Ροή

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/

Η Παγκόσμια Ημέρα HPV στις 4 Μαρτίου αποτελεί μια παγκόσμια πρωτοβουλία ευαισθητοποίησης για τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV), έναν ιό που επηρεάζει 8 στους 10 ανθρώπους κατά τη διάρκεια της ζωής τους. Ο HPV σχετίζεται με πάνω από το 5% των συνολικών καρκίνων παγκοσμίως και αποτελεί την κύρια αιτία καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.

Στην Ελλάδα, ο Πανελλήνιος Σύλλογος Επισκεπτών Υγείας (ΠΣΕΥ/ΝΠΔΔ) έχει ξεκινήσει από το 2024 μια εκστρατεία ενημέρωσης του πληθυσμού κυρίως όμως των γονέων και κηδεμόνων , σχετικά με το εμβόλιο κατά του HPV, με στόχο την αύξηση των ποσοστών εμβολιασμού και την πρόληψη των HPV-σχετιζόμενων καρκίνων και νόσων. Για τον σκοπό αυτό έχει δημιουργήσει και ενημερωτικό έντυπο  εγκεκριμένο από την Εθνική Επιτροπή Εμβολιασμών, το οποίο διανέμει σε όλες τις  σχετικές δράσεις ενημέρωσης, στα σχολεία, στα ΤΟΜΥ, Κ.Υ.  κ.λπ.

Ο εμβολιασμός συνιστάται

• σε αγόρια και κορίτσια ηλικίας 9-11 ετών. Σε περίπτωση που ο εμβολιασμός δεν γίνει στη συνιστώμενη ηλικία, μπορεί να γίνει αναπλήρωση έως την ηλικία των 18 ετών. Επισημαίνεται ότι το εμβόλιο HPV αποζημιώνεται πλήρως σε αγόρια και κορίτσια ηλικίας 15-18 ετών μέχρι 31.12.2025.
• Σε ενήλικες 18 έως 45 ετών που δεν έχουν εμβολιαστεί και ανήκουν σε μια από τις εξής κατηγορίες:  Πρωτοπαθής ή δευτεροπαθής ανοσοκαταστολή με

επηρεασμένη κυτταρική ή χυμική ανοσία, όπως ανεπάρκειες Β και Τ-κυττάρων,  Λοίμωξη HIV,  Κακοήθη νεοπλάσματα, Μεταμόσχευση, Αυτοάνοσα νοσήματα,  Λήψη ανοσοκατασταλτικής αγωγής, Γυναίκες που είναι ανεμβολίαστες και έχουν υποβληθεί ή πρόκειται να υποβληθούν σε κωνοειδή εκτομή (CIN2+) και  άνδρες που  κάνουν σεξ με άνδρες.

Το εμβόλιο κατά του HPV έχει χορηγηθεί σε εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως και έχει αποδειχθεί εξαιρετικά ασφαλές, με ήπιες παρενέργειες όπως ελαφρύς πόνος στο σημείο της ένεσης. Η πρόληψη είναι κρίσιμη, καθώς το 80% των σεξουαλικά ενεργών ατόμων θα μολυνθούν από τον HPV κάποια στιγμή στη ζωή τους. Το 99% των περιπτώσεων καρκίνου του τραχήλου της μήτρας, το 90% των κονδυλωμάτων, το 70% των καρκίνων του στοματοφάρυγγα, το 90% των καρκίνων του πρωκτού και το 60% των καρκίνων του πέους οφείλονται σε αυτόν τον ιό. Συνολικά, κάθε χρόνο καταγράφονται περίπου 660.000 περιπτώσεις HPV-σχετιζόμενων καρκίνων παγκοσμίως.

Παρά την επιστημονική πρόοδο, η έλλειψη ενημέρωσης και οι μύθοι γύρω από τον HPV συνεχίζουν να αποτρέπουν πολλούς ανθρώπους από το να προστατευθούν. Η Παγκόσμια Ημέρα HPV είναι μια ευκαιρία να σπάσουμε τη σιωπή και να προωθήσουμε τη γνώση. Περισσότερες πληροφορίες είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα του ΠΣΕΥ/ΝΠΔΔ  www.psey.gr , στην https://www.hpvsociety.gr/  και στην  https://hpvirus.gr/

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Η 4η Μαρτίου έχει καθιερωθεί ως Παγκόσμια Ημέρα αφιερωμένη στην ευαισθητοποίηση του κοινού κατά της Παχυσαρκίας και των συνοδών νοσημάτων αυτής. Η ευαισθητοποίηση αποσκοπεί στο να γίνουν ευρέως γνωστές οι σοβαρές επιπτώσεις της παχυσαρκίας και να αναδειχθούν οι πολυάριθμες επιλογές αντιμετώπισης.

Τι είναι η παχυσαρκία;

«Η παχυσαρκία είναι η αυξημένη εναπόθεση λίπους στο ανθρώπινο σώμα λόγω μακροχρόνιας ενεργειακής ανισορροπίας. Αν και η εμφάνιση της παχυσαρκίας οφείλεται σε συνδυασμό περιβαλλοντικών και γενετικών παραγόντων, είναι συχνή σε άτομα με ψυχογενή διατροφική συμπεριφορά και λανθασμένα κοινωνικά πρότυπα», επισημαίνει o κ. Χαράλαμπος Σπυρόπουλος Γενικός Χειρουργός, MD, PhD, FACS, Διευθυντής Κλινικής Ελάχιστα Επεμβατικής Χειρουργικής Πεπτικού Συστήματος / Παχυσαρκίας και Διαβήτη Metropolitan General, Διευθυντής Γ’ Χειρουργικής Κλινικής του Νοσοκομείου Metropolitan General, Γενικός Γραμματέας της Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρίας Παχυσαρκίας (ΕΧΕΠ) και συνεχίζει:

Με ποιες σοβαρές παθήσεις συνδέεται η παχυσαρκία;

Η παχυσαρκία αποτελεί αυτόνομη μεταβολική πάθηση σε μεγάλο ποσοστό της υφηλίου και έχει σημαντικά αρνητική επίδραση στη ζωή των πασχόντων. Εκτός αυτού, η παχυσαρκία είναι τεκμηριωμένα σχετιζόμενη με μεγάλο αριθμό συνοδών νοσημάτων:

• Αρτηριακή υπέρταση
• Στεφανιαία νόσος
• Σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2
• Αγγειοεγκεφαλικά επεισόδια
• Υπερχοληστερολαιμία
• Υπνική άπνοια
• Διαταραχές γονιμότητας
• Αρθροπάθειες
• Νεοπλασίες, όπως είναι ο καρκίνος του μαστού, ενδομητρίου, οισοφάγου, παχέος εντέρου

Πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί η παχυσαρκία;

Η παχυσαρκία είναι νόσος που χρήζει οριστικής αντιμετώπισης μέσω εξειδικευμένης ιατρικής φροντίδας. Όσο νωρίτερα συνειδητοποιήσει το άτομο πως είναι επικίνδυνη, τόσο πιο γρήγορα και αποτελεσματικά θα αντιμετωπιστεί.

Η αρχική αντιμετώπιση της παχυσαρκίας περιλαμβάνει:

• Την αλλαγή των λανθασμένων διατροφικών συμπεριφορών
• Την υιοθέτηση επαρκούς σωματικής δραστηριότητας
• Τη λήψη κατάλληλης φαρμακευτικής αγωγής

Χειρουργική αντιμετώπιση της παχυσαρκίας

«Άτομα που πάσχουν από κλινικά σοβαρή παχυσαρκία, συνήθως δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν επιτυχώς το πρόβλημα με συντηρητικές μεθόδους. Σε αυτές τις περιπτώσεις, ιδίως όταν συνυπάρχουν και σοβαρά συνοδά νοσήματα, η χειρουργική αντιμετώπιση της παχυσαρκίας (βαριατρική / μεταβολική χειρουργική) αποτελεί την ενδεδειγμένη επιλογή», τονίζει.

Σύμφωνα με τις αναθεωρημένες κατευθυντήριες οδηγίες του 2023, άτομα με δείκτη μάζας σώματος (BMI: βάρος/ύψος του ατόμου στο τετράγωνο) μεγαλύτερο του 30 θεωρούνται πλέον υποψήφια για να υποβληθούν σε χειρουργική επέμβαση αντιμετώπισης της παχυσαρκίας.

Μερικές από τις σύγχρονες χειρουργικές μέθοδοι αντιμετώπισης της παχυσαρκίας είναι:

1. Επιμήκης γαστρεκτομή (γαστρικό sleeve)
2. Γαστρική παράκαμψη διπλής αναστόμωσης (Roux-en-Y gastricbypass)
3. Γαστρική παράκαμψη μίας αναστόμωσης (one-anastomosisgastricbypass)
4. Χολοπαγκρεατικές εκτροπές

Όλες οι επεμβάσεις για την αντιμετώπιση της πάθησης διενεργούνται πλέον με ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές (λαπαροσκοπικά ή ρομποτικά), είναι εξαιρετικά ασφαλείς και απαιτούν ελάχιστη νοσηλεία στο νοσοκομείο (1 με 2 ημέρες).

Πώς επιλέγω την κατάλληλη ιατρική ομάδα;

«Η χειρουργική αντιμετώπιση της παχυσαρκίας είναι μία ξεχωριστή υπο-ειδικότητα της γενικής χειρουργικής που δεν πρέπει να εφαρμόζεται από μη εξειδικευμένους χειρουργούς. Η επιτυχής χειρουργική θεραπεία απαιτεί την παρουσία οργανωμένων κέντρων και διεπιστημονικής ομάδας, με μεγάλη εμπειρία στη μεταβολική χειρουργική.

Η αντιμετώπιση της πάθησης πρέπει να γίνεται σε εξειδικευμένα κέντρα με πλήρη υλικοτεχνική και ιατρική υποστήριξη. Ο υπεύθυνος χειρουργός πρέπει να είναι εξειδικευμένος στην εκτέλεση βαριατρικών επεμβάσεων, με εμπειρία και γνώση όλων των διαθέσιμων χειρουργικών τεχνικών», καταλήγει ο κ. Σπυρόπουλος.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Η Υγεία θα πρέπει να αποτελεί μέρος σε κάθε τομέα άσκησης πολιτικής, αναφέρει ο πρόεδρος της Ελληνικής Ομοσπονδίας Καρκίνου.

Με δεδομένο πια τη λειτουργία του Εθνικού Μητρώου Νεοπλασματικών Ασθενειών αλλά και τη δέσμευση του υπουργού Υγείας για ένα νέο θεσμικό πλαίσιο αποζημίωσης των βιοδεικτών, συνομιλήσαμε με τον κ. Γιώργο Καπετανάκη, πρόεδρο της Ελληνικής Ομοσπονδίας Καρκίνου για όλες αυτές τις ραγδαίες εξελίξεις και βελτιώσεις στη φροντίδα των ογκολογικών ασθενών.

Ο ίδιος επανέλαβε την αναγκαιότητα όλα αυτά τα τόσο σημαντικά έργα να ενταχθούν σε ένα Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τον Καρκίνο, σε πλήρη αρμονία με τις ευρωπαϊκές συστάσεις και πάντα προσαρμοσμένο στην ελληνική πραγματικότητα.  Οπως τόνισε χαρακτηριστικά, “η έλλειψη Εθνικού Σχεδίου Δράσης, αδικεί τις προσπάθειες που γίνονται και μας εντάσσει σε μία κατηγορία χωρών που δεν μας αξίζει”.

Το 9ο Ετήσιο Συνέδριο της ΕΛΛΟΚ, όπως κάθε χρόνο πραγματοποιείται με σημείο αναφοράς την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου, που είναι η 4η Φεβρουαρίου. Αυτή τη μέρα επέλεξε ο Υπουργός Υγείας για να προβεί σε ιστορικής σημασίας ανακοινώσεις, οι οποίες αναμένεται τα επόμενα χρόνια να αλλάξουν το τοπίο στην ογκολογική περίθαλψη και φροντίδα. Πραγματικά αποτελεί ιστορική για τη χώρα μας εξέλιξη, η έναρξη λειτουργίας του Εθνικού Μητρώου Νεοπλασιών, που επί σειρά πολλών ετών αποτελούσε πάγιο αίτημα της ΕΛΛΟΚ αλλά και όλης της επιστημονικής ογκολογικής κοινότητας. Πλέον, η χώρα μας θα έχει τη δυνατότητα να σχεδιάζει και να εφαρμόζει πολιτικές για τον καρκίνο με βάση πραγματικά δεδομένα και όχι στατιστικές προσομοιώσεις.

Επιπλέον, η ολοκλήρωση του έργου του ψηφιακού μετασχηματισμού, που αφορά την ψηφιοποίηση των 12 ογκολογικών νοσοκομείων και η δέσμευση του Υπουργού Υγείας για την αναζήτηση και εξασφάλιση πόρων για την επέκταση του προγράμματος και στα υπόλοιπα, αλλά και η ψηφιακή εφαρμογή για την υποστήριξη των ασθενών, αποτελούν τεράστια βήματα προς αυτό που εμείς ως εκπρόσωποι των ογκολογικών ασθενών, ζητάμε και είναι η εξασφάλιση πρόσβασης των ασθενών σε ποιοτικές υπηρεσίες υγείας και φροντίδας. Αν σε αυτό προσθέσουμε και τις ανακοινώσεις για τη δημιουργία μέσα στο επόμενο τρίμηνο, ενός πλαισίου για την έγκριση και αποζημίωση βιοδεικτών, που θα σημάνει την έναρξη μίας νέας εποχής κανονικότητας στην πρόσβαση των ασθενών σε σύγχρονες θεραπείες και την ιατρική ακριβείας, τότε αντιλαμβανόμαστε ότι οι εξελίξεις στην ογκολογική φροντίδα, πραγματικά είναι ραγδαίες και αναμένουμε, το αμέσως επόμενο διάστημα, να επιφέρουν σημαντική βελτίωση στις εκβάσεις των ασθενών με καρκίνο.

Στα παραπάνω πρέπει να προσθέσουμε και τις ανακοινώσεις που έκανε η Αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας, για τα προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου και τις νέες δράσεις του Υπουργείου Υγείας, οι οποίες έχουν ως στόχο να έρθουν σε απευθείας επαφή με την κοινότητα, μέσα από την ενεργοποίηση κινητών μονάδων, αλλά και την αξιοποίηση της τεχνολογίας με την ανάπτυξη της νέας εφαρμογής που θα ονομάζεται «Σύμβουλος Υγείας».

Η δική μας προσέγγιση είναι ότι όλα αυτά τα πραγματικά αξιόλογα έργα, που αναμένεται να αλλάξουν το τοπίο στην ογκολογική φροντίδα και να ενισχύσουν τη δημόσια υγεία, θα μπορούσαν να έχουν ακόμη μεγαλύτερο αντίκτυπο, εάν εντασσόταν σε ένα Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τον Καρκίνο, σε πλήρη αρμονία με τις ευρωπαϊκές συστάσεις και πάντα προσαρμοσμένο στην ελληνική πραγματικότητα. Ο Υπουργός, σε ερώτηση που του έγινε κατά τη διάρκεια της συμμετοχής του στο Συνέδριό μας, ανακοίνωσε ότι εντός του πρώτου
εξαμήνου του έτους, θα αναλάβει πρωτοβουλία για μία ευρεία σύσκεψη υπό τον Πρωθυπουργό, για το θέμα αυτό. Συγκεκριμένα, ανέφερε, ότι σε ένα τέτοιο σχέδιο, πέρα από το Υπουργείο Υγείας το οποίο θα πρέπει να έχει τον συντονισμό, θα πρέπει να συμμετέχουν και άλλα υπουργεία, όπως το Παιδείας, Εργασίας, Οικονομικών, περιβάλλοντος. Ως εκ τούτου, πιστεύει ότι θα πρέπει να είναι κάτι πολύ μεγαλύτερο που θα αποτελέσει κυβερνητική πρωτοβουλία.

Το σκεπτικό του Υπουργού Υγείας κατά τη γνώμη μου είναι πολύ σωστό, λαμβάνοντας υπόψη, ότι το Ευρωπαϊκό Σχέδιο Δράσης κατά του Καρκίνου, προβλέπει, ότι για να έχουμε πραγματικά αποτελέσματα, η υγεία θα πρέπει να αποτελεί μέρος σε κάθε τομέα άσκησης πολιτικής που την επηρεάζει, όπως η παιδεία, οι μεταφορές, η ενέργεια, η εργασία κλπ. Μόνο με αυτή τη θεώρηση, την οποία και στο παρελθόν έχουν ενστερνιστεί διαπρεπείς επιστήμονες στο χώρο της υγείας, μπορούμε να μιλάμε για μία ολιστική προσέγγιση που θα
οδηγήσει σε ουσιαστικά θετικά αποτελέσματα και θα αξιοποιήσει πλήρως τους διαθέσιμους πόρους, εξασφαλίζονται παράλληλα τη βιωσιμότητα του συστήματος υγείας.

‘Εχουμε παραδείγματα από ευρωπαϊκά κράτη που έχουν θεσμοθετήσει Εθνικά Σχέδια Δράσης κατά του Καρκίνου;

Τα τελευταία χρόνια, μετά και την ενεργοποίηση της ΕΕ πριν από πέντε χρόνια, έχουμε δει ότι από τα 27 κράτη μέλη, τα 20 έχουν υιοθετήσει ένα Εθνικό Σχέδιο Δράσης κατά του καρκίνου. Όμως, ένα σχέδιο από μόνο του δεν αρκεί. Αν αυτό δε συνοδεύεται από μία εφαρμοστική στρατηγική, το πιθανότερο είναι να πιάσει χώρο στο ράφι μίας βιβλιοθήκης και να μην εφαρμοστεί ποτέ, ή τουλάχιστον από εκείνον που το εκπόνησε, περιμένοντας τον επόμενο ο οποίος θα φροντίσει να το αναθεωρήσει ή να το αποκαθηλώσει, αν κρίνουμε από τις ασυνέχειες που προκαλούνται από τις πολιτικές εναλλαγές στην εξουσία. Σήμερα, υπάρχουν χώρες που δεν έχουν σχέδιο δράσης, όπως η δική μας, αλλά παράγεται έργο και υπάρχουν άλλες στις οποίες υπάρχει σχέδιο αλλά δεν παράγεται καθόλου έργο, με την επίκληση πολλών προφάσεων.

Ποιες είναι οι ωφέλειες από την υλοποίηση ενός τέτοιου σχεδίου για τους ασθενείς, την οικονομία και την υγεία συνολικά;

Συνεχίζοντας τη σκέψη μου, θα ήθελα να τονίσω ότι εμείς ζητούμε από τη χώρα μας να αποκτήσει Εθνικό Σχέδιο Δράσης για να μεγιστοποιήσουμε τα οφέλη από το έργο που παράγεται και από αυτό που ήδη σχεδιάζεται.
Πρόσφατα ανακοινώθηκε η έκθεση του ΟΟΣΑ από την οποία προκύπτει ότι η ικανοποίηση των ασθενών στη χώρα μας από τις υπηρεσίες υγείας και την επαφή τους με το εθνικό σύστημα υγείας, είναι σημαντικά χαμηλότερες από τον Ευρωπαϊκό μέσο όρο, με ιδιαίτερη αναφορά στους χρόνιους ασθενείς.
Αυτό σημαίνει ότι, υπάρχουν κενά, καθυστερήσεις, σιλό, ασυνέχειες, δομικές και λειτουργικές ανεπάρκειες που δημιουργούν ένα αίσθημα αρνητικό στους χρήστες του συστήματος υγείας, μειώνοντας την αξία και την απόδοση των εξαιρετικών παρεμβάσεων που συντελούνται. Με την εφαρμογή του Εθνικού Σχεδίου Δράσης κατά του Καρκίνου, θα καταστεί δυνατός ο εντοπισμός των παραπάνω προβλημάτων και θα προκαθοριστούν οι απαραίτητες δράσεις που θα εξασφαλίσουν μία σημαντικά καλύτερη εμπειρία για τους ασθενείς, θα εγγυηθούν τη συνέχιση των παρεμβάσεων και θα εστιάσουν στην αποδοτικότητα και τη βιωσιμότητα του συστήματος.

Σαφώς η θεσμοθέτηση ενός τέτοιου σχεδίου αποτελεί δέσμευση για την Πολιτεία. Όμως ποια πραγματικά θεωρείτε ως τα μεγαλύτερα προβλήματα που εμποδίζουν την υλοποίησή του;

Η ανακοίνωση και εκπόνηση ενός Εθνικού Σχεδίου Δράσης σε κάθε τομέα, αποτελεί πάντα μία δέσμευση της πολιτείας, για στοχοπροσήλωση που θα οδηγήσει σε μία πραγματικότητα διαφορετική και σαφώς καλύτερη για τους πολίτες. Απαιτεί, λοιπόν, πολιτική βούληση και πόρους, που θα υποστηρίξουν την εφαρμογή. Για αυτό έχει τόσο μεγάλη αξία η ανακοίνωσή του και για αυτό δεν θα πρέπει να αντιμετωπιστεί ως ένα παιχνίδι. Έχοντας ως δεδομένο, ότι το έργο που συντελείται στη χώρα μας τα τελευταία χρόνια στην ογκολογική περίθαλψη, είναι πραγματικά πολύ σημαντικό, είναι φανερό ότι η πολιτική βούληση είναι εδώ. Επιπλέον, λαμβάνοντας υπόψη τις πρόσφατες δηλώσεις του Υπουργού, αλλά και της Αναπληρώτριας Υπουργού Υγείας, θέλω να δηλώσω αισιόδοξος για το εγγύς μέλλον και φυσικά να δηλώσω τη διαθεσιμότητά μας για συνεργασία προς την κατεύθυνση αυτή.

Πώς αντιμετωπίζει η Ευρώπη, το κενό αυτό της Ελλάδος;

Δεν θα έλεγα ότι μπορούμε να το αναφέρουμε ως κενό, δεδομένου ότι έργο παράγεται και στις διάφορες επίσημες μετρήσεις επιστημονικών και ευρωπαϊκών φορέων, αυτό συμπεριλαμβάνεται και μάλιστα σε κάποιες κατηγορίες είναι άνω του μέσου Ευρωπαϊκού όρου. Αυτό που θα έλεγα είναι, ότι η έλλειψη Εθνικού Σχεδίου Δράσης, αδικεί τις προσπάθειες που γίνονται και μας εντάσσει σε μία κατηγορία χωρών που δεν μας αξίζει. Παράλληλα, έχοντας υπόψη ότι μελλοντικά είναι πολύ πιθανό να συνδεθεί η συμμετοχή σε ευρωπαϊκά ερευνητικά προγράμματα για τον καρκίνο με την ύπαρξη Εθνικού Σχεδίου Δράσης, θα πρέπει να διασφαλίσουμε ότι, η όποια εξέλιξη, δεν θα επηρεάσει αρνητικά σχετικές χρηματοδοτήσεις προς τη χώρα μας.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Η Παγκόσμια Ημέρα Σπάνιων Παθήσεων καθιερώθηκε το 2008 από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Σπανίων Παθήσεων (EURORDIS) και τιμάται έκτοτε την τελευταία ημέρα του Φεβρουαρίου (28/2), με σκοπό την ευαισθητοποίηση του κοινού και την ενίσχυση του συστήματος υγείας σχετικά με τους πάσχοντες από σπάνιο νόσημα, την πρόληψη και τη θεραπεία τους. Κύριος στόχος είναι η άμεση πρόσβαση των ασθενών με σπάνιες παθήσεις στην ολιστική φροντίδα υγείας και η βελτίωση της ποιότητας ζωής τους. Η βελτίωση στην παροχή υγειονομικής φροντίδας για τις Σπάνιες Παθήσεις αποτελεί μία μεγάλη πρόκληση λόγω της σχετικής έλλειψης επιδημιολογικών και επιστημονικών δεδομένων.

Ένα νόσημα θεωρείται σπάνιο όταν προσβάλει 5 στα 10.000 άτομα στο γενικό πληθυσμό και περισσότερες από 8.000 νόσοι έχουν καταγραφεί έως σήμερα ως σπάνιες. Υπολογίζεται ότι περίπου 10% του γενικού πληθυσμού θα προσβληθεί κάποια στιγμή κατά τη διάρκεια της ζωής του. Δηλαδή, περίπου 30 εκατομμύρια άνθρωποι στην Ευρωπαϊκή ένωση και περίπου 1 εκατομμύριο Έλληνες προσβάλλονται ή πρόκειται να προσβληθούν από μια σπάνια ασθένεια.

Στο πλαίσιο της ενασχόλησης με τις Σπάνιες Παθήσεις, ολοκληρώθηκαν με επιτυχία οι εργασίες του 3ου Πανελληνίου Συνεδρίου της Ιατρικής Εταιρείας Μελέτης της Βιολογίας και Θεραπείας του Καρκίνου (Ι.Ε.Μ.ΒΙ.ΘΕ.Κ.), που πραγματοποιήθηκε στις 21-23 Φεβρουαρίου 2025 στην Αθήνα.

Το συνέδριο, το οποίο διοργανώθηκε σε συνεργασία με τη Μονάδα Πλασματοκυτταρικών Δυσκρασιών και το Κέντρο Εμπειρογνωμοσύνης στην Αμυλοείδωση της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ (Διευθυντής: Καθηγητής Θάνος Δημόπουλος, τ. Πρύτανης ΕΚΠΑ), είχε ως κεντρικό θέμα:
«Αμυλοείδωση και άλλα Σπάνια Αιματολογικά Νεοπλάσματα: Προσεγγίσεις στη Διάγνωση και τη Θεραπεία». Κατά τη διάρκεια των 3 ημερών, 234 άτομα με φυσική παρουσία και 230 άτομα εξ’ αποστάσεως παρακολούθησαν τις εργασίες του συνεδρίου.

Σκοπός του συνεδρίου ήταν η παρουσίαση των τελευταίων επιστημονικών εξελίξεων στη διάγνωση, την πρόγνωση και τη θεραπεία της αμυλοείδωσης και των σπάνιων αιματολογικών νεοπλασιών. Μέσα από στρογγυλά τραπέζια, διαλέξεις και επιστημονικές συζητήσεις, επιδιώχθηκε η ενίσχυση της γνώσης και η βελτίωση της κλινικής πρακτικής στον συγκεκριμένο τομέα.

Καταξιωμένοι επιστήμονες από την Ελλάδα και το εξωτερικό, όπως η Καθηγήτρια Καρδιολογίας Marianna Fontana από το Εθνικό Κέντρο Αμυλοείδωσης University College London του Ηνωμένου Βασιλείου και ο Καθηγητής Αιματολογίας – Ογκολογίας Saad Usmani από το Memorial Sloan Kettering Cancer Center των ΗΠΑ, συμμετείχαν στις εργασίες του συνεδρίου, ανταλλάσσοντας απόψεις και γνώσεις πάνω στις νεότερες θεραπευτικές στρατηγικές και τις τεχνολογικές εξελίξεις στη διάγνωση και διαχείριση των εν λόγω νοσημάτων.

Η πρώτη ημέρα ξεκίνησε με τον χαιρετισμό του προέδρου του συνεδρίου, Καθηγητή Ευάγγελου Τέρπου, και του Διευθυντή της Θεραπευτικής Κλινικής, Καθηγητή Θάνου Δημόπουλου, και ακολούθησαν συνεδρίες αφιερωμένες στα σπάνια λεμφοκυτταρικά νεοπλάσματα των Β- και Τ-κυττάρων, όπως τα επιθετικά Β-λεμφώματα με ειδικές μοριακές βλάβες, τα double-hit λεμφώματα, το αγγειοανοσοβλαστικό Τ-λέμφωμα ή το ηπατοσπληνικό λέμφωμα. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε σε σπάνια αιματολογικά νοσήματα όπως η μαστοκυττάρωση, η ιδιοπαθής πολυκεντρική νόσος του Castleman, η ιστιοκυττάρωση Langerhans και σπάνια μυελοϋπερπλαστικά νεοπλάσματα, όπου συζητήθηκαν καινοτόμες θεραπευτικές προσεγγίσεις που στοχεύουν στη βελτίωση της επιβίωσης και της ποιότητας ζωής των ασθενών με τα νοσήματα αυτά.

Η δεύτερη ημέρα ήταν αφιερωμένη στην αμυλοείδωση, με θεματικές που κάλυψαν από τη βασική και μεταφραστική έρευνα έως την κλινική αντιμετώπιση της νόσου. Κορυφαίοι ερευνητές και κλινικοί ιατροί συζήτησαν για τις νέες θεραπευτικές επιλογές στην καρδιακή αμυλοείδωση υπό τον συντονισμό του Επιστημονικού Υπεύθυνου για το Κέντρο Εμπειρογνωμοσύνης στην Αμυλοείδωση στη Θεραπευτική Κλινική ΕΚΠΑ, Καθηγητή Ευστάθιου Καστρίτη, ενώ ιδιαίτερο ενδιαφέρον προσέλκυσε η ενότητα για τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στην έγκαιρη διάγνωση.

Η τελευταία ημέρα του συνεδρίου εστίασε στις πλασματοκυτταρικές δυσκρασίες και τις επιπλοκές τους, με έμφαση στις νέες προσεγγίσεις για τη διάγνωση, ταξινόμηση, και θεραπεία της μονοκλωνικής γαμμαπάθειας κλινικής σημασίας. Οι εργασίες ολοκληρώθηκαν με τη θεματική ενότητα για τη μακροσφαιριναιμίας Waldenström, που συντόνισε η Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Θεραπευτικής – Ογκολογίας Μαρία Γαβριατοπούλου και ο Καθηγητής Ευστάθιος Καστρίτης, όπου συζητήθηκαν οι γενετικές αλλαγές της νόσου, οι νέες θεραπευτικές επιλογές στην πρώτη γραμμή θεραπείας και στην υποτροπή, καθώς και οι σπανιότερες επιπλοκές της νόσου.

Το 3ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ι.Ε.Μ.ΒΙ.ΘΕ.Κ. αποτέλεσε ένα σημαντικό επιστημονικό γεγονός, φέρνοντας στο προσκήνιο τα τελευταία ερευνητικά και θεραπευτικά δεδομένα για την αμυλοείδωση και τα σπάνια αιματολογικά νεοπλάσματα. Η ανταλλαγή γνώσεων και εμπειριών μεταξύ ειδικών, αλλά και η παρουσίαση νέων ερευνητικών ευρημάτων, επιβεβαίωσε τη σημασία της διεπιστημονικής συνεργασίας στο πλαίσιο λειτουργίας εξειδικευμένων κέντρων για τη βελτίωση της διάγνωσης και της θεραπείας αυτών των σύνθετων νοσημάτων.

Πηγές:
ΕΚΠΑ

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Το καθιερωμένο Ioannina Coursesin Pathology επικεντρώνεται φέτος στην Παθολογική Ανατομική των Ενδοκρινών Αδένων και Νευροενδοκρινών Κυττάρων.

Από 7 έως 9 Μαρτίου 2025, θα πραγματοποιηθεί στα Ιωάννινα και συγκεκριμένα στο ξενοδοχείο «Epirus Palace», το καθιερωμένο Ευρωπαϊκό Μετεκπαιδευτικό Σεμινάριο Παθολογικής Ανατομικής Ioannina University Coursesin Pathology – IUCP 2025), με θέμα «Endocrine Pathology».

Τα Σεμινάρια αυτά, απευθύνονται τόσο σε νέους όσο και σε έμπειρους ιατρούς, ειδικευόμενους και ειδικευμένους, κυρίως Παθολογοανατόμους. Ξεκίνησαν το Μάιο του 1996, όταν ανατέθηκαν από την Ευρωπαϊκή Εταιρεία Παθολογικής Ανατομικής στην αείμνηστη Καθηγήτρια Παθολογικής Ανατομικής, Νίκη Αγνάντη.

Τα Σεμινάρια είναι μονοθεματικά και εστιάζουν κάθε έτος σε νεοπλασματικά και μη νοσήματα ενός οργάνου ή συστήματος του ανθρώπινου οργανισμού. Φέτος, το Σεμινάριο επικεντρώνεται στην Παθολογική Ανατομική των Ενδοκρινών Αδένων και Νευροενδοκρινών Κυττάρων.

Σκοπός της Ελληνικής Εταιρείας Παθολογικής Ανατομικής, είναι η διασφάλιση υψηλού επιπέδου εκπαίδευσης και συνεχιζόμενης ενημέρωσης των Παθολογοανατόμων για όλες τις επιστημονικές εξελίξεις, που αφορούν κάθε όργανο ή σύστημα του ανθρώπινου οργανισμού. Έτσι, οι Παθολογοανατόμοι μπορούν να ανταποκριθούν στα νέα δεδομένα και τις προκλήσεις των καιρών, προσφέροντας στους ασθενείς, ότι απαιτείται για την καταλληλότερη προσέγγιση της σωστής διάγνωσης, αλλά και της ενδεδειγμένης, κατά το δυνατόν εξατομικευμένης θεραπείας τους.

Η επίσημη γλώσσα του σεμιναρίου είναι η αγγλική και συμμετέχουν, εκτός των διακεκριμένων Ελλήνων, και διεθνούς ακτινοβολίας επιστήμονες από άλλες χώρες (Ιταλία, Πορτογαλία και Αγγλία).

Εγγραφές onlineγίνονται στον ιστότοπο https://www.e-myrtaly.gr/en/IUCP2024 και κατά τη διάρκεια του Σεμιναρίου, στη γραμματεία.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Η χαμηλή εμβολιαστική κάλυψη στη χώρα μας έναντι του HPV επισημαίνεται με αφορμή Διεθνή Ημέρα Ευαισθητοποίησης για τον HPV, 4η Μαρτίου. Η πρόληψη μέσω του εμβολιασμού έναντι του HPV είναι καθοριστικής σημασίας για τη μείωση της νοσηρότητας και θνησιμότητας από τους σχετιζόμενους καρκίνους.

Στην Ελλάδα, ο εμβολιασμός συνιστάται από την ηλικία των 9 ετών έως τα 26 έτη και αποτελεί ένα ασφαλές και αποτελεσματικό μέτρο δημόσιας υγείας. Τα  ποσοστά εμβολιασμού παραμένουν χαμηλά, φτάνοντας το 55,4% για τις ηλικίες 11-18 ετών και το 43,8% για τις ηλικίες 11-14 ετών, ποσοστά σημαντικά χαμηλότερα από τον στόχο του ΠΟΥ (90% κάλυψη έως το 2030).

Από τον Μάρτιο του 2022, ο εμβολιασμός κατά του HPV εντάχθηκε στο Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών τόσο για τα αγόρια όσο και για τα κορίτσια. Επιπλέον, ο εμβολιασμός αποζημιώνεται για ανεμβολίαστες γυναίκες και άνδρες που ανήκουν σε ομάδες αυξημένου κινδύνου έως τα 45 έτη, καθώς και για ανεμβολίαστες γυναίκες που έχουν υποβληθεί ή πρόκειται να υποβληθούν σε κωνοειδή εκτομή του τραχήλου λόγω προκαρκινικών αλλοιώσεων.

Θάνατοι που θα μπορούσαν να έχουν αποφευχθεί

Ενδεικτικό είναι πως το 2022 στην Ελλάδα καταγράφηκαν 443 θάνατοι από 11 διαφορετικούς καρκίνους (στοματοφάρυγγα, πρωκτού,  λάρυγγα,  τραχήλου της μήτρας, κόλπου και του πέους). Παρότι οι θάνατοι από καρκίνο του τραχήλου της μήτρας αποτελούσαν το 60,5% της συνολικής θνησιμότητας, άλλοι καρκίνοι, όπως είναι του κόλπου (13,2%) και του πρωκτού (9,6%), είχαν επίσης σημαντική επίπτωση.

Χαρακτηριστικό, το 16,1% των HPV-σχετιζόμενων θανάτων αφορούσε άνδρες, άρα ο HPV δεν είναι μόνο ζήτημα υγείας των γυναικών. Σε ορισμένες μορφές καρκίνου, όπως του πρωκτού και του ρινοφάρυγγα, η θνησιμότητα στους άνδρες ξεπερνά εκείνη των γυναικών.Αυτοί οι θάνατοι, που θα μπορούσαν να είχαν προληφθεί μέσω εμβολιασμού, αντιστοιχούν σε 6.388 χαμένα έτη ζωής, με μέσο όρο 14,4 έτη ζωής που χάνονται πρόωρα. Το 11,2% αυτών αφορά άνδρες.

Ο ιός και το  εμβόλιο

Πρόκειται για μία από τις συχνότερες ιογενείς λοιμώξεις παγκοσμίως, επηρεάζοντας τόσο γυναίκες όσο και άνδρες. Υπολογίζεται ότι πάνω από 8 στους 10 ανθρώπους θα εκτεθούν σε κάποιο στέλεχος του ιού κατά τη διάρκεια της ζωής τους. Ο HPV ευθύνεται για περίπου το 5% όλων των καρκίνων παγκοσμίως, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται οι καρκίνοι του τραχήλου της μήτρας (όπου αποτελεί την κύρια αιτία), του κόλπου, του αιδοίου, της κεφαλής και του τραχήλου, του πέους και του πρωκτού.  Το εμβόλιο παρέχει  προστασία από το 90% των καρκίνων που προκαλούνται από τους υψηλού κινδύνου τύπους HPV, καθώς και από καλοήθεις αλλοιώσεις όπως  είναι τα κονδυλώματα και η αναπνευστική θηλωμάτωση.

Ο στόχος του ΠΟΥ για την εξάλειψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας

Έως  το 2030:

• 90% των κοριτσιών να έχουν εμβολιαστεί πλήρως με το εμβόλιο κατά του HPV έως την ηλικία των 15 ετών.
• 70% των γυναικών να έχουν υποβληθεί σε προληπτικό έλεγχο σε ηλικία 35 και 45 ετών.
• 90% των γυναικών με προκαρκινικές αλλοιώσεις ή καρκίνο να λαμβάνουν την απαραίτητη θεραπεία.

Εφόσον επιτευχθεί ο στόχος έως το 2030,  στην Ελλάδα ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας θα εξαλειφθεί ως πρόβλημα δημόσιας υγείας έως το 2047. Σε βάθος 100 ετών (μέχρι το 2125), η επίτευξη αυτών των στόχων θα μπορούσε να αποτρέψει 8.000-9.500 θανάτους (Palmer et al. Under review).

Πηγη: https://virus.com.gr/

Ο ΕΟΔΥ ανακοίνωσε τα επιδημιολογικά δεδομένα για τις ιογενείς λοιμώξεις του αναπνευστικού συστήματος (SARSCoV-2, ιοί γρίπης και αναπνευστικός συγκυτιακός ιός – RSV) στη χώρα μας για την εβδομάδα από τις  17 Φεβρουαριου 2025- 23 Φεβρουαρίου 2025. Καταγράφηκαν έξι νέα σοβαρά κρούσματα γρίπης με νοσηλεία σε ΜΕΘ και τέσσερις νέοι  θάνατοι από εργαστηριακά επιβεβαιωμένη γρίπη καθώς ακόμη έχασαν την ζωή τους 7 πολίτες με covid.

Αξίζει  να σημειωθεί ότι καταγράφονται 126 νέες εισαγωγές με covid. Επίσης,  καταγράφηκε μια νέα διασωλήνωση ασθενή με κορονοϊό. Συνολικά ο αριθμός των ασθενών με λοίμωξη COVID-19 που νοσηλεύονται διασωληνωμενοι είναι 8.

Γριπώδης συνδρομή – ILI (ανεξαρτήτως παθογόνου)
✓ Ο αριθμός κρουσμάτων γριπώδους συνδρομής ανά 1.000 επισκέψεις παρουσίασε αύξηση σε σχέση με την προηγούμενη
εβδομάδα.

Σοβαρή Οξεία Λοίμωξη Αναπνευστικού – SARI (ανεξαρτήτως παθογόνου)
✓ Ο αριθμός κρουσμάτων SARI ανά 1.000 επισκέψεις παρουσίασε μείωση σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα.

7

Ιός SARS-CoV2 – λοίμωξη COVID-19
✓ Η θετικότητα στο σύνολο των ελεγχθέντων δειγμάτων βρίσκεται σε πολύ χαμηλά επίπεδα, χωρίς αξιόλογη μεταβολή σε
σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα.

✓ Καταγράφηκαν 126 νέες εισαγωγές. Ο μέσος εβδομαδιαίος αριθμός των νέων εισαγωγών κατά τις προηγούμενες τέσσερις
εβδομάδες ήταν 244.

✓ Καταγράφηκε μία νέα διασωλήνωση. Ο μέσος εβδομαδιαίος αριθμός των νέων διασωληνώσεων κατά τις προηγούμενες
τέσσερις εβδομάδες ήταν έξι.

✓ Ο αριθμός των ασθενών με λοίμωξη COVID-19 που νοσηλεύονται διασωληνωμένοι είναι οκτώ.
✓ Καταγράφηκαν επτά νέοι θάνατοι. Ο μέσος εβδομαδιαίος αριθμός των θανάτων κατά τις προηγούμενες τέσσερις
εβδομάδες ήταν 16. Από την εβδομάδα 01/2024 μέχρι την εβδομάδα 08/2025 οι καταγεγραμμένοι θάνατοι σε σοβαρά
περιστατικά (διασωλημένοι ή/και με νοσηλεία σε ΜΕΘ) ανέρχονται σε 379.
✓ Οι υπο-παραλλαγές KP.3 και XEC της ΒΑ.2.86 είναι τα στελέχη που επικρατούν στις ανιχνεύσεις. Την εβδομάδα 33/2024
ανιχνεύτηκαν τα πρώτα στελέχη της XEC, η οποία από αρχές Οκτώβρη παρουσιάζει τάσεις ανόδου. Κανένα από τα εν λόγω
στελέχη δεν έχει επί του παρόντος συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο σοβαρής νόσου.
✓ Σε εθνικό επίπεδο, το σταθμισμένο ιϊκό φορτίο στα αστικά λύματα βρίσκεται σε χαμηλά επίπεδα συγκριτικά με τα ιστορικά
δεδομένα, παρουσιάζοντας πτώση σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα. Αναλυτικότερα, το μέσο εβδομαδιαίο φορτίο
βρίσκεται σε χαμηλά επίπεδα σε όλες τις ελεγχθείσες περιοχές.

Ιός της γρίπης
✓ Η θετικότητα για γρίπη στην κοινότητα (όπως εκτιμάται από το δίκτυο επιτήρησης Sentinel ΠΦΥ) παραμένει άνω του ορίου
που σηματοδοτεί την περίοδο εποχικής δραστηριότητας της γρίπης, παρουσιάζοντας αύξηση σε σχέση με την
προηγούμενη εβδομάδα. Η θετικότητα των δειγμάτων του δικτύου επιτήρησης SARI παρουσίασε μείωση σε σχέση με την
προηγούμενη εβδομάδα.

✓ Κατά την εβδομάδα 08/2025 καταγράφηκαν έξι νέα σοβαρά κρούσματα με νοσηλεία σε ΜΕΘ και τέσσερις νέοι θάνατοιαπό εργαστηριακά επιβεβαιωμένη γρίπη. Επιπλέον, δηλώθηκαν αναδρομικά δύο σοβαρά κρούσματα εργαστηριακά επιβεβαιωμένης γρίπης με νοσηλεία σε ΜΕΘ που αφορούσαν προηγούμενες εβδομάδες. Συνολικά, από την εβδομάδα 40/2024 έως την εβδομάδα 08/2025 έχουν καταγραφεί 141 εργαστηριακά επιβεβαιωμένα κρούσματα γρίπης με νοσηλείασε ΜΕΘ και 43 θάνατοι από εργαστηριακά επιβεβαιωμένη γρίπη. Από την εβδομάδα 01/2024 έως την εβδομάδα 08/2025, οι καταγεγραμμένοι θάνατοι σε σοβαρά περιστατικά με εργαστηριακά επιβεβαιωμένη γρίπη, ανέρχονται σε 104.

✓ Από την εβδομάδα 40/2024 έως και την εβδομάδα 08/2025, μεταξύ 2.682 δειγμάτων (προέλευσης Sentinel κοινότητας,
επιτήρησης SARI και νοσοκομείων εκτός δικτύων επιτήρησης), ανευρέθηκαν 482 (17%) θετικά δείγματα για ιούς γρίπης.
Τα 471 εξ αυτών τυποποιήθηκαν, με 365 (77,5%) να ανήκουν στον τύπο Α και 106 (22,5%) στον τύπο Β.
✓ Από τα 345 στελέχη τύπου Α που υποτυποποιήθηκαν, τα 206 (60%) ανήκαν στον υπότυπο Α(Η1)pdm09 και τα 139 (40%)
στον υπότυπο Α(Η3).

Αναπνευστικός συγκυτιακός ιός – RSV
✓ Η θετικότητα παρουσίασε μείωση τόσο στην κοινότητα (δίκτυο επιτήρησης Sentinel ΠΦΥ) όσο και στο δίκτυο επιτήρησης SARI, παραμένοντας σε χαμηλά επίπεδα.
Τόσο η γρίπη όσο και η λοίμωξη COVID-19 σχετίζονται με σημαντικό αριθμό θανάτων μεταξύ σοβαρών περιστατικών, με τη λοίμωξη COVID-19 να υπερτερεί έναντι της γρίπης. Συστήνεται τα άτομα που πληρούν τις προϋποθέσεις για εμβολιασμό, ιδιαίτερα εκείνοι που διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο σοβαρών εκβάσεων (ηλικιωμένοι και άτομα με υποκείμενα νοσήματα), να εμβολιάζονται για τα δύο νοσήματα.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: τα στοιχεία δύνανται να τροποποιηθούν με την ενσωμάτωση δεδομένων που δηλώνονται αναδρομικά.

Πηγη: https://virus.com.gr/

ΙΑΤΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕ ΕΔΡΑ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

ΑΝΑΖΗΤΆ ΙΑΤΡΟΥΣ ΓΙΑ ΚΑΛΥΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΣΕ ΜΕΓΑΛΕΣ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΕΣ ΜΟΝΑΔΕΣ ΣΤΗ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗ.

ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΗ ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΗ Η ΚΑΛΗ ΓΝΩΣΗ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ.

ΠΡΟΣΦΕΡΟΝΤΑΙ ΥΨΗΛΑ ΠΑΚΕΤΑ ΑΠΟΔΟΧΩΝ, ΔΙΑΜΟΝΗ, ΑΣΦΑΛΙΣΗ, ΜΠΟΝΟΥΣ.

Αποστολή βιογραφικών: [email protected] .

 Τηλέφωνα επικοινωνίας: 6944325354, 2310 276695  

4ο διαδικτυακό επιστημονικό συνέδριο με θέμα «Εξωνοσοκομειακή Επείγουσα Ιατρική στην Πράξη» που θα πραγματοποιηθεί μέσω ΖΟΟΜ στις 20/03/2025 και ώρα 20:30-00:00 με συμμετέχοντες από τους SOS ΙΑΤΡΟΥΣ, την Ελληνική Εταιρεία Εξωνοσοκομειακής Επείγουσας Ιατρικής (ΕΕΕΕΙ) και τον Σύλλογο Φοιτητών Ιατρικής Ελλάδος, η οποία απευθύνεται στο σύνολο των Επαγγελματιών Υγείας.

Σύμφωνα με τα κριτήρια της UEMS – EACCME (Πανελλήνιος Ιατρικός Σύλλογος) χορηγούνται 3,5 μόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης (CME-CPD credits).

Πρόγραμμα συνεδρίου: https://sosiatroi.eu/4-diadiktiako-epistimoniko-sinedrio.pdf

Link Συμμετοχής ZOOM: https://us06web.zoom.us/j/81406761110

Σας ευχαριστώ εκ των προτέρων,