Η φυματίωση κατέγραψε πτώση στην Ελλάδα το 2024, με τα επίσημα στοιχεία να δείχνουν 400 περιστατικά ενεργού νόσου και μείωση περίπου 19% σε σχέση με το 2023. Παρά τη βελτίωση, οι ειδικοί ξεκαθαρίζουν ότι η νόσος παραμένει παρούσα και απαιτεί συνεχή επαγρύπνηση.
Παρά την πρόοδο της ιατρικής και τη διαθεσιμότητα αποτελεσματικών θεραπειών, η φυματίωση εξακολουθεί να αποτελεί σοβαρή απειλή για τη δημόσια υγεία. Στην Ελλάδα, τα επίσημα στοιχεία για το 2024 δείχνουν 400 περιστατικά ενεργού φυματίωσης, αριθμός μειωμένος κατά περίπου 19% σε σχέση με το 2023. Η πτώση αυτή είναι θετική, ωστόσο δεν επιτρέπει εφησυχασμό, καθώς ο ίδιος ο ΕΟΔΥ υπογραμμίζει ότι η υποδιάγνωση και η υποδήλωση εξακολουθούν να δυσκολεύουν την ακριβή αποτύπωση του πραγματικού φορτίου της νόσου.
Η βελτίωση των δεικτών δεν σημαίνει εξάλειψη της νόσου
Η Ελλάδα εξακολουθεί να κατατάσσεται στις χώρες χαμηλής επίπτωσης, με συχνότητα δήλωσης 3,82 περιστατικά ανά 100.000 πληθυσμού το 2024. Ωστόσο, οι ειδικοί επιμένουν ότι η φυματίωση δεν έχει περάσει στο παρελθόν. Το βασικό μήνυμα είναι ότι η νόσος παραμένει παρούσα, ιδιαίτερα όταν υπάρχουν καθυστερήσεις στη διάγνωση, κενά στην επιδημιολογική επιτήρηση ή εμπόδια στην πρόσβαση στη θεραπεία.
Πού εστιάζουν οι ειδικοί
Η ιατρική κοινότητα δίνει έμφαση στην ενεργητική αναζήτηση περιστατικών, στην έγκαιρη διάγνωση, στην ενίσχυση της επιδημιολογικής επιτήρησης και στη σταθερή πρόσβαση των ασθενών σε θεραπεία. Σε αυτό το πλαίσιο, η απρόσκοπτη πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας και η επάρκεια φαρμάκων παραμένουν κρίσιμες προϋποθέσεις, όχι μόνο για τη φροντίδα των ασθενών αλλά και για τον περιορισμό της μετάδοσης στην κοινότητα. Το ίδιο πνεύμα αποτυπώνεται και στα φετινά μηνύματα της Παγκόσμιας Ημέρας κατά της Φυματίωσης, με τον ΠΟΥ να θέτει στο επίκεντρο το σύνθημα «Yes! We can End TB!» για το 2026.
Η ιστορική καμπή που άλλαξε τη μάχη κατά της φυματίωσης
Η 24η Μαρτίου παραμένει ημερομηνία-ορόσημο για τη δημόσια υγεία, καθώς στις 24 Μαρτίου 1882 ο Ρόμπερτ Κοχ ανακοίνωσε την ανακάλυψη του βακτηρίου που προκαλεί τη φυματίωση. Η ανακάλυψη αυτή άνοιξε τον δρόμο για τη διάγνωση, την επιτήρηση και αργότερα τη θεραπευτική αντιμετώπιση της νόσου. Η επέτειος δεν έχει μόνο ιστορική σημασία· λειτουργεί και որպես υπενθύμιση ότι η φυματίωση παραμένει μια νόσος που χρειάζεται συνεχή πολιτική και επιστημονική εγρήγορση.
Η παγκόσμια εικόνα παραμένει βαριά
Σε διεθνές επίπεδο, η απειλή παραμένει μεγάλη. Ο ΠΟΥ εκτιμά ότι το 2024 περίπου 10,7 εκατομμύρια άνθρωποι νόσησαν από φυματίωση παγκοσμίως, ενώ 1,23 εκατομμύρια άνθρωποι πέθαναν από τη νόσο. Την ίδια ώρα, οι παγκόσμιες προσπάθειες από το 2000 και μετά έχουν σώσει περίπου 83 εκατομμύρια ζωές, στοιχείο που δείχνει ότι η επένδυση στην πρόληψη, τη διάγνωση και τη θεραπεία αποδίδει, αλλά όχι ακόμη στον βαθμό που απαιτείται για να κλείσει ο κύκλος της νόσου.
Γιατί η φυματίωση εξακολουθεί να είναι στρατηγική πρόκληση
Η αντιμετώπιση της φυματίωσης δεν αποτελεί μόνο ζήτημα κλινικής φροντίδας. Αφορά και την αντοχή των συστημάτων υγείας, τη δυνατότητα γρήγορης διάγνωσης, τη διασφάλιση επάρκειας φαρμάκων και την προστασία ευάλωτων πληθυσμών. Ο ΠΟΥ συνδέει άμεσα την πρόοδο κατά της νόσου με την πολιτική βούληση, τη χρηματοδότηση, την καινοτομία και τη διατομεακή συνεργασία. Σε αυτό το πλαίσιο, η επένδυση σε νέα διαγνωστικά εργαλεία, σε σταθερές υπηρεσίες φροντίδας και σε έγκαιρη πρόσβαση στη θεραπεία λειτουργεί όχι μόνο ως μέτρο δημόσιας υγείας αλλά και ως ευρύτερη στρατηγική επιλογή.
Το κρίσιμο μήνυμα για την Ελλάδα
Η μείωση που καταγράφηκε το 2024 είναι σημαντική, αλλά δεν αρκεί για να αλλάξει το βασικό συμπέρασμα: η φυματίωση δεν έχει εξαλειφθεί. Αντίθετα, απαιτεί συνεχή επιτήρηση, πιο έγκαιρη αναγνώριση των περιστατικών, σταθερή πρόσβαση σε θεραπεία και καλύτερη καταγραφή, ώστε οι υγειονομικές αρχές να έχουν πλήρη εικόνα του προβλήματος. Η πρόοδος υπάρχει, αλλά παραμένει εύθραυστη.
Πηγη: https://healthpharma.gr