Την άμεση ανάγκη για εμβολιασμό των φοιτητών στην Πάτρα κατά της μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου τύπου Β, εκφράζει με ανακοίνωσή της η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ελευθεροεπαγγελματιών Παιδιάτρων.

Ειδικότερα στην ανακοίνωσή της ο ομοσπονδία αναφέρει τα εξής: «Με βαθιά θλίψη πληροφορηθήκαμε την απώλεια ενός 20χρονου φοιτητή στην Πάτρα από μηνιγγιτιδοκοκκική νόσο. Τα τελευταία χρόνια έχουμε γίνει μάρτυρες πολλαπλών περιστατικών μηνιγγίτιδας στην περιοχή, συμπεριλαμβανομένου του σοβαρού ακρωτηριασμού μιας φοιτήτριας. Αυτά τα τραγικά γεγονότα αναδεικνύουν την επιτακτική ανάγκη λήψης προληπτικών μέτρων για την προστασία των νέων ανθρώπων που διαμένουν και σπουδάζουν στην πόλη.

Η μηνιγγιτιδοκοκκική νόσος, αν και σπάνια, εξελίσσεται ταχύτατα και μπορεί να αποβεί θανατηφόρα ή να προκαλέσει σοβαρές αναπηρίες. Ο πιο αποτελεσματικός τρόπος πρόληψης είναι ο εμβολιασμός με τα διαθέσιμα εμβόλια, που καλύπτουν τα κυριότερα στελέχη του μηνιγγιτιδοκόκκου (A, C, W, Y και B).

Σε πολλές χώρες της Ευρώπης και στις ΗΠΑ, ο εμβολιασμός είναι προϋπόθεση εγγραφής των φοιτητών, ειδικά όσων διαμένουν σε φοιτητικές εστίες. Αντίθετα, στην Ελλάδα, η εμβολιαστική κάλυψη των φοιτητών δεν αποτελεί προϋπόθεση για την εγγραφή τους στα πανεπιστήμια, αφήνοντας πολλά νέα άτομα εκτεθειμένα σε έναν σοβαρό λοιμογόνο παράγοντα.

Προτεινόμενα μέτρα:

• Άμεσος και δωρεάν εμβολιασμός όλων των φοιτητών στην Πάτρα με το αντίστοιχο εμβόλιο, δεδομένης της αυξημένης κυκλοφορίας του μηνιγγιτιδοκόκκου στην περιοχή, τα τελευταία δύο χρόνια.
• Ενημερωτική εκστρατεία προς τους γονείς και τους φοιτητές για την αξία και σημασία του εμβολιασμού και τους κινδύνους της νόσου.
• Υποχρεωτική εμβολιαστική κάλυψη ως προϋπόθεση εγγραφής στα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα, σύμφωνα με τις διεθνείς πρακτικές.
• Επέκταση του εμβολιασμού εναντίον του μηνιγγιτιδοκόκκου τύπου Β και για την ηλικιακή ομάδα 15-24 ετών, με δωρεάν χορήγηση του εμβολίου.
• Ενίσχυση της προληπτικής ιατρικής στα πανεπιστήμια, συμπεριλαμβανομένου του ελέγχου της εμβολιαστικής κατάστασης των φοιτητών κατά την εγγραφή τους.
   

Η προληπτική χορήγηση αντιβιοτικών των στενών επαφών των κρουσμάτων, ενώ είναι προς την ορθή κατεύθυνση, δεν αρκεί για να ανακοπεί η εξάπλωση της νόσου (είχε χορηγηθεί και την προηγούμενη χρονιά προφυλακτική αγωγή λόγω των κρουσμάτων στην Πάτρα). Μόνο με την ευρεία και έγκαιρη ανοσοποίηση των φοιτητών (εμβολιασμός) μπορούμε να προστατεύσουμε ζωές και να μειώσουμε τη διασπορά της νόσου.
Προτείνουμε στους γονείς των παιδιών που φοιτούν στην Πάτρα να εμβολιάσουν άμεσα τα παιδιά τους με το εμβόλιο κατά του μηνιγγιτιδοκόκκου τύπου Β, μέχρις ότου αποφασίσει η πολιτεία να το χορηγήσει ή όχι.
Η χώρα μας οφείλει να ενισχύσει την εμβολιαστική πολιτική της, ειδικά για ασθένειες με τόσο σοβαρές συνέπειες.
Καλούμε τις αρμόδιες αρχές να ανταποκριθούν άμεσα και να προχωρήσουν στην καθολική και δωρεάν παροχή του εμβολίου στους φοιτητές της Πάτρας άμεσα».

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Παιδίατροι: Επιτακτικός ο εμβολιασμός κατά της μηνιγγίτιδας Β των φοιτητών στην Πάτρα και όχι μόνο

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/

Τονίζεται ιδιαίτερα τη μεγάλη σημασία που έχει η έγκαιρη ανίχνευση και θεραπεία των κρουσμάτων μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου.

Στα 8 ανέρχονται τα κρούσματα μηνιγγίτιδας από την αρχή του έτους, ενώ πέρυσι είχαν καταμετρηθεί 37 κρούσματα και ένας θάνατος.

Τα παραπάνω ανακοίνωσαν σήμερα οι υπεύθυνοι του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ), με αφορμή τον θάνατο του 20χρονου στην Πάτρα.

“Ο μηνιγγιτιδόκοκκος (Neisseria meningitidis) είναι βακτήριο που αποικίζει τον ρινοφάρυγγα ασυμπτωματικών ατόμων – φορέων. Η επιδημιολογία της μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου είναι περίπλοκη και υπάρχουν χρόνιοι φορείς που δεν νοσούν και άτομα που μόλις εκτεθούν θα νοσήσουν.

Ασυμπτωματικοί φορείς μηνιγγιτιδόκοκκου είναι περίπου το 10% του γενικού πληθυσμού, ωστόσο τα ποσοστά αποικισμού ποικίλουν ανάλογα με την ηλικία, από 2% σε παιδιά που δεν παρακολουθούν παιδικό σταθμό έως 24-37% των εφήβων και νεαρών ενηλίκων ηλικίας 15-24 ετών. Η μετάδοση του μηνιγγιτιδόκοκκου γίνεται με την άμεση στενή επαφή από άτομο σε άτομο με τα σταγονίδια των αναπνευστικών εκκρίσεων.

Σε σπάνιες περιπτώσεις, ο μηνιγγιτιδόκοκκος μπορεί να εισχωρήσει στο ρινοφαρυγγικό επιθήλιο του ατόμου, να εισέλθει στην κυκλοφορία του αίματος και να προκαλέσει απειλητική για τη ζωή ασθένεια, όπως μικροβιαιμία, μηνιγγιτιδοκοκκική σηψαιμία ή και μηνιγγιτιδοκοκκική μηνιγγίτιδα. Είναι γνωστό διεθνώς ότι υπάρχουν κεραυνοβόλες μορφές μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου.

Παράγοντες κινδύνου

Παράγοντες κινδύνου για νόσηση είναι το κάπνισμα, η πρόσφατη νόσηση από ιώσεις του ανώτερου αναπνευστικού, η πρόσφατη κατανάλωση αντιβιοτικών, ανοσολογικά ελλείμματα, το γενετικό υπόστρωμα του ατόμου, η ηλικία (βρέφη ηλικίας μικρότερης του έτους, έφηβοι και νεαροί ενήλικες διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο νόσησης), η πρόσφατη αλλαγή περιβάλλοντος διαβίωσης, κλπ. Να σημειωθεί ότι μετά από έξαρση των αναπνευστικών ιώσεων παρατηρείται έξαρση κρουσμάτων μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου.

Επιδημιολογικά στοιχεία

Στην Ελλάδα, το έτος 2024 δηλώθηκαν στον ΕΟΔΥ 37 κρούσματα μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου και τον Νοέμβριο του ίδιου έτους καταγράφηκε ένας θάνατος σε άτομο ηλικίας 16 ετών. Από τις αρχές του έτους 2025 μέχρι σήμερα 29/1/2025, έχουν δηλωθεί 8 κρούσματα μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου. Με τα σημερινά δεδομένα, δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις συρροής κρουσμάτων μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου στο Δήμο Πατρέων, για το σκοπό αυτό δεν έχει μεταβεί κλιμάκιο του ΕΟΔΥ στην περιοχή.

Μέτρα πρόληψης και διαχείρισης του πρόσφατου περιστατικού

Για το πρόσφατο κρούσμα μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου σε φοιτητή Πανεπιστημιακού Ιδρύματος του Δήμου Πατρέων βρίσκεται σε εξέλιξη ιχνηλάτηση των στενών επικίνδυνων επαφών και χορηγείται χημειοπροφύλαξη σε  αυτές. Ο ΕΟΔΥ βρίσκεται σε εγρήγορση και παρακολουθεί στενά τα επιδημιολογικά δεδομένα της μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου και είναι σε ετοιμότητα να εφαρμόσει πρόσθετα μέτρα, αν και εφόσον χρειαστεί.

Σημαντικές διευκρινίσεις

• Διευκρινίζεται ότι το μικρόβιο του μηνιγγιτιδόκοκκου δεν επιβιώνει στο περιβάλλον, γι’ αυτό δεν απαιτείται η εφαρμογή ειδικών μέτρων απολύμανσης και το κλείσιμο των εκπαιδευτικών μονάδων για την πρόληψη μετάδοσης της μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου.
• Ο ΕΟΔΥ τονίζει ιδιαίτερα τη μεγάλη σημασία που έχει η έγκαιρη ανίχνευση και θεραπεία των κρουσμάτων μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου. Οι πολίτες και κυρίως νεαρά άτομα που έχουν κλινικά συμπτώματα συμβατά με τη νόσο (πυρετό και εξάνθημα) πρέπει άμεσα να απευθύνονται σε Ιατρό. Οι Ιατροί επί υποψίας μηνιγγίτιδας πρέπει άμεσα να χορηγούν θεραπεία και να παραπέμπουν σε νοσοκομείο.

Περισσότερες πληροφορίες για τη μηνιγγιτιδοκοκκική νόσο είναι αναρτημένες στην ιστοσελίδα του ΕΟΔΥ Βακτηριακή Μηνιγγίτιδα – Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας”.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Οι μεταλλάξεις, η προσαρμοστικότητα και οι παρατηρήσεις σε παγκόσμιο επίπεδο. Τι αναφέρεται σε επιστημονική ανάλυση για τον κίνδυνο στην Ευρώπη.

Στη δημιουργία ενός πλαισίου αξιολόγησης κινδύνου για τον άνθρωπο από τυχόν μεταλλάξεις του ιού που προκαλεί τη γρίπη των πτηνών, προχώρησαν οι ειδικοί του Ευρωπαϊκού Κέντρου Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC).

Η γνωμοδότηση ειδικών επιστημόνων δημοσιοποιήθηκε σήμερα υπό τον τίτλο “Eτοιμότητα, πρόληψη και έλεγχος που σχετίζονται με την ζωοανθρωπονόσο”.

Εξετάστηκαν οι αλληλουχίες των ιών, οι γεωγραφικές, χρονικές και ειδικές για τον υποτύπο τάσεις τους.

Ανασκοπήθηκαν, επίσης, τα συμβάντα μετάδοσης σε θηλαστικά (συμπεριλαμβανομένων των ανθρώπων) και μελέτες οροεπιπολασμού στον άνθρωπο.

Επιλέχθηκαν 34 μεταλλάξεις που σχετίζονται με πέντε φαινοτυπικά γνωρίσματα (αυξημένη εξειδίκευση υποδοχέα, σταθερότητα αιμοσυγκολλητίνης, ειδικότητα νευραμινιδάσης, ενισχυμένη δραστηριότητα πολυμεράσης και διαφυγή έμφυτης ανοσίας).

Βρέθηκε πως οι ιοί (AIVs) που φέρουν πολλαπλές προσαρμοστικές μεταλλάξεις και χαρακτηριστικά, ανήκαν τόσο σε χαμηλούς όσο και σε υψηλά παθογόνους υποτύπους, κυρίως στους A(H9N2), A(H7N9), A(H5N6) και A(H3N8). Ήταν σποραδικοί και ανιχνεύθηκαν κυρίως στην Ασία.

Στην Ευρώπη, οι ιοί Η5Νx του κλάδου2.3.4.4b έχουν αυξημένες δυνατότητες εξέλιξης, λόγω της ευρείας διασποράς τους σε πτηνά και περιστασιακά σε θηλαστικά. Έχουν, δε, αποκτήσει τον υψηλότερο αριθμό ζωονοσογόνων χαρακτηριστικών.

Φέρουν προσαρμοστικά χαρακτηριστικά, όπως ενισχυμένη δραστηριότητα πολυμεράσης και η ανοσολογική διαφυγή.

Παραμένουν σπάνια

Σε παγκόσμιο επίπεδο, τα ανθρώπινα κρούσματα παραμένουν σπάνια, με την πλειονότητα συνολικά να οφείλεται στους A(H5N1), A(H5N6), A(H7N9) και A(H9N2), που συγκαταλέγονται στους υποτύπους που τείνουν να έχουν μεγαλύτερο αριθμό προσαρμοστικών χαρακτηριστικών.

Σύμφωνα με τους επιστήμονες, όλα τα μέτρα ετοιμότητας, πρόληψης και ελέγχου πρέπει να εφαρμόζονται σε ένα συλλογικό πλαίσιο (One Health) και να είναι προσαρμοσμένα στο περιβάλλον και την επιδημιολογική κατάσταση.

Τονίζουν πως η ενισχυμένη παρακολούθηση, η βιοασφάλεια, η γονιδιωματική επιτήρηση και η παγκόσμια συνεργασία είναι ζωτικής σημασίας για τον μετριασμό των κινδύνων μετάδοσης στον άνθρωπο.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Νέα, προκαταρκτική  έρευνα, υποδεικνύει ότι η καθημερινή λήψη ασπιρίνης μειώνει τον κίνδυνο υποτροπής.

Η καθημερινή λήψη χαμηλής δόσης ασπιρίνης μπορεί να συμβάλλει στην πρόληψη υποτροπής στο ένα τρίτο ασθενών με καρκίνο παχέος εντέρου, αναφέρει νεα έρευνα.

Η μελέτη παρουσιάστηκε σε συνέδριο και θεωρείται προκαταρκτική μέχρι να δημοσιευτεί σε επιστημονικό περιοδικό.

Οι PI3K μεταλλάξεις εντοπίζονται στο 30% όλων των καρκίνων παχέος εντέρου και μπορούν να καταστήσουν  πιο επιθετικό τον καρκίνο.

Tα αποτελέσματα της έρευνας  θα  μπορούσαν άμεσα να αλλάξουν την αντιμετώπιση σε τέτοιους ασθενείς, δήλωσαν οι ερευνητές.

Η Dr. Anna Martling, του Karolinska Institute, δήλωσε ότι η ασπιρίνη έχει φανεί ότι μειώνει αποτελεσματικά τα ποσοστά υποτροπής και βελτιώνει την ελεύθερης νόσου επιβίωση στο ένα τρίτο των ασθενών.

Ερευνητές επέλεξαν περισσότερους από 600 ασθενείς στη Σουηδία, Δανία, Φινλανδία και Νορβηγία, με μέτριο έως προχωρημένο καρκίνο παχέος εντέρου ή πρωκτού.

Οι ασθενείς χωρίστηκαν τυχαία είτε να λαμβάνουν ασπιρίνη καθημερινά είτε placebo για 3 χρόνια.

Ασθενείς που λάμβαναν καθημερινά ασπιρίνη είχαν κατά 51% χαμηλότερο κίνδυνο υποτροπής του καρκίνου αν είχαν μετάλλαξη PIK3CA, έναντι του placebo, ανακάλυψαν οι ερευνητές.

Η υποτροπή ήταν 7,7% στους ανθρώπους που λάμβαναν ασπιρίνη έναντι 14,1% σε όσους λάμβαναν placebo.

Ασθενείς με άλλες μεταλλάξεις  PI3K είχαν  58% χαμηλότερο κίνδυνο υποτροπής αν λάμβαναν ασπιρίνη  (7,7% για αυτούς έναντι 16,8% για όσους λάμβαναν placebο). Γενικά, ασθενείς που λάμβαναν ασπιρίνη ήταν κατά 55% λιγότερο πιθανό να εμφανίσουν υποτροπή του καρκίνου έναντι όσων λάμβαναν placebo,

Επιπλέον, ανεπιθύμητες ενέργειες σχετικές με τη χρήση ασπιρίνης ήταν σπάνιες. Υπήρχε ένα περιστατικό έντονης αιμορραγίας στο πεπτικό, ένα εγκεφαλικής αιμορραγίας και μια αλλεργική αντίδραση.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Ερευνητές ανακάλυψαν πώς ο εγκέφαλος μπορεί να  αποκαταστήσει τη βλάβη μετά από ένα εγκεφαλικό επεισόδιο.

Ο εγκέφαλος προσπαθεί να αποκαταστήσει τη βλάβη του μετά από ένα εγκεφαλικό επεισόδιο με χρήση των κυττάρων επιδιόρθωσης.

Η μελέτη υπογραμμίζει μια από τις πιο σοβαρές συνέπειες του εγκεφαλικού. Τη βλάβη των νευρικών ινών του που οδηγεί σε μόνιμη βλάβη.

Με βάση μοναδικά δείγματα ιστών από την Denmark’s Brain Bank του SDU, η μελέτη θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για νεες αγωγές ώστε να βοηθηθεί η επιδιόρθωση του εγκεφάλου από το ίδιο το όργανο.

Μετά από ένα εγκεφαλικό ο εγκέφαλος προσπαθεί να επιδιορθώσει τις νευρικές ίνες αποκαθιστώντας τη μυελίνη. Η διαδικασία συχνά είναι μόνο μερικώς επιτυχής, αφήνοντας πολλούς ασθενείς με βλάβες διάρκειας.

Η Kate Lykke Lambertsen, δήλωσε ότι ο εγκέφαλος έχει τις πηγές να αυτοιαθεί.

Η έρευνα εντόπισε συγκεκριμένο τύπο κυττάρων στον εγκέφαλο που παίζει σημαντικό ρόλο στη διαδικασία. Τα κύτταρα εργάζονται για την αποκατάσταση της μυελίνης αλλά φλεμγονώδεις συνθήκες συχνά μπλοκάρουν τις προσπάθειές τους.

Οι ερευνητές χαρτογράφησαν τις περιοχές που είναι πιο ενεργές στη διαδικασία επιδιόρθωσης.

Η χαρτογράφηση διευκόλυνε τους ερευνητές να αναλύσουν δείγματα ιστών και να αποκτήσουν βαθύτερη κατανόηση των μηχανισμών που ελέγχουν την ικανότητα αυτοίασης του εγκεφάλου.

Οι ερευνητές μπόρεσαν να εντοπίσουν συγκεκριμένα κύτταρα που παίζουν κεντρικό ρόλο στην ανασύσταση της μυελίνης σε περιοχές του εγκέφαλου που υπέστησαν βλάβη.

Tα δείγματα αναλυθήκαν ώστε να διαχωριστούν περιοχές του εγκεφάλου περιλαμβανομένης της περιοχής με τη μεγαλύτερη βλάβη, του περιβάλλοντος ιστού όπου η επιδιόρθωση είναι ενεργή και ιστού που μοιάζει να μην εχει επηρεαστεί.

Η ανάλυση έδωσε στοιχεία για το πού συσσωρεύονται τα κύτταρα αποκατάστασης και πώς ποικίλλει η δραστηριότητά τους με βάση το φύλο και τον χρόνο από το συμβάν.

Ενδιαφέρον έχει η ανακάλυψη ότι ο εγκέφαλος γυναικών και αντρών αντιδρά διαφορετικά στις βλάβες.

Στις γυναίκες φαίνεται ότι φλεγμονώδεις συνθήκες μπορούν να εμποδίσουν κύτταρα από το να αποκαταστήσουν τη βλάβη ενώ οι άντρες έχουν ελαφρώς καλύτερη ικανότητα στη διαδικασία επιδιόρθωσης.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Υψηλότερος αριθμός λευκοκυττάρων συνδέεται με πιο σοβαρά συμπτώματα long COVID σε ηλικιωμένες, αναφέρει νέα έρευνα στο Menopause.

Μια απλή εξέταση αίματος θα μπορούσε να διαπιστώσει ποιοι ασθενείς αντιμετωπίζουν κίνδυνο για long COVID, αναφέρει νέα έρευνα.

Υψηλότερα επίπεδα λευκοκυττάρων συνδέονται με πιο σοβαρά συμπτώματα long COVID σε ηλικιωμένες, αναφέρει νέα έρευνα στο Menopause.

Ερευνητές ανέλυσαν δείγματα αίματος από 1.200 γυναίκες που συμμετείχαν σε μελέτη για την COVID, μεταξύ Ιουνίου  2021 και Φεβρουαρίου 2022.

Ποσοστό  36% των γυναικών είχε συμπτώματα long COVID όπως προβλήματα μνήμης (13%), ομίχλη εγκεφάλου  (12%), ή σύγχυση ή δυσκολία στη σκέψη ή τη συγκέντρωση (11%).

Από αυτές, το 75% είχε τουλάχιστον δυο συμπτώματα long COVID .

Γυναίκες με υψηλότερο επίπεδο λευκοκυττάρων έτειναν να έχουν περισσότερα από αυτά τα συμπτώματα  και αυτά να είναι πιο σοβαρά.

Τα ευρήματα είναι σε ευθυγράμμιση με ενδείξεις ότι αυξημένοι δείκτες φλεγμονής κατά τη διάρκεια ή μετά τη λοίμωξη COVID-19 συνδέονται με επακόλουθη ένταση της long COVID και συμπτώματα που συνδέονται με αυτήν.

Πηγές:
Menopause.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Νέα έρευνα υποδεικνύει ότι αύξηση της εμφάνισης καυσώνων και κυμάτων ψύχους μπορεί ενδεχομένως να επηρεάζει αρνητικά την ψυχική υγεία των εφήβων.

Ερευνητές εντόπισαν σχέση μεταξύ ακραίων θερμοκρασιών και θεμάτων συμπεριφοράς σε εφήβους.

Στην Ολλανδία, η έκθεση στο κρύο συνδεόταν με πιο εσωτερικευμένα προβλήματα συμπεριφοράς που μπορούν να οδηγήσουν σε άγχος, κατάθλιψη και απόσυρση.

Στην Ισπανία, η έκθεση στη ζέστη συνδεόταν με περισσότερα προβλήματα συγκέντρωσης.

Η μελέτη δεν διαπίστωσε σχέση μεταξύ θερμοκρασίας και εξωτερικευμένων προβλημάτων, όπως επιθετικότητα.

Οι ερευνητές προειδοποίησαν ότι καθώς εντείνεται η κλιματική αλλαγή, οι σχέσεις μπορεί ενδεχομένως να γίνουν πιο σοβαρές στο εγγύς μέλλον.

Δήλωσαν ότι χρειάζονται νέες έρευνες στους εφήβους, από άλλες χώρες με ποικίλες  θερμοκρασίες.

Πηγές:
JAMA Network Open

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Πόσο μεγάλη είναι η σημασία της ανάπτυξης των αιμοφόρων αγγείων κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.

Όταν η ανάπτυξη των αιμοφόρων αγγείων στον πλακούντα διαταράσσεται, αυτό μπορεί να οδηγήσει σε καθυστέρηση της ανάπτυξης του εμβρύου. Επιστήμονες από το Γερμανικό Κέντρο Ερευνών για τον Καρκίνο (DKFZ) και την Ιατρική Σχολή του Μανχάιμ στο Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης ανακάλυψαν ότι ο σωστός σχηματισμός λειτουργικών αιμοφόρων αγγείων στον πλακούντα ποντικών ελέγχεται επιγενετικά: Υπεύθυνο είναι ένα από τα ένζυμα που μεταβάλλει τη γονιδιακή δραστηριότητα με τη βοήθεια των μεθυλικών ομάδων. Οι ερευνητές παρατήρησαν επίσης μια σύνδεση με την ανεπάρκεια αυτής της “μεθυλοτρανσφεράσης” σε μια γνωστή επιπλοκή της εγκυμοσύνης.

Σε όλα τα θηλυκά θηλαστικά, συμπεριλαμβανομένων των ανθρώπων, το αναπτυσσόμενο έμβρυο στη μήτρα τρέφεται μέσω του πλακούντα. Μέσω αυτού του οργάνου, το οποίο υπάρχει μόνο προσωρινά, το έμβρυο συνδέεται με το κυκλοφορικό σύστημα της μητέρας, λαμβάνει θρεπτικά συστατικά και οξυγόνο και απελευθερώνει απόβλητα.

Ο αγγειολόγος Hellmut Augustin από το DKFZ και την Ιατρική Σχολή Mannheim του Πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης γνωρίζει την τεράστια σημασία της ανάπτυξης των αιμοφόρων αγγείων κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Εξηγεί μάλιστα: “Η μη φυσιολογική ανάπτυξη των αιμοφόρων αγγείων του πλακούντα είναι η κύρια αιτία της καθυστέρησης της ανάπτυξης του εμβρύου”.

Προκειμένου να κατανοήσουν καλύτερα πώς μπορούν να εμφανιστούν τέτοιες δυσμορφίες, ο Augustin και η ομάδα του ανέλυσαν τώρα τα αιμοφόρα αγγεία του πλακούντα ποντικού σε επίπεδο μεμονωμένων κυττάρων.

Οι ερευνητές επικεντρώθηκαν στα ενδοθηλιακά κύτταρα, τα οποία επενδύουν το εσωτερικό των αιμοφόρων αγγείων και παίζουν καθοριστικό ρόλο στο σχηματισμό νέων αιμοφόρων αγγείων. Επικεντρώθηκαν στα ενδοθηλιακά κύτταρα από την περιοχή του πλακούντα των ποντικών που αντιστοιχεί στις χοριακές λάχνες στον άνθρωπο.

Ανακάλυψαν ότι στον φυσιολογικά σχηματισμένο πλακούντα, η δραστηριότητα ορισμένων κρίσιμων γονιδίων στα ενδοθηλιακά κύτταρα μειώνεται από τη μητρική προς την εμβρυϊκή πλευρά. Αυτή η ζωνοποίηση συμβαίνει ανάλογα με την ένταση της ροής του αίματος. Τι κρύβεται πίσω από αυτό; Επιγενετικοί μηχανισμοί, όπως η μεθυλίωση του DNA, είναι υπεύθυνοι για την ισχυρότερη ή ασθενέστερη γονιδιακή έκφραση στο κύτταρο. Οι ερευνητές ανέλυσαν, λοιπόν, τα ένζυμα που είναι υπεύθυνα για τη μεθυλίωση του DNA, τις λεγόμενες μεθυλοτρανσφεράσες του DNA.

Διαπιστώθηκε ότι η μεθυλοτρανσφεράση DNA DNMT3A είναι κατά κύριο λόγο υπεύθυνη για τη μεθυλίωση του γενετικού υλικού στο ενδοθήλιο του εμβρυϊκού πλακούντα.

Στην περίπτωση που η DNMT3A απενεργοποιούνταν γενετικά στα ενδοθηλιακά κύτταρα των ποντικών, η μεθυλίωση του DNA μειωνόταν και η γονιδιακή έκφραση των ενδοθηλιακών κυττάρων, η οποία ήταν οργανωμένη σε χωρικές ζώνες, κατέρρεε. Η ανάπτυξη των πλακουντιακών αγγείων, η οποία είναι ζωτικής σημασίας για το έμβρυο, διαταράχθηκε. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα καθυστερημένη ανάπτυξη, η οποία ήταν ακόμη αισθητή μετά τη γέννηση.

Για να διαπιστώσει αν αυτά τα αποτελέσματα που προέκυψαν σε ποντίκια συσχετίζονται με τα ευρήματα στις μέλλουσες μητέρες, η ομάδα του Augustin αναζήτησε τις βάσεις δεδομένων γονιδίων: συνέκρινε τα ήδη δημοσιευμένα δεδομένα αλληλουχιών RNA ενός κυττάρου από ενδοθηλιακά κύτταρα από υγιείς πλακούντες με πλακούντες από γυναίκες που έπασχαν από προεκλαμψία.

Αυτή η επιπλοκή, γνωστή και ως “δηλητηρίαση της εγκυμοσύνης”, μπορεί να οδηγήσει σε διαταραχές της ανάπτυξης του μωρού, επειδή δεν τρέφεται πλέον σωστά μέσω του πλακούντα. Όπως ήταν αναμενόμενο με βάση τα αποτελέσματα που προέκυψαν στα ποντίκια, το ενδοθήλιο του πλακούντα των ασθενών με προεκλαμψία παρουσίασε μειωμένη έκφραση του DNMT3A.

“Ο συνδυασμός των πειστικών δεδομένων των ποντικιών με τα συσχετιστικά δεδομένα των ασθενών, υποδηλώνει ότι το DNMT3A διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο στην υγιή ανάπτυξη των πλακουντιακών αγγείων – και ότι η ανεπάρκεια αυτού του ενζύμου θα μπορούσε να συμβάλει σημαντικά στην ανάπτυξη πλακουντιακής ανεπάρκειας», εξηγεί η Stephanie Gehrs, πρώτη συγγραφέας της δημοσίευσης.

“Η καλύτερη κατανόηση των υποκείμενων μηχανισμών που οδηγούν σε πλακουντιακή ανεπάρκεια αποτελεί τη βάση για μελλοντικές προσεγγίσεις για την καλύτερη κατανόηση των διαταραχών της εγκυμοσύνης και ενδεχομένως για την πιο στοχευμένη αντιμετώπισή τους”.

Πηγές:
Γερμανικό Κέντρο Ερευνών για τον Καρκίνο

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Νέα μελέτη έδειξε ότι το γενετικό υπόβαθρο έχει μεγαλύτερη επίδραση στο σωματικό βάρος, τη λιπώδη μάζα, τα λιπίδια και το σάκχαρο.

Νέα έρευνα του University of Virginia υποδεικνύει ότι το γενετικό υπόβαθρο έχει μεγαλύτερη επίδραση στο σωματικό βάρος, τη λιπώδη μάζα, τα λιπίδια και το σάκχαρο έναντι συγκεκριμένων διαιτών.

Οι ερευνητές χορήγησαν σε 4 ομάδες ποντικών με διαφορετικά γενετικά προφίλ 4 είδη διατροφής με το ίδιο μακροθρεπτικό περιεχόμενο.

Η Dr. Heather Ferris, δήλωσε ότι άνθρωποι με προβλήματα βάρους συχνά αισθάνονται ότι ενώ τρώνε τα ίδια με άλλους γνωστούς τους το αποτέλεσμα δεν είναι το ιδιο. Πιθανόν το γενετικό υπόβαθρο παίζει ρόλο.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα αποτελέσματα ποίκιλλαν μεταξύ ποντικών με διαφορετικό γενετικό υπόβαθρο εντός της ίδιας διατροφικής ομάδας, κάτι που υποδεικνύει ότι άλλοι παράγοντες εκτός διατροφής έπαιζαν ρόλο.

Tα αποτελέσματα θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν στο μέλλον σε αποφάσεις εξατομικευμένης ιατρικής, δήλωσε ο Jordan Reed.

Η μελέτη δημοσιεύτηκαν στο iScience.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Σήμερα στην Ευρώπη, δαπανώνται περίπου 130 δισ. ευρώ ετησίως για τη φροντίδα ατόμων με άνοια.

Στην έγκριση των αποτελεσμάτων της 3ης (τελικής) Πιστοποίησης της Δράσης «Δημιουργία του «Εθνικού Δικτύου Έρευνας  Γενετικών   Νευροεκφυλιστικών   Παθήσεων»   -Υποέργο   2   του   έργου «Υποδομές εθνικών ερευνητικών δικτύων στους τομείς της ιατρικής ακρίβειας των κβαντικών τεχνολογιών και της κλιματικής αλλαγής» με κωδικό 2021NA11900005 του ΕΠΑ 2021-2025 (σε μεταφορά του έργου με κωδ. 2018ΣΕ01300001 του Εθνικού Σκέλους του ΠΔΕ της ΓΓΕK)- προχώρησε η Γενική Γραμματεία Έρευνας και Καινοτομίας (Διεύθυνση Εποπτείας Ερευνητικών και Τεχνολογικών Φορέων Τμήμα Αξιολόγησης Προγραμμάτων και Αξιοποίησης Ερευνητικών και Τεχνολογικών Υποδομών Φορέων) του Υπουργείου Ανάπτυξης. 

Οι δικαιούχοι, με την κοινοποίηση της παρούσας αποκτούν δικαίωμα στη λήψη της επόμενης δόσης χρηματοδότησης (Δ δόση Αποπληρωμή).

Οι δικαιούχοι έχουν δικαίωμα υποβολής αντιρρήσεων για τα αποτελέσματα των Εκθέσεων εντός 15  ημερολογιακών ημερών από την κοινοποίησή τους σε αυτούς. Με την παρέλευση του ορισμένου διαστήματος, είτε εξετάζεται η όποια αντίρρηση, είτε εφόσον δεν έχει υποβληθεί τέτοια, ο δικαιούχος αποδέχεται τα αποτελέσματα των Εκθέσεων Πιστοποίησης.
Με την αποδοχή των αποτελεσμάτων, ο δικαιούχος οφείλει να υποβάλει στη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Καινοτομίας τα απαραίτητα παραστατικά και δικαιολογητικά για την καταβολή της προβλεπόμενης δόσης.

Nευροεκφυλιστικές παθήσεις

Οι νευροεκφυλιστικές ασθένειες, λόγω και της γήρανσης του πληθυσμού, αποτελούν ένα συνεχώς αυξανόμενο φορτίο για ασθενείς και φροντιστές. Σε αυτές τις ασθένειες, υπάρχει μια προοδευτικά επιδεινούμενη κλινική εικόνα, που οφείλεται σε μια προοδευτική εκφύλιση των νευρώνων του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος. Τέτοιες ασθένειες είναι η νόσος Αλτσχάιμερ (ΝΑ), άλλες μορφές άνοιας, όπως η μετωποκροταφική άνοια (ΜΚΑ), η νόσος Πάρκινσον (ΝΠ), η πλάγια μυατροφική σκλήρυνση (νόσος Κινητικού Νευρώνα, ΝΚΝ) και η νόσος Huntington (ΝΗ). Επίσης, η σκλήρυνση κατά πλάκας, παρ’ ό,τι κατεξοχήν νευροανοσολογικό νόσημα, έχει μια αδιαμφισβήτητη νευροεκφυλιστική διάσταση. Όλες αυτές οι παθήσεις αφορούν συνολικά εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες πολίτες και τις οικογένειές τους.

Γιατί είναι τόσο σημαντική η έρευνα στις νευροεκφυλιστικές ασθένειες;

Η Ευρώπη έχει έναν ραγδαία γηράσκοντα πληθυσμό. Επί του παρόντος, το 16% του ευρωπαϊκού πληθυσμού είναι άνω των 65 ετών και το ποσοστό αυτό αναμένεται να φτάσει το 25% έως το 2030. Σήμερα στην Ευρώπη, δαπανώνται περίπου 130 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως για τη φροντίδα ατόμων με άνοια. Με την αύξηση που παρατηρείται στο προσδόκιμο επιβίωσης του πληθυσμού, ο αριθμός των προσβεβλημένων ατόμων αυξάνεται επίσης.

Οι ΝΑ όπως το Αλτσχάιμερ και η νόσος Πάρκινσον είναι εξουθενωτικές και σε μεγάλο βαθμό μη θεραπεύσιμες καταστάσεις που συνδέονται στενά με την ηλικία. Μεταξύ αυτών των διαταραχών, οι άνοιες ευθύνονται για το μεγαλύτερο βάρος της νόσου, με τη νόσο του Αλτσχάιμερ και τις σχετικές διαταραχές να επηρεάζουν πάνω από 7 εκατομμύρια άτομα στην Ευρώπη. Ο αριθμός αυτός αναμένεται να διπλασιαστεί κάθε 20 χρόνια καθώς ο πληθυσμός γερνάει.

Τα συμπτώματα τέτοιων διαταραχών περιλαμβάνουν μειωμένη κίνηση, απώλεια μνήμης, μεταβολές της διάθεσης, μειωμένη ομιλία και πολλά άλλα.

Σε αρχικά στάδια, αυτές οι δυσλειτουργίες δεν επηρεάζουν τους ασθενείς σε σημαντικό επίπεδο και μπορούν να συνεχίσουν να ζουν μια ανεξάρτητη ζωή. Ωστόσο, καθώς συνεχίζεται η εξέλιξη των ασθενειών, η ποιότητα ζωής των ασθενών μειώνεται δραματικά έως ότου να χρειάζονται φροντίδα πλήρους απασχόλησης. Κατά συνέπεια, υπάρχει σημαντική κοινωνική και οικονομική επιβάρυνση κατά την εξέλιξη της νόσου.

Μέχρι σήμερα, υπάρχει περιορισμένος αριθμός θεραπειών που χρησιμοποιούνται για ΝΑ και η πλειονότητα αυτών αντιμετωπίζει μόνο τα συμπτώματα και όχι την αιτία. Στην πραγματικότητα, δεν έχει υπάρξει έγκριση νέων φαρμάκων για τη νόσο του Αλτσχάιμερ στην Ευρώπη τα τελευταία πέντε χρόνια.

Έχοντας αυτό κατά νου, οι επιτυχημένες θεραπείες για την καθυστέρηση ή τη μείωση των συμπτωμάτων αυτών των εξουθενωτικών παθήσεων είναι ζωτικής σημασίας προκειμένου να περιοριστεί η επιζήμια επίδραση που έχει στα άτομα, τις οικογένειες, τις κοινωνίες και τις οικονομίες.

Οι ΝΑ μιμούνται τις καρδιαγγειακές παθήσεις και τον καρκίνο ως κύριες αιτίες θανάτου. Όμως, σε αντίθεση με τις καρδιαγγειακές παθήσεις και τον καρκίνο, οι ΝΑ δεν μπορούν να θεραπευτούν ή η εξέλιξή τους να επιβραδυνθεί σημαντικά. Ενώ έχουν πραγματοποιηθεί μεγάλες επενδύσεις σε ασθένειες όπως ο καρκίνος και οι καρδιαγγειακές παθήσεις (και κατά συνέπεια έχουμε δει σημαντικές βελτιώσεις στη θεραπεία και τα αποτελέσματα των ασθενών), μέχρι σήμερα οι νευροεκφυλιστικές ασθένειες δεν έχουν λάβει το ίδιο επίπεδο χρηματοδότησης, παρά τον μεγάλο αρνητικό αντίκτυπό τους σε υγιή χρόνια ζωής.

Πηγές:
https://gsri.gov.gr , https://neuropmnet.gr

Πηγη: https://www.iatronet.gr/