Η μετάβαση μας στη μετα-πανδημική περίοδο σηματοδοτεί την αρχή του τέλους της πανδημίας
Γράφει ο Αντιπρόεδρος του ΕΟΔΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Επιδημιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής Δημήτρης Παρασκευής
Διανύουμε το Δεκέμβριο 2022 και έχοντας συμπληρώσει τρία έτη μετά από την εμφάνιση των πρώτων περιστατικών κορωνοϊού στην Κίνα το 2019, προκύπτει το ερώτημα αν η πανδημία έχει λήξει, ή αν βρίσκεται σε μεταβατικό στάδιο, και τι θα πρέπει να αναμένουμε για το μέλλον;
Για να είμαστε εις θέση να απαντήσουμε το ερώτημα αν έχει λήξει η πανδημία, θα πρέπει, καταρχάς, να αξιολογήσουμε την τρέχουσα κατάσταση, σε σχέση με τα προηγούμενα έτη, λαμβάνοντας υπόψιν, επίσης, και την εικόνα των υπόλοιπων ιογενών λοιμώξεων του αναπνευστικού.
Η διασπορά του κορωνοϊού τους τελευταίους μήνες παρουσιάζει ένα μοναδικό πρότυπο δεδομένου ότι φέτος για πρώτη χρονιά δεν παρατηρήθηκε έξαρση την περίοδο του φθινοπώρου και αρχή του χειμώνα, ενώ αντίθετα παρουσιάζεται σημαντική έξαρση των άλλων αναπνευστικών ιών και, κυρίως, της γρίπης και του αναπνευστικού συγκυτιακού ιού (RSV).
Το επιδημικό κύμα των υπόλοιπων ιογενών λοιμώξεων εμφανίστηκε νωρίτερα φέτος σε σχέση με τα προ-πανδημίας έτη, κάτι που παρατηρήθηκε, επίσης, και κατά την χειμερινή περίοδο στην περιοχή της Αυστραλίας. Ένα άλλο δεδομένο που παρατηρείται έντονα φέτος είναι ότι το κύμα της γρίπης και του RSV έχει μεγαλύτερη ένταση στα άτομα νεαρότερης ηλικίας και ειδικότερα στην ηλικιακή ομάδα των 0-4 ετών.
Η σταθεροποιητική τάση του COVID-19, η πρώιμη εμφάνιση και τα χαρακτηριστικά του επιδημικού κύματος των υπόλοιπων λοιμώξεων του αναπνευστικού, καθώς και το ηλικιακό προφίλ των ατόμων που προσβάλουν, συνηγορούν ότι έχουμε μεταβεί σε μετά-πανδημική εποχή που ο ιός SARS-CoV-2 δεν μπορεί να κυριαρχήσει έναντι των υπόλοιπων ιών που μεταδίδονται με παρόμοιο τρόπο.
Συγκεκριμένα, τα προηγούμενα έτη λόγω του ότι η μολυσματικότητα του COVID-19 ήταν υψηλότερη και παράλληλα η ανοσία έναντι του ιού στην κοινότητα ήταν χαμηλότερη σε σχέση με τους υπόλοιπους ιούς, ο SARS-CoV-2 κυριαρχούσε και δεν άφηνε περιθώρια για σημαντική διασπορά των υπόλοιπων ιών.
Η διασπορά των παθογόνων είναι «ανταγωνιστική» και κυριαρχεί το παθογόνο με τη μεγαλύτερη διεισδυτικότητα στην κοινότητα. Δεδομένου ότι φέτος για πρώτη φορά έχουμε αναστροφή της εικόνας και κυριαρχία των υπόλοιπων ιών έναντι του COVID-19 αποτελεί ορόσημο για τη μετάβαση σας σε νέα εποχή.
Πόσο αυτή η μετάβαση σηματοδοτεί μια νέα εποχή ή τη λήξη της πανδημίας; Προς το παρόν δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι η πανδημία έχει λήξει, δεδομένου ότι η κυκλοφορία του ιού SARS-CoV-2 μπορεί να μην παρουσιάζει μεν, αυξητική τάση, αλλά έχει μια σταθερή κυκλοφορία στην κοινότητα που μεταφράζεται και σε έναν ανιχνεύσιμο αριθμό ατόμων με σοβαρή νόσο.
Επίσης, προς το παρόν, δεν έχουμε ακόμα σημεία εποχικής δραστηριότητας για τον κορωνοϊό, όπως για τον ιό της γρίπης. Η πανδημία σίγουρα μας απειλεί λιγότερο σε σχέση με το παρελθόν και η κανονικότητά μας έχει επανέλθει στα προ πανδημίας επίπεδα, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν αποτελεί ακόμα κίνδυνο για την κοινότητα.
Αξίζει να υπενθυμίσουμε ότι η σύσταση για επαναληπτικές δόσεις εμβολιασμού παραμένει ισχυρή για τις ευπαθείς ομάδες σε συνδυασμό με την τήρηση των προληπτικών μέτρων. Παράλληλα ισχύει και για τις άλλες ιώσεις του αναπνευστικού που τη φετινή περίοδο επανήλθαν μαζί με την καθημερινότητά μας στην «κανονικότητα» σηματοδώντας αυξημένη δραστηριότητα.
Παρότι η πανδημία δεν έχει λήξει, το μέλλον είναι ευοίωνο γιατί η επιδημική εικόνα των λοιμώξεων του αναπνευστικού συνηγορεί υπέρ της «εξασθένισης» του κορωνοϊού έναντι των υπόλοιπων ιών, χωρίς όμως το «τέρας» να έχει ακόμα οριστικά νικηθεί.
Έχουμε διανύσει την πιο δύσκολη περίοδο, αλλά η συνεχιζόμενη κυκλοφορία του ιού μας υπενθυμίζει, και ειδικά παραμονές της εορταστικής περιόδου, ότι η τήρηση των προληπτικών μέτρων και ο εμβολιασμός είναι καθοριστικής σημασίας για την αποτροπή των λοιμώξεων και την μείωση του κινδύνου για σοβαρή νόσο.
Δημήτρης Παρασκευής, Αντιπρόεδρος του ΕΟΔΥ, Αναπληρωτής Καθηγητής Επιδημιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής
Πηγη: https://www.healthreport.gr/