COVID-19 και αγγειακή γήρανση: Νέα ευρήματα για τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις

Η νέα μελέτη αποκαλύπτει ότι η COVID-19 δεν είναι μόνο μια παροδική λοίμωξη αλλά μπορεί να αφήσει μακροχρόνιες συνέπειες στην καρδιαγγειακή υγεία των γυναικών, επιταχύνοντας την αγγειακή γήρανση.

Η πανδημία της COVID-19 έχει αλλάξει ριζικά τον τρόπο που βλέπουμε την υγεία μας, όχι μόνο σε επίπεδο άμεσης λοίμωξης αλλά και μακροπρόθεσμων συνεπειών. Πρόσφατη μελέτη έφερε στο φως ένα ακόμη ανησυχητικό δεδομένο: η λοίμωξη από τον SARS-CoV-2 φαίνεται να επιταχύνει τη γήρανση των αιμοφόρων αγγείων, ιδιαίτερα στις γυναίκες, αυξάνοντας τον κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων όπως εγκεφαλικό επεισόδιο ή έμφραγμα.

Τι σημαίνει «αγγειακή γήρανση»;

Η αγγειακή γήρανση αναφέρεται στη σταδιακή απώλεια ελαστικότητας των αιμοφόρων αγγείων, στη σκλήρυνση των αρτηριών και στη μειωμένη ικανότητά τους να ανταποκρίνονται σε αιμοδυναμικές αλλαγές. Πρόκειται για μια φυσιολογική διαδικασία που επιταχύνεται με την ηλικία, τον ανθυγιεινό τρόπο ζωής, την υπέρταση, το κάπνισμα ή το διαβήτη. Η καινοτομία της μελέτης είναι ότι η COVID-19 φαίνεται να λειτουργεί ως «επιταχυντής» αυτής της διαδικασίας, ακόμη και σε σχετικά νεότερες γυναίκες χωρίς σημαντικό ιστορικό καρδιολογικών προβλημάτων.

Η μελέτη και τα ευρήματά της

Η έρευνα που δημοσιεύτηκε το 2025 επικεντρώθηκε σε γυναίκες που είχαν νοσήσει από COVID-19 και συνέκρινε δείκτες αγγειακής υγείας με εκείνους γυναικών που δεν είχαν μολυνθεί. Χρησιμοποιήθηκαν μέθοδοι όπως η μέτρηση της αρτηριακής σκληρίας (arterial stiffness) και της ενδοθηλιακής λειτουργίας. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι όσες είχαν ιστορικό λοίμωξης παρουσίαζαν:

  • Αυξημένη σκληρότητα των αρτηριών,
  • Μειωμένη ενδοθηλιακή ικανότητα χαλάρωσης,
  • Σημάδια πρώιμης αγγειακής γήρανσης σε επίπεδα που παρατηρούνται συνήθως αρκετά χρόνια αργότερα.

Αυτό σημαίνει ότι η COVID-19 ενδέχεται να αφήνει ένα «αποτύπωμα» στο καρδιαγγειακό σύστημα, το οποίο παραμένει ακόμη και μετά την ανάρρωση.

Γιατί επηρεάζονται τα αγγεία από τον SARS-CoV-2;

Ο ιός SARS-CoV-2 είναι γνωστό ότι προσβάλλει όχι μόνο το αναπνευστικό αλλά και το αγγειακό σύστημα. Μερικοί βασικοί μηχανισμοί που προτείνονται είναι:

  • Φλεγμονή: Η λοίμωξη προκαλεί έντονη φλεγμονώδη αντίδραση, η οποία μπορεί να βλάψει τα ενδοθηλιακά κύτταρα.

  • Θρόμβωση: Παρατηρήθηκε αυξημένη τάση για μικροθρόμβους, οι οποίοι επιβαρύνουν την κυκλοφορία.

  • Οξειδωτικό στρες: Η παραγωγή ελεύθερων ριζών μπορεί να καταστρέψει τις αρτηρίες.

  • Ορμονικοί παράγοντες στις γυναίκες: Οι μεταβολές στα οιστρογόνα πιθανόν να καθιστούν τις γυναίκες πιο ευάλωτες στις αγγειακές συνέπειες της COVID-19.

Επιπτώσεις στην καρδιαγγειακή υγεία

Η επιταχυνόμενη αγγειακή γήρανση συνεπάγεται αυξημένο κίνδυνο για:

  • Εγκεφαλικό επεισόδιο: λόγω μειωμένης ελαστικότητας και αυξημένης αρτηριακής πίεσης,

  • Έμφραγμα του μυοκαρδίου: από φραγή των στεφανιαίων αγγείων,

  • Υπέρταση: καθώς τα αγγεία δεν μπορούν να ρυθμίσουν αποτελεσματικά την αιματική ροή,

  • Κακή μικροκυκλοφορία: που μπορεί να οδηγήσει σε χρόνια κόπωση ή βλάβες σε όργανα.

Η μελέτη υπογραμμίζει την ανάγκη μακροχρόνιας παρακολούθησης των γυναικών που έχουν νοσήσει από COVID-19, ακόμη κι αν τα συμπτώματά τους ήταν ήπια.

Τι μπορούν να κάνουν οι γυναίκες για πρόληψη και προστασία;

Αν και η επιστημονική έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη, υπάρχουν πρακτικά βήματα που μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο:

  • Τακτικός έλεγχος: Μέτρηση πίεσης, εξετάσεις αίματος και καρδιολογικός έλεγχος.

  • Σωματική άσκηση: Το περπάτημα, το ποδήλατο και η γιόγκα βοηθούν στη διατήρηση της αγγειακής ελαστικότητας.

  • Ισορροπημένη διατροφή: Πλούσια σε φρούτα, λαχανικά, καλά λιπαρά και χαμηλή σε κορεσμένα λίπη.

  • Διακοπή καπνίσματος: Το κάπνισμα είναι ο Νο1 επιβαρυντικός παράγοντας για τα αγγεία.

  • Διαχείριση στρες: Ο χρόνιος ψυχολογικός φόρτος αυξάνει την αρτηριακή πίεση και φθείρει τα αγγεία.

Η νέα μελέτη αποκαλύπτει ότι η COVID-19 δεν είναι μόνο μια παροδική λοίμωξη αλλά μπορεί να αφήσει μακροχρόνιες συνέπειες στην καρδιαγγειακή υγεία των γυναικών, επιταχύνοντας την αγγειακή γήρανση. Η κατανόηση αυτής της επίδρασης είναι καθοριστική για την έγκαιρη πρόληψη και παρέμβαση. Η επόμενη πρόκληση για την ιατρική κοινότητα είναι να καθορίσει τρόπους παρακολούθησης και θεραπείας, ώστε οι γυναίκες που πέρασαν COVID-19 να μην αντιμετωπίσουν μελλοντικά σοβαρά καρδιολογικά προβλήματα.

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

Καρκίνος μαστού: Ημέρα έρευνας η 18η Αυγούστου

Καρκίνος μαστού: Η Ημέρα Έρευνας για τον Καρκίνο του Μαστού — 18 Αυγούστου — αποτελεί μια σημαντική υπενθύμιση ότι η μάχη συνεχίζεται έξω από τον Οκτώβριο του awareness.

Κάθε χρόνο στις 18 Αυγούστου τιμάται η Ημέρα Έρευνας για τον Καρκίνο του Μαστού (World Breast Cancer Research Day), μια ημέρα που φιλοδοξεί να στρέψει την προσοχή της κοινωνίας στην σημασία της έγκαιρης διάγνωσης και της συνεχιζόμενης επιστημονικής έρευνας. Ο καρκίνος μαστού αποτελεί σημαντικό κομμάτι έρευνας στον τομέα της υγείας των γυναικών – αλλά και των ανδρών. Η ημέρα πρόκειται για μια πρωτοβουλία που ξεκίνησε το 2021 από τη Dr. Susan Love Foundation for Breast Cancer Research, με στόχο να ενισχύσει την κοινότητα εκτός της μήνας αφύπνισης του Οκτωβρίου.

Γιατί η 18η Αυγούστου;

Η επιλογή της συγκεκριμένης ημερομηνίας — 18 Αυγούστου — δεν είναι τυχαία: παραπέμπει στο 1 στις 8 γυναίκες (και περίπου 1 στους 800 άνδρες στις ΗΠΑ) που διαγιγνώσκονται με καρκίνο του μαστού στη διάρκεια της ζωής τους. Η ημέρα αυτή στοχεύει στο να διατηρήσει σε υψηλά επίπεδα την ευαισθητοποίηση και τη στήριξη της έρευνας καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου, όχι μόνο τον Οκτώβριο.

Η σημασία της έγκαιρης διάγνωσης

Ο καρκίνος του μαστού παραμένει ο συχνότερα διαγιγνώσκων καρκίνος στις γυναίκες παγκοσμίως και αποτελεί μία από τις κυριότερες αιτίες θανάτου. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, το 2022 καταγράφτηκαν περίπου 2,3 εκατομμύρια νέα περιστατικά και 670.000 θάνατοι παγκοσμίως. Η έρευνα και η έγκαιρη επέμβαση μπορούν να βελτιώσουν σημαντικά την επιβίωση και την ποιότητα ζωής των ασθενών.

Συμπτώματα πέρα από το οζίδιο

Αν και η ύπαρξη οζιδίου είναι το πιο γνωστό και συχνό σύμπτωμα, υπάρχουν διάφορα άλλα σημάδια στα οποία αξίζει να δώσουμε προσοχή, ειδικά όταν δεν εντοπίζεται οζίδιο:

  • Αλλαγές στο δέρμα του μαστού: όπως σκαφώσεις (dimpling), πάχυνση, ερυθρότητα, ή υφή “φλοιού πορτοκαλιού” (peau d’orange), ιδίως στον φλεγμονώδη καρκίνο (inflammatory breast cancer).

  • Έκκριση από τη θηλή: μπορεί να είναι διαυγή, γαλακτώδη, πρασινωπά, κιτρινωπά ή αιματηρά. Συνήθως δεν υποδηλώνουν καρκίνο, ωστόσο αιματηρή ή νέα έκκριση πρέπει να διερευνάται, ιδίως σε ηλικίες άνω των 40 ετών.

  • Πρήξιμο ή αυξομείωση μεγέθους μαστού χωρίς οζίδιο, που μπορεί να συναντάται στον φλεγμονώδη ή διαχυτικό καρκίνο.

  • Τράβηγμα ή εισολκή της θηλής (nipple retraction/inversion).

  • Διόγκωση λεμφαδένων στη μασχάλη ή κοντά στην κλείδα.

  • Δερματικά εξανθήματα ή κνησμός γύρω από τη θηλή και την άλω, τα οποία μπορεί να μοιάζουν με έκζεμα αλλά είναι σύμπτωμα της νόσου Paget’s ή άλλου τύπου καρκίνου.

  • Αίσθημα πόνου ή δυσφορίας στον μαστό, αν και μερικές φορές ο καρκίνος είναι ανώδυνος.

Μάλιστα, αναφέρεται ότι περίπου 1 στις 6 περιπτώσεις καρκίνου του μαστού δεν παρουσιάζει οζίδιο κατά τη διάγνωση. Τέτοιες μορφές, όπως ο λοβιακός (lobular) ή ο φλεγμονώδης καρκίνος, συχνά διαγνωστούν με καθυστέρηση. Ένα σχετικό γεγονός: μια γυναίκα στο Ηνωμένο Βασίλειο διαγνώστηκε λόγω μόνης ένδειξης ένα «dimpling», χωρίς οζίδιο — ένα παράδειγμα που υπογραμμίζει την αξία της παρατήρησης .

Εργαλεία και προσεγγίσεις για την έγκαιρη ανίχνευση

  • Μαστογραφία θεωρείται το πιο αποτελεσματικό εργαλείο για τον εντοπισμό της νόσου σε πρώιμο στάδιο, ακόμα και πριν εμφανιστούν συμπτώματα.

  • Κλινική εξέταση και προσοχή στις αλλαγές του σώματος παραμένουν σημαντικά: η γνώση του πώς εμφανίζεται και αισθάνεται συνήθως ο μαστός μας βοηθά στην έγκαιρη αναγνώριση αλλαγών.

  • Η αυτοεξέταση (self-exam) δεν συνιστάται πλέον ως μέθοδος ανακάλυψης, καθώς δεν έχει αποδειχθεί ότι μειώνει τη θνησιμότητα και μπορεί να οδηγήσει σε πλεονάζουσες βιοψίες. Αντ’ αυτού, προωθείται η αφύπνιση στην ευαισθητοποίηση και η έγκαιρη επικοινωνία με τον γιατρό.

Η Ημέρα Έρευνας για τον Καρκίνο του Μαστού — 18 Αυγούστου — αποτελεί μια σημαντική υπενθύμιση ότι η μάχη συνεχίζεται έξω από τον Οκτώβριο του awareness. Με την υποστήριξη της έρευνας και την ενημέρωση για τα σχετικά συμπτώματα, μπορούμε να σώσουμε ζωές. Ακόμα και όταν δεν υπάρχει οζίδιο, η παραμικρή αλλαγή όπως δερματικές ανωμαλίες, έκκριση, ή εισολκή θηλής αξίζει την προσοχή των ειδικών. Ας συνεχίσουμε να στηρίζουμε την επιστημονική έρευνα, την έγκαιρη διάγνωση και την εκπαίδευση όλων — γιατί κάθε σημάδι μπορεί να κάνει τη διαφορά.

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

Ερευνητές ανέπτυξαν μικροσκοπικό εγκέφαλο – Αλλάζει η έρευνα για την ψυχική υγεία

Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο Johns Hopkins στις ΗΠΑ κατάφεραν να δημιουργήσουν στο εργαστήριο έναν μικροσκοπικό ανθρώπινο εγκέφαλο με συνδεδεμένες εγκεφαλικές περιοχές και πρώιμα αιμοφόρα αγγεία. Αυτό το οργανοειδές, που μιμείται τον εγκέφαλο ενός εμβρύου στα αρχικά στάδια ανάπτυξης, ανοίγει νέους δρόμους για τη μελέτη και θεραπεία πολύπλοκων ψυχικών διαταραχών.

«Δημιουργήσαμε την επόμενη γενιά εγκεφαλικών οργανοειδών» δήλωσε η κύρια συγγραφέας της μελέτης, Άνι Καθούρια, επίκουρη καθηγήτρια στο Τμήμα Βιοϊατρικής Μηχανικής του JHU.

«Τα περισσότερα οργανοειδή που βλέπουμε σε μελέτες προσομοιώνουν μία μόνο περιοχή του εγκεφάλου- όπως ο φλοιός, το στέλεχος ή το μεσεγκέφαλο. Εμείς αναπτύξαμε ένα αρχέγονο ολόκληρο εγκεφαλικό οργανοειδές, το οποίο ονομάζουμε πολυπεριοχικό εγκεφαλικό οργανοειδές (MRBO)» εξήγησε.

Βασικά σημεία της μελέτης

Για πρώτη φορά, επιστήμονες κατάφεραν να δημιουργήσουν οργανοειδές που περιλαμβάνει ιστούς από όλες τις βασικές περιοχές του, οι οποίοι λειτουργούν συντονισμένα.
Τα περισσότερα οργανοειδή μέχρι σήμερα αναπαράγουν μόνο μεμονωμένα τμήματα του.

Το νέο μοντέλο, βασισμένο σε ανθρώπινα κύτταρα, ανοίγει τον δρόμο για τη μελέτη παθήσεων όπως ο αυτισμός και η σχιζοφρένεια, που επηρεάζουν ολόκληρο τον εγκέφαλο- κάτι που μέχρι τώρα γινόταν κυρίως σε ζωικά μοντέλα.

Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Advanced Science, είναι από τις πρώτες που παρουσιάζουν ένα εργαστηριακό μοντέλο με πολλαπλές λειτουργικές περιοχές.

Πώς ανέπτυξαν τον μικροσκοπικό εγκέφαλο οι ερευνητές

Αρχικά, η ομάδα καλλιέργησε ξεχωριστά νευρικά κύτταρα από διάφορες περιοχές του εγκεφάλου, μαζί με πρώιμα αιμοφόρα αγγεία. Στη συνέχεια, αυτά τα συστατικά ενώθηκαν με τη χρήση συγκολλητικών πρωτεϊνών που βοήθησαν τους ιστούς να συνδεθούν. Καθώς το οργανοειδές αναπτυσσόταν, παρουσίασε συγχρονισμένη ηλεκτρική δραστηριότητα- σημάδι ότι οι εγκεφαλικές περιοχές επικοινωνούν μεταξύ τους.

Το τελικό οργανοειδές περιείχε πολλούς διαφορετικούς τύπους νευρώνων, παρόμοιους με εκείνους που εντοπίζονται στον εγκέφαλο ενός ανθρώπινου εμβρύου περίπου 40 ημερών. Συγκεκριμένα, εμφάνισε περίπου το 80% της κυτταρικής ποικιλομορφίας που παρατηρείται στα πρώιμα στάδια ανάπτυξης του. Αν και σαφώς μικρότερο από έναν πλήρως σχηματισμένο εγκέφαλο (με περίπου 6-7 εκατομμύρια νευρώνες, έναντι δεκάδων δισεκατομμυρίων σε έναν ενήλικο εγκέφαλο), προσφέρει ένα ισχυρό εργαλείο μελέτης της συνολικής εγκεφαλικής ανάπτυξης.

Αιματοεγκεφαλικός φραγμός

Οι ερευνητές παρατήρησαν επίσης τη δημιουργία ενός πρώιμου αιματοεγκεφαλικού φραγμού– ενός στρώματος κυττάρων που περιβάλλουν τον εγκέφαλο και ρυθμίζουν ποιες ουσίες μπορούν να τον διαπεράσουν.

«Για να κατανοήσουμε διαταραχές όπως ο αυτισμός ή η σχιζοφρένεια, χρειαζόμαστε μοντέλα που βασίζονται σε ανθρώπινα κύτταρα. Ωστόσο, δεν μπορούμε απλώς να “ρίξουμε μια ματιά” στον εγκέφαλο κάποιου για να μελετήσουμε αυτές τις παθήσεις», εξήγησε η Καθούρια. «Τα πολυπεριοχικά εγκεφαλικά οργανοειδή μάς επιτρέπουν να παρακολουθούμε την εξέλιξη των διαταραχών σε πραγματικό χρόνο, να δοκιμάζουμε θεραπείες και ενδεχομένως να τις προσαρμόζουμε σε κάθε ασθενή» συμπλήρωσε.

Ένα νέο κεφάλαιο στην ανάπτυξη φαρμάκων

Η χρήση τέτοιων οργανοειδών για τη δοκιμή πειραματικών φαρμάκων θα μπορούσε να αυξήσει σημαντικά την επιτυχία των κλινικών δοκιμών. Περίπου το 85–90% των φαρμάκων αποτυγχάνει στη Φάση 1 των δοκιμών, ενώ στα νευροψυχιατρικά φάρμακα το ποσοστό αποτυχίας αγγίζει το 96%. Αυτό οφείλεται κυρίως στο ότι η προκλινική φάση βασίζεται σχεδόν αποκλειστικά σε ζωικά μοντέλα. Τα πολυπεριοχικά οργανοειδή προσομοιώνουν πιο πιστά την ανθρώπινη εγκεφαλική ανάπτυξη και αναμένεται να αποτελέσουν πιο αξιόπιστους υποψήφιους για κλινικές δοκιμές.

«Παθήσεις όπως ο αυτισμός, η σχιζοφρένεια και το Αλτσχάιμερ επηρεάζουν ολόκληρο τον εγκέφαλο, όχι μόνο ένα τμήμα του. Αν κατανοήσουμε τι πάει στραβά στα πρώτα στάδια της ανάπτυξης, ίσως μπορέσουμε να εντοπίσουμε νέους στόχους για τη φαρμακευτική αντιμετώπιση», σημείωσε η ερευνήτρια. «Μπορούμε να δοκιμάσουμε φάρμακα ή θεραπείες στα οργανοειδή και να δούμε εάν όντως έχουν επίδραση» κατέληξε η Καθούρια.

 

 

Πηγη: https://healthpharma.gr/

ECDC: Αποτελεσματικότητα εμβολιασμού κατά του ιού των ανθρώπινων κονδυλωμάτων HPV

Ασφαλής και ικανός να κινητοποιήσει το ανοσοποιητικό, είναι ο εμβολιασμός κατά του ιού των ανθρώπινων κονδυλωμάτων (HPV), όπως προκύπτει από αξιολόγηση μίας σειράς μελετών που έχουν πραγματοποιηθεί διεθνώς.

Απαιτείται, ωστόσο, περισσότερη ανάλυψη, καθώς η ανοσία μπορεί να επηρεαστεί από παράγοντες, όπως υποκείμενες παθήσεις, που επηρεάζουν το ανοσοποιητικό σύστημα, των διαφορετικών ανοσοκατασταλτικών θεραπειών, του χρόνου χορήγησης του εμβολίου, της προηγούμενης έκθεσης στον HPV, καθώς και των διακυμάνσεων στην ηλικία και το φύλο.

Τα παραπάνω αναφέρονται, μεταξύ άλλων, σε σημερινή έκθεση του Ευρωπαϊκού Κέντρου Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC).

Στην έκθεση επισημαίνεται πως ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας είναι ο τέταρτος πιο συχνός καρκίνος που επηρεάζει τις γυναίκες παγκοσμίως. Προκαλείται από επίμονη μόλυνση με ογκογενείς τύπους του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV).

Έχουν εντοπιστεί περισσότεροι από 200 τύποι HPV και περισσότεροι από 40 τύποι από αυτούς μολύνουν το γεννητικό σύστημα. Οι HPV 16 και 18 είναι οι δύο κύριοι ογκογενείς τύποι και ευθύνονται για το 77% των καρκίνων του τραχήλου της μήτρας (δηλαδή το πλακώδες καρκίνωμα) και σε συνδυασμό με τους HPV 31, 33, 45, 52 και 58, αντιπροσωπεύουν το 94,9% των καρκίνων του τραχήλου της μήτρας.

Ενώ οι λοιμώξεις από HPV είναι συχνές και συνήθως υποχωρούν χωρίς καμία συνέπειες, οι επίμονες λοιμώξεις με HPV υψηλού κινδύνου μπορούν να εξελιχθούν σε προκαρκινικές αδενικές ή πλακώδεις ενδοεπιθηλιακές αλλοιώσεις (δυσπλασία του τραχήλου της μήτρας).

Ο εμβολιασμός κατά του HPV σε εφήβους αποτελεί σημαντικό μέτρο για την πρόληψη του καρκίνου. Μέχρι σήμερα, τα περισσότερα προγράμματα εμβολιασμού κατά του HPV απευθύνονται σε έφηβα κορίτσια ή/και αγόρια, ενώ ορισμένες χώρες έχουν επεκτείνει τα προγράμματα κάλυψης του εμβολιασμού κατά του HPV σε ενήλικες.

Στην Ευρώπη, τρία εμβόλια HPV είναι επί του παρόντος εγκεκριμένα: διδύναμο, τετραδύναμο και μη ισχυόν. Και τα τρία εμβόλια HPV περιλαμβάνουν σωματίδια που μοιάζουν με ιό των ογκογενών τύπων HPV υψηλού κινδύνου 16 και 18, και το μη ισχυόν εμβόλιο HPV περιλαμβάνει τους πέντε επιπλέον (ογκογενείς) τύπους HPV 31, 33, 45, 52 και 58.

Παρόλο που ο εμβολιασμός κατά του HPV σε εφήβους έδειξε ευεργετικά αποτελέσματα στον γενικό πληθυσμό, δεν είναι σαφές εάν και σε ποιο βαθμό το εμβόλιο HPV προσφέρει προστασία σε έναν ανοσοκατεσταλμένο πληθυσμό, όπως άτομα με μεταμόσχευση οργάνων, θεραπεία με βλαστοκύτταρα ή πληθυσμούς που βρίσκονται υπό ανοσοτροποποιητική θεραπεία.

Τα ανοσοκατεσταλμένα άτομα διατρέχουν δυνητικά υψηλότερο κίνδυνο για λοιμώδη νοσήματα και ορισμένους καρκίνους σε σύγκριση με τον γενικό πληθυσμό, και μελέτες για τον HPV υποδηλώνουν ότι τα ανοσοκατεσταλμένα άτομα διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο για νοσήματα που σχετίζονται με τον HPV (π.χ. καρκίνο του τραχήλου της μήτρας).

Στόχοι

Στόχος της παρούσας ανασκόπησης ήταν η διερεύνηση της αποτελεσματικότητας, της ανοσογονικότητας και της ασφάλειας του εμβολιασμού κατά του HPV σε μη HIV ανοσοκατεσταλμένα άτομα οποιασδήποτε ηλικίας.

Η συστηματική αναζήτηση διεξήχθη τον Μάιο του 2024 σε τρεις ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων: Ovid MEDLINE, Ovid Embase και το Cochrane Central Register of Controlled Trials (CENTRAL). Πραγματοποιήθηκε επίσης αναζήτηση στο μητρώο μελετών ClinicalTrials.gov για τον εντοπισμό μελετών σε εξέλιξη ή μη δημοσιευμένων ολοκληρωμένων μελετών. Δεν χρησιμοποιήθηκαν περιορισμοί ημερομηνίας ή γλώσσας.

Συμπεριλήφθηκαν τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες δοκιμές (RCTs) και μη τυχαιοποιημένες μελέτες παρεμβάσεων (NRSI). Οι μελέτες περιελάμβαναν εκείνες που διερευνούσαν ανοσοκατεσταλμένα άτομα, συμπεριλαμβανομένων πρωτοπαθών ή δευτεροπαθών ανοσοανεπάρκειων και ατόμων υπό θεραπεία.

 

Αποτελέσματα

 

Δεν υπάρχουν δεδομένα σχετικά με τα αποτελέσματα που σχετίζονται με τους ασθενείς (π.χ. προκαρκινώματα ή καρκίνος του τραχήλου της μήτρας).

Τα περισσότερα στοιχεία βασίζονται σε δεδομένα ανοσογονικότητας και σε ορισμένα αποτελέσματα ασφάλειας από μελέτες που συγκρίνουν εμβολιασμένους ανοσοκατεσταλμένους συμμετέχοντες με άλλες εμβολιασμένες ανοσοκατεσταλμένες ομάδες με διαφορετική ασθένεια ή πάθηση ή με εμβολιασμένους υγιείς συμμετέχοντες ελέγχου.

Συνολικά, ο εμβολιασμός κατά του HPV φαίνεται να είναι ανοσογονικός και γενικά ασφαλής σε όλες τις ανοσοκατεσταλμένες ομάδες, δεδομένου ότι τα δεδομένα έχουν χαμηλή έως πολύ χαμηλή βεβαιότητα αποδεικτικών στοιχείων.

Λόγω της ασαφούς συσχέτισης της προστασίας (π.χ. έναντι καρκίνων που σχετίζονται με τον HPV) και της έλλειψης τυποποίησης των δοκιμασιών και των πρωτοκόλλων για τη μέτρηση αντισωμάτων, είναι σημαντικό να ερμηνεύονται τα δεδομένα ανοσογονικότητας με προσοχή.

Επιπλέον, τα αποτελέσματα ανοσογονικότητας μπορεί να επηρεαστούν από διάφορους παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων των υποκείμενων κλινικών παθήσεων που επηρεάζουν το ανοσοποιητικό σύστημα, των διαφορετικών ανοσοκατασταλτικών θεραπειών, του χρόνου χορήγησης του εμβολίου, της προηγούμενης έκθεσης στον HPV, καθώς και των διακυμάνσεων στην ηλικία και το φύλο.

Επομένως, απαιτείται περαιτέρω έρευνα για την καλύτερη διαφοροποίηση μεταξύ ανοσοκατεσταλμένων ομάδων και υποομάδων.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Παθογόνο της πανώλης ανακαλύφθηκε σε δόντι προβάτου 4.000 ετών

Περίπου 5.000 χρόνια πριν, μια μυστηριώδης μορφή πανώλης εξαπλώθηκε στην Ευρασία και 2.000 χρόνια αργότερα εξαφανίστηκε. Ο παθογόνος παράγοντας πίσω από αυτή την επιδημία είναι γνωστός μόνο από ίχνη DNA, ενώ η προέλευσή του και οι τρόποι μετάδοσής του παραμένουν μυστήριο για τους ερευνητές.

Μια ομάδα επιστημόνων εντόπισε για πρώτη φορά τον παθογόνο παράγοντα της πανώλης σε ένα ζώο: ένα οικόσιτο πρόβατο που ζούσε πριν από 4.000 χρόνια στις στέπες της Δυτικής Ευρασίας και τα λείψανα του οποίου βρέθηκαν κατά τη διάρκεια ανασκαφών.

Υπάρχουν ενδείξεις ότι οι λοιμώξεις από πανώλη σε ανθρώπους και πρόβατα οφείλονταν στην εξάπλωση από ένα ακόμη άγνωστο άγριο αποθετήριο και ότι η ευρεία εκτροφή προβάτων κατά την Εποχή του Χαλκού έφερε τις κοινότητες των κτηνοτρόφων της στέπας σε στενότερη επαφή με αυτό το αποθετήριο.

Ζωονοτική προέλευση των προϊστορικών λοιμώξεων από πανώλη

Οι περισσότεροι γνωστοί σήμερα ανθρώπινοι παθογόνοι παράγοντες είναι ζωονοτικής προέλευσης, δηλαδή μεταδόθηκαν από ζώα στον άνθρωπο – μια διαδικασία που ονομάζεται spillover.

Όλο και περισσότερες ενδείξεις υποδηλώνουν ότι πολλές από αυτές τις μολυσματικές ασθένειες εμφανίστηκαν τα τελευταία 10.000 χρόνια, ταυτόχρονα με την εξημέρωση των ζώων εκτροφής και των κατοικίδιων ζώων.

Ως εκ τούτου, οι ερευνητές θεωρούν ότι οι όλο και πιο στενές σχέσεις μας με αυτά τα ζώα είναι η αιτία αυτών των ασθενειών στον άνθρωπο.

Η μελέτη των παθογόνων από προϊστορικά ζωικά υπολείμματα προσφέρει μια μοναδική ευκαιρία για την έρευνα της εμφάνισης των μολυσματικών ασθενειών στον άνθρωπο. Ωστόσο, αυτή η πηγή έχει αξιοποιηθεί ελάχιστα μέχρι σήμερα.

Η πανώλη είναι μια από τις πιο γνωστές θανατηφόρες ζωονόσους. Μεταδίδεται από ψύλλους που ζουν σε αρουραίους και έχει σκοτώσει εκατομμύρια ανθρώπους στην πορεία των χρόνων, κυρίως κατά τη μεγάλη επιδημία πανώλης του 14ου αιώνα, όταν έχασε τη ζωή του περισσότερο από το ένα τρίτο του πληθυσμού της Ευρώπης.

Ωστόσο, πριν από τις μεγάλες ιστορικές πανδημίες, μια γενετικά διαφορετική, προϊστορική μορφή του παθογόνου της πανώλης Y. pestis κυκλοφορούσε ήδη σε όλη την Ευρασία πριν από περίπου 5.000 χρόνια.

Αυτή η γενεαλογική γραμμή του παθογόνου, που σήμερα ονομάζεται “Late Neolithic Bronze Age”, μόλυνε τον ανθρώπινο πληθυσμό για σχεδόν 3.000 χρόνια πριν εξαφανιστεί. Παραδόξως, η προϊστορική γενεαλογική γραμμή δεν διαθέτει τη γενετική προδιάθεση για τη μετάδοση μέσω ψύλλων, την οποία χρησιμοποιούν τόσο οι ιστορικοί όσο και οι σύγχρονοι στελέχη της πανώλης.

Άλλα ζώα πρέπει λοιπόν να συνέβαλαν στη διάδοσή της – αλλά ποια; “Ένα πρώτο βήμα για την κατανόηση της εξάπλωσης και της εξέλιξης μιας νόσου είναι να ανακαλύψουμε πού εμφανίζεται, αλλά αυτό δεν έχει γίνει συχνά με τη βοήθεια του προϊστορικού DNA”, λέει ο κύριος συγγραφέας της μελέτης, Ian Light-Maka, ο οποίος γράφει τη διδακτορική του διατριβή στο Max Planck Institute for Infection Biology.

“Έχουμε πάνω από 200 γονιδιώματα της πανώλης από προϊστορικούς ανθρώπους, αλλά οι άνθρωποι δεν είναι οι φυσικοί ξενιστές της πανώλης”.

Για πρώτη φορά προϊστορικό γενετικό υλικό του Y. pestis σε ζώα εκτροφής

Ένα κοπάδι προβάτων βόσκει σε μια στέπα των νότιων Ουραλίων κοντά στο Arkaim, όπου πιθανότατα πριν από 4.000 χρόνια βοσκούσαν παρόμοια κοπάδια.

Για να κατανοήσουν πώς ο παθογόνος οργανισμός μπόρεσε να επιβιώσει και να εξαπλωθεί στην Ευρασία για χιλιετίες, μια διεθνής ομάδα ερευνητών από το Ινστιτούτο Μικροβιολογίας Max Planck, το Πανεπιστήμιο Harvard, το Πανεπιστήμιο του Αρκάνσας, το Ινστιτούτο Εξελικτικής Ανθρωπολογίας Max Planck και το Εθνικό Πανεπιστήμιο της Σεούλ εξέτασε τα οστά και τα δόντια ζώων εκτροφής από την Εποχή του Χαλκού στον βοσκότοπο Arkaim (Ρωσία), έναν ευρασιατικό τόπο στέπας του πολιτιστικού συνδέσμου Sintashta-Petrovka, γνωστό για τις καινοτομίες του στην εκτροφή βοοειδών, προβάτων και αλόγων.

Εκεί ανακάλυψαν τα 4.000 χρόνων παλιά υπολείμματα ενός προβάτου που είχε μολυνθεί από την ίδια σειρά LNBA του παθογόνου παράγοντα της πανώλης που μόλυνε τους ανθρώπους εκείνη την εποχή.

“Το Arkaim ήταν μέρος του πολιτιστικού συμπλέγματος Sintashta και μας προσέφερε ένα εξαιρετικό μέρος για να αναζητήσουμε ενδείξεις της πανώλης: Πρόκειται για πρώιμες κοινωνίες κτηνοτρόφων χωρίς αποθήκες σιτηρών, που θα προσέλκυαν αρουραίους και τις ψύλλους τους – και στο παρελθόν είχαν ήδη βρεθεί άτομα της Sintashta με λοιμώξεις από πανώλη.

Γι’ αυτό αναρωτηθήκαμε αν τα ζώα τους θα μπορούσαν να είναι ο χαμένος κρίκος”, λέει ο Taylor Hermes, επίκουρος καθηγητής ανθρωπολογίας στο Πανεπιστήμιο του Αρκάνσας και συν-συγγραφέας της μελέτης.

Πηγές:
Ινστιτούτο Max Planck

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Ερευνα: Άνδρας με τύπου 1 διαβήτη άρχισε να παράγει ινσουλίνη με μεταμόσχευση γενετικά τροποποιημένων κυττάρων

Ο 42χρονος είχε διαγνωστεί με διαβήτη όταν ήταν 5 ετών και έκτοτε έκανε καθημερινά εγχύσεις ινσουλίνης.

Ένας 42χρονος που πάσχει από διαβήτη τύπου 1 από την προσχολική ηλικία, κατόρθωσε να μειώσει τις ανάγκες του σε ινσουλίνη χάρη στη μεταμόσχευση παγκρεατικών κυττάρων.

Τα κύτταρα προέρχονταν από υγιή δότη και ήταν γενετικά τροποποιημένα. Η τροποποίηση έγινε για να μην τα αποβάλλει ο οργανισμός του ασθενούς. Χάρη σε αυτήν δεν χρειάζεται ανοσοκατασταλτικά φάρμακα.

Ο διαβήτης τύπου 1 αρχίζει όταν το ανοσοποιητικό σύστημα επιτεθεί και καταστρέψει τα κύτταρα του παγκρέατος που παράγουν ινσουλίνη. Η ινσουλίνη είναι μία ορμόνη απαραίτητη για τη ρύθμιση των επιπέδων σακχάρου στον οργανισμό.

Ο διαβήτης τύπου 1 αντιμετωπίζεται με προσεγμένη διατροφή και καθημερινές εγχύσεις ινσουλίνης. Με τις μεθόδους αυτές, όμως, απλώς αντιμετωπίζεται η συνέπειά του και όχι η αιτία του. Έτσι, πολλές ερευνητικές ομάδες προσπαθούν να βρουν τρόπο να αντικαταστήσουν τα παγκρεατικά κύτταρα που έχουν καταστραφεί.

Πριν από σχεδόν έναν χρόνο είχε αναφερθεί η περίπτωση νεαρής γυναίκας με διαβήτη τύπου 1, η οποία θεραπεύθηκε μετά από μεταμόσχευση βλαστοκυττάρων. Τα βλαστοκύτταρα προέρχονταν από τον ίδιο της τον οργανισμό. Όπως είχαν ανακοινώσει οι γιατροί της, ζούσε ήδη έναν χρόνο χωρίς ενέσεις ινσουλίνης.

 

Η νέα περίπτωση δημοσιεύθηκε στην κορυφαία ιατρική επιθεώρηση The New England Journal of Medicine. Όπως γράφουν επιστήμονες από τη Σουηδία και τις ΗΠΑ, ο άνδρας εκδήλωσε τύπου 1 διαβήτη σε ηλικία 5 ετών. Οι γιατροί τον υπέβαλλαν σε μεταμόσχευση των τροποποιημένων παγκρεατικών κυττάρων με μία σειρά από εγχύσεις που έκαναν στο μπράτσο του.

Τις επόμενες 12 εβδομάδες, τα κύτταρα αυτά άρχισαν να παράγουν ινσουλίνη όποτε αυξανόταν το σάκχαρό του (π.χ. μετά το φαγητό). Το πιο σημαντικό όμως ήταν ότι δεν χρειαζόταν ανοσοκατασταλτικά φάρμακα.

Φυσιολογικά, το ανοσοποιητικό σύστημα αναγνωρίζει ως ξένο οτιδήποτε τοποθετείται στο σώμα και προέρχεται από άλλο άτομο, και του επιτίθεται για να το καταστρέψει. Γι’ αυτό τον λόγο οι ασθενείς που υποβάλλονται σε μεταμόσχευση, πρέπει να παίρνουν φάρμακα που καταστέλλουν το ανοσοποιητικό. Τα φάρμακα αυτά λέγονται ανοσοκατασταλτικά.

Μολονότι η χορήγησή τους αποτρέπει συνήθως την απόρριψη των μοσχευμάτων, αφήνει τους ασθενείς ευάλωτους σε κάθε είδους λοιμώξεις. Τους καθιστά επίσης επιρρεπείς σε διάφορες ασθένειες.

Τρεις τροποποιήσεις

Για να αποφύγουν αυτό τον σκόπελο, οι επιστήμονες πραγματοποίησαν τρεις γενετικές τροποποιήσεις στα παγκρεατικά κύτταρα του δότη. Η τροποποίηση έγινε με την τεχνολογία CRISPR.

Με τις δύο τροποποιήσεις, οι επιστήμονες μείωσαν τις ποσότητες ορισμένων αντιγόνων που παράγουν τα κύτταρα του ανοσοποιητικού για να αναγνωρίζουν τα ξένα σώματα. Με την τρίτη, αύξησαν την παραγωγή μίας πρωτεΐνης η οποία μπλοκάρει τις αντιδράσεις του ανοσοποιητικού.

Οι τροποποιήσεις δεν απέδωσαν σε όλα τα παγκρεατικά κύτταρα που μεταμοσχεύθηκαν. Όσα δεν τροποποιήθηκαν επαρκώς, εξουδετερώθηκαν εντός λίγων εβδομάδων από το ανοσοποιητικό του άνδρα. Όσα όμως τροποποιήθηκαν επιτυχώς, άντεξαν τις επιθέσεις του και έγιναν λειτουργικά.

Στον 42χρονο χορηγήθηκε μικρή ποσότητα από τα παγκρεατικά κύτταρα. Γι’ αυτό τον λόγο, χρειάζεται ακόμα εγχύσεις ινσουλίνης, αν και λιγότερες. Είναι επίσης ο πρώτος άνθρωπος στον οποίο δοκιμάστηκε η μέθοδος. Είχαν προηγηθεί αντίστοιχες δοκιμές σε ποντίκια και πιθήκους.

Οι ερευνητές λένε ότι αν τεκμηριωθεί η μακροχρόνια ασφάλεια και αποτελεσματικότητα της μεθόδου, μπορεί να αποτελέσει μία οριστική θεραπεία για τον διαβήτη. Θα μπορούσε όμως να διευκολύνει και γενικότερα τους ασθενείς που χρειάζονται μεταμόσχευση, αφού θα μειώνει την ανάγκη για ανοσοκατασταλτικά φάρμακα.

 

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/

Ιδιώτες γιατροί στο ΕΣΥ με υπερχρεώσεις για τους ασθενείς – Οι 4 μεγάλες παγίδες

Μπορεί ο Άδωνις Γεωργιάδης να διαφημίζει με κάθε τρόπο ότι οι ιδιώτες γιατροί στο ΕΣΥ θα δώσουν άλλη μία επιλογή στους ασθενείς ώστε να διευκολυνθούν και να πραγματοποιούν χειρουργικές επεμβάσεις άμεσα με λιγότερα χρήματα από ότι στον ιδιωτικό τομέα, όμως το τίμημα θα είναι υψηλό για τους ασθενείς.
Και αυτό διότι στην πράξη φαίνεται ότι θα χρειαστεί για άλλη μία φορά να βάλουν βαθιά το χέρι στην τσέπη για να αντιμετωπίσουν ένα πρόβλημα υγείας.

Εξάλλου οι ιδιώτες γιατροί για να αφήσουν τις υψηλές αμοιβές που εισπράττουν στον ιδιωτικό τομέα, θα πρέπει να εξασφαλίσουν με κάθε τρόπο αντίστοιχες απολαβές και από το δημόσιο σύστημα υγείας.
Στις περιπτώσεις αυτές βέβαια τη διαφορά θα καλούνται να καταβάλλουν οι ασθενείς με χρήματα από την τσέπη τους, ώστε να μπορέσουν να έχουν τον χειρουργό της επιλογής τους. Μέσα στο πλαίσιο αυτό, οι παγίδες για τους ασθενείς είναι πολλές με το άνοιγμα του ΕΣΥ στους ιδιώτες γιατρούς.
Ιδιώτες γιατροί στο ΕΣΥ με 4 «ακριβές» παγίδες

Η νέα αυτή ρύθμιση στο ΕΣΥ που προώθησε εν μέσω πανηγυρισμών ο υπουργός υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, θα προκαλέσει μεγαλύτερα προβλήματα τελικά από ότι θα επιλύσει.

Συγκεκριμένα όσοι χρειάζονται χειρουργική επέμβαση θα χρειαστεί να πληρώσουν με χρήματα από την τσέπη τους, αφού στο δωρεάν ελεύθερο πρωινό ωράριο η πρόσβαση είναι εξαιρετικά δύσκολη. Εξάλλου οι γιατροί του δημοσίου σε σημαντικό ποσοστό, γυρίζουν την πλάτη στην πρωινή λειτουργία του ΕΣΥ, όπου εργάζονται με τις μηνιαίες αμοιβές τους, και στρέφονται προς τα απογευματινά χειρουργεία που γίνονται με αμοιβή.

Έτσι και με τους ιδιώτες γιατρούς στο δημόσιο σύστημα, οι ασθενείς και πάλι θα πρέπει να πληρώνουν, με σοβαρά όμως «αγκάθια» για την τσέπη και την περίθαλψή τους.

Ειδικότερα:

1.Λόγω των χαμηλών αμοιβών που προβλέπονται για τους ιδιώτες γιατρούς που θα εργασθούν σε δημόσιο νοσοκομείο, θεωρείται σχεδόν βέβαιον ότι θα ζητούν επιπλέον χρήματα από τους ασθενείς τους κάτω …από το τραπέζι.

Και στις περιπτώσεις αυτές έστω και αν γίνονται έλεγχοι, θα είναι εξαιρετικά δύσκολο να εντοπιστεί το πρόβλημα, αφού οι ελευθεροεπαγγελματίες γιατροί θα μπορούν να επιχειρηματολογούν ότι εισέπραξαν επιπλέον κονδύλια για την μετεγχειρητική παρακολούθηση του ασθενούς στο ιατρείο τους.

Και οι ίδιοι οι ασθενείς όμως δεν θα καταγγέλλουν τους γιατρούς ότι εισέπραξαν περισσότερα από ότι δήλωσαν στο νοσοκομείο, αφού θα είναι δική τους επιλογή να προχωρήσουν σε μία τέτοιου είδους συμφωνία.

2.Όμως η χειρουργική επέμβαση από ιδιώτη γιατρό σε δημόσιο νοσοκομείο δεν αναμένεται να αποδειχθεί εύκολη υπόθεση. Και αυτό διότι εάν χρειαστεί νοσηλεία ο πάσχων, η παρακολούθησή του ουσιαστικά θα γίνεται από τους εφημερεύοντες γιατρούς που θα βρίσκονται εντός του νοσοκομείου και όχι από τον ιδιώτη γιατρό που θα επισκέπτεται τον ασθενή του συγκεκριμένες ώρες μέσα στην ημέρα.

Συνεπώς και πάλι ο χειρουργημένος ασθενής θα έχει να αντιμετωπίσει το προσωπικό του ΕΣΥ και όχι τον ιδιώτη γιατρό που θα έχει επιλέξει.

3.Παράλληλα από ιδιώτες γιατρούς διατυπώνονται φόβοι ότι μπορεί να δημιουργηθούν δυσλειτουργίες μέσα στις χειρουργικές κλινικές με τους ασθενείς που θα έχουν επιλέξει ελευθεροεπαγγελματίες γιατρούς.
Οι φόβοι εστιάζονται ότι μπορεί το προσωπικό να μην επιθυμεί να εξυπηρετήσει ασθενείς που έχουν επιλέξει ιδιώτη για να χειρουργηθούν, με ό,τι αυτό μπορεί να σημαίνει για την περίθαλψη του πάσχοντα.

4.Ένα ακόμα αγκάθι φαίνεται πως είναι και η ασφαλιστική κάλυψη των χειρουργικών επεμβάσεων στα δημόσια νοσοκομεία που θα γίνονται από ιδιώτες γιατρούς. Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει σύμβαση του ΕΣΥ με ιδιωτικές ασφαλιστικές εταιρείες, ώστε να καλύψουν το κόστος μιας επέμβασης.

Ωστόσο εξαρτάται από το συμβόλαιο που έχει συνάψει ο ασθενής με την ιδιωτική ασφαλιστική του εταιρεία, που μπορεί σε κάποιες περιπτώσεις να προβλέπεται και η κάλυψη των επεμβάσεων στο ΕΣΥ.

 

 

Πηγη: https://www.healthreport.gr

ΥΑ Γ5α/Γ.Π. 24170/2025 – ΦΕΚ 4163/Β/31-7-2025 Τροποποίηση και συμπλήρωση της υπό στοιχεία Γ5α/Γ.Π.οικ.24768/29-03-2019 απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού «Καθορισμός δικαιολογητικών, διαδικασίας, όρων και προϋποθέσεων για τη χορήγηση βεβαίωσης άσκησης ιατρικού επαγγέλματος καθώς και τίτλου ιατρικής

Υπουργική Απόφαση Αριθμ. Γ5α/Γ.Π. 24170/2025

ΦΕΚ 4163/Β/31-7-2025

Τροποποίηση και συμπλήρωση της υπό στοιχεία Γ5α/Γ.Π.οικ.24768/29-03-2019 απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού «Καθορισμός δικαιολογητικών, διαδικασίας, όρων και προϋποθέσεων για τη χορήγηση βεβαίωσης άσκησης ιατρικού επαγγέλματος καθώς και τίτλου ιατρικής ειδικότητας» (Β’ 1373).

Ο ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΥΓΕΙΑΣ

Έχοντας υπόψη:

1. Τις διατάξεις:

α. Του ν. 1278/1982 «Για σύσταση Κεντρικού Συμβουλίου Υγείας» (Α’ 105),

β. της παρ. 5Α του άρθρου 21 του ν. 3580/2007 «Προμήθειες Φορέων εποπτευομένων από το Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης και άλλες διατάξεις» (Α’ 134),

γ. του άρθρου 35 του ν. 4025/2011 «Ανασυγκρότηση Φορέων Κοινωνικής Αλληλεγγύης, Κέντρα Αποκατάστασης, Αναδιάρθρωση Ε.Σ.Υ. και άλλες διατάξεις» (Α’228), δ. του άρθρου 271 του ν. 4512/2018 «Ρυθμίσεις για την εφαρμογή των Διαρθρωτικών Μεταρρυθμίσεων του Προγράμματος Οικονομικής Προσαρμογής και άλλες διατάξεις» (Α’ 5),

ε. του άρθρου 6 του ν.δ. 3366/1955 «Περί ασκήσεως του ιατρικού επαγγέλματος και ιατρικών ειδικοτήτων και άλλων τινών διατάξεων» (Α’ 258), στ. της παρ. 1 του άρθρου 31 του ν. 1397/1983 «Εθνικό σύστημα υγείας» (Α’ 143),

ζ. του ν. 3418/2005 «Κώδικας Ιατρικής Δεοντολογίας» (Α’ 287),

η. του άρθρου 8 του ν. 5157/2024 «Αναμόρφωση του θεσμού του Προσωπικού Ιατρού – Σύσταση Πανεπιστημιακών Κέντρων Υγείας – Σύνταξη αναπηρίας από κοινή νόσο και άλλες διατάξεις» (Α’187), θ. του π.δ. 38/2010 «Προσαρμογή της ελληνικής νομοθεσίας στην Οδηγία 2005/36/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 7ης Σεπτεμβρίου 2005, σχετικά με την αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων, και άλλες διατάξεις» (Α’78),

ι. του π.δ. 121/2017 «Οργανισμός του Υπουργείου Υγείας» (Α’ 148),

ια. του π.δ. 79/2023 «Διορισμός Υπουργών, Αναπληρωτών Υπουργών και Υφυπουργών» (Α’ 131).

2. Την υπ’ αρ. 37310/09-07-2023 κοινή απόφαση του Πρωθυπουργού και του Υπουργού Υγείας «Ανάθεση αρμοδιοτήτων στον Υφυπουργό Υγείας, Μάριο Θεμιστοκλέους» (Β’4435).

3. Την υπό στοιχεία Γ5α/Γ.Π.οικ.64843/29-08-2018 απόφαση «Σύσταση, μετονομασία ιατρικών ειδικοτήτων, καθορισμός χρόνου και περιεχομένου άσκησης για την απόκτηση τίτλου ειδικότητας» (Β’4138), όπως τροποποιήθηκε με την υπό στοιχεία Γ5α/ Γ.Π.οικ.22184/19-05-2025 απόφαση «Αναγνώριση τίτλου ειδικότητας από τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής (Η.Π.Α.) – Συμπλήρωση της υπό στοιχεία Γ5α/ Γ.Π.οικ.64843/29-08-2018 υπουργικής απόφασης “Σύσταση, μετονομασία ιατρικών ειδικοτήτων, καθορισμός χρόνου και περιεχομένου άσκησης για την απόκτηση τίτλου ειδικότητας” (Β’ 4138)» (Β’ 2701).

4. Την υπό στοιχεία Γ5α/Γ.Π.οικ.24768/29-03-2019 απόφαση «Καθορισμός δικαιολογητικών, διαδικασίας, όρων και προϋποθέσεων για τη χορήγηση βεβαίωσης άσκησης ιατρικού επαγγέλματος καθώς και τίτλου ιατρικής ειδικότητας» (Β’ 1373).

5. Την υπό στοιχεία Γ5α/Γ.Π. 35046/28-07-2021 κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Υγείας «Επιβολή παραβόλων υπέρ του Πανελλήνιου Ιατρικού Συλλόγου για τη χορήγηση βεβαιώσεων, τίτλων ιατρικών ειδικοτήτων και πιστοποιητικών» (Β’3775).

6. Το γεγονός ότι από την απόφαση αυτή δεν προ- καλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού, σύμφωνα με την υπό στοιχεία Β2α, Β1α/ οικ.30058/07-07-2025 εισήγηση της περ. ε’ της παρ. 5 του άρθρου 24 του ν. 4270/2014 «Αρχές δημοσιονομικής διαχείρισης και εποπτείας (ενσωμάτωση της Οδηγίας 2011/85/ΕΕ) – δημόσιο λογιστικό και άλλες διατάξεις» (Α’ 143) της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Υγείας.

7. Το γεγονός ότι οι διατάξεις της παρούσας αφορούν τη διοικητική διαδικασία με επίσημο τίτλο «Αυτόματη αναγνώριση τίτλου ιατρικής ειδικότητας που αποκτήθηκε σε χώρα κράτος – μέλος της Ε.Ε. ή στις Η.Π.Α» και Μοναδικό Αριθμό Καταχώρισης (Μ.Α.Κ.) στο Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών (Ε.Μ.Δ.Δ.) «Μίτος» 412858, αποφασίζουμε:

Η περ. Γ του άρθρου 8 της υπό στοιχεία Γ5α/ Γ.Π.οικ.24768/29-03-2019 απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού «Καθορισμός δικαιολογητικών, διαδικασίας, όρων και προϋποθέσεων για τη χορήγηση βεβαίωσης άσκησης ιατρικού επαγγέλματος καθώς και τίτλου ιατρικής ειδικότητας» (Β’ 1373) τροποποιείται και αναριθμείται σε Γ1 και προστίθεται νέα παρ. Γ2 ως ακολούθως:

«Γ1. Για την αναγνώριση τίτλου ειδικότητας που έχει αποκτηθεί σε κράτος – μέλος της Ε.Ε. υποβάλλονται προς τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο (Π.Ι.Σ.) τα εξής δικαιολογητικά:

α. Αίτηση (παρέχεται ηλεκτρονικά από τον Π.Ι.Σ.). β. Φωτοαντίγραφο Αστυνομικού Δελτίου Ταυτότητας, ή διαβατηρίου, ή οποιουδήποτε δημοσίου εγγράφου πιστοποίησης της ταυτότητας του ενδιαφερομένου.

γ. Φωτοαντίγραφο πτυχίου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. ε’ του άρθρου 3 της παρούσας.

δ. Φωτοαντίγραφο άδειας βεβαίωσης άσκησης του ιατρικού επαγγέλματος στην ημεδαπή.

ε. Φωτοαντίγραφο τίτλου ειδικότητας ιατρού που περιλαμβάνεται στο Παράρτημα V 5.1.3 και 5.1.4. του π.δ. 38/2010 «Προσαρμογή της ελληνικής νομοθεσίας στην Οδηγία 2005/36/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 7 ης Σεπτεμβρίου 2005, σχετικά με την αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων, και άλλες διατάξεις» (Α’ 78), όπως ισχύει κάθε φορά.

στ. Βεβαίωση από αρμόδια Αρχή του τόπου προέλευσης ότι ο τίτλος ειδικότητας είναι σύμφωνος με την Οδηγία 2005/36/ΕΚ, όπως ισχύει κάθε φορά μόνον για τους τίτλους που αποκτήθηκαν πριν την ένταξη του κράτους μέλους στην Ε.Ε. Η παρούσα βεβαίωση εάν δεν προσκομίζεται δεν αποτελεί κώλυμα χορήγησης του αντίστοιχου τίτλου και θα αναζητείται υπηρεσιακά μέσω του συστήματος ΙΜΙ.

ζ. Φωτοαντίγραφο πιστοποιητικού υφιστάμενης επαγγελματικής κατάστασης με αναφορά σε τυχόν πειθαρχικές ποινές, από τον Ιατρικό Σύλλογο, του οποίου είναι μέλος στην αλλοδαπή.

Τα ξενόγλωσσα έγγραφα και τίτλοι θα φέρουν την επισημείωση της Χάγης του τόπου προέλευσης (σφραγίδα APOSTILLE), θα είναι μεταφρασμένα από το Υπουργείο Εξωτερικών της Ελλάδας, ή από ορκωτό μεταφραστή του Ιονίου Πανεπιστημίου, ή από δικηγόρο της ελληνικής επικράτειας, ή από επίσημο μεταφραστή του Ελληνικού προξενείου του κράτους προέλευσης, ή από αντίστοιχη υπηρεσία της χώρας προέλευσης με την μεταφραστική υπηρεσία του Υπουργείου Εξωτερικών της ημεδαπής.

η. Βεβαίωση εκπλήρωσης υπηρεσίας υπαίθρου ή υποχρεωτικής υπηρεσίας προσωπικού ιατρού ή νόμιμης απαλλαγής από αυτές, σύμφωνα με τις ισχύουσες κάθε φορά διατάξεις.

θ. Αποδεικτικό κατάθεσης σε τραπεζικό λογαριασμό του Π.Ι.Σ. παραβόλου, που προβλέπεται στην υπό στοιχεία Γ5α/Γ.Π. 35046/28-07-2021 (Β’ 3775) κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Υγείας.

Γ2. Για την αναγνώριση, σύμφωνα με την υπό στοιχεία Γ5α/Γ.Π.οικ.22184/19-05-2025 (Β’ 2701) απόφαση του Υφυπουργού Υγείας, τίτλου ειδικότητας που έχει αποκτηθεί στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής, υποβάλλονται προς τον Π.Ι.Σ. τα εξής δικαιολογητικά: α. Αίτηση (παρέχεται ηλεκτρονικά από τον Π.Ι.Σ.). β. Φωτοαντίγραφο Αστυνομικού Δελτίου Ταυτότητας, ή διαβατηρίου, ή οποιουδήποτε δημοσίου εγγράφου πιστοποίησης της ταυτότητας του ενδιαφερομένου.

γ. Φωτοαντίγραφο πτυχίου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. ε’ του άρθρου 3 της παρούσας.

δ. Φωτοαντίγραφο άδειας βεβαίωσης άσκησης του ιατρικού επαγγέλματος στην ημεδαπή.

ε. Φωτοαντίγραφο τίτλου ειδικότητας ιατρού, ο οποίος έχει αποκτηθεί στις Η.Π.Α., ήτοι Πιστοποιητικό Εκπαίδευσης (“Board Certification”) από το Αμερικανικό Συμβούλιο Ιατρικών Ειδικοτήτων (“American Board of Medical Specialties”), το οποίο να είναι σε ισχύ.

στ. Γ ια τους τίτλους ειδικότητας από τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής (Η.Π.Α.), που υποβάλλονται προς αναγνώριση, απαιτείται έλεγχος της ισχύος τους σύμφωνα με τη βάση δεδομένων του Αμερικανικού Συμβουλίου Ιατρικών Ειδικοτήτων («American Board Of Medical Specialties»). Εάν δεν προκύπτει, θα αναζητείται υπηρεσιακά από τον Π.Ι.Σ.

ζ. Φωτοαντίγραφο πιστοποιητικού υφιστάμενης επαγγελματικής κατάστασης με αναφορά σε τυχόν πειθαρχικές ποινές, από τον Ιατρικό Σύλλογο, του οποίου είναι μέλος στην αλλοδαπή.

Τα ξενόγλωσσα έγγραφα και τίτλοι θα φέρουν την επισημείωση της Χάγης του τόπου προέλευσης (σφραγίδα APOSTILLE), θα είναι μεταφρασμένα από το Υπουργείο Εξωτερικών της Ελλάδας, ή από ορκωτό μεταφραστή του Ιονίου Πανεπιστημίου, ή από δικηγόρο της ελληνικής επικράτειας, ή από επίσημο μεταφραστή του Ελληνικού προξενείου του κράτους προέλευσης, ή από αντίστοιχη υπηρεσία της χώρας προέλευσης με την μεταφραστική υπηρεσία του Υπουργείου Εξωτερικών της ημεδαπής.

η. Βεβαίωση εκπλήρωσης υπηρεσίας υπαίθρου ή υποχρεωτικής υπηρεσίας προσωπικού ιατρού ή νόμιμης απαλλαγής από αυτές, σύμφωνα με τις ισχύουσες κάθε φορά διατάξεις.

θ. Αποδεικτικό κατάθεσης σε τραπεζικό λογαριασμό του Π.Ι.Σ. παραβόλου, που προβλέπεται στην υπό στοιχεία Γ5α/Γ.Π. 35046/28-07-2021 (Β’ 3775) κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Υγείας.

Ο τίτλος ειδικότητας που αναγνωρίζεται με την διαδικασία που ορίζεται στην παρούσα περίπτωση έχει ισχύ μόνο στην Ελλάδα και δεν υπάγεται στο πλαίσιο της Οδηγίας 2005/36/ΕΚ, όπως ισχύει κάθε φορά».

Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.

Αθήνα, 8 Ιουλίου 2025

20250204163 ΦΕΚ

Ευρωπαϊκή Κάρτα Ασφάλισης: Πού και πώς εκδίδεται για ασφαλή ταξίδια στο εξωτερικό – Όλη η διαδικασία

Η Ευρωπαϊκή Κάρτα Ασφάλισης Ασθενείας (ΕΚΑΑ) είναι ένα σημαντικό εργαλείο για όσους σκοπεύουν να ταξιδέψουν στο εξωτερικό, προσφέροντας πρόσβαση σε δημόσιες υπηρεσίες υγείας της χώρας προορισμού σε περίπτωση ανάγκης.

Παρέχεται δωρεάν και είναι ιδιαίτερα χρήσιμη για τους ασφαλισμένους που σχεδιάζουν διακοπές σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και σε Ισλανδία, Λιχτενστάιν, Νορβηγία, Ελβετία και Ηνωμένο Βασίλειο.

Ωστόσο, είναι σημαντικό να τονιστεί πως η ΕΚΑΑ δεν αντικαθιστά την ταξιδιωτική ασφάλιση. Δεν καλύπτει ιδιωτικές υπηρεσίες υγείας, ούτε έξοδα όπως η επιστροφή στη χώρα προέλευσης σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης ή η απώλεια προσωπικών αντικειμένων. Επίσης, δεν καλύπτει περιπτώσεις όπου το ταξίδι γίνεται αποκλειστικά για ιατρικούς λόγους.

Η ΕΚΑΑ έχει μέγιστη διάρκεια ενός έτους από την έκδοσή της και δεν περιέχει ιατρικά δεδομένα. Τα μόνα προσωπικά στοιχεία που αναγράφονται στην ευρωπαϊκή κάρτα ασφάλισης ασθενείας είναι το ονοματεπώνυμο της/του κατόχου της κάρτας, ο προσωπικός αριθμός ταυτότητας και η ημερομηνία γέννησης.

Ευρωπαϊκή Κάρτα Ασφάλισης Ασθενείας: Πώς εκδίδεται

Για τη χορήγηση της Ευρωπαϊκής Κάρτας Ασφάλισης Ασθενείας (ΕΚΑΑ), οι ασφαλισμένοι δεν έχουν να κάνουν κάτι περισσότερο από το να υποβάλουν την αίτηση στον ιστότοπο του e-ΕΦΚΑ (www.efka.gov.gr), επιλέγοντας τη θεματική ενότητα:

Ασφαλισμένοι → Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες για Ασφαλισμένους → Έκδοση ΕΚΑΑ: https://www.efka.gov.gr/el/eyropaike-karta-asphalises-astheneias-ekaa

Κατά την καταχώρηση της αίτησης:

εάν η αίτηση αφορά στον άμεσα ασφαλισμένο, στο πεδίο «Προσδιορίστε τον δικαιοδόχο» πρέπει να επιλεγεί «Άμεσα ασφαλισμένος»

σε περίπτωση που η αίτηση αφορά τον έμμεσα ασφαλισμένο (προστατευόμενο μέλος), στο πεδίο

«Προσδιορίστε τον δικαιοδόχο» πρέπει να επιλεγεί «Έμμεσα ασφαλισμένος» και εν συνεχεία οι πολίτες πρέπει να καταχωρήσουν τον ΑΜΚΑ και με λατινικά στοιχεία το ονοματεπώνυμο του έμμεσα ασφαλισμένου

Με την υποβολή της αίτησης οι ασφαλισμένοι έχουν τη δυνατότητα να εκτυπώσουν το Πιστοποιητικό Προσωρινής Αντικατάστασης (ΠΠΑ) της Ευρωπαϊκής Κάρτας Ασφάλισης Ασθενείας (ΕΚΑΑ) και στη συνέχεια μέσα σε 5-10 (το αργότερο) εργάσιμες ημέρες θα παραλάβουν την ΕΚΑΑ στην Διεύθυνση κατοικίας που δήλωσαν κατά την υποβολή της σχετικής αίτησής τους.

Τα σημεία εξυπηρέτησης για την έκδοση της ΕΚΑΑ έχουν διευρυνθεί και είναι κοντά στο σημείο διαμονής των ασφαλισμένων καθώς η ηλεκτρονική υποβολή της αίτησης χορήγησης της Ευρωπαϊκής Κάρτας Ασφάλισης Ασθενείας (ΕΚΑΑ) μπορεί να διεκπεραιώνεται και μέσω των ΚΕΠ.

Οι ασφαλισμένοι και οι συνταξιούχοι του e-ΕΦΚΑ που είναι λιγότερο εξοικειωμένοι με τις ηλεκτρονικές υπηρεσίες μπορούν να μεταβούν και στα Κέντρα Εξυπηρέτησης Πολιτών (Κ.Ε.Π.), προκειμένου να αιτηθούν τη χορήγησή της.

 

 

Πηγη: https://www.healthreport.gr

Από τις λιγότερες κλίνες σε νοσοκομεία διαθέτει η χώρα μας – Τι δείχνουν τα επίσημα στοιχεία από την Eurostat

Τις διαθέσιμες κλίνες στα νοσοκομεία στην Ευρωπαϊκή Ένωση χαρτογραφεί η Eurostat, η οποία τα τελευταία χρόνια συγκεντρώνει συγκριτικά στοιχεία για τους πόρους και τις υπηρεσίες των κρατών-μελών, προκειμένου να παρακολουθείται η πρόσβαση, η ποιότητα και η βιωσιμότητα της υγειονομικής περίθαλψης.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat , το 2023 η ΕΕ διέθετε κατά μέσο όρο 511 νοσοκομειακές κλίνες ανά 100.000 κατοίκους, αριθμός μειωμένος σε σχέση με τις 516 του 2022 και αρκετά χαμηλότερος από τις 557 κλίνες του 2013.

Η μείωση αυτή αποδίδεται στην πρόοδο της ιατρικής τεχνολογίας και στις νέες θεραπευτικές πρακτικές, που ελαχιστοποιούν τη διάρκεια νοσηλείας ή αντικαθιστούν τις παραδοσιακές νοσηλείες με εναλλακτικές λύσεις, όπως εξωνοσοκομειακή φροντίδα και υπηρεσίες ημερήσιας νοσηλείας.

Τα δεδομένα συλλέγονται βάσει κοινής μεθοδολογίας από την Eurostat, τον ΟΟΣΑ και τον ΠΟΥ, ενώ από το 2021 η υποβολή βασικών στοιχείων είναι υποχρεωτική σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2022/2294.
Η εικόνα της Ελλάδας σε κλίνες

Η Ελλάδα διαθέτει 424 νοσοκομειακές κλίνες ανά 100.000 κατοίκους, καταλαμβάνοντας μέση θέση στον ευρωπαϊκό πίνακα. Ο αριθμός αφορά ενεργές και στελεχωμένες κλίνες διαθέσιμες για νοσηλεία.

Τις υψηλότερες επιδόσεις παρουσιάζουν η Βουλγαρία (864), η Γερμανία (766), η Ρουμανία (728), η Αυστρία (660) και η Ουγγαρία (651). Αντίθετα, τις λιγότερες κλίνες ανά 100.000 κατοίκους έχουν η Σουηδία (187), η Ολλανδία (231), η Δανία (233), η Φινλανδία (260), η Ισπανία (288), η Ιρλανδία (289) και η Κύπρος (298).

Μακροχρόνια φροντίδα: Η Ελλάδα τελευταία στην ΕΕ

Η Ελλάδα βρίσκεται στην τελευταία θέση της ΕΕ σε κλίνες μακροχρόνιας φροντίδας, με μόλις 20 κλίνες ανά 100.000 κατοίκους το 2023, έναντι 24 το 2013. Τα υψηλότερα ποσοστά καταγράφονται στην Ολλανδία (1.400), τη Σουηδία (1.315) και το Βέλγιο (1.250), ενώ μετά την Ελλάδα ακολουθούν η Βουλγαρία (26) και η Πολωνία (222).

Οι κλίνες αυτές καλύπτουν ανάγκες ηλικιωμένων, ασθενών με χρόνιες παθήσεις και ατόμων που χρειάζονται συνεχή υποστηρικτική φροντίδα, αποτελώντας κρίσιμο δείκτη για την προσβασιμότητα και την ποιότητα των σχετικών υπηρεσιών.

ΠΗΓΗ: Eurostat

 

Πηγη:https://www.healthreport.gr