Πότε ωφελεί πραγματικά και πότε χρειάζεται δεύτερη σκέψη
Ο προσυμπτωματικός έλεγχος για τον καρκίνο του μαστού είναι ένα θέμα που
απασχολεί πολλές γυναίκες, αλλά και τους γιατρούς που καλούνται να προτείνουν
πότε πρέπει να ξεκινά, πόσο συχνά να γίνεται και πότε είναι λογικό να σταματά.
Η νέα επικαιροποιημένη οδηγία του American College of Physicians, η οποία
δημοσιεύθηκε πρόσφατα στο περιοδικό Annals of Internal Medicine, εστιάζει
ειδικά σε ασυμπτωματικές γυναίκες μέσου κινδύνου, δηλαδή γυναίκες χωρίς
προσωπικό ιστορικό καρκίνου του μαστού, χωρίς γνωστές γονιδιακές μεταλλάξεις
υψηλού κινδύνου, χωρίς άλλο κληρονομικό σύνδρομο που αυξάνει τον κίνδυνο
και χωρίς ιστορικό ακτινοθεραπείας στο θώρακα σε νεαρή ηλικία.
Η Καθηγήτρια Θεραπευτικής – Επιδημιολογίας – Προληπτικής Ιατρικής, Παθολόγος
Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, η Αλεξάνδρα Σταυροπούλου (Βιολόγος) και ο Θάνος
Δημόπουλος (τ. Πρύτανης ΕΚΠΑ) αναφέρουν ότι το βασικό μήνυμα της οδηγίας
είναι ότι ο έλεγχος δεν είναι μια ενιαία απόφαση για όλες, αλλά χρειάζεται
να προσαρμόζεται στην ηλικία, στις προτιμήσεις της γυναίκας και στη σωστή
στάθμιση ανάμεσα στα οφέλη και στις πιθανές βλάβες.
Οδηγίες για τα γυναίκες 40 έως 49 ετών
Για τις γυναίκες ηλικίας 40 έως 49 ετών, οι οδηγίες δεν προτείνουν αυτόματη και
καθολική έναρξη μαστογραφικού ελέγχου.
Αντίθετα, δίνουν έμφαση στην εξατομικευμένη συζήτηση με τον γιατρό, ώστε η
απόφαση να λαμβάνεται μετά από ενημέρωση για τα πιθανά οφέλη και τις πιθανές
βλάβες του ελέγχου. Έτσι, η σύσταση είναι ότι η απόφαση σε αυτή την ηλικία
πρέπει να λαμβάνεται μετά από κοινή λήψη απόφασης. Αν μια γυναίκα, αφού
ενημερωθεί για τα πιθανά οφέλη και τις βλάβες, επιθυμεί να ελεγχθεί, τότε ο
έλεγχος μπορεί να γίνει με μαστογραφία κάθε δύο χρόνια.
Η εικόνα αλλάζει στις ηλικίες 50 έως 74 ετών
Για τις γυναίκες 50 έως 74 ετών η οδηγία είναι πιο σαφής: για τις ασυμπτωματικές
γυναίκες μέσου κινδύνου προτείνεται μαστογραφία ανά διετία. Σύμφωνα με
τα στοιχεία που αξιολογήθηκαν, σε αυτή την ηλικιακή ομάδα τα οφέλη του
προσυμπτωματικού ελέγχου υπερτερούν των βλαβών.
Η μαστογραφία συνδέεται με μείωση της θνησιμότητας από καρκίνο του
μαστού, αλλά και με λιγότερες προχωρημένες μορφές της νόσου. Παρ’ όλα
αυτά, οι βλάβες δεν εξαφανίζονται: εξακολουθούν να υπάρχουν ψευδώς
θετικά αποτελέσματα, επιπλέον εξετάσεις, βιοψίες, ψυχολογική επιβάρυνση και
περιπτώσεις υπερδιάγνωσης. Γι’ αυτό και οι συντάκτες απορρίπτουν την ιδέα του
ετήσιου ελέγχου ως ρουτίνα.
Τι συστήνεται για τις γυναίκες 75 ετών και άνω
Για τις γυναίκες ηλικίας 75 ετών και άνω, καθώς και για όσες έχουν περιορισμένο
προσδόκιμο ζωής λόγω σοβαρών συνοδών νοσημάτων, η οδηγία συστήνει να
συζητείται η διακοπή του ελέγχου. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν και οι συστάσεις
για τις γυναίκες με πυκνούς μαστούς, δηλαδή με πυκνότητα κατηγορίας C ή D
σύμφωνα με το σύστημα BI-RADS. Στις περιπτώσεις αυτές, οι γιατροί καλούνται
να εξετάσουν το ενδεχόμενο χρήσης συμπληρωματικής ψηφιακής τομοσύνθεσης
μαστού. Αντίθετα, η οδηγία είναι πιο αρνητική απέναντι στη συμπληρωματική
μαγνητική μαστογραφία και το υπερηχογράφημα σε ασυμπτωματικές γυναίκες
μέσου κινδύνου με πυκνούς μαστούς.
Πηγη:HealthDaily