Παραδόθηκε στις Συνομοσπονδίες η γνωμοδότηση της Διυπουργικής Επιτροπής για τα ΒΑΕ (όλο το κείμενο)

Διαβιβάστηκε σήμερα στην ΑΔΕΔΥ και τη ΓΣΕΕ η γνωμοδότηση της Διυπουργικής Επιτροπής για τη μεταρρύθμιση του «καθεστώτος χορήγησης επιδόματος επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας» και καλεί τις συνομοσπονδίες σε συνάντηση για το θέμα στις 28 Ιανουαρίου 2022.

Παραθέτουμε στη συνέχεια το πλήρες κείμενο της γνωμοδότησης:

Πηγη: https://ygeianet.gr/

Το 75% των παρενεργειών από το εμβόλιο αποδίδονται στο φαινόμενο του «πλασίμπο»

Τουλάχιστον τα δύο τρίτα των κοινών παρενεργειών που νιώθουν όσοι εμβολιάζονται κατά της Covid-19, μπορούν εν πολλοίς να εξηγηθούν από το αντίστροφο φαινόμενο του «πλασίμπο» και όχι από το ίδιο το εμβόλιο, σύμφωνα με μια νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα.

Το «πλασίμπο» (placebo) αφορά τη βελτίωση της σωματικής ή ψυχικής υγείας μετά από μια εικονική θεραπεία, όπως χάπι χωρίς δραστική ουσία, ένεση που περιέχει μόνο αλατόνερο κ.α. Το αντίστροφο φαινόμενο είναι το «νοσίμπο» (nocebo), όταν κάποιος νιώθει δυσάρεστες παρενέργειες, όπως ναυτία ή κόπωση, μετά από τη χορήγηση εικονικής θεραπείας, που στην πραγματικότητα δεν περιέχει καμία δραστική ουσία. Το δίδυμο φαινόμενο του πλασίμπο/νοσίμπο αποτελεί χαρακτηριστική περίπτωση της δύναμης που έχουν οι νοητικοί και ψυχικοί παράγοντες στο να επηρεάσουν έναν άνθρωπο.

Οι ερευνητές του Ιατρικού Κέντρου Beth Israel Deaconess της Βοστώνης, με επικεφαλής τη δρα Τζούλια Χάας και τον καθηγητή της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ Τεντ Κάπτσουκ, διευθυντή του Προγράμματος Μελετών του Πλασίμπο, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο αμερικανικό ιατρικό περιοδικό «JAMA Network Open», αξιολόγησαν (μετα-ανάλυση) στοιχεία από 12 τυχαιοποιημένες και ελεγχόμενες με πλασίμπο κλινικές μελέτες εμβολίων Covid-19, οι οποίες περιλάμβαναν αναφορές για παρενέργειες που είχαν γίνει από σχεδόν 23.000 ανθρώπους που είχαν εμβολιαστεί κανονικά και άλλους τόσους περίπου που είχαν κάνει εικονικό εμβόλιο.

Μετά την πρώτη δόση, πάνω από ένας στους τρεις (35%) που είχε κάνει ψευδο-εμβόλιο πλασίμπο ανέφερε συστημικές παρενέργειες όπως πυρετό, το 20% πονοκέφαλο, το 17% κόπωση και το 16% πόνο, ερυθρότητα ή πρήξιμο στο σημείο της ένεσης. Συγκριτικά, το 46% όσων είχαν κάνει πραγματικά εμβόλια, ανέφεραν τουλάχιστον μια συστημική παρενέργεια όπως πυρετό, ενώ τα δύο τρίτα κάποιο άλλο τοπικό σύμπτωμα.

Οι ερευνητές θεωρούν δεδομένο ότι ένα σημαντικό ποσοστό αυτών των παρενεργειών στους εμβολιασμένους οφείλονται στο φαινόμενο πλασίμπο/νοσίμπο και όχι στο ίδιο το εμβόλιο, αν ληφθεί υπόψη πόσο συχνά αναφέρθηκαν οι ίδιες παρενέργειες από τα άτομα που νόμιζαν ότι έχουν κάνει εμβόλιο. Η μελέτη, σύμφωνα με τη Χάας, εκτίμησε ότι το 76% (τα τρία τέταρτα) όλων των παρενεργειών της πρώτης δόσης μεταξύ των εμβολιασμένων πιθανότατα σχετίζονται με το πλασίμπο/νοσίμπο.

Μετά τη δεύτερη δόση, οι συστημικές παρενέργειες στην ομάδα του πλασίμπο ήσαν 32% και οι τοπικές 12%, ενώ στην ομάδα του εμβολίου είχαν αυξηθεί σε 61% και 73% αντίστοιχα. Οι ερευνητές υπολόγισαν ότι οι μισές (το 52%) από αυτές τις παρενέργειες στους εμβολιασμένους με δεύτερη δόση, οφείλονταν στο πλασίμπο/νοσίμπο. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι τη δεύτερη φορά οι εμβολιασμένοι περίμεναν να έχουν περισσότερες παρενέργειες από την πρώτη δόση και…αυτοδικαιώθηκαν.

Η Χάας επεσήμανε ότι δυστυχώς «οι ανησυχίες για τις παρενέργειες είναι μία από τις αιτίες για τους δισταγμούς απέναντι στον εμβολιασμό». Ο Κάπτσουκ ανέφερε ότι «η Ιατρική βασίζεται στην εμπιστοσύνη και τα ευρήματα μας μάς οδηγούν στο ότι η πληροφόρηση του κοινού για τις πιθανές επιδράσεις του νοσίμπο μπορεί να βοηθήσει στο να μειωθούν οι ανησυχίες για τα εμβόλια Covid-19 και να μειωθεί η διστακτικότητα απέναντι σε αυτά».

(ΑΠΕ-ΜΠΕ)

 

Πηγη: https://www.onmed.gr/

Ενημερωτικό δελτίο ψηφιακής Ιατρικής Ιανουάριος 2022

Συντακτική Επιτροπή

Πρόεδρος: Ιωάννης Λεκάκης

Μέλη:

Ανδριανή Βαζαίου
Γεώργιος Δαφούλας
Πολυχρόνης Δηλαβέρης
Αλέξανδρος Μπέρλερ
Παναγιώτης Σταφυλάς 

‍Το μήνυμα του Προέδρου….

 

Στην αέναη κίνηση του χρόνου τοποθετούμε ημερολογιακούς σταθμούς που μας επιτρέπουν να κοιτάξουμε πίσω , να κάνουμε την κριτική και αυτοκριτική μας και να οραματισθούμε και σχεδιάσουμε το μέλλον. Ένας τέτοιος ημερολογιακός σταθμός είναι η αλλαγή του χρόνου.Σάν Πρόεδρος του Digital Health Alert και της Ελληνικής Εταιρείας Ψηφιακής Ιατρικής οφείλω να ευχαριστήσω και να συγχαρώ την καταπληκτική ομάδα που λειτούργησε με αίσθημα ευθύνης ,ενημέρωσε τους Έλληνες ιατρούς σε πολλά θέματα ψηφιακής Ιατρικής σε μηνιαία βάση και χωρίς καμμία καθυστέρηση. Κοιτώντας πίσω για ένα χρόνο βλέπω την πληθώρα των θεμάτων που παρουσιάσθηκαν. Τηλειατρική , τηλεψυχιατρική, τεχνητή νοημοσύνη, αρρυθμίες , αρτηριακή υπέρταση, απεικόνιση ,καρδιακή ανεπάρκεια, ογκολογία, νευρολογία,διατροφογενετική,ιατρική ακριβείας ,δημόσια υγεία , ιατρική εκπαίδευση αλλά και θέματα βιοηθικής και  νομικά θέματα παρουσιάσθηκαν από συνεργάτες με βαθειά γνώση των θεμάτων που ανέπτυξαν.

 

Η πανδημία που βιώνουμε οδήγησε σε προκλήσεις και δυσκολίες που αγγίζουν τους ασθενείς , το σύστημα υγείας και τους επαγγελματίες υγείας .Από την άλλη πλευρά παρουσιάζονται νέες ευκαιρίες και κίνητρα για να επιταχυνθούν οι τεχνολογικές λύσεις που θα μειώσουν τον κίνδυνο μόλυνσης ασθενών και επαγγελματιών υγείας. Η πληθώρα των τεχνολογικών προτάσεων οδηγεί σε αύξηση των αναγκών για εκπαίδευση ιατρών , νοσηλευτών αλλά και ασθενών. Η Ελληνική Εταιρεία Ψηφιακής Ιατρικής και το Digital Health Alert θα συνεχίσουν να είναι πρωτοπόροι  σε αυτή τη προσπάθεια ενημέρωσης. Με μία ομάδα ιατρών , επιστημόνων πληροφορικής αλλά και άλλων επιστημόνων θα συνεχίσουμε την προσπάθεια για την αναβάθμιση του επιπέδου της Ψηφιακής Ιατρικής στην χώρα μας. Θα δεχθούμε με ευχαρίστηση πιθανές προτάσεις σας που θα έχουν σαν στόχο την βελτίωση των εκδηλώσεων μας .

   

Με αυτές τις σκέψεις σας εύχομαι για τον καινούριο χρόνο υγεία και πρόοδο

 

Ι. Λεκάκης

Ομότιμος Καθηγητής Καρδιολογίας ΕΚΠΑ

Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρείας Ψηφιακής Ιατρικής

Διευθυντής Καρδιολογικού Τομέα, Κεντρική Κλινική Αθηνών

‍

Π. Δηλαβέρης

MD, PhD, FESC, FEHRA

Chair, ESC Working Group on e-Cardiology

Διευθυντής ΕΣΥ, Α’ Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική, Ιπποκράτειο Γ.Ν.Α

 

Η εξέλιξη της ηλεκτροκαρδιογραφίας: από την αποτύπωση σε χαρτί στη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης

Για περισσότερα από 90 χρόνια η ηλεκτρική δραστηριότητα της καρδιάς αποτυπωνόταν στο ηλεκτροκαρδιογραφικό (ΗΚΓ) χαρτί. Το γεγονός αυτό εξασφάλιζε ευκολία και ομοιογένεια στην απεικόνιση της ηλεκτρικής δραστηριότητας της καρδιάς, αλλά δεν διασφάλιζε την ακρίβεια και την αναπαραγωγιμότητα των ΗΚΓκων μετρήσεων. Για το λόγο αυτό και προτάθηκε, αρχικά, η ψηφιοποίηση των ηλεκτροκαρδιογραφημάτων αυτών και αργότερα η απευθείας ψηφιακή καταγραφή τους. Σε συγκριτική μελέτη ανάμεσα στους τρεις αυτούς τρόπους απεικόνισης της ηλεκτρικής δραστηριότητας της καρδιάς για τη μελέτη των χαρακτηριστικών του επάρματος P στο 12-απαγωγών ηλεκτροκαρδιογράφημα, αποδείχθηκε ότι η ακρίβεια των μετρήσεων διασφαλίζεται μόνο από τα ψηφιακά λαμβανόμενα ηλεκτροκαρδιογραφήματα.1 Η ψηφιοποίηση των ηλεκτροκαρδιογραφημάτων που είχαν αρχικά αποτυπωθεί σε ΗΚΓκο χαρτί μπορούσε να αποδίδει, με σχετική ακρίβεια, τους συνήθεις δείκτες της αναπόλωσης του κοιλιακού μυοκαρδίου (π.χ. διάρκεια του διαστήματος QT,  μέγεθος και επιφάνεια του κύματος T), αλλά δεν μπορούσε να δώσει πληροφορίες για τις μη-διπολικές συνιστώσες στην αναπόλωση του κοιλιακού μυοκαρδίου.2 Επιπλέον, η διαδικασία της ψηφιοποίησης των ηλεκτροκαρδιογραφημάτων που είχαν αρχικά αποτυπωθεί σε ΗΚΓκο χαρτί μπορούσε η ίδια να συμβάλλει στην ανακρίβεια των λαμβανόμενων μετρήσεων.3

 

•  Η εκτύπωση, η σάρωση και η ψηφιοποίηση των ηλεκτροκαρδιογραφημάτων μπορούν να εισάγουν μεταβολές στο ΗΚΓκο σήμα με αποτέλεσμα τον περιορισμό στην αξιοπιστία των μετρήσεων κάποιων ευαίσθητων παραμέτρων. Η συνολική διαφοροποίηση ανάμεσα στο ψηφιακό και το ψηφιοποιημένο ηλεκτροκαρδιογράφημα μπορεί να αποδοθεί στη μεταβλητότητα κατά την εφαρμογή των τεσσάρων σταδίων της ψηφιοποίησης, δηλαδή, (1) στην εκτύπωση του ηλεκτροκαρδιογραφήματος, (2) στη σάρωση της ΗΚΓκης εκτύπωσης, (3) στη μετατροπή της σαρωθείσας εικόνας σε μορφή XML που θα χρησιμοποιηθεί στις μετρήσεις, και (4) στη μεταβλητότητα μεταξύ των ερευνητών που πραγματοποιούν τις μετρήσεις.

•  Δεύτερον, οι ΗΚΓκες απαγωγές συχνά καταγράφονται σε δύο ομάδες σε διαφορετικές σελίδες χαρτιού: η πρώτη ομάδα περιλαμβάνει τις απαγωγές των άκρων (I, II, III, aVR, aVL, και aVF) και η δεύτερη ομάδα τις προκάρδιες απαγωγές (V1–V6). Το γεγονός αυτό εισάγει διαφορές στη χρονική αντιστοίχιση ανάμεσα στις δύο ομάδες των ΗΚΓκων απαγωγών.

 

•   Τρίτον, παλαιότεροι ηλεκτροκαρδιογράφοι κατέγραφαν τις δύο ομάδες απαγωγών ξεχωριστά, με λίγα δευτερόλεπτα καθυστέρηση η δεύτερη από την πρώτη, με αποτέλεσμα την πλήρη χρονική αναντιστοιχία ανάμεσα στις δύο ομάδες των ΗΚΓκων απαγωγών.

Επομένως, η ψηφιοποίηση των ηλεκτροκαρδιογραφημάτων μπορεί να συνεπάγεται κάποια τεχνικά προβλήματα, ορισμένα από τα οποία δεν έχουν επαρκώς αντιμετωπιστεί μέχρι σήμερα. Ωστόσο, παρά τα προβλήματά της, η ψηφιοποίηση των ηλεκτροκαρδιογραφημάτων τα οποία έχουν αρχικά αποτυπωθεί σε ΗΚΓκο χαρτί, δικαιολογείται προκειμένου να διασωθούν και να αποθηκευτούν σε βάσεις ψηφιακών δεδομένων μεγάλος αριθμός κλινικά σημαντικών ηλεκτροκαρδιογραφημάτων τα οποία θα μπορούσαν να  αξιοποιηθούν για μετρήσεις στο μέλλον. Υπάρχουν αξιόπιστα εργαλεία, όπως το ECGScan, που θα μπορούσαν να χρησιμεύσουν στην ψηφιοποίηση των ηλεκτροκαρδιογραφημάτων και  την απόδοση του διορθωμένου διαστήματος QT με μεγάλη ακρίβεια.4 Επιπλέον, και άλλα εργαλεία ψηφιοποίησης έχουν δώσει πολύ καλά, ανάλογα αποτελέσματα.5,6 Η διαθεσιμότητα εργαλείων όπως το ECGScan δεν πρέπει, ωστόσο, να μας ενθαρρύνει στον σχεδιασμό προοπτικών μελετών που να βασίζονται στο ΗΚΓκο χαρτί.  Αντιθέτως, είναι ξεκάθαρο ότι κάποιες πληροφορίες χάνονται από το ΗΚΓκο σήμα με τη διαδικασία της εκτύπωσης,  οι οποίες δεν μπορούν να αποκατασταθούν ακόμα και με 100%  ακριβή επανασύσταση στην ψηφιοποιημένη μορφή.

 

Οι αλγόριθμοι μηχανικής εκμάθησης και τεχνητής νοημοσύνης έχουν, σήμερα, «εισβάλλει» στο χώρο της ηλεκτροκαρδιογραφίας με στόχο, αρχικά, την ψηφιοποίηση των ΗΚΓκων σημάτων και, ακολούθως, την ανίχνευση και αυτόματη διάγνωση των αρρυθμιών.7-9 Η διαθεσιμότητα και δυνητική αξία των αλγόριθμων της τεχνητής νοημοσύνης, ιδιαίτερα των «εν-τω-βάθει» νευρωνικών δικτύων (CNNs), στην ηλεκτροκαρδιογραφία είναι τεκμηριωμένη.Η εφαρμογή των CNNs σε μεγάλο αριθμό ψηφιακών ηλεκτροκαρδιογραφημάτων που προέρχονται από μεγάλες βάσεις δεδομένων, μπορεί να εξασφαλίσει διαγνωστική ανάλυση των ηλεκτροκαρδιογραφημάτων με απόλυτη ακρίβεια. Νευρωνικά δίκτυα έχουν αξιοποιηθεί στην ανίχνευση ασυμπτωματικής δυσλειτουργίας της αριστερής κοιλίας, σιωπηρής κολπικής μαρμαρυγής, υπερτροφικής μυοκαρδιοπάθειας και στον προσδιορισμό της ηλικίας, του φύλου και της φυλής κάθε ατόμου με βάση μόνο το ηλεκτροκαρδιογράφημα. Η δυνατότητά τους να ανιχνεύουν άλλες καρδιακές παθήσεις, όπως είναι η στένωση της αορτικής βαλβίδας και η αμυλοείδωση της καρδιάς βρίσκεται υπό διερεύνηση. Η εφαρμογή των CNNs μπορεί να γίνει τόσο στο σύνηθες ηλεκτροκαρδιογράφημα 12-απαγωγών όσο και σε δεδομένα που λαμβάνονται από μονο- ή πολύ-κάναλες φορητές συσκευές. Δεν υπάρχουν ακόμη επαρκή δεδομένα σχετικά με την εφαρμογή των CNNs στην έκβαση των ασθενών, αλλά και με τις δυσκολίες και τους περιορισμούς κατά τη χρήση τους σε πραγματικούς πληθυσμούς ασθενών.

 

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

 

  • Η σημασία του ηλεκτροκαρδιογραφήματος ως διαγνωστικού εργαλείου, ως μέσου για την παρακολούθηση της ανταπόκρισης στη θεραπεία και ως μέτρου για τις δράσεις των φαρμάκων είναι απόλυτα τεκμηριωμένη.
  • Στη σύγχρονη εποχή, η καταγραφή, αποθήκευση και μετάδοση των ηλεκτροκαρδιογραφημάτων γίνεται με ψηφιακά ή άλλα (ΗΚΓκο χαρτί) μέσα.
  • Οι αναλύσεις των ηλεκτροκαρδιογραφημάτων επιτρέπουν τη διακρίβωση φυσιολογικών και παθολογικών καταστάσεων, όπως καθορίζονται από μεγέθη, διαστήματα και μορφολογίες που μπορούν να μετρηθούν.
  • Οι πρόοδοι στην ψηφιακή εποχή επιτρέπουν την επεξεργασία μεγάλου όγκου δεδομένων. Ωστόσο, παραμένουν πάρα πολλά ηλεκτροκαρδιογραφήματα που έχουν αποτυπωθεί σε ΗΚΓκο χαρτί, τα οποία δημιουργήθηκαν πριν την έλευση της ψηφιακής εποχής. 
  • Σε αυτά πρέπει να προσθέσουμε τα ηλεκτροκαρδιογραφήματα που έχουν γίνει στα πλαίσια προ-αθλητικού ελέγχου αλλά και αυτά που έχουν καταγραφεί σε χώρες με περιορισμένες ψηφιακές δυνατότητες.
  • Από πολλούς ερευνητές έχει προταθεί η δημιουργία μίας ισχυρής μεθόδου για τη μετατροπή του τεράστιου αριθμού των ηλεκτροκαρδιογραφημάτων που έχουν αποτυπωθεί σε ΗΚΓκο χαρτί σε ψηφιακή μορφή. Με τον τρόπο αυτό  θα μπορούσε να διευρυνθεί η κατανόηση της ηλεκτροφυσιολογίας της καρδιάς, ο μηχανισμός των αρρυθμιών και η συσχέτισή τους με τις κλινικές νόσους.
  • Πολλοί αλγόριθμοι έχουν προταθεί για την επίτευξη της μετατροπής αυτής, με δυσκολίες από τις οποίες άλλες έχουν ξεπεραστεί και άλλες όχι.
  • Η ενίσχυση της Ηλεκτροκαρδιογραφίας με τη χρήση αλγόριθμων τεχνητής νοημοσύνης εξελίσσεται συνεχώς και αναμένεται να γίνει η προτιμώμενη μέθοδος για την αξιόπιστη και λεπτομερή επεξεργασία των ηλεκτροκαρδιογραφημάτων.

 

Βιβλιογραφία:

  1. Dilaveris P, Batchvarov V, Gialafos J, Malik M. Comparison of different methods for manual P wave duration measurement in 12-lead electrocardiograms. Pacing Clin Electrophysiol. 1999 Oct;22(10):1532-8.
  2. Karsikas M, Huikuri H, Perkiömäki JS, Lehtola L, Seppänen T. Influence of paper electrocardiogram digitizing on T wave and QRS complex morphology parameters. Ann Noninvasive Electrocardiol. 2007 Oct;12(4):282-90.
  3. Hingorani P, Karnad DR, Panicker GK, Deshmukh S, Kothari S, Narula D. Differences between QT and RR intervals in digital and digitized paper electrocardiograms: contribution of the printer, scanner, and digitization process. J Electrocardiol. 2008 Sep-Oct;41(5):370-5.
  4. Badilini F, Erdem T, Zareba W, Moss AJ. ECGScan: a method for conversion of paper electrocardiographic printouts to digital electrocardiographic files. J Electrocardiol. 2005 Oct;38(4):310-8.
  5. Ravichandran L, Harless C, Shah AJ, Wick CA, Mcclellan JH, Tridandapani S. Novel Tool for Complete Digitization of Paper Electrocardiography Data. IEEE J Transl Eng Health Med. 2013;1:1800107.
  6. Baydoun M, Safatly L, Abou Hassan OK, Ghaziri H, El Hajj A, Isma’eel H. High Precision Digitization of Paper-Based ECG Records: A Step Toward Machine Learning. IEEE J Transl Eng Health Med. 2019 Nov 7;7:1900808.
  7. Li Y, Qu Q, Wang M, Yu L, Wang J, Shen L, He K. Deep learning for digitizing highly noisy paper-based ECG records. Comput Biol Med. 2020 Dec;127:104077.
  8. Chang KC, Hsieh PH, Wu MY, Wang YC, Chen JY, Tsai FJ, Shih ESC, Hwang MJ, Huang TC. Usefulness of Machine Learning-Based Detection and Classification of Cardiac Arrhythmias With 12-Lead Electrocardiograms. Can J Cardiol. 2021 Jan;37(1):94-104.
  9. Ribeiro AH, Ribeiro MH, Paixão GMM, Oliveira DM, Gomes PR, Canazart JA, Ferreira MPS, Andersson CR, Macfarlane PW, Meira W Jr, Schön TB, Ribeiro ALP. Automatic diagnosis of the 12-lead ECG using a deep neural network. Nat Commun. 2020 Apr 9;11(1):1760.
  10. Siontis KC, Noseworthy PA, Attia ZI, Friedman PA. Artificial intelligence -enhanced electrocardiography in cardiovascular disease management. Nat Rev Cardiol. 2021 Jul;18(7):465-478.
 

‍Ν. Γκούβας

Ψυχίατρος

Πρόεδρος Κλάδου Πληροφορικής και καινοτόμων τεχνολογιών,

Ελληνική Ψυχιατρική Εταιρεία, Ιδρυτής Melapus

‍Φαρμακογενετική ανάλυση και Ψηφιακή Ιατρική

‍Ο όρος «εξατομικευμένη θεραπεία» [personalized (individualized) therapy] αναφέρεται στη χρήση των γενετικών δεδομένων ενός ασθενούς ή ενός ατόμου γενικότερα, για την καλύτερη χορήγηση θεραπευτικής αγωγής ή/και τον προσδιορισμό της προδιάθεσης σε μια συγκεκριμένη γενετική νόσο, με απώτερο στόχο τη βελτίωση της ποιότητας ζωής και τη μείωση του κόστους της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης. Η εξατομικευμένη θεραπεία περιλαμβάνει κυρίως τα επιστημονικά πεδία της μοριακής γενετικής διάγνωσης, της φαρμακογενετικής και της  βιοπληροφορικής. Ο Iπποκράτης τον 4ο π.X. αιώνα είχε αναφέρει ότι: «…είναι σημαντικότερο να γνωρίζει κανείς τι είδους άνθρωπος πάσχει από μια ασθένεια παρά από τι είδους ασθένεια πάσχει κάποιος άνθρωπος».

 

Τα τελευταία χρόνια, οι πρόσφατες τεχνολογικές εξελίξεις οδήγησαν σε μια πληθώρα μεθόδων προσδιορισμού της γενετικής σύστασης (γονοτύπου), οι οποίες έφεραν την προοπτική της εξατομικευμένης θεραπείας ακόμη πιο κοντά στην πραγμάτωση. Η εξατομικευμένη θεραπεία υπόσχεται να συμβάλει στη μείωση των παρενεργειών ή/και στην αύξηση της αποτελεσματικότητας των φαρμάκων, συμβάλλοντας έτσι ουσιαστικά στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών, αλλά και στη μείωση των οικονομικών επιβαρύνσεων για τα συστήματα υγείας παγκοσμίως. Υπολογίζεται ότι για την αντιμετώπιση φαρμακευτικών παρενεργειών δαπανώνται πάνω από 200 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως, ενώ μόνο των 25-60% των ατόμων ανταποκρίνονται ικανοποιητικά στη θεραπευτική αγωγή που τους χορηγείται.

 

Στις HΠA περίπου 3 εκατομμύρια συνταγογραφήσεις, σε ετήσια βάση, είναι εσφαλμένες, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι ασθενείς υπόκεινται σε εσφαλμένη ή αναποτελεσματική αγωγή, ενώ, η δεύτερη μεγαλύτερη αιτία θανάτου στις HΠA είναι οι παρενέργειες (100.000 θάνατοι το χρόνο).

 

H αποτελεσματικότητα και ο μεταβολισμός ενός φαρμάκου είναι αλληλένδετα με το γενετικό πρότυπο ενός ατόμου. Yπάρχουν ασθενείς οι οποίοι ανταποκρίνονται στη θεραπευτική αγωγή, οι οποίοι δηλαδή μεταβολίζουν καλά το φάρμακο. Yπάρχουν όμως και ασθενείς στους οποίους το φάρμακο υπερμεταβολίζεται, με αποτέλεσμα να απεκκρίνεται πολύ γρήγορα από την κυκλοφορία χωρίς να έχει τον απαραίτητο χρόνο να δράσει. Ανάλογα υπάρχουν πολλοί ασθενείς που υπομεταβολίζουν το φάρμακο με αποτέλεσμα το φάρμακο να παραμένει στην κυκλοφορία περισσότερο χρόνο.  Nα σημειωθεί επίσης πως κάποιοι ασθενείς, επειδή δεν μεταβολίζουν καλά το φάρμακο, παρουσιάζουν πολλές παρενέργειες. Ήδη σε ορισμένα φάρμακα, όπως τα αντιπηκτικά, στο spc του φαρμάκου περιλαμβάνoνται οδηγίες οι οποίες έχουν σχέση με τη χρήση του φαρμάκου σε ασθενείς με συγκεκριμένους πολυμορφισμούς. Aυτό σημαίνει ότι, αργότερα, ο θεράπων ιατρός θα πρέπει να συστήσει στον ασθενή να προβεί σε κάποιες γενετικές αναλύσεις πριν του χορηγήσει ένα φάρμακο, ώστε να γνωρίζει σε ποιά δοσολογία θα πρέπει να του το χορηγήσει.

 

Η φαρμακογενετική συνεπώς είναι ο κλάδος της φαρμακολογίας που ασχολείται με την επίδραση της γενετικής παραλλαγής   στην ανταπόκριση των φαρμάκων σε ασθενείς μέσω της συσχέτισης της γονιδιακής έκφρασης ή των πολυμορφισμών ενός νουκλεοτιδίου (σημειακές μεταλλάξεις SNPs) με την αποτελεσματικότητα ή τοξικότητα του φαρμάκου. Στόχος του είναι η ανάπτυξη ορθολογικών μέσων για τη βελτιστοποίηση της φαρμακευτικής θεραπείας, σε σχέση με τον γονότυπο των ασθενών, ώστε να εξασφαλιστεί η μέγιστη αποτελεσματικότητα με ελάχιστες δυσμενείς επιπτώσεις.

 

Δεδομένου ότι το DNA ενός ασθενούς μπορεί να αντιπροσωπεύει έως και 95% του τρόπου με τον οποίο ανταποκρίνεται σε ένα φάρμακο, ένα  φαρμακογενετικό DNA Test μπορεί να βοηθήσει στην καθοδήγηση καλύτερης συνταγογράφησης φαρμάκων προς όφελος των ασθενών.

 

Οφέλη από τη φαρμακογενετική :

– αποτελεσματική εξοικονόμηση κόστους

– πρόβλεψη και πρόληψη ανεπιθύμητων αντιδράσεων των φαρμάκων

– μειωμένες νοσηλείες λόγω αναποτελεσματικότητας φαρμακευτικής αγωγής

– μειωμένος κίνδυνος φαρμακευτικών αλληλεπιδράσεων

 

– πιο αποτελεσματικές θεραπείες

 

Φαρμακογενετική στη Ψυχιατρική

 

Το 34% όλων των πιθανών σοβαρών ΑΕ φαρμάκων του ΚΝΣ προκλήθηκαν από το γενετικό προφίλ του ασθενούς και όχι  από τις αλληλεπιδράσεις φαρμάκου με άλλα φάρμακα.

 

Τα οφέλη από τη χρήση της φαρμακογενετικής ανάλυσης στη Ψυχιατρική είναι τα παρακάτω:

 

  • Βέλτιστη επιλογή θεραπείας και μείωση της πιθανότητας αποτυχίας της αγωγής 

Όλοι οι ψυχιατρικοί ασθενείς δεν ανταποκρίνονται στην φαρμακευτική αγωγή με τον        ίδιο τρόπο και τον ίδιο βαθμό αποτελεσματικότητας

Με την φαρμακογενετική ανάλυση (PGx) η προσέγγιση “trial and error “ αποφεύγεται

 

  • Λιγότερες Ανεπιθύμητες Ενέργειες(ΑΕ)

Η εμφάνιση σοβαρών ανεπιθύμητων ενεργειών προκαλούμενων από φάρμακα                (πχ: xρόνια ηπατική ή νεφρική βλάβη, Σύνδρομο Stevens–Johnson) μπορεί να αποφευχθεί μέσω της ταυτοποίησης των πολυμορφισμών στο DNA

 

  • Μείωση του συνολικού κόστους θεραπείας

Η μείωση της πιθανότητας εμφάνισης ΑΕ, των αποτυχημένων δοκιμών με φάρμακα, του χρόνου κλινικής ανταπόκρισης στη θεραπεία και της λήψης πολλών φαρμάκων για την αντιμετώπιση μιας πάθησης συνολικά, οδηγεί σε καθαρή μείωση του όσους υγειονομικής περίθαλψης

 

  • Καλύτερη ποιότητα ζωής για τον ασθενή

Λήψη φαρμάκων με καλύτερο προφίλ αποτελεσματικότητας και ασφάλειας από την έναρξη της θεραπείας

Μεγαλύτερη συμμόρφωση στη θεραπεία

Μείωση απώλειας του χρόνου από την εργασία

 

Σε μια σειρά μελετών (παρατίθεται η σχετική βιβλιογραφία) σε ασθενείς με ψυχικές διαταραχές (μείζων κατάθλιψη, διπολική διαταραχή, σχιζοφρένεια) η φαρμακογενετική ανάλυση(PGx)  οδήγησε σε αύξηση τόσο της κλινικής ανταπόκρισης όσο και της ύφεσης, σε πιο καλά ανεκτές θεραπείες, με λιγότερες ανεπιθύμητες ενέργειες και σε μείωση του κόστους περίθαλψης.

Συμπερασματικά η φαρμακογενετική είναι ιδανική για ψυχιατρικούς ασθενείς:

α) Που δεν ανταποκρίνονται στη θεραπεία

β) Που στο ιστορικό τους έχουν πολλές υποτροπές και νοσηλείες

γ) Που εμφανίζουν σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες

δ) Που δεν συμμορφώνονται στη θεραπεία

ε) Που λαμβάνουν πολλά φάρμακα και πάσχουν από σοβαρές παθήσεις

στ) Που είναι επιφυλακτικοί με τη λήψη ψυχιατρικής αγωγής

 

Από το Φεβρουάριο του 2020 κυκλοφορεί στη χώρα μας τεστ φαρμακογενετικής  ανάλυσης της εταιρείας IDNA GENOMICS με έδρα την Αθήνα.

 

Μετά από χιλιάδες ικανοποιημένους ασθενείς σε σχεδόν δύο χρόνια συνεχούς παρουσίας    στον τομέα της φαρμακογενετικής ανάλυσης η εταιρεία  συνεχίζει να πρωτοπορεί και να επενδύει δημιουργώντας τη δική της ψηφιακή πλατφόρμα, iDNAonline, με πρόσβαση σε αυτήν όλων  των ασθενών με παθήσεις του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος. 

 

Μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας ο ασθενής θα μπορεί να ενημερωθεί και να βρει λύση μέσω της φαρμακογενετικής ανάλυσης. Επίσης θα μπορεί να  επιλέξει το θεράποντα γιατρό του εντός ή εκτός πλατφόρμας και την πρόσβαση σε αυτόν από κοντά ή μέσω τηλειατρικής χρησιμοποιώντας τη πλατφόρμα τηλεψυχιατρικής της Melapus .

Ο ίδιος ο γιατρός έχοντας απέναντί του ένα ενημερωμένο ασθενή κερδίζει χρόνο και κόπο ως προς την ενημέρωση και την διαδικασία της φαρμακογενετικής ανάλυσης και παράλληλα μπορεί να εκμεταλλευτεί την επιλογή της τηλεδιάσκεψης με ασθενείς από όλη την Ελλάδα

 

Όπως πάντα ο ειδικός γιατρός είναι αυτός που θα  επιλέξει την κατάλληλη εξατομικευμένη  αγωγή για τον ασθενή του με τη τεχνολογία ως εργαλείο για το β.

 

Ενδεικτική βιβλιογραφία:

 Πατρινός ΓΠ. (2010). Φαρμακογονιδιωματική και Πρωτεομική: Εφαρμογή της εξατομικευμένης ιατρικής. Μετάφραση στα ελληνικά από: Pharmacogenomics and Proteomics: Enabling the Practice of Personalized Medicine. Steven HY, Wong SH, Linder MW, Valdes R (eds). Επιστημονικές εκδόσεις Παρισιάνου, Αθήνα.

Patrinos GP, Innocenti F. (2010). Pharmacogenomics: Paving the path to personalized medicine. Pharmacogenomics 11, 141-146.

Squassina A, Manchia M, Manolopoulos VG, Artac Μ, Lappa-Manakou C, Karkabouna S, Mitropoulos K, Del Zompo M, Patrinos GP. (2010). Realities and expectations of pharmacogenomics and personalized medicine: Impact of translating genetic knowledge into clinical practice. Pharmacogenomics 11, 1149-1167.

P. Verbeurgt et al, Pharmacogenomics. (2014) Apr;15(5):655-65

P. Bradley et al.  Journal of Psychiatric Research. (2018); 96: 100-107

 Changsu Han et al. Clin Psychopharmacol Neuro2sci. (2018) Nov; 16(4): 469–480

Pérez et al. BMC Psychiatry (2017); 17:250

L. Herbild et al, Basic&Clinical Pharmacology&Toxicology, (2013); 113: 266

 

Γ. Δαφούλας 

MD, MBA in HSM, PhDc, Επιστημονικός συνεργάτης ΕΛΚΕ-ΠΘ

 

‍‍Έφτασαν στο email μου…

 

ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΣΕ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ.

 

Πρόσκληση χρηματοδότησης στο πλαίσιο υλοποίησης του Ευρωπαϊκού χώρου δεδομένων για την υγεία (European Health Data Space -EHDS)

‍Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (ΕΕ) έχει ως στόχο τον Ευρωπαϊκό χώρο δεδομένων για την υγεία (EHDS) https://ec.europa.eu/health/ehealth/dataspace_el  — ένα σημαντικό δομικό στοιχείο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Υγείας. Σύμφωνα με την ΕΕ «ο EHDS αποσκοπεί στην πλήρη αξιοποίηση της ψηφιακής υγείας για την παροχή υγειονομικής περίθαλψης υψηλής ποιότητας και τη μείωση των ανισοτήτων. Θα προωθήσει την πρόσβαση σε δεδομένα υγείας για την πρόληψη, τη διάγνωση και τη θεραπεία, την έρευνα και την καινοτομία, καθώς και τη χάραξη πολιτικής και τη νομοθεσία. Ο EHDS θα θέσει στον πυρήνα του τα δικαιώματα των ατόμων να ελέγχουν τα προσωπικά τους δεδομένα υγείας.»

 

Σύμφωνα με το σχεδιασμό του ΕHDS, θα αφορά 4 τομείς  αξιοποίησης των δεδομένων υγείας:  1.  Πρόσβαση και στη χρήση των δεδομένων υγείας για την παροχή υγειονομικής περίθαλψης, με έμφαση στη πρόσβαση ασθενών σε  αυτά καθώς και διασυνοριακά (EHDS1) που αναλύθηκε στο προηγούμενο newsletter 2. Αξιοποίηση ανωνυμοποιημένων δεδομένων υγείας για έρευνα, καινοτομία και χάραξη πολιτικών υγείας 3. Προώθηση μιας πραγματικής ενιαίας αγοράς για ψηφιακές υπηρεσίες και προϊόντα υγείας, συμπεριλαμβανομένων των καινοτόμων με έμφαση στην Τηλεϊατρική και Τεχνητή Νοημοσύνη.

Ειδικά για την χρήση δεδομένων της καθημερινής κλινικής πρακτικής (Real World Data), ο σχεδιασμός (EHDS2) προβλέπει κόμβους συλλογής και ανταλλαγής δεδομένων για δευτερογενή χρήση για έρευνα και καινοτομία.

 

Η ανάπτυξη τέτοιων υπηρεσιών θα απαιτήσει σχετικές αποφάσεις και νομοθεσία από ΕΕ και τα Κράτη- Μέλη τα επόμενα χρόνια.

 

Μια από τις σχετικές ανταγωνιστικές προσκλήσεις χρηματοδότησης, έχει αναρτηθεί από την ΕΕ και τυχόν συμμετοχή φορέων από Ελλάδα, θα μπορούσε να συμβάλει στην συμμετοχή και του ΕΣΥ στην αιχμή των εξελίξεων αυτών σε ευρ. επίπεδο:

https://ec.europa.eu/info/funding-tenders/opportunities/portal/screen/opportunities/topic-details/eu4h-2021-pj-06?fbclid=IwAR1Qv0W4rSUYNttGiZmLeTXf8A1ADQgK2rxaQyOabATcmPqsnK004fPjWvQ

 

Αξιοποίηση ανωνυμοποιημένων δεδομένων υγείας για έρευνα, καινοτομία και χάραξη πολιτικών υγείας

Σύμφωνα με το Νόμο 4600/2019 – ΦΕΚ Τεύχος Α 43/09.03.2019, θεσπίστηκε ο Ατομικός Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας (ΑΗΦΥ), και σχετικές διατάξεις του άρθρου 84, προβλέπουν διαδικασίες με τις οποίες η ΗΔΙΚΑ Α.Ε. και το ΥΥ παραχωρούν δεδομένα, σε συνέχεια του άρθρου 90, παράγραφος 4, 23.02.2016 Ν. 4368 για παραχώρηση τέτοιων δεδομένων από ΕΟΠΥΥ https://healthdata.eopyy.gov.gr/el/  Η σχετική νομοθεσία ορίζει “με απόφαση του Υπουργού Υγείας ορίζονται οι όροι και οι διαδικασίες με τις οποίες το Υπουργείο Υγείας, ως υπεύθυνος επεξεργασίας, επιτρέπεται να δημοσιεύει ή να χορηγεί, έναντι συνδρομής ή ειδικού παραβόλου, στατιστικής φύσης συγκεντρωτικά στοιχεία, από τα οποία δεν μπορούν πλέον να προσδιοριστούν τα υποκείμενα των δεδομένων και τα οποία προέρχονται από τη λειτουργία του συστήματος αρχειοθέτησης του Α.Η.Φ.Υ.” . Ήδη στο Υπουργείο Υγείας λειτουργεί Αυτοτελές Τμήμα Θεραπευτικών Πρωτοκόλλων και Μητρώων Ασθενών για τη επεξεργασία σχετικών αιτημάτων.

 

 Ωστόσο στην Ελλάδα δεν έχει αναρτηθεί ακόμα σχετικός κανονισμός και διαδικασία διάθεσης τέτοιων ανωνυμοποιημένων δεδομένων για έρευνα ή εμπορικούς σκοπούς, όπως σε άλλες χώρες (1) και στα πλαίσια της ανοικτής διακυβέρνησης (open gov).

 

Ο σύγχρονος θησαυρός της Ελλάδας: O πλούτος δεδομένων που κατέχει η χώρα από την ηλεκτρονική συνταγογράφηση.

«Με την ολόχρυση λάρνακα του Μακεδόνα βασιλιά Φιλίππου Β’ και το ολόχρυσο στεφάνι βελανιδιάς που βρέθηκαν στου τάφους της Βεργίνας παρομοιάστηκε ο πλούτος δεδομένων που κατέχει η χώρα και η κυβέρνηση από την ηλεκτρονική συνταγογράφηση. Τον παραλληλισμό έκανε ο Ιατρικός Διευθυντής Νοτίου Ευρώπης της πολυεθνικής εταιρείας Abbivie, Alexander P. Dorr. Μιλώντας σε πρόσφατο συνέδριο του Ελληνοαμερικανικού Επιμελητηρίου, χαρακτήρισε κυριολεκτικά ως θησαυρό τα δεδομένα που έχουν συλλεγεί από το 2012 που ξεκίνησε η ηλεκτρονική συνταγογράφηση και τα οποία ωστόσο, όπως είπε χαρακτηριστικά, δεν αξιοποιήσαμε καθόλου.» (2)

 

Mελέτη για μηχανισμό Ανοικτών Δεδομένων Φαρμάκου & Υγείας στην Ελλάδα

Η σχετική παρουσιάστηκε  στο πλαίσιο των εργασιών του Πανελλήνιου Συνεδρίου για τα Οικονομικά και τις Πολιτικές της Υγείας 2021 (3)

 

Η μελέτη ανατέθηκε από την Πανελλήνια Ένωση Φαρμακοβιομηχανίας (ΠΕΦ) στην εταιρεία Reformed με την χορηγία της ELPEN και βρίσκεται αναρτημένη στο site της ΠΕΦ (4)

 

Σύμφωνα με την ΠΕΦ «Η μελέτη αφορά στην υλοποίηση, τη διακυβέρνηση και το περιεχόμενο ενός μηχανισμού ανοικτών δεδομένων, με διαφορετικά επίπεδα διαβαθμισμένης πρόσβασης ανάλογα με το είδος των χρηστών. Πρόκειται για μια εμπεριστατωμένη ανάλυση των κρίσιμων παραμέτρων για την εφαρμογή ενός αποδοτικού, βιώσιμου και πλήρως διαφανούς πλαισίου πρόσβασης σε δεδομένα φαρμάκου, με απόλυτο σεβασμό στην προστασία των προσωπικών δεδομένων και του εμπορικού απορρήτου.» (5)

 

ΠΗΓΕΣ:

(1)https://www.ft.com/content/6f9f6f1f-e2d1-4646-b5ec-7d704e45149e

 

(2)https://www.powergame.gr/game-over/147717/h-dimand-sto-kynigi-ton-anaplaseon-i-neas-exodos-stis-agores-kai-enas-sygchronos-thisavros/?fbclid=IwAR0dHsq7LdQ8HuTtTQ5DdktMtkruudacKOfPJZOGDo8XG4Bu3HZuxIjjNZg

 

(3)https://projector-web.gr/Mindview/gr/HealthPolicy_Congress/videos-on-demand/5308/parusiash-meleths-syzhthsh-anaptyksh-mhxanismou-aniktwn-dedomenon-farmaku-ygias-sthn-ellada-efkairia-gia-anaptyksh-tekmhriomenh-politiki-ygias?fbclid=IwAR07fLYfkGpvpR6zaPLDyW9XMR4CkJcn9u1RwYonw_4N78aZsUG1QoFbOR4

 

(4)https://www.pef.gr/wp-content/uploads/2021/12/%CE%A8%CE%B7%CF%86%CE%B9%CE%B1%CE%BA%CE%AC-%CE%B4%CE%B5%CE%B4%CE%BF%CE%BC%CE%AD%CE%BD%CE%B1-%CE%A6%CE%B1%CF%81%CE%BC%CE%AC%CE%BA%CE%BF%CF%85-09.12.2021.pdf

 

 (5)https://www.pef.gr/%CE%BC%CE%B7%CF%87%CE%B1%CE%BD%CE%B9%CF%83%CE%BC%CF%8C%CF%82-%CE%B1%CE%BD%CE%BF%CE%B9%CE%BA%CF%84%CF%8E%CE%BD-%CE%B4%CE%B5%CE%B4%CE%BF%CE%BC%CE%AD%CE%BD%CF%89%CE%BD-%CF%86%CE%B1%CF%81%CE%BC%CE%AC/?fbclid=IwAR0V-XiLfYI-rJrmlGQXMJzmWFDvq5amMh-Vfn4_LtZrH1XzcjC_HPI9vK4

Βρετανία: Ανάπτυξη νέου τεστ για το μελάνωμα

Που προβλέπει τον κίνδυνο μετάστασης της νόσου Επιστήμονες στη Βρετανία ανέπτυξαν ένα
νέο τεστ για το μελάνωμα, που έχει τη δυνατότητα να προβλέψει αξιόπιστα εάν ο ασθενής κινδυνεύει από
μεταστάσεις αυτού του είδους καρκίνου του δέρματος.
Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου του Νιούκαστλ και της εταιρείας τεχνοβλαστού AMLo Biosciences,
βασίστηκαν στην κατανόηση του βιολογικού μηχανισμού του μελανώματος και όπως επισημαίνουν
στο «British Journal of Dermatology», το εν λόγω τεστ θα μπορεί να καθησυχάσει τους ασθενείς που
διαγιγνώσκονται με μελάνωμα αρχικού σταδίου, ότι έχουν μικρό κίνδυνο μετάστασης της νόσου ή αναζωπύρωσης
της στο μέλλον.
Το AMBLor που είναι η ονομασία του νέου τεστ, εφαρμόζεται στο δείγμα από το δέρμα που έχει ληφθεί για
βιοψία από μη ελκώδες μελάνωμα αρχικού σταδίου και μπορεί να αξιολογήσει τον κίνδυνο επέκτασης
του καρκίνου. Το μελάνωμα αρχικού σταδίου που υπάρχει κίνδυνος να εξαπλωθεί, εκκρίνει τον παράγοντα
μετασχηματισμού TGFβ2 που προκαλεί τη μείωση των πρωτεϊνών AMBRA1, Loricrin και Claudin-1, κάτι που
ανιχνεύεται από το τεστ.
Σύμφωνα με όσα δήλωσε η επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας Πένι Λόβατ, το AMBLor παρέχει μια πιο εξατομικευμένη
πρόγνωση, καθώς προβλέπει με ακρίβεια αν ο καρκίνος του δέρματος είναι απίθανο να εξαπλωθεί.
Έτσι οι γιατροί θα μπορούν να ξέρουν ποιοι είναι οι ασθενείς χαμηλού κινδύνου και να μειωθεί με αυτό
τον τρόπο, ο αριθμός των μετέπειτα ιατρικών επισκέψεων, γεγονός που θα εξοικονομήσει χρόνο και χρήμα για το
Εθνικό Σύστημα Υγείας.
Υπενθυμίζεται ότι η συχνότητα του μελανώματος αυξάνει παγκοσμίως, με περισσότερες από 96.000 διαγνώσεις
στις ΗΠΑ και 16.000 στη Βρετανία κάθε χρόνο.

 

Πηγη:HealthDaily

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΑΣΤΕΡ: ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΜΟΝΑΔΑΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΜΒΟΛΙΩΝ

Με χρηματοδότηση του ΙΣΝ Τη δημιουργία της πρώτης Μονάδας Παραγωγής Εμβολίων στο Ινστιτούτο
Παστέρ, γνωστοποίησε στο Πρακτορείο FM και στην εκπομπή «104,9 ΜΥΣΤΙΚΑ ΥΓΕΙΑΣ», ο νέος γενικός διευθυντής
του Ινστιτούτου δρ Στάθης Γκόνος.
Όπως ανέφερε, το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος χρηματοδοτεί την ανακαίνιση του κτιρίου και τον εξοπλισμό του,
ενώ οι επιστημονικές δράσεις αφορούν την ερευνητική ομάδα του Παστέρ με το τεχνικό και διοικητικό προσωπικό
υποστήριξης. Πέρα από την παραγωγή εμβολίων, πρόκειται να γίνει και εμφιάλωση προς τρίτους, ούτως ώστε
να υπάρχει η δυνατότητα να ξεκινήσουν στην Ελλάδα κλινικές μελέτες. «Η μονάδα πρόκειται να ολοκληρωθεί
εντός του 2022 και εκτιμούμε ότι η τελική αδειοδότηση από τον ΕΟΦ θα γίνει πιθανά τους επόμενους 12-
18 μήνες. Ελπίζουμε στις αρχές του 2023 να είμαστε και τυπικά έτοιμοι να ξεκινήσουμε την παραγωγή εμβολίων»,
δήλωσε ο δρ Γκόνος.
Αναφορικά με τα εμβόλια που θα παρασκευάζονται, ο γενικός διευθυντής του Ινστιτούτου ανέφερε ότι θα υπάρχει
η δυνατότητα να παραχθεί και να εμφιαλωθεί οτιδήποτε, αρχής γενομένης με κοινά εμβόλια όπως το BCG, η φυματίνη, εμβόλια

πολιομυελίτιδας κλπ. Σχετικά με τα εμβόλια κατά του κορονοϊού, είπε ότι θα εξαρτηθεί από τις εταιρείες που τα παρασκευάζουν,
διότι έχουν συγκεκριμένες πατέντες, και η διαδικασία έχει να κάνει με το αν θέλουν να χρησιμοποιήσουν μία άλλη
μονάδα παραγωγής.

 

 

Πηγη: HealthDaily

ΕΟΠΥΥ ΔΒ3Β/ΟΙΚ.954/12-1-22 : Διευκρινιστικές-συμπληρωματικές οδηγίες επί της διαδικασίας του ηλεκτρονικού ελέγχου-προέγκρισης των ειδικών θεραπειών του άρθρου 45 του Ε.Κ.Π.Υ. του ΕΟΠΥΥ

ΕΟΠΥΥ 954-22

ΥΠ.ΥΓΕΙΑΣ Γ4α/ΓΠ/οικ.2543/18-1-22 : Παροχή διευκρινίσεων σχετικά με την εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 6 του ν. 4876/2021 (Α’ 251)

ΑΔΑ 2543-22

Πρώιμη ανίχνευση ασθενών σε κίνδυνο για σοβαρή νόσηση από την Covid

Με τη μελέτη του βιοδείκτη suPAR

Τις θεραπευτικές επιλογές έναντι της Όμικρον, ανέλυσε ο Καθηγητής Παθολογίας-Λοιμώξεων της Δ’ Παθολογικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ στο ΠΓΝ «ΑΤΤΙΚΟΝ» Ευάγγελος Γιαμαρέλλος-Μπουρμπούλης, στο πρόσφατο Webinar του ΕΚΠΑ. Όπως ανέφερε, από τις 654 κλινικές μελέτες για τη COVID-19 που είναι καταγεγραμμένες στην ευρωπαϊκή βάση δεδομένων κλινικών μελετών έχουν λάβει αδειοδότηση για κυκλοφορία από την Ευρωπαϊκή Ένωση 3 εμβόλια, 3 μονοκλωνικά αντισώματα, η ρεμδεσιβίρη, η δεξαμεθαζόνη, η τοσιλιζουμάμπη και το ανακίνρα.

Καίριο σημείο για την αντιμετώπιση των ασθενών με COVID-19 αποτελεί η έγκαιρη ανίχνευση των ασθενών που βρίσκονται σε κίνδυνο για σοβαρή νόσο ώστε να μειωθούν οι εισαγωγές σε μονάδα εντατικής θεραπείας, να μειωθεί η θνητότητα και να αυξηθεί η ίαση, συμπεριλαμβανομένων και των μακροχρόνιων επιπλοκών της νόσου. Ο κ. Γιαμαρέλλος αναφέρθηκε στη στρατηγική SAVE που στηρίζεται στην πρώιμη ανίχνευση των ασθενών σε κίνδυνο από την υπερέκφραση των ιντερλευκινών 1α και 1β που οδηγούν σε υπέρμετρη φλεγμονώδη αντίδραση με τη μελέτη του βιοδείκτη suPAR.

Οι κλινικές μελέτες SAVE και SAVE MORE μελέτησαν την επίδραση της αναστολείς των ιντερλευκινών σε αυτούς τους ασθενείς με το φαρμακευτικό παράγοντα ανακίνρα, που αποτελεί ανταγωνιστική του υποδοχέα των ιντερλευκινών. Η χορήγηση του ανακίνρα σε νοσηλευόμενους ασθενείς με λοίμωξη COVID-19 και ακτινολογικά τεκμηριωμένη πνευμονία, με ανάγκη σε οξυγόνο και τιμή suPAR τουλάχιστον 6 ng/ml οδήγησε σε 64% συνολική βελτίωση στην κλινική κατάσταση των ασθενών, ενώ προστάτευσε κατά 54% από κριτική νόσο και θάνατο.

 

 

Πηγή: https://healthdaily.gr

Γιάννης Κωτσιόπουλος: «Τα πρώτα επτά έργα αναβάθμισης υποδομών των νοσοκομείων δημοπρατούνται άμεσα»

Το υπουργείο Υγείας έχει στη διάθεση του σήμερα μέσω του RRF και του προγράμματος  Greece 2.0 μια χρηματοδότηση ύψους 1,5 δισ. ευρώ  σε ορίζοντα πενταετίας, που αφορά ένα μεγάλο εύρος παρεμβάσεων στον χώρο των υπηρεσιών υγείας. Μεταξύ άλλων, 278 εκατομμύρια ευρώ θα επενδυθούν στον Ψηφιακό μετασχηματισμό του τομέα της Υγείας, 272 εκατομμύρια στη μεταρρύθμιση της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας και 250 εκατομμύρια στην αναδιαμόρφωση του μηχανισμού clawback. Πάνω από 300 εκατομμύρια προβλέπονται για τον εκσυγχρονισμό νοσοκομειακών μονάδων σε όλη την επικράτεια, ενώ με το βλέμμα στην πρόληψη περισσότερα από 250 εκατομμύρια θα διατεθούν για την υλοποίηση του Προγράμματος Πρόληψης της Δημόσιας Υγείας «Σπύρος Δοξιάδης».

O Γενικός Γραμματέας Υπηρεσιών Υγείας Ιωάννης Κωτσιόπουλος, μιλώντας για τους πόρους του ταμείου στο τεύχος του Hellenic Medical Review Φεβρουαρίου, επισημαίνει: «Από την Άνοιξη του 2021 και παρά την πίεση της πανδημίας, έγινε μια συστηματική προσπάθεια να προετοιμαστεί μια ολοκληρωμένη πρόταση που θα καλύπτει το σύνολο των στρατηγικών στόχων που έχει θέσει ως προτεραιότητα το Υπουργείο Υγείας και περιλαμβάνεται στο Ενοποιημένο Σχέδιο Κυβερνητικής Πολιτικής. Η πρόταση αυτή εγκρίθηκε στο σύνολο της το καλοκαίρι του 2021 και για πρώτη φορά το υπουργείο Υγείας έχει στη διάθεση του σήμερα μέσω του RRF μια σημαντική χρηματοδότηση ύψους 1,5 δισ. εκατ. ευρώ που αφορά ένα μεγάλο εύρος παρεμβάσεων που αποσκοπούν να δημιουργήσουν ένα βιώσιμο, ανθεκτικό σύστημα υγείας που θα βρίσκεται δίπλα στον πολίτη σε κάθε γωνιά της χώρας μας.

Συνεπώς πέρα από τις επενδύσεις στις δημόσιες δομές υγείας που θα βελτιώσουν την ποιότητα της φροντίδας που παρέχουν τα Νοσοκομεία της χώρας, θα επενδύσουμε σημαντικά ποσά στην ενίσχυση της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας με έμφαση στην πρόληψη ώστε οι συμπολίτες μας να μην αναγκάζονται να καταφεύγουν στα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών για χρόνια θέματα υγείας. Έχω την πεποίθηση ότι η κοινωνία είναι σήμερα έτοιμη να αποδεχθεί τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις για ένα Νέο ΕΣΥ, στο οποίο δίνεται έμφαση στη βελτίωση της καθημερινότητας τόσο για τους επαγγελματίες υγείας όσο και για τους ασθενείς. Μέσω του RRF επενδύουμε σημαντικούς πόρους στην βελτίωση των υποδομών στα Νοσοκομεία μας, με ανακαινίσεις κτιρίων και νέο βιοϊατρικό εξοπλισμό  και την προώθηση των νέων τεχνολογιών και ψηφιακών  εργαλείων, που στόχο θα έχουν να βοηθήσουν την καθημερινότητα των ασθενών αλλά και των επαγγελματιών υγείας».

Αναφορικά με τα έργα στα δημόσια νοσοκομεία, ο κ. Κωτσιόπουλος εξηγεί: «Τα πρώτα επτά (7) έργα αναβάθμισης Νοσοκομειακών Υποδομών, ένα ανά Υγειονομική περιφέρεια δημοπρατούνται άμεσα και προχωρούμε με ταχείες διαδικασίες στην ωρίμανση και των έργων και των υπόλοιπων νοσοκομείων που έχουν ενταχθεί στο Ταμείο Ανάκαμψης. Παράλληλα, δημοπρατούνται τα έργα για τη στέγαση δυο κρίσιμων Οργανισμού του Υπουργείου Υγείας, του ΟΔΙΠΥ και του ΚΕΣΥ ενώ ταυτόχρονα προχωρούμε και στην επέκταση των DRGs σε όλη την χώρα και την μετάβαση σε ένα νέο σύγχρονο πλαίσιο αποζημίωσης των νοσηλευτικών μας μονάδων.

Υλοποίηση 4 ώριμων έργων με χρηματοδότηση από το RRF

Όπως αναφέρει ο Γενικός Γραμματέας, το υπουργείο Υγείας σε συνεργασία με το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης προχωρά στην υλοποίηση τεσσάρων ώριμων έργων στα πλαίσια του Ψηφιακού Μετασχηματισμού της Υγείας, που επίσης θα χρηματοδοτηθούν από το RRF:

1.Τον Εθνικό Ηλεκτρονικό Φάκελο Υγείας του ασθενή, που αποτελείται από μια διαλειτουργική ψηφιακή πλατφόρμα μεταξύ όλων των εμπλεκομένων ( νοσοκομεία, διαγνωστικά κέντρα, ΕΟΠΥΥ κλπ). Σ΄ αυτόν τον φάκελο ο ασθενής θα έχει πρόσβαση στα ιατρικά του δεδομένα  (εξετάσεις, διαγνώσεις, φαρμακευτική αγωγή, επεμβάσεις). Θυμίζω ότι το myHealthapp δίνει μια πρώτη γεύση του Εθνικού Φακέλου Υγείας που θα το δείτε να εμπλουτίζεται με δεδομένα από όλες αυτές τις εφαρμογές.

2.Την Αναβάθμιση της Ψηφιακής Ετοιμότητας των νοσοκομείων. Αναβαθμίζουμε τα πληροφοριακά συστήματα των νοσοκομείων ώστε να μπορέσουμε να «χτίσουμε» τον εθνικό ηλεκτρονικό  φάκελο του ασθενούς, που θα συλλέγει δεδομένα από όλα τα υποσυστήματα.

3.Το Ολοκληρωμένο Σύστημα Φροντίδας Ογκολογικών Αιματολογικών Ασθενών που θα αποτελέσει την ψηφιακή πλατφόρμα για τη διαχείριση των ογκολογικών ασθενών στην καρδιά της οποίας βρίσκεται το Εθνικό Μητρώο Καρκινοπαθών που θα ενσωματώσει όλα τα κλινικά δεδομένα του ασθενή, διαγνώσεις, εξετάσεις θεραπείες κλπ .

4. Τηλεϊατρική: Με 315 νέους σταθμούς σε όλη την Ελλάδα, η Τηλεϊατρική θα κάνει τη διαφορά στις απομακρυσμένες περιοχές με 3.000 σημεία Home Carepoints που θα υποστηρίζουν τους κάτοικους απομακρυσμένων περιοχών και ευπαθείς ομάδες (τηλεπαρακολούθηση κλπ).

Η αναβάθμιση όμως των Νοσοκομείων θα πρέπει να συνδυαστεί με την εξυγίανση του υγειονομικού χάρτη καθώς είναι επιτακτική ανάγκη να προσαρμόσουμε τις υπηρεσίες υγείας στις σύγχρονες ανάγκες της κοινωνίας. Η υψηλή εξειδίκευση που απαιτείται για κάποιες ιατρικές πράξεις, για τη χρήση νέων τεχνολογιών όπως η ρομποτική χειρουργική, ή για την  χρήση τεχνητής νοημοσύνης αλλά και η έλλειψη αυτού του εξειδικευμένου προσωπικού σε πολλές περιοχές της χώρας μας οδηγούν στην χάραξη μιας νέας πολιτικής που θα αντιμετωπίζει τις προκλήσεις του σήμερα με τα όπλα της επιστήμης και της ορθολογικής σκέψης».

 

Πηγη: https://healthdaily.gr

Κορωνοϊός: Η αλλαγή που θα πρέπει να περιμένουν οι γυναίκες μετά τον εμβολιασμό τους

Τις πιθανές αλλαγές που θα πρέπει να περιμένουν οι γυναίκες στον μηνιαίο κύκλο μετά τον εμβολιασμό τους παρουσιάζει νέα αμερικανική έρευνα

Μια μικρή διαφορά παρατηρείται στον κύκλο των γυναικών μετά τον εμβολιασμό τους σύμφωνα με νέα στοιχεία μελέτης. Πιο συγκεκριμένα, κατά μία μέρα φαίνεται πως αυξήθηκε ο εμμηνορροϊκός κύκλος των γυναικών που έλαβαν μια δόση του εμβολίου κατά του κορωνοϊού κατά τη διάρκεια ενός μόνο εμμηνορροϊκού κύκλου, σε σύγκριση με τις μη εμβολιασμένες γυναίκες, σύμφωνα με στοιχεία μελέτης που δημοσιεύθηκε στο Obstetrics & Gynecology. Η αύξηση αυτή της διάρκειας του κύκλου, μεγαλύτερο δηλαδή χρόνο μεταξύ της αιμορραγίας, δεν συσχετίστηκε με καμία αλλαγή στον αριθμό των ημερών της εμμήνου ρύσεως (ημέρες αιμορραγίας).

Ωστόσο, οι ερευνητές σημειώνουν ότι ο κύκλος των γυναικών παρουσιάζει διαφορές από μήνα σε μήνα και η μικρή αυτή διαφοροποίηση θεωρείται φυσιολογική. Προσθέτουν δε ότι θα χρειαστεί περαιτέρω διερεύνηση, έτσι ώστε να προσδιοριστεί πώς ο εμβολιασμός κατά της COVID-19 θα μπορούσε ενδεχομένως να επηρεάσει και άλλους παράγοντες της εμμήνου ρύσεως, όπως τα συμπτώματα (πόνος, αλλαγές διάθεσης, κ.λπ.) και την αιμορραγία (συμπεριλαμβανομένης της έντονης ροής).

Τα στοιχεία που ανέλυσαν οι μελετητές αντλήθηκα από μια εφαρμογή παρακολούθησης της γονιμότητας, το Natural Cycles. Οι χρήστες εισάγουν δεδομένα σχετικά με τον εμμηνορροϊκό τους κύκλο, συναινώντας παράλληλα στην αξιοποίηση των δεδομένων τους για ερευνητικούς σκοπούς.

Για τα εμβολιασμένα άτομα, οι πληροφορίες αφορούσαν σε τρεις διαδοχικούς κύκλους πριν από τον εμβολιασμό και από τρεις ακόμη διαδοχικούς κύκλους, συμπεριλαμβανομένου του κύκλου ή των κύκλων στους οποίους έγινε ο εμβολιασμός. Για τα μη εμβολιασμένα άτομα, συλλέχθηκαν δεδομένα για έξι διαδοχικούς κύκλους. Από τα 3.959 άτομα στη μελέτη, τα 2.403 ήταν εμβολιασμένα και τα 1.556 ήταν ανεμβολίαστα.

Οι περισσότεροι εμβολιασμένοι χρήστες είχαν εμβολιαστεί με τα εμβόλια Pfizer και Moderna. Κατά μέσο όρο, η πρώτη δόση του εμβολίου συσχετίστηκε με την αύξηση του κύκλου κατά 0,71 ημέρες κατά τη διάρκεια του κύκλου και η δεύτερη δόση με την αύξηση 0,91 ημερών. Επομένως, οι χρήστες που εμβολιάστηκαν σε δύο κύκλους είχαν αύξηση λιγότερο από μία ημέρα σε κάθε έναν από τους κύκλους εμβολιασμού. Δεν υπήρξαν αλλαγές στον αριθμό των ημερών της περιόδου για τα εμβολιασμένα άτομα. Οι ερευνητές δεν είδαν σημαντική αλλαγή στη διάρκεια του κύκλου για τους μη εμβολιασμένους χρήστες της εφαρμογής.

Αντίστοιχα, μια υπο-ομάδα εμβολιασμένων χρηστών της εφαρμογής με δύο δόσεις που χορηγήθηκαν στον ίδιο έμμηνο κύκλο (358 χρήστες) είχαν μεγαλύτερη μέση αύξηση στη διάρκεια του κύκλου κατά δύο ημέρες. Ωστόσο, αυτή η αλλαγή φαίνεται πως μειώνεται στους επόμενους κύκλους, υποδηλώνοντας ότι οι αλλαγές της περιόδου είναι ενδεχομένως προσωρινές.

«Είναι καθησυχαστικό το γεγονός ότι η μελέτη διαπίστωσε μόλις μια μικρή, προσωρινή αλλαγή της περιόδου στις γυναίκες», καταλήγει η δρ. Diana W. Bianchi, M.D., διευθύντρια του Εθνικού Ινστιτούτου Παιδικής Υγείας και Ανθρώπινης Ανάπτυξης Eunice Kennedy Shriver (NICHD) των Εθνικών Ινστιτούτων Υγείας των ΗΠΑ. «Αυτά τα αποτελέσματα, για πρώτη φορά, μας δίνουν την ευκαιρία να συμβουλέψουμε τις γυναίκες σχετικά με το τι να περιμένουν από τον εμβολιασμό κατά του κορωνοϊού, ώστε να μπορούν να προγραμματίσουν ανάλογα το ραντεβού τους».

 

Πηγη: https://ygeiamou.gr/