Κατηγορία: Ενημέρωση

Η περίπτωση του πολλαπλού μυελώματος είναι πραγματικά αξιοσημείωτη όσον αφορά στη διαθεσιμότητα των θεραπευτικών επιλογών και τη συνεχή βελτίωση τους προσδόκιμου αλλά και της ποιότητας ζωής των ασθενών, τονίζει ο Θάνος Δημόπουλος, Καθηγητής Αιματολογίας-Ογκολογίας-Θεραπευτικής, Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ και Πρύτανης του ΕΚΠΑ, μιλώντας στο Hellenic Medical Review. Ωστόσο, σημαντικές είναι και οι εξελίξεις αναφορικά με σπάνιες πλασματοκυτταρικές δυσκρασίες, όπως η μακροσφαιριναιμία Waldenström και η AL αμυλοείδωση. Στην Ελλάδα, όπως τονίζει, κάθε έτος πραγματοποιούνται περίπου 600 νέες διαγνώσεις πολλαπλού μυελώματος, 60 νέες διαγνώσεις μακροσφαιριναιμίας Waldenström και 80 νέες διαγνώσεις AL αμυλοείδωσης.

Ποια είναι τα στατιστικά στοιχεία για το πολλαπλούν μυέλωμα αλλά και για τις σπάνιες πλασματοκυτταρικές δυσκρασίες, όπως η AL αμυλοείδωση και η μακροσφαιριναιμία του Waldenström (WM), σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο; Πόσες νέες διαγνώσεις γίνονται κάθε χρόνο στην Ελλάδα;
Οι πλασματοκυτταρικές δυσκρασίες χαρακτηρίζονται από τον παθολογικό πολλαπλασιασμό ενός κλώνου, μιας ομάδας πλασματοκυττάρων, και ανήκουν στην κατηγορία των αιματολογικών κακοηθειών. Το πολλαπλούν μυέλωμα αποτελεί τη δεύτερη συχνότερη αιματολογική κακοήθεια, ενώ η μακροσφαιριναιμία Waldenström και η AL αμυλοείδωση ανήκουν στις πιο σπάνιες πλασματοκυτταρικές δυσκρασίες. Στην Ευρώπη, η επίπτωση του πολλαπλού μυελώματος είναι 7,5 περιπτώσεις ανά 100.000 άτομα ανά έτος, της μακροσφαιριναιμίας Waldenström είναι 5 περιπτώσεις ανά 1.000.000 άτομα ανά έτος και της AL αμυλοείδωσης είναι περίπου 12 περιπτώσεις ανά 1.000.000 άτομα ανά έτος. Στην Ελλάδα, κάθε έτος πραγματοποιούνται περίπου 600 νέες διαγνώσεις πολλαπλού μυελώματος, 60 νέες διαγνώσεις μακροσφαιριναιμίας Waldenström και 80 νέες διαγνώσεις AL αμυλοείδωσης.

Λόγω της σημαντικής προόδου που έχει πραγματοποιηθεί τα τελευταία 20 χρόνια, οι περισσότεροι ασθενείς με πολλαπλούν μυέλωμα ανταποκρίνονται στην αρχική θεραπεία. Δυστυχώς όμως, αρκετοί ασθενείς κάποια στιγμή υποτροπιάζουν ή γίνονται ανθεκτικοί στις υπάρχουσες θεραπευτικές επιλογές. Στο σημείο αυτό, ποιες θεραπευτικές επιλογές υπάρχουν;
Η περίπτωση του πολλαπλού μυελώματος είναι πραγματικά αξιοσημείωτη όσον αφορά στη διαθεσιμότητα των θεραπευτικών επιλογών και τη συνεχή βελτίωση τους προσδόκιμου αλλά και της ποιότητας ζωής των ασθενών. Τα τελευταία είκοσι χρόνια, και ιδιαίτερα τα τελευταία επτά έτη, έχουν ενταχθεί πολλοί νεότεροι παράγοντες στη θεραπευτική φαρέτρα. Πριν από το 2000, η αντιμετώπιση των ασθενών με πολλαπλό μυέλωμα βασιζόταν σε αλκυλιούντες παράγοντες και στη διενέργεια αυτόλογης μεταμόσχευσης μυελού των οστών για τους ασθενείς που ήταν σε θέση να υποβληθούν σε αυτήν τη διαδικασία. Οι νεότεροι παράγοντες που είναι πλέον διαθέσιμοι, περιλαμβάνουν αναστολείς πρωτεασώματος (μπορτεζομίμπη, καρφιλζομίμπη, ιξαζομίμπη), ανοσοτροποποιητικούς παράγοντες (λεναλιδομίδη, πομαλιδομίδη), μονοκλωνικά αντισώματα έναντι του CD38 (δαρατουμουμάμπη, ισατουξιμάμπη) και έναντι του SLAMF7 (ελοτουζουμάμπη), μονοκλωνικά αντισώματα συζευγμένα με τοξίνη (μαφοντοτινική μπελανταμάμπη) και αναστολείς της εξπορτίνης 1 (σελινεξόρη). Τα φάρμακα αυτά συνδυάζονται μεταξύ τους και με δεξαμεθαζόνη και έτσι προκύπτουν πολλαπλοί πιθανοί θεραπευτικοί συνδυασμοί. Η επιλογή της θεραπείας εξαρτάται από τα χαρακτηριστικά του ασθενούς αλλά και της νόσου, όπως η γενική φυσική κατάσταση, η ηλικία και η ανθεκτικότητα σε
θεραπευτικούς παράγοντες.

Ιδιαίτερα ελπιδοφόρα είναι τα αποτελέσματα της ανοσοθεραπείας στη θεραπεία του πολλαπλού μυελώματος, είτε με CAR-T cells είτε με τη χορήγηση bispecific μονοκλωνικών αντισωμάτων. Μπορείτε να μας δώσετε περισσότερα στοιχεία επ’ αυτού;

Οι νεότερες ανοσοθεραπείες όπως τα Τ-λεμφοκύτταρα που φέρουν χιμαιρικό αντιγονικό υποδοχέα (Chimeric Antigen Receptor – CAR) και τα δι-ειδικά (bispecific) αντισώματα, βρίσκονται υπό αξιολόγηση για ασθενείς με υποτροπιάζον ή/και ανθεκτικό πολλαπλό μυέλωμα τα τελευταία χρόνια. Το 2021, έλαβε έγκριση η πρώτη θεραπεία CAR T-cell στο πολλαπλό μυέλωμα. Το idecabtagene vicleucel εγκρίθηκε για τη θεραπεία ασθενών με υποτροπιάζον και ανθεκτικό πολλαπλό μυέλωμα που έχουν λάβει τουλάχιστον τρεις προηγούμενες γραμμές θεραπείας, συμπεριλαμβανομένων ενός ανοσοτροποποιητικού παράγοντα, ενός αναστολέα πρωτεασώματος και ενός αντι-CD38 μονοκλωνικού αντισώματος, και οι οποίοι έχουν εμφανίσει επιδείνωση της νόσου στην πιο πρόσφατη γραμμή θεραπείας. Η έγκριση βασίστηκε στα αποτελέσματα κλινικής μελέτης φάσης 2, στην οποία οι βαριά προθεραπευμένοι ασθενείς που εντάχθηκαν, εμφάνισαν ποσοστό ανταπόκρισης 67% και παρέμειναν σε ύφεση για 11 μήνες κατά μέσο όρο. Η θεραπεία απαιτεί νοσηλεία σε εξειδικευμένα κέντρα με αντίστοιχες υποδομές, ενώ οι κυριότερες παρενέργειες της θεραπείας είναι το σύνδρομο απελευθέρωσης κυτταροκινών, νευρολογική τοξικότητα, αιματολογική τοξικότητα και λοιμώξεις
που μπορεί να είναι απειλητικές για τη ζωή. Τα δι-ειδικά αντισώματα δεν έχουν λάβει ακόμα έγκριση από τις ρυθμιστικές αρχές, αλλά βρίσκονται σε εξέλιξη πολλές κλινικές μελέτες που τα προκαταρκτικά τους αποτελέσματα είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικά. Ασθενείς με πολλαπλούν μυέλωμα που εμφανίζουν ανθεκτικότητα σε τρεις τάξεις φαρμάκων (αναστολείς πρωτεασώματος, ανοσοτροποποιητικοί παράγοντες, μονοκλωνικά αντισώματα έναντι του CD38), παρουσιάζουν ποσοστά ανταπόκρισης άνω του 60%. Επιπλέον, το προφίλ ασφαλείας φαίνεται να είναι ευκολότερα διαχειρίσιμο συγκριτικά με τα CAR T-λεμφοκύτταρα και να μην απαιτούν ειδικές εγκαταστάσεις για τη χορήγησή τους.

Θα θέλαμε να μας μιλήσετε για τις μελέτες που διενεργεί η Ελληνική Ομάδα Μελέτης του Πολλαπλού Μυελώματος, μια ομάδα που έχει διακριθεί διεθνώς για το υψηλό επίπεδό της στην κλινική έρευνα.

Η Ελληνική Ομάδα Μελέτης του Πολλαπλού Μυελώματος δραστηριοποιείται στο πλαίσιο του Τμήματος Πλασματοκυτταρικών Δυσκρασιών της Ελληνικής Αιματολογικής Εταιρείας. Διεξάγει δύο ειδών μελέτες: παρατήρησης και παρεμβατικές. Αφενός, οι επιδημιολογικές μελέτες παρατήρησης αποσκοπούν στην αποτύπωση των χαρακτηριστικών των ασθενών και της θεραπευτικής προσέγγισης των ασθενών με πολλαπλούν μυέλωμα στην Ελλάδα και πώς αυτά βελτιώνονται με το πέρασμα του χρόνου. Αυτά τα «real world data» είναι ιδιαίτερα σημαντικά ώστε να αποτυπώνονται με ακρίβεια η καθημερινή κλινική πρακτική και η έκβαση των ασθενών. Αφετέρου, πραγματοποιούνται παρεμβατικές μελέτες με τη χορήγηση θεραπειών σε ασθενείς με πολλαπλούν μυέλωμα με βάση συγκεκριμένα κλινικά πρωτόκολλα. Με αυτό τον τρόπο, οι ασθενείς αποκτούν πρόσβαση σε καινοτόμους θεραπευτικές αγωγές χωρίς κόστος για τους ίδιους και τους δημόσιους φορείς.

Πόσο ενημερωμένοι είναι οι καρδιολόγοι για την AL αμυλοείδωση στη χώρα μας αλλά και στην Ευρώπη;

Η AL αμυλοείδωση αποτελεί μια ιδιαίτερη πάθηση που συχνά υπο-διαγιγνώσκεται. Η έγκαιρη διάγνωση και η έναρξη της θεραπείας έχουν ιδιαίτερη σημασία, καθώς με τα σημερινά δεδομένα, έως και το 25% των ασθενών με νέα διάγνωση AL αμυλοείδωσης χάνουν τη ζωή τους το πρώτο εξάμηνο από τη διάγνωση. Πλέον υπάρχουν θεραπευτικές επιλογές, αλλά η αποτελεσματικότητά τους είναι περιορισμένη όταν υπάρχουν σοβαρές βλάβες σε όργανα-στόχους, όπως η καρδιά και τα νεφρά. Η AL αμυλοείδωση καρδιάς εμφανίζει συγκεκριμένα υπερηχοτομογραφικά χαρακτηριστικά και σε συνδυασμό με το ιστορικό και την κλινική εξέταση, ο καρδιολόγος μπορεί να θέσει την υποψία και να παραπέμψει τον ασθενή σε εξειδικευμένο αιματολόγο για περαιτέρω διερεύνηση. Για να αναγνωρίσει κανείς μια νοσολογική οντότητα, είναι απαραίτητο να τη γνωρίζει. Τα τελευταία χρόνια, έχουν ενισχυθεί οι προσπάθειες ενημέρωσης και εκπαίδευσης της ιατρικής κοινότητας, τόσο σε ευρωπα- ϊκό όσο και σε εθνικό επίπεδο, και πλέον η AL αμυλοείδωση εντάσσεται συχνότερα στη διαφορική διάγνωση.

Θα μπορούσε να υπάρξει προσαρμογή και βελτιστοποίηση της θεραπευτικής προσέγγισης σε σπάνιες πλασματοκυτταρικές δυσκρασίες, όπως η AL αμυλοείδωση και η μακροσφαιριναιμία του Waldenström (WM) με βάση τη μελέτη των βιοδεικτών; Εάν ναι, ποιοι είναι οι βιοδείκτες που μπορούν να μελετηθούν;

Το ενδιαφέρον για τη μελέτη των βιοδεικτών είναι έντονο στις σπάνιες πλασματοκυτταρικές δυσκρασίες τόσο για την αποσαφήνιση των παθοφυσιολογικών μηχανισμών των νοσημάτων όσο και για την εξατομίκευση της θεραπευτικής προσέγγισης. Σε ασθενείς με μακροσφαιριναιμία του Waldenström είναι σημαντικό να γνωρίζουμε την παρουσία ή όχι μεταλλάξεων στα γονίδια MYD88 και CXCR4, καθώς σχετίζονται με την πιθανότητα ανταπόκρισης στη θεραπεία με στοχευμένους παράγοντες όπως οι αναστολείς της τυροσινικής κινάσης του Bruton. Στην AL αμυλοείδωση μελετώνται βιοδείκτες που είναι ενδεικτικοί της λειτουργίας οργάνων-στόχων όπως η καρδιά, τα νεφρά και το ήπαρ και αντικατοπτρίζουν την ανταπόκριση στη θεραπεία.

Πώς γίνεται η διαστρωμάτωση κινδύνου σε ασθενείς με AL αμυλοείδωση; Γιατί αν και πρόκειται για αιματολογικό νόσημα μετράται και με μυοκαρδιακούς δείκτες; Εν γένει, επιδιώκετε συνεργασία με καρδιολόγους και σε ποιο επίπεδο;

Η διαστρωμάτωση κινδύνου των ασθενών με AL αμυλοείδωση πραγματοποιείται με τη μελέτη ειδικών βιοδεικτών ανάλογα με τα όργανα-στόχους σε κάθε ασθενή. Στους αιματολογικούς δείκτες αξιολογούνται οι ελεύθερες ελαφρές αλυσίδες ορού, ενώ εάν υπάρχει προσβολή της καρδιάς, αξιολογούνται τα επίπεδα του NTproBNP και της τροπονίνης ορού, εάν υπάρχει προσβολή των νεφρών η κάθαρση της κρεατινίνης και η λευκωματουρία, εάν υπάρχει προσβολή του ήπατος η τιμή της αλκαλικής φωσφατάσης. Η πορεία της καρδιακής λειτουργίας προσδιορίζει την επιβίωση του ασθενούς και γι’ αυτό έχει άμεση σχέση με την πρόγνωση. Είναι σαφές λοιπόν ότι η συνεργασία με τους καρδιολόγους είναι απαραίτητη για τη βελτιστοποίηση της υποστηρικτικής αγωγής που λαμβάνουν οι ασθενείς στο πλαίσιο της καρδιακής δυσλειτουργίας.

Ποιοι παράγοντες καθορίζουν την εξέλιξη της μη συμπτωματικής μακροσφαιριναιμίας του Waldenström σε συμπτωματική; Ποιες οι ενδείξεις έναρξης θεραπείας;

Παράγοντες που έχουν συσχετιστεί με αυξημένη πιθανότητα εξέλιξης της ασυμπτωματικής μακροσφαιριναιμίας του Waldenström σε συμπτωματική νόσο, περιλαμβάνουν επίπεδα της ανοσοσφαιρίνης IgM άνω του 4.500 mg/dL, διήθηση στον μυελό των οστών από λεμφοπλασματοκύτταρα τουλάχιστον 70%, επίπεδα β2 μικροσφαιρίνης του ορού τουλάχιστον 4.0 mg/dL, και επίπεδα αλβουμίνης ορού τουλάχιστον 3,5 g/dL. Η απουσία μεταλλάξεων στο γονίδιο MYD88 σχετίζεται επίσης με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης συμπτωματικής νόσου. Οι ενδείξεις έναρξης θεραπείας περιλαμβάνουν τόσο κλινικές ενδείξεις (εμπύρετο, νυχτερινές εφιδρώσεις, απώλεια βάρους, καταβολή, υπεργλοιότητα, λεμφαδενοπάθεια, ηπατομεγαλία, σπληνομεγαλία, οργανομεγαλία, περιφερική νευροπάθεια) όσο και εργαστηριακές ενδείξεις (αναιμία, θρομβοπενία, νεφροπάθεια, αμυλοείδωση, αυτοάνοση αιμολυτική αναιμία, συμπτωματική κρυοσφαιριναιμία, συμπτωματική νόσο εκ ψυχροσυγκολλητινών).

Ποιες οι θεραπευτικές επιλογές πρώτης γραμμής για τη μακροσφαιριναιμία του Waldenström και ποιες οι σύγχρονες επιλογές;

Οι θεραπευτικές επιλογές για νεοδιαγνωσθέντες ασθενείς με μακροσφαιριναιμία Waldenström εξαρτώνται από τα συμπτώματα του ασθενούς και την ανάγκη για άμεση ανταπόκριση της νόσου, καθώς και από την παρουσία ή όχι μεταλλάξεων στα γονίδια MYD88 και CXCR4. Επί απουσίας μεταλλάξεων και στα δύο γονίδια, οι θεραπευτικές επιλογές περιλαμβάνουν συνδυασμούς όπως η ριτουξιμάμπη σε συνδυασμό με δεξαμεθαζόνη και κυκλοφωσφαμίδη ή σε συνδυασμό με μπενταμουστίνη, καθώς και συνδυασμούς που περιλαμβάνουν αναστολείς πρωτεασώματος. Επί παρουσίας μεταλλάξεων στο γονίδιο MYD88, προτιμώνται αναστολείς της τυροσινικής κινάσης του Bruton ως μονοθεραπεία ή σε συνδυασμό με ριτουξιμάμπη. Εάν είναι επιθυμητή η ταχεία μείωση της IgΜ λόγω συμπτωμάτων, τότε μπορεί να είναι αναγκαία η πλασμαφαίρεση και η χορήγηση θεραπευτικών συνδυασμών που περιλαμβάνουν χημειο και ανοσοθεραπεία.

Ποια η αντισωματική απάντηση στον εμβολιασμό για Covid-19 λοίμωξη των ασθενών με πλασματοκυτταρικές δυσκρασίες; H απάντηση αυτή σχετίζεται με τη θεραπεία που λαμβάνουν; Ποιος είναι ο καλύτερος χρόνος εμβολιασμού των ασθενών αυτών και ποια είναι η λύση για όσους δεν αποκρίνονται;

H αντισωματική απάντηση μετά τον εμβολιασμό έναντι της Covid-19 είναι υποδεέστερη στους ασθενείς με πλασματοκυτταρικές δυσκρασίες συγκριτικά με τους υγιείς. Οι ασθενείς που έχουν συμπτωματική νόσο και λαμβάνουν ενεργό θεραπεία ειδικά με στοχευμένους παράγοντες έναντι του BCMA, εμφανίζουν τη χαμηλότερη ανταπόκριση στον εμβολιασμό έναντι του SARS-CoV-2. Ιδανικά, ο καλύτερος χρόνος εμβολιασμού είναι όταν ο ασθενής δεν λαμβάνει θεραπεία ή τουλάχιστον δεν λαμβάνει δεξαμεθαζόνη, ωστόσο αυτό μπορεί να μην είναι εφικτό ανάλογα με την πορεία της νόσου. Η τρίτη δόση του εμβολίου έναντι της Covid-19 αυξάνει σημαντικά την αντισωματική απάντηση των ασθενών. Σημαντικό είναι ότι πάνω από τους μισούς ασθενείς που δεν είχαν αναπτύξει εξουδετερωτικά αντισώματα μετά τις δύο πρώτες δόσεις του εμβολίου, εμφάνισαν αντισωματική απάντηση μετά την αναμνηστική δόση. Η χορήγηση επιπρόσθετων αναμνηστικών δόσεων μπορεί να είναι αναγκαία για τη διατήρηση ικανοποιητικού επιπέδου αντισωματικής απάντησης στη διάρκεια του χρόνου.

Είναι γνωστό ότι η πανδημία καθυστέρησε ή σταμάτησε τις κλινικές μελέτες γενικότερα. Τι συνέβη με τις μελέτες που αφορούν τα παραπάνω αιματολογικά νοσήματα στη διάρκεια της πανδημίας και πού βρίσκονται τα πράγματα σήμερα;

Κατά τη διάρκεια των αρχικών κυμάτων της πανδημίας Covid-19 η διενέργεια των κλινικών μελετών παρουσίασε ιδιαίτερες δυσκολίες, κυρίως ως προς την τήρηση των αυστηρών διαδικασιών των κλινικών πρωτοκόλλων που απαιτούν συχνές επισκέψεις στο νοσοκομείο. Ωστόσο, σταδιακά επανήλθε η κανονικότητα στον τομέα των κλινικών μελετών και πλέον οι κλινικές μελέτες στη χώρα μας πραγματοποιούνται κανονικά.

Το ΕΣΥ σήμερα εξυπηρετεί τις ανάγκες των ασθενών με αιματολογικά νοσήματα, και εάν όχι, τι θα έπρεπε να βελτιωθεί κατά τη γνώμη σας; Έχει επισημανθεί από νοσοκομεία η ανάγκη για περισσότερες κλίνες στις αυτόλογες και αλλογενείς μεταμοσχεύσεις. Aυτή η ανάγκη πώς μπορεί να καλυφθεί;

Το ΕΣΥ εξυπηρετεί τις ανάγκες ασθενών με αιματολογικά νοσήματα, τόσο σε επίπεδο ημερήσιας νοσηλείας όσο και σε επίπεδο πολυήμερης νοσηλείας, παρά τη συνεχιζόμενη πανδημία Covid-19. Η δημιουργία κλινών για χορήγηση ειδικών θεραπειών για αιματολογικά νοσήματα που απαιτούν εξειδικευμένο ιατρονοσηλευτικό προσωπικό και υλικοτεχνικές υποδομές όπως οι αυτόλογες, οι αλλογενείς μεταμοσχεύσεις και τα Τ-λεμφοκύτταρα που φέρουν χιμαιρικό αντιγονικό υποδοχέα (CAR T-cells), είναι μια χρονοβόρος διαδικασία, που χρήζει προσεκτικής αξιολόγησης των πληθυσμιακών αναγκών. Σε κάθε περίπτωση, αποτελεί μια επένδυση στον τομέα της υγείας με μεγάλη αξία, καθώς οι θεραπείες αυτές βελτιώνουν ουσιαστικά την πρόγνωση των ασθενών με αιματολογικές κακοήθειες.

Πηγη: https://hub.uoa.gr

Αλλάζει άρδην ο χώρος της υγείας στη χώρα μας καθώς οι γιατροί του ΕΣΥ θα μπορούν να έχουν ιδιωτικά ιατρεία για πρώτη φορά από την ίδρυση του ΕΣΥ.

Έτσι μετά τα απογευματινά χειρουργεία επί πληρωμή στα δημόσια νοσοκομεία πλέον και οι νοσοκομειακοί γιατροί θα μπορούν να ασκούν και ιδιωτικό έργο.

Όπως προβλέπει το άρθρο 7 του νομοσχεδίου του Υπουργείου Υγείας «Δράσεις δημόσιας Υγείας – Ρυθμίσεις για την ενίσχυση του Εθνικού Συστήματος Υγείας» που θα παραμείνει σε δημόσια διαβούλευση μέχρι τις 19 Μαρτίου «οι ιατροί του ΕΣΥ δύνανται να διατηρούν ιδιωτικό ιατρείο, να παρέχουν ιατρικές υπηρεσίες με οποιαδήποτε σχέση, συμπεριλαμβανόμενης και αυτής του συμβούλου ή εμπειρογνώμονος/τεχνικού συμβούλου και για θέματα εκπαίδευσης/επιμόρφωσης/εποπτείας των επαγγελματιών υγείας, οργάνωσης διαλέξεων και επιστημονικών εκδηλώσεων, συγγραφής επιστημονικών άρθρων, ιατρικών ενημερώσεων υγείας για νοσολογικές οντότητες, σε ιδιωτική κλινική ή ιδιωτικό διαγνωστικό ή θεραπευτικό εργαστήριο ή φαρμακευτικές επιχειρήσεις, ή εταιρείες ιατροτεχνολογικών προϊόντων και γενικότερα σε κάθε είδους ιδιωτικές επιχειρήσεις που παρέχουν ή καλύπτουν υπηρεσίες υγείας υπό την προϋπόθεση χορήγησης σε αυτούς σχετικής άδειας».

Αξιοσημείωτο είναι ότι παρά τις δικλείδες ασφαλείας που προβλέπονται ώστε να μην καταστρατηγηθεί ο νέος νόμος από τους γιατρούς του ΕΣΥ, φαίνεται ότι αυτές μπορούν εύκολα να παρακαμφθούν εντός και εκτός νοσοκομείων.
Γιατροί του ΕΣΥ με ιδιωτικά ιατρεία: Οι όροι και οι προϋποθέσεις

Με βάση το νομοσχέδιο που προωθεί ο Άδωνις Γεωργιάδης οι όροι και οι προϋποθέσεις είναι οι εξής για την άσκηση του ιδιωτικού έργου των γιατρών του ΕΣΥ

Η χορήγηση της ανωτέρω άδειας άσκησης του ιδιωτικού έργου παρέχεται υπό τις προϋποθέσεις:

i) της μη άσκησης κλινικού έργου σε ασθενείς που εξετάστηκαν στα τακτικά ιατρεία του Νοσοκομείου, Κέντρου Υγείας και κάθε διασυνδεόμενης με αυτό Μονάδας Υγείας από τον ίδιο ιατρό ή σε όσους ασθενείς βρίσκονται στην ενιαία λίστα χειρουργείου, και

ii) ii) της μη διατάραξης, διαφοροποίησης ή παραβίασης της εύρυθμης ολοήμερης, πέραν του τακτικού ωραρίου, λειτουργίας και των εφημεριών του Νοσοκομείου ή της αντίστοιχης λειτουργίας του Κέντρου Υγείας, του αριθμού των ανά κλινική χειρουργικών επεμβάσεων, του αριθμού των ιατρικών επισκέψεων, των διαγνωστικών και επεμβατικών πράξεων και των παρακλινικών εξετάσεων.

Ειδικότερα, λαμβάνονται υπόψη:

α) για τους ιατρούς του παθολογικού τομέα, ο αριθμός των τακτικών ιατρείων που έχουν διενεργηθεί από το σύνολο των υπηρετούντων ιατρών της κλινικής/κέντρου υγείας,

β) για τους ιατρούς του χειρουργικού τομέα, ο αριθμός και η βαρύτητα των χειρουργικών πράξεων στο σύνολο των ιατρών της κλινικής και

γ) για τους ιατρούς του εργαστηριακού τομέα, το σύνολο των πράξεων του τμήματος.Γιατροί του ΕΣΥ με ιδιωτικά ιατρεία: Οι όροι και οι προϋποθέσεις

Οι «ποινές» στους παραβάτες

Στις ρυθμίσεις του νομοσχεδίου προβλέπονται και ποινές για όσους δεν τηρούν τους κανόνες, όχι και ιδιαιτέρως σκληρές αφού μπορεί απλά να τους αφαιρεθεί πλήρως το δικαίωμα για ιδιωτικό έργο.

Ειδικότερα προβλέπεται:

δ) Η παράβαση των όρων και προϋποθέσεων της άνω διαδικασίας συνιστά το πειθαρχικό παράπτωμα της περ.

ε) της παρ. 1 του άρθρου 77 του ν. 2071/1992 και της αναξιοπρεπούς ή ανάρμοστης ή ανάξιας για υπάλληλο συμπεριφοράς εντός ή εκτός υπηρεσίας της περ.

ε) της παρ. 1 του άρθρου 107 του Κώδικα Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ. και συνεπάγεται, εκτός από την άμεση ανάκληση της άδειας απασχόλησης στον ιδιωτικό τομέα της ιατρικής με αιτιολογημένη απόφαση του Διοικητή ή του Προέδρου του νοσοκομείου, την άμεση ανάκληση της άδειας λειτουργίας ιδιωτικού ιατρείου και την άμεση καταγγελία της σύμβασης παροχής ιατρικών υπηρεσιών από τον συμβαλλόμενο πάροχο αζημίως.

Επιπλέον, η παράβαση των όρων και προϋποθέσεων της άνω διαδικασίας, συνεπάγεται την απαγόρευση υποβολής νέας αίτησης σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο της υποπερ. αβ) για χρονικό διάστημα έξι (6) μηνών.

Σε περίπτωση πρώτης υποτροπής, η χρονική διάρκεια της απαγόρευσης εκτείνεται σε δύο (2) έτη και σε περίπτωση δεύτερης υποτροπής, επέρχεται οριστική απώλεια του δικαιώματος. Η κύρωση της απαγόρευσης υποβολής νέας αίτησης επιβάλλεται με απόφαση του Διοικητή της Υγειονομικής Περιφέρειας μετά από εισήγηση του Διοικητικού Συμβουλίου του νοσοκομείου και μετά από έγγραφη κλήση του ιατρού να υποβάλει τις αντιρρήσεις του μέσα σε δέκα (10) ημέρες από την κοινοποίηση σε αυτόν της κλήσης.

Η επιβολή κύρωσης σύμφωνα με τα προηγούμενα εδάφια, λαμβάνεται υπόψη σε κάθε κρίση και αξιολόγηση του ιατρού, όταν πρόκειται για ιατρό του ΕΣΥ.

Πηγη: https://www.healthreport.gr/

Τηλεδιάσκεψη με τους διοικητές όλων των νοσοκομείων του ΕΣΥ της χώρας μας είχε το μεσημέρι ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης και ο υφυπουργός Υγείας Μάριος Θεμιστοκλέους, με κύριο αντικείμενο τα απογευματινά χειρουργεία επί πληρωμή.

Κατά τη διάρκεια της, οι Διοικητές νοσοκομείων ενημέρωσαν τον υπουργό Υγείας και τον υφυπουργό υγείας μεταξύ άλλων και για το βαθμό ετοιμότητας τους, ώστε να προχωρήσουν στο νέο εγχείρημα.

Σύμφωνα με πληροφορίες περίπου 7 με 8 Διοικητές μικρών νοσοκομείων δήλωσαν αδυναμία να κάνουν επεμβάσεις το απόγευμα επί πληρωμή λόγω έλλειψης προσωπικού. Όλα τα υπόλοιπα νοσοκομεία της χώρας θα συμμετάσχουν κανονικά στα απογευματινά χειρουργεία μόλις αυτά οργανωθούν.

Μάλιστα την ερχόμενη εβδομάδα αναμένεται να πραγματοποιηθούν απογευματινά χειρουργεία σε επτά νοσοκομεία τα οποία είναι τα εξής:

-Παπαγεωργίου Θεσσαλονίκη
-Άγιος Παύλος Θεσσαλονίκη

-ΑΧΕΠΑ
-Νοσοκομείο Αλεξανδρούπολης
-Νοσοκομείο Καβάλας

-Γεννηματάς Αθήνα
-Σωτηρία Αθήνα

Υπενθυμίζεται ότι το πρώτο νοσοκομείο του ΕΣΥ της χώρας μας, στο οποίο θα διενεργηθούν απογευματινά χειρουργεία, είναι το νοσοκομείο της Θεσσαλονίκης «Παπαγεωργίου» την ερχόμενη Τρίτη 12 Μαρτίου, με τη συμβολική παρουσία του Άδωνι Γεωργιάδη και του Μάριου Θεμιστοκλέους.

Με βάσει τον προγραμματισμό του νοσοκομείου συνολικά θα διεξάγονται 10 με 15 απογευματινά χειρουργεία την εβδομάδα, δηλαδή περίπου 40 – 60 χειρουργεία τον μήνα. Επίσης μέχρι τώρα έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για να συμμετάσχουν σε αυτά -εκτός από το ιατρικό προσωπικό- 13 νοσηλευτές χειρουργείου και 7 νοσηλευτές Αναισθησιολογικού.
Απογευματινά χειρουργεία: Στόχος η μείωση της αναμονής στις πρωινές επεμβάσεις

Όπως επεσήμανε σε δηλώσεις στον τηλεοπτικό σταθμό OPEN ο κ. Γεωργιάδης με τη νέα λειτουργία των απογευματινών χειρουργείων δεν θα εξυπηρετούν οι ίδιοι γιατροί στην πρωινή και στην απογευματινή λειτουργία, αλλά θα αλλάζουν οι χειρουργικές ομάδες.

Η συμμετοχή είναι προαιρετική για τους γιατρούς, όπως εξήγησε ο κ. Γεωργιάδης. Θετικό είναι πως καθώς κάποιοι ασθενείς θα εξυπηρετούνται τα απογεύματα θα μειώνει ο χρόνος αναμονής και για τα πρωινά χειρουργεία, σύμφωνα με τον υπουργό.

Ακόμη, ο υπουργός αποσαφήνισε πως για τους ασθενείς που θα χειρουργούνται το απόγευμα θα υπάρχουν κρεβάτια στο ΕΣΥ για να νοσηλευθούν και να εξυπηρετηθούν. Ο κ. Γεωργιάδης περιέγραψε για τις «καλές χειρουργικές κλινικές» με τη μεγαλύτερη κίνηση ότι διαθέτουν περισσότερους γιατρούς, ενώ ζήτημα υπάρχει στις πιο απομακρυσμένες ή αυτές με το όχι τόσο καλή προηγούμενη ιστορία και έχουν άγονες προσκλήσεις.

Πηγη: https://www.healthreport.gr

Αυξάνεται ο αριθμός των γυναικών που θα κάνουν δωρεάν μαστογραφίες στο πλαίσιο του προγράμματος «Φώφη Γεννηματά»

Επεκτείνονται τα ηλικιακά όρια για δωρεάν μαστογραφίες στις γυναίκες 45 έως 74 ετών, από 50-69 ετών που ήταν μέχρι σήμερα.

Σύμφωνα με το άρθρο 3 του νομοσχεδίου του Υπουργείου Υγείας «Δράσεις δημόσιας Υγείας – Ρυθμίσεις για την ενίσχυση του Εθνικού Συστήματος Υγείας» που τέθηκε χθες σε δημόσια διαβούλευση έως τις 19 Μαρτίου διευρύνονται τα ηλικιακά όρια για δωρεάν προσυμπτωματικό ελέγχο κατά του καρκίνου μαστού.

Να σημειωθεί εδώ ότι το πρόγραμμα «Φώφη Γεννηματά» παρέχει δωρεάν ψηφιακή μαστογραφία, δωρεάν εξέταση σε ειδικό γιατρό και δωρεάν υπερηχογράφημα.

Δωρεάν μαστογραφίες: Οι γυναίκες δικαιούχοι

Όπως αναφέρεται στο συγκεκριμένο άρθρο, δικαιούχοι της Δράσης είναι οι Ελληνίδες πολίτες και οι γυναίκες πολίτες λοιπών χωρών που διαμένουν νόμιμα στην Ελληνική Επικράτεια.

Οι ωφελούμενες το πρέπει να πληρούν σωρευτικά τις εξής προϋποθέσεις:

α) να ανήκουν στην ηλικιακή ομάδα από σαράντα πέντε (45) έως εβδομήντα τεσσάρων (74) ετών,

β) να διαθέτουν Αριθμό Μητρώου Κοινωνικής Ασφάλισης (Α.Μ.Κ.Α.),

γ) να μην έχουν διενεργήσει την ίδια διαγνωστική εξέταση εντός του ημερολογιακού έτους που προηγείται εκείνου κατά το οποίο υλοποιείται η Δράση, και

δ) να μην έχουν νοσήσει από καρκίνο του μαστού εντός των πέντε (5) ημερολογιακών ετών που προηγούνται του έτους κατά το οποίο υλοποιείται η Δράση.
Η διαδικασία

Η διαδικασία υλοποίησης της δράσης διακρίνεται στα ακόλουθα στάδια:

α) Ενημέρωση των δικαιούχων για το έργο με κάθε πρόσφορο μέσο.

β) Συνταγογράφηση και εκτέλεση του παραπεμπτικού για τη διενέργεια ψηφιακής μαστογραφίας.

γ) Συνταγογράφηση και εκτέλεση του παραπεμπτικού για τη διενέργεια υπερηχογράφηματος μαστών, εφόσον διαπιστώνεται εύρημα κατά τη διενέργεια ψηφιακής μαστογραφίας.

δ) Συνταγογράφηση και εκτέλεση του παραπεμπτικού για τη διενέργεια κλινικής εξέτασης, εφόσον διαπιστώνεται εύρημα το οποίο χρήζει περαιτέρω ελέγχου.

Οι γυναίκες-δικαιούχοι ηλικίας 50-69 ετών που έχουν ενεργοποιήσει την άυλη συνταγογράφηση, θα λάβουν το άυλο παραπεμπτικό για την εξέταση ψηφιακής μαστογραφίας με μήνυμα (SMS) στο κινητό τους τηλέφωνο ή μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (email).

Με το άυλο παραπεμπτικό οι γυναίκες δικαιούχοι μπορούν να απευθυνθούν σε οποιοδήποτε συνεργαζόμενο κέντρο της περιοχής τους (δημόσιο ή ιδιωτικό) και να κλείσουν το ραντεβού τους για την εξέταση, χωρίς καμία οικονομική επιβάρυνση.

Τα συνεργαζόμενα κέντρα ανά περιοχή, βρίσκονται στο σημείο «Συνεργαζόμενα Κέντρα Διενέργειας Εξετάσεων» στον ιστότοπο: https://mastografia.gov.gr
Η αποζημίωση

Βάση του συγκεκριμένου άρθρου η τιμή αποζημίωσης της εξέτασης της ψηφιακής μαστογραφίας της περ. β) της παρ. 5 ορίζεται σε τριάντα πέντε (35) ευρώ, σύμφωνα με το άρθρο μόνο της υπό στοιχεία Α3(γ)/οικ.76492/13.10.2016 κοινής απόφασης των Υπουργών Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, Υγείας και Οικονομικών (Β’ 3458), περί της κοστολόγησης και ανακοστολόγησης ιατρικών πράξεων.

Η τιμή αποζημίωσης της εξέτασης του υπερηχογραφήματος μαστού της περ. γ) της παρ. 5 ορίζεται σε οκτώ ευρώ και είκοσι οκτώ λεπτά (8,28), σύμφωνα με την περ. 46 του άρθρου 4 του π.δ. 157/1991 (Α΄ 62), περί αμοιβών ιατρικών πράξεων.

Η τιμή αποζημίωσης της κλινικής εξέτασης και γνωμάτευσης της περ. δ) της παρ. 5 ορίζεται, κατά παρέκκλιση του άρθρου 1 του π.δ. 127/2005 (Α’ 182), περί των αμοιβών των ιατρικών επισκέψεων, σε τριάντα (30) ευρώ.

Πηγη: https://www.healthreport.gr/

1 στους 3 άντρες έχει λοίμωξη από HPV σύμφωνα με διεθνή έρευνα, ενώ πρόσφατα στοιχεία δείχνουν σημαντική αύξηση των περιστατικών σύφιλης και γονόρροιας στη χώρα μας.

Ανησυχητικά είναι τα νέα σχετικά με την αύξηση των σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων (ΣΜΝ) σε όλη την Ευρώπη, ανάμεσά τους και στη χώρα μας. Όπως υπογραμμίζει σε πρόσφατη έκθεσή του ο ΕΟΔΥ, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας υπολογίζει ότι καθημερινά μολύνονται με κάποιο ΣΜΝ περίπου 1 εκατομμύριο άνθρωποι, οι οποίοι είναι στην πλειονότητά τους ασυμπτωματικοί. Εκτιμάται επίσης ότι περισσότεροι από 500 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν εκδηλώσει έρπητα γεννητικών οργάνων, ενώ η λοίμωξη από HPV συνδέεται με πάνω από 311.000 θανάτους από καρκίνο του τραχήλου της μήτρας ετησίως.

1 στους 3 άντρες με λοίμωξη HPV

Μία ανησυχητική αύξηση που εντοπίστηκε πρόσφατα έρχεται να υπογραμμίσει την εικόνα των αυξανόμενων ΣΜΝ: μετα-ανάλυση μελετών από 35 χώρες που δημοσιεύτηκε στην επιστημονική επιθεώρηση The Lancet αναφέρει σημαντική αύξηση της λοίμωξης των HPV στους άντρες, κυρίως στις ηλικίες 25-29 ετών. Το βασικό συμπέρασμα της δημοσίευσης είναι σοκαριστικό: σχεδόν 1 στους 3 άντρες άνω των 15 ετών έχει προσβληθεί από τουλάχιστον έναν τύπο HPV και 1 στους 5 με έναν ή περισσότερους τύπους HPV υψηλού κινδύνου για καρκινογένεση. Αυτό κάνει ακόμη πιο σημαντική την καλή ενημέρωση, την πρόληψη και την έγκαιρη θεραπεία των κονδυλωμάτων – κάτι που φυσικά αφορά και στα δύο φύλα.

HPV: Μετάδοση και θεραπεία

Τα κονδυλώματα οφείλονται στον ιό HPV και είναι η πιο συχνή σεξουαλικώς μεταδιδόμενη νόσος που αφορά τόσο άντρες όσο και γυναίκες. Μεταδίδονται συνήθως μέσω της ερωτικής επαφής, εάν όμως αφεθούν χωρίς θεραπεία μπορεί να εξαπλωθούν στον ίδιο τον ασθενή από μία περιοχή του σώματος σε άλλη, για παράδειγμα εξαιτίας της τριβής της περιοχής με σφουγγάρι ή της χρήσης ξυραφιού που τραυματίζει τη βλάβη και οδηγεί σε μεταφορά του ιού.

«Συνηθέστερα, οι τύποι του HPV που μπορεί να κολλήσει κάποιος είναι οι τύποι 6 και 11 που θεωρούνται αθώοι, πολλές φορές όμως δεν κολλάμε μόνο έναν ιό αλλά μία ομάδα ιών. Επομένως, είναι απαραίτητο να γίνεται HPV DNA test σε υλικό από τις βλάβες έτσι ώστε να διαπιστώσουμε εάν αντιμετωπίζουμε κάποιον αθώο τύπο ιού ή κάποιον δυνητικά ογκογόνο, οπότε το πλάνο παρακολούθησης αλλάζει. Εάν οι βλάβες που παρατηρούμε έχουν προκληθεί από έναν μη ογκογόνο τύπο του HPV που προκαλεί τα κονδυλώματα, τότε η θεραπεία αφορά στην εξάχνωση των βλαβών με Laser CO2 το οποίο αποτελεί μία ασφαλή, ανώδυνη και αποτελεσματική μέθοδο που εξαλείφει τις βλάβες συχνά σε μία μόνο συνεδρία χωρίς ουλές και απαιτούμενο χρόνο αποκατάστασης. Ωστόσο, να πούμε ότι με το Laser μπορούμε να αντιμετωπίσουμε και βλάβες από ογκογόνα στελέχη καθώς και βλάβες στην περιοχή του πρωκτού. Το Laser CO2 έχει επίσης το πλεονέκτημα ότι στοχεύει ακόμη και πολύ μικρές βλάβες, κάτω του 1 χιλιοστού, αφήνοντας ανέπαφους τους γύρω ιστούς», εξηγεί η Δρ. Αμαλία Τσιατούρα, Δερματολόγος – Αφροδισιολόγος . «Καθοριστικός παράγοντας για την πλήρη αντιμετώπιση των κονδυλωμάτων είναι ο εντοπισμός και εξάχνωση ακόμη και των πιο δυσδιάκριτων βλαβών καθώς και η εξέταση και θεραπεία όχι μόνο του ασθενούς αλλά και του ερωτικού συντρόφου ώστε να αποτραπεί η επαναμόλυνση».

113% αύξηση περιστατικών σύφιλης και 120% γονόρροιας στην Ελλάδα

Τα δεδομένα για την αύξηση της λοίμωξης HPV έρχονται να συμπληρώσουν στοιχεία του ΕΟΔΥ που υπογραμμίζουν ότι και η χώρα μας βρίσκεται στην ίδια δυσχερή κατάσταση με την υπόλοιπη Ευρώπη αναφορικά με την εξάπλωση των ΣΜΝ. Σύμφωνα με τα στοιχεία αυτά, στο διάστημα 2020 – 2022 έχει καταγραφεί στην Ελλάδα αύξηση 113,36% στα κρούσματα πρώιμης σύφιλης και 120,73% στα κρούσματα γονόρροιας.

Μάλιστα, καθώς η σύφιλη και η γονόρροια αποτελούν αξιόπιστους δείκτες της τάσης και των υπόλοιπων ΣΜΝ -κάτι που αποδεικνύεται με την αύξηση των λοιμώξεων HPV-, οι ειδικοί έχουν κάθε λόγο να ανησυχούν. «Εκτός από την πραγματικά ανησυχητική αύξηση των περιστατικών σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων, υπάρχει ένα ακόμη στοιχείο που επηρεάζει την κατάσταση. Πρόκειται για τη μικροβιακή αντοχή που αναπτύσσουν οι μικροοργανισμοί στα αντιβιοτικά και άλλα φάρμακα, κάνοντας πιο δύσκολη την οριστική θεραπεία ορισμένων λοιμώξεων. Γι’ αυτό, η σωστή ενημέρωση και η έγκαιρη επίσκεψη στον Δερματολόγο – Αφροδισιολόγο είναι ζωτικής σημασίας, ώστε να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά το νόσημα», επισημαίνει η Δρ. Αμαλία Τσιατούρα.

Η σημασία της πρόληψης στον έλεγχο των ΣΜΝ

Πολύ σημαντικό σε επίπεδο πρόληψης για τον HPV είναι το εμβόλιο, ειδικότερα το 9δύναμο, που χορηγείται δωρεάν σε εφήβους, κορίτσια και αγόρια. Το εμβόλιο αυτό προστατεύει τόσο από τους τύπους του ιού που ευθύνονται για τα κονδυλώματα όσο και από τους ογκογόνους τύπους, που μπορεί να προκαλέσουν καρκίνο του τραχήλου της μήτρας στις γυναίκες, των γεννητικών οργάνων ή του στοματοφάρυγγα στους άντρες», επισημαίνει η Δρ. Τσιατούρα. Εξίσου σημαντική είναι η ενημέρωση σχετικά με τους τρόπους μετάδοσης και πρόληψης του HPV και των λοιπών ΣΜΝ: χρήση προφυλακτικού στις ερωτικές επαφές και έγκαιρη επίσκεψη στον Δερματολόγο – Αφροδισιολόγο εάν εντοπιστεί κάποιο πιθανό σύμπτωμα, όπως ασυνήθιστες εκκρίσεις, εξογκώματα, ανυψώσεις στο δέρμα στα γεννητικά όργανα ή στη γύρω περιοχή.

Τι αναφέρει η μελέτη επιστημόνων από το ΙΤΕ, το ΕΚΠΑ και το Harvard που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Nature Communications.

Τα ενήλικα βλαστικά κύτταρα έχουν προσελκύσει μεγάλο επιστημονικό ενδιαφέρον λόγω της ικανότητάς τους να αυτο-ανανεώνονται και να διαφοροποιούνται σε άλλους τύπους κυττάρων. Σε άρθρο που δημοσιεύεται στο υψηλής εμβέλειας περιοδικό Nature Communications, ερευνητές από το Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), το Ινστιτούτο Μοριακής Βιολογίας και Βιοτεχνολογίας (ΙΜΒΒ) του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ), και το Πανεπιστήμιο Harvard στις ΗΠΑ, με επικεφαλής τον καθηγητή κ. Αριστείδη Ηλιόπουλο της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ και τη μεταδιδακτορική ερευνήτρια Δρ. Ζωή Βενέτη του ΙΤΕ, αποκαλύπτουν έναν νέο μηχανισμό ρύθμισης του πολλαπλασιασμού και διαφοροποίησης των βλαστικών κυττάρων του εντέρου.

Η έρευνά τους αναδεικνύει τον σημαντικό ρόλο της επιγενετικής ρύθμισης ενός μικρού RNA κατά τη διαδικασία διαφοροποίησης των βλαστικών κυττάρων προς ώριμα εντεροκύτταρα. Οι επιγενετικές τροποποιήσεις επηρεάζουν την έκφραση των γονιδίων, χωρίς να αλλάζουν την αλληλουχία του DNA. Αποτελούν το αποτύπωμα παραγόντων όπως το περιβάλλον, ο τρόπος ζωής και η γήρανση στο DNA, αλλά είναι αναστρέψιμες. Οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι ο εντερικός ιστός του γηρασμένου οργανισμού χαρακτηρίζεται από επιγενετική απορρύθμιση του μικρού RNA, οδηγώντας εντέλει σε απώλεια λειτουργίας των βλαστικών κυττάρων και χαλάρωση της κυτταρικής δομής του εντέρου.

Οι ερευνητές κατέληξαν στα σημαντικά συμπεράσματά τους αξιοποιώντας τεχνικές γονιδιακής σίγασης και γενετικής απαλοιφής, καθώς και τεχνολογίες γενετικής σήμανσης των βλαστικών κυττάρων του εντέρου της δροσόφιλας, ενός πειραματικού μοντέλου που εξακολουθεί να προσφέρει πρωτοποριακή έρευνα για την κατανόηση των βασικών βιολογικών μηχανισμών της ζωής. Μέσα από αναλύσεις βάσεων δεδομένων, έδειξαν επίσης ότι οι συγκεκριμένοι επιγενετικοί μηχανισμοί είναι εξελικτικά συντηρημένοι στον άνθρωπο. Τα αποτελέσματα της μελέτης θα μπορούσαν δυνητικά να αξιοποιηθούν για την ανάπτυξη στοχευμένων θεραπειών εντερικών παθήσεων ή διατροφικών παρεμβάσεων για την επιβράδυνση της γήρανσης.

Στην έρευνα συμμετείχαν επίσης o Χρήστος Δελιδάκης καθηγητής του Πανεπιστημίου Κρήτης και Διευθυντής Ερευνών ΙΤΕ-ΙΜΒΒ, η Βιργινία Φασουλάκη, υποψήφια διδάκτορας (Παν. Κρήτης και ΙΤΕ-ΙΜΒΒ) και οι ερευνητές του Πανεπιστημίου Harvard, Νικόλαος Καλαβρός και Ιωάννης Βλάχος.

Η μελέτη χρηματοδοτήθηκε από το Fondation Santé, το Ίδρυμα Κρατικών Υποτροφιών-Siemens, το Ίδρυμα Λάτση, το Ελληνικό Ίδρυμα Έρευνας και Καινοτομίας (ΕΛΙΔΕΚ) και τη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Καινοτομίας (ΓΓΕΚ).

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

H Valentina Bottarelli, Public Affairs Director & Head of European Advocacy, EURORDIS-Rare Diseases Europe, στο πλαίσιο της εισαγωγικής της ομιλίας τη δεύτερη μέρα των εργασιών του Συνεδρίου για τις Σπάνιες Παθήσεις και τα Ορφανά Φάρμακα, που διοργανώθηκε από την Ένωση Σπανίων Ασθενών Ελλάδος (Ε.Σ.Α.Ε.) μέλος του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Σπανίων Παθήσεων (EURORDIS – Rare Diseases Europe) και τη BOUSSIAS Events,  μίλησε για μεγαλύτερη ισότητα για τα άτομα με σπάνιες ασθένειες, κάνοντας έκκληση για «μια ολοκληρωμένη πολιτική-πλαίσιο για τις σπάνιες παθήσεις με τη μορφή ενός Ευρωπαϊκού Σχεδίου Δράσης για τα Σπάνια Νοσήματα που θα καλύπτει όλες τις εναπομείνασες ανάγκες και θα ενώνει τα κομμάτια του παζλ». Σύμφωνα με στοιχεία που παρέθεσε, αυτήν τη στιγμή, 13 χώρες έχουν ήδη ένα Σχέδιο Δράσης, 8 χώρες εργάζονται για την ανάπτυξη ενός νέου σχεδίου, και η Ελλάδα είναι μία από αυτές. Ο EURORDIS διεξήγαγε μια έρευνα σχετικά με τη διάγνωση που δείχνει ότι η καθυστέρηση κατά μέσο όρο για τη διάγνωση εξακολουθεί να είναι πολύ υψηλή -συνεχίζει να είναι 5 χρόνια κατά μέσο όρο-, ενώ είναι ακόμα πολλές οι λανθασμένες διαγνώσεις, και μερικές φορές υπάρχει αδυναμία διάγνωσης. Πρέπει να εναρμονίσουμε τα συστήματα των προγραμμάτων νεογνικού ελέγχου σε όλη την Ευρώπη, ώστε κάθε πολίτης της Ε.Ε. να έχει πρόσβαση σε αυτά. Όσον αφορά την Κοινή Δράση ERNs, ανέφερε ότι πρέπει να ενσωματωθούν με την κλινική έρευνα, με κινητήρια δύναμη τα δεδομένα.

Για την πρωτοβουλία Moonshot μίλησε η Magda Chlebus, Executive Director Science Policy and Regulatory Affairs, European Federation of Pharmaceutical Industries and Associations (EFPIA), παρουσιάζοντας την πρόοδο που έχει γίνει στην ανάπτυξη ενός συνόλου συστάσεων για την κλινική έρευνα και τη διάγνωση, ενώ αυτή την περίοδο ολοκληρώνονται και οι συστάσεις για τη μεταφραστική έρευνα. Ανέφερε ότι η κοινότητα της μεταφραστικής έρευνας έχει πλέον εντοπίσει τα κενά που υπάρχουν, και εργάζεται προκειμένου να αξιοποιηθούν οι  υπάρχουσες προσπάθειες και να ξεκινήσουν νέες πρωτοβουλίες Ε&Α στις περιοχές όπου υπάρχουν κενά, δουλεύοντας παράλληλα για την άρση των εμποδίων στις συνεργασίες ΣΔΙΤ. Τέλος, τόνισε τη σημασία ανάπτυξης ενός ευρωπαϊκού σχεδίου το οποίο θα διευκολύνει τις συνεργασίες δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, και όλα τα είδη συνεργασιών που θα μας βοηθήσουν να αλλάξουμε το παράδειγμα της Έρευνας και θα ρίξουν το φως στις ανάγκες των σπανίων παθήσεων.

Στην πρωτοβουλία ERDERA εστίασε την ομιλία του ο Yanis Mimouni, Senior Project Manager, EJP RD, INSERM, η οποία εγκρίθηκε στο πλαίσιο του προγράμματος «Ορίζοντας Ευρώπη» στις 25/01/2024 ως συγχρηματοδοτούμενη σύμπραξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των ευρωπαϊκών κρατών μελών με όραμα τη βελτίωση της υγείας των 30 εκατ. ανθρώπων που ζουν με σπάνιες ασθένειες στην Ευρώπη, αναδεικνύοντας την Ευρώπη ως παγκόσμιο ηγέτη στην Ε&Α για σπάνια νοσήματα και παράγοντας συγκεκριμένα οφέλη μέσω της βελτίωσης της πρόληψης, διάγνωσης και θεραπείας. Στο πρόγραμμα συμμετέχουν 36 χώρες (26 είναι κράτη μέλη της Ε.Ε., 7 συνδεδεμένες χώρες και 3 χώρες εκτός Ε.Ε.) και 171 Οργανισμοί, ανάμεσά τους χρηματοδότες, Ερευνητικά Κέντρα, Κέντρα Εμπειρογνωμοσύνης των Ευρωπαϊκών Ερευνητικών Δικτύων, Οργανώσεις Ασθενών, Βιομηχανία και ιδιωτικοί εταίροι. Πρόκειται για ένα ολοκληρωμένο οικοσύστημα το οποίο θα δίνει τη δυνατότητα στους ανθρώπους με σπάνιες παθήσεις, στους κλινικούς ιατρούς και σε άλλους ενδιαφερόμενους φορείς να παράγουν γνώση, να χρησιμοποιούν τα δεδομένα για την υγεία, την υγειονομική περίθαλψη και την έρευνα. Μεταξύ των στόχων συγκαταλέγονται: α) μείωση καθυστέρησης διάγνωσης και διαπίστωση διάγνωσης ή εγγραφή σε συστηματική έρευνα κατά μέσο όρο εντός 6 μηνών από την αρχική προσέλευση στην ιατρική φροντίδα (στην Ε.Ε. και στις συνδεδεμένες χώρες), β) νέες αποτελεσματικές θεραπείες για σπάνιες ασθένειες που εγκρίθηκαν σε Ε.Ε. και πέραν αυτής, γ) καλύτερη κατανόηση του αντίκτυπου των σπανίων νοσημάτων στους ασθενείς, στις οικογένειες και στην κοινωνία. Στο πρόγραμμα Screen4Care αναφέρθηκε εκτενώς η Alessandra Ferlini, Professor in Medical Genetics and Director of the Medical Genetics Unit, University of Ferrara (Italy), Honorary Visiting Professor, University College of London, Leader of the Italian Euro-NMD ERN Genetic task and member of Euro-NMD, ITHACA, and EuroBloodNet ERNs at the University Hospital of Ferrara, Screen4Care EU-IHI project scientific Coordinator, το οποίο ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2021 και είναι αφιερωμένο στη συντόμευση του χρόνου για τη γενετική διάγνωση σπάνιων ασθενειών με τη χρήση νεογνικού γενετικού ελέγχου και ψηφιακών τεχνολογιών. Όπως ανέφερε η Καθηγήτρια, αναμένεται το πρόγραμμα να προσφέρει γενετικό νεογνικό έλεγχο σε περίπου 4 εκατομμύρια νεογέννητα ετησίως, που είναι σήμερα ο αριθμός των βρεφών στην Ευρώπη με βάση τα στατιστικά γεννήσεων, τονίζοντας ότι υπάρχει τεράστια ανισότητα μεταξύ των χωρών, και για τον λόγο αυτόν είναι πολύ σημαντικό να προσφέρουμε τις ίδιες ακριβώς δυνατότητες και οφέλη νεογνικού ελέγχου σε όλα τα παιδιά στην Ευρώπη.

O Till Voigtlaender, Assistant Professor, Institute of Neurology, Department of Neuropathology and Neurochemistry, MedUni Vienna, Coordinator JARDIN Joint Action, παρουσίασε το JARDIN, ένα πρόγραμμα κοινής δράσης για την ενσωμάτωση των Ευρωπαϊκών Δικτύων Αναφοράς στα Εθνικά Συστήματα Υγειονομικής Περίθαλψης, στο οποίο συμμετέχουν 58 ιδρύματα-εταίροι από 29 κράτη μέλη, δηλαδή όλες οι ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Νορβηγίας, και επιπλέον και η Ουκρανία ως συνδεδεμένος εταίρος. Η κοινή δράση είναι ένα έργο βασικής χρηματοδότησης, το οποίο αντλεί χρήματα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή καθώς και από τα κράτη μέλη, αλλά η Επιτροπή δίνει το 80% και τα κράτη μέλη δίνουν μόνο το 20%. Η Ε.Ε. θα συνεισφέρει σχεδόν 15 εκατομμύρια ευρώ, πράγμα που σημαίνει ότι τα κράτη μέλη πρέπει να δώσουν τουλάχιστον 3,75 εκατομμύρια ευρώ, δηλαδή συνολικά 18,75 εκατομμύρια ευρώ. Όπως ανέφερε ο Καθηγητής, χρειαζόμαστε καλύτερη πρόσβαση στη διάγνωση, στις θεραπευτικές επιλογές φροντίδας, καλύτερη χρήση των πόρων των ERNs που έχουμε τώρα, επειδή έχουν δημιουργηθεί το 2017, καλύτερη διαχείριση των δεδομένων υγείας, καλύτερη βιωσιμότητα του συστήματος ERN τόσο σε εθνικό επίπεδο από πλευράς των Επαγγελματιών Υγείας, όσο και σε ό,τι αφορά την ενσωμάτωσή τους στα αντίστοιχα ΕΣΥ των χωρών μελών.

Τέλος, ο Maurizio Scarpa, Professor of Paediatrics, University of Padova I, Director, Regional Coordinating Center for Rare Diseases, Udine University Hospital Italy, Founder and President of Brains for Brain Foundation, Coordinator, European Reference Network for Hereditary Metabolic Diseases (MetabERN), παρουσίασε το πρόγραμμα ERICA, που αποσκοπεί στην ενίσχυση της ερευνητικής ικανότητας των ERNs συνολικά. Όπως εξήγησε ο Καθηγητής, η ικανότητα της Έρευνας εντός των ομάδων ERNs είναι τόσο υψηλή, που δεν μπορούμε να την αγνοήσουμε. Για παράδειγμα, το MetabERN έχει δημόσια και επίσημη σχέση ακόμα και με βασικά ινστιτούτα, όπως το EMBL, το Max Planck κ.λ.π.. Το ERICA έχει ως στόχο να συγκεντρώσει την ερευνητική δραστηριότητα στα ERNs και να εμπλέξει στα ερευνητικά προγράμματα, από τη βασική Έρευνα έως τις κλινικές δοκιμές, και τους ασθενείς, προκειμένου να τους ενδυναμώσει. Στόχος είναι η δημιουργία ανταγωνιστικών δικτύων για έργα εντός -και μεταξύ- των ERNs, καθώς και να δημιουργηθεί στρατηγική για τη συλλογή δεδομένων, για να βελτιωθεί η ποιότητα και ο αντίκτυπος των κλινικών δοκιμών. Συγκεκριμένα, το ERICA χωρίζεται σε έξι πακέτα εργασίας τα οποία δεν διευθύνονται μόνο από τα ERNs, αλλά συνδιοικούνται από διαφορετικούς οργανισμούς. Στόχος είναι πράγματι η συλλογή καλύτερων στρατηγικών για τη βέλτιστη συμμετοχή των ασθενών, τις κλινικές μελέτες και την πιθανή Καινοτομία. Μέχρι στιγμής, έχουν καταγραφεί περίπου 50.000 ασθενείς στα μητρώα. Ο αριθμός αυτός αυξάνεται καθώς τα μητρώα βρίσκονται σε εξέλιξη. Υπάρχουν πέντε μητρώα που είναι πλήρως ανεπτυγμένα, και το MetabERN είναι ένα από αυτά. Τα μητρώα είναι διαλειτουργικά λόγω του γεγονότος ότι το JRC έχει απαριθμήσει μια σειρά από ελάχιστα σύνολα δεδομένων που χρησιμοποιούν όλοι προκειμένου να μοιράζεται η πληροφορία, με εγγυημένη διαλειτουργικότητα και στα 24 ERNs. Ο κος Scarpa αναφέρθηκε επίσης στο αποθετήριο κλινικών δοκιμών που έχει αναπτυχθεί και εντοπίζει γρήγορα μια κλινική δοκιμή, τονίζοντας ότι για όλες τις δραστηριότητες υπάρχει σύνδεση με σημαντικούς δικτυακούς τόπους, όπως το clnicaltrial.gov και το Orphanet. Τέλος, αναφέρθηκε στο αποθετήριο PROMS, το οποίο συλλέγει τις πληροφορίες για κάθε ασθένεια, προκειμένου να κατανοήσουμε αν μια θεραπεία είναι αποτελεσματική ή όχι, και στις εκπαιδευτικές δράσεις που περιλαμβάνουν χιλιάδες διαδικτυακά σεμινάρια, master classes, και την ακαδημία ERNs, όπου σχεδιάζεται το πρόγραμμα ERASMUS, ειδικά για τις σπάνιες ασθένειες. Τέλος, αλλά όχι λιγότερο σημαντικό, ανέφερε τη δημιουργία ενός καταλόγου υπηρεσιών για την προσέλκυση νέων ιατρών στις σπάνιες παθήσεις.

Πηγη: https://healthmag.gr/

Την ανάγκη για μια νέα προσέγγιση της εμμηνόπαυσης που να προετοιμάζει και να υποστηρίζει καλύτερα τις γυναίκες, πέρα από τις ιατρικές θεραπείες, προκειμένου να τις ενδυναμώσει χρησιμοποιώντας υψηλής ποιότητας πληροφορίες σχετικά με τα συμπτώματα και τις θεραπείες και κλινική φροντίδα με ενσυναίσθηση, υπογραμμίζει μια σειρά τεσσάρων επιστημονικών άρθρων που δημοσιεύεται στο περιοδικό «The Lancet».

Οι ειδικοί κάνουν λόγο για υπεραπλουστευμένο αφήγημα της εμμηνόπαυσης ως προβλήματος υγείας που πρέπει να επιλυθεί με την αντικατάσταση των ορμονών, το οποίο όμως δεν βασίζεται σε στοιχεία και αποσπά την προσοχή από την ανάγκη για ουσιαστικές κοινωνικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται η εμμηνόπαυση σε όλο τον κόσμο.

«Η λανθασμένη αντίληψη ότι η εμμηνόπαυση είναι πάντα ένα ιατρικό ζήτημα που προμηνύει σταθερά την πτώση της σωματικής και ψυχικής υγείας πρέπει να αμφισβητηθεί σε ολόκληρη την κοινωνία. Πολλές γυναίκες ζουν ικανοποιητικές ζωές κατά τη διάρκεια και μετά την εμμηνόπαυση, συμβάλλοντας στην εργασία, την οικογενειακή ζωή και την ευρύτερη κοινωνία. Η αλλαγή του αφηγήματος ώστε να θεωρηθεί η εμμηνόπαυση ως μέρος της υγιούς γήρανσης μπορεί να ενδυναμώσει καλύτερα τις γυναίκες να περιηγηθούν σε αυτό το στάδιο της ζωής και να μειώσει τον φόβο και την ανησυχία μεταξύ εκείνων που δεν έχουν βιώσει ακόμα την εμπειρία», επισημαίνει μία από τους συγγραφείς της σειράς άρθρων, καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Μελβούρνης, Μάρθα Χίκεϊ.

Ενώ χαιρετίζουν την αύξηση της ευαισθητοποίησης για την εμμηνόπαυση, οι συγγραφείς των άρθρων εκφράζουν την ανησυχία για την τάση μέσων ενημέρωσης να εστιάζουν σε ακραίες αρνητικές εμπειρίες της εμμηνόπαυσης, παρουσιάζοντάς την ως μια ατυχή και οδυνηρή εμπειρία που προαναγγέλλει μια κρίσιμη κάμψη στην υγεία των γυναικών, η οποία μπορεί να λυθεί μόνο με ορμονική υποκατάσταση.

«Ενώ είναι βέβαιο ότι ορισμένες γυναίκες έχουν εξαιρετικά αρνητικές εμπειρίες από την εμμηνόπαυση και επωφελούνται από τις ορμονικές θεραπείες, αυτό δεν είναι όλη η εικόνα. Η πραγματικότητα είναι πολύ πιο σύνθετη και ποικίλη, με ορισμένες γυναίκες να αναφέρουν ουδέτερες εμπειρίες και άλλες να τονίζουν τις καλές πτυχές, όπως η απαλλαγή από την έμμηνο ρύση και τον πόνο της περιόδου», παρατηρεί η Λίντια Μπράουν από το Πανεπιστήμιο της Μελβούρνης.

Μια ανασκόπηση των στοιχείων σχετικά με τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης υπογραμμίζει ότι οι εξάψεις ή/και οι νυχτερινές εφιδρώσεις επηρεάζουν έως και το 80% των γυναικών, με το 38% να περιγράφει τα συμπτώματα μέτρια έως σοβαρά στην ηλικία των 50 ετών. Η πιο αποτελεσματική θεραπεία για τις εξάψεις και τις νυχτερινές εφιδρώσεις είναι η ορμονοθεραπεία. Η θεραπεία των εξάψεων μπορεί επίσης να βελτιώσει τον ύπνο και τη διάθεση και προλαμβάνει τα κατάγματα στα αδύναμα οστά.

«Εκτός από την ορμονοθεραπεία, οι κλινικοί γιατροί θα πρέπει να συζητούν πρόσθετους τρόπους διαχείρισης ορισμένων συμπτωμάτων της εμμηνόπαυσης, όπως η γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία για τις εξάψεις και τις νυχτερινές εφιδρώσεις, η οποία μπορεί επίσης να μειώσει το στρες και να βελτιώσει τον ύπνο και τη διάθεση. Οι αλλαγές στον τρόπο ζωής που αφορούν στη διατροφή, το κάπνισμα και την άσκηση μπορούν επιπλέον να ωφελήσουν τον ύπνο και τη διάθεση και να βελτιώσουν τη μακροπρόθεσμη υγεία», σημειώνει η καθηγήτρια από το King’s College του Λονδίνου, Μάιρα Χάντερ.

Εξάλλου, υπάρχει μια ευρέως διαδεδομένη πεποίθηση ότι η εμμηνόπαυση σχετίζεται με κακή ψυχική υγεία, ωστόσο μια ανασκόπηση δώδεκα μελετών που δημοσιεύθηκε στο πλαίσιο της σειράς, δεν επιβεβαιώνει κάτι τέτοιο.

Την ίδια ώρα, επισημαίνεται ότι ορισμένες ομάδες γυναικών, όπως εκείνες που εμφανίζουν πρόωρη εμμηνόπαυση ή εμμηνόπαυση που προκαλείται από τη θεραπεία του καρκίνου, συχνά δεν λαμβάνουν τη βέλτιστη δυνατή φροντίδα. Υπάρχουν στοιχεία που δείχνουν ότι οι γυναίκες που εισέρχονται πρόωρα στην εμμηνόπαυση μπορεί να έχουν αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών παθήσεων και οστεοπόρωσης.

Οι συγγραφείς υποστηρίζουν ότι μια αλλαγή στο αφήγημα, ώστε να θεωρηθεί η εμμηνόπαυση ως μέρος της υγιούς γήρανσης, θα μειώσει το στίγμα και την υπερβολική ιατρικοποίηση, ενδυναμώνοντας τις γυναίκες να περιηγηθούν σε αυτό το στάδιο της ζωής. Καλούν τους επαγγελματίες υγείας, τους ερευνητές, τους χώρους εργασίας και την ευρύτερη κοινωνία να στηρίξουν την ενδυνάμωση των γυναικών κατά την εμμηνόπαυση. Επίσης, οι εργαζόμενοι στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης μπορούν να στηρίξουν τις ασθενείς τους, παρέχοντας ισορροπημένες και συνεπείς πληροφορίες σχετικά με τα συμπτώματα και τις θεραπευτικές επιλογές.

Πηγη: https://healthmag.gr/

Κατάλογο με σημαντικά αντιβιοτικά, ιδίως για την αντιμετώπιση επικίνδυνων ενδονοσοκομειακών λοιμώξεων, που απουσιάζουν από τη χώρα μας δημιουργεί η Ελληνική Εταιρεία Λοιμώξεων. Ζητάει από την πολιτεία να τα εντάξει σε ειδικό καθεστώς, που θα εξαιρεί από το clawback.

Πηγη: https://www.news4health.gr

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/