Συντάκτης: grammateia

Το νέο τοπίο στην ψυχική υγεία με την είσοδο της Τεχνητής Νοημοσύνης στον επιστημονικό κλάδο της ψυχολογίας και της ψυχιατρικής θα εξεταστεί στο δωρεάν διαδικτυακό σεμινάριο με τίτλο «Ψυχική Υγεία και Τεχνητή Νοημοσύνη» που διοργανώνεται από την Ιατρική Σχολή του ΑΠΘ .

Στη διάρκεια του σεμιναρίου που θα πραγματοποιηθεί την την Πέμπτη 8 Φεβρουαρίου, στις επτά το απόγευμα, θα παρουσιαστούν οι καινοτόμες προσεγγίσεις και θα αναλυθούν τα πλεονεκτήματα και οι προκλήσεις, προσφέροντας μια ολοκληρωμένη κατανόηση του ρόλου της τεχνολογίας στην προσέγγιση και αντιμετώπιση προβλημάτων ψυχικής υγείας. Επιπλέον, θα ερευνηθούν οι επίκαιρες προκλήσεις που προκύπτουν από την ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης στη ψυχοθεραπεία και θα συζητηθεί ο προβληματισμός για το πώς οι θεραπευτές προσαρμόζονται στον ψηφιακό κόσμο, διατηρώντας την ανθρώπινη επαφή.

Στη συνέχεια, θα αναλυθούν οι πρακτικές εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης στην ψυχιατρική και θα εξεταστούν οι προοπτικές, οι κίνδυνοι και οι προσδοκίες στην εξέλιξη της προσέγγισης των ψυχικών νόσων, προσφέροντας μια έμπρακτη κατανόηση του τρόπου που η τεχνολογία αναμορφώνει τον τομέα της ψυχική υγείας. Τέλος, θα συζητηθούν τα ηθικά και νομικά ζητήματα που σχετίζονται με τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στον τομέα της ψυχικής υγείας, αναδεικνύοντας την σημασία του νομικού πλαισίου για την προστασία των κοινωνικών δικαιωμάτων στην ψηφιακή εποχή.

Στη εκδήλωση θα προεδρεύσουν ο καθηγητής Ψυχιατρικής ΑΠΘ Κωνσταντίνος Φουντουλάκης και η επίκουρη καθηγήτρια ψυχιατρικής ΑΠΘ Εύα-Μαρία Τσαπάκη. Θα μιλήσουν η ψυχολόγος Μαρία Ρουμελιώτη με θέμα «Η επίδραση της τεχνητής νοημοσύνης στην αντιμετώπιση της ψυχικής νόσου», η ψυχολόγος Γεωργία-Μαρία Μαλλιά με θέμα «Τεχνητή νοημοσύνη και ψυχοθεραπεία: σύγχρονες προκλήσεις», ο ιατρός Ιωάννης Παπάζογλου: με θέμα «Τεχνητή νοημοσύνη και ψυχιατρική: εφαρμογές, κίνδυνοι και προσδοκίες στην προσέγγιση των ψυχικών νόσων» και η κοινωνική λειτουργός Άννα Λαμπροπούλου: με θέμα «Τεχνητή νοημοσύνη, κοινωνικά δικαιώματα και ηθικά ζητήματα».

Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να παρακολουθήσουν το webinar μέσω zoom κάνοντας εγγραφή εδώ.

Πηγη: https://www.news4health.gr/

H Athens Digital Health Week 2024 (ADHW), αναδείχθηκε ως ο νέος κόμβος δικτύωσης για την εφαρμογή της ψηφιακής καινοτομίας στην υγεία σε Ελλάδα και Κύπρο.

Το διαρκές μήνυμα των συναντήσεων της Εβδομάδας Ψηφιακής Υγείας 2024, που διατύπωσαν οι τρεις πρόεδροι της Οργανωτικής Επιτροπής, Παναγιώτης Μπαμίδης, Χρίστος Σχίζας και Νίκη Τσούμα είναι ότι η εποχή επιτάσσει συνεχή διαβούλευση, συνεργασία, και συνδημιουργία (co-creation) για την επίτευξη φιλόδοξων στόχων. Τρεις Έλληνες Υπουργοί χαιρέτισαν τη διοργάνωση και υπογράμμισαν τη σημασία του ψηφιακού μετασχηματισμού στην υγεία για την ευημερία των πολιτών, και επιπλέον δεσμεύτηκαν να υποστηρίξουν τις απαραίτητες νομοθετικές αλλαγές και να τις ενισχύσουν με τους απαραίτητους πόρους. Ένας από τους κεντρικούς στόχους του ADHW ήταν να ενεργοποιηθεί και να στηριχθεί το οικοσύστημα που θα υποστηρίξει την υλοποίηση των έργων του ψηφιακού μετασχηματισμού της υγείας στην Ελλάδα ώστε στη συνέχεια να δραστηριοποιηθεί μέσα από δράσεις όπως το Εθνικό Πλαίσιο Διαλειτουργικότητας στην Ηλεκτρονική Υγεία.

Ο Άδωνις Γεωργιάδης, Υπουργός Υγείας, υπογράμμισε ότι η πρόοδος στην ψηφιακή προσαρμογή της χώρας τα τελευταία χρόνια καθιστά την Ελλάδα πρότυπο και για άλλες χώρες, ενώ μόλις μερικά χρόνια πριν η κατάσταση ήταν ανάστροφη. Η Ειρήνη Αγαπηδάκη, Αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας, έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη σημασία των ψηφιακών υπηρεσιών για την προστασία της Δημόσιας Υγείας. Ο Δημήτρης Παπαστεργίου, Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, υπογράμμισε ότι τα δεδομένα θα μας καθοδηγήσουν να επιλέξουμε τις πολιτικές που θα ακολουθήσουμε και χαρακτήρισε την Athens Digital Health Week τόπο ώσμωσης ιδεών, προτάσεων και απόψεων που θα παραγάγει ώριμες υποδείξεις για την πορεία μας προς το μέλλον.

Ο Κύπριος Υπουργός Υγείας Μιχάλης Διαμανός, στο εξ αποστάσεως μήνυμά του ανέφερε μεταξύ άλλων, ότι η Εθνική Αρχή Ηλεκτρονικής Υγείας της Κύπρου (Ε.Α.Η.Υ.) ως η αρμόδια αρχή για την εφαρμογή της ηλεκτρονικής υγείας αναπτύσσει τα πρότυπα και τις προδιαγραφές του προσωπικού Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας με επίκεντρο τον πολίτη. Η Κύπρος μέσω της Ε.Α.Η.Υ. συντονίζει με τον Πρόεδρό της Καθηγητή Σχίζα, την Κοινή Δράση Xt-EHR των Κρατών Μελών της Ευρώπης για την υλοποίηση του Κανονισμού που θα ρυθμίζει τον Ευρωπαϊκό Χώρο Δεδομένων Υγείας για πρωτογενή χρήση προς ενίσχυση της Ευρωπαϊκής Ένωσης Υγείας.

Η Η.ΔΙ.Κ.Α. Α.Ε. –Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση Κοινωνικής Ασφάλισης- ήταν συνδιοργανωτής της ADHW μαζί με την Εθνική Αρχή Ηλεκτρονικής Υγείας -Ε.Α.Η.Υ.- Κύπρου, με τη συνεργασία της HL7 Hellas, η οποία φιλοξένησε τις εκδηλώσεις στο ξενοδοχείο Royal Olympic από τις 15 έως τις 19 Ιανουαρίου. Δύο κορυφαίοι οργανισμοί από την Ελλάδα και την Κύπρο ένωσαν τις δυνάμεις τους υπό την αιγίδα των Υπουργείων Υγείας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης της Ελληνικής Δημοκρατίας και του Υπουργείου Υγείας της Κυπριακής Δημοκρατίας. Κατά κοινή ομολογία, οργανώθηκε ένα αξιόλογο συνέδριο με περισσότερους από 650 συμμετέχοντες από 24 χώρες, συμπεριλαμβανομένων 135 ομιλητών σε 25 συνεδρίες, 11 εργαστήρια και 32 φροντιστήρια του προγράμματος. Στο πλαίσιο της ADHW, στους πρόποδες του Παρθενώνα, συναντήθηκαν εκπρόσωποι 22 οργανισμών και 11 ερευνητικών προγραμμάτων. Ήταν ένα διαφορετικό συνέδριο με εμπνευσμένες ομιλίες από εμπειρογνώμονες που πλαισιώθηκαν από συναντήσεις εργασίας και διαλόγου, με ανταλλαγή εμπειριών, τεχνογνωσίας, ωρίμανση και συνδιαμόρφωση θέσεων. Η εβδομάδα αυτή αποτέλεσε έναν θύλακα ζύμωσης νέων συνεργασιών, συνεργιών μεταξύ ατόμων, φορέων, και οργανισμών που εργάζονται με κοινό στόχο την προώθηση της ψηφιακής καινοτομίας στην υγεία, σε ένα διαρκώς εξελισσόμενο περιβάλλον με ολοένα αυξανόμενες απαιτήσεις.

Στο πλαίσιο της ADHW, το Joint Initiative Council -συμβούλιο κοινής πρωτοβουλίας 13 παγκόσμιων φορέων προτύπων υγείας- διεξήγαγε μια από τις σπάνιες συναντήσεις του στην Ευρώπη. Ακολούθησε το συμβούλιο εθνικών παραρτημάτων του ΗL7 στην Ευρώπη και η πρώτη συνάντηση εργασίας του HL7 Εurope και Μαραθωνίου FHIR, με παρουσία 19 από τις 22 χώρες του οργανισμού. Συναντήσεις και έργα με συνολική χρηματοδότηση μεγαλύτερη από 100 εκ. ευρώ έδωσαν σαφές σήμα ότι η Ευρώπη μπορεί να ηγηθεί στον χώρο των προτύπων διαλειτουργικότητας, καθώς ο Ευρωπαϊκός Χώρος Δεδομένων Υγείας (ΕΗDS) θέτει το πλαίσιο για την οικονομία δεδομένων, με ασφαλή χρήση τεχνητής νοημοσύνης.

Στην ADHW παρουσιάστηκε και εδραιώθηκε περαιτέρω η συνεργασία για την ψηφιακή υγεία ανάμεσα σε Ελλάδα και Κύπρο, με πυλώνες τα Υπουργεία Υγείας των δύο χωρών, το Υπουργείο Ψηφιακής διακυβέρνησης της Ελλάδας, την Η.ΔΙ.Κ.Α. και την Ε.Α.Η.Υ. της Κύπρου. Οι άξονες της συνεργασίας αφορούν τη χρήση των δεδομένων υγείας για πρωτογενή και δευτερογενή χρήση και σε σχέση με τα Εθνικά Σημεία Επαφής για τη διασυνοριακή υγειονομική περίθαλψη, καθώς και τη νέα κοινή δράση της Ευρώπης για την ηλεκτρονική πλατφόρμα εμβολιασμού (e-vaccination). Παρουσιάστηκε ακόμη το πρωτοποριακό νομοθετικό έργο που έχει πραγματοποιηθεί στην Κύπρο για την Ηλεκτρονική Υγεία. Όπως τονίστηκε από όλες τις πλευρές, η συνεργασία των δύο χωρών είναι διαρκής, ενώ ήδη συζητείται σε διεθνή φόρα ως πρότυπη διμερής συνεργασία που μπορεί να επεκταθεί και να συμπεριλάβει περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες.

Η ανάπτυξη δεξιοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού είναι ένα από τα μεγάλα ζητήματα που τέθηκε κατά τη διάρκεια της ADHW. Ο Παναγιώτης Μπαμίδης, Καθηγητής Α.Π.Θ., Πρόεδρος της HL7 Hellas ηγείται του ευρωπαϊκού έργου ManagiDiTH – Master of Managing Digital Transformation in the Health Sector, με σκοπό τη δημιουργία ενός μεταπτυχιακού προγράμματος για την ανάπτυξη των δεξιοτήτων των επαγγελματιών υγείας στον τομέα της ψηφιακής υγείας, ώστε να καλυφθεί ένα κενό τόσο στη χώρα μας όσο και πανευρωπαϊκά και να στηριχθεί η εφαρμογή του Ευρωπαϊκού Χώρου Δεδομένων Υγείας (EHDS). Στο πλαίσιο των σχετικών συνεδριών παρουσιάστηκαν και μέρη του προγράμματος σε συνεργασία με τον διεθνή μη κερδοσκοπικό φορέα ΙΗΕ.

Όπως τόνισε στην εναρκτήρια ομιλία της, η Νίκη Τσούμα, Πρόεδρος Δ.Σ. & Διευθύνουσα Σύμβουλος της Η.ΔΙ.Κ.Α. A.E., ο διαρκής διάλογος, η συνεργατική δουλειά, η ανταλλαγή απόψεων, τεχνογνωσίας και βέλτιστων πρακτικών, είναι προαπαιτούμενα για την ολοκλήρωση του πολύπλοκου επιχειρησιακά και τεχνολογικά έργου του ψηφιακού μετασχηματισμού των υπηρεσιών υγείας στην Ελλάδα και την Ευρώπη.

Κύριους άξονες της εκδήλωσης αποτέλεσαν η πρόσβαση στα δεδομένα υγείας και η διαλειτουργικότητα, με στόχο την ισότητα και την καλύτερη φροντίδα υγείας. Ο Dan Vreeman, Chief Standards Development Officer, HL7 International, μίλησε για τη διαλειτουργικότητα και αναφέρθηκε στο HL7 FHIR® (Fast Healthcare Interoperability Resources), ένα πρότυπο για την ανταλλαγή δεδομένων υγειονομικής περίθαλψης μεταξύ διαφορετικών συστημάτων και πλατφορμών. Η εφαρμογή του επιτρέπει τη γρήγορη και αποτελεσματική ανταλλαγή δεδομένων υγείας, συμπεριλαμβανομένων κλινικών και διοικητικών δεδομένων, πέρα από γεωγραφικούς ή άλλους περιορισμούς, με στόχο τον βέλτιστο σχεδιασμό των ψηφιακών υπηρεσιών υγείας. Ήδη μέσω αυτού του παγκόσμιου προτύπου είναι δυνατή η συνεργασία κυβερνητικών και μη οργανισμών, σε πολλά ευρωπαϊκά έργα αλλά και ευρύτερα στον τομέα της υγείας.

Η διεθνής μετακίνηση ασθενών καθιστά απαραίτητη τη συλλογή και την ανταλλαγή δεδομένων. Η πανδημία άλλαξε πολλά. Υπήρξε ανάγκη για αξιόπιστα δεδομένα και διάχυση της εμπειρίας άμεσα και σε παγκόσμιο επίπεδο. Δύο εκατομμύρια ευρωπαίοι πολίτες κινούνται διασυνοριακά στις 27 χώρες μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης δημιουργώντας ανάγκη για διασυνοριακές υπηρεσίες υγείας. Ο Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας που μπορεί να χρησιμοποιηθεί και διασυνοριακά είναι ένα πρώτο βήμα μέχρι να οδηγηθούμε στον παγκόσμιο ΗΦΥ ασθενούς. Αυτά τόνισε στην ομιλία του ο Ian Green, Customer Relations Lead, Europe & Global Clinical Engagement Manager, SNOMED International, μιλώντας για τη διαλειτουργικότητα υγείας, με αυστηρά πρότυπα και προδιαγραφές, που θα διασφαλίζουν την ιδιωτικότητα, την ασφάλεια και την προσβασιμότητα.

Κοινή συνισταμένη στις τοποθετήσεις όλων των επιφανών ομιλητών Robert Stegwee, Chair, CEN/TC251 Health Informatics, Herco Cooman, International Digital Health Coordinator, Ministry of Health, Welfare and Sport of The Netherlands, W. Ed Hammond, Emeritus Chair, HL7 International, Petra Hoogendoorn, Lead expert CEN-ISO/TS 82304-2 & Coordinator Horizon Europe project Label2Enable, Andreas Klingler, Vendor Co-Chair, IHE Europe, Marjorie Rallins, Executive Director, Health Data Standards, LOINC, είναι πως η πανδημία ανέδειξε τη διαλειτουργικότητα των συστημάτων υγείας ως κυρίαρχη ανάγκη, και ως εκ τούτου η δημιουργία και η εφαρμογή παγκόσμιων προτύπων για τις ψηφιακές υπηρεσίες υγείας, οδηγεί στη βελτίωση των υπηρεσιών και την ισότητα στην πρόσβαση.

Η Νίκη Τσούμα, Πρόεδρος Δ.Σ. και Διευθύνουσα Σύμβουλος Η.ΔΙ.Κ.Α. Α.Ε., αναφέρθηκε στα έργα του Ψηφιακού Μετασχηματισμού της υγείας που υλοποιεί η ΗΔΙΚΑ και χρηματοδοτούνται από το ΤΑΑ, με την αγαστή συνεργασία του Υπουργείου Υγείας και του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, όπως είναι ο Εθνικός Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας, ο Εκσυγχρονισμός των Νοσοκομείων, η Αναβάθμιση των Υποδομών της Ηλεκτρονικής Συνταγογράφησης, η Προληπτική Ιατρική, ο Σύμβουλος Υγείας-HealthFlix, ο σχεδιασμός, ενοποίηση και υποστήριξη των Μητρώων της ΗΔΙΚΑ, η Διαχείριση της Φροντίδας των Ογκολογικών Ασθενών, οι Οριζόντιες παρεμβάσεις ψηφιακού Μετασχηματισμού σε εποπτευόμενους φορείς του Υπουργείου Υγείας, καθώς και η εγκατάσταση συστημάτων RIS-PACS (έργο ΕΣΠΑ). Επίσης υπογράμμισε τις προκλήσεις που περιέχει αυτό το εγχείρημα της ενοποίησης της πρωτογενούς πληροφορίας, σε επίπεδο πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας φροντίδας υγείας, δημοσίου και ιδιωτικού τομέα, η οποία απαιτεί τεράστιο ψηφιακό χώρο υποδομής για να αξιοποιηθεί από τις υπηρεσίες υγείας.

Ο Άρης Αγγελής, Γ.Γ. Στρατηγικού Σχεδιασμού του Υπουργείου Υγείας, αναφέρθηκε στην ηλεκτρονική διακυβέρνηση του Υπουργείου σε μια κρίσιμη συγκυρία για τον ψηφιακό μετασχηματισμό στη χώρα μας και τους πόρους (400 εκ. €) που διατίθενται μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης. Υπογράμμισε την απαίτηση για έναν έξυπνο και ολοκληρωμένο σχεδιασμό και όχι μόνο τεχνικές λύσεις. Ανέδειξε τον πρωταγωνιστικό ρόλο της Η.ΔΙ.Κ.Α. τόσο στην έγκαιρη υλοποίηση, όσο και στη διασφάλιση της συνέχειας. «Υπάρχει ανάγκη να βελτιώσουμε την παρουσία της χώρας στον Ευρωπαϊκό Χώρο Δεδομένων Υγείας», είπε και διαβεβαίωσε πως «όποια νομικά θέματα ανακύψουν θα επιλυθούν ώστε να διευκολύνεται η πρόσβαση όλων των απαραίτητων φορέων στα δεδομένα».

Ο Αλέξανδρος Μπέρλερ, Αντιπρόεδρος της HL7 Hellas, υπογράμμισε ότι η θεσμοθέτηση του Ευρωπαϊκού Χώρου Δεδομένων Υγείας (EHDS) για την πρωτογενή και δευτερογενή χρήση δεδομένων θα ολοκληρωθεί σε 18 μήνες μετά την ψήφισή του από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και θα εκκινήσει η ελληνική προσαρμογή. Ανέφερε ακόμη ότι για την ελεύθερη μετακίνηση μεταξύ των χωρών απαιτείται κοινός ευρωπαϊκός μορφότυπος, με δομημένη πληροφορία για το ιστορικό υγείας του πολίτη. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην κοινή συμμετοχή της Η.ΔΙ.Κ.Α. και της Ε.Α.Η.Υ. Κύπρου στο έργο XtEHR, η οποία θα συνδράμει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην πιστοποίηση των προδιαγραφών και προτύπων καθώς ο ευρωπαϊκός μορφότυπος θα πρέπει να υλοποιηθεί υποχρεωτικά σε όλα τα κράτη μέλη της Ε.Ε.

Αξίζει επίσης να αναφερθεί το στρογγυλό τραπέζι για τα «Προαπαιτούμενα λειτουργίας του πλαισίου διαλειτουργικότητας στην Ηλεκτρονική Υγεία» με συντονιστή τον Χαράλαμπο Καρανίκα, Επίκουρο Καθηγητή Ιατρικής Πληροφορικής και Συστημάτων Ηλεκτρονικής Υγείας και συμμετέχοντες εκπροσώπους μεγάλων οργανισμών. Ο Βασίλης Μπαλάνης, Διευθύνοντας Σύμβουλος, Ο.ΔΙ.Π.Υ. Α.Ε. αναφέρθηκε στη δημιουργία ηλεκτρονικού χάρτη υγείας, με χρήση δεδομένων που θα αντλούνται από το σύστημα του Υπουργείου Υγείας και στο νέο πρόγραμμα «νοσηλεία στο σπίτι» για τους ογκολογικούς ασθενείς που χρηματοδοτείται με 14,9 εκ. €. Σε δεύτερη φάση αναμένεται ένταξη της τηλεϊατρικής για τους ασθενείς σε απομακρυσμένες περιοχές. O Παντελής Μεσσαρόπουλος, Πρόεδρος Ελληνικού Ινστιτούτου DRG (ΚΕΤΕΚΝΥ Α.Ε.) μίλησε για τα έργα του Ταμείου Ανάκαμψης, που χρηματοδότησαν το σύστημα ηλεκτρονικής και απευθείας κοστολόγησης νοσοκομειακών υπηρεσιών. Ο Χρήστος Παπαθεοδώρου, μέλος Δ.Σ. Ε.Ο.Δ.Υ. αναφέρθηκε στο έργο του ψηφιακού μετασχηματισμού του οργανισμού (45 εκ. €), που αφορά μεταξύ άλλων στην πλατφόρμα των υποχρεωτικά δηλούμενων λοιμωδών νοσημάτων (55 νοσήματα), τη μικροβιακή αντοχή και τις ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις. Ο Δημήτρης Κατεχάκης, Γενικός Γραμματέας HL7 Hellas, μίλησε τον ρόλο του οργανισμού στην ανάπτυξη αξιόπιστων προδιαγραφών διαλειτουργικότητας.

Για τις ευκαιρίες και προκλήσεις στον ψηφιακό μετασχηματισμό της υγείας στην χώρα τοποθετήθηκαν εκπρόσωποι του ελληνικού οικοσυστήματος ψηφιακών υπηρεσιών, και παρουσίασαν αναλυτικά τα μεγάλα έργα που υλοποιούνται σήμερα.
Η Η.ΔΙ.Κ.Α. Α.Ε. διαδραμάτισε σημαντικότατο ρόλο στην οργάνωση των παραπάνω συναντήσεων αξιοποιώντας τη σημαντική γνώση που διαθέτει, καθώς σχεδιάζει, υλοποιεί και λειτουργεί παραγωγικά εθνικά έργα Ψηφιακού Μετασχηματισμού της Υγείας και συμμετέχει στην υλοποίηση πολλών ευρωπαϊκών έργων ηλεκτρονικής υγείας, όπως η διασυνοριακή υγεία myhealth@EU, Xt-EHR, XpanDH, xShare, UNICOM, GR-HDAB, ORION, JAPreventNCD κ.α.).

Στη συνεδρία για τον Ευρωπαϊκό Χώρο Δεδομένων Υγείας (EHDS), ο Andreas Klingler, Vendor Co-Chair, Ιntegrating Ηealthcare Εnterprise (ΙΗΕ) Europe, αναφέρθηκε στη δράση του οργανισμού. Επίσης, μίλησε για τα ζητήματα διαλειτουργικότητας και την ανάγκη στρατηγικής δοκιμών, τα οποία εξετάζει ο IHE και τις απαραίτητες προδιαγραφές για να αναπτυχθούν βέλτιστες λύσεις στον καλύτερο δυνατό χρόνο, με στόχο τη μείωση του χρόνου εφαρμογής τους για τη λειτουργία δοκιμασμένων και πιστοποιημένων κατά τα διεθνή πρότυπα ψηφιακών προϊόντων και λύσεων. Ο Χρίστος Σχίζας, Πρόεδρος της Εθνικής Αρχής Ηλεκτρονικής Υγείας της Κύπρου, κατά την εναρκτήρια ομιλία του αναφέρθηκε στην αναγκαιότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης Υγείας, για την προετοιμασία των χωρών με σκοπό την προστασία της υγείας των πολιτών και την πρόληψη μελλοντικών πανδημιών. Υπογράμμισε ότι η δημιουργία του Εθνικού Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας θα δώσει αξιόπιστα δεδομένα για πρωτογενή και δευτερογενή χρήση και ότι χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για να οργανωθεί μια Ευρώπη έτοιμη για την ψηφιακή εποχή. Η Λορένα Ανδρούτσου, Project Officer, European Health and Digital Executive Agency (HaDEA), περιέγραψε τις υπηρεσίες που προσφέρει η HaDEA και ανέφερε ότι το διάστημα 2020-2027 έχουν προγραμματιστεί χρηματοδοτήσεις 20 δις €, με το μεγαλύτερο μέρος του ποσού να κατευθύνεται σε προγράμματα που προάγουν την υγεία (όπως το EU4Health), προστατεύουν από σοβαρές απειλές, φροντίζουν να είναι τα φάρμακα προσιτά στους πολίτες, δίνοντας ένα σαφές μήνυμα ότι η δημόσια υγεία αποτελεί προτεραιότητα για την Ε.Ε.

H συνεδρία «Artificial Intelligence (ΑΙ) in Health Standards» με θέμα τον ρόλο που θα διαδραματίσει η τεχνητή νοημοσύνη της στα πρότυπα των ψηφιακών υπηρεσιών υγείας, έδωσε μια εικόνα του μέλλοντος στον τομέα της υγείας. Τη συνεδρία συντόνισε η Κατερίνα Χρονάκη, Γενική Γραμματέας, HL7 Europe και επιστημονική συντονίστρια του xShare, ενώ χαιρετισμό απηύθυνε διαδικτυακά ο Charles Jaffe, CEO, HL7 International. Η Julia Skapik, Chair, HL7 International, μίλησε για τις μεγάλες προσδοκίες που έχουν όλοι από την τεχνητή νοημοσύνη αλλά και τον σκεπτικισμό και τον συντηρητισμό που περιβάλλει τη χρήση της. Ανέλυσε ακόμη τα επόμενα βήματα που απαιτούνται για την εφαρμογή της τεχνητής νοημοσύνης στην ανάπτυξη προτύπων, δοκιμών και μοντέλων αναφοράς από τον HL7.

H Elena Petelos, Ερευνήτρια, Chair Real-World Evidence and Artificial Intelligence IG, HTAi & President Global Health initiative, EUPHA, μίλησε για τις κανονιστικές προκλήσεις στην εφαρμογή της τεχνητής νοημοσύνης (ΤΝ) στην περίθαλψη διεθνώς. Αναφέρθηκε στη ραγδαία αύξηση της ηθικής κατάχρησης της τεχνητής νοημοσύνης και στα βασικά σημεία για την ανάπτυξη λύσεων. Ο Αlain Labrique, Director, Department of Digital Health & Innovation, WHO, επισήμανε ότι είναι απαραίτητη η προσβασιμότητα στα εργαλεία της ΤΝ και μίλησε για τον ρόλο του ΠΟΥ στην προάσπιση της ασφάλειας στην εφαρμογή της. Ο Ricardo Baptista Leite, CEO, HEALTHAI, αναφέρθηκε στα μεγέθη της παγκόσμιας αγοράς της ΤΝ στις υπηρεσίες φροντίδας της υγείας. Υπάρχουν περισσότερες από 3.000 startups και αναδυόμενες εταιρείες, ενώ ο αριθμός των δημοσιευμένων πατεντών για ΤΝ διπλασιάστηκε κάθε χρόνο από το 2015 έως το 2021. Υπογράμμισε ακόμη την ανάγκη διαδικασιών ώστε το τοπίο ανάπτυξης της ΤΝ να μην είναι άναρχο. Ο Henrique Martins, Associate Professor, ISCTE & Coordinator of XpandDH, μιλώντας για τη διπλωματία υγείας και τον Παγκόσμιο Ηλεκτρονικό Φάκελο Υγείας, υπογράμμισε ότι κρίνεται απαραίτητη μια «Παγκόσμια Συνθήκη για την Ψηφιακή Υγεία», που θα θεσπίσει παγκόσμιους κανόνες για την τηλεϊατρική, για την κωδικοποίηση των φαρμάκων και των συσκευών και τη χρήση τους, αλλά και για τη λεπτομερή αναφορά και ανταλλαγή πληροφοριών σε διασυνοριακές απειλές για την υγεία.

Στην ADHW, μαζί με τις ομάδες εργασίας του HL7 Europe και τον Μαραθώνιο HL7 FHIR, πραγματοποιήθηκε η 2η Ευρωπαϊκή Συνάντηση του Vulcan Accelerator, ο οποίος έχει ως στόχο να συνδέσει τη φροντίδα υγείας με την κλινική έρευνα μέσω του προτύπου HL7 FHIR. Το ειδικό θέμα της συνάντησης ήταν η ανάπτυξη ρυθμιστικών πολιτικών και ευέλικτη υλοποίηση του προτύπου HL7 FHIR στην Ευρώπη και διεθνώς. Συμμετείχαν περίπου 25 ομιλητές από την Ευρώπη και την Αμερική και οι συζητήσεις που έγιναν θα επηρεάσουν τις στρατηγικές προτεραιότητες για τον Vulcan και την κοινότητα της κλινικής έρευνας και της δευτερογενούς χρήσης δεδομένων.

Αυτό που ξεχώρισε την Εβδομάδα Ψηφιακής Υγείας – ADHW από άλλα συνέδρια ήταν η γόνιμη αλληλεπίδραση μεταξύ των εμβληματικών πρωτοβουλιών και έργων σε ευθυγράμμιση με τη στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ψηφιακή καινοτομία. Στο πλαίσιο αυτό συναντήθηκαν τα έργα eCAN, Gravitate-Health, Label2Enable, ManagiDiTH, OneAquaHealth, XpanDH, XShare, Xt-EHR και UNICOM.

Κατά την τελετή λήξης, σε ένα ιδιαίτερο κλίμα συγκίνησης, η HL7 Hellas απένειμε στον πρώτο πρόεδρό της, καθηγητή Δημήτρη Κουτσούρη, Ομότιμο Καθηγητή Ε.Μ.Π., τιμητική πλακέτα για την προσφορά του στον χώρο.

Μία ματιά στο μέλλον έδωσε η απονομή των βραβείων του Gravitate-Health Hackathon, ενός διαγωνισμού καινοτομίας και τεχνολογίας για την εξατομικευμένη ψηφιακή πληροφόρηση των ασθενών για τη φαρμακευτική τους αγωγή, που διοργάνωσε το ευρωπαϊκό έργο Gravitate-Health, και εξελίχθηκε από τις 17 έως τις 19 Ιανουαρίου. Στο Hackathon συμμετείχαν 12 ομάδες από όλο τον κόσμο και βραβεύτηκαν 2 ελληνικές ομάδες και μία ομάδα από τη Βραζιλία.

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Συνάντηση εργασίας με τον Δρ Ζοάο Μπρέντα επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Κέντρου για την Ποιότητα της Φροντίδας και την Ασφάλεια των Ασθενών, που έχει ιδρύσει στην Αθήνα ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας πραγματοποίησε ο Θανάσης Δεβλιώτης, Πρόεδρος της Ελληνικής Οδοντιατρικής Ομοσπονδίας.

Κοινός τόπος ήταν πώς η ενίσχυση της προληπτικής οδοντιατρικής φροντίδας, ιδιαίτερα στα παιδιά και στις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, αποτελεί προτεραιότητα και στο πλαίσιο αυτό οι δύο πλευρές συμφώνησαν στο να εντείνουν τη συνεργασία τους, με σκοπό την ανάληψη κοινών πρωτοβουλιών και δράσεων.

Η συνάντηση των δύο ανδρών πραγματοποιήθηκε στα γραφεία του ΠΟΥ.

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Όλες οι εν εξελίξει κλινικές δοκιμές στην ΕΕ πρέπει να μεταφερθούν στο σύστημα πληροφοριών για τις κλινικές δοκιμές (CTIS) έως τις 31 Ιανουαρίου 2025, χρονικό ορόσημο που σηματοδοτεί το τέλος μιας τριετούς μεταβατικής περιόδου που ξεκίνησε από τη στιγμή που ο κανονισμός για τις κλινικές δοκιμές τέθηκε σε εφαρμογή στην ΕΕ.

Οι χορηγοί των κλινικών δοκιμών που αναμένεται να συνεχιστούν μετά τις 30 Ιανουαρίου 2025 πρέπει να λάβουν υπόψη τους τον χρόνο που απαιτείται από τα κράτη μέλη για την ολοκλήρωση της διαδικασίας αδειοδότησης, η οποία μπορεί να διαρκέσει έως και τρεις μήνες. Για να συμβάλουν στον εξορθολογισμό της διαδικασίας, τα κράτη μέλη θα εφαρμόσουν, όπου είναι δυνατόν, μια ταχεία διαδικασία για τη μετάβαση των δοκιμών στον CTR. Οι εν εξελίξει κλινικές δοκιμές δεν χρειάζεται να διακοπούν ή να τερματιστούν κατά τη μετάβαση από το προηγούμενο νομικό καθεστώς, την οδηγία για τις κλινικές δοκιμές (CTD), στον κανονισμό για τις κλινικές δοκιμές.

Για να βοηθηθούν οι ανάδοχοι στη μετάβαση, υπάρχει διαθέσιμη καθοδήγηση, ένας οδηγός βέλτιστης πρακτικής για ανάδοχους πολυεθνικών κλινικών δοκιμών και πρόσθετο υποστηρικτικό υλικό. Οργανώνονται επίσης ειδικές δραστηριότητες κατάρτισης, αρχής γενομένης με μια εκδήλωση για ακαδημαϊκούς φορείς στις 9 Φεβρουαρίου.

Η εφαρμογή της ΚΤΚ ενισχύει την Ευρώπη ως ελκυστικό τόπο για την κλινική έρευνα. Ο κανονισμός εξορθολογίζει τις διαδικασίες για την αίτηση και την εποπτεία των κλινικών δοκιμών, καθώς και τη δημόσια καταχώρισή τους: όλοι οι χορηγοί κλινικών δοκιμών χρησιμοποιούν το ίδιο σύστημα και ακολουθούν τις ίδιες διαδικασίες για να υποβάλουν αίτηση για την έγκριση μιας κλινικής δοκιμής, ανεξάρτητα από τον τόπο εγκατάστασής τους και την εθνική αρμόδια αρχή (ΕΑΑ) ή την εθνική επιτροπή δεοντολογίας με την οποία έχουν να κάνουν.

Η αδειοδότηση και η εποπτεία των κλινικών δοκιμών είναι αρμοδιότητα των κρατών μελών της ΕΕ/ΕΟΧ, ενώ ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων είναι υπεύθυνος για τη διατήρηση του CTIS. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εποπτεύει την εφαρμογή του κανονισμού για τις κλινικές δοκιμές.

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Ένα ισχυρό δίκτυο Τοπικών Συντονιστών στα δημόσια νοσοκομεία δημιουργεί ο Εθνικός Οργανισμός Μεταμοσχεύσεων

Περαιτέρω ενίσχυση της δωρεάς οργάνων και των μεταμοσχεύσεων στη χώρα μας αναμένεται να δώσει η επέκταση του θεσμού των Τοπικών Συντονιστών Μεταμοσχεύσεων που προωθούν Υπουργείο Υγείας και Εθνικός Οργανισμός Μεταμοσχεύσεων (ΕΟΜ).

Η δωρεά οργάνων, ένα πεδίο στο οποίο η Ελλάδα κατέγραφε διαχρονικά αρνητικές επιδόσεις, πλέον ακολουθεί μια σταθερά ανοδική πορεία. Το 2023 σημειώθηκε ο μεγαλύτερος αριθμός αποβιωσάντων δοτών εδώ και 15 χρόνια, τη στιγμή που οι δότες οργάνων διπλασιάστηκαν την τελευταία 3ετία.

Με το βλέμμα στο «ισπανικό μοντέλο» που έχει καθιερωθεί ως πρότυπο στη δωρεά οργάνων και τις μεταμοσχεύσεις, η χώρα μας συνεχίζει δυναμικά και το 2024 ανεβάζοντας τον αριθμό των Τοπικών Συντονιστών Μεταμοσχεύσεων σε 35, από  επτά που έχει σήμερα. Εξ αυτών, οι οκτώ θα στελεχώσουν την κεντρική υπηρεσία του ΕΟΜ, συνεπώς ο συνολικός αριθμός Συντονιστών στα δημόσια νοσοκομεία θα ανέρχεται σε 27.

Διπλασιασμός των δοτών ο πρώτος στόχος

Οι υπεύθυνοι των μεταμοσχεύσεων εκτιμούν ότι η αύξηση των Τοπικών Συντονιστών θα φέρει συνεπακόλουθα και άνοδο του αριθμού των δοτών οργάνων. Πρώτος στόχος είναι ο διπλασιασμός των δοτών, από 8,5 ανά εκατομμύριο πληθυσμού που είναι σήμερα σε 15 δότες ανά εκατομμύριο πληθυσμού. Πρόκειται για μια σημαντική επιτυχία εάν αναλογιστεί κανείς ότι διαχρονικά η Ελλάδα κυμαινόταν στους 4,5 με 5 δότες ανά εκατομμύριο πληθυσμού.

Ήδη ο θεσμός των Συντονιστών Μεταμοσχεύσεων έχει οδηγήσει σε σημαντική ώθηση της δωρεάς οργάνων. Πιο αναλυτικά, τα επτά νοσοκομεία που διαθέτουν Συντονιστή («Ευαγγελισμός», «Σωτηρία», Νίκαιας, «Ιπποκράτειο» Θεσσαλονίκης, «Παπανικολάου», Πανεπιστημιακό Ιωαννίνων και Πανεπιστημιακό Ηρακλείου) πριν την έναρξη του κομβικού αυτού ρόλου, την πενταετία που προηγήθηκε του 2022, κατέγραφαν 15 δότες ανά έτος. Από το 2022 και μετά έχουν διπλασιάσει τον αριθμό των δοτών, αναφέροντας 31 δότες ανά έτος.

Συνολικά το 2023 άφησε πίσω του ένα ισχυρό αποτύπωμα προσφοράς οργάνων. Πιο αναλυτικά, 87 οικογένειες δοτών συναίνεσαν στη δωρεά των οργάνων τους, δίνοντας ζωή σε πάνω από 200 ασθενείς. Οι δότες οργάνων το 2022 ανήλθαν συνολικά σε 69. Ο αριθμός των αποβιωσάντων δοτών το 2023 είναι ο υψηλότερος στην Ελλάδα την τελευταία δεκαπενταετία και σχεδόν διπλάσιος σε σχέση με το 2020, όταν 48 δότες (4,4 ανά εκατομμύριο πληθυσμού) είχαν χαρίσει ζωή σε 131 ασθενείς. Αξίζει να σημειωθεί ότι στην Ελλάδα η καλύτερη χρονιά για τη δωρεά οργάνων ήταν το 2008 όταν είχαν δηλωθεί 98 δότες, χάρη στους οποίους έγιναν 266 μεταμοσχεύσεις.

Το 2023 σημειώθηκε και ρεκόρ ζώντων δοτών νεφρού. Συγκεκριμένα, 101 ζώντες δότες, του οικογενειακού και φιλικού περιβάλλοντος ασθενών υπό αιμοκάθαρση, προχώρησαν σε δωρεά νεφρού χωρίς προβλήματα, επιβεβαιώνοντας την ύπαρξη ισχυρών ανθρώπινων δεσμών, που οδηγούν σε μια τέτοια απόφαση, αλλά και τη μεγάλη ασφάλεια αυτής της χειρουργικής επέμβασης για τον δότη.

Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/

«Μελέτες όπως αυτή είναι κρίσιμες για τη διασφάλιση ενός βιώσιμου μέλλοντος στην ιατρική των μεταγγίσεων, προσδιορίζοντας βιοδείκτες που υποδεικνύουν ποιο αίμα θα ήταν πιο αποτελεσματικό, καθώς η σπανιότητα εξακολουθεί να αποτελεί πρόβλημα για εκατομμύρια ασθενείς που βασίζονται στις μεταγγίσεις.

Μεταγγίσεις: Μια συλλογική ομάδα ερευνητών, με επικεφαλής τον καθηγητή της Ιατρικής Πανεπιστημιούπολης του Πανεπιστημίου του Κολοράντο Anschutz, Angelo D’Alessandro, εντόπισε την κυνουρενίνη ως έναν κρίσιμο νέο βιοδείκτη στην ποιότητα των αποθηκευμένων ερυθρών αιμοσφαιρίων (RBCs), ένα κρίσιμο βήμα στην ανάπτυξη πιο εξατομικευμένων μεταγγίσεων. Τα αποτελέσματα της μελέτης δημοσιεύονται στο περιοδικό Blood. Η μετάγγιση ερυθρών αιμοσφαιρίων είναι μια από τις πιο κοινές ενδονοσοκομειακές ιατρικές διαδικασίες, δεύτερη μετά τον εμβολιασμό. Η παροχή αίματος εξαρτάται από αλτρουιστές αιμοδότες και τα δωρεάν RBC αποθηκεύονται σε τράπεζες αίματος για έως και 42 ημέρες μέχρι τη μετάγγιση.

Ο καθορισμός και ο χαρακτηρισμός των κριτηρίων για την κατάλληλη αποθήκευση ερυθρών αιμοσφαιρίων είναι ένα ανεξερεύνητο συστατικό της ιατρικής για τη μετάγγιση και η ποιότητα των αποθηκευμένων ερυθρών αιμοσφαιρίων είναι κρίσιμη για μια επιτυχημένη μετάγγιση. Ο χρόνος είναι ένας παράγοντας, καθώς η αποτελεσματικότητα των ερυθρών αιμοσφαιρίων μειώνεται όσο περισσότερο αποθηκεύονται. Στη μελέτη τους, οι ερευνητές διερεύνησαν πώς διάφοροι βιοδείκτες, όπως η ηλικία του δότη, το φύλο και ο ΔΜΣ, κάνουν τη διαφορά στην αποθήκευση του αίματος. Τα αποτελέσματα υποδεικνύουν ότι το αίμα με υψηλά επίπεδα κυνουρενίνης, ενός μεταβολίτη που παίζει κρίσιμο ρόλο στην ανοσολογική απόκριση που βρίσκεται κυρίως σε συμμετέχοντες με υψηλό ΔΜΣ, σε άνδρες δότες και σε μεγαλύτερες γυναίκες δότριες, είναι δείκτης ευθραυστότητας, ο οποίος επηρεάζει την ευαισθησία των κυττάρων σε ρήξη. Το αίμα με υψηλότερα επίπεδα κυνουρενίνης είναι πιο πιθανό να διασπαστεί γρηγορότερα. Κατά την ταξινόμηση των μονάδων αίματος με βάση τα επίπεδα αυτού του νέου βιοδείκτη, οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι η ποιότητα του αίματος εξαρτάται από τα χαρακτηριστικά του δότη εξίσου ή περισσότερο από τον χρόνο που αποθηκεύτηκε στην τράπεζα αίματος. «Η μετάγγιση αίματος είναι ο ακρογωνιαίος λίθος των σύγχρονων ιατρικών πρακτικών, με περισσότερες από 100 εκατομμύρια μονάδες που χρησιμοποιούνται ετησίως σε συνθήκες που εξαρτώνται από τη ζωή και σώζουν ζωές», λέει ο D’Alessandro. “Η έρευνά μας υπογραμμίζει τις δυνατότητες της εξατομικευμένης ιατρικής μετάγγισης. Εστιάζοντας στην κυνουρενίνη ως δείκτη, μπορούμε να κατανοήσουμε καλύτερα και να προβλέψουμε την ποιότητα του αποθηκευμένου αίματος, προσαρμόζοντας τις πρακτικές μετάγγισης στις ατομικές ανάγκες των ασθενών.” Ο Δρ Kirk Hansen από το CU Trauma Research Center πρόσθεσε: «Η μετάγγιση αίματος είναι μια βασική σωτήρια παρέμβαση για εκατομμύρια στρατιωτικούς και ασθενείς με τραύματα στις ΗΠΑ κάθε χρόνο». Αυτή η μελέτη χρησιμοποίησε μια κοινή βιοτράπεζα και βάση δεδομένων από τη Μελέτη Επιδημιολογίας Αποδεκτών και Αξιολόγησης Δοτών (REDS-III), μια ολοκληρωμένη πρωτοβουλία πολλαπλών τοποθεσιών που στοχεύει στη βελτίωση της διαδικασίας μετάγγισης αίματος.

Οι ερευνητές μπόρεσαν να αναλύσουν κυτταρικά δεδομένα από μια ποικιλία περισσότερων από 13.000 δωρητών, σχεδόν 700 από τους οποίους κλήθηκαν για δεύτερη δωρεά. Παρέχοντας πρόσθετη υποστήριξη, οι ερευνητές αξιοποίησαν έναν πληθυσμό με περισσότερα από 500 διαφορετικά στελέχη ποντικών, το καθένα με μοναδική γενετική και βιολογία. Αυτή η προσέγγιση επέτρεψε στους ερευνητές να κατανοήσουν ευρύτερα πώς οι μεταβολικές αλλαγές συμβάλλουν στη μακροζωία του αίματος. “Για πρώτη φορά, συνδέουμε τα επίπεδα της κυνουρενίνης και τα γενετικά χαρακτηριστικά που τα ρυθμίζουν με τα αποτελέσματα σε σχεδόν 5.000 λήπτες μετάγγισης, μια αξιοσημείωτη σύνδεση που υπογραμμίζει τον αντίκτυπο των ειδικών χαρακτηριστικών του δότη στην αποτελεσματικότητα της μετάγγισης” λέει ο Travis Nemkov. “Μελέτες όπως αυτή είναι κρίσιμες για τη διασφάλιση ενός βιώσιμου μέλλοντος στην ιατρική των μεταγγίσεων, προσδιορίζοντας βιοδείκτες που υποδεικνύουν ποιο αίμα θα ήταν πιο αποτελεσματικό, καθώς η σπανιότητα εξακολουθεί να αποτελεί πρόβλημα για εκατομμύρια ασθενείς που βασίζονται στις μεταγγίσεις. “Είναι ενδιαφέρον ότι τώρα παρατηρούμε συγκρίσιμες υπογραφές σε περιπτώσεις ακραίου φυσιολογικού στρες, όπως το τρέξιμο στον υπερμαραθώνιο, που προκαλεί παρόμοιες βλάβες στα ερυθρά αιμοσφαίρια. Η δημιουργία αυτών των συνδέσεων απεικονίζει μια άλλη χρησιμότητα στη μελέτη του πληθυσμού των αιμοδοτών και ανυπομονούμε για τη μελλοντική μας εργασία σε αυτόν τον χώρο.”

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

Η χρόνια κόπωση χαρακτηρίζεται από τουλάχιστον έξι μήνες έντονης εξάντλησης που δεν βοηθείται από την ανάπαυση στο κρεβάτι.

Οι υγειονομικοί αξιωματούχοι δημοσίευσαν σήμερα την πρώτη αντιπροσωπευτική εκτίμηση σε εθνικό επίπεδο για το πόσοι ενήλικες στις ΗΠΑ έχουν σύνδρομο χρόνιας κόπωσης: 3,3 εκατομμύρια. Ο αριθμός των Κέντρων Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων είναι μεγαλύτερος από ό,τι έχουν υποδείξει προηγούμενες μελέτες για το σύνδρομο χρόνιας κόπωσης και πιθανότατα ενισχύεται από ορισμένους από τους ασθενείς με μακροχρόνια COVID. Η πάθηση ξεκάθαρα “δεν είναι μια σπάνια ασθένεια”, δήλωσε η Δρ. Elizabeth Unger του CDC, μια από τις συν-συγγραφείς της έκθεσης.

Η χρόνια κόπωση χαρακτηρίζεται από τουλάχιστον έξι μήνες έντονης εξάντλησης που δεν βοηθείται από την ανάπαυση στο κρεβάτι. Οι ασθενείς αναφέρουν επίσης πόνο, εγκεφαλική ομίχλη και άλλα συμπτώματα που μπορεί να επιδεινωθούν μετά από άσκηση, εργασία ή άλλη δραστηριότητα. Δεν υπάρχει θεραπεία, ούτε εξέταση αίματος ή σάρωση για να καταστεί δυνατή η γρήγορη διάγνωση. Οι γιατροί δεν μπόρεσαν να εντοπίσουν την αιτία, αν και η έρευνα δείχνει ότι πρόκειται για παρατεταμένη υπερβολική αντίδραση του οργανισμού σε μια μόλυνση ή άλλο τράνταγμα στο ανοσοποιητικό σύστημα.

Η πάθηση έγινε γνωστή σχεδόν πριν από 40 χρόνια, όταν αναφέρθηκαν συστάδες κρουσμάτων στο Incline Village της Νεβάδα και στο Lyndonville της Νέας Υόρκης. Μερικοί γιατροί το απέρριψαν ως ψυχοσωματικό. Ορισμένοι γιατροί εξακολουθούν να υποστηρίζουν αυτή τη γνώμη, λένε ειδικοί και ασθενείς. Οι γιατροί «με αποκαλούσαν υποχόνδριο και είπαν ότι ήταν απλώς άγχος και κατάθλιψη», είπε η Hannah Powell, μια 26χρονη γυναίκα από τη Γιούτα που δεν είχε διαγνωστεί για πέντε χρόνια.

Η νέα έκθεση του CDC βασίζεται σε μια έρευνα 57.000 ενηλίκων των ΗΠΑ το 2021 και το 2022. Οι συμμετέχοντες ρωτήθηκαν εάν ένας γιατρός ή άλλος επαγγελματίας υγείας τους είχε πει ποτέ ότι είχαν μυαλγική εγκεφαλομυελίτιδα ή σύνδρομο χρόνιας κόπωσης και αν το έχουν ακόμη. Περίπου το 1,3% είπε ναι και στις δύο ερωτήσεις. Αυτό μεταφράστηκε σε περίπου 3,3 εκατομμύρια ενήλικες στις ΗΠΑ, ανέφεραν αξιωματούχοι του CDC.

Μεταξύ των άλλων ευρημάτων:

Το σύνδρομο ήταν πιο συχνό στις γυναίκες παρά στους άνδρες και στους λευκούς σε σύγκριση με ορισμένες άλλες φυλετικές και εθνοτικές ομάδες. Αυτά τα ευρήματα συνάδουν με παλαιότερες, μικρότερες μελέτες. Ωστόσο, τα ευρήματα έρχονται σε αντίθεση με τις μακροχρόνιες αντιλήψεις ότι το σύνδρομο χρόνιας κόπωσης είναι μια ασθένεια των πλουσίων λευκών γυναικών.

Υπήρχε μικρότερο χάσμα μεταξύ γυναικών και ανδρών από ό,τι πρότειναν κάποιες προηγούμενες μελέτες και δεν υπήρχε σχεδόν καμία διαφορά μεταξύ λευκών και μαύρων ανθρώπων. Η μελέτη διαπίστωσε επίσης ότι ένα μεγαλύτερο ποσοστό των φτωχών ανθρώπων δήλωσε ότι το είχε από ότι οι εύποροι άνθρωποι.

Αυτές οι λανθασμένες αντιλήψεις μπορεί να προέρχονται από το γεγονός ότι οι ασθενείς που διαγιγνώσκονται και υποβάλλονται σε θεραπεία «παραδοσιακά τείνουν να έχουν λίγο περισσότερη πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη και ίσως είναι λίγο πιο πιστευτοί όταν λένε ότι είναι κουρασμένοι και συνεχίζουν να είναι κουρασμένοι και δεν μπορούν πήγαινε στη δουλειά», είπε ο Δρ Brayden Yellman, ειδικός στο Bateman Horne Center στο Salt Lake City της Γιούτα.

Η έκθεση βασίστηκε στις μνήμες των ασθενών, χωρίς να επαληθεύει τις διαγνώσεις τους μέσω ιατρικών αρχείων. Αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε κάποια υπερμέτρηση, αλλά οι ειδικοί πιστεύουν ότι μόνο ένα κλάσμα των ατόμων με σύνδρομο χρόνιας κόπωσης διαγιγνώσκεται, είπε ο Δρ Daniel Clauw, διευθυντής του Κέντρου Έρευνας Χρόνιου Πόνου και Κόπωσης του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν.

“Δεν γίνεται ποτέ, στις ΗΠΑ, μια κλινικά δημοφιλής διάγνωση για να δοθεί επειδή δεν υπάρχουν φάρμακα εγκεκριμένα για αυτήν. Δεν υπάρχουν κατευθυντήριες γραμμές θεραπείας για αυτό”, είπε ο Clauw. Ο απολογισμός πιθανότατα περιλαμβάνει ορισμένους ασθενείς με μακροχρόνια COVID που υπέφεραν από παρατεταμένη εξάντληση, δήλωσαν αξιωματούχοι του CDC.

Η long COVID-19 ορίζεται ευρέως ως χρόνια προβλήματα υγείας εβδομάδες, μήνες ή χρόνια μετά από μια οξεία λοίμωξη COVID-19. Τα συμπτώματα ποικίλλουν, αλλά ένα υποσύνολο ασθενών έχουν τα ίδια προβλήματα που παρατηρούνται σε άτομα με σύνδρομο χρόνιας κόπωσης. «Πιστεύουμε ότι είναι η ίδια ασθένεια», είπε ο Yellman. Ωστόσο, η μακρά COVID είναι ευρύτερα αποδεκτός από τους γιατρούς και διαγιγνώσκεται πολύ πιο γρήγορα, είπε.

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

«Μέχρι σήμερα, καμία μελέτη δεν έχει αξιολογήσει κλινικά δεδομένα για μεγάλες διαφορετικές ομάδες παιδιών για την αντιμετώπιση αυτής της σημαντικής ερώτησης», δήλωσε ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης Hanieh Razzaghi, Ph.D., MPH

COVID-19: Ο εμβολιασμός κατά του SARS-CoV-2, του ιού που προκαλεί τη λοίμωξη COVID-19, μειώνει τον κίνδυνο σοβαρής οξείας ασθένειας σε παιδιά και εφήβους. Ωστόσο, ο ρόλος του στην προστασία από επίμονα προβλήματα υγείας τους μήνες μετά την COVID-19 ή τη “μακροχρόνια COVID” ήταν λιγότερο σαφής. Τώρα, ερευνητές από 17 συστήματα υγείας στις ΗΠΑ, σε εργασία με επικεφαλής ερευνητές στο Νοσοκομείο Παίδων της Φιλαδέλφειας (CHOP), ανακάλυψαν ότι ο εμβολιασμός παρέχει μέτρια προστασία έναντι της μακροχρόνιας COVID.

Ο εμβολιασμός έχει επίσης ισχυρότερη επίδραση στους εφήβους, οι οποίοι έχουν υψηλότερο κίνδυνο να αναπτύξουν μακροχρόνια COVID από τα μικρά παιδιά. Τα ευρήματα της μεγάλης αναδρομικής μελέτης, που βασίζεται σε ηλεκτρονικά αρχεία υγείας που αναλύθηκαν στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας του Εθνικού Ινστιτούτου Υγείας για την Έρευνα για τον COVID για την ενίσχυση της αποκατάστασης (to Enhance Recovery) (RECOVER), δημοσιεύτηκαν στο περιοδικό Pediatrics. Η δημοσίευση τιτλοφορείται «Η αποτελεσματικότητα του εμβολίου κατά της μακροχρόνιας COVID στα παιδιά». Ενώ η  σοβαρότητα του COVID-19 ήταν χαμηλότερη στα παιδιά από τους ενήλικες, το βάρος της μακροχρόνιας COVID-19 ήταν δύσκολο να περιγραφεί με ακρίβεια, καθώς τα συμπτώματα μπορεί να ποικίλλουν ευρέως και οι ακριβείς τρόποι που τα προκαλεί ο ιός είναι άγνωστοι. Ορισμένα συμπτώματα περιλαμβάνουν ομίχλη του εγκεφάλου, δύσπνοια, γαστρεντερική δυσλειτουργία, γενικευμένο πόνο και κόπωση, ενώ άλλα είναι πιο οξέα, όπως φλεγμονώδης αντίδραση ή καρδιακά προβλήματα. «Μέχρι σήμερα, καμία μελέτη δεν έχει αξιολογήσει κλινικά δεδομένα για μεγάλες διαφορετικές ομάδες παιδιών για την αντιμετώπιση αυτής της σημαντικής ερώτησης», δήλωσε ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης Hanieh Razzaghi, Ph.D., MPH, Διευθυντής Analytics στο PEDSnet and RECOVER/PCORnet EHR Coordinating. Κέντρα στο Κέντρο Εφαρμοσμένης Κλινικής Έρευνας στο Νοσοκομείο Παίδων της Φιλαδέλφειας. «Η χρήση κλινικών δεδομένων από διάφορα δίκτυα υγειονομικής περίθαλψης μας επέτρεψε να έχουμε ένα αρκετά μεγάλο δείγμα ασθενών για να εντοπίσουμε τις σπάνιες επιπτώσεις του ιού και τις επιπτώσεις του στα παιδιά». Οι ερευνητές ανέλυσαν τα αποτελέσματα μιας μεγάλης κλίμακας συνεργασίας συστημάτων υγείας από το PCORnet ως μέρος της πρωτοβουλίας Ερευνών για την ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ COVID-19 (RECOVER) του Εθνικού Ινστιτούτου Υγείας, η οποία δημιουργήθηκε για να μάθουν για τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις του COVID-19. Δεδομένα από 17 συστήματα υγείας χρησιμοποιήθηκαν για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας του εμβολίου κατά της μακροχρόνιας COVID σε δύο ομάδες ασθενών μεταξύ πέντε και 11 ετών και 12 και 17 ετών, αντίστοιχα, καθώς και τη χρονική περίοδο κατά την οποία επηρεάστηκαν οι ασθενείς. Το ποσοστό εμβολιασμού ήταν 56% στην ομάδα των 1.037.936 παιδιών. Η συχνότητα εμφάνισης πιθανώς μακράς COVID-19 ήταν 4,5% μεταξύ των ασθενών με COVID-19, αν και μόνο το 0,7% των ασθενών διαγνώστηκε κλινικά με μακροχρόνια COVID-19.

Η μελέτη εκτίμησε την αποτελεσματικότητα του εμβολίου εντός 12 μηνών από τη χορήγηση σε 35,4% έναντι πιθανής μακροχρόνιας COVID και 41,7% έναντι διαγνωσμένης μακράς διάρκειας COVID. Η εκτίμηση ήταν υψηλότερη στους εφήβους σε σύγκριση με τα μικρότερα παιδιά (50,3% έναντι 23,8%) και υψηλότερη στους έξι μήνες (61,4%) αλλά μειώθηκε στο 10,6% στους 18 μήνες. Τα παιδιά που εμβολιάστηκαν μετά την ανάρρωσή τους από την COVID-19 φάνηκε να ωφελούνται, με αποτελεσματικότητα του εμβολίου 46% έναντι της πιθανής μακροχρόνιας COVID-19 μετά από ένα επόμενο επεισόδιο COVID-19. “Αυτή η μελέτη μας παρέχει σημαντικά δεδομένα που δείχνουν τις προστατευτικές επιδράσεις του εμβολίου έναντι της μακράς διάρκειας COVID και υποδηλώνει ότι αυτή η προστασία προέρχεται κυρίως από την πρόληψη ορατών λοιμώξεων. Ελπίζουμε ότι αυτό σημαίνει ότι καθώς βελτιώνονται τα εμβόλια θα είναι πιο αποτελεσματικά έναντι των σημερινών στελεχών του SARS -CoV-2, η προστασία τους από τη μακροχρόνια COVID θα βελτιωθεί επίσης», δήλωσε ο ανώτερος συγγραφέας της μελέτης Charles Bailey, MD, Ph.D., Αναπληρωτής Καθηγητής Παιδιατρικής και συν-κύριος ερευνητής για τα Συντονιστικά Κέντρα EHR PEDSnet και RECOVER/PCORnet στο Κέντρο Εφαρμοσμένης Κλινικής Έρευνας στη ΧΟΠ. «Αυτά τα αναδρομικά δεδομένα παρέχουν καθοδήγηση για πρόσθετη έρευνα σχετικά με τους τρόπους με τους οποίους αναπτύσσεται για μεγάλο χρονικό διάστημα ο COVID και πώς μπορούμε να προστατεύσουμε καλύτερα τα παιδιά και τους εφήβους».

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

Μόλις αναπτυχθεί το τεστ, ή μετά από στενή παρακολούθηση των ασθενών με μακρά Covid, οι φαρμακευτικές εταιρείες θα μπορούσαν να ξεκινήσουν κλινικές δοκιμές πιθανών θεραπειών, δήλωσε ο Μπόιμαν. Τέλος, υπάρχουν ήδη φάρμακα που ρυθμίζουν και αναστέλλουν το σύστημα του συμπληρώματος για πολύ σπάνιες ανοσολογικές ασθένειες που επηρεάζουν τα νεφρά, τους μυς ή το νευρικό σύστημα και θα μπορούσαν να δοκιμαστούν σε ασθενείς με μακρά Covid, κατέληξε ο ερευνητής.
Μακρά Covid: Ερευνητές διαπίστωσαν ότι ένα σημαντικό τμήμα του ανοσοποιητικού συστήματος των ασθενών παραμένει σε εγρήγορση για μήνες μετά από μια οξεία λοίμωξη. Περίπου το 10%-20% των ασθενών με Covid-19 εμφανίζουν παρατεταμένα συμπτώματα τα οποία συχνά είναι εξουθενωτικά και μπορεί διαρκέσουν έως και μήνες. Τα συνήθη συμπτώματα περιλαμβάνουν μυϊκή αδυναμία, κόπωση και εγκεφαλική ομίχλη. Η βλάβη των ιστών, η επίμονη φλεγμονή, η παραγωγή αυτοαντισωμάτων και η επανενεργοποίηση της λανθάνουσας δεξαμενής του ιού είναι ορισμένοι παράγοντες που θεωρείται ότι προκαλούν τη μακρά Covid. Ωστόσο, η έλλειψη γνώσης σχετικά με τους ακριβείς μηχανισμούς που διέπουν την πάθηση έχει καθυστερήσει την ανάπτυξη διαγνωστικών εργαλείων και στοχευμένων θεραπειών.

Τώρα, μια νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Science» εντόπισε μια επίμονη αλλαγή σε ορισμένες πρωτεΐνες του αίματος σε ασθενείς με μακρά Covid, η οποία δείχνει ότι ένα σημαντικό τμήμα του ανοσοποιητικού τους συστήματος παραμένει σε εγρήγορση για μήνες μετά από μια οξεία λοίμωξη. Τα ευρήματα θα μπορούσαν να εξηγήσουν τα εξουθενωτικά συμπτώματα της μακράς Covid και να ανοίξουν τον δρόμο για την ανάπτυξη διαγνωστικών εξετάσεων και στοχευμένων θεραπειών, λένε οι ερευνητές. Η ερευνητική ομάδα παρακολούθησε 113 ασθενείς με Covid-19 για διάστημα έως και ενός έτους μετά την αρχική μόλυνση, μαζί με 39 υγιή άτομα. Έξι μήνες μετά, 40 ασθενείς είχαν εμφανίσει συμπτώματα μακράς Covid. Οι επαναλαμβανόμενες δειγματοληψίες αίματος έδειξαν σημαντικές διαφορές στο αίμα τους. Μια ομάδα πρωτεϊνών έδειχνε ότι ένα τμήμα του ανοσοποιητικού συστήματος που ονομάζεται «σύστημα συμπληρώματος» παρέμενε σε εγρήγορση πολύ καιρό μετά την αρχική λοίμωξη. «Όταν έχετε μια ιογενή ή βακτηριακή λοίμωξη, το σύστημα συμπληρώματος ενεργοποιείται και συνδέεται με αυτούς τους ιούς και τα βακτήρια και στη συνέχεια τα εξοντώνει», εξήγησε ο Δρ. Ονούρ Μπόιμαν, καθηγητής ανοσολογίας στο Πανεπιστήμιο της Ζυρίχης στην Ελβετία και ένας από τους ερευνητές της μελέτης. Το σύστημα στη συνέχεια επιστρέφει στην φυσιολογική του κατάσταση. Αν όμως παραμείνει σε εγρήγορση μετά την εξάλειψη των ιών και των βακτηρίων, αρχίζει να βλάπτει τα υγιή κύτταρα, είπε ο ερευνητής. «Αυτά μπορεί να είναι ενδοθηλιακά κύτταρα που επενδύουν τα εσωτερικά στρώματα των αιμοφόρων αγγείων, ή τα κύτταρα του ίδιου του αίματος ή κύτταρα σε διάφορα όργανα, όπως ο εγκέφαλος ή οι πνεύμονες», συνέχισε. Το αποτέλεσμα είναι η βλάβη των ιστών και οι θρόμβοι στο αίμα.

Προηγούμενες μελέτες είχαν εντοπίσει διάφορους παράγοντες που συμβάλλουν στη μακρά Covid, όπως η αυξημένη πήξη του αίματος και η βλάβη των ιστών, η οποία μαζί με τους θρόμβους αίματος μπορεί να οδηγήσει σε παρατεταμένα συμπτώματα, συμπεριλαμβανομένης της μειωμένης ικανότητας άσκησης. Κατά τη διάρκεια της άσκησης, η καρδιά αντλεί περισσότερο αίμα και «ταρακουνάει» τα ενδοθηλιακά κύτταρα μέσα στα αιμοφόρα αγγεία, τα οποία βρίσκονται παντού στο σώμα, δήλωσε ο ερευνητής. «Στους υγιείς ανθρώπους, τα φυσιολογικά ενδοθηλιακά κύτταρα μπορούν να δεχτούν αυτές τις αλλαγές, αλλά τα φλεγμονώδη ενδοθηλιακά κύτταρα στους ασθενείς με μακρά Covid δεν μπορούν», εξήγησε. Η Ακίκο Ιβασάκι, καθηγήτρια ανοσοβιολογίας και μοριακής, κυτταρικής και αναπτυξιακής βιολογίας στην Ιατρική Σχολή του πανεπιστημίου Γιέλ, η οποία δεν συμμετείχε στη νέα μελέτη, σημείωσε ότι οι θρόμβοι μπορούν να μειώσουν το επίπεδο του οξυγόνου και των θρεπτικών ουσιών που παρέχονται στα διάφορα όργανα. «Εάν ο εγκέφαλός σας, για παράδειγμα, δεν λαμβάνει αρκετό οξυγόνο, προφανώς θα υπάρξουν πολλά προβλήματα με τη μνήμη, την εγκεφαλική ομίχλη και την κόπωση», είπε.

Ανοίγει ο δρόμος για την ανάπτυξη διαγνωστικών εξετάσεων και στοχευμένων θεραπειών;

Άλλες μελέτες έχουν επίσης εντοπίσει πιθανούς μηχανισμούς. Σε μια μελέτη, που δημοσιεύθηκε τον Οκτώβριο στο περιοδικό «Cell», οι ερευνητές υπέθεσαν ότι τα υπολείμματα του ιού που παραμένουν στο έντερο των ασθενών με μακρά Covid προκαλούν μείωση της σεροτονίνης. Τα χαμηλότερα επίπεδα σεροτονίνης, είπαν, θα μπορούσαν να εξηγήσουν ορισμένα νευρολογικά και γνωστικά συμπτώματα. Μια άλλη μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Nature» τον Σεπτέμβριο, διαπίστωσε ότι οι ασθενείς με μακρά Covid είχαν σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα κορτιζόλης από άλλους ασθενείς με Covid. Η κορτιζόλη είναι μια ορμόνη που κρατά τους ανθρώπους σε εγρήγορση. Οι ερευνητές συμφωνούν ότι η νέα έρευνα δείχνει τον δρόμο προς την ανάπτυξη διαγνωστικών εξετάσεων και θεραπειών, εστιάζοντας στις πρωτεΐνες του συστήματος συμπληρώματος. Ωστόσο, ο Μπόιμαν και οι συνάδελφοί του χρησιμοποίησαν πρωτοποριακές, περίπλοκες μεθόδους για την ανίχνευση των διαφορών σε αυτές τις πρωτεΐνες που δεν θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν σε ένα τυπικό διαγνωστικό εργαστήριο. «Χρειαζόμαστε εταιρείες που δραστηριοποιούνται ήδη στον τομέα της διάγνωσης και διαθέτουν επαρκές ανθρώπινο δυναμικό και οικονομική δύναμη για να αναπτύξουν ένα απλουστευμένο τεστ», είπε. Μόλις αναπτυχθεί το τεστ, ή μετά από στενή παρακολούθηση των ασθενών με μακρά Covid, οι φαρμακευτικές εταιρείες θα μπορούσαν να ξεκινήσουν κλινικές δοκιμές πιθανών θεραπειών, δήλωσε ο Μπόιμαν. Τέλος, υπάρχουν ήδη φάρμακα που ρυθμίζουν και αναστέλλουν το σύστημα του συμπληρώματος για πολύ σπάνιες ανοσολογικές ασθένειες που επηρεάζουν τα νεφρά, τους μυς ή το νευρικό σύστημα και θα μπορούσαν να δοκιμαστούν σε ασθενείς με μακρά Covid, κατέληξε ο ερευνητής.

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/