δημοσιεύτηκαν στα τέλη του 2024 στην επιστημονική επιθεώρηση «The New England Journal of Medicine», ενώ το περιοδικό Science χαρακτήρισε τη λενακαπαβίρη ως την «Ανακάλυψη της Χρονιάς».

Παρά τα εντυπωσιακά αποτελέσματα, η αισιοδοξία μετριάζεται από την αναμενόμενα υψηλή τιμή του φαρμάκου. Ένα προηγούμενο μακράς δράσης ενέσιμο φάρμακο για την πρόληψη του HIV – η καμποτεγκραβίρη, που χορηγείται κάθε δύο μήνες και εγκρίθηκε από τον FDA το 2021 – κοστίζει δεκάδες χιλιάδες δολάρια ετησίως.

Η φαρμακευτική ουσία με την ονομασία λενακαπαβίρη έχει αποδειχθεί ότι μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης του HIV κατά περισσότερο από 99,9% σε ενήλικες και εφήβους

7. Εμβόλια για λοιμώξεις που προλαμβάνουν καρδιακά επεισόδια και άνοια

Τα εμβόλια έχουν αποδειχθεί αποτελεσματικά εργαλεία για την προστασία από ιούς, συμπεριλαμβανομένης της COVID-19, του έρπητα ζωστήρα, της γρίπης και άλλων ασθενειών. Ωστόσο, νέα έρευνα δείχνει ότι αυτά τα εμβόλια μπορεί να προσφέρουν ευρύτερα οφέλη, όπως πρόληψη καρδιακών προσβολών και άνοιας και  βελτίωση της ανταπόκρισης των ασθενών σε ορισμένες θεραπείες για τον καρκίνο.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με ανασκόπηση 19 μελετώνπου παρουσιάστηκε σε σημαντικό καρδιολογικό συνέδριο αυτό το καλοκαίρι., άτομα που έκαναν το εμβόλιο κατά του έρπητα ζωστήρα,  μείωσαν τον κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου κατά 16% και καρδιακής προσβολής κατά 18%.

Άλλοι ερευνητές διαπίστωσαν ότι το ίδιο εμβόλιο μειώνει επίσης τις πιθανότητες εμφάνισης άνοιαςέως και κατά το ένα τρίτο τα επόμενα τρία χρόνια από τη χορήγησή του.

Εν τω μεταξύ, σύμφωνα με σχετική μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature, άτομα με προχωρημένο καρκίνο του πνεύμονα και του δέρματος που έλαβαν εμβόλιο mRNA κατά της COVID-19, βελτίωσαν την ανταπόκριση του φαρμάκου στους όγκους και έζησαν περισσότερο από τα άτομα που δεν έκαναν το εν λόγω εμβόλιο.

8. Πρόληψη καρκίνου του παγκρέατος

Ο καρκίνος του παγκρέατος είναι από τις πιο θανατηφόρες μορφές καρκίνου, κυρίως επειδή συνήθως διαγιγνώσκεται σε προχωρημένο στάδιο. Λιγότερο από το 13% των ασθενών ζουν πέντε χρόνια μετά τη διάγνωση.

Το 2025, επιστήμονες έκαναν ένα σημαντικό βήμα προς την έγκαιρη ανίχνευση και πιθανή πρόληψη της νόσου. Μελετώντας ποντίκια και ανθρώπινα κύτταρα στο εργαστήριο, διαπίστωσαν ότι όταν μπλοκάρεται η πρωτεΐνη FGFR2 —η οποία «τροφοδοτεί» τα πρώιμα καρκινικά κύτταρα του παγκρέατος, αυτά σε ορισμένες περιπτώσεις δεν εξελίσσονται σε καρκίνο.

Επειδή υπάρχουν ήδη φάρμακα που αναστέλλουν αυτή την πρωτεΐνη, οι ερευνητές ελπίζουν να τα δοκιμάσουν στο μέλλον σε άτομα υψηλού κινδύνου, όπως όσους έχουν οικογενειακό ιστορικό. Αν και απαιτούνται ακόμη μελέτες σε ανθρώπους, τα ευρήματα δίνουν ελπίδα ότι ο καρκίνος του παγκρέατος ίσως κάποτε μπορεί να προληφθεί πριν καν εμφανιστεί.

Ο καρκίνος του παγκρέατος είναι από τις πιο θανατηφόρες μορφές καρκίνου, κυρίως επειδή συνήθως διαγιγνώσκεται σε προχωρημένο στάδιο. Λιγότερο από το 13% των ασθενών ζουν πέντε χρόνια μετά τη διάγνωση.

.9. Δημιουργία ενός «άτλαντα» του ανθρώπινου σώματος

Η κατανόηση του ανθρώπινου σώματος προχώρησε σημαντικά φέτος, όταν Βρετανοί επιστήμονες ολοκλήρωσαν περισσότερες από ένα δισεκατομμύριο ιατρικές απεικονίσεις από 100.000 εθελοντές. Το έργο αυτό αποτελεί μέρος της UK Biobank, μίας από τις μεγαλύτερες και πιο ολοκληρωμένες βάσεις δεδομένων υγείας παγκοσμίως.

Οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε μαγνητικές τομογραφίες, υπερήχους και άλλες εξετάσεις που απεικονίζουν με λεπτομέρεια τον εγκέφαλο, την καρδιά, τα οστά, τις αρθρώσεις, τον κορμό και τα αιμοφόρα αγγεία.

Παράλληλα, οι ερευνητές συνέλεξαν σωματικές μετρήσεις, δείγματα αίματος και γενετικό υλικό, καθώς και πληροφορίες για τον τρόπο ζωής και το περιβάλλον των εθελοντών. Όλα τα δεδομένα είναι ανώνυμα.

Το επόμενο στάδιο του προγράμματος προβλέπει ότι εκατοντάδες χιλιάδες συμμετέχοντες θα επανεξεταστούν έως και επτά χρόνια αργότερα, ώστε οι επιστήμονες να δουν πώς αλλάζει το ανθρώπινο σώμα με την πάροδο του χρόνου.

Ήδη, τα δεδομένα της UK Biobank έχουν χρησιμοποιηθεί σε χιλιάδες μελέτες. Σε μία από αυτές, οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι όταν η καρδιά εμφανίζει ενδείξεις νόσου, συχνά παρατηρούνται αντίστοιχες αλλαγές και στον εγκέφαλο. Το εύρημα αυτό δείχνει ότι η καλή καρδιαγγειακή υγεία μπορεί να παίζει σημαντικό ρόλο και στη μείωση του κινδύνου άνοιας.

Συμπερασματικά, το 2025 αποδεικνύει ότι, ακόμα και εν μέσω δύσκολων συνθηκών, η ιατρική επιστήμη συνεχίζει να παράγει λύσεις που σώζουν ζωές, βελτιώνουν την ποιότητα της φροντίδας και ανοίγουν δρόμους για μελλοντικές θεραπείες και πρόληψη.

Από νέες μορφές φαρμάκων και ιατρικών τεχνολογιών έως επαναστατικές μεθόδους πρόληψης και ανάλυσης του σώματος, η χρονιά αυτή αποτελεί ορόσημο ελπίδας, όχι μόνο για τους ασθενείς του σήμερα, αλλά και για τις γενιές του αύριο.

 

 

 

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/

Τα 10+1 ορόσημα του 2025 στην Υγεία, με τη σφραγίδα του ΠΟΥ

Το 2025 σημαδεύτηκε από 10+1 σημαντικά επιτεύγματα, αλλά και σοβαρές προκλήσεις για την παγκόσμια υγεία. Αντιμέτωπος με δραστικές περικοπές χρηματοδότησης, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας καταγράφει τα ορόσημα της χρονιάς που τελειώνει και επικεντρώνει τις προσπάθειές του στην αντιμετώπιση των μεγαλύτερων προκλήσεων, με στόχο καλύτερη υγεία για όλους.
1.Νίκες στην εξάλειψη ασθενειών
Εν μέσω πολλών προκλήσεων, το 2025 έφερε σημαντικές νίκες για τον έλεγχο και την εξάλειψη των ασθενειών.
Εξάλειψη της μετάδοσης ασθενειών από μητέρα σε παιδί
Οι Μαλδίβες έγιναν η πρώτη χώρα που πέτυχε «τριπλή εξάλειψη» της μετάδοσης του HIV, της σύφιλης και της ηπατίτιδας Β από μητέρα σε παιδί. Η Βραζιλία αναγνωρίστηκε επίσης για την εξάλειψη της μετάδοσης του HIV από μητέρα σε παιδί, καθιστώντας την την πιο πυκνοκατοικημένη χώρα στην Αμερική που πέτυχε αυτό το ιστορικό ορόσημο.
Εξάλειψη του τραχώματος, της ασθένειας του ύπνου και της τύφλωσης του ποταμού
Το Μπουρούντι, η Αίγυπτος και τα Φίτζι εξάλειψαν το τράχωμα, ενώ η Γουινέα και η Κένυα εξάλειψαν την ασθένεια του ύπνου. Ο Νίγηρας έγινε η πρώτη αφρικανική χώρα που εξάλειψε την τύφλωση των ποταμών. Η παγκόσμια έκθεση του ΠΟΥ για τις παραμελημένες τροπικές ασθένειες (NTDs) δείχνει 32% λιγότερους ανθρώπους που χρειάζονται θεραπεία για μια NTD από το 2010, με 867 εκατομμύρια ανθρώπους να έχουν λάβει θεραπεία το 2023.
Μείωση των θανάτων από φυματίωση
Οι θάνατοι από φυματίωση (TB) μειώθηκαν σημαντικά, με τις αφρικανικές και ευρωπαϊκές περιφέρειες του ΠΟΥ να επιτυγχάνουν μειώσεις 46% και 49% την τελευταία δεκαετία. Ωστόσο, η φυματίωση εξακολουθεί να σκοτώνει 1,2 εκατομμύρια ανθρώπους το 2024, υπογραμμίζοντας την ανάγκη αντιμετώπισης παραγόντων κινδύνου όπως ο HIV, ο διαβήτης, το κάπνισμα και ο υποσιτισμός.
Πρόοδος στον έλεγχο της ελονοσίας
Το 2025, η Γεωργία, το Σουρινάμ και το Ανατολικό Τιμόρ πιστοποιήθηκαν ως χώρες απαλλαγμένες από την ελονοσία, και 7 επιπλέον νέες χώρες στην Αφρική εισήγαγαν εμβόλια κατά της ελονοσίας – μια βασική παρέμβαση για την επιβίωση των παιδιών. Αυτό ανεβάζει τον συνολικό αριθμό σε 24 χώρες, καλύπτοντας περισσότερα από 10 εκατομμύρια παιδιά ετησίως. Η ευρύτερη χρήση νέων εργαλείων κατά της ελονοσίας, συμπεριλαμβανομένων των διχτυών διπλού συστατικού και των εμβολίων που συνιστώνται από τον ΠΟΥ, συνέβαλε στην πρόληψη περίπου 170 εκατομμυρίων κρουσμάτων και 1 εκατομμυρίου θανάτων το 2024.
2.Κλιμάκωση των προγραμμάτων εμβολιασμού
Με την υποστήριξη του ΠΟΥ και των συνεργατών του, οι χώρες συνεχίζουν να ενισχύουν τα προγράμματα εμβολιασμού για την προστασία από ασθένειες όπως η μηνιγγίτιδα, η πνευμονιοκοκκική νόσος, η πολιομυελίτιδα, ο ροταϊός και ο HPV (ιός των ανθρώπινων θηλωμάτων – μια σημαντική αιτία καρκίνου του τραχήλου της μήτρας). Στις 17 Νοεμβρίου, την πρώτη Παγκόσμια Ημέρα Εξάλειψης του Καρκίνου του Τραχήλου της Μήτρας, ο ΠΟΥ και οι συνεργάτες του ανακοίνωσαν 86 εκατομμύρια κορίτσια που εμβολιάστηκαν κατά του HPV. Το 2025, χώρες όπως το Μπουτάν, η Βραζιλία, η Κίνα, η Ινδονησία, η Νιγηρία, το Τατζικιστάν, το Πακιστάν και η Ρουάντα επέκτειναν τον εμβολιασμό και τον έλεγχο κατά του HPV – φέρνοντας τον κόσμο πιο κοντά στην εξάλειψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.
Οι παγκόσμιες προσπάθειες ανοσοποίησης έχουν οδηγήσει σε μείωση κατά 88% των θανάτων από ιλαρά μεταξύ 2000 και 2024. Σχεδόν 59 εκατομμύρια ζωές έχουν σωθεί από το εμβόλιο κατά της ιλαράς από το 2000. Παρά τους λιγότερους θανάτους, τα κρούσματα ιλαράς αυξάνονται παγκοσμίως, με περίπου 11 εκατομμύρια μολύνσεις το 2024 – σχεδόν 800.000 περισσότερα από τα επίπεδα πριν από την πανδημία το 2019. Απαιτείται τουλάχιστον 95% κάλυψη με δύο δόσεις εμβολίου κατά της ιλαράς για να σταματήσει η μετάδοση και να προστατευθούν οι κοινότητες από τα ξεσπάσματα αυτού του εξαιρετικά μεταδοτικού ιού.
Ενώ το 89% των βρεφών παγκοσμίως έλαβε τουλάχιστον μία δόση εμβολίου κατά της διφθερίτιδας, του τετάνου και της πολιομυελίτιδας (DTP), 20 εκατομμύρια παιδιά έχασαν τα απαραίτητα εμβόλια το 2024 λόγω συγκρούσεων, διακοπών εφοδιασμού και αύξησης της παραπληροφόρησης σχετικά με τα εμβόλια.
3.Υγιέστερες ζωές για περισσότερους ανθρώπους
Η έκθεση του ΠΟΥ για τα Παγκόσμια Στατιστικά Υγείας του 2025 έδειξε ότι 1,4 δισεκατομμύρια περισσότεροι άνθρωποι απολαμβάνουν πιο υγιεινή ζωή χάρη στη μειωμένη χρήση καπνού, στον καθαρότερο αέρα και στη βελτίωση του νερού και των συνθηκών υγιεινής. Τα ποσοστά του HIV και της φυματίωσης μειώνονται και λιγότεροι άνθρωποι χρειάζονται θεραπεία για παραμελημένες τροπικές ασθένειες.
Παρά τις επιτυχίες αυτές, η πρόοδος προς την αυξημένη κάλυψη των βασικών υπηρεσιών υγείας και της προστασίας έκτακτης ανάγκης εξακολουθεί να υστερεί. Οι μητρικοί και παιδικοί θάνατοι δεν μειώνονται αρκετά γρήγορα ώστε να επιτευχθούν οι παγκόσμιοι στόχοι. Μετά από δύο δεκαετίες αξιοσημείωτων κερδών, η υποεπένδυση στην πρωτοβάθμια υγειονομική περίθαλψη και τα κενά στις υπηρεσίες, συμπεριλαμβανομένου του εμβολιασμού και του ασφαλούς τοκετού, παρεμποδίζουν την πρόοδο.
Οι περικοπές χρηματοδότησης το 2025 έχουν διαταράξει σοβαρά υπηρεσίες, όπως η μητρική φροντίδα, ο εμβολιασμός, η πρόληψη του HIV και η επιτήρηση ασθενειών. Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε τον Μάρτιο προειδοποίησε ότι αυτές οι περικοπές θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε 4-10 εκατομμύρια νέες μολύνσεις από τον HIV και 3 εκατομμύρια θανάτους έως το 2030. Παρά τις καθυστερήσεις στη χρηματοδότηση, η παγκόσμια αντιμετώπιση του HIV απέκτησε νέα δυναμική με την έγκριση από τον ΠΟΥ της διετούς ενέσιμης λενακαπαβίρης για τη θεραπεία και την πρόληψη του HIV. Ο ΠΟΥ βοηθά τις χώρες να προσαρμοστούν στην κατάσταση υποστηρίζοντας την τοπική παραγωγή ποιοτικών φαρμάκων και διαγνωστικών, και συστήνοντας χαμηλού κόστους τεστ HIV.
Η εμβληματική εκστρατεία του ΠΟΥ για την Παγκόσμια Ημέρα Υγείας, «Υγιή ξεκινήματα, ελπιδοφόρο μέλλον », κάλεσε τις κυβερνήσεις και την υγειονομική κοινότητα να εντείνουν τις προσπάθειές τους για τον τερματισμό των αποτρέψιμων μητρικών και νεογνικών θανάτων και να δώσουν προτεραιότητα στη μακροπρόθεσμη υγεία και ευημερία των γυναικών.
Οι γυναίκες και οι οικογένειες παντού χρειάζονται υψηλής ποιότητας φροντίδα που να τις υποστηρίζει σωματικά και συναισθηματικά, πριν, κατά τη διάρκεια και μετά τη γέννηση. Τα συστήματα υγείας πρέπει να εξελιχθούν για να διαχειρίζονται τα πολλά προβλήματα υγείας που επηρεάζουν την υγεία της μητέρας και του νεογνού. Αυτά περιλαμβάνουν όχι μόνο άμεσες μαιευτικές επιπλοκές, αλλά και ψυχικές παθήσεις, μη μεταδοτικές ασθένειες και οικογενειακό προγραμματισμό. Η εκστρατεία ζητά επενδύσεις που έχουν αποδειχθεί ότι αποδίδουν αποτελέσματα: κάθε 1 δολάριο ΗΠΑ που επενδύεται στην υγεία της μητέρας και του νεογνού εκτιμάται ότι αποφέρει 9-20 δολάρια ΗΠΑ.
4.Μείωση των καταστροφικών δαπανών υγείας
Από το 2000, οι περισσότερες χώρες – σε όλα τα επίπεδα εισοδήματος και τις περιοχές – έχουν σημειώσει πρόοδο στην επέκταση της κάλυψης των υπηρεσιών υγείας και στη μείωση των οικονομικών δυσκολιών που συνδέονται με το κόστος υγείας, σύμφωνα με την τελευταία έκθεση του ΠΟΥ / Παγκόσμιας Τράπεζας για το 2025. Εν τω μεταξύ, το ποσοστό των ανθρώπων που αντιμετωπίζουν οικονομικές δυσκολίες λόγω μεγάλων και εξαντλητικών ιδιωτικών πληρωμών υγείας μειώθηκε από 34% σε 26% μεταξύ 2000 και 2022.
Οι φτωχότεροι πληθυσμοί εξακολουθούν να επωμίζονται το μεγαλύτερο βάρος, με 1,6 δισεκατομμύρια ανθρώπους να ζουν σε συνθήκες φτώχειας ή να έχουν ωθηθεί σε ακόμη μεγαλύτερη φτώχεια λόγω του δυσβάσταχτου κόστους υγείας. Ο ΠΟΥ ζητά δωρεάν βασική υγειονομική περίθαλψη για τα άτομα που ζουν σε συνθήκες φτώχειας και σε ευάλωτες καταστάσεις, καθώς και αυξημένες δημόσιες επενδύσεις στα συστήματα υγείας και στη φροντίδα για χρόνιες ασθένειες, μειώνοντας τις άμεσες δαπάνες για φάρμακα και άλλα έξοδα.
Ο ΠΟΥ προβλέπει παγκόσμιο έλλειμμα 11,1 εκατομμυρίων εργαζομένων στον τομέα της υγείας έως το 2030. Ενώ το νοσηλευτικό εργατικό δυναμικό έχει αυξηθεί σε σχεδόν 30 εκατομμύρια παγκοσμίως, υπάρχουν μεγάλες ανισότητες μεταξύ των χωρών. Η ενίσχυση και η υποστήριξη του νοσηλευτικού εργατικού δυναμικού είναι το κλειδί για την επέκταση της πρόσβασης και της ποιότητας της φροντίδας σε πολλά περιβάλλοντα.
5.Δέσμευση για την αντιμετώπιση των μη μεταδοτικών ασθενειών
Ήταν μια αξιοσημείωτη χρονιά για την παγκόσμια υπεράσπιση των μη μεταδοτικών ασθενειών (ΜΜΝ) και της ψυχικής υγείας. Τα ΜΜΝ, συμπεριλαμβανομένων των καρδιαγγειακών παθήσεων, των καρκίνων, του διαβήτη και των χρόνιων αναπνευστικών παθήσεων, καθώς και των ψυχικών παθήσεων, αποτελούν την κύρια αιτία θανάτου, ασθένειας και αναπηρίας. Πάνω από το 75% των θανάτων που δεν σχετίζονται με πανδημίες σχετίζονται με ΜΜΝ και την ψυχική υγεία, και ένα εκπληκτικό 86% των πρόωρων θανάτων συμβαίνει σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος.
Στη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών, οι ηγέτες του κόσμου υιοθέτησαν την ισχυρότερη πολιτική διακήρυξη μέχρι σήμερα για τις μη μεταδοτικές ασθένειες και την ψυχική υγεία. Η διακήρυξη θέτει ένα νέο όραμα που βασίζεται σε φιλόδοξους στόχους ταχείας υλοποίησης για το 2030: 150 εκατομμύρια λιγότεροι χρήστες καπνού, 150 εκατομμύρια περισσότερα άτομα με ελεγχόμενη υπέρταση και 150 εκατομμύρια περισσότερα με πρόσβαση σε φροντίδα ψυχικής υγείας.
Υπήρξαν πολλές ιστορίες επιτυχίας: Ο ΠΟΥ αναγνώρισε 4 χώρες – την Αυστρία, τη Νορβηγία, το Ομάν και τη Σιγκαπούρη – για τις προσπάθειές τους να εξαλείψουν τα βιομηχανικά trans λιπαρά από τα τρόφιμα. Σχεδόν 60 χώρες έχουν πλέον πολιτικές βέλτιστων πρακτικών για τα trans λιπαρά, καλύπτοντας το ήμισυ του παγκόσμιου πληθυσμού.
Περισσότεροι από 1 δισεκατομμύριο άνθρωποι παγκοσμίως ζουν με παχυσαρκία, μια χρόνια, υποτροπιάζουσα ασθένεια που προκαλεί μη μεταδοτικά νοσήματα και επιδεινώνει τα αποτελέσματα των μολυσματικών ασθενειών. Για να αντιμετωπίσει αυτή τη σημαντική πρόκληση για την υγεία, ο ΠΟΥ δημοσίευσε τις πρώτες συστάσεις του σχετικά με τη χρήση θεραπειών με το γλυκαγόνο-παρόμοιο πεπτίδιο-1 (GLP-1) για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας και την απώλεια βάρους.
Περισσότεροι από 120 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν κόψει το κάπνισμα από το 2010 – μια μείωση 27% – χάρη στις προσπάθειες ελέγχου του καπνού σε πολλές χώρες παγκοσμίως. Ωστόσο, ο καπνός εξακολουθεί να επηρεάζει έναν στους πέντε ενήλικες παγκοσμίως, προκαλώντας εκατομμύρια θανάτους που θα μπορούσαν να αποφευχθούν κάθε χρόνο. Και το επιθετικό μάρκετινγκ ηλεκτρονικών τσιγάρων από την καπνοβιομηχανία σε νέους τροφοδοτεί ένα νέο κύμα εθισμού στη νικοτίνη που κινδυνεύει να υπονομεύσει δεκαετίες προόδου.
Η Σύμβαση-Πλαίσιο του ΠΟΥ για τον Έλεγχο του Καπνού – η οποία γιόρτασε την 20ή επέτειό της φέτος – είναι η πρώτη διεθνής συνθήκη που διαπραγματεύτηκε ο ΠΟΥ και πλέον καλύπτει περισσότερο από το 90% του παγκόσμιου πληθυσμού μέσω μέτρων που περιλαμβάνουν νόμους κατά του καπνίσματος, γραφικές προειδοποιήσεις για την υγεία και αυξήσεις φόρων.
Ο ΠΟΥ ηγείται της Πρωτοβουλίας 3 προς 35 του ΠΟΥ, μιας τολμηρής παγκόσμιας προσπάθειας που στοχεύει στη μείωση της κατανάλωσης τριών επιβλαβών προϊόντων – καπνού, αλκοόλ και ζαχαρούχων ποτών – μέσω αυξήσεων φόρων που θα μπορούσαν να κινητοποιήσουν 1 τρισεκατομμύριο δολάρια ΗΠΑ σε δημόσια έσοδα έως το 2035.
6.Φροντίδα ψυχικής υγείας
Ο ΠΟΥ συνεχίζει να υποστηρίζει την ψυχική υγεία ως ανθρώπινο δικαίωμα. Περισσότεροι από ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι ζουν με ψυχικές παθήσεις, ωστόσο οι περισσότεροι δεν έχουν πρόσβαση σε περίθαλψη. Η αυτοκτονία είναι μια από τις κύριες αιτίες θανάτου μεταξύ των νέων. Ο ΠΟΥ προτρέπει για επενδύσεις σε υπηρεσίες, ενσωμάτωση στην πρωτοβάθμια περίθαλψη και μείωση του στιγματισμού, επεκτείνοντας την πρωτοβουλία του QualityRights παγκοσμίως.
Ένας στους πέντε ανθρώπους σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης ζει με κάποιο ψυχικό πρόβλημα – ωστόσο πολλοί από αυτούς δεν λαμβάνουν καθόλου φροντίδα. Με την υποστήριξη του ΠΟΥ, το 71% των χωρών διαθέτει έναν συντονισμένο μηχανισμό για να διασφαλίζει ότι οι άνθρωποι λαμβάνουν ψυχική υγεία και ψυχοκοινωνική υποστήριξη σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης. Ο ΠΟΥ υποστηρίζει ενεργά την ψυχική υγεία σε περισσότερες από 40 καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, με την ανάπτυξη ενός καταλόγου 600 ειδικών και καθοδήγηση σχετικά με δράσεις προτεραιότητας για να διασφαλιστεί ότι η απαραίτητη φροντίδα φτάνει σε άτομα που την χρειάζονται περισσότερο.
7.Η επιστήμη δίνει απαντήσεις
Ο ΠΟΥ αξιοποιεί τα πιο πρόσφατα επιστημονικά δεδομένα για τη βελτίωση της υγείας και τη διασφάλιση ισότιμης πρόσβασης σε νέες θεραπείες, διαγνωστικά και εμβόλια. Όταν διατυπώθηκαν ψευδείς ισχυρισμοί που συνέδεαν τα εμβόλια με τον αυτισμό, ο ΠΟΥ συγκάλεσε τους κορυφαίους εμπειρογνώμονες εμβολίων στον κόσμο για να παράσχουν ανεξάρτητες, επιστημονικές συμβουλές. Τα ευρήματά τους επιβεβαίωσαν ότι δεν υπάρχει αιτιώδης σύνδεση μεταξύ εμβολίων και αυτισμού.
Το 2025, ο ΠΟΥ εξέδωσε τις πιο πρόσφατες, βασισμένες σε τεκμήρια, οδηγίες για την ενημέρωση της πρακτικής σχετικά με τη διάγνωση και τη θεραπεία της μηνιγγίτιδας, της αιμορραγίας μετά τον τοκετό, του διαβήτη κατά την εγκυμοσύνη, τη χρήση της φροντίδας της μητέρας καγκουρό για τη διάσωση πρόωρων βρεφών, τα φιλικά προς τα παιδιά φάρμακα κατά του καρκίνου και τα μέτρα για ασφαλή ακρόαση στα παιχνίδια. Τον Οκτώβριο, ο ΠΟΥ ξεκίνησε το Παγκόσμιο Φόρουμ Κλινικών Δοκιμών για την προώθηση της ηθικής και χωρίς αποκλεισμούς έρευνας.
Οι ταχέως εξελισσόμενες ψηφιακές τεχνολογίες και οι καινοτομίες στον τομέα της υγείας επαναπροσδιορίζουν τον τρόπο παροχής, διαχείρισης και αξιολόγησης της υγειονομικής περίθαλψης. Ο ΠΟΥ προωθεί πρότυπα για τη διαλειτουργικότητα και την ανταλλαγή δεδομένων και συγκεντρώνει κορυφαίους εμπειρογνώμονες για να συμβουλεύουν τις χώρες σχετικά με την υιοθέτηση ψηφιακών τεχνολογιών για την υγεία.
Η κοινότητα των μέσων κοινωνικής δικτύωσης του ΠΟΥ αριθμεί πλέον 82 εκατομμύρια άτομα και ο ιστότοπός μας δέχεται περίπου ένα εκατομμύριο επισκέψεις την ημέρα. Ευχαριστούμε το κοινό μας που μοιράζεται και ενισχύει αξιόπιστη επιστήμη και συμβουλές δημόσιας υγείας που σώζουν ζωές.
Η Παγκόσμια Στρατηγική για την Παραδοσιακή Ιατρική 2025-2034, η οποία εγκρίθηκε στην Παγκόσμια Συνέλευση Υγείας, στοχεύει στη δημιουργία μιας ισχυρής βάσης τεκμηρίωσης για την ασφάλεια, την ποιότητα και την αποτελεσματικότητα των πρακτικών της παραδοσιακής ιατρικής για την ενσωμάτωσή τους στα συστήματα υγείας.
8.Δράση για το κλίμα & βελτίωση της αστικής υγείας
Περισσότεροι από 4,4 δισεκατομμύρια άνθρωποι – περισσότερο από το μισό του παγκόσμιου πληθυσμού – ζουν σε αστικές περιοχές και αυτό το ποσοστό προβλέπεται να αυξηθεί σε σχεδόν 70% έως το 2050. Οι πόλεις βρίσκονται στην πρώτη γραμμή όσον αφορά τους κινδύνους για την υγεία, όπως η ατμοσφαιρική ρύπανση, οι μη ασφαλείς μεταφορές, η κακή στέγαση και οι κλιματικοί κίνδυνοι. Σε έναν νέο οδηγό για τον σχεδιασμό αστικής υγείας, ο ΠΟΥ παρέχει πρακτικές οδηγίες στις κυβερνήσεις για μια πιο υγιεινή και βιώσιμη αστική διαβίωση.
Το Lancet Countdown 2025 προειδοποίησε ότι η αδράνεια για το κλίμα σκοτώνει εκατομμύρια ανθρώπους, ζητώντας πολιτικές για το κλίμα με επίκεντρο την υγεία. Ο ΠΟΥ υποστηρίζει τον καθαρότερο αέρα, τα ανθεκτικά συστήματα υγείας και τις βιώσιμες λύσεις για την προστασία των ανθρώπων και του πλανήτη. Στην COP30 στη Βραζιλία, ο ΠΟΥ παρουσίασε στοιχεία σχετικά με τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στην υγεία και ζήτησε άμεση δράση για την προστασία της υγείας σε έναν κόσμο που θερμαίνεται ταχέως.
Ο ΠΟΥ και η Βραζιλία δημοσίευσαν μια ιστορική έκθεση που δείχνει πώς η κλιματική αλλαγή έχει ήδη εντείνει μια παγκόσμια έκτακτη ανάγκη για την υγεία, με την ακραία ζέστη να προκαλεί πάνω από 540.000 θανάτους ετησίως και 1 στα 12 νοσοκομεία να κινδυνεύουν από κλείσιμο που σχετίζεται με το κλίμα.
9.Συμφωνία για την Πανδημία
Ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα του 2025 ήταν η υιοθέτηση από τις χώρες της πρώτης Συμφωνίας για την Πανδημία. Η συμφωνία ενισχύει τη διεθνή συνεργασία και αποτελεί ισχυρή ένδειξη ότι συνεργαζόμενοι είμαστε ισχυρότεροι και ασφαλέστεροι. Προωθεί την πιο δίκαιη πρόσβαση σε εμβόλια, φάρμακα και διαγνωστικά μέσα. Ανοίγει επίσης το δρόμο για τη δημιουργία ενός συστήματος ανταλλαγής παθογόνων για τη βελτίωση της έρευνας και της ετοιμότητας, μια πρόταση που θα υποβληθεί στην Εβδομηκοστή Ένατη Παγκόσμια Συνέλευση Υγείας τον Μάιο του 2026.
10.Σταματώντας τις κρίσεις πριν ξεκινήσουν
Ο Κόμβος του ΠΟΥ για Πανδημίες και Επιδημικές Πληροφορίες στο Βερολίνο συνεχίζει να προωθεί την καινοτομία για να βοηθήσει τις χώρες να προετοιμαστούν για καταστάσεις έκτακτης ανάγκης στον τομέα της υγείας. Το τελευταίο ορόσημό του είναι η κυκλοφορία μιας ενημερωμένης έκδοσης μιας πλατφόρμας που βασίζεται στην Τεχνητή Νοημοσύνη για την έγκαιρη ανίχνευση απειλών για τη δημόσια υγεία παγκοσμίως, του συστήματος Επιδημικής Πληροφόρησης από Ανοιχτές Πηγές.
Αυτό το σύστημα, που χρησιμοποιείται από περισσότερες από 110 χώρες και 30 οργανισμούς και δίκτυα, επιτρέπει στις ομάδες δημόσιας υγείας να εντοπίζουν γρήγορα νέες απειλές για την υγεία και να παρακολουθούν τα τρέχοντα γεγονότα, είτε συνδέονται με συγκρούσεις, κλιματική αλλαγή είτε με νέα ή επανεμφανιζόμενα παθογόνα. Το 2025, ο ΠΟΥ αξιολόγησε και επαλήθευσε περίπου 500 απειλές για την υγεία από 1,2 εκατομμύρια σήματα που εντοπίστηκαν. Ο ΠΟΥ συνεργάστηκε με χώρες για να ανταποκριθεί σε 450 από αυτά τα γεγονότα, αποτρέποντας την εξάπλωση ασθενειών και σώζοντας ζωές.
Για να προετοιμάσει καλύτερα τις χώρες για την αντιμετώπιση, ο ΠΟΥ συγκαλεί επιστήμονες, ερευνητές και τεχνικούς εμπειρογνώμονες για να επιταχύνει την ανάπτυξη τεστ, θεραπειών και εμβολίων. Ένα συγκεκριμένο παράδειγμα είναι το BioHub του ΠΟΥ, ένα σύστημα μέσω του οποίου οι χώρες μοιράζονται βιολογικό υλικό με δυνατότητα επιδημίας και πανδημίας για την προώθηση της έρευνας και την προετοιμασία για καταστάσεις έκτακτης ανάγκης. Φέτος, το BioHub πρόσθεσε τους ιούς MERS και Oropouche στη συλλογή του.
Ένα νέο Εθνικό Πλαίσιο Συναγερμού και Αντιμετώπισης Έκτακτης Ανάγκης για την Υγεία βοηθά τις χώρες να εντοπίζουν επιδημίες εντός 7 ημερών και να ολοκληρώνουν δράσεις έγκαιρης αντίδρασης εντός 14 ημερών.
Οι τροποποιήσεις του Διεθνούς Κανονισμού Υγείας τέθηκαν επίσης σε ισχύ φέτος και περιλαμβάνουν την εισαγωγή ενός νέου επιπέδου συναγερμού για «πανδημική κατάσταση έκτακτης ανάγκης» για την ενεργοποίηση ισχυρότερης συνεργασίας.
Ταχεία αντίδραση σε επιδημίες
Όταν η νόσος του ιού του Σουδάν εμφανίστηκε στην Ουγκάντα ​​τον Ιανουάριο του 2025, ο ΠΟΥ διευκόλυνε την έναρξη μιας κλινικής δοκιμής για ένα νέο υποψήφιο εμβόλιο εντός τεσσάρων ημερών – η ταχύτερη που έχει σημειωθεί ποτέ κατά τη διάρκεια μιας επιδημίας. Ο ΠΟΥ υποστήριξε επίσης κυβερνήσεις και εταίρους για την αντιμετώπιση των επιδημιών της νόσου του ιού Marburg στην Ηνωμένη Δημοκρατία της Τανζανίας και στην Αιθιοπία.
Στις 4 Σεπτεμβρίου, η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό κήρυξε ξέσπασμα του ιού Έμπολα. Η ταχεία ανάπτυξη 112 εμπειρογνωμόνων και ομάδων άμεσης επέμβασης και περισσότερων από 150 τόνων ιατρικών εφοδίων και εξοπλισμού, καθώς και ο εμβολιασμός περισσότερων από 47.000 ατόμων, επέτρεψαν τον επιτυχή περιορισμό της επιδημίας εντός 6 εβδομάδων. Για πρώτη φορά κατά τη διάρκεια μιας επιδημίας, αναπτύχθηκε μια καινοτόμος μονάδα θεραπείας, η οποία αναπτύχθηκε σε συνεργασία με τον ΠΟΥ, το Παγκόσμιο Πρόγραμμα Τροφίμων και εταίρους, βελτιώνοντας σημαντικά τη φροντίδα των ασθενών.
Την επόμενη μέρα, 5 Σεπτεμβρίου, ο Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ ανακοίνωσε ότι η έξαρση της Mpox δεν αποτελούσε πλέον έκτακτη ανάγκη δημόσιας υγείας διεθνούς ανησυχίας. Περισσότερες από 1,1 εκατομμύριο δόσεις εμβολίου διατέθηκαν για την προστασία ατόμων υψηλού κινδύνου σε 11 αφρικανικές χώρες, όπου αναφέρθηκε το 80% των παγκόσμιων λοιμώξεων από Mpox.
Η κλιματική αλλαγή, οι συγκρούσεις και η έλλειψη υποδομών για ασφαλές νερό και αποχέτευση συνεχίζουν να τροφοδοτούν τα κρούσματα χολέρας. Το 2025, περισσότεροι από μισό εκατομμύριο άνθρωποι σε 32 χώρες μολύνθηκαν και περισσότεροι από 7.000 άνθρωποι πέθαναν από χολέρα, μια ασθένεια που μπορεί να προληφθεί και να θεραπευτεί. Ο ΠΟΥ υποστήριξε τις χώρες στην παρακολούθηση, τη θεραπεία και την πρόληψη της νόσου, μεταξύ άλλων παρέχοντας βασικές ιατρικές προμήθειες και από του στόματος εμβόλια χολέρας μέσω του παγκόσμιου αποθέματος έκτακτης ανάγκης.
Η Διεθνής Συντονιστική Ομάδα για την Παροχή Εμβολίων ενέκρινε περισσότερες από 61 εκατομμύρια δόσεις εμβολίου για την αντιμετώπιση έκτακτης ανάγκης για τη χολέρα, τον Έμπολα, τον κίτρινο πυρετό και τη μηνιγγίτιδα σε 19 χώρες.
Το 2025, η γρίπη των πτηνών συνέχισε να εξαπλώνεται ευρέως μεταξύ των ζώων, θέτοντας πιθανούς κινδύνους για την ανθρώπινη υγεία. Οι ιοί της γρίπης αλλάζουν γρήγορα και ένα νέο στέλεχος εποχικής γρίπης εξαπλώθηκε σε όλες τις χώρες από τα μέσα Αυγούστου. Ο ΠΟΥ διεξήγαγε τακτικές αξιολογήσεις κινδύνου και συγκέντρωσε στοιχεία για να ενημερώσει τις συστάσεις του, όπως για τη σύνθεση των εμβολίων.
11.Παροχή φροντίδας σε έκτακτες καταστάσεις
Μέσω του ταμείου έκτακτης ανάγκης του ΠΟΥ για καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, 29 εκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ αποδεσμεύτηκαν γρήγορα για την αντιμετώπιση καταστάσεων έκτακτης ανάγκης σε 30 χώρες φέτος.
Καθ’ όλη τη διάρκεια του 2025 και παρά τις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες για ανθρωπιστική βοήθεια, ο ΠΟΥ συνέχισε να παρέχει σωτήρια φροντίδα σε ανθρώπους σε ορισμένα από τα πιο δυσπρόσιτα και επικίνδυνα μέρη του κόσμου. Οι ομάδες επείγουσας ιατρικής βοήθειας που υποστηρίζονται από τον ΠΟΥ παρείχαν 1,6 εκατομμύρια συνεδρίες στις πιο δύσκολες συνθήκες.
Σε απάντηση στους σεισμούς που έπληξαν τη Μιανμάρ, ο ΠΟΥ παρείχε 170 τόνους φαρμάκων, ιατρικού εξοπλισμού και σκηνών για την επέκταση της χωρητικότητας στα νοσοκομεία που είχαν κατακλυστεί από την εισροή ασθενών. Ο ΠΟΥ συντόνισε επίσης την ανάπτυξη περισσότερων από 20 ομάδων επείγουσας ιατρικής βοήθειας επί τόπου.
Η σύγκρουση κατέστρεψε τις υπηρεσίες υγείας στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, τη Γάζα, την Αϊτή, τη Συρία, το Σουδάν και την Ουκρανία. Μέχρι τις 17 Δεκεμβρίου, έχουν αναφερθεί συνολικά 1283 επιθέσεις σε υγειονομική περίθαλψη – σε εγκαταστάσεις, προσωπικό, ασθενείς, προμήθειες και ασθενοφόρα – κατά τη διάρκεια του έτους, προκαλώντας 1980 θανάτους και 1163 τραυματισμούς μεταξύ των εργαζομένων στον τομέα της υγείας και των ασθενών.
Στη Γάζα, από την έναρξη της σύγκρουσης τον Οκτώβριο του 2023, ο ΠΟΥ έχει παραδώσει περισσότερους από 2.500 μετρικούς τόνους ιατρικών εφοδίων και 18 εκατομμύρια λίτρα καυσίμων σε νοσοκομεία, ασθενοφόρα και εταίρους στον τομέα της υγείας. Ο ΠΟΥ συντόνισε επίσης περισσότερους από 80 εταίρους του Health Cluster, οι οποίοι παρείχαν σχεδόν 15 εκατομμύρια ιατρικές συνεδρίες στη Γάζα. Ο Οργανισμός έδωσε προτεραιότητα στην αποκατάσταση κρίσιμων υπηρεσιών υγείας – την αποκατάσταση νοσοκομείων (διατηρώντας περίπου τα μισά από τα 36 νοσοκομεία τουλάχιστον εν μέρει λειτουργικά), την ανάπτυξη ομάδων έκτακτης ιατρικής βοήθειας και την υποστήριξη πάνω από 8.000 ιατρικών εκκενώσεων για ασθενείς σε κρίσιμη κατάσταση σε 30 χώρες. Από τον Οκτώβριο του 2025, η εκεχειρία συνεχίζεται, αλλά οι ανάγκες στον τομέα της υγείας παραμένουν τεράστιες. Ο ΠΟΥ υποστηρίζει την ανασυγκρότηση και την ανάκαμψη του συστήματος υγείας, με 27 πρόσφατα επαναλειτουργούσες εγκαταστάσεις υγείας
Πηγη: https://medispin.blogspot.com/

Νέες τεχνολογίες στη φροντίδα υγείας: H ψηφιακή καινοτομία περνά στο ιατρείο

Η τεχνολογία αλλάζει σταδιακά αλλά ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο παρέχεται η φροντίδα υγείας στην Ευρώπη. Από την ψηφιακή παρακολούθηση ασθενών έως τις πλατφόρμες τεχνητής νοημοσύνης που υποστηρίζουν κλινικές αποφάσεις, η υγειονομική περίθαλψη εισέρχεται σε μια φάση όπου η καινοτομία δεν αφορά μόνο νέα φάρμακα, αλλά και νέους τρόπους διαχείρισης της νόσου και του ασθενούς.

Η ψηφιακή υγεία έχει πλέον ξεπεράσει το στάδιο της πιλοτικής εφαρμογής. Τηλεϊατρικές υπηρεσίες, ηλεκτρονικοί ιατρικοί φάκελοι και εργαλεία απομακρυσμένης παρακολούθησης ενσωματώνονται σταδιακά στα εθνικά συστήματα υγείας, με στόχο τη βελτίωση της πρόσβασης και τη μείωση του κόστους. Η εμπειρία της πανδημίας λειτούργησε ως καταλύτης, επιταχύνοντας λύσεις που υπό άλλες συνθήκες θα χρειάζονταν χρόνια για να υιοθετηθούν.

Σημαντικό ρόλο σε αυτή τη μετάβαση διαδραματίζουν οι AI-driven πλατφόρμες διαχείρισης ασθενών. Η τεχνητή νοημοσύνη αξιοποιείται πλέον για την ανάλυση μεγάλων όγκων δεδομένων υγείας, την πρόβλεψη επιπλοκών και τη βελτιστοποίηση θεραπευτικών αποφάσεων. Σε νοσοκομεία και κλινικές, τέτοιες πλατφόρμες χρησιμοποιούνται για τη διαχείριση χρόνιων ασθενών, τη βελτίωση της συμμόρφωσης στη θεραπεία και την έγκαιρη ανίχνευση κινδύνων, χωρίς να υποκαθιστούν τον ιατρό, αλλά λειτουργώντας υποστηρικτικά.

Ιδιαίτερα έντονη είναι η ανάπτυξη καινοτόμων ψηφιακών λύσεων για άτομα με χρόνια νοσήματα. Εφαρμογές που επιτρέπουν την καθημερινή καταγραφή συμπτωμάτων, τη μέτρηση βιοδεικτών μέσω φορητών συσκευών (wearables) και την άμεση επικοινωνία με επαγγελματίες υγείας αλλάζουν την εμπειρία του ασθενούς. Για παθήσεις όπως ο διαβήτης, τα καρδιαγγειακά νοσήματα ή οι χρόνιες αναπνευστικές παθήσεις, οι ψηφιακές αυτές λύσεις συμβάλλουν στη συνεχή παρακολούθηση και στη μείωση των εισαγωγών στα νοσοκομεία.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η ενοποίηση και η αξιοποίηση δεδομένων υγείας θεωρείται κρίσιμος παράγοντας για την περαιτέρω ανάπτυξη της καινοτομίας. Πρωτοβουλίες που συνδέονται με τον Ευρωπαϊκό Χώρο Δεδομένων Υγείας και συζητήσεις σε fora όπως το European Digital Health Summit υπογραμμίζουν ότι η διαλειτουργικότητα συστημάτων και η ασφάλεια των δεδομένων είναι προϋποθέσεις για την κλιμάκωση των ψηφιακών λύσεων.

Παρά τις ευκαιρίες, οι προκλήσεις παραμένουν. Ζητήματα προστασίας προσωπικών δεδομένων, ανισότητες στην ψηφιακή πρόσβαση και ανάγκη εκπαίδευσης επαγγελματιών υγείας αποτελούν βασικά εμπόδια. Επιπλέον, η ένταξη των ψηφιακών εργαλείων στα συστήματα αποζημίωσης παραμένει ανοιχτό ζήτημα σε πολλές χώρες.

Ωστόσο, η κατεύθυνση είναι σαφής. Οι νέες τεχνολογίες στη φροντίδα υγείας δεν αντιμετωπίζονται πλέον ως συμπλήρωμα, αλλά ως αναπόσπαστο μέρος της σύγχρονης ιατρικής πρακτικής. Το στοίχημα για την Ευρώπη – και για χώρες όπως η Ελλάδα – είναι να μετατρέψουν την ψηφιακή καινοτομία σε καθημερινό εργαλείο φροντίδας, με επίκεντρο τον ασθενή και τη βιωσιμότητα των συστημάτων υγείας.

 

 

Πηγη: https://healthmag.gr/

Ποια εμβόλια βρίσκονται υπό ανάπτυξη-Νέα δεδομένα

Η Vaccines Europe επικαιροποίησε πρόσφατα τα δεδομένα που αφορούν τα νέα εμβόλια, που βρίσκονται υπό ανάπτυξη από εταιρείες μέλη της. Συνολικά, λοιπόν, υπάρχουν 91 υποψήφια εμβόλια, από τα οποία 89 αφορούν την πρόληψη και δύο τη θεραπεία μολυσματικών νόσων.

Η Vaccines Europe είναι η οργάνωση των βιοφαρμακευτικών εταιρειών στην Ευρώπη, κομμάτι της EFPIA (Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Βιομηχανιών και Ενώσεων Φαρμακευτικών Προϊόντων), που εκπροσωπεί τον κλάδο των εμβολίων, προωθεί την καινοτομία και την ευαισθητοποίηση για τη σημασία του εμβολιασμού σε επίπεδο ΕΕ. 

Το πιο εντυπωσιακό είναι ότι το 41% ​​στοχεύουν παθογόνα ή ασθένειες για τις οποίες δεν υπάρχουν εμβόλια, όπως η ακμή, η νόσος του Lyme, η μόλυνση από τον ιό Epstein-Barr (EBV) και ο HIV. Τα υπό ανάπτυξη εμβόλια χρησιμοποιούν 12 διακριτές τεχνολογίες ανοσοποίησης, όπως mRNA, εμβόλια βασισμένα σε πρωτεΐνες, γλυκοσυζευγμένα εμβόλια και άλλα.

 

Ειδικότερα:

  • 46 υποψήφια αφορούν εμβολιασμό ρουτίνας, όπως έναντι του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV), της ιλαράς, της παρωτίτιδας, της ερυθράς, της ανεμευλογιάς (εμβόλιο συνδυασμού MMRV), των μηνιγγιτιδοκοκκικών ασθενειών και άλλων.
  • 68 υποψήφια στοχεύουν λοιμώξεις που μεταδίδονται από το αναπνευστικό, συμπεριλαμβανομένων των κορωνοϊών, της γρίπης, του αναπνευστικού συγκυτιακού ιού (RSV), της πνευμονιοκοκκικής νόσου και άλλων.
  • 17 υποψήφια στοχεύουν 8 βακτήρια, που σχετίζονται με σημαντική αντοχή στα αντιβιοτικά, επτά από τα οποία βρίσκονται στη λίστα Βακτηριακών Παθογόνων Προτεραιότητας του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας: E. coli, P. aeruginosa, Salmonella spp., Shigella spp., S. aureus, Streptococci Group B και S. pneumoniae.
  • 31 υποψήφια είναι για λοιμώξεις που προέρχονται από ζώα, συμπεριλαμβανομένου του δάγγειου πυρετού, της νόσου του Lyme, του ιού Nipah, του κίτρινου πυρετού και άλλων.

 

 

Πηγη: https://virus.com.gr/

Μικρές αυξήσεις στους μισθούς γιατρών και νοσηλευτών από τη μείωση της παρακράτησης φόρου – Παραδείγματα

Μικρές αυξήσεις στους μισθούς τους είδαν γιατροί, νοσηλευτές αλλά και οι υπόλοιποι υγειονομικοί του ΕΣΥ στην τελευταία τους πληρωμή, από τη μείωση της παρακράτησης φόρου.
Όσοι υπηρετούν στο δημόσιο σύστημα υγείας είδαν τον μισθό του Ιανουαρίου λίγο αυξημένο, εξαιτίας των ρυθμίσεων που προώθησε η κυβέρνηση για περίπου 400.000 δημοσίους υπαλλήλους. Πρόκειται για τους μισθούς του Ιανουαρίου 2026 με δεδομένο ότι οι δημόσιοι υπάλληλοι προπληρώνονται για τον επόμενο μήνα.

Το όφελος για τους εργαζόμενους διαμορφώνεται ανάλογα με το εισόδημα και τον αριθμό των προστατευόμενων παιδιών. Πιο κερδισμένοι είναι όσοι έχουν 2 και 3 παιδιά ή είναι πολύτεκνοι.

Ενδεικτικά, ένας γιατρός του ΕΣΥ με ετήσιο εισόδημα 25.000 ευρώ θα διαπιστώσει μείωση φόρου 300 ευρώ χωρίς παιδιά, 600 ευρώ με ένα παιδί, 900 ευρώ με δύο παιδιά, 1.700 ευρώ με τρία παιδιά και 3.180 ευρώ με τέσσερα παιδιά. Με βάση τις αποδοχές και τα προστατευόμενα μέλη, πολλοί υγειονομικοί είδαν από 100 έως και 150 ευρώ περισσότερα στους λογαριασμούς τους.
Οι νέες παρεμβάσεις πριν τις κάλπες

Στο μεταξύ η κυβέρνηση σε μια προσπάθεια όπως φαίνεται να προσελκύσει ψηφοφόρους λίγο καιρό πριν τις κάλπες, ετοιμάζει και νέες οικονομικές παρεμβάσεις.
Συγκεκριμένα σχεδιάζει και δεύτερη παρέμβαση με αυξήσεις στις αποδοχές των δημοσίων υπαλλήλων. Το σκέλος αυτό του πακέτου μέτρων, αφορά στην οριζόντια αύξηση αποδοχών, η οποία θα εφαρμοστεί από τον Απρίλιο του 2026.
Ο προϋπολογισμός για αυτήν την αύξηση ανέρχεται σε 572 εκατ. ευρώ, ποσό υπερδιπλάσιο από αυτό του 2025. Με βάση τα στοιχεία, η μέση καθαρή αύξηση για τους δημοσίους υπαλλήλους εκτιμάται περίπου στα 60 ευρώ τον μήνα, σε σύγκριση με τα 30 ευρώ που είχαν λάβει το 2025.

Από την άλλη, η κυβέρνηση ανακοίνωσε και επιστροφή δύο ενοικίων ετησίως σε περίπου 50.000 εκπαιδευτικούς, νοσηλευτές και γιατρούς που υπηρετούν εκτός των αστικών κέντρων Αττικής και Θεσσαλονίκης, χωρίς εισοδηματικό κριτήριο.

Πρόκειται για άλλο ένα «δωράκι» που θα δοθεί μέσα στο 2026 και κατά το υπουργείο υγείας, η ρύθμιση αυτή θα δώσει ένα σημαντικό κίνητρο στο ιατρονοσηλευτικό προσωπικό ώστε να υπηρετήσει σε απομακρυσμένες περιοχές.

 

Πηγη: https://www.healthreport.gr/

Ψηφιακό άλμα για το ΕΣΥ – Τι αλλάζει για πολίτες και γιατρούς

Ο ψηφιακός μετασχηματισμός του Εθνικού Συστήματος Υγείας περνά πλέον σε μια νέα, πιο ώριμη φάση, με απτά αποτελέσματα για τους πολίτες και το ιατρικό προσωπικό. Αυτό τόνισε ο υφυπουργός Υγείας, Μάριος Θεμιστοκλέους, σε συνέντευξή του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, επισημαίνοντας ότι το 2025 αποτέλεσε έτος θεμελίωσης, ενώ το 2026 αναμένεται να σηματοδοτήσει την ουσιαστική επέκταση και εμβάθυνση των ψηφιακών μεταρρυθμίσεων στο ΕΣΥ.

Όπως ανέφερε, η αποδοχή των νέων εργαλείων από τους πολίτες αποτυπώνεται ήδη στα στοιχεία: μόνο τον Νοέμβριο πραγματοποιήθηκαν 430.000 ραντεβού μέσω των ψηφιακών συστημάτων, ενώ ο μέσος χρόνος αναμονής στα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών μειώθηκε από τις 9 στις 4 ώρες.

Από τις εξαγγελίες στη λειτουργική πραγματικότητα

Ο κ. Θεμιστοκλέους υπογράμμισε ότι, για πρώτη φορά, ο ψηφιακός μετασχηματισμός δεν έμεινε σε πιλοτικές εφαρμογές, αλλά πέρασε σε πλήρη και καθολική λειτουργία. Κεντρικό ρόλο σε αυτή τη μετάβαση έχει ο Εθνικός Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας, ο οποίος συγκεντρώνει διαγνώσεις, συνταγές, εξετάσεις και στοιχεία νοσηλειών σε ένα ενιαίο ψηφιακό περιβάλλον.

Οι πολίτες έχουν πλέον άμεση πρόσβαση στο ιατρικό τους ιστορικό, ενώ οι γιατροί μπορούν να λαμβάνουν τεκμηριωμένες αποφάσεις με βάση πλήρη δεδομένα, ενισχύοντας την ποιότητα και τη συνέχεια της φροντίδας.

Παράλληλα, η αναβάθμιση της διαδικασίας προγραμματισμού ραντεβού μέσω του 1566, του MyHealth app και της πλατφόρμας finddoctors.gov.gr διαμόρφωσε ένα ενιαίο και διαφανές σύστημα πρόσβασης στις υπηρεσίες υγείας.

Λιγότερη αναμονή, περισσότερη διαφάνεια

Σύμφωνα με τον υφυπουργό Υγείας, η εφαρμογή της ηλεκτρονικής ιχνηλάτησης συνέβαλε καθοριστικά στη μείωση του χρόνου αναμονής στα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών κατά 65%. Παράλληλα, η εισαγωγή των DRG στα οικονομικά των νοσοκομείων σηματοδοτεί μια βαθιά μεταρρύθμιση που ενισχύει τη διαφάνεια, τη χρηστή διαχείριση και τον έλεγχο των πόρων.

Όπως σημείωσε, το ΕΣΥ απομακρύνεται σταδιακά από το μοντέλο της γραφειοκρατίας και της αποσπασματικής πληροφόρησης, υιοθετώντας μια ενιαία ψηφιακή αρχιτεκτονική με επίκεντρο τον πολίτη.

Διαλειτουργικότητα και ενιαία λειτουργία των δομών

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη διαλειτουργικότητα των συστημάτων. Για πρώτη φορά, οι δομές υγείας παύουν να λειτουργούν ως «απομονωμένα νησιά», καθώς υιοθετούν κοινά πρότυπα επικοινωνίας, ενιαία λίστα χειρουργείων και ενιαία καταγραφή οικονομικών στοιχείων.

Αυτό, σύμφωνα με τον κ. Θεμιστοκλέους, μεταφράζεται σε καλύτερη πληροφόρηση για τους γιατρούς, λιγότερη ταλαιπωρία για τους πολίτες και πιο ορθολογική διαχείριση των διαθέσιμων πόρων.

Εκπαίδευση προσωπικού και ρόλος της τεχνητής νοημοσύνης

Κεντρικός άξονας της μεταρρύθμισης παραμένει η εκπαίδευση του ανθρώπινου δυναμικού. Μέσω δράσεων που υλοποιούνται σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Ένωση και το πρόγραμμα EU4Health, το ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό εκπαιδεύεται στη χρήση του Εθνικού Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας, των ψηφιακών εργαλείων κλινικής υποστήριξης και των νέων συστημάτων διοίκησης.

Όπως τόνισε ο υφυπουργός, η τεχνολογία δεν έρχεται να αντικαταστήσει τον άνθρωπο, αλλά να τον υποστηρίξει, μειώνοντας τη γραφειοκρατία και απελευθερώνοντας χρόνο για την ουσιαστική φροντίδα του ασθενούς.

Οι πολίτες αγκαλιάζουν τις ψηφιακές υπηρεσίες

Η αποδοχή των νέων εργαλείων καταγράφεται και ποσοτικά. Από 370.000 ραντεβού τον Οκτώβριο, ο αριθμός αυξήθηκε σε 430.000 τον Νοέμβριο, επιβεβαιώνοντας –όπως σημείωσε– ότι οι πολίτες εμπιστεύονται πλέον το ψηφιακό οικοσύστημα του ΕΣΥ.

Παράλληλα, η αξιολόγηση των νοσοκομείων από τους ίδιους τους χρήστες αγγίζει το 4,07 στα 5, στοιχείο που, σύμφωνα με τον υφυπουργό, αποτελεί ουσιαστικό δείκτη ποιότητας και λογοδοσίας.

Το βλέμμα στο 2026

Για το επόμενο έτος, ο σχεδιασμός περιλαμβάνει περαιτέρω επέκταση των DRG, ενίσχυση της διαλειτουργικότητας, αναβάθμιση του Εθνικού Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας και ενεργοποίηση του ψηφιακού βοηθού υγείας για τους πολίτες.

Όπως τόνισε ο κ. Θεμιστοκλέους, το 2026 φιλοδοξεί να αποτελέσει χρονιά-ορόσημο για ένα ΕΣΥ σύγχρονο, διαφανές και αποτελεσματικό, που αξιοποιεί την τεχνολογία όχι για εντυπωσιασμό, αλλά για ουσιαστικό όφελος των πολιτών.

Πηγη: https://healthpharma.gr