Ελληνική σφραγίδα σε ανοσοθεραπεία κατά του καρκίνου του πνεύμονα

Μία από τις μεγαλύτερες κλινικές μελέτες, παγκόσμιας κλίμακας, που έχει πραγματοποιηθεί με ελληνική συμμετοχή, και αφορά τον καρκίνο του πνεύμονα, παρουσιάστηκε τον περασμένο μήνα στο Αμερικανικό Συνέδριο Ογκολογίας.

Τα αποτελέσματά της κλινικής μελέτης, στην οποία συμμετείχαν πολλά ελληνικά κέντρα συμμετείχαν, υπό τον συντονισμό του Διευθυντή της Δ’ Ογκολογικής Κλινικής και Μονάδας Κλινικών Μελετών του Ερρίκος Ντυνάν, Ιωάννη Μούντζιου, ο οποίος είναι ο πρώτος συγγραφέας και κεντρικός ερευνητής, δημοσιεύτηκαν στο σημαντικό ιατρικό περιοδικό «The New England Journal of Medicine»

Τα ευρήματα ανοίγουν νέους θεραπευτικούς δρόμους απέναντι στον μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα που αποτελεί μια επιθετική μορφή, η οποία ευθύνεται για το 15-20% των νέων διαγνώσεων στη χώρα μας και παγκόσμια.

«Μια νέα κατηγορία φαρμάκων που δημιουργήθηκε με τη βοήθεια της βιοτεχνολογίας και στην οποία εστίασε η κλινική έρευνα με σημαντικό αριθμό ασθενών στο «Ερρίκος Ντυνάν» και άλλα ελληνικά κέντρα, κατέγραψε μείωση έως 40% του σχετικού κινδύνου θανάτου από τη νόσο, ενισχύοντας το ανοσοποιητικό σύστημα. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι επίσης ότι η νέα θεραπεία φάνηκε να είναι καλύτερα ανεκτή από τη χημειοθεραπεία και να μειώνει σημαντικά τα ποσοστά εμφάνισης ιδιαίτερα επιβαρυντικών συμπτωμάτων των ασθενών, όπως η δύσπνοια, ο βήχας και το θωρακικό άλγος», αναφέρεται σε ανακοίνωση του νοσοκομείου «Ερρίκος Ντυνάν».

Πρώτες ύλες φαρμάκων
Έχει λάβει εγκρίσεις η νέα μέθοδος

Σημειώνεται ότι η νέα θεραπευτική μέθοδος έχει ήδη λάβει εγκρίσεις για ευρεία εφαρμογή. Ειδικότερα, τα αποτελέσματα της νέας θεραπευτικής προσέγγισης οδήγησαν στην ταχύτατη (breakthrough) έγκριση του φαρμάκου που χρησιμοποιήθηκε (της κατηγορίας φαρμάκων «T-cell engagers») στις ΗΠΑ και σε άλλες χώρες (Καναδάς, Βραζιλία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ιαπωνία, Αυστραλία), ενώ η έγκριση του φαρμάκου στην Ευρώπη και στη χώρα μας αναμένεται εντός του 2026.

Με αφορμή και την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου του Πνεύμονα (1η Αυγούστου), από το Ερρίκος Ντυνάν και τον κ. Μούντζιο ανοίγει ένας ενημερωτικός κύκλος για παθολόγους – ογκολόγους και άλλες ειδικότητες σχετικά με τα αποτελέσματα της παγκόσμιας κλινικής μελέτης και της καινοτόμου ανοσοθεραπείας. «Η χώρα μας πρωτοστάτησε σε αυτή τη σημαντικότατη επιστημονική εξέλιξη. Πολλά ελληνικά κέντρα συμμετείχαν στην κλινική μελέτη, με το νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν να βρίσκεται στην πρώτη θέση παγκοσμίως σε αριθμό ένταξης ασθενών, μπροστά από φημισμένα νοσοκομεία, όπως το Memorial Cancer Center της Νέας Υόρκης και το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Σαγκάης. Η διεθνής αναγνώριση του έργου μας αποδεικνύει περίτρανα τη δυναμική των ελληνικών ερευνητικών κέντρων που δεν έχουν τίποτε να ζηλέψουν σε δυνατότητες, υποδομή και κυρίως σε πρόσβαση σε καινοτόμα φάρμακα σε σχέση με τα καλύτερα κέντρα του εξωτερικού και σηματοδοτεί έναν πρωταγωνιστικό ρόλο για την ελληνική ογκολογία», επισημαίνει ο κ. Μούντζιος.

 

 

Πηγη: https://healthpharma.gr/

Πειραματικό φάρμακο αναστρέφει τα συμπτώματα του μετατραυματικού στρες

Επιστήμονες ανακάλυψαν μια άγνωστη εγκεφαλική διεργασία που ευθύνεται για τη ΔΜΣ – Ξεκινούν οι κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους.

Πολλοί άνθρωποι που έχουν διαγνωστεί με διαταραχή μετατραυματικού στρες (ΔΜΣ) συνεχίζουν να αναβιώνουν επώδυνες αναμνήσεις πολύ μετά την απομάκρυνση της πραγματικής απειλής.

Οι εγκέφαλοι αυτών ανθρώπων φαίνεται πως δυσκολεύονται ή αδυνατούν να απαλλαγούν από τον φόβο, ένα φαινόμενο που για χρόνια προβληματίζει τους επιστήμονες και καθιστά δύσκολη την ανάπτυξη αποτελεσματικών θεραπειών. Τα υπάρχοντα φάρμακα που στοχεύουν τους υποδοχείς της σεροτονίνης συχνά προσφέρουν περιορισμένη ανακούφιση και βοηθούν μόνο ορισμένους ασθενείς, σύμφωνα και με το σχετικό δημοσίευμα στο ηλεκρονικό περιοδικό SciTechDaily.

Πιθανή θεραπεία

Τώρα, ερευνητές από το Ινστιτούτο Βασικής Επιστήμης (IBS) και το Πανεπιστήμιο Ewha Womans εντόπισαν μια άγνωστη μέχρι σήμερα διεργασία στον εγκέφαλο που μπορεί να ευθύνεται για αυτήν την επίμονη αντίδραση φόβου. Παράλληλα, ανέπτυξαν μια πιθανή θεραπεία που θα μπορούσε να αλλάξει τον τρόπο αντιμετώπισης του ΔΜΣ.

Η μελέτη, υπό την καθοδήγηση του Δρα Τζάστιν Λι (IBS Center for Cognition and Sociality) και του καθηγητή Λιου Ιν Κιουν (Ewha Womans University), αποκάλυψε ότι τα αστροκύτταρα –κύτταρα υποστήριξης του εγκεφάλου σε σχήμα αστεριού– μπορούν να παράγουν υπερβολικές ποσότητες GABA (γάμμα-αμινοβουτυρικό οξύ). Αυτή η υπερπαραγωγή GABA εμποδίζει τον εγκέφαλο να καταστείλει τις αναμνήσεις φόβου, ένα βασικό πρόβλημα στους ασθενείς με ΔΜΣ.

Η ομάδα δοκίμασε ένα φάρμακο, το KDS2010, το οποίο διαπερνά τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό και μπλοκάρει ειδικά το ένζυμο μονοαμινοξειδάση Β (MAOB), που ευθύνεται για την υπερβολική παραγωγή GABA. Σε πειραματόζωα, το φάρμακο μείωσε τα συμπτώματα που μοιάζουν με ΔΜΣ. Το KDS2010 έχει ήδη περάσει με επιτυχία τις κλινικές δοκιμές ασφάλειας Φάσης 1 σε ανθρώπους, γεγονός που το καθιστά έναν ιδιαίτερα ελπιδοφόρο υποψήφιο για μελλοντική θεραπευτική χρήση.

Πρώτες ύλες φαρμάκων
Υψηλά επίπεδα GABA

Οι ερευνητές διαπίστωσαν πως οι ασθενείς με ΔΜΣ παρουσιάζουν υψηλά επίπεδα GABA και μειωμένη ροή αίματος στον προμετωπιαίο φλοιό (mPFC), την περιοχή του εγκεφάλου που ρυθμίζει τον φόβο. Όταν το KDS2010 χορηγήθηκε σε ποντίκια, τα επίπεδα GABA μειώθηκαν, η εγκεφαλική δραστηριότητα αποκαταστάθηκε και τα ζώα κατάφεραν να απαλλαγούν από τον φόβο.

Το φάρμακο βρίσκεται ήδη σε κλινικές δοκιμές Φάσης 2 και ενδέχεται σύντομα να ανοίξει τον δρόμο για νέες επιλογές θεραπείας, όχι μόνο για ΔΜΣ, αλλά και για άλλες ψυχιατρικές διαταραχές.

 

 

Πηγη: https://healthpharma.gr/

Η επίδραση της ζέστης στην ψυχική υγεία: Επιστημονική ανάλυση

Κατά τη διάρκεια του Αυγούστου, οι αυξημένες θερμοκρασίες αποτελούν μια πρόκληση όχι μόνο για τη σωματική αλλά και για την ψυχική υγεία.

Επιστημονικές μελέτες αποδεικνύουν ότι η υπερβολική ζέστη μπορεί να αυξήσει την κόπωση, να μειώσει τη γνωστική λειτουργία και να επιδεινώσει ψυχικές παθήσεις. Σε αυτό το άρθρο παρουσιάζονται τα κύρια ευρήματα της έρευνας, οι δηλώσεις ειδικών και οι προτεινόμενες πρακτικές αντιμετώπισης.

Η βιολογική επίδραση της ζέστης στον εγκέφαλο
  • Η αύξηση της θερμοκρασίας κατά μόλις 2°C συνδέεται με αύξηση έως 1,5% στους θανάτους που σχετίζονται με ψυχικά προβλήματα (UCLA Health).
  • Η υψηλή θερμοκρασία επηρεάζει τη σεροτονίνη, έναν βασικό νευροδιαβιβαστή της διάθεσης, οδηγώντας σε αυξημένο άγχος και ευερεθιστότητα (Dr. Asim Shah, Baylor College of Medicine).
Επιπτώσεις στον ύπνο και τη γνωστική απόδοση
  • Οι υψηλές νυχτερινές θερμοκρασίες μειώνουν την ποιότητα του ύπνου, οδηγώντας σε κόπωση και κακή διάθεση.
  • Μελέτη έδειξε ότι φοιτητές χωρίς κλιματισμό είχαν 13% χειρότερες επιδόσεις σε γνωστικά τεστ κατά τη διάρκεια καύσωνα (UCLA Health).
Αύξηση νοσηλειών και ψυχικών επεισοδίων
  • Οι νοσηλείες για ψυχικές διαταραχές αυξάνονται 8–11% σε περιόδους ακραίας ζέστης (NIH).
  • Σύμφωνα με τη Dr. Amruta Nori-Sarma (Boston University), οι καύσωνες συνδέονται με περισσότερα περιστατικά κατάθλιψης, άγχους, χρήσης ουσιών και αυτοτραυματισμών.
Ευάλωτες ομάδες και φαρμακευτική αγωγή
  • Ηλικιωμένοι και άτομα με ψυχιατρικά φάρμακα κινδυνεύουν περισσότερο, καθώς η αφυδάτωση αλλάζει τη φαρμακοκινητική ορισμένων σκευασμάτων (λιθία, αντιψυχωσικά) (GHHiN).
Συμπεριφορικές μεταβολές και κοινωνικές συνέπειες
  • Η ζέστη συσχετίζεται με αυξημένη επιθετικότητα και εγκληματικότητα, πιθανώς λόγω μείωσης της σεροτονίνης και αυξημένου στρες (WEF).
Συστάσεις για τον Αύγουστο
  • Ενυδάτωση: Λήψη υγρών και ηλεκτρολυτών.
  • Δροσερό περιβάλλον: Χρήση κλιματισμού, σκιάς και ανεμιστήρων.
  • Καλή ποιότητα ύπνου: Αποφυγή θερμών δωματίων, ελαφρά σκεπάσματα.
  • Στήριξη ευάλωτων ομάδων: Παρακολούθηση ατόμων με ψυχικά νοσήματα.
  • Διαχείριση στρες: Τεχνικές χαλάρωσης, mindfulness, παραμονή κοντά σε νερό (blue spaces).
Δηλώσεις Ειδικών
  • Dr. Laurence Wainwright (Oxford University): «Οι καύσωνες αυξάνουν τον κίνδυνο αυτοκτονιών και υποτροπών σε διπολικές διαταραχές». (The Guardian)
  • Dr. Asim Shah (Baylor College of Medicine): «Όλες οι ψυχικές ασθένειες επιδεινώνονται με τη ζέστη λόγω κόπωσης, ευερεθιστότητας και άγχους». (Neuroscience News)
  • Dr. Amruta Nori-Sarma (Boston University): «Οι ημέρες ακραίας ζέστης αυξάνουν την ανάγκη για επείγουσα ψυχιατρική φροντίδα». (Medical News Today)
Πηγές:
  • UCLA Health, Baylor College of Medicine, Boston University, Oxford University, Global Heat Health Information Network (GHHiN), National Institute of Environmental Health Sciences (NIH).

 

Πηγη: https://healthpharma.gr/

Ερευνητές: Νέος δίαυλος επικοινωνίας μεταξύ εντέρου και εγκεφάλου

Νέα επιστημονική μελέτη αποκαλύπτει ότι η σύνδεση ανάμεσα στο έντερο και τον εγκέφαλο είναι τόσο εξελιγμένη, ώστε ενδέχεται να συνιστά μια άγνωστη έως τώρα αίσθηση – ικανή να επηρεάζει την όρεξη, αλλά και τη συναισθηματική μας κατάσταση.

Παρόλο που η επικοινωνία ανάμεσα στα δύο όργανα έχει ήδη συσχετιστεί με πλήθος παθήσεων, οι βιολογικοί μηχανισμοί πίσω από αυτή τη σύνδεση παρέμεναν μέχρι σήμερα ασαφείς.

Επιστημονική ομάδα από το Πανεπιστήμιο Ντιουκ στις ΗΠΑ, βασιζόμενη σε όσα γνωρίζουμε για τα πεπτικά και νευρολογικά μας συστήματα, παρακολούθησε μια αλληλουχία βιοχημικών διεργασιών από το πεπτικό σύστημα ποντικών έως τον εγκέφαλό τους.

«Θέλαμε να διερευνήσουμε αν το σώμα μπορεί να αναγνωρίζει μοτίβα μικροβίων σε πραγματικό χρόνο, όχι απλώς ως ανοσολογική ή φλεγμονώδη αντίδραση, αλλά ως νευρική απόκριση που καθοδηγεί τη συμπεριφορά εκείνη τη στιγμή», εξηγεί ο νευροεπιστήμονας Ντιέγκο Μποόρκεζ.

Ενεργοποίηση του ανοσοποιητικού

Η μελέτη επικεντρώθηκε στην πρωτεΐνη φλατζελίνη (flagellin), που εντοπίζεται στα βακτήρια του εντέρου και είναι ήδη γνωστό πως ενεργοποιεί το ανοσοποιητικό. Οι ερευνητές θέλησαν να δουν αν η φλατζελίνη θα μπορούσε να στείλει απευθείας σήματα στον εγκέφαλο. Χορηγώντας σε νηστικά ποντίκια μικρές δόσεις φλατζελίνης, εντόπισαν μηχανισμούς που συνέδεαν τα βακτήρια του εντέρου με τον εγκέφαλο, μέσω κυττάρων του παχέος εντέρου που ονομάζονται νευροπόδια (neuropods) και του πνευμονογαστρικού νεύρου (vagus nerve). Τα ποντίκια έτρωγαν λιγότερο από το συνηθισμένο, γεγονός που δείχνει πως η φλατζελίνη λειτουργούσε σαν χημικός αγγελιοφόρος.

Σε επόμενα πειράματα, όταν απενεργοποιήθηκαν οι υποδοχείς που αναγνωρίζουν τη φλατζελίνη, τα ποντίκια συνέχισαν να τρώνε – μια ακόμη ένδειξη ότι ο εντοπισμένος μηχανισμός λειτουργούσε όπως ανέμεναν οι επιστήμονες.

Αν και είναι ήδη γνωστό ότι ο εγκέφαλος ρυθμίζει την όρεξη βάσει ερεθισμάτων από το έντερο, οι ερευνητές υποστηρίζουν πως το γεγονός ότι τα βακτήρια ενεργοποιούν άμεσα και πολύπλοκα σήματα, συνιστά μια νέα αισθητηριακή διαδικασία.

«Αυτή η αίσθηση επιτρέπει στον οργανισμό να προσαρμόζει τη συμπεριφορά του σε μοριακά σήματα που προέρχονται από τα μικρόβια που φιλοξενεί. Την ονομάζουμε νευροβιοτική αίσθηση (neurobiotic sense)» έγραψαν στη μελέτη τους.

Πεπτικό σύστημα

Αν και απαιτούνται περαιτέρω μελέτες για να διαπιστωθεί αν η ίδια διαδικασία παρατηρείται και στους ανθρώπους, οι ερευνητές θεωρούν ότι είναι πολύ πιθανό, δεδομένης της ομοιότητας μεταξύ του ανθρώπινου και του πεπτικού συστήματος των τρωκτικών.

Στόχος τους είναι να επεκτείνουν την έρευνα ώστε να εντοπίσουν και άλλες μορφές επικοινωνίας μεταξύ μικροβίων του εντέρου και του εγκεφάλου, αλλά και να δουν πώς αλλάζουν αυτά τα σήματα με την πάροδο του χρόνου. Σε βάθος χρόνου, η μελέτη μπορεί να συμβάλει στην κατανόηση και την αντιμετώπιση διατροφικών διαταραχών και της παχυσαρκίας.

«Πιστεύω ότι αυτή η μελέτη θα βοηθήσει την ευρύτερη επιστημονική κοινότητα να κατανοήσει πώς η συμπεριφορά μας επηρεάζεται από τα μικρόβια», δήλωσε ο Μποόρκεζ.

«Ένα σαφές επόμενο βήμα είναι να διερευνήσουμε πώς συγκεκριμένα είδη διατροφής επηρεάζουν το μικροβίωμα του εντέρου. Αυτό μπορεί να αποτελέσει κρίσιμο κομμάτι του παζλ σε παθήσεις όπως η παχυσαρκία ή οι ψυχικές διαταραχές».

 

 

Πηγη: https://healthpharma.gr/

Ποιο νοσοκομείο δίνει τέλος στην ταλαιπωρία των παιδιατρικών μεταμοσχεύσεων στο εξωτερικό

Το Ωνάσειο Νοσοκομείο εξελίσσεται σε Εθνικό Κέντρο Μεταμοσχεύσεων και σύντομα αναμένεται να δώσει τέλος στην ταλαιπωρία των οικογενειών που αναγκάζονταν να ταξιδεύουν στο εξωτερικό, όπως έγινε με τον 15χρονο Δημήτρη που υποβλήθηκε σε μεταμόσχευση ήπατος στο Τορίνο –  Ο κ. Ιωάννης Μπολέτης, Προέδρος του Ωνασείου Νοσοκομείου εξηγεί

 

Το Ωνάσειο Νοσοκομείο αλλάζει. Η αλλαγή αυτή δεν είναι απλώς ονομαστική ή θεσμική· είναι ουσιαστική, βαθιά και συνολική. Από Ωνάσειο Καρδιοχειρουργικό Κέντρο, μετεξελίσσεται πλέον σε Νοσοκομείο, ανταποκρινόμενο σε μια μακρόχρονη ανάγκη της ελληνικής κοινωνίας και του Εθνικού Συστήματος Υγείας, τη δημιουργία ενός εξειδικευμένου πυλώνα, ικανού να συνεισφέρει στην κάλυψη των αναγκών της χώρας στον νευραλγικό τομέα των μεταμοσχεύσεων.

Το Ωνάσειο ιδρύθηκε το 1993, ως μια ιστορική δωρεά του Ιδρύματος Ωνάση, με στόχο να προσφέρει ισότιμη πρόσβαση σε καρδιοχειρουργικές υπηρεσίες υψηλής ποιότητας σε όλους τους πολίτες. Από τότε μέχρι σήμερα, έχει καταγράψει χιλιάδες καρδιοχειρουργικές επεμβάσεις, ενώ από το 1995 διαθέτει και το μοναδικό πρόγραμμα μεταμόσχευσης καρδιάς στην Ελλάδα, με περισσότερες από 250 επιτυχείς επεμβάσεις. Παράλληλα, από το 2020 έχει ξεκινήσει και η μεταμόσχευση πνευμόνων με περισσότερες από 50 πραγματοποιημένες μέχρι σήμερα, ύστερα από διακοπή της συνεργασίας της χώρας μας με το εξωτερικό και με την υποστήριξη του Ιδρύματος Ωνάση για την εκπαίδευση του προσωπικού μας στη Βιέννη.

Σήμερα, με τη λειτουργία του νέου κτιρίου που θα ξεκινήσει σταδιακά από τον Σεπτέμβριο, το Ωνάσειο περνά στη νέα εποχή. Το νέο αυτό κτίριο, ειδικά σχεδιασμένο για μεταμοσχεύσεις και για την παιδιατρική καρδιολογία και καρδιοχειρουργική, δεν έρχεται απλώς να επεκτείνει τη δυναμικότητα του νοσοκομείου, αλλά να αναβαθμίσει συνολικά τη φυσιογνωμία του. Η μετονομασία σε Ωνάσειο Νοσοκομείο αποτελεί αναγνώριση αυτής της μετεξέλιξης. Πλέον, μιλάμε για ένα εθνικό κέντρο μεταμοσχεύσεων όλων των συμπαγών οργάνων: καρδιάς, πνεύμονα, νεφρού και, σύντομα ήπατος. Ήδη, οι πρώτες παιδιατρικές μεταμοσχεύσεις νεφρού έχουν πραγματοποιηθεί με επιτυχία σε συνεργασία με τα Νοσοκομεία «Λαϊκό» και «Π. & Α. Κυριακού» και Έλληνες χειρουργούς από το Ηνωμένο Βασίλειο. Με αυτές τις επεμβάσεις, δίνεται τέλος στην ταλαιπωρία οικογενειών που, μέχρι πρότινος, αναγκάζονταν να ταξιδεύουν στο εξωτερικό, με υψηλό κόστος και ψυχική επιβάρυνση.

Η στήριξη όμως του εθνικού προγράμματος μεταμοσχεύσεων είναι πλήρης και πολυεπίπεδη. Η Ελλάδα, χάρη σε έναν ολοκληρωμένο σχεδιασμό από το 2020 και εξορθολογισμένες θεσμικές παρεμβάσεις, έχει υπερδιπλασιάσει τον αριθμό των δοτών από τις 4 δωρεές ανά εκατομμύριο πληθυσμού, έχει ξεπεράσει τις 10,6. Αν συνεχιστεί η φετινή πορεία, εκτιμάται ότι θα φτάσουμε τους 150 δότες οργάνων το 2025 αριθμός που φαινόταν αδιανόητος μέχρι πριν λίγα χρόνια. Σε αυτό το νέο τοπίο, το Ωνάσειο παίζει καθοριστικό ρόλο στην κλινική πράξη, στην οργάνωση, στην εκπαίδευση και στην κουλτούρα της δωρεάς. Είναι σημαντικό πως δημιουργούμε νέο ανοσολογικό εργαστήριο που θα καλύπτει σχεδόν το 80% των αναγκών της χώρας, εξοπλίζουμε τη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας και τις αναισθησιολογικές μας υποδομές για να ανταποκριθούμε στις πιο απαιτητικές επεμβάσεις ενώ ενισχύουμε τους τοπικούς συντονιστές και επενδύουμε στην εκπαίδευση των επαγγελματιών υγείας.

Παράλληλα, μέσα από δράσεις ενημέρωσης, οργανώνουμε καμπάνιες με επίκεντρο τον άνθρωπο, ενημερωτικά συνέδρια, σχολεία εκπαίδευσης, εκπαιδευτικά προγράμματα για παιδιά όπως οι «Οργανούληδες», θεματικές εκδηλώσεις, ψηφιακά masterclasses. Όλα στοχεύουν στην εμπέδωση μιας νέας νοοτροπίας: η δωρεά οργάνων είναι πράξη βαθιάς κοινωνικής ευθύνης και συλλογικής ελπίδας. Όλες αυτές οι δράσεις γίνονται σε συνεργασία με τον ΕΟΜ και το Ίδρυμα Ωνάση.

Το Ωνάσειο αλλάζει. Και μαζί του αλλάζει η ίδια η χώρα. Από την αποσπασματική διαχείριση του παρελθόντος, περνάμε σήμερα στη συστηματική οργάνωση, με σχέδιο, υποδομές και συνεργασία όλων των εμπλεκομένων φορέων. Και αυτή η πορεία αποδίδει καρπούς. Στην εποχή της τεχνολογίας, της επιστήμης και των υψηλών προσδοκιών, το νέο Ωνάσειο Νοσοκομείο αναδεικνύεται σε φάρο ελπίδας και ζωής. Με επαγγελματισμό, με πίστη στον άνθρωπο, με δέσμευση στην ποιότητα και με σεβασμό στον ασθενή. Η νέα του ταυτότητα δεν είναι απλώς τίτλος: είναι αποστολή.

 

 

Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/

Καινοτόμος ανοσοθεραπεία κατά του καρκίνου του πνεύμονα, με ελληνική σφραγίδα

Μία από τις μεγαλύτερες κλινικές μελέτες, παγκόσμιας κλίμακας, που έχει πραγματοποιηθεί με ελληνική συμμετοχή, και αφορά τον καρκίνο του πνεύμονα, παρουσιάστηκε τον περασμένο μήνα στο Αμερικανικό Συνέδριο Ογκολογίας. Ταυτόχρονα τα αποτελέσματά της δημοσιεύτηκαν στο σημαντικό ιατρικό περιοδικό «The New England Journal of Medicine».

Πολλά ελληνικά κέντρα συμμετείχαν στην κλινική μελέτη, υπό τον συντονισμό του Διευθυντή της Δ’ Ογκολογικής Κλινικής και Μονάδας Κλινικών Μελετών του Ερρίκος Ντυνάν, Ιωάννη Μούντζιου, ο οποίος είναι ο πρώτος συγγραφέας και κεντρικός ερευνητής.

Τα ευρήματα ανοίγουν νέους θεραπευτικούς δρόμους απέναντι στον μικροκυτταρικό καρκίνο που αποτελεί μια επιθετική μορφή καρκίνου του πνεύμονα, η οποία ευθύνεται για το 15-20% των νέων διαγνώσεων στη χώρα μας και παγκόσμια.

«Μια νέα κατηγορία φαρμάκων που δημιουργήθηκε με τη βοήθεια της βιοτεχνολογίας και στην οποία εστίασε η κλινική έρευνα με σημαντικό αριθμό ασθενών στο «Ερρίκος Ντυνάν» και άλλα ελληνικά κέντρα, κατέγραψε μείωση έως 40% του σχετικού κινδύνου θανάτου από τη νόσο, ενισχύοντας το ανοσοποιητικό σύστημα. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι επίσης ότι η νέα θεραπεία φάνηκε να είναι καλύτερα ανεκτή από τη χημειοθεραπεία και να μειώνει σημαντικά τα ποσοστά εμφάνισης ιδιαίτερα επιβαρυντικών συμπτωμάτων των ασθενών, όπως η δύσπνοια, ο βήχας και το θωρακικό άλγος», αναφέρεται σε ανακοίνωση του νοσοκομείου «Ερρίκος Ντυνάν».

Σημειώνεται ότι η νέα θεραπευτική μέθοδος έχει ήδη λάβει εγκρίσεις για ευρεία εφαρμογή. Ειδικότερα, τα αποτελέσματα της νέας θεραπευτικής προσέγγισης οδήγησαν στην ταχύτατη (breakthrough) έγκριση του φαρμάκου που χρησιμοποιήθηκε (της κατηγορίας φαρμάκων «T-cell engagers») στις ΗΠΑ και σε άλλες χώρες (Καναδάς, Βραζιλία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ιαπωνία, Αυστραλία), ενώ η έγκριση του φαρμάκου στην Ευρώπη και στη χώρα μας αναμένεται εντός του 2026.

Με αφορμή και την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου του Πνεύμονα (1η Αυγούστου), από το Ερρίκος Ντυνάν και τον κ. Μούντζιο ανοίγει ένας ενημερωτικός κύκλος για παθολόγους – ογκολόγους και άλλες ειδικότητες σχετικά με τα αποτελέσματα της παγκόσμιας κλινικής μελέτης και της καινοτόμου ανοσοθεραπείας. «Η χώρα μας πρωτοστάτησε σε αυτή τη σημαντικότατη επιστημονική εξέλιξη. Πολλά ελληνικά κέντρα συμμετείχαν στην κλινική μελέτη, με το νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν να βρίσκεται στην πρώτη θέση παγκοσμίως σε αριθμό ένταξης ασθενών, μπροστά από φημισμένα νοσοκομεία, όπως το Memorial Cancer Center της Νέας Υόρκης και το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Σαγκάης. Η διεθνής αναγνώριση του έργου μας αποδεικνύει περίτρανα τη δυναμική των ελληνικών ερευνητικών κέντρων που δεν έχουν τίποτε να ζηλέψουν σε δυνατότητες, υποδομή και κυρίως σε πρόσβαση σε καινοτόμα φάρμακα σε σχέση με τα καλύτερα κέντρα του εξωτερικού και σηματοδοτεί έναν πρωταγωνιστικό ρόλο για την ελληνική ογκολογία», επισημαίνει ο κ. Μούντζιος.

 

 

Πηγη: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Στη λίστα με τα καρκινογόνα και η ηπατίτιδα D – Η εικόνα στην Ελλάδα

Έκκληση στις κυβερνήσεις και τους ανεξάρτητους φορείς υγείας, προκειμένου να αναλάβουν δράση για να μειωθούν τα περιστατικά ιογενούς ηπατίτιδας διεθνώς, τα οποία ευθύνονται κατά κύριο λόγο για το δυσβάσταχτο φορτίο νοσηρότητας και θνητότητας του καρκίνου του ήπατος, απηύθυνε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ηπατίτιδας στις 28 Ιουλίου.

Όπως υπογραμμίζει ο Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ, Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus, κάθε 30 λεπτά, κάπου στον κόσμο, ένας ασθενής πεθαίνει από καρκίνο του ήπατος, κίρρωση του ήπατος ή ηπατική ανεπάρκεια που προκλήθηκαν από ιογενή ηπατίτιδα. Οι ιογενείς ηπατίτιδες προκαλούνται από τους ιούς A, B, C, D και E οι οποίοι οδηγούν σε οξεία λοίμωξη του ήπατος. Μεταξύ των διαφορετικών αυτών τύπων ιών, μόνοι οι ηπατίτιδες Β, C και D μπορούν να αυξήσουν κατακόρυφα τον κίνδυνο ηπατικής κίρρωσης, ηπατικής ανεπάρκειας και καρκίνου του ήπατος.

Υποδιαγνωσμένες νόσοι οι ιογενείς ηπατίτιδες

Το μεγαλύτερο πρόβλημα με τις ηπατίτιδες η υποδιάγνωσή τους. Η πλειονότητα των ασθενών (ποσοστό άνω του 80%) δεν γνωρίζουν ότι έχουν μολυνθεί και νοσούν από χρόνια λοίμωξη και το ποσοστό αυτό ισχύει και για την Ελλάδα. Οι ιοί της ηπατίτιδας B, C και D πλήττουν περισσότερους από 300 εκατομμύρια ανθρώπους διεθνώς και προκαλούν περισσότερους από 1,3 εκατ. θανάτους ετησίως, με τους θανάτους να οφείλονται κυρίως σε δύο αιτίες, τον ηπατικό καρκίνο και την ηπατική κίρρωση.

Η ηπατίτιδα D κατατάσσεται (και αυτή) ως καρκινογόνο

Στους ήδη γνωστούς για την καρκινογόνο δράση τους ιούς της ηπατίτιδας Β και C, κατατάσσεται πλέον και η λιγότερο γνωστή στο ευρύ κοινό ηπατίτιδα D. Η ηπατίτιδα D πλήττει μόνο ασθενείς που έχουν ήδη μολυνθεί με τον ιό της ηπατίτιδας B και συνδέεται με έως και 6πλάσιο κίνδυνο ηπατικού καρκίνου σε σύγκριση με την λοίμωξη μόνο από ηπατίτιδα Β. Οι ασθενείς που έχουν μολυνθεί από ηπατίτιδα Β και μολύνονται και από ηπατίτιδα D, έχουν σύμφωνα με μελέτες από 2πλάσιο έως και 6πλάσιο κίνδυνο να εμφανίσουν ηπατικό καρκίνο που είναι ιδιαίτερα δύσκολος στην αντιμετώπισή του. Στο σημείο αυτό πρέπει να επισημάνουμε ότι οι πληθυσμοί που είναι περισσότερο ευάλωτοι στη μόλυνση με τους ιούς της ηπατίτιδας περιλαμβάνουν ανθρώπους που κάνουν χρήση ενδοφλέβιων ναρκωτικών, άτομα που ζουν σε συνθήκες αστεγίας και παρουσιάζουν και πολλές συννοσηρότητες όπως λοίμωξη με τον ιό HIV/AIDS και άλλες χρόνιες λοιμώξεις.

Η ένταξη της ηπατίτιδας D στη λίστα του ΠΟΥ με τα γνωστά και αποδεδειγμένα καρκινογόνα αναμένεται να επιταχύνει τις διαδικασίες για την ανάπτυξη θεραπειών και τον περιορισμό των χρόνιων λοιμώξεων.

Άλλωστε ο ΠΟΥ εξέδωσε νέες κατευθυντήριες οδηγίες μέσα στο 2024 αναφορικά με τις διαγνωστικές εξετάσεις, το street testing και τη διάγνωση της ηπατίτιδας D, όπως επισημαίνει η Dr. Meg Doherty, νέα Διευθύντρια του Τομέα της Επιστήμης της Υγείας στον ΠΟΥ.

Επανάσταση στη θεραπεία της ηπατίτιδας C

Τα τελευταία χρόνια έχει συντελεστεί επανάσταση στη θεραπεία της ηπατίτιδας C, με νέα σχήματα που επιτυγχάνουν εκρίζωση του ιού HCV σε διάστημα 2-3 μηνών. Παράλληλα αναπτύχθηκαν αποτελεσματικές θεραπείες που προκαλούν μακροχρόνια ύφεση στην ηπατίτιδα B. Την ίδια ώρα καταγράφεται πρόοδος σε θεραπευτικές προσεγγίσεις για την ηπατίτιδα D. Ωστόσο για να καταγραφεί αληθινό όφελος στην μείωση του φορτίου της ηπατικής κίρρωσης και του ηπατικού καρκίνου, θα πρέπει να εκπονηθούν Εθνικά Σχέδια Δράσης, συμπεριλαμβάνοντας τον προφυλακτικό εμβολιασμό, το συχνό testing στις ομάδες υψηλού κινδύνου, την εφαρμογή πολιτικών μείωσης της βλάβης και την ανεμπόδιστη πρόσβαση όλων των ασθενών στη θεραπεία. Όλα τα μέτρα θα πρέπει να συμπεριληφθούν στα Εθνικά Συστήματα Υγείας με συντονισμό των δράσεων ώστε να αυξηθεί η έγκαιρη διάγνωση και η ισότιμη πρόσβαση στη θεραπεία.

Η εικόνα στην Ελλάδα

Οι περισσότεροι άνθρωποι με ηπατίτιδα C δεν εμφανίζουν συμπτώματα, παρά μόνο όταν έχει προχωρήσει η ίνωση στο ήπαρ (οπότε είναι πλέον και πολύ αργά) και μέχρι τότε αγνοούν ότι έχουν μολυνθεί από τον ιό. Υπολογίζεται ότι περίπου το 1,5-2% του Ελληνικού πληθυσμού είναι φορείς του ιού HCV. Με άλλα λόγια, στην Ελλάδα εκτιμάται ότι περισσότερα από 135.000 άτομα πάσχουν από ηπατίτιδα C, εκ των οποίων μόλις 30.000 έχουν διαγνωσθεί με τη νόσο, ενώ οι υπόλοιποι το αγνοούν. Από τους διαγνωσμένους ασθενείς μόνο το 30-40% είχαν λάβει θεραπεία (περίπου 13.000 άτομα) έως το 2016. Τα τελευταία χρόνια συντελείται στην πατρίδα μας πρόοδος σε ομάδες ευάλωτων ανθρώπων στον ιό HCV, όπως είναι στα εξαρτημένα από ενδοφλέβια ναρκωτικά άτομα, στους κρατούμενους στις φυλακές, σε ομάδες προσφύγων και μεταναστών, όπου γίνονται στοχευμένες δράσεις για την διάγνωση της ηπατίτιδας C, ώστε να ξεκινήσει η λήψη της θεραπείας. Οι ασθενείς με ηπατίτιδα C έχουν όπως έχει αναφερθεί συννοσηρότητες που περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων τον ιό HIV/AIDS, την ηπατίτιδα D και την αιμορροφιλία και οι πολιτικές υγείας που πρέπει να εφαρμοστούν προκειμένου να αντιμετωπιστούν ολιστικά αυτές οι απειλές για τη δημόσια υγεία πρέπει να περιλαμβάνουν πολλές στοχευμένες δράσεις, με ομάδες εργασίας δρόμου (street working) καθώς ένα ποσοστό των ασθενών ζει σε συνθήκες αστεγίας.

Η πρόοδος σε αριθμούς

Η πρόοδος που έχει συντελεστεί τα τελευταία χρόνια καταγράφεται στα ακόλουθα αριθμητικά στοιχεία:
• Το 2025 οι χώρες που εκπόνησαν Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις ηπατίτιδες αυξήθηκαν από 59 σε 123!

• Από την έναρξη του 2025, συνολικά 129 χώρες υιοθέτησαν πολιτικές έγκαιρης διάγνωσης και παρέμβασης για την ηπατίτιδα Β στον πληθυσμό των εγκύων γυναικών. Πρόκειται για μεγάλη αύξηση καθώς το 2024 ο αντίστοιχος αριθμός ήταν 106 χώρες.

• Επίσης μέσα στο 2025, 147 χώρες πλέον έχουν συμπεριλάβει τον εμβολιασμό των νεογνών έναντι της ηπατίτιδας Β, με μια δόση αμέσως μετά τη γέννησή τους. Πρόκειται για ακόμα μια σημαντική αύξηση καθώς το 2022, αυτό ίσχυε για 138 χώρες.

Τα υφιστάμενα κενά, που πρέπει να καλυφθούν

Ωστόσο παραμένουν κενά και ελλείψεις που πρέπει να καλυφθούν με περαιτέρω δράσεις. Σύμφωνα με την Παγκόσμια Έκθεση για την ηπατίτιδα του 2024:
• Το testing και η πρόσβαση στη θεραπεία παραμένουν σε κρίσιμα χαμηλό επίπεδο: Μόλις το 13% των ασθενών με ηπατίτιδα B και μόλις το 36% των ασθενών με ηπατίτιδα C είχαν διαγνωστεί μέχρι το 2022.
• Τα ποσοστά για την λήψη θεραπείας ήταν ακόμα χαμηλότερα το 2022: Το 3% των ασθενών με ηπατίτιδα B και το 20% των ασθενών με ηπατίτιδα C είχαν πρόσβαση στα φάρμακα, προ 3ετίας. Τα ποσοστά αυτά είναι απογοητευτικά και πολύ χαμηλότερα των στόχων του ΠΟΥ, που για το 2025 διαμορφώνονται ως εξής: Το 60% των ασθενών με ηπατίτιδες να διαγνωστούν και το 50% να λάβουν θεραπεία.
• Η ένταξη των υπηρεσιών υγείας για την ηπατίτιδα στα κατά τόπους ΕΣΥ των κρατών παρουσιάζει μεγάλες ανισότητες: Μόνο 80 χώρες διαθέτουν υπηρεσίες υγείας για την πρόληψη της ηπατίτιδας στις Δομές Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, 128 χώρες έχουν εντάξει αυτές τις υπηρεσίες στα υφιστάμενα προγράμματά τους για το HIV/AIDS και μόλις 27 χώρες έχουν συμπεριλάβει υπηρεσίες για την ηπατίτιδα C μέσα σε κέντρα μείωσης της βλάβης.

Αν ληφθούν περισσότερα μέτρα και επιτευχθούν οι στόχοι του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας μέχρι το 2030, θα σωθούν επιπλέον 2,8 εκατ. ζωές και θα αποφευχθούν 9,8 εκατ. νέες λοιμώξεις με τους ιούς της ηπατίτιδας.

Σημαντική η αποστιγματοποίηση

Η φετινή εκστρατεία του Παγκοσμίου Οργανισμού Υγείας για την Παγκόσμια Ημέρα Ηπατίτιδας έχει τίτλο: «Ηπατίτιδα, ας την κατανοήσουμε» ή «Ηπατίτιδα ας την σπάσουμε», ανάλογα με το ποια ερμηνεία επιλέγουμε να δώσουμε κατά την μετάφραση. Προφανώς ο όρος «ας την σπάσουμε» αναφέρεται σε έναν κύκλο όπου συμπεριλαμβάνει και το στίγμα. Στις ηπατίτιδες, όπως ισχύει και για το HIV/AIDS το στίγμα είναι συνήθως βαρύτερο και από την ίδια τη νόσο και δύσκολα αντιμετωπίζεται. Η ισότιμη πρόσβαση στην έγκαιρη διάγνωση και τη θεραπεία περνά μέσα από την ενίσχυση της χρηματοδότησης των προγραμμάτων που στοχεύουν στην εξάλειψη της ιογενούς ηπατίτιδας και από την καταπολέμηση του στίγματος, που συχνά εγκλωβίζει τους ασθενείς στο περιθώριο και τους οδηγεί στον κοινωνικό αποκλεισμό, ανατροφοδοτώντας ένα φαύλο κύκλο, από τον οποίο είναι δύσκολο να ξεφύγουν.

 

 

Πηγη: https://www.insider.gr/

«Βαρύ» το αποτύπωμα της COVID-19 στον εγκέφαλο – Αφορά ακόμη κι όσους δε νόσησαν

Νέα έρευνα ρίχνει φως στις ευρείες νευρολογικές επιπτώσεις της πανδημίας και στον τρόπο που μεγάλα, σημαντικά γεγονότα αποδεικνύονται καθοριστικά για την εγκεφαλική λειτουργία

 

Μόνιμες επιπτώσεις στη λειτουργία του εγκεφάλου μπορεί να έχει προκαλέσει η πανδημία COVID-19, επιταχύνοντας τη νοητική γήρανση, ακόμη και στα άτομα που δεν μολύνθηκαν από τον ιό, υποστηρίζει μια νέα, πρωτοποριακή μελέτη από το Πανεπιστήμιο του Νότιγχαμ. Η έρευνα, που δημοσιεύεται στο Nature Communications, ρίχνει φως στις ευρείες νευρολογικές επιπτώσεις της πανδημίας, υπογραμμίζοντας ότι παράγοντες που παρατηρήθηκαν σε παγκόσμιο επίπεδο, ενισχύοντας το προϋπάρχον στρες, όπως η παρατεταμένη απομόνωση, η αβεβαιότητα και οι διαταραχές στον τρόπο ζωής, μπορεί να έχουν επιδράσει διακριτικά, αλλά σημαντικά στην υγεία του εγκεφάλου.

Τα σημάδια που «μαρτυρούν» μια επιταχυνόμενη γήρανση

Χρησιμοποιώντας δεδομένα από σχεδόν 1.000 υγιείς ενήλικες που συμμετείχαν στη μελέτη UK Biobank, οι ειδικοί της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου ανέλυσαν εγκεφαλικές τομογραφίες που είχαν ληφθεί τόσο πριν, όσο και μετά την πανδημία. Χρησιμοποιήθηκαν προηγμένες τεχνικές απεικόνισης και εργαλεία μηχανικής μάθησης για να εκτιμηθεί η «ηλικία του εγκεφάλου» κάθε συμμετέχοντα, μια μέτρηση που συγκρίνει τη βιολογική ηλικία του εγκεφάλου με την πραγματική ηλικία ενός ατόμου. Η ομάδα είχε προηγουμένως αναπτύξει ένα αξιόπιστο μοντέλο υπολογισμού ηλικίας του εγκεφάλου, χρησιμοποιώντας τομογραφίες περισσότερων από 15.000 υγιών ατόμων χωρίς υποκείμενα προβλήματα υγείας, επιτρέποντας την ακριβή αξιολόγηση της νευρολογικής γήρανσης.

Σύμφωνα με τα συμπεράσματα της μελέτης, τα άτομα που βίωσαν την πανδημία παρουσίασαν σημάδια ταχύτερης γήρανσης του εγκεφάλου σε σύγκριση με εκείνα των οποίων οι εγκεφαλικές τομογραφίες είχαν ληφθεί εξ ολοκλήρου πριν από την COVID-19. Το φαινόμενο, μάλιστα, παρουσιαζόταν πιο έντονα στους ηλικιωμένους, τους άνδρες και τα άτομα που προέρχονταν από μειονεκτικά κοινωνικοοικονομικά περιβάλλοντα.

Είναι ενδιαφέρον ότι, ενώ οι συμμετέχοντες που είχαν προσβληθεί από COVID-19 μεταξύ των τομογραφιών παρουσίασαν μείωση σε συγκεκριμένες γνωστικές λειτουργίες, όπως η νοητική ευελιξία και η ταχύτητα επεξεργασίας, εκείνοι που δεν είχαν προσβληθεί εξακολουθούσαν να παρουσιάζουν σημάδια δομικής γήρανσης του εγκεφάλου. Ωστόσο, στα μη μολυσμένα άτομα, οι αλλαγές δεν φάνηκε να οδηγούν σε άμεσα γνωστικά συμπτώματα.

«Αυτό που με εξέπληξε περισσότερο ήταν ότι ακόμη και άτομα που δεν είχαν προσβληθεί από COVID παρουσίασαν σημαντική αύξηση των ρυθμών γήρανσης του εγκεφάλου. Αυτό δείχνει πόσο η ίδια η εμπειρία της πανδημίας -από την απομόνωση έως την αβεβαιότητα- μπορεί να έχει επηρεάσει την υγεία του εγκεφάλου μας», υπογράμμισε ο κύριος συγγραφέας, δρ. Ali-Reza Mohammadi-Nejad. 

Μια αναστρέψιμη κατάσταση

Παρά τα απογοητευτικά ευρήματα, οι ερευνητές τόνισαν ότι η παρατηρούμενη γήρανση του εγκεφάλου μπορεί να είναι αναστρέψιμη. «Η μελέτη μας υπενθυμίζει ότι η υγεία του εγκεφάλου δε διαμορφώνεται μόνο από τις ασθένειες, αλλά κι από το καθημερινό μας περιβάλλον. Η πανδημία έθεσε σε δοκιμασία τη ζωή των ανθρώπων, ειδικά εκείνων που ήδη αντιμετώπιζαν προβλήματα. Δεν μπορούμε ακόμη να ελέγξουμε αν οι αλλαγές που παρατηρήσαμε θα αντιστραφούν, αλλά είναι σίγουρα πιθανό – κι αυτό είναι μια ενθαρρυντική σκέψη», σχολίασε η καθηγήτρια νευροαπεικόνισης, Dorothee Auer.

Από την πλευρά του, ο καθηγητής Σταμάτιος Σωτηρόπουλος, πρόσθεσε ότι η μελέτη προσφέρει μια σπάνια εικόνα για το πώς τα παγκόσμια γεγονότα μπορούν να αφήσουν ένα νευρολογικό αποτύπωμα: «Τα διαχρονικά δεδομένα μαγνητικής τομογραφίας που συλλέχθηκαν πριν και μετά την πανδημία από την UK Biobank μας έδωσαν μια σπάνια ευκαιρία να παρατηρήσουμε πώς τα σημαντικά γεγονότα της ζωής μπορούν να επηρεάσουν τον εγκέφαλο».

 

 

Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/

Η γυναίκα που έφερε επανάσταση στη Νευρολογία – Πρωτοπόρος στην επιστήμη και τη ζωή

Όταν αναφερόμαστε στην υγεία του εγκεφάλου, συχνά εστιάζουμε σε λειτουργίες όπως η σκέψη, η μνήμη και τα συναισθήματα. Ωστόσο, μια από τις πιο σημαντικές λειτουργίες του είναι η ικανότητα να «μεταφράζει» την πρόθεση σε κίνηση. Πώς λειτουργεί, όμως, αυτή η σύνδεση και τι συμβαίνει όταν καταρρέει, όπως στις περιπτώσεις ατόμων με νόσο Πάρκινσον;

Αυτά τα ερωτήματα απασχόλησαν την δρ. Anne Buckingham Young, μια πρωτοπόρο επιστήμονα, που άλλαξε τον ρου της νευρολογίας. Παρά τις προσωπικές δυσκολίες που αντιμετώπισε -διαγνώστηκε με δυσλεξία και, αργότερα, διπολική διαταραχή– διένυσε μια εκπληκτική επιστημονική πορεία: Έγινε η πρώτη γυναίκα πρόεδρος τμήματος στο Γενικό Νοσοκομείο της Μασαχουσέτης (MGH) και συνέβαλε, με την πρωτοποριακή της έρευνα, στη νευροφαρμακολογία και τη γενετική νευρολογία. Μερικά από τα επιτεύγματα που ξεχωρίζουν είναι ο εντοπισμός βασικών υποδοχέων νευροδιαβιβαστών, η συμβολή στην ανάπτυξη προηγμένων τεχνικών νευροαπεικόνισης και η ανακάλυψη της γενετικής μετάλλαξης που ευθύνεται για τη νόσο Χάντινγκτον. Όλα αυτά και πολλά ακόμη αναφέρονται στα απομνημονεύματά της, που δημοσιεύθηκαν πρόσφατα, με τίτλο «Disorderly Movements: A Neurologist’s Adventures in the Lab and Life».

Πρωτοπόρος στην επιστήμη – Και στη ζωή

Η επαγγελματική και η προσωπική της ζωή ενώνεται με τον σύζυγό της, δρ. Jack Penney, με τον οποίο διεξήγαγε μεγάλο μέρος του πιο σημαντικού έργου της. Μαζί ανακάλυψαν ότι το γλουταμινικό ήταν ο βασικός νευροδιαβιβαστής στην κορτικοσπειραματική οδό και ανέπτυξαν νέες τεχνικές απεικόνισης για τη μελέτη της βλάβης των υποδοχέων στον εγκέφαλο. Η συνεργασία τους κατέληξε σε ένα ευρέως αναφερόμενο μοντέλο της λειτουργίας των βασικών γαγγλίων, το οποίο παραμένει θεμελιώδες για την κατανόηση διαταραχών όπως η νόσος Πάρκινσον και η νόσος Χάντινγκτον. Ένωσε επίσης τις δυνάμεις της με την ερευνήτρια Nancy Wexler στη Βενεζουέλα, συμβάλλοντας στον εντοπισμό του γονιδίου της επανάληψης CAG, που ευθύνεται για τη νόσο Χάντινγκτον.

Στο βιβλίο αναφέρονται επίσης άγνωστες ιστορίες, χαρακτηριστικές της ενστικτώδους προσέγγισης της δρ. Young στην επιστήμη. Ως ειδικευόμενη στο UCSF, διέγνωσε κάποτε έναν σπάνιο όγκο στον εγκέφαλο, βασιζόμενη αποκλειστικά στην ασύμμετρη ανάπτυξη των μυών. Σε ένα άλλο περιστατικό, η ιατρική της διαίσθηση κατά τη διάρκεια ενός τοκετού -όπου ανίχνευσε μια επικίνδυνα υψηλή επισκληρίδιο- πιθανώς έσωσε τη ζωή της μητέρας.

Το 1991, η Young έγραψε ιστορία ως η πρώτη γυναίκα που ανέλαβε επικεφαλής τμήματος στο MGH. Η θητεία της σηματοδότησε μια «σεισμική» αλλαγή στην κουλτούρα της ακαδημαϊκής ιατρικής: Υπό την ηγεσία της, το ποσοστό των γυναικών καθηγητών αυξήθηκε από 0 σε πάνω από 30%. Τα κατορθώματά της σε αυτό το πεδίο θεωρούνται εξίσου σημαντικά με τα επιστημονικά της επιτεύγματα.

Το 1999, ο σύζυγός της πέθανε ξαφνικά, σε ηλικία 51 ετών. Η απώλεια της προκάλεσε ένα σπιράλ κατάθλιψης και κατάχρησης ουσιών, που οδήγησε στη νοσηλεία της στο νοσοκομείο. Ωστόσο, ακόμη και υπό αυτές τις συνθήκες, η δρ. Young συνέχισε να ηγείται των εξελίξεων και να καινοτομεί.

Το 2001 ίδρυσε το Mass General Institute for Neurodegenerative Disorders (MIND), ένα συνεργατικό ερευνητικό κέντρο, σχεδιασμένο για να επιταχύνει την πρόοδο σε όλους τους κλάδους. Διετέλεσε, επίσης, πρόεδρος τόσο της Αμερικανικής Νευρολογικής Εταιρείας, όσο και της Εταιρείας Νευροεπιστημών. Πρόκειται, μάλιστα, για το μοναδικό άτομο που κατείχε και τους δύο ρόλους.

Η Anne Buckingham Young προώθησε την κατανόησή μας για το πώς ο εγκέφαλος ελέγχει την κίνηση, αλλά βοήθησε και στο να αλλάξει ο τρόπος με τον οποίο η ιατρική αντιμετωπίζει τις γυναίκες επιστήμονες. Το έργο της ζωής της συνεχίζει να εμπνέει και να συμβάλει στην εξέλιξη του κλάδου της νευρολογίας.

 

 

Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/

Candida albicans: Ο αθόρυβος μύκητας που μπορεί να γίνει επικίνδυνος

Ο Candida albicans είναι ένας μικροοργανισμός που ζει μαζί μας – τις περισσότερες φορές ειρηνικά.

Περίπου το 80% των ανθρώπων φιλοξενεί στο έντερό του τον μύκητα Candida albicans – έναν μικροοργανισμό που τις περισσότερες φορές παραμένει ακίνδυνος και απαρατήρητος για χρόνια. Ωστόσο, όταν οι συνθήκες το επιτρέψουν, μπορεί να μετατραπεί σε έναν παθογόνο μικροβιακό οργανισμό που προκαλεί σοβαρές λοιμώξεις στο ουροποιητικό σύστημα, στους πνεύμονες και ακόμη και στον εγκέφαλο. Μια νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Microbiology Spectrum, από ερευνητές του Baylor College of Medicine και διεθνείς συνεργάτες, ρίχνει φως στους μηχανισμούς που επιτρέπουν στον συγκεκριμένο μύκητα να εγκαθίσταται και να επιβιώνει στο έντερο, ακόμη και σε υγιείς οργανισμούς.

Όταν ο Candida albicans «βολεύεται» στο έντερο

Σύμφωνα με την Kelsey Mauk, υποψήφια διδάκτωρ και πρώτη συγγραφέας της μελέτης, η ερευνητική ομάδα μελέτησε για πρώτη φορά την αποικιοποίηση του C. albicans σε υγιή ποντίκια, χωρίς προηγούμενη θεραπεία με αντιβιοτικά ή ανοσοκατασταλτικά φάρμακα – πρακτική που μέχρι τώρα θεωρούνταν απαραίτητη για να αναπτυχθεί ο μύκητας. Τα ευρήματα ξάφνιασαν τους επιστήμονες.

Η κλινική μορφή του μύκητα (στέλεχος CLCA10) κατάφερε να παραμείνει στο έντερο για τουλάχιστον 58 ημέρες χωρίς να προκαλέσει φλεγμονή, απώλεια βάρους ή να διαταράξει την ισορροπία της εντερικής μικροχλωρίδας. Επιπλέον, ακόμα και μετά από αντιμυκητιασική αγωγή, ο μύκητας μειώθηκε αλλά δεν εξαφανίστηκε πλήρως. Αυτό αποδεικνύει ότι το Candida albicans έχει την ικανότητα να εγκαθίσταται ανθεκτικά και διακριτικά, ακόμα και σε ένα υγιές περιβάλλον.

Τι καθορίζει την ικανότητα αποικιοποίησης;

Οι ερευνητές αρχικά υπέθεσαν ότι παράγοντες όπως το φύλο, η διατροφή ή η προέλευση των πειραματόζωων θα επηρέαζαν την ικανότητα του μύκητα να εγκατασταθεί. Όμως αποδείχθηκε ότι κανένας από αυτούς τους παράγοντες δεν επηρέασε την αποικιοποίηση. Όπως δήλωσε η Mauk: «Ο Candida albicans μπορεί να βολευτεί στο έντερο υπό πολλές διαφορετικές συνθήκες.» Αντίθετα, σημαντικό ρόλο φάνηκε να παίζουν συγκεκριμένες πρωτεΐνες του ίδιου του μύκητα, που συνδέονται με τη μορφή του υφής (hyphae) – δηλαδή όταν παίρνει την πιο παθογόνο, νηματοειδή του μορφή.

Ο ρόλος της candidalysin και άλλων πρωτεϊνών

Η candidalysin είναι μια μικρή τοξίνη-πεπτίδιο, την οποία παράγει ο μύκητας όταν παίρνει τη μορφή υφής. Μέχρι τώρα, οι επιστήμονες πίστευαν ότι επειδή η candidalysin προκαλεί ισχυρές φλεγμονώδεις αντιδράσεις, δεν θα συνέβαλλε στην αποικιοποίηση του εντέρου. Όμως τα πειράματα απέδειξαν το αντίθετο: «Η candidalysin, καθώς και δύο άλλες πρωτεΐνες – οι προσκολλητίνες Als3 και Hwp1 – ήταν απαραίτητες για να εγκατασταθεί ο μύκητας στο έντερο», εξηγεί η Mauk. Σε ποντίκια που μολύνθηκαν με στελέχη του μύκητα χωρίς αυτές τις πρωτεΐνες, τα επίπεδα αποικιοποίησης ήταν πολύ χαμηλότερα.

Νέοι θεραπευτικοί στόχοι

Ο Δρ. David Corry, καθηγητής Παθολογίας, Ανοσολογίας και Ιατρικής στο Baylor, τονίζει: «Αυτή η μελέτη δείχνει ότι η αποικιοποίηση του εντέρου από τον Candida albicans εξαρτάται άμεσα από πρωτεΐνες που σχετίζονται με την υφική μορφή του μύκητα. Αυτό ανοίγει τον δρόμο για στοχευμένες θεραπείες που θα εμποδίζουν την εγκατάστασή του στο έντερο.» Με άλλα λόγια, αν καταφέρουμε να μπλοκάρουμε τα συγκεκριμένα μόρια, ίσως μπορέσουμε να μειώσουμε ή και να αποτρέψουμε την αποικιοποίηση του μύκητα σε ευπαθείς ασθενείς, προστατεύοντας έτσι τον οργανισμό από πιθανές σοβαρές λοιμώξεις.

Ένα βήμα πιο κοντά στην κατανόηση της μυκητιασικής μικροχλωρίδας

Η έρευνα αυτή διευρύνει σημαντικά τη γνώση μας για την αλληλεπίδραση μεταξύ του Candida albicans και του εντερικού περιβάλλοντος. Μέχρι σήμερα, η αποικιοποίηση του εντέρου από τον μύκητα θεωρούνταν αποτέλεσμα εξασθενημένου ανοσοποιητικού ή αλλαγών στη μικροβιακή ισορροπία. Πλέον γνωρίζουμε ότι ο ίδιος ο μύκητας έχει ενεργούς μηχανισμούς επιβίωσης που του επιτρέπουν να εγκατασταθεί ακόμα και σε φυσιολογικές συνθήκες.

Ο Candida albicans είναι ένας μικροοργανισμός που ζει μαζί μας – τις περισσότερες φορές ειρηνικά. Ωστόσο, αν βρει την ευκαιρία, μπορεί να μετατραπεί σε σοβαρή απειλή για την υγεία μας. Η καλύτερη κατανόηση του τρόπου με τον οποίο εγκαθίσταται στο έντερο μπορεί να οδηγήσει σε καινοτόμες θεραπείες και προληπτικές στρατηγικές, προστατεύοντας ευάλωτους πληθυσμούς από επικίνδυνες λοιμώξεις.

Πηγη: https://www.healthweb.gr/