Κατηγορία: Ενημέρωση

Συγκεκριμένα, όπως ανέφερε χαρακτηριστικά η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων & Συνδέσμων (EFPIA), κα Nathalie Moll, από το βήμα του 3ου Διεθνούς Συνεδρίου για τις Σπάνιες Παθήσεις

«Την τελευταία δεκαετία η καινοτομία στον τομέα των Σπανίων Παθήσεων έχει κάνει άλματα, μεταμορφώνοντας τη ζωή των ασθενών και των οικογενειών τους.

Σήμερα είναι διαθέσιμες 200 καινοτόμες θεραπείες ενώ ακόμα 1800 φάρμακα αναπτύσσονται. Ωστόσο, δεν είναι σίγουρο ότι η Ευρώπη θα σημειώσει πρόοδο σε αυτόν τον τομέα, καθώς ο ανταγωνισμός που δέχεται από άλλα μέρη του κόσμου είναι σκληρός.

Πρόσφατη έρευνα έδειξε ότι ο αριθμός των θεραπειών και των κλινικών μελετών που βρίσκονται σε εξέλιξη στην Αμερική είναι 2 φορές μεγαλύτερος από ό,τι στην Ευρώπη, και αυτών στην Κίνα 3 φορές».

Γεγονός που, όπως τόνισε η Nathalie Moll, είναι ανησυχητικό για τους Ευρωπαίους ασθενείς, ειδικά τώρα που αναθεωρείται η ευρωπαϊκή νομοθεσία για το φάρμακο, μετά από 20 χρόνια.

Η νέα νομοθεσία που περιλαμβάνει και τα ορφανά φάρμακα παρουσιάζει συστάσεις για περιορισμό του ορισμού των ακάλυπτων ιατρικών αναγκών, κάτι που θα πρέπει στ’ αλήθεια να ορίζεται από τους ασθενείς, και είναι σημαντικό τόσο για τους ίδιους όσο και για την έρευνα.

Οι εν λόγω συστάσεις εμπεριέχουν τον κίνδυνο να διακοπεί ή να σταματήσει η έρευνα για διάφορες ασθένειες, συμπεριλαμβανομένων των σπάνιων. Ένα σωστό πλαίσιο της νέας ευρωπαϊκής στρατηγικής για το φάρμακο θα μπορούσε να κάνει την Ευρώπη παγκόσμιο ηγέτη στον τομέα της Υγείας τόνισε η πρόεδρος της EFPIA.

Με τους σημερινούς ρυθμούς, θα χρειαζόμαστε 100 χρόνια για να βρούμε θεραπείες για όλες τις σπάνιες ασθένειες, ανέφερε η Nathalie Moll, γι’ αυτό και η καινοτόμος φαρμακοβιομηχανία στηρίζει την πρωτοβουλία «the rare disease moonshot» που μαζί με άλλους οργανισμούς προσπαθεί να φέρει σε επαφή ιδιωτικούς και δημόσιους φορείς, ώστε περισσότεροι ασθενείς να έχουν πρόσβαση στην Καινοτομία και ταχύτερα.

H Πρόεδρος της Επιτροπής για τα Ορφανά Φάρμακα του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (ΕΜΑ), Violeta Stoyanova-Beninska, σημείωσε πως, αν και για το 95% των Σπάνιων Νοσημάτων δεν υπάρχουν ακόμη θεραπείες, πιστεύει πως το ποσοστό αυτό έχει μειωθεί, έστω και ελάχιστα τα τελευταία χρόνια, και προς αυτή την κατεύθυνση θα πρέπει να συνεχίσουμε, ώστε να ανταποκριθούμε στις ανάγκες των Σπάνιων Ασθενών.

Την αναγκαιότητα μιας ευρείας συναίνεσης για την προώθηση ενός ευρωπαϊκού Σχεδίου Δράσης για τις Σπάνιες Παθήσεις επεσήμανε ο Alexander Natz, Secretary General, European Confederation of Pharmaceutical Entrepreneurs (EUCOPE), εκπροσωπώντας ένα ευρύ σύνολο ευρωπαϊκών μικρών και μεσαίων φαρμακευτικών επιχειρήσεων, πολλές από τις οποίες δραστηριοποιούνται στον χώρο των Σπανίων Παθήσεων.

Αναφερόμενος στην επικείμενη αναθεώρηση της φαρμακευτικής πολιτικής της Ε.Ε., η οποία θα διαμορφώσει το συνολικό τοπίο για τις επόμενες δύο δεκαετίες τουλάχιστον, τόνισε ότι:

1. Είναι σημαντικό να δοθεί έμφαση στην πρόληψη και έγκαιρη διάγνωση των ασθενών με Σπάνιες Παθήσεις

2. Να εξασφαλιστεί η πρόσβαση όλων των ασθενών στις θεραπείες

3. Να ενισχυθεί η Καινοτομία και να διασφαλιστεί η ανταγωνιστικότητα της Ε.Ε. σε σχέση με τις άλλες διεθνείς αγορές.

Στην κομβική σημασία που έχει η αναθεώρηση της ευρωπαϊκής φαρμακευτικής νομοθεσίας εστίασε την ομιλία του και ο Thomas Bols, Head of Government Affairs and Public Policy for EMEA & Asia Pacific Region, PTC Therapeutics.

Όπως ανέφερε, η υφιστάμενη ευρωπαϊκή νομοθεσία για το φάρμακο δεν μπορεί πλέον να καλύψει τα θέματα που έχουν προκύψει λόγω των διαφορετικών συνθηκών, της ραγδαίας ανάπτυξης της τεχνολογίας, τα σύνθετα νομικά και ρυθμιστικά ζητήματα, και σαφώς πρέπει να γίνουν πολλά ακόμα, για μια πραγματική αναθεώρηση.

Όλοι λοιπόν οι εμπλεκόμενοι φορείς πρέπει να επικεντρωθούμε στο πώς θα γίνει αυτή η αναθεώρηση καλύτερη για τους ασθενείς. Πρέπει να πρυτανεύσει η ενθάρρυνση της Καινοτομίας και η κοινή προσπάθεια να γίνει η Ευρώπη ανταγωνιστική στο διεθνές περιβάλλον που αφορά το φάρμακο.

Ανέφερε επίσης ότι υπάρχουν σημεία στην αναθεώρηση αυτή που θέλουν περαιτέρω αποσαφήνιση, όπως η 10ετής προστασία της πατέντας, η οποία θα μεγαλώνει η μικραίνει αναλόγως με το εάν πληρούνται κάποια κριτήρια από τις φαρμακευτικές εταιρείες, όπως π.χ. να υπάρχει πρόσβαση του φαρμάκου σε όλες τις χώρες της Ε.Ε. κ.ά.

Τόνισε ότι δεν είναι πάντα εύκολο να είναι ένα φάρμακο διαθέσιμο σε κάθε χώρα, για παράδειγμα ορισμένες γενετικές θεραπείες πρέπει να διακινούνται μέσω ειδικών κέντρων που δεν είναι πάντα διαθέσιμα σε κάθε χώρα.

Στόχοι της νέας ευρωπαϊκής φαρμακευτικής νομοθεσίας

Ένα άλλο σημείο, τέλος, είναι να αποσαφηνιστεί ο όρος ακάλυπτες ιατρικές ανάγκες, κάτι που παίζει σημαντικό ρόλο ειδικά στις Σπάνιες Παθήσεις. Η πρόθεση της Ευρώπης όσον αφορά τις Σπάνιες Παθήσεις είναι να δημιουργήσει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο αντιμετώπισής τους και να αναγνωρίσει την ύπαρξή τους και να καταστήσει τους ασθενείς πιο «ορατούς», τόνισε ο ψυχίατρος, ευρωβουλευτής Στέλιος Κυμπουρόπουλος.

Σύμφωνα με τον κο Κυμπουρόπουλο, στόχοι της νέας ευρωπαϊκής φαρμακευτικής νομοθεσίας θα πρέπει να είναι μεταξύ άλλων:

1. Η απλοποίηση της δομής του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων, ώστε να υπάρχουν πιο ευέλικτες διαδικασίες, η αποσαφήνιση του όρου ακάλυπτες ιατρικές ανάγκες, κάτι που παίζει σημαντικό ρόλο ειδικά στις Σπάνιες Παθήσεις.

2. Η πρόσβαση στα δεδομένα με σεβασμό στην προστασία των προσωπικών δεδομένων.

3. Η ανάπτυξη νέων φαρμάκων, ώστε οι ασθενείς να έχουν περισσότερες θεραπευτικές επιλογές.

Η δημιουργία Εθνικών Σχεδίων Δράσης για την αντιμετώπιση των Σπανίων Παθήσεων είναι απαραίτητη, τόνισε ο ευρωβουλευτής, προσθέτοντας ότι αυτά θα πρέπει μεταξύ άλλων να περιλαμβάνουν προγεννητικούς ελέγχους και τρόπους για την αύξηση της ευαισθητοποίησης όσον αφορά τις Σπάνιες Παθήσεις.

Για τα ευρωπαϊκά σχέδια για τις Σπάνιες Ασθένειες και την εθνική σημασία των πολιτικών για να καλυφθεί η απόσταση με την πρόοδο της επιστήμης που επιταχύνεται συνεχώς, έκανε λόγο ο Nicolas Garnier, Senior Director, Patient Advocacy Lead, Global Product Development, Pfizer Rare Disease, αναφέροντας ότι σήμερα υπάρχουν πάνω από 500 συνεχιζόμενες κλινικές δοκιμές γονιδιακής θεραπείας.

Μάλιστα, σύμφωνα με τον FDA, αναμένονται από το 2025 και μετά 10 έως 20 εγκρίσεις γονιδιακών και κυτταρικών θεραπειών κάθε χρόνο. Επομένως, τόνισε, είναι επείγον να προετοιμάσουμε τα Συστήματα Υγείας και να διασφαλίσουμε ότι έχουμε τις σωστές πολιτικές για να προσφέρουμε αυτές τις καινοτόμες θεραπείες σε ασθενείς με ΣΠ.

Ο κος Garnier επεσήμανε τρία σημεία:

α) τη συλλογή δεδομένων, RWE

β) την αξιολόγηση της αξίας των θεραπειών και

γ) τη διασυνοριακή υγειονομική περίθαλψη και τη διασυνοριακή συμμετοχή σε κλινικές δοκιμές, στις οποίες τα Ευρωπαϊκά Δίκτυα Αναφοράς διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο.

Για τα RWE, ο EMA ξεκίνησε το έργο DARWIN που μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε ολόκληρη την Ε.Ε. για τη λήψη ρυθμιστικών αποφάσεων. Απαιτούνται μελέτες ασφάλειας μετά την έγκριση για γονιδιακές θεραπείες στην Ευρώπη.

Ωστόσο, λόγω των κανόνων προστασίας δεδομένων στην Ευρώπη και του GDPR, η διαδικασία εφαρμογής και χρήσης RWD και μητρώων για την απόδειξη της μακροπρόθεσμης ασφάλειας και αποτελεσματικότητας, αλλά και τη μέτρηση της αποτελεσματικότητας είναι περίπλοκη και μακροχρόνια.

Όσον αφορά την αξιολόγηση της αξίας των άκρως καινοτόμων θεραπειών για ΣΠ, αντιμετωπίζουμε ένα κατακερματισμένο τοπίο πρόσβασης στην αγορά, το οποίο καθιστά πολύ περίπλοκο το λανσάρισμα στις 27 χώρες της Ε.Ε.

Ας αναλογιστούμε μόνο ότι η τιμολόγηση και η αποζημίωση παραμένουν εθνικές αρμοδιότητες, για να καταλάβουμε πόση πρόοδος χρειάζεται να γίνει σε αυτές τις πολιτικές.

Υπογράμμισε, τέλος, την ανάγκη υιοθέτησης συμφωνιών βάσει αξίας και αξιοποίησης των RWE και των μητρώων για τη διευκόλυνση της πρόσβασης και της αξιολόγησης της αξίας που παρέχεται από αυτές τις θεραπείες στους ασθενείς σε ατομική βάση.

Τα Εμπόδια στη διασυνοριακή υγειονομική περίθαλψη

Σε ό,τι αφορά τη διασυνοριακή περίθαλψη στην Ε.Ε., σημείωσε ότι υπάρχουν πάρα πολλά πρακτικά εμπόδια, καθώς η νομοθεσία της Ε.Ε. δεν διευκολύνει πραγματικά αποτελεσματικά τις μεταφορές ασθενών από κέντρο σε κέντρο και από χώρα σε χώρα.

H Hana Horka, Policy Officer, European Commission Directorate-General for Health and Food Safety Unit B3, European Reference Networks (ERNs), αναφέρθηκε στα Ευρωπαϊκά Δίκτυα Αναφοράς (ERN) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Το δίκτυο δημιουργήθηκε 5 χρόνια πριν, το 2017. Η αντιμετώπιση των Σπάνιων Ασθενειών απαιτεί μεγάλη εξειδίκευση, και τα 24 δίκτυα των κρατών συμβολίζουν την αλληλεγγύη σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Μετά από 5 χρόνια, τα Δίκτυα αυτά είναι σε κομβικό σημείο, καθώς ετοιμάζεται ένα νέο οικονομικό πλαίσιο στήριξής τους για τα επόμενα 4 χρόνια, ύψους 77.000.000 ευρώ.

Εστιάζουν, επίσης, στη βελτίωση του συστήματος με το οποίο δουλεύουν, έτσι ώστε να διασαφηνιστεί τι είναι αποτελεσματικό και πού μπορούν να γίνουν βελτιώσεις.

Σε αυτό το σημείο είναι ήδη σε ισχύ η αξιολόγηση των Δικτύων Αναφοράς, και το φθινόπωρο θα είναι σε θέση να γνωρίζουν πού θα πρέπει να εστιάσουν τα επόμενα χρόνια για το βέλτιστο αποτέλεσμα.

Επόμενος στόχος είναι να ενσωματωθούν τα Ευρωπαϊκά Δίκτυα Αναφοράς (ERN) στα εθνικά Συστήματα Υγείας.

Ορφανά και παιδιατρικά φάρμακα για τις Σπάνιες Παθήσεις

Κλείνοντας την εισήγησή της, η κα Horka αναφέρθηκε στην υποστήριξη της DG SANTE προς την αναθεώρηση της καταχώρισης ορφανών και παιδιατρικών φαρμάκων για τις Σπάνιες Παθήσεις, στο πρόγραμμα Orphanet που παρέχει πληροφορίες μέσα από επίσημα δίκτυα για μια συγκεκριμένη σπάνια ασθένεια ή μια ομάδα Σπάνιων Ασθενειών, αλλά και στη στενή συνεργασία με Συλλόγους Ασθενών που δικαιωματικά έχουν σημαντικό λόγο στα κέντρα λήψης αποφάσεων πολιτικών Υγείας.

Η Cecile de Coster, Εκτελεστική Διευθύντρια, Global Regulatory Affairs – Development Strategy, Alexion International, μίλησε για το πώς έχει εξελιχθεί το ρυθμιστικό περιβάλλον φαρμάκου και πώς βοήθησε στην εισαγωγή νέων θεραπειών για Σπάνιες Ασθένειες.

Όπως ανέφερε, ο Ιανουάριος 2023 σηματοδότησε την 40ή επέτειο του νόμου περί ορφανών φαρμάκων στις ΗΠΑ, που έφερε τεράστια πρόοδο στην ανάπτυξη θεραπειών για ΣΠ. Έχουμε σήμερα πάνω από 200 εγκεκριμένα στην Ευρώπη φαρμακευτικά προϊόντα που προορίζονται για Σπάνιες Ασθένειες.

Το 85% από αυτά έχουν εγκριθεί τα τελευταία 10 χρόνια. Υπάρχει μια ιστορία επιτυχίας πίσω από αυτό το εξελισσόμενο ρυθμιστικό περιβάλλον, όμως αυτό δεν σημαίνει ότι οι ανάγκες των ασθενών ικανοποιούνται, υπάρχει ακόμη πολλή δουλειά να γίνει.

Δουλεύοντας μαζί, πρέπει να συνεχίσουμε να χτίζουμε πάνω στην αξιοσημείωτη πρόοδο που έχουμε πετύχει τα τελευταία 40 χρόνια. Είναι σημαντικό να διατηρήσουμε το πνεύμα της αρχικής πρόθεσης που είχε ο νομοθέτης για τα ορφανά φάρμακα και να συνεχίσουμε να βελτιώνουμε την πρόσβαση των ασθενών στη θεραπεία, διασφαλίζοντας ότι αυτή παραμένει στην κορυφή της ατζέντας.

Από την πλευρά της η Mencía de Lemus, Alternate Member of the Committee for Advanced Therapies, EMA, Trustee at FundAME, Spanish Delegate at SMA Europe, στάθηκε στον σημαντικό ρόλο που μπορούν να παίξουν οι ασθενείς στον σχεδιασμό αλλά και στη διεξαγωγή Κλινικών Μελετών, ενσωματώνοντας τη φωνή τους από την αρχή μέχρι το τέλος της διαδικασίας, για αυτό και κρίνεται άκρως απαραίτητη η εκπαίδευση και η ενδυνάμωσή τους, κάτι που στηρίζει και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων.

Θέματα ποιότητας των δεδομένων τόσο σε ευρωπαϊκό όσο και παγκόσμιο επίπεδο

Μεγάλης σημασίας η συζήτηση με θέμα την «Αξία των Δεδομένων των Ασθενών και των RWE», την οποία συντόνισε η Anja Schiel, Special Adviser, Lead Methodologist in Regulatory and Pharmacoeconomic Statistics, NoMA, Teamleader international HTA (iHTA, NoMA), Vice-Chair CSCQ JSC (EUnetHTA21), Member Scientific Advice Working Party (SAWP), EMA, Member Methodology Working Party (MWP), και στην οποία συμμετείχαν η Denise Umuhire, Pharmacoepidemiologist and RWE specialist, Data Analytics and Methods Taskforce, European Medicines Agency (EMA), η Ana Rath, Coordinator of the Orphanet Work Direct Grant and of the RD-CODE Project, ο Luca Pani, Professor of Psychiatry at University of Miami and Professor of Pharmacology at Università di Modena e Reggio Emilia, Chief Innovation and Regulatory Officer, Nurosene, Chief Clinical Operations and Strategic Development, Relmada Therapeutics και η Simona Martin, Scientific Officer, Project Leader at the European Commission Directorate General Joint Research Centre, Directorate F – Health, Consumers and Reference Materials, Unit F1 – Disease Prevention. Όλοι οι ομιλητές αναφέρθηκαν στα προβλήματα της ποιότητας των δεδομένων τόσο σε ευρωπαϊκό όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο.

Τα δεδομένα ασθενών είναι η φωνή των ασθενών, και εκείνοι είναι που ξέρουν καλύτερα την ασθένειά τους παρέχοντας αληθινές μαρτυρίες και στοιχεία. Ο πλούτος των δεδομένων αυτών όμως δεν εξασφαλίζει σωστή πληροφορία, και η πληροφορία δεν αποτελεί οπωσδήποτε γνώση, πολύτιμη για την αποτελεσματική θεραπεία των Σπάνιων Ασθενειών.

Προς αυτή την κατεύθυνση, η Ana Rath αναφέρθηκε στο πρόγραμμα Orphanet, το οποίο εφαρμόζεται σε τουλάχιστον 40 χώρες.

Το Orphanet παρέχει πληροφορίες για επίσημα δίκτυα ερευνητικών έργων, πολυεθνικών κλινικών δοκιμών, μητρώων ασθενών και βιοτραπεζών για μια συγκεκριμένη σπάνια ασθένεια ή μια ομάδα Σπάνιων Ασθενειών. Ανάλογα με τον τύπο του δικτύου, το Orphanet περιλαμβάνει δίκτυα που ορίζονται επίσημα από τις υγειονομικές αρχές της χώρας, χρηματοδοτούνται σε ευρωπαϊκό ή εθνικό επίπεδο, ή είναι ανοιχτά για συνεργασία.

Με 30.000.000 ασθενείς με σπάνια νοσήματα σε όλη την Ευρώπη, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν θα μπορούσε παρά να αναλάβει δράση, συνέχισε η Simona Martin, με τη δημιουργία του EU Rare Disease Platform.

Η πλατφόρμα της Ε.Ε. για τις Σπάνιες Ασθένειες στοχεύει να παρέχει στους ερευνητές, στους παρόχους υγειονομικής περίθαλψης, στους ασθενείς και στους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής ένα μέσο για τη βελτίωση της γνώσης, της διάγνωσης και της θεραπείας των Σπάνιων Ασθενειών.

Η υποδομή του Ευρωπαϊκού Μητρώου Σπάνιων Ασθενειών European Rare Disease Registry Infrastructure (ERDRI) καθιστά τα δεδομένα των μητρώων Σπάνιων Ασθενειών με δυνατότητα αναζήτησης και εύρεσης. Με εργαλεία για ασφαλή αναζήτηση και διασταύρωση πληροφοριών υποστηρίζει και διευκολύνει διαγνώσεις και κλινικές έρευνες και δοκιμές.

Επίσης παρέχει στατιστικές πληροφορίες για τις Σπάνιες Παθήσεις. Το ERDRI υποστηρίζει τα υπάρχοντα μητρώα λόγω της διαλειτουργικότητας τους και της δημιουργίας νέων μητρώων.

Κλείνοντας την πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση, όλοι οι συμμετέχοντες συμφώνησαν ότι η ασφαλής και αποτελεσματική συλλογή ποιοτικών δεδομένων αποτελεί πολυδιάστατο πρόβλημα, αλλά και μια μεγάλη πρόκληση. Υπάρχει επιτακτική ανάγκη για καλά δομημένα και κωδικοποιημένα δεδομένα και οφείλουν όλοι με νέα εργαλεία και σωστή μεθοδολογία να στοχεύσουν προς αυτή την κατεύθυνση.

Χρειάζεται διάλογος και συνεργασία όλων των φορέων για την Ε&Α νέων φαρμάκων για τα Σπάνια Νοσήματα

Ο Diego Ardigó, Επικεφαλής Έρευνας & Ανάπτυξης, Global Rare Diseases, της Chiesi, μίλησε για τη συνεργασία ως καθοριστικό παράγοντα για τη διευκόλυνση της δημιουργίας νέων φαρμάκων.

Όπως ανέφερε, η απουσία γνώσης για τις ΣΠ, δεν μπορεί να λυθεί τοπικά ή σε εθνικό επίπεδο, από έναν μόνο παραγωγό φαρμάκου ή από έναν μόνο ερευνητή. Αυτό που χρειάζεται είναι ένα τραπέζι διαλόγου, όπου θα μπορούν να έχουν θέση όλοι, παραγωγοί φαρμάκου, χρηματοδότες (δημόσιοι και ιδιωτικοί), ερευνητές και ασθενείς.

Αναφέρθηκε στην ανάπτυξη του Orphan Drug Development Guide Book, το οποίο είναι μια λίστα όλων των κινήτρων, ονομασιών, πρακτικών, εργαλείων, διαδικασιών που υπάρχουν και που υποστηρίζουν την Έρευνα και Ανάπτυξη στις Σπάνιες Παθήσεις και προορίζεται για όλους τους ερευνητές και παραγωγούς φαρμάκου.

Τέλος, μίλησε για ένα άλλο σημαντικό έργο, το οποίο είναι ο εντοπισμός των παραμελημένων ασθενειών που είναι τόσο σπάνιες και γνωρίζουμε ελάχιστα για αυτές, οι οποίες βρίσκονται μακριά από τον ερευνητικό στόχο για τους ακαδημαϊκούς και μακριά από τη γραμμή ανάπτυξης φαρμάκων.

Ανέφερε ότι έχουν εντοπίσει ότι οι μισές από τις ταυτοποιημένες Σπάνιες Παθήσεις δεν έχουν μελετηθεί ποτέ σε κλινική δοκιμή και περισσότερο από το 90% αυτών έχουν επιπολασμό κάτω του 1 εκατομμυρίου, και ίσως έχουν λιγότερους από 100-200 ασθενείς συνολικά.

Γι’ αυτό χρειαζόμαστε συνεργασία μεταξύ πολλών φορέων και stakeholders σε όλο τον κόσμο, προκειμένου να εντοπιστούν ασθενείς, ασθένειες που μπορούν να θεραπευτούν, να εντοπιστούν κομμάτια γνώσης που λείπουν, ώστε να διευκολύνουν τη δημιουργία νέων φαρμάκων.

Τα φάρμακα προηγμένης θεραπείας (ATMPs) έχουν εν δυνάμει οφέλη και θα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως επενδύσεις στην υγειονομική περίθαλψη, όχι ως δαπάνες

Ο Umang Ondhia, Global Access Strategy Lead for Rare Diseases, Neuroscience & Gene Therapies Roche, μίλησε για την τεράστια αξία της Ευρωπαϊκής Συμμαχίας για Μετασχηματιστικές Θεραπείες (TRANSFORM), εστιάζοντας σε 3 από τις 7 συστάσεις της χάρτας της, όπου μπορεί να σημειωθεί πρόοδος, η οποία θα συμβάλει στην απελευθέρωση των δυνατοτήτων των ATMPs στην Ευρώπη.

Πρώτα απ’ όλα, τόνισε, πρέπει να επιτραπεί η χρήση RWD για θέματα που αφορούν τα ATMP.

Επίσης, υπάρχει ανάγκη στενότερης συνεργασίας στα αρχικά στάδια ανάπτυξης, για να διασφαλιστεί η αποτύπωση των αποτελεσμάτων που έχουν σημασία για τους ασθενείς, τους γιατρούς, τα συστήματα υγειονομικής περίθαλψης και τους πληρωτές.·

Μπορεί να έχουμε δεδομένα για πολλές Σπάνιες Ασθένειες, αλλά μερικές φορές είναι κατακερματισμένα σε όλη την Ευρώπη. Επομένως, είναι πολύ σημαντικό να συνδυάζονται και να εναρμονίζονται τα σύνολα δεδομένων, και να διασφαλίζεται η σωστή ποιότητα.

Ο Umang Ondhia μίλησε και για το HTA και την έγκαιρη πρόσβαση στις νέες θεραπείες. Όπως ανέφερε, το 2025 αναμένουμε ότι τα ATMP θα περάσουν από την πρώτη κοινή διαδικασία HTA σε επίπεδο Ε.Ε.

Τόνισε ότι μερικές φορές η αξία δεν αναγνωρίζεται επαρκώς, συνεπώς είναι κρίσιμο να συνεργαστούμε με κοινότητες πολλών ενδιαφερομένων για να αποφεύγεται κάθε αλληλοεπικάλυψη στην κλινική αξιολόγηση σε τοπικό επίπεδο, να αξιοποιείται το έργο που έχει γίνει και να υπάρχει συνεργασία με τον EMA για να αναγνωριστεί η ευρύτερη αξία των ATMP.

Τέλος, μίλησε για την προώθηση νέων οδών πρόσβασης και για την υποστήριξη της βιωσιμότητας των συστημάτων υγειονομικής περίθαλψης.

Πρέπει να αναγνωρίσουμε, τόνισε, ότι τα ATMP είναι νέες και διαφορετικές από άλλες θεραπείες που έχουμε, και συνεπώς πρέπει να δημιουργήσουμε και να εφαρμόσουμε νέα μοντέλα πρόσβασης στα ATMP.

Για να γίνει αυτό πρέπει πρώτα να διασφαλίσουμε ότι έχουμε επαρκή χρηματοδότηση για τις Σπάνιες Ασθένειες. Τα ATMP έχουν δυνητικά οφέλη και θα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως επενδύσεις στην υγειονομική περίθαλψη, όχι μόνο ως δαπάνες.

Στη συνέχεια, πρέπει να βεβαιωθούμε ότι έχουμε τη σωστή υποδομή. Πρέπει να διασφαλίσουμε ότι έχουμε τη σωστή υποστήριξη για τα κέντρα γονιδιακής θεραπείας, επιτρέποντας την αγορά, τη διαχείριση και τη συλλογή δεδομένων που σχετίζονται με την επιτυχή εισαγωγή καινοτόμων ευέλικτων λύσεων πληρωμής για την υποστήριξη των ATMP για ασθενείς σε όλη την Ευρώπη. Τέλος, πρέπει να εφαρμόσουμε τη σωστή λύση πληρωμής για τη σωστή ρύθμιση.

Οι γονιδιακές θεραπείες απαιτούν νέα μοντέλα πληρωμής και λογιστικής που επιτρέπουν τη μακροπρόθεσμη αξιολόγηση του κόστους και των οφελών για τους ασθενείς και για το Εθνικό Σύστημα Υγείας. Για να αντιμετωπίσουμε ζητήματα πολιτικής αβεβαιότητας και οικονομικής βιωσιμότητας, πρέπει να υιοθετήσουμε καινοτόμες ευέλικτες λύσεις, συμπεριλαμβανομένων συμφωνιών καταμερισμού κινδύνου και βάσει αποτελεσμάτων, χρηματοοικονομικών συμφωνιών με σταδιακές πληρωμές.

Επομένως, πρέπει να εμπλακούμε σε πρώιμες συζητήσεις για να τις υιοθετήσουμε, να εργαστούμε με διαφορετικά τμήματα του συστήματος υγειονομικής περίθαλψης, συμπεριλαμβανομένων των πληρωτών, των θεραπευτικών κέντρων, των ασθενών και των γιατρών.

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Η διήμερη επίσκεψη αντιπροσωπείας του Ευρωπαϊκού Κέντρου Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ECDC), ολοκληρώθηκε σήμερα Τρίτη 07/03 στη Κεντρική Υπηρεσία του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ), στο Μαρούσι.

Η επίσκεψη πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της αξιολόγησης του Οργανισμού ως εκπαιδευτικού κέντρου για το διετές πρόγραμμα εκπαίδευσης στην Επιδημιολογία Πεδίου (EPIET) που συντονίζεται από το ECDC.

Ο ΕΟΔΥ αποτελεί ενεργό μέλος του προγράμματος τα τελευταία 12 έτη.

Η αξιολόγηση του Κέντρου ήταν θετική και τέθηκαν οι βάσεις για επέκταση της συνεργασίας και συμμετοχή της χώρας σε περισσότερα εκπαιδευτικά προγράμματα Δδημόσιας υγείας και επιδημιολογίας πεδίου που οργανώνει το ECDC.

Σκοπός των προγραμμάτων αυτών είναι η εναρμόνιση των δράσεων δημόσιας υγείας μεταξύ των χωρών και η αύξηση του αριθμού των επιστημόνων με ειδίκευση στην επιδημιολογία πεδίου σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Η συνάντηση υψηλού επιπέδου για τη μικροβιακή αντοχή (AMR) στο πλαίσιο της σουηδικής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης πραγματοποιήθηκε στις 6 και 7 Μαρτίου έξω από τη Στοκχόλμη.

Περισσότεροι από 140 εκπρόσωποι υψηλού επιπέδου από χώρες, οργανισμούς και ιδρύματα της ΕΕ και του ΕΟΧ συμμετείχαν σε συζητήσεις και πάνελ σχετικά με την μικροβιακή αντοχή (AMR) που αποτελεί απειλή για την υγεία των ανθρώπων και πώς η ΕΕ μπορεί να υποστηρίξει τις παγκόσμιες προσπάθειες για την καταπολέμηση της εξάπλωσης της AMR, γνωστής και ως «σιωπηλή πανδημία».

Η μικροβιακή αντοχή αποτελεί οξεία απειλή για την υγεία των ανθρώπων και των ζώων.   «Η καταπολέμηση της AMR απαιτεί από εμάς να αναλάβουμε δράση σε πολλούς διαφορετικούς τομείς και η συνάντηση αυτή μας έδωσε την ευκαιρία να συζητήσουμε μέτρα για τη διασφάλιση βιώσιμης πρόσβασης σε νέα και παλιά αντιβιοτικά και πώς η ΕΕ μπορεί να συμβάλει σε μια ισχυρότερη παγκόσμια προσπάθεια για την καταπολέμηση της AMR», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Υπουργός Κοινωνικών Υποθέσεων και Δημόσιας Υγείας, Jakob Forssmed στη συνάντηση.

Η «σιωπηλή» πανδημία που στερεί τη ζωή εκατομμυρίων ανθρώπων

Η μικροβιακή αντοχή είναι μια αυξανόμενη διασυνοριακή και διατομεακή απειλή για την υγεία των ανθρώπων και των ζώων.

Η αντοχή στα αντιβιοτικά οδηγεί σε αυξημένο οικονομικό κόστος και έχει δυσμενείς συνέπειες για τις προσπάθειες βιώσιμης ανάπτυξης παγκοσμίως.

Το 2019, περίπου 1,3 εκατομμύρια θάνατοι εκτιμήθηκε ότι προκλήθηκαν από λοιμώξεις οι οποίες ήταν ανθεκτικές στα αντιβιοτικά και περίπου 5 εκατομμύρια θάνατοι σχετίζονταν με αντοχή στα αντιβιοτικά παγκοσμίως.

Η AMR, όπως υποστηρίζουν οι ομιλητές, προκαλεί 33.000 θανάτους κάθε χρόνο στην ΕΕ και το κόστος της υγειονομικής περίθαλψης και οι απώλειες παραγωγικότητας υπολογίζονται σε 1,5 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως.

Η θεμελιώδης πρόκληση είναι ότι η χρήση αντιβιοτικών οδηγεί σε πιο ανθεκτικά στα αντιβιοτικά βακτήρια, γεγονός που με τη σειρά του σημαίνει ότι οι ασθένειες μπορεί να είναι πιο δύσκολο να αντιμετωπιστούν. Ως εκ τούτου, είναι εξαιρετικά σημαντικό τα αντιβιοτικά να χρησιμοποιούνται μόνο όταν απαιτείται και όταν μπορούν να είναι χρήσιμα.

Η πρώτη ημέρα της συνάντησης υψηλού επιπέδου ξεκίνησε με ομιλίες της Αυτής Υψηλότητας της Διαδόχου Πριγκίπισσας Βικτόρια, του Υπουργού Κοινωνικών Υποθέσεων και Δημόσιας Υγείας Jakob Forssmed, της Επιτρόπου Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων Στέλλα Κυριακίδη και του Περιφερειακού Διευθυντή του ΠΟΥ για την Ευρώπη Dr Hans Kluge.

Οι συζητήσεις του πάνελ επικεντρώθηκαν σε δύο βασικά θέματα:

1) βιώσιμη πρόσβαση στα υπάρχοντα αντιβιοτικά και ανάπτυξη νέων αντιβιοτικών

2) πώς η ΕΕ μπορεί να συμβάλει στην ισχυρότερη παγκόσμια δράση για την καταπολέμηση της AMR.

Και οι δύο τομείς είναι ζωτικής σημασίας για τις προσπάθειες για την καταπολέμηση της εξάπλωσης και της ανάπτυξης της AMR.

Μεταξύ των συμμετεχόντων ήταν η Sandra Gallina, Γενική Διευθύντρια Υγείας και Ασφάλειας Τροφίμων, Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ο Pierre Delsaux, Γενικός Διευθυντής της Ευρωπαϊκής Αρχής Ετοιμότητας και Αντιμετώπισης Έκτακτης Ανάγκης Υγείας, ο Δρ Ahmed Ogwell Ouma, Αναπληρωτής Διευθυντής των Κέντρων Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων της Αφρικής και ο Δρ Chris Fearne, Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης και Υπουργός Υγείας της Μάλτας.

Επίσης στους συμμετέχοντες ήταν ο κ. Forssmed και ο Dr Kluge.

Τη συζήτηση του πάνελ άνοιξαν ο Σουηδός Πρέσβης AMR, Malin Grape, και ο ομότιμος καθηγητής Otto Cars του Πανεπιστημίου της Ουψάλα και ιδρυτής του ReAct (Δράση για την Ανθεκτικότητα στα Αντιβιοτικά), ενώ το συνέδριο συντόνιζε η επιστημονική δημοσιογράφος Ann Fernholm.

Συνεδρία εμπειρογνωμόνων πριν από τη συνάντηση για την πρόσβαση και την ανάπτυξη αντιβιοτικών

Η πρώτη ημέρα της συνάντησης ξεκίνησε με μια ειδική συνεδρία στην οποία συμμετείχαν ειδικοί της AMR, με επίκεντρο τα μέτρα για τη βελτίωση της βιώσιμης πρόσβασης στα υπάρχοντα αντιβιοτικά και συζητήσεις για την τόνωση της ανάπτυξης νέων αντιβιοτικών.

Η έκθεση «Πώς μπορεί η ΕΕ να υποστηρίξει τη βιώσιμη καινοτομία και την πρόσβαση σε αποτελεσματικά αντιβιοτικά;» χρησίμευσε ως βάση για τις συζητήσεις των εμπειρογνωμόνων. Αυτή η έκθεση συντάχθηκε πριν από τη συνάντηση υψηλού επιπέδου από το Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο για τα Συστήματα και τις Πολιτικές Υγείας, το έργο του οποίου περιλαμβάνει την παραγωγή γνώσης και την ανάλυση θεμάτων που αφορούν τα ευρωπαϊκά συστήματα υγειονομικής περίθαλψης. Το Παρατηρητήριο φιλοξενείται από το Περιφερειακό Γραφείο της ΠΟΥ για την Ευρώπη.

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Στο πλαίσιο του συνεδρίου του ECONOMIST «GREECE’S AGENDA TO COMBAT CANCER», δηλαδή η ατζέντα της Ελλάδας για την καταπολέμηση του καρκίνου, ο Laurent Louette, διευθυντής δημοσίων σχέσεων και σύνδεσμος της χώρας για τον οργανισμό «Vaccines Europe» σημείωσε ότι «με τη συνδρομή του ΟΟΣΑ και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έχουμε μια σαφή εικόνα για το προφίλ των χωρών» αναφορικά με τον καρκίνο, αλλά και τις ανισότητες γύρω από αυτόν. «Η αποστολή μας είναι μια: είναι η δημόσια Υγεία», σημείωσε ο Laurent Louette, προσθέτοντας ότι «θέλουμε να έχουμε μια Ευρώπη η οποία δε θα έχει περιπτώσεις καρκίνου, οι οποίοι μπορούν να αποτραπούν μέσω εμβολιασμού και νομίζω ότι μακροπρόθεσμα θα έχουμε αποτελεσματικά εμβόλια για τον HPV και άλλους ιούς».

«Έχουμε τη μοναδική ευκαιρία αυτή τη στιγμή να προσφέρουμε μια Ευρώπη απαλλαγμένη από καρκίνους, οι οποίοι μπορούν να αποτραπούν, έτσι ώστε οι επόμενες γενιές, οι ενήλικοι του αύριο να είναι απαλλαγμένοι από αυτό τον κίνδυνο», τόνισε ο κ. Louette και εξειδίκευσε δύο δέσμες μέτρων προς αυτή την κατεύθυνση. Συγκεκριμένα, η πρώτη δέσμη συνίσταται «στα εθνικά προγράμματα εμβολιασμού με την κατάλληλη υποδομή για να προσφέρουμε άνετη και δωρεάν πρόσβαση στον εμβολιασμό με βεβαίως κατάλληλη και βιώσιμη χρηματοδότηση». Η δεύτερη δέσμη μέτρων επικεντρώνεται στην καλύτερη γνώση, διότι «όταν ξέρεις τι συμβαίνει, τότε μπορείς να το βελτιώσεις», όπως χαρακτηριστικά είπε ο κ. Louette. «Αυτή τη στιγμή έχουμε κάποια δεδομένα στην Ευρώπη αλλά είναι κάπως ατάκτως ειρημένα. Πρέπει να έχουμε μια σαφή εικόνα της απόδοσης του κάθε προγράμματος. Εδώ παρεμβαίνει και ο ρόλος των ανισοτήτων. Κάποιες χώρες τα πάνε περισσότερο καλά ή λιγότερο καλά. Η Ελλάδα είναι κάπου στη μέση. Σε ό,τι αφορά το HPV για τα κορίτσια είναι στο 75%, απέχουμε από το στόχο του 90% αλλά είναι στη σωστή κατεύθυνση», υπογράμμισε ο σύνδεσμος του φορέα «Vaccines Europe». Ο ίδιος ανέφερε ότι τα δεδομένα του ΗΔΙΚΑ θα πρέπει να διασυνδεθούν με το πρόγραμμα καταπολέμησης του καρκίνου, διότι «εάν όλα αυτά τα ομαδοποιήσουμε και τα ενώσουμε, θα έχουμε δεδομένα πιο αξιόπιστα και προσβάσιμα. Θα έχουμε δεδομένα για τους εφήβους, προκειμένου να έχουμε σαφή εικόνα για τον εμβολιασμό τους, διότι εκεί ρίχνουμε το βάρος μας αυτή τη στιγμή και νομίζω η Ελλάδα κινείται στη σωστή κατεύθυνση», κατέληξε ο κ. Laurent Louette.

«Συνεργαζόμαστε με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην ανάπτυξη ενός προφίλ καρκίνου για την κάθε χώρα για να παρακολουθήσουμε ποιες είναι οι ανισότητες που υφίστανται στην επικράτεια της Ευρώπης», επεσήμανε από την πλευρά της μέσω βιντεοκλήσης η οικονομολόγος για ζητήματα Υγείας του ΟΟΣΑ Caroline Berchet. Η ίδια υπογράμμισε ότι «το άχθος του καρκίνου στην Ευρώπη είναι μεγάλο, οδηγεί σε μεγάλες ανισότητες και είναι η 2η πιο συχνή αιτία θανάτου για το 2019». Επιπλέον, όπως προκύπτει από τα δεδομένα που έχει στη διάθεσή του ο ΟΟΣΑ, οκτώ χώρες βελτιώνουν τα νούμερά τους σε ό,τι αφορά την πρόληψη και την αντιμετώπιση, ενώ συνολικά για τα 28 κράτη η εικόνα είναι ότι η θνητότητα μειώνεται την τελευταία δεκαετία κατά 10% στους άνδρες και κατά 5% στις γυναίκες όμως υπάρχουν μεγάλες διαφορές μεταξύ των χωρών. «Βασικό εύρημα της δουλειάς μας ήταν ότι υπάρχουν μεγάλες ανισότητες εντός της κάθε χώρας, δηλαδή μεγάλη ανισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών εντός της κάθε χώρας», τόνισε η κ. Berchet.

Από την πλευρά του, ο ογκολόγος Ιωάννης Μπουκοβίνας σχολίασε ότι «οι ανισότητες είναι μια επιλογή την οποία κάνουμε ηθελημένα ή αθέλητα, ανάλογα με τις ιεραρχήσεις που βάζουμε και τι κίνητρα δίνουμε στα συστήματα Υγείας να αναπτυχθούν». Όπως είπε ο ίδιος, η αύξηση των ανισοτήτων γίνεται ακόμα πιο διαυγής στην ογκολογία ακριβείας (precision). Ο κ. Μπουκοβίνας αναφέρθηκε σε κάποιες «αρνητικές πρωτιές» όπως τις χαρακτήρισε, δηλαδή στο γεγονός ότι στην αντιμετώπιση του καρκίνου του μαστού η Ελλάδα είναι «25η ανάμεσα σε 28 χώρες, από όλες τις απόψεις: από την έγκαιρη διάγνωση, μέχρι την ανακουφιστική φροντίδα». Ωστόσο, όπως είπε ο ίδιος, η Ελλάδα κρατάει την θετική πρωτιά της πρόσβασης του ασθενούς στα ιατρικά προσωπικά του δεδομένα.

Μεταξύ των παρατηρήσεών του, ο κ. Μπουκουβίνας υπογράμμισε ότι «η χώρα η οποία ξοδεύει πιο πολλά και έχει μεγαλύτερη οικονομική δυνατότητα είναι αυτή που θα ζήσουν οι άνθρωποί της περισσότερο», ενώ έρευνα που διεξήχθη στην Ελλάδα για τον καρκίνο στον τράχηλο της μήτρας δείχνει ότι «η ηλικία, η εκπαίδευση, το επάγγελμα, το εισόδημα» επηρεάζουν καθοριστικά «την πρόσβαση στο τεστ και άρα, στην έγκαιρη διάγνωση», γεγονός που πέραν των ανισοτήτων που αποκαλύπτει, επίσης, επηρεάζει ξεκάθαρα την εξέλιξη της πορείας του ασθενούς.

Πηγη: https://www.amna.gr/

Σε σχετική  μελέτη αποδείχθηκε ότι ο κίνδυνος θανάτου ήταν σημαντικά χαμηλότερος για υψηλότερα επίπεδα ανοσίας από ό,τι για τα μη εμβολιασμένα άτομα.

Ένα πλήρες επίπεδο πρωτογενούς ανοσίας παρέχει σημαντική προστασία από τη θνησιμότητα που σχετίζεται με CoViD, ακόμη και σε άτομα άνω των 80 ετών. Σε αυτό το συμπέρασμα κατέληξαν ο Maximilian Weigert και οι συν-συγγραφείς στην πρόσφατη μελέτη τους στο γερμανικό περιοδικό “Ärzteblatt”.

Στην αναδρομική μελέτη τους, ανέλυσαν δεδομένα από 470.159 άτομα ηλικίας άνω των 60 ετών που ζούσαν στη Βαυαρία και τα οποία βρέθηκαν θετικά σε SARS-CoV-2 το χρονικό διάστημα μεταξύ 1ης Ιανουαρίου και 30 Ιουνίου 2022.

Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν μοντέλα Cox για να εκτιμήσουν προσαρμοσμένους λόγους κινδύνου για θάνατο έως και 60 ημέρες μετά τη μόλυνση, ανάλογα με το φύλο, την ηλικία, τον χρόνο μόλυνσης και τα διάφορα επίπεδα ανοσίας.

Κατά τη διάρκεια της περιόδου παρατήρησης, κατέγραψαν 3.836 θανάτους που σχετίζονται με CoViD (ποσοστό θνησιμότητας 0,82%). Ο κίνδυνος θανάτου ήταν σημαντικά χαμηλότερος για υψηλότερα επίπεδα ανοσίας από ό,τι για τα μη εμβολιασμένα άτομα.

Ένα ενισχυμένο επίπεδο ανοσίας μείωσε περαιτέρω τον κίνδυνο θανάτου.

Οι αλλαγές στην αξονική τομογραφία μπορεί να είναι ακόμη ορατές δύο χρόνια μετά τη νόσο CoViD – 19.

Ωστόσο, σε άτομα ηλικίας άνω των 80 ετών, σημειώνουν οι συγγραφείς της μελέτης, η αποτελεσματικότητα μπορεί να μειωθεί σε λιγότερο από 50% εάν ένα τέτοιο επίπεδο ανοσίας είχε επιτευχθεί περισσότερο από 6 μήνες πριν από τη στιγμή της μόλυνσης.

Ωστόσο, ένα ενισχυμένο επίπεδο ανοσίας σε όλες τις ηλικιακές ομάδες είχε ως αποτέλεσμα πρόσθετη προστασία, η οποία ωστόσο ήταν ελαφρώς ασθενέστερη μετά από 3 μήνες.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Οι γυναίκες έχουν περισσότερες πιθανότητες από τους άνδρες να αναπτύξουν Άνοια – Αlzheimer. Η σωματική και πνευματική δραστηριότητα καθώς και οι κοινωνικές επαφές βοηθούν στην πρόληψη.

Η νόσος Αlzheimer μπορεί να προσβάλει οποιονδήποτε – αλλά οι γυναίκες είναι πολύ πιο πιθανό να νοσήσουν συχνότερα από τους άνδρες.

Τα δύο τρίτα των ατόμων που πάσχουν από Alzheimer είναι γυναίκες. Αυτό δεν οφείλεται πρωτίστως στο υψηλότερο προσδόκιμο ζωής τους. Ποιος είναι όμως ο λόγος τότε;

Οι γυναίκες έχουν περισσότερες πιθανότητες από τους άνδρες να αναπτύξουν Άνοια – Αlzheimer. Η σωματική και πνευματική δραστηριότητα καθώς και οι κοινωνικές επαφές συμβάλλουν πολύ στην πρόληψη.

Ο μεγαλύτερος παράγοντας κινδύνου για τη νόσο Alzheimer είναι η ηλικία, αλλά η γήρανση δεν οδηγεί απαραίτητα σε Άνοια. Πρέπει επίσης να υπάρχουν συγγενείς παράγοντες κινδύνου, όπως η γενετική προδιάθεση, και επίκτητοι παράγοντες κινδύνου, όπως η καρδιαγγειακή νόσος. Το γυναικείο φύλο είναι ένας από τους έμφυτους παράγοντες κινδύνου.

Για μεγάλο χρονικό διάστημα θεωρήθηκε ότι οι γυναίκες παθαίνουν Αlzheimer συχνότερα από τους άνδρες επειδή ζουν περισσότερο. Σήμερα, γνωρίζουμε ότι είναι γενικά πιο πιθανό να νοσήσουν από Alzheimer.

Η σημαντικότερη αιτία γι’ αυτό θεωρείται ότι είναι η γυναικεία ορμονική ισορροπία, αν και οι συσχετισμοί δεν έχουν ακόμη ερευνηθεί επακριβώς, ενημερώνει η Πρωτοβουλία Έρευνας για το Alzheimer (AFI) με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας στις 8 Μαρτίου.

Τα οιστρογόνα ως παράγοντες προστασίας

Τα οιστρογόνα διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο. Συμμετέχουν αποφασιστικά στον μεταβολισμό του εγκεφάλου και στις γνωστικές διεργασίες, όπως η σκέψη, η μνήμη, ο προσανατολισμός και η ομιλία.

Σε άρθρο ανασκόπησης που δημοσιεύθηκε το 2022 στο περιοδικό “Gynaecological Endocrinology” οι γυναικολόγοι Dr. Sabrina Baumgartner από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Ζυρίχης, και Δρ. Petra Stute από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Γυναικών της Βέρνης, επισημαίνουν τις αποδεδειγμένες νευροπροστατευτικές επιδράσεις των οιστρογόνων: βελτίωση της εγκεφαλικής αιματικής ροής και του μεταβολισμού της γλυκόζης, υποστήριξη της νευρωνικής ανάπτυξης, μείωση των νευροφλεγμονωδών διεργασιών μέσω αντιοξειδωτικών επιδράσεων (μειωμένος σχηματισμός πλάκας και συσσώρευση β-αμυλοειδούς) καθώς και βελτίωση της χολινεργικής νευροδιαβίβασης.

Το χολινεργικό σύστημα, με τη σειρά του, εμπλέκεται σημαντικά στη ρύθμιση της μνήμης και της μάθησης.

Κατά τη διάρκεια της εμμηνόπαυσης, το επίπεδο των οιστρογόνων μειώνεται, γεγονός που μπορεί να επηρεάσει την παροχή ενέργειας και την προστασία των νευρικών κυττάρων. Πιθανή συνέπεια είναι οι βραχυπρόθεσμες γνωστικές ενοχλήσεις, όπως τα προβλήματα μνήμης, η λήθη και η σύγχυση. Μεσοπρόθεσμα, οι ορμονικές αλλαγές θα μπορούσαν να συμβάλουν στην ανάπτυξη της νόσου Alzheimer, αναφέρει η AFI.

Η διάρκεια της αναπαραγωγικής φάσης των γυναικών, δηλαδή η περίοδος μεταξύ της πρώτης περιόδου (εμμηναρχή) και της εμμηνόπαυσης, είναι επίσης σημαντική.

Οι γυναίκες που ήταν γόνιμες “μόνο” για 21 έως 34 χρόνια είχαν 26% υψηλότερο κίνδυνο άνοιας από ό,τι οι γυναίκες με αναπαραγωγική φάση 39 έως 44 ετών, διαπίστωσε μελέτη του αμερικανικού ασφαλιστικού οργανισμού Kaiser Permanente που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Neurology το 2019. Η αφαίρεση της μήτρας (υστερεκτομή) αύξησε επίσης τον κίνδυνο άνοιας.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Συμμετέχοντες με υψηλότερα επίπεδα στρες ήταν 1,37 φορές περισσότερο πιθανό να έχουν φτωχή αντίληψη.

Νέα έρευνα ανακάλυψε ότι το στρες μπορεί να οδηγήσει σε αυξημένη νοητική βλάβη στους ηλικιωμένους.

Τα αποτελέσματά της θα μπορούσαν να έχουν σημαντικές κλινικές εφαρμογές, όπως τακτική εξέταση για στρες σε ηλικιωμένους υψηλού κινδύνου όταν εμφανίζονται με νοητική εξασθένηση στην πρωτοβάθμια περίθαλψη, σημειώνουν οι ερευνητές.

Η έρευνα που δημοσιεύτηκε στο JAMA Network Open πραγματοποιήθηκε σε 24.400 έγχρωμους και λευκούς Αμερικανούς 45 ετών και άνω, οι οποίοι επιλέχτηκαν από το 2003 έως το 2007. Στατιστική ανάλυση πραγματοποιήθηκε από τον Μάιο του 2021 έως τον Μάρτιο 2022.

Συμμετέχοντες με υψηλότερα επίπεδα στρες ήταν 1,37 φορές περισσότερο πιθανό να έχουν φτωχή αντίληψη.

Η έρευνα ανακάλυψε ότι μια πιθανή αιτία για την αυξημένοι νοητική βλάβη είναι οτι το στρες συχνά οδηγεί σε μη φυσιολογικές συμπεριφορές. Συμμετέχοντες με υψηλότερα επίπεδα στρες ήταν επίσης πιο πιθανό να είναι σωματικά αδρανείς, να καπνίζουν και να είναι παχύσαρκοι.

Εδειξε επίσης ότι το εργασιακό στρες οδηγούσε σε χαμηλότερη αντίληψη στους ηλικιωμένους.

Τα επίπεδα στρες επίσης φάνηκε να είναι υψηλότερα στις μειοψηφίες. Συμμετέχοντες με υψηλότερα επίπεδα στρες ήταν πιο πιθανό να είναι νέοι, γυναίκες και έγχρωμοι. Ήταν επίσης λιγότερο πιθανό να έχουν πτυχίο πανεπιστημίου.

Οι έγχρωμοι έχουν μεγαλύτερη έκθεση σε χρόνιους στρεσογόνους παράγοντες, όπως διακρίσεις.

Ο Dr. Ambar Kulshreshtha, του  Emory University School of Medicine στην Ατλάντα, δήλωσε ότι το στρες είναι σύνηθες στους ηλικιωμένους και έχει συσχετιστεί με επιτάχυνση της γήρανσης, καρδιοπάθεια και μειωμένη ανοσία.

Οι ερευνητές επισκέφτηκαν τους συμμετέχοντες στα σπίτια τους και συνέλεξαν πληροφορίες για τη χρήση φαρμάκων, υπέρταση, διαβήτη και κατάθλιψη. Μετρήθηκε το στρες των συμμετεχόντων και συμπτώματα κατάθλιψης. Από τους  24.448 ανθρώπους, 5.589 -ποσοστό 22.9%- ανέφεραν υψηλά επίπεδα στρες.

Πηγές:
JAMA Network Open

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Πηγη: https://www.dikaiologitika.gr/

Πηγη: https://www.dikaiologitika.gr/

Πρόκληση για την Υγεία των γυναικών αποτελούν οι καρδιαγγειακές νόσοι  που υποδιαγιγνώσκονται και υποθεραπεύονται τόσο στην Ελλάδα όσο και παγκοσμίως. Με αφορμή τη Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας 2023 η Ελληνική Καρδιολογική Εταιρεία αναδεικνύει τη σημασία της πρόληψης, της φροντίδας και της βελτίωσης της υγείας των γυναικών.

Καρδιαγγειακή Υγεία και Πρόληψη

Η καρδιαγγειακή νόσος στις γυναίκες έχει υψηλότερη θνητότητα απ’ ό,τι στους άνδρες, ενώ  περίπου το 50% των γυναικών στην αναπαραγωγική ηλικία,  έχουν ήδη κακή καρδιαγγειακή υγεία.  Παράγοντες  καρδιαγγειακού κινδύνου:  αρτηριακή υπέρταση, σακχαρώδης διαβήτης, μεταβολικό σύνδρομο, οικογενής δυσλιπιδαιμία, κακή  διατροφή, έλλειψη άσκησης,  καθιστική ζωή, κάπνισμα, παχυσαρκία, ψυχοκοινωνικοί παράγοντες και το οικογενειακό ιστορικό για καρδιαγγειακή νόσο.

Μοναδικοί παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου για τις γυναίκες σε νεαρή ηλικία –όπως ιδιαίτερες συνθήκες κατά την κύηση (αρτηριακή υπέρταση, σακχαρώδης διαβήτης, ανεπιθύμητη έκβαση), ορμονικοί παράγοντες (λήψης αντισυλληπτικών φαρμάκων, σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, πρόωρη εμμηνόπαυση), καρδιοτοξική χημειοθεραπευτική αγωγή ή ακτινοθεραπεία  και ανοσολογικά  νοσήματα (πιο συχνά στις γυναίκες-ερυθηματώδης λύκος, ρευματοειδής αρθρίτις)- αυξάνουν τον μελλοντικό καρδιαγγειακό κίνδυνο.

Τα κύρια συμπτώματα του εμφράγματος

Έντονος πόνος ή δυσφορία στο στήθος αλλά συχνά περιγράφονται και ως σφίξιμο, κάψιμο ή πίεση βαθιά πίσω από το στέρνο. Συχνά ο πόνος αυτός επεκτείνεται στον λαιμό, την κάτω γνάθο, τους ώμους, τους βραχίονες  και τους αγκώνες όπου αποτελεί μια πολύ χαρακτηριστική αντανάκλαση. Κάποιες φορές ο πόνος επεκτείνεται ή και εντοπίζεται στην περιοχή του στομάχου και χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή ώστε να μην ξεγελαστούμε θεωρώντας τον πόνο αυτό έλκος ή γαστρίτιδα. Ο πόνος του εμφράγματος συνήθως συνδυάζεται με αίσθημα αδυναμίας, ωχρότητα, ναυτία και έντονη εφίδρωση. Οι γυναίκες μπορεί να εμφανίσουν ζάλη, δυσκολία στην αναπνοή, έμετο, λιποθυμία, αίσθημα κόπωσης ή ακόμα και αυπνία. Αυτό οδηγεί πολλές φορές σε υποεκτίμηση της σοβαρότητας της κατάστασης τους. Τα παραπάνω συμπτώματα εύκολα αποδίδονται στις γυναίκες σε ψυχολογικά αίτια ή άγχος, με αποτέλεσμα να καθυστερούν να ζητήσουν βοήθεια από τον γιατρό και να καθυστερούν να λάβουν την σωστή θεραπεία, με πολύ σοβαρές συνέπειες για την υγεία και την ίδια τους την ζωή.

Ευάλωτη ομάδα

Εξαιτίας της ευρέως διαδεδομένης άποψης ότι οι γυναίκες προστατεύονται από τα οιστρογόνα μέχρι την εμμηνόπαυση, πολλές νεότερες γυναίκες θεωρούν λανθασμένα ότι είναι άτρωτες και ότι δεν χρειάζεται να αντιμετωπίζουν και να περιορίζουν τους παράγοντες κινδύνου για καρδιαγγειακές νόσους, με  αποτέλεσμα την αύξηση του καρδιαγγειακού κινδύνου. Όσον αφορά στα οξέα στεφανιαία σύνδρομα, οι γυναίκες συχνά μπορεί να παρουσιάσουν διαφορετικά, μη τυπικά συμπτώματα σε σύγκριση με τους άνδρες.

Επίσης και στις χρόνιες καρδιαγγειακές νόσους οι γυναίκες λαμβάνουν σε χαμηλότερο ποσοστό θεραπεία σύμφωνη με τις κατευθυντήριες οδηγίες, σε σύγκριση με τους άνδρες. Επιπλέον δεν λαμβάνονται υπόψη οι σχετιζόμενοι με το φύλο παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου: Η πρόωρη εμμηνόπαυση, ο διαβήτης και η υπέρταση κύησης, το ιστορικό πρόωρου τοκετού, το ιστορικό αποβολής, το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, το ιστορικό υστερεκτομής, η αυξημένη συχνότητα αυτοάνοσων νόσων.

Κολπική Μαρμαρυγή

Σε ασθενείς ηλικίας >75 ετών η επίπτωση της κολπικής μαρμαρυγής είναι μεγαλύτερη στις γυναίκες. Οι γυναίκες με κολπική μαρμαρυγή έχουν πιο συχνά βαλβιδοπάθεια, στεφανιαία νόσο, και γενικά πιο πολλές συνοσηρότητες. Οι γυναίκες έχουν πιο επιβαρυμένη συμπτωματολογία, πιο εκτεταμένα εγκεφαλικά επεισόδια και χειρότερη ποιότητα ζωής και πρόγνωση. Πιθανόν η αρνητική αναδιαμόρφωση του αριστερού κόλπου και η έκδηλη διαστολική δυσλειτουργία να παίζουν σημαντικό ρόλο στην συμπτωματολογία των γυναικών. Μετά την εμμηνόπαυση οι γυναίκες χάνουν την προστατευτική δράση των οιστρογόνων οπότε και ο κίνδυνος εμβολικού επεισοδίου είναι μεγαλύτερος.

Η Καρδιακή Ανεπάρκεια

Το  50% των ασθενών με Καρδιακή Ανεπάρκεια  είναι γυναίκες και τα αίτια της  διαφέρουν από τους άνδρες. Καταστάσεις που σχετίζονται με μεγαλύτερο κίνδυνο ανάπτυξης ΚΑ στις γυναίκες είναι 1) Αρτηριακή Υπέρταση, 2) Σακχαρώδης Διαβήτης, 3) Κολπική Μαρμαρυγή (η πιο συχνή αρρυθμία σε άτομα >60 ετών), 4) Βαλβιδοπάθειες, 5) Παχυσαρκία και 6) Καρδιοτοξικότητα θεραπειών για καρκίνο μαστού.

Πηγη: https://virus.com.gr/