Σημαντικός παράγοντας για την εκτίμηση του καρδιαγγειακού
κινδύνου
Πρόσφατα, μέσω της Εθνικής Δράσης Πρόληψης των Καρδιαγγειακών
Νοσημάτων, ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ, του Υπουργείου Υγείας, όλοι οι Έλληνες άνω
των 30 ετών έμαθαν για την Λιποπρωτεΐνη-α, μια και συμπεριλαμβανόταν στις
εξετάσεις πρόληψης της καρδιαγγειακής νόσου που πρότεινε το Υπουργείο.
Η Ελληνική Εταιρεία Αθηροσκλήρωσης, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα
Ευαισθητοποίησης του Κοινού για την Lp(a), εξηγεί τι είναι όμως αυτός ο δείκτης
και γιατί δεν τον γνωρίζαμε και δεν τον αξιολογούσαμε μέχρι τώρα.
Τι είναι η Lp(a);
Η Lp(a) είναι μία λιποπρωτεΐνη του αίματος, δηλαδή ένα σωματίδιο που
αποτελείται κυρίως από πρωτεΐνες καθώς και από λιπίδια, το κυριότερο από
τα οποία είναι η χοληστερόλη. Η Lp(a) μοιάζει με την «κακή» λιποπρωτεΐνη
την LDL έχοντας ως σημαντική διαφορά με αυτήν το ότι περιέχει μία επιπλέον
πρωτεΐνη, την απολιποπρωτεΐνη (a), η οποία την καθιστά περισσότερο επικίνδυνη
για τα αγγεία μας. Στις γυναίκες ενδέχεται να παρατηρηθεί μια ήπια αύξηση της
συγκέντρωσης της Lp(a) μετά την εμμηνόπαυση.
Όσον αφορά τις φυσιολογικές της λειτουργίες, θεωρείται ότι η Lp(a) μπορεί να
συμμετέχει σε μηχανισμούς επούλωσης τραυμάτων και άμυνας του οργανισμού.
Ωστόσο, τα αυξημένα επίπεδά της διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη
των αθηρωματικών πλακών στο τοίχωμα των αρτηριών και συνεπώς είναι ένας
σημαντικός παράγοντας κινδύνου για το έμφραγμα του μυοκαρδίου, το ισχαιμικό
εγκεφαλικό επεισόδιο, την περιφερική αρτηριακή νόσο (νόσος των αρτηριών των
κάτω άκρων) καθώς και της στένωσης της αορτικής βαλβίδας της καρδιάς.
Επιδημιολογικά δεδομένα για την Lp(a)
Περίπου το 20% του πληθυσμού παγκοσμίως (1 στα 5 άτομα) έχει υψηλά επίπεδα
Lp(a) (>50 mg/dL; >125 nmol/L), καθιστώντας την αυξημένη συγκέντρωση αυτής
της λιποπρωτεΐνης ως την περισσότερο συχνή γενετική διαταραχή των επιπέδων
των λιποπρωτεϊνών και των λιπιδίων στο αίμα.
Στην Ευρώπη και τη χώρα μας, το ποσοστό του πληθυσμού με αυξημένα επίπεδα
Lp(a) είναι περίπου 20%.
Αναφορικά με τον επιπολασμό στη χώρα μας, στοιχεία από την επιδημιολογική
μελέτη ΑΤΤΙΚΗ (2002-2022) έδειξαν ότι το 19% των Ελλήνων έχει υψηλά
επίπεδα Lp(a) χωρίς διαφοροποίηση μεταξύ των ανδρών και γυναικών. Πρόσφατη
μελέτη από Έλληνες ερευνητές κατέδειξε ότι η ενσωμάτωση της Lp(a) στην
κλινική εκτίμηση κινδύνου βελτιώνει ουσιαστικά τη σωστή διαστρωμάτωση του
καρδιαγγειακού κινδύνου, αναδεικνύοντας άτομα υψηλού κινδύνου τα οποία δεν
θα είχαν ταυτοποιηθεί με βάση τους συμβατικούς κλινικούς δείκτες.
1,4 δισ. άτομα παγκοσμίως έχουν υψηλά επίπεδα Lp(a)
Η Παγκόσμια Ημέρα Ευαισθητοποίησης για την Lp(a), έχει ως στόχο να
ενημερώσει για τον κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου που διατρέχουν τα άτομα με
αυξημένα επίπεδα Lp(a) και να προτρέψει όλους να μετρήσουν τη συγκέντρωσή
της στο αίμα. Υπολογίζεται ότι περίπου 1,4 δισεκατομμύρια άτομα παγκοσμίως
έχουν υψηλά επίπεδα Lp(a), παρόλα αυτά μόνο το 1-2% του συνολικού
πληθυσμού έχει μετρήσει και γνωρίζει τα επίπεδά της.
Πηγη:HealthDaily