Κατηγορία: Γενικά

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/

Ασφάλεια και αποτελεσματικότητα των νέας γενιάς φαρμάκων – αντισωμάτων σε 300 Ελληνίδες ασθενείς. Η παθολόγος – ογκολόγος Έλενα Φούντζηλα, μιλάει στο iatronet.gr.

Τα ADC’s, νέας γενιάς συζευγμένα με αντίσωμα φάρμακα χημειοθεραπείας, λέγονται και χημειοθεραπευτικές “βόμβες”, γιατί επιτρέπουν την στοχευμένη χορήγηση μεγάλης ποσότητας χημειοθεραπείας απευθείας στα καρκινικά κύτταρα.

Η ασφάλεια και η αποτελεσματικότητα των πολλά υποσχόμενων φαρμάκων δεύτερης γενιάς, trastuzumab deruxtecan + sacituzumab govitecan, στην καθημερινή κλινική πρακτική στην Ελλάδα, αποτέλεσε το αντικείμενο μελέτης με τη συμβολή επιστημόνων από 23 Κέντρα της Ελληνικής Συνεργαζόμενης Ογκολογικής Ομάδας (HeCOG).

Η παθολόγος – ογκολόγος MD, PhD, Έλενα Φούντζηλα , κλινική αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου και συνεργάτιδα της Κλινικής “Άγιος Λουκάς” της Θεσσαλονίκης, συγκέντρωσε και ανέλυσε τα δεδομένα από τη χορήγηση σε 300 Ελληνίδες ασθενείς τον τελευταίο 1,5 χρόνο. Η ίδια μιλά στο iatronet.gr για τα αποτελέσματα της μελέτης, τα οποία παρουσίασε στο 14ο European Breast Cancer Conference (EBCC) στο Μιλάνο (φωτογραφία κάτω), ενώ εξηγεί τον τρόπο δράσης των ADC’s κατά των καρκινικών κυττάρων.

Τί είναι τα ADC’s

“Πρόκειται για χημειοθεραπεία συζευγμένη με κάποιο αντίσωμα, το οποίο στοχεύει μία πρωτεϊνη, ένα μόριο, πάνω στα καρκινικά κύτταρα. Προσπαθούμε να βρούμε τέτοιες πρωτεϊνες που υπάρχουν σε μεγάλη ποσότητα στα καρκινικά κύτταρα και όχι στα φυσιολογικά, ώστε να γίνεται στοχευμένη χορήγηση στα καρκινικά και να περιορίσουμε τις παρενέργειες”, εξηγεί η κ. Φούντζηλα και προσθέτει: “τα λέμε χημειοθεραπευτικές ‘βόμβες’, γιατί ουσιαστικά δίνουμε μεγάλη ποσότητα χημειοθεραπείας, στοχευμένη στον καρκίνο. Αυτά τα μόρια έχουν ένα αντίσωμα, συνδεδεμένο με έναν συνδέτη, με πολλά μόρια χημειοθεραπείας. Τραβάει το αντίσωμα την χημειοθεραπεία στα καρκινικά κύτταρα, ενσωματώνεται σε αυτά και απελευθερώνει μια μεγάλη ποσότητα χημειοθεραπείας”.

Τα δεύτερης γενιάς αντισώματα είναι ακόμη πιο δραστικά από τα παλιότερα, όπως το TDM-1 για τον καρκίνο του μαστού. “Κουβαλούν πιο πολλά μόρια χημειοθεραπείας, είναι καλύτερος ο συνδέτης, έχουν άλλο μηχανισμό δράσης: κάποια από τα μόρια της χημειοθεραπείας, όπως καταστρέφουν τα καρκινικά κύτταρα, πηγαίνουν και δρουν και στα γειτονικά καρκινικά κύτταρα. Οπότε και κάποια κύτταρα που δεν εκφράζουν τόσο πολύ αυτή την πρωτεϊνη καταστρέφονται κι αυτά”, εξηγεί η παθολόγος – ογκολόγος. Τα δεύτερης γενιάς φάρμακα που αποτέλεσαν το αντικείμενο της μελέτης έχουν εγκριθεί τον τελευταίο 1,5 χρόνο και χορηγούνται σε κάποιες κατηγορίες ασθενών με μεταστατικό καρκίνο μαστού, μετά από μια γραμμή κλασικής θεραπείας.

Η μελέτη

Η ερευνήτρια μελέτησε τα δεδομένα καθημερινής κλινικής πρακτικής (real world data) από την χορήγηση των συγκεκριμένων φαρμάκων στον γενικό πληθυσμό των ασθενών με μεταστατικό καρκίνο μαστού. Εξέτασε την αποτελεσματικότητα και την ασφάλειά τους και συνέκρινε τα ευρήματά της με αυτά των κλινικών μελετών.

“Στις μελέτες που γίνονται στην Αμερική, στην Ευρώπη και αλλού, συμμετέχουν ειδικές κατηγορίες ασθενών, οι οποίες θα πρέπει να είναι σε καλή κατάσταση, να μην έχουν σοβαρές συννοσηρότητες. Για παράδειγμα, αποκλείονται ασθενείς που έχουν νεφρική, ηπατική ή καρδιακή ανεπάρκεια, ενώ συνήθως δεν συμμετέχουν οι πιο ηλικιωμένοι ασθενείς”, εξηγεί η κ. Φούντζηλα και συμπληρώνει: “Τα δεδομένα καθημερινής κλινικής πρακτικής έχουν τεράστια αξία γιατί αφορούν τους ασθενείς της κοινότητας. Μπορούμε να δούμε για παράδειγμα αν αυτά τα φάρμακα μπορούν να χορηγηθούν σε μια κυρία ηλικιωμένη 85 ετών ή αν πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί”.

Με τη συνδρομή των συνεργατών της HeCOG από 23 ογκολογικά κέντρα ανά την επικράτεια, συγκεντρώθηκαν δεδομένα από 300 ασθενείς που έλαβαν θεραπεία στην Ελλάδα και εξετάστηκε η αποτελεσματικότητα και η ασφάλεια, σε συνάρτηση με δημογραφικά, παθολογοανατομικά και άλλα χαρακτηριστικά.

“Είδαμε ότι τα δεδομένα αποτελεσματικότητας ήταν ακριβώς ίδια με αυτά των κλινικών μελετών. Αυτό είναι πάρα πολύ ενθαρρυντικό, γιατί ακόμα και σε βαριά προθεραπευμένες ασθενείς, δηλαδή σε μια γυναίκα με μεταστατικό καρκίνο μαστού που έχει πάρει ήδη πέντε διαφορετικές θεραπείες, αυτά τα φάρμακα δρουν αποτελεσματικά”, αναφέρει.

Σε ό,τι αφορά την ασφάλεια, καταγράφηκαν τοξικότητες και παρενέργειες, ανάλογες με αυτές που αναφέρονται στη διεθνή βιβλιογραφία, καθώς και ορισμένες εξαιρετικά σπάνιες ανεπιθύμητες ενέργειες, οι οποίες θα αναλυθούν στην επιστημονική δημοσίευση και θα διερευνηθούν.

Εξατομικευμένη ιατρική

Ιδιαίτερα σημαντική παράμετρος της μελέτης, όπως παρατηρεί η κ. Φούντζηλα, είναι η συλλογή δεδομένων για τον θεραπευτικό αλγόριθμο. “Όλες αυτές οι θεραπείες ξέρουμε ότι έχουν καλύτερη δράση όσο νωρίτερα μπουν στον θεραπευτικό αλγόριθμο, ενώ δεν ξέρουμε αν η μία δουλεύει μετά την άλλη, γιατί αυτά τα φάρμακα είναι καινούργια. Σε έναν μικρό αριθμό ασθενών δείξαμε κάποια αποτελέσματα, όπου το δεύτερο αντίσωμα δεν δούλεψε καλά, αλλά υπήρχαν και περιπτώσεις όπου το δεύτερο δούλεψε καλύτερα από το πρώτο”, αναφέρει, εξηγώντας: “Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να βρούμε δεδομένα και βιοδείκτες που θα μας δείξουν ποια θεραπεία δουλεύει καλύτερα σε συγκεκριμένη ασθενή. Αυτός είναι και ο ρόλος της εξατομικευμένης ιατρικής. Εκεί κινούμαστε όλοι, να βρούμε τις συγκεκριμένες παραμέτρους που θα μας δώσουν τη σωστή επιλογή στην κάθε ασθενή μας”.

HeCOG

Η Ελληνική Συνεργαζόμενη Ογκολογική Ομάδα (HeCOG) είναι μια μη κερδοσκοπική συνεργατική ομάδα επιστημονικού χαρακτήρα, η οποία ξεκίνησε το 1990 από 4 ογκολόγους και σήμερα έχει μέλη της δεκάδες επιστήμονες, που συνεργάζονται με 24 ογκολογικά κέντρα στην Ελλάδα και στην Κύπρο.

Στο ενεργητικό της έχει μεγάλο αριθμό μελετών, τόσο κλινικών όσο και μελετών μεταφραστικής έρευνας.

Οι κύριοι στόχοι της εταιρείας είναι:

1. Η μελέτη μεθόδων θεραπείας του καρκίνου.
2. Η προώθηση της κλινικής και βασικής έρευνας στην Ελλάδα και το διεθνή χώρο, σε συνεργασία με αντίστοιχους φορείς.
3. Η διοργάνωση σεμιναρίων και επιστημονικών συμποσίων για την ενημέρωση και επιμόρφωση γιατρών και άλλων επιστημόνων με συναφές αντικείμενο, καθώς και φοιτητών.
4. Η οργάνωση αναγνωστηρίων, βιβλιοθηκών και άλλες συναφείς δραστηριότητες.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Το “ελληνικό παράδοξο” με την αιμοδοσία είναι διεθνής όρος. Αναφέρεται από επιστήμονες σε ολόκληρο τον κόσμο και δεν έχει ακόμη εξηγηθεί.

Σύμφωνα με αυτό, οι Έλληνες προσφέρουν – αναλογικά με τον πληθυσμό – το περισσότερο αίμα σε ολόκληρο τον κόσμο. Η υπερ – προσφορά, ωστόσο, δεν αρκεί να καλύψει τη ζήτηση, για λόγους που δεν έχουν ακόμη εξηγηθεί.

Τα παραπάνω ανέφερε τη Δευτέρα στη Βουλή ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, απαντώντας σε επίκαιρη ερώτηση του βουλευτή του ΚΚΕ Γιώργου Λαμπρούλη, με θέμα “Σε κίνδυνο η ποιότητα ζωής, η ίδια η ζωή των παιδιών – ενηλίκων με μεσογειακή αναιμία, εξαιτίας της υπομετάγγισης”.

Ο κ. Λαμπρούλης έκανε λόγο για αδυναμία του Εθνικού Κέντρου Αιμοδοσίας (ΕΚΕΑ) να ανταποκριθεί στις ανάγκες, λόγω υποστελέχωσης και έλλειψης πόρων.

Τόνισε πως υπάρχει έλλειψη κεντρικού σχεδιασμού για την επάρκεια αίματος και ζήτησε να στηριχθούν οι πάσχοντες από μεσογειακή αναιμία.

Σύμφωνα με τον βουλευτή του ΚΚΕ, το πρόβλημα που απορρέει από τις ελλείψεις του συστήματος, μεταφέρεται στους ασθενείς και στους συγγενείς τους, από τους οποίους ζητείται αίμα πριν από επέμβαση ή μετάγγιση.

Κατήγγειλε πως συχνά γίνεται υπομετάγγιση στο “Αγία Σοφία”, με τους ασθενείς να φεύγουν από το νοσοκομείο με αιματοκρίτη 28 και 29.

Ζήτησε να καλυφθούν τα αναλώσιμα για την αποσιδήρωση, ειδικά στους ανασφάλιστους, οι οποίοι δεν μπορούν να καλύψουν το κόστος.

Παράδοξο

Απαντώντας στην ερώτηση, ο κ. Γεωργιάδης αναφέρθηκε στο “ελληνικό παράδοξο”, λέγοντας πως στη χώρα μας υπάρχει πολύ μεγάλη εθελοντική προσφορά αίματος και είμαστε πρώτοι διεθνώς σε αιμοδοσία αναλογικά με τον πληθυσμό.

“Συλλέγουμε κάθε χρόνο περισσότερες φιάλες από όσες χρειαζόμαστε και τελικά εισάγουμε αίμα από το εξωτερικό”, τόνισε ο υπουργός Υγείας.

Ανέφερε πως έχει βαλθεί να λύσει το παράδοξο και τις επόμενες μέρες θα παρουσιαστεί σχέδιο, στο οποίο το ΕΚΕΑ θα έχει κεντρικό ρόλο στη διαχείριση αίματος. Άφησε να εννοηθεί πως δεν γίνεται καλή διαχείριση και ότι αλλού χρησιμοποιείται και αλλού πετιέται…

Παραδέχτηκε πως υπάρχουν αιτήματα προς τους συγγενείς να αιμοδοτήσουν, σημειώνοντας πως “δεν είναι εξαναγκασμός, αλλά ευγενική σύσταση“.

Σε σχέση με τη στελέχωση στα μονάδες αιμοδοσίας του νοσοκομείου Παίδων, είπε πως το ποσοστό κάλυψης είναι 120% στους παιδιάτρους, 73% στο νοσηλευτικό προσωπικό και 45% στο λοιπό προσωπικό

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Η Ελλάδα θα μπορούσε να αποτελέσει hub κλινικής έρευνας για τα σπάνια νοσήματα στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο.

«Η διαφάνεια, η συνεργασία, ο έλεγχος του ορίζοντα και ο ανοιχτός διάλογος με τις φαρμακοβιομηχανίες μπορεί να οδηγήσει σε κοινές λύσεις για τη βελτίωση της διαδικασίας εισαγωγής νέων θεραπειών στην αγορά αλλά συχνά και σε καλύτερα αποτελέσματα για τους ασθενείς, τόνισε στην αποκλειστική του συνέντευξη στο Iatronet, o πρόεδρος της ‘Ενωσης Σπάνιων Ασθενών Ελλάδος, κ. Δ. Αθανασίου και μέλος του ΔΣ ΕΣΑΝΕΛ, 95, Παγκόσμιου Οργανισμού Duchenne και του PCWP Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων, ΕΜΑ.

Στο πλαίσιο αυτό, σύμφωνα με τον ίδιο, η διατήρηση της διαθεσιμότητας και η πρόσβαση των ασθενών με σπάνιες παθήσεις σε καινοτόμες θεραπείες πρέπει να είναι προτεραιότητα για τις αρχές υγείας και τον νομοθέτη, προκειμένου να διασφαλιστεί η δικαιοσύνη και η ισότητα στην παροχή υγειονομικής περίθαλψης.

Μιλάμε για σπάνιες παθήσεις στην Ελλάδα, όμως κ. Αθανασίου ξέρουμε πόσοι είναι οι ασθενείς; Έχουμε Εθνικό Μητρώο; 

Η ερώτησή σας είναι πολύ σημαντική αλλά σαν Ένωση Σπανίων Ασθενών Ελλάδος / Ε.Σ.Α.Ε. δεν έχουμε δυστυχώς μια ασφαλή απάντηση, έχουμε μόνο μια ασφαλή εκτίμηση.

Σύμφωνα με την βιβλιογραφία, τα σπάνια νοσήματα επηρεάζουν το 3,5% με 6% του πληθυσμού. Οι εκτιμήσεις για τους ασθενείς στην Ελλάδα αγγίζουν τους 500.000 πολίτες, με το 50% να είναι αδιάγνωστοι. Το 50% των ασθενών είναι παιδιά με πολύ σοβαρά νοσήματα αφού το 30% δεν φτάνει τα 5α του γενέθλια. 

Είναι λοιπόν εύκολο να κατανοήσουμε ότι η δημιουργία ενός Μητρώου ασθενών για σπάνιες παθήσεις θα έπρεπε να αποτελεί προτεραιότητα γιατί είναι ένα σημαντικό εργαλείο για την καταγραφή και τη διαχείριση των ασθενών που πάσχουν από αυτές τις σπάνιες παθήσεις.

Στην Ελλάδα, έχουν γίνει προσπάθειες για τη δημιουργία του, με την έντονη προσπάθεια των στελεχών του Υπουργείου και των μελών της Ομάδας Εργασίας του Μητρώου, αλλά η ολοκλήρωσή του, σχεδόν 18 μήνες μετά, δεν είναι στο σημείο που θα ήταν ικανοποιητικό για όλους μας, για πολλούς λόγους. Νομίζω ότι ο σημαντικότερος είναι η προτεραιοποίησή του και ίσως και η έλλειψη κατανόησης της αξίας ενός τέτοιου εργαλείου από την πολιτεία.  

Αυτός είναι και ο λόγος που η κοινότητα των σπάνιων ασθενών αλλά και ο θεσμικός της φορέας, η Ε.Σ.Α.Ε ζητά την επίσπευση της δημιουργίας του μητρώου και για τον ίδιο λόγο υποστηρίζει τεχνικά με εθελοντές της Ομάδα Εργασίας του Μητρώου Σπανίων Παθήσεων του Υπουργείου Υγείας, ενώ ταυτόχρονα ως Ένωση έχουμε ξεκινήσει από το τέλος του 2023 την καταγραφή των παθήσεων από όλα τα σωματεία μέλη του.

Η δημιουργία και η συντήρηση του Μητρώου Ασθενών μπορεί να βοηθήσει όχι μόνο στην αποτελεσματική διαχείριση και παροχή φροντίδας σε αυτούς τους ασθενείς, αλλά ταυτόχρονα θα δώσει σημαντικές λύσεις στη διαχείριση και του κόστους για το Εθνικό Σύστημα Υγείας.

Clawback και καθυστερήσεις στην αξιολόγηση. Και για τα δύο οι φαρμακοβιομηχανίες εκφράζουν έντονους προβληματισμούς, τονίζοντας τη μεγάλη καθυστέρηση στην εισαγωγή καινοτόμων θεραπειών στην Ελλάδα. Ποια είναι η γνώμη σας, υπάρχουν λύσεις που θα έπρεπε να δοθούν από την πλευρά της Πολιτείας;

Ένα αυξημένο clawback, οι καθυστερήσεις στην αξιολόγηση, στη διαπραγμάτευση, στην αποζημίωση αλλά και η έλλειψη προβλεψιμότητας πολλών παραγόντων από τις τιμές, τα χρονοδιαγράμματα αλλά ακόμα και τα κανάλια διάθεσης στην εισαγωγή νέων φαρμάκων, αποτελούν πραγματικά προβλήματα που επηρεάζουν την εισαγωγή καινοτόμων θεραπειών σε πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας.

Η καθυστέρηση στην αξιολόγηση νέων φαρμάκων μπορεί να οφείλεται σε γραφειοκρατικούς λόγους, έλλειψη πόρων, ή έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού. Συνδυαστικά η μη ύπαρξη και χρήση σύγχρονων εργαλείων όπως αυτά του επιμερισμού ρίσκου, δηλαδή η σύνδεση της αποζημίωσης των θεραπειών ανάλογα με την αποτελεσματικότητά τους όχι μόνο μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές καθυστερήσεις στη διάθεση νέων θεραπειών στους ασθενείς, αλλά και στη μη σωστή χρήση των περιορισμένων πόρων για την Υγεία. 

Για την αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων, η Πολιτεία αλλά και συνολικά ως κοινωνία πρέπει να λάβουμε πολύ συγκεκριμένα μέτρα ειδικά για τα ορφανά φάρμακα που απευθύνονται σε ένα πολύ μικρό μέρος του πληθυσμού.

Η επένδυση σε πρόσθετους πόρους, σύγχρονα εργαλεία, τεχνογνωσία και εξειδικευμένο προσωπικό με τη συμμετοχή των ασθενών στις υπηρεσίες αξιολόγησης και αποζημίωσης φαρμάκων μπορεί να βοηθήσει στην αύξηση της ταχύτητας και της αποτελεσματικότητας των διαδικασιών αλλά και της απόδοσης των πόρων.

Μια αποτελεσματική, απλοποιημένη και προβλέψιμη διαδικασία έγκρισης νέων φαρμάκων μπορεί να μειώσει τις καθυστερήσεις και να επιστρέψει στα φάρμακα να φτάσουν ταχύτερα στους ασθενείς.

Η διαφάνεια, η συνεργασία, ο έλεγχος του ορίζοντα και ο ανοιχτός διάλογος με τις φαρμακοβιομηχανίες μπορεί να οδηγήσουν σε κοινές λύσεις για τη βελτίωση της διαδικασίας εισαγωγής νέων θεραπειών στην αγορά αλλά συχνά και σε καλύτερα αποτελέσματα για τους ασθενείς.

Μέσω νέων εργαλείων, αλλαγής αντίληψης, μακροπρόθεσμου πλάνου αλλά και την κοινής Ευρωπαϊκής αξιολόγησης θα υπάρξουν πολλές ευκαιρίες για την Ελλάδα να αναβαθμίσει τις υπηρεσίες αξιολόγησης και αποζημίωσης των νέων θεραπειών και αυτό μπορεί να βελτιώσει σημαντικά την ανθεκτικότητα του ΕΣΥ, την ορθή διαχείριση των πόρων μας αλλά και να επιταχύνει την διάθεση καινοτόμων θεραπειών στους σπάνιους και όχι μόνο ασθενείς στην Ελλάδα.

Η πρώιμη πρόσβαση σε καινοτόμες θεραπείες μπορεί και να σημαίνει αύξηση στο προσδόκιμο ζωής. Πόσοι άνθρωποι σήμερα στην Ελλάδα με σπάνια πάθηση έχουν πρώιμη πρόσβαση σε καινοτόμες θεραπείες και κατά πόσο θα μπορούσε αυτός ο αριθμός να είναι αυξημένος; 

Η πρώιμη πρόσβαση σε καινοτόμες θεραπείες μπορεί πράγματι να συμβάλλει στη βελτίωση του προσδόκιμου ζωής για ασθενείς με σπάνιες παθήσεις. Ωστόσο, η διαθεσιμότητα και η πρόσβαση σε αυτές τις θεραπείες στην Ελλάδα μπορεί να ποικίλλει ανάλογα με την κατηγορία της πάθησης, τις ικανότητες και γνώση του ιατρικού προσωπικού, τη διαθεσιμότητα των φαρμάκων στην αγορά και άλλους παράγοντες.

Συγκεκριμένοι αριθμοί των ανθρώπων που έχουν πρώιμη πρόσβαση σε καινοτόμες θεραπείες για σπάνιες παθήσεις στην Ελλάδα δεν είναι εύκολα διαθέσιμοι, καθώς η παρακολούθηση και η αναφορά αυτών των δεδομένων δέν γίνεται συστηματικά αφού στα συστήματα δεν έχουν ενσωματωθεί πλήρως οι μοναδικοί κωδικοί των Σπανίων Παθήσεων, γνωστοί και ως Orphacodes, πόσο μάλλον η διασύνδεσή τους με τα ΑΜΚΑ των ασθενών μας. 

Η αλήθεια είναι βέβαια ότι με το 95% των Σπάνιων Παθήσεων δεν έχει θεραπεία, άρα και ο αριθμός των ασθενών που θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει αυτό το κανάλι είναι εξαιρετικά περιορισμένος, ενώ σε ελάχιστες περιπτώσεις θα ξεπερνά μια πολύ μικρή ομάδα ανθρώπων. Από τα σωματεία μας γνωρίζουμε ότι στις περισσότερες περιπτώσεις τα νούμερα κινούνται από 5-10 ασθενείς και σπάνια ξεπερνούν διψήφια νούμερα, με την πιθανότητα υπερσυνταγογράφησης ή προκλητής ζήτησης ανύπαρκτη αφού οι έστω και αυτοί οι λίγοι ασθενεις είναι μοναδικοί, και οι συνταγές τους σχεδόν πάντα συνοδεύονται με τις γενετικές τους εξετάσεις.

Στο πλαίσιο του εξορθολογισμού της δαπάνης στο ΙΦΕΤ που επιχειρεί το Υπουργείο Υγείας, πόσο έχουν επηρεαστεί οι ασθενείς με σπάνιες παθήσεις; Παρατηρούνται δηλαδή καθυστερήσεις ή υπάρχει κίνδυνος εμφάνισης καθυστερήσεων στο άμεσο μέλλον; Από το σύνολο των κονδυλίων του ΙΦΕΤ, τι ποσοστό των φαρμάκων που διακινούνται εκτιμάται ότι αφορά τις σπάνιες παθήσεις (σε αριθμό και σε αξία ετήσια);

Οι προσπάθειες εξορθολογισμού της δαπάνης και ο περιορισμός της σπατάλης ή της κακοδιαχείρισης στον τομέα της υγείας είναι αναγκαίος και η πρώτη κοινότητα ασθενών που υποστηρίζει έναν τέτοιο εξορθολογισμό σε συνδιασμό πάντα με την ολοκλήρωση και την εφαρμογή του Εθνικού Σχεδίου Δράσης για τα Σπάνια Νοσήματα είναι η κοινότητα των ασθενών με σπάνια νοσήματα, λόγω του ότι θα είναι το πρώτο και ίσως και το πιο ευαίσθητο κομμάτι της κοινωνίας που θα κληθεί να ‘’πληρώσει΄’ την αστοχία των προσπαθειών και την έλλειψη παροχών και πόρων ενός μη βιώσιμου ΕΣΥ.

Ένας όμως εξορθολογισμός με αποσπασματικά μέτρα, χωρίς πλάνο και χωρίς τη συμμετοχή των ασθενών και των εκπροσώπων τους θα ήταν ένα πολύ ολισθηρό μονοπάτι που όχι μόνο δεν θα είχε μακροοικονομικά αποτελέσματα αλλά θα έθετε και σε κίνδυνο τη ζωή των ασθενών με σπάνια νοσήματα, επηρεάζοντας άμεσα τη διαθεσιμότητα και την πρόσβαση των ασθενών στις ελάχιστες αλλά σωτήριες θεραπείες που θα ήταν διαθέσιμες ενώ στη σειρά θα ακολουθούσαν άλλοι ασθενείς που δεν έχουν σπάνιες παθήσεις, αλλά κάποιο άλλο χρόνιο νόσημα ή καρκίνο. 

Οι ασθενείς με σπάνιες παθήσεις είναι συχνά εξαρτημένοι από τη διαθεσιμότητα ιδιαίτερα εξειδικευμένων θεραπειών που δεν είναι εύκολα διαθέσιμες στην αγορά. Καθυστερήσεις στη διαθεσιμότητα νέων θεραπειών για σπάνιες παθήσεις αλλά και για άλλες χρόνιες και επικίνδυνες ασθένειες είναι πιθανές εάν οι πόροι που διατίθενται για την αγορά φαρμάκων μειωθούν χωρίς κάποιο άλλο συνολικό πλάνο και μια ολιστική προσέγγιση στην διαχείριση των πόρων του ΕΣΥ που μας αφορούν και χρηματοδοτείται από τον Έλληνα πολίτη, σπάνιο ή μη.

Ως προς το ποσοστό των κονδυλίων του ΙΦΕΤ που αφορά τις σπάνιες παθήσεις, αυτό μπορεί να είναι δύσκολο να εκτιμηθεί με ακρίβεια, καθώς η κατανομή των πόρων συνδέεται με πολλούς παράγοντες και πολιτικές αποφάσεις. 

Για να αξιολογηθεί ακριβώς το ποσοστό αυτό, απαιτούνται λεπτομερείς αναλύσεις και στατιστικά δεδομένα, τα οποία δεν είναι εύκολα διαθέσιμα. Η Ε.Σ.Α.Ε. συνεργάζεται με τον ΙΦΕΤ και τους άλλους φορείς ώστε να υπάρξει αυτή η καταγραφή και η παραγωγή των δεδομένων με πλήρη διαφάνεια στην αξιοποίηση των δημόσιων πόρων ώστε να αποκτήσουμε όλοι μια κοινή και ορθή εικόνα για αυτή τη δαπάνη, αλλά και για τα επόμενα βήματα που θα πρέπει να σχεδιάσουμε από κοινού με την Πολιτεία.

Είναι ξεκάθαρο ότι η διατήρηση της διαθεσιμότητας και η πρόσβαση των ασθενών με σπάνιες παθήσεις σε καινοτόμες θεραπείες πρέπει να είναι προτεραιότητα για τις αρχές υγείας και του νομοθέτη, προκειμένου να διασφαλιστεί η δικαιοσύνη και η ισότητα στην παροχή υγειονομικής περίθαλψης.

Η Πολιτεία έχει ζητήσει τη γνώμη σας για τις παρεμβάσεις που έχει δρομολογήσει στα φάρμακα; Ποια είναι τελικά τα μεγαλύτερα προβλήματα από την στάση της Πολιτείας απέναντι στους “σπάνιους ασθενείς” και στους φροντιστές αυτών ; Έχουν γίνει βήματα βελτίωσης;

Όπως αναφέραμε, ο διάλογος, οι προσπάθειες εξορθολογισμού της δαπάνης, ο περιορισμός της σπατάλης και της κακοδιαχείρισης στον τομέα της υγείας είναι προτεραιότητα της κοινότητας των χρόνιων ασθενών, πόσο μάλλον των ασθενών με σπάνια νοσήματα που έχουν και τις μεγαλύτερες ανάγκες. Αυτός ο διάλογος με την Πολιτεία περιορίζεται ακόμα στο πλαίσιο συνεδρίων και άλλων ευκαιριων δημόσιων συζητήσεων. Τεχνικός διάλογος με ανταλλαγή προτάσεων και απόψεων δεν έχει γίνει ακόμα, παρότι είναι υψηλά στην ατζέντα της κοινότητας των ασθενών και την Ένωσης Ασθενών Ελλάδος, της Ε.Σ.Α.Ε όπως εκτιμώ και της ΕΛΛΟΚ.

Πιστεύω όμως ότι δεν είμαστε μακριά, ότι οι συνθήκες έχουν ωριμάσει αρκετά και το πιό σημαντικό είναι ίσως ότι και η ανάγκη γίνεται επιτακτική! Είμαι σίγουρος ότι το Υπουργείο το οποίο έχει δείξει πάντα γρήγορα αντανακλαστικά αλλά και διάθεση συνεργασίας θα αναλάβει άμεσα πρωτοβουλίες προς αυτή την κατεύθυνση.

Η Ε.Σ.Α.Ε. συνεργάζεται ήδη στενά με το Υπουργείο υποστηρίζοντας διάφορες ομάδες εργασίας και επιτροπές, έχει αναπτύξει και καταθέσει ένα ολοκληρωμένο τεχνικό δελτίο με συγκεκριμένες παρεμβάσεις για το Σχέδιο Δράσης, ενώ παρουσίασε τις προτάσεις και τις προτεραιότητες της κοινότητας των ασθενών κατά τη διάρκεια του 4ου Συνεδρίου για τα Σπάνια Νοσήματα και τα Ορφανά Φάρμακα στις 29 Φεβρουαριου 2024. Παράλληλα, έχει αναλάβει πρωτοβουλίες και αναπτύσει έργα σε συνεργασία με πολλούς φορείς και άλλα Υπουργεία και φορείς, στην προσπάθειά της να συνδράμει την Πολιτεία, σε ένα πραγματικά δύσκολο για επίλυση πρόβλημα όπως οι Σπάνιες Ασθένειες.

Τέλος, η Ευρώπη έχει εξαγγείλει σημαντικά κονδύλια για την έρευνα και την ανάπτυξη. Διενεργούνται σήμερα κλινικές μελέτες για σπάνιες παθήσεις στην Ελλάδα; Ανάλογα με την απάντησή σας θα ήθελα και την αντίστοιχη εξήγηση.  

Οι ευρωπαϊκές επενδύσεις στην έρευνα και την ανάπτυξη συμπεριλαμβάνουν ενισχυμένα κονδύλια για την αντιμετώπιση των σπάνιων παθήσεων, καθώς αυτές οι παθήσεις συχνά αποτελούν προτεραιότητα λόγω της έλλειψης διαθεσίμων θεραπειών και της σοβαρότητας των επιπτώσεών τους στους ασθενείς.

Πραγματικά η Ευρώπη επενδύει έντονα στην έρευνα και την ανάπτυξη στις Σπάνιες Παθήσεις, όχι μόνο λόγω της μεγάλης ακάλυπτης ανάγκης των 30 εκατομμυρίων Ευρωπαίων που ζουν με σπάνια νοσήματα, και της αντιμετώπισης των προκλήσεων που φέρνουν στα Εθνικά Συστήματα Υγείας των Μελών Κρατών της, αλλά και για να αξιοποιήσει τις μεγάλες ευκαιρίες που φέρνουν μαζί τους σε μια προσπάθεια να διατηρήσει και να αυξήσει τον ηγετικό της ρόλο, στην έρευνα, και για να ανταγωνιστεί άλλες γεωγραφικές περιοχές του πλανήτη στην πρόσβαση στην καινοτομία, στις κλινικές δοκιμές και στις νέες θεραπείες.

Η Ελλάδα μπορεί να επωφεληθεί από τα σημαντικά κονδύλια για έρευνα και ανάπτυξη στην Ευρώπη, να  αξιοποιήσει το εξαιρετικό ερευνητικό δυναμικό της  αλλά και μέσω ‘’μόχλευσης’’ να πολλαπλασιάσει τις δικές επενδύσεις μέσω μεγάλων ερευνητικών προγραμμάτων, όπως το ERDERA που συμμετέχει και η Ε.Σ.Α.Ε από την Ελλάδα.

Ταυτόχρονα μπορεί να αξιοποιήσει τα ερευνητικά προγράμματα του ‘’Ορίζοντα Ευρώπη’’ δίνοντας τη δυνατότητα σε ελληνικές επιστημονικές και ερευνητικές ομάδες αλλά και εταιρίες να αποκτήσουν πρόσβαση σε κορυφαία ερευνητικά δίκτυα και πόρους, να ενισχύσει το ερευνητικό της δυναμικό και να προσελκύσει ταλαντούχους επιστήμονες από το εξωτερικό, συμβάλλοντας έτσι στην ανάπτυξη του επιστημονικού δυναμικού της χώρας. Τέλος με την αξιοποίηση των Ευρωπαϊκών πόρων μπορεί να αποκτήσει τεχνογνωσία, εργαλεία και δυνατότητες για να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις στην υγεία.

Η έρευνα και ανάπτυξη νέων ιατρικών τεχνολογιών, θεραπειών και κλινικών δοκιμών μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση προκλήσεων υγείας, συμπεριλαμβανομένων των σπάνιων παθήσεων και στην πρόληψή τους. Η Ελλάδα πρέπει να αξιοποιήσει αυτές τις ευκαιρίες αν και ακόμα η παρουσία της χώρας μας στην κλινική έρευνα στην Ευρώπη είναι μακριά από αυτή που της αξιζει. 

Ειδικά στον τομέα της κλινικής έρευνας, σήμερα στην Ελλάδα, οι κλινικές μελέτες για σπάνιες παθήσεις συχνά διενεργούνται σε ειδικευμένα κέντρα ή νοσοκομεία που έχουν την εμπειρία και την υποδομή για να τις φιλοξενήσουν. Ωστόσο, η διαθεσιμότητα των κλινικών μελετών είναι πολύ περιορισμένη λόγω έλλειψης επενδυτικών κινήτρων στις εταιρείες, χρηματοδότησης, εμπειρίας αλλά και προσωπικού. 

Η ενίσχυση της έρευνας και των κλινικών δοκιμών για σπάνιες παθήσεις είναι ουσιώδους σημασίας για τη βελτίωση της διάγνωσης, της θεραπείας και της περίθαλψης των ασθενών που πάσχουν από αυτές τις παθήσεις και αποτελεί σημαντικό εργαλείο και προτεραιότητα σε όλα τα κράτη της Ευρώπης.

Ωστόσο, παρά τις δυσκολίες, υπάρχουν περιπτώσεις όπου διεξάγονται κλινικές μελέτες για σπάνιες παθήσεις στην Ελλάδα, ιδίως όταν υπάρχει έντονο ενδιαφέρον από ερευνητικούς φορείς, φαρμακευτικές εταιρείες και την πίεση των σωματείων και ενώσεων ασθενών. Αυτές οι μελέτες όχι μόνο βελτιώνουν τη φροντιδα των ασθενών, συνιστούν σημαντική πρόοδο για την κατανόηση και την αντιμετώπιση των σπάνιων παθήσεων, προσφέρουν πιθανές θεραπευτικές επιλογές σε πληθυσμούς ασθενών που δεν έχουν καμία θεραπεία αλλά σε περίπτωση επιτυχίας εξασφαλίζουν συνήθως ταχεία και δωρεάν πρόσβαση στις θεραπείες στους συμμετέχοντες, ακόμα και μετα την έγκρισή τους από τους Κανονιστικούς Φορείς, εξοικονομώντας εκατομμύρια ευρώ για τα Εθνικά Συστήματα Υγείας.

Η Ελλάδα λόγω της γεωγραφικής της θέσης αλλά και του εξαιρετικού επιστημονικού της δυναμικού θα μπορούσε να αποτελέσει ένα ανταγωνιστικό περιφερειακό hub κλινικής έρευνας για τα σπάνια νοσήματα στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο, με σημαντικά οφέλη στους ασθενείς και στην οικονομία, αν και αυτό θα πρέπει να αποτελέσει όραμα και στόχο όχι μόνο της κοινότητας των ασθενών αλλά και της ίδιας της πολιτείας.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Οι ερευνητές δημιούργησαν λεπτομερές, πολύπλοκο πλαστικό σκαρίφημα που μιμείται το ανθρώπινο αυτί.

Ερευνητές είναι κοντά στην τελειοποίηση αυτιού τρισδιάστατης εκτύπωσης που μοιάζει και αντιστέκεται στον τραυματισμό όπως το αληθινό.

Τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να ωφελήσει ανθρώπους με συγγενή δυσπλασία αυτιού ή αυτούς που έχασαν ένα αυτί λόγω τραυματισμού, αναφέρει ερευνητική ομάδα του Weill Cornell Medicine.

Η δομή του αυτιού δημιουργείται από εύκαμπτο χόνδρο και ένας τρόπος ανάπτυξης νέου αυτιού από την αρχή είναι να εκμεταλλευτεί κάποιος τη δύναμη των χονδροκυττάρων.

Οι ερευνητές δημιούργησαν λεπτομερές, πολύπλοκο πλαστικό σκαρίφημα που μιμείται το ανθρώπινο αυτί, με τρισδιάστατη εκτύπωση.

Στη συνέχεια φόρτωσαν το σκαρίφημα με αποστειρωμένο χόνδρο από ζώα, αφού πρώτα διαπίστωσαν ότι δεν θα προκαλούσε απόρριψη από το ανοσοποιητικό.

Ο χόνδρος δρούσε ως ενισχυτική δομή για νέο ιστό που στη συνέχεια αποίκισε το αυτί.

Χρειάστηκαν 3-6 μήνες ώστε η δομή να δημιουργήσει χόνδρο που αναπαριστούσε την κορυφή, την έλικα και τις καμπύλες του ανθρώπινου αυτιού.

Εξέταση στο εργαστήριο επιβεβαίωσε ότι ο νέος χόνδρος ήταν το ιδιο εύκαμπτος και ελαστικός με τα πραγματικά αυτιά.

Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο Acta Biomaterialia.

Πηγη:https://www.iatronet.gr/

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η λοίμωξη COVID-19 αύξησε τον συνολικό αριθμό μακροφάγων στον ανθρώπινο ιστό της καρδιάς και τα οδήγησε να μετατοπιστούν από τη φυσιολογική τους ρουτίνα και να γίνουν φλεγμονώδη.

Η COVID-19 μπορεί να βλάψει την καρδιά ενός ανθρώπου, ακόμα και αν ο κορωνοϊός δεν μολύνει άμεσα τον καρδιακό ιστό, έδειξε νέα έρευνα.

Η σοβαρή φλεγμονή που η COVID-19 προκαλεί σε άλλα όργανα, όπως πνεύμονες, φαίνεται έμμεσα να προκαλεί καρδιακή βλάβη που συνδέεται με τη λοίμωξη.

Ο Dr. Matthais Nahrendorf, του Harvard Medical School, δήλωσε ότι μετά από λοίμωξη COVID, το ανοσοποιητικό σύστημα μπορεί να προκαλέσει απομακρυσμένη βλάβη σε άλλα όργανα προκαλώντας σοβαρή φλεγμονή στο σώμα-και αυτό επιπλέον της βλάβης του ιού που άμεσα επηρεάζει τον πνευμονικό ιστό.

Οι ερευνητές ανέλυσαν δείγματα καρδιακού ιστού από 21 ασθενείς που πέθαναν από πνευμονική ανεπάρκεια η οποία συνδεόταν με την COVID. Τα δείγματα συγκρίθηκαν με αυτά 33 ασθενών που πέθαναν από άλλα αίτια που δεν συνδέονταν με την COVID-19.

Οι ερευνητές εστίασαν στα καρδιακά μακροφάγα.

Αυτά τα κύτταρα φυσιολογικά συμβάλλουν στο να κρατούν υγιή τον καρδιακό ιστό, να διατηρούν τον μεταβολισμό και να καθαρίζουν από τα βλαβερά βακτήρια, αλλά μπορούν να προκαλέσουν βλαπτική φλεγμονή ως απόκριση στην καρδιακή προβολή ή στην καρδιακή ανεπάρκεια.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η λοίμωξη COVID-19 αύξησε τον συνολικό αριθμό μακροφάγων στον ανθρώπινο ιστό της καρδιάς και τα οδήγησε να μετατοπιστούν από τη φυσιολογική τους ρουτίνα και να γίνουν φλεγμονώδη.

Αυτή η φλεγμονή μπορεί να εξασθενήσει την καρδιά, είπε ο Nahrendorf.

Μελέτη σε ποντικούς επιβεβαίωσε αυτό που διαπίστωσαν οι ερευνητές σε ανθρώπινα δείγματα ιστών.

Ποντικοί με λοίμωξη COVID-19 είχαν αρκετά ισχυρή ανοσιακή απόκριση ώστε να οδηγήσει τα ίδια μακροφάγα, από βοηθητικά να μετατραπούν  σε βλαπτικά.

Τα ευρήματα μπορούν επίσης να εφαρμοστούν πιο γενικά, δήλωσε ο ερευνητής, καθώς υποδεικνύουν ότι οποιαδήποτε σοβαρή λοίμωξη μπορεί να φέρει αναταραχή σε ολόκληρο τον οργανισμό.

Οι ερευνητές επίσης διαπίστωσαν ότι το μπλοκάρισμα της ανοσιακής απόκρισης σε ποντικούς με αγωγή αντισωμάτων σταμάτησε τη ροή φλεγμονωδών μακροφάγων και εμπόδισε την καρδιακή βλάβη.

Η Michelle Olive, του National Heart, Lung, and Blood Institute, δήλωσε ότι αυτό υποδεικνύει ότι η καταστολή της φλεγμονής μέσω αγωγών θα μπορούσε να ελαχιστοποιήσει αυτές τις επιπλοκές.

Ωστόσο, προληπτικά μέτρα που θα βοηθούν τους ασθενείς να αποφύγουν την καρδιακή βλάβη πρέπει να δοκιμαστούν σε ανθρώπους.

H μελέτη δημοσιεύτηκε στο Circulation.

Πηγές:
Circulation.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Εξακολουθούμε να μην γνωρίζουμε την ακριβή αιτία της νόσου Αλτσχάιμερ για κάθε ασθενή. Ωστόσο, η έρευνα δείχνει όλο και περισσότερο περιβαλλοντικούς παράγοντες, όπως το κρέας, τα επεξεργασμένα τρόφιμα και τα σωματίδια των αυτοκινήτων, που φαίνεται να οδηγούν στην τραγική εκφυλιστική κατάσταση.

Τώρα, οι επιστήμονες προσθέτουν έναν άλλο πιθανό ένοχο σε αυτή τη λίστα: το αίμα. Τα αποτελέσματα μιας νέας μελέτης που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Stem Cell Reports υποδεικνύουν ότι οι μεταγγίσεις και μεταμοσχεύσεις αίματος, μυελού των οστών, οργάνων και άλλου βιολογικού υλικού από ένα άτομο με κληρονομική νόσο Αλτσχάιμερ σε ένα υγιές μπορεί να μεταδώσουν τη νόσο.

Τα συμπεράσματα των επιστημόνων

Οι ερευνητές είχαν πολλά συμπεράσματα. Το ένα είναι ότι το Αλτσχάιμερ μπορεί να προκύψει από βλαστοκύτταρα έξω από το κεντρικό νευρικό σύστημα του σώματος, γεγονός που ανατρέπει ορισμένες προκαταλήψεις σχετικά με το πώς σχηματίζεται η ασθένεια.

«Ένα από τα πιθανά αποτελέσματα αυτής της μελέτης είναι να ωθήσει το επιστημονικό πεδίο να απομακρυνθεί από το συμβατικό κεντρικό δόγμα της παθολογίας της νόσου Αλτσχάιμερ, το οποίο δηλώνει ότι η συσσώρευση του β-αμυλοειδούς που προέρχεται από τον εγκέφαλο και παράγεται ειδικά από νευρώνες, είναι η αιτία της νόσου», γράφουν οι ερευνητές.

«Αυτή η μελέτη καταδεικνύει τη συμβολή του β-αμυλοειδούς, που παράγεται έξω από τον εγκέφαλο, στην καθιέρωση της νόσου», συμπληρώνουν.

Ένα άλλο είναι ότι η οδός για την ανάπτυξη της νόσου Αλτσχάιμερ θα μπορούσε να είναι παρόμοια με τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι αποκτούν εγκεφαλικές ασθένειες prion όπως το Creutzfeldt-Jakob, οι οποίες μπορούν να μεταδοθούν. Οι άνθρωποι που τρώνε αγελάδες που πάσχουν από τη νόσο των τρελών αγελάδων είναι γνωστό ότι αναπτύσσουν μια εκδοχή της νόσου Creutzfeldt-Jakob.

Με λίγα λόγια, το Αλτσχάιμερ θα μπορούσε να μεταδοθεί σε υγιείς ανθρώπους μέσω της δωρεάς βιολογικού υλικού. Αυτό θα σήμαινε ότι οι πιθανοί δότες θα πρέπει να υποβληθούν σε έλεγχο για την πάθηση.

«Αυτό υποστηρίζει την ιδέα ότι το Αλτσχάιμερ είναι μια συστηματική ασθένεια όπου τα αμυλοειδή που εκφράζονται έξω από τον εγκέφαλο συμβάλλουν στην παθολογία του κεντρικού νευρικού συστήματος», δήλωσε ο ανοσολόγος του Πανεπιστημίου της Βρετανικής Κολομβίας και κύριος συγγραφέας Wilfred Jefferies.

«Καθώς συνεχίζουμε να εξερευνούμε αυτόν τον μηχανισμό, η νόσος Αλτσχάιμερ μπορεί να είναι η κορυφή του παγόβουνου και πρέπει να έχουμε πολύ καλύτερους ελέγχους και εξέταση των δοτών που χρησιμοποιούνται σε μεταμοσχεύσεις αίματος, οργάνων και ιστών, καθώς και στη μεταφορά ανθρώπινων βλαστοκυττάρων ή προϊόντων αίματος», κατέληξε.

Πηγη: https://www.oloygeia.gr/

Σε πείραμα με ποντικούς που είχαν βλάβη στο οπτικό νεύρο προχώρησαν σε διέγερση της παραγωγής της πρωτεΐνης Nfe3 με γονιδιακή θεραπεία.

Η βλάβη στο οπτικό νεύρο μπορεί να οδηγήσει σε τύφλωση. Νέα έρευνα σε παράγοντα αναγέννησης θα μπορούσε να αλλάξει το παραπάνω.

Ερευνητές του UConn School of Medicine, έδειξαν ότι μια πρωτεΐνη που προηγουμένως δεν εθεωρείτο σημαντική, μπορεί να διεγείρει την αναγέννηση νευρικών κυττάρων.

Πρόκειται για την πρωτεΐνη Nfe3, που αφορά μόνο τα νεύρα του αμφιβληστροειδούς.

Οι ερευνητές υπέθεσαν ότι η Nfe3 παίζει κάποιο συγκεκριμένο ρόλο στην ανάπτυξη των νεύρων και ότι θα μπορούσαν να τη συλλέξουν για να αναγεννήσουν νεύρα μετά από τραυματισμό.

Σε πείραμα με ποντικούς που είχαν βλάβη στο οπτικό νεύρο προχώρησαν σε διέγερση της παραγωγής της πρωτεΐνης Nfe3 με γονιδιακή θεραπεία.

Όπως ήλπιζαν οι ερευνητές, νευρικές ίνες στα οπτικό νεύρο των ποντικών, που είχε υποστεί βλάβη, άρχισαν να αναπτύσσονται και πάλι.

Η αναγέννηση ήταν σημαντική και η Nfe3 φάνηκε πιο υποσχόμενη από ορισμένους άλλους παράγοντες αναγέννησης οι οποίοι έχουν μειονεκτήματα και- σε αντίθεση με την Nfe3- τείνουν να προκαλούν φλεγμονή ή κίνδυνο εμφάνισης όγκων.

H ανακάλυψη θα μπορούσε να βοηθήσει στο γλαύκωμα και σε άλλα είδη νευρικής βλάβης.

Αν μετά από νέα πειράματα ο παράγοντας είναι επιτυχής στην αποκατάσταση του οπτικού νεύρου θα μπορούσε επίσης να είναι χρήσιμος στην αντιμετώπιση της παράλυσης και άλλων μορφών νευρικής βλάβης στον εγκέφαλο και στη σπονδυλική στήλη.

Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο Experimental Neurology.

Πηγές:
Experimental Neurology.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Γλωσσικά μοντέλα όπως το ChatGPT έχουν τη δυνατότητα να απαλλάξουν τους γιατρούς από διοικητικά καθήκοντα

Τα συστήματα διαλόγου με βάση το κείμενο, όπως το ChatGPT, θα μπορούσαν στο μέλλον να βοηθήσουν τους γιατρούς να γράφουν ιατρικές επιστολές. Σε μια πιλοτική μελέτη που δημοσιεύθηκε στο “Acta Orthopaedica”, το ChatGPT έφτιαξε έγγραφα συγκρίσιμης ποιότητας σε δύο γιατρούς, αλλά ήταν σημαντικά ταχύτερο.

Τα έγγραφα που αφορούν εξιτήριο που συντάσσουν οι γενικοί γιατροί για και τους ασθενείς είναι χρονοβόρα και δεν αποτελούν την αγαπημένη δραστηριότητα των περισσότερων νοσοκομειακών γιατρών. Συνεπώς, το λογισμικό υπολογιστή που αναλαμβάνει αυτό το έργο μετά την καταχώρηση των σχετικών ευρημάτων, θα αποτελούσε μια χρήσιμη ανακούφιση για πολλούς.

Μια ομάδα με επικεφαλής τον Cyrus Brodén από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Ουψάλα και τον Matthias Wittauer από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Βασιλείας διερεύνησε τώρα σε μια πιλοτική μελέτη κατά πόσον η εργασία αυτή μπορεί να αφεθεί στο ChatGPT.

Δημιουργήθηκαν τρία πλασματικά περιστατικά σε κάθε μία από τις δύο κλινικές – πραγματικές περιπτώσεις δεν μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για λόγους προστασίας δεδομένων – με τα συνήθη έγγραφα, όπως το ιστορικό, τα ευρήματα των ακτινογραφιών, τις εργαστηριακές τιμές κ.λπ. Τα έγγραφα αυτά επρόκειτο να χρησιμοποιηθούν για τη δημιουργία μιας περίληψης εξιτηρίου.

Τα έγγραφα αυτά θα χρησιμοποιούνταν για τη δημιουργία μιας επιστολής εξιτηρίου για τον γενικό ιατρό και πληροφοριών για τον ασθενή. Οι εργασίες αυτές πραγματοποιήθηκαν από έναν ειδικευόμενο γιατρό και έναν ανώτερο γιατρό. Από την άλλη πλευρά, η εργασία αυτή είχε αφεθεί στην ChatGPT. Το λογισμικό ήταν σημαντικά ταχύτερο: το ChatGPT δημιούργησε τα έγγραφα μέσα σε 2,1 έως 3,8 λεπτά. Οι γιατροί χρειάστηκαν από 22,0 έως 33,4 λεπτά, δηλαδή περίπου δέκα φορές περισσότερο χρόνο.

Ωστόσο, η ποιότητα ήταν συγκρίσιμη. Η ανασκόπηση πραγματοποιήθηκε από 15 ορθοπεδικούς χειρουργούς οι οποίοι δεν γνώριζαν ποιος είχε δημιουργήσει το έγγραφο. Οι επιστολές που δημιουργήθηκαν από το ChatGPT-4 ταξινομήθηκαν ως κατάλληλες για κλινική χρήση σε 38 περιπτώσεις χωρίς άλλη διόρθωση. Για 21 έγγραφα, οι εξεταστές είχαν αιτήματα για προσθήκες και σε δύο περιπτώσεις ταξινομήθηκαν ως ακατάλληλα.

Τα εξιτήρια που δημιούργησαν οι γιατροί πέρασαν το τεστ χωρίς προσθήκες σε 32 περιπτώσεις, 25 φορές ζητήθηκαν διορθώσεις και δύο έγγραφα χαρακτηρίστηκαν ως ακατάλληλα. Στα κείμενα του ChatGPT, οι εξεταστές βρήκαν μη λογικές πληροφορίες σε 4 σημεία, ενώ αυτό επικρίθηκε σε 6 σημεία στα έγγραφα των γιατρών.

Οι δύο συγγραφείς της πιλοτικής μελέτης είναι ιδιαίτερα ικανοποιημένοι από τα αποτελέσματα.

Γλωσσικά μοντέλα όπως το ChatGPT έχουν τη δυνατότητα να απαλλάξουν τους γιατρούς από διοικητικά καθήκοντα, αναφέρουν.

Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν τεχνικά προβλήματα και προβλήματα προστασίας δεδομένων, επειδή τα ευαίσθητα δεδομένα των ασθενών αναλύονται εξωτερικά. Στο επόμενο βήμα, οι γιατροί επιθυμούν να επεξεργαστεί από το ChatGPT ένας μεγαλύτερος αριθμός περίπου χιλίων αρχείων ασθενών.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Ασθενείς που αντιμετωπίστηκαν με αυτά τα βλαστικά κύτταρα εμφάνισαν αυξημένη αίσθηση από ελαφρύ άγγιγμα και τσιμπήματα και αυξημένη μυϊκή  δύναμη, έδειξε νέα έρευνα.

Βλαστικά κύτταρα από το λίπος ασθενών μπορούν να βελτιώσουν την αίσθηση και την κίνηση μετά από τραυματισμό σπονδυλικής στήλης, αναφέρει μικρή έρευνα.

Ασθενείς που αντιμετωπίστηκαν με αυτά τα βλαστικά κύτταρα εμφάνισαν αυξημένη αίσθηση από ελαφρύ άγγιγμα και τσιμπήματα, αυξημένη μυϊκή δύναμη και καλύτερο έλεγχο σφιγκτήρα, έδειξε η έρευνα.

Ερευνητές της Mayo Clinic συνέλεξαν μικρή ποσότητα λίπους από την κοιλιά ή τους γούτους 10 ασθενών με τραυματισμό στη σπονδυλική στήλη.

Οι ασθενείς είχαν τραυματιστεί σε τροχαία, πτώσεις και άλλα δυστυχήματα. Εξι είχαν τραυματισμό στο λαιμό και 4 στη μέση.

Σε ένα μήνα οι ερευνητές επέκτειναν βλαστικά κύτταρα από το λίπος έως να ξεπεράσουν τα 100 εκατομμύρια. Στη συνέχεια ενέχυσαν τα κύτταρα στη σπονδυλική στήλη των ασθενών- στη μέση τους.

Εφτά από τους 10 ασθενείς βελτιώθηκαν μετά τις ενέσεις.

Σε αυτούς περιλαμβάνονταν 2 από 3 ασθενείς που ξεκίνησαν χωρίς αίσθηση της κίνησης κάτω από το σημείο του τραυματισμού. Μόνο το  5% των ανθρώπων με ολοκληρωτικό τραυματισμό, όπως αυτόν, θα αναμενόταν να ανακτήσουν την αίσθηση της κίνησης.

Η βελτίωση έγινε χωρίς σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες.

Οι ερευνητές επίσης ανέλυσαν αλλαγές στις μαγνητικές τομογραφίες και στο εγκεφαλονωτιαίο υγρό για να ανακαλύψουν στοιχεία σχετικά με το γιατί τα βλαστικά κύτταρά θα μπορούσαν να βοηθούν στην α αναγέννηση και την ίαση τραυματισμών στη σπονδυλική στήλη.

Τα βλαστικά κύτταρα τείνουν να κινούνται προς περιοχές φλεγμονής-σε αυτή την περίπτωση στην περιοχή του τραυματισμού της σπονδυλικής στήλης.

Όμως δεν είναι σαφές πώς τα βλαστικά κύτταρα αλληλεπιδρούν με τη σπονδυλική στήλη.

Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο Nature Communications.

Πηγές:
Nature Communications.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/