Στη συνέχιση των δωρεάν προληπτικών εξετάσεων, στην κάλυψη των νησιωτικών δομών και στην ανάπτυξη των Κινητών Ομάδων Υγείας αναφέρθηκε η Ειρήνη Αγαπηδάκη. Η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας προανήγγειλε την επανεκκίνηση των παραπεμπτικών τον Σεπτέμβριο και την αξιοποίηση νέου εξοπλισμού τηλεϊατρικής για εξετάσεις κατ’ οίκον.
Το Εθνικό Πρόγραμμα Πρόληψης «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» δεν διακόπτεται, αλλά περνά σε νέα χρηματοδοτική και επιχειρησιακή φάση, υποστήριξε η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη.
Μιλώντας στην εκπομπή «ONLINE» του ΣΚΑΪ, με τους Σταύρο Ιωαννίδη και Χρύσα Μπάτου, αναφέρθηκε στην πρόληψη, στην ιατρική κάλυψη των νησιών, στο στεγαστικό πρόβλημα των γιατρών, στις Κινητές Ομάδες Υγείας και στις νέες δυνατότητες τηλεϊατρικής.
Παράλληλα, τοποθετήθηκε για την πολιτική αντιπαράθεση, τη στάση της αντιπολίτευσης και το διακύβευμα των επόμενων εθνικών εκλογών.
Το «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» περνά στον τακτικό προϋπολογισμό
Η Ειρήνη Αγαπηδάκη διέψευσε τα σενάρια περί διακοπής του προγράμματος, διευκρινίζοντας ότι αλλάζει η πηγή χρηματοδότησής του.
Η αρχική περίοδος υλοποίησης στηρίχθηκε στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Η επόμενη φάση θα χρηματοδοτηθεί από τον τακτικό κρατικό προϋπολογισμό και, σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, θα συνεχιστεί έως το τέλος του 2030.
Το Υπουργείο Υγείας έχει ανακοινώσει επίσημα ότι η νέα φάση θα αρχίσει την 1η Σεπτεμβρίου 2026, με την έκδοση νέων παραπεμπτικών για δωρεάν προληπτικές εξετάσεις.
Η μετάβαση απαιτεί την ολοκλήρωση διοικητικών, νομικών, τεχνικών και επιχειρησιακών διαδικασιών, ώστε οι δικαιούχοι να αρχίσουν να λαμβάνουν ξανά τα σχετικά μηνύματα στα κινητά τους.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει οργανωμένες δράσεις προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του μαστού, τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας, τον καρκίνο του παχέος εντέρου και τα καρδιαγγειακά νοσήματα.
Η ουσιαστική αλλαγή δεν αφορά μόνο την πηγή χρηματοδότησης. Η ένταξη στον τακτικό προϋπολογισμό καλείται να μετατρέψει μια δράση που αναπτύχθηκε με ευρωπαϊκούς πόρους σε μόνιμο μηχανισμό της εθνικής πολιτικής Δημόσιας Υγείας.
Το κρίσιμο στοίχημα της χρηματοδοτικής μετάβασης
Η πολιτική δέσμευση για συνέχιση έως το 2030 αποτελεί θετική εξέλιξη, καθώς τα προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου χρειάζονται διάρκεια και επανάληψη. Δεν αποδίδουν όταν εφαρμόζονται ως αποσπασματικές εκστρατείες περιορισμένου χρόνου.
Η επιτυχία της νέας περιόδου θα κριθεί, ωστόσο, από την έγκαιρη έκδοση των παραπεμπτικών, τη διαθεσιμότητα των εξετάσεων, την επάρκεια των συνεργαζόμενων μονάδων και τη δυνατότητα παρακολούθησης όσων εμφανίζουν ύποπτα ευρήματα.
Η αποστολή ενός μηνύματος αποτελεί μόνο το πρώτο βήμα. Για να λειτουργεί αποτελεσματικά ένα οργανωμένο πρόγραμμα, πρέπει να εξασφαλίζει ολόκληρη τη διαδρομή: από την πρόσκληση και την εξέταση έως τη διάγνωση, την παραπομπή και, όπου απαιτείται, την έναρξη θεραπείας.
Πρόσθετο κίνητρο 1.500 ευρώ για γιατρούς σε μικρά νησιά
Σημαντικό μέρος της συνέντευξης αφορούσε την κάλυψη των νησιωτικών δομών Υγείας και τις δυσκολίες προσέλκυσης γιατρών.
Η αναπληρώτρια υπουργός αναφέρθηκε στη δωρεά του Stelios Philanthropic Foundation, μέσω της οποίας προβλέπεται πρόσθετο καθαρό μηνιαίο επιμίσθιο 1.500 ευρώ για γιατρούς που στελεχώνουν Περιφερειακά και Πολυδύναμα Περιφερειακά Ιατρεία μικρών νησιών.
Το Υπουργείο Υγείας είχε ανακοινώσει ότι το συγκεκριμένο κίνητρο συνδέεται με 42 θέσεις γιατρών σε δομές Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας των νησιών, επιπλέον της τακτικής μισθοδοσίας τους.
Σύμφωνα με την Ειρήνη Αγαπηδάκη, οικονομική υποστήριξη παρέχουν επίσης οι Περιφέρειες Βορείου και Νοτίου Αιγαίου, είτε μέσω επιδότησης του ενοικίου είτε με τη δωρεάν παραχώρηση κατοικίας.
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο ο μισθός
Παρά την ενίσχυση των οικονομικών κινήτρων, η στέγαση εξακολουθεί να αποτελεί το σοβαρότερο πρακτικό εμπόδιο.
Σε νησιά με μεγάλη τουριστική ζήτηση, οι τιμές των ενοικίων αυξάνονται σημαντικά κατά τους θερινούς μήνες, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις δεν υπάρχουν διαθέσιμες κατοικίες για μακροχρόνια μίσθωση.
Αυτό σημαίνει ότι ένας γιατρός μπορεί να αποδέχεται μια θέση με βελτιωμένες αποδοχές, αλλά να αδυνατεί να βρει κατάλληλο σπίτι κοντά στη δομή όπου θα υπηρετήσει.
Η αναπληρώτρια υπουργός αναφέρθηκε και στη νέα πιλοτική συνεργασία για τη δωρεάν διαμονή γιατρών και νοσηλευτών σε πέντε νησιά. Η δράση αφορά τη Σαντορίνη, την Πάρο, την Ίο, τη Ρόδο και την Τήνο και επιχειρεί να καλύψει άμεσες ανάγκες κατά την περίοδο της αυξημένης θερινής ζήτησης.
Ο ρόλος της Τοπικής Αυτοδιοίκησης
Η Ειρήνη Αγαπηδάκη υπογράμμισε ότι το Υπουργείο Υγείας δεν μπορεί να αντιμετωπίσει μόνο του το στεγαστικό πρόβλημα των επαγγελματιών Υγείας.
Οι δήμοι και οι περιφέρειες μπορούν να διαθέσουν ακίνητα, να επιδοτήσουν ενοίκια, να ανακαινίσουν κτίρια ή να δημιουργήσουν μόνιμες κατοικίες για το προσωπικό.
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ανέφερε τα Ψαρά, όπου κατασκευάστηκαν ιατρικές κατοικίες με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Η συνεργασία με την Τοπική Αυτοδιοίκηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μικρά ή τουριστικά νησιά, όπου η αγορά κατοικίας αδυνατεί να καλύψει τις ανάγκες του δημόσιου συστήματος.
Οι παρεμβάσεις αφορούν κατά κύριο λόγο Κέντρα Υγείας, Περιφερειακά Ιατρεία και Πολυδύναμα Περιφερειακά Ιατρεία. Τα νοσοκομεία βρίσκονται κυρίως στα μεγαλύτερα νησιά, ενώ στα μικρότερα η βασική γραμμή άμυνας είναι η Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας.
Κινητές Ομάδες Υγείας για τους πολίτες που δεν μπορούν να μετακινηθούν
Η αναπληρώτρια υπουργός στάθηκε ιδιαίτερα στις Κινητές Ομάδες Υγείας του ΕΟΔΥ, επισημαίνοντας ότι οι κοινωνικές και δημογραφικές αλλαγές έχουν αυξήσει την ανάγκη για υπηρεσίες στο σπίτι.
Πολλοί ηλικιωμένοι ζουν μόνοι, χωρίς κοντινό οικογενειακό ή υποστηρικτικό περιβάλλον. Το φαινόμενο δεν αφορά μόνο την περιφέρεια και τα απομακρυσμένα χωριά, αλλά καταγράφεται και στα μεγάλα αστικά κέντρα.
Οι ηλικιωμένοι, τα άτομα με αναπηρία και οι πολίτες που δυσκολεύονται να μετακινηθούν μπορούν να καλούν στη γραμμή 1135 και να ζητούν δωρεάν κατ’ οίκον επίσκεψη.
Ο ΕΟΔΥ διευκρινίζει ότι η γραμμή λειτουργεί από Δευτέρα έως Παρασκευή, από τις 08:00 έως τις 16:00, τόσο για τον προγραμματισμό επισκέψεων όσο και για πληροφορίες σχετικά με τις δράσεις των Κινητών Ομάδων Υγείας.
Οι Κινητές Ομάδες διαθέτουν εκπαιδευμένο προσωπικό και παρέχουν υπηρεσίες πρόληψης, βασικές κλινικές και διαγνωστικές εξετάσεις, εμβολιασμούς και συμβουλευτική σε απομακρυσμένες περιοχές ή στο σπίτι.
Μέχρι τον Ιούνιο του 2026, το Υπουργείο Υγείας ανέφερε ότι σχεδόν 50.000 πολίτες είχαν ωφεληθεί από τις δράσεις τους και περισσότεροι από 12.000 είχαν λάβει φροντίδα κατ’ οίκον.
Νέος φορητός εξοπλισμός τηλεϊατρικής
Η Ειρήνη Αγαπηδάκη ανακοίνωσε ότι ολοκληρώθηκε η εκπαίδευση των Κινητών Ομάδων Υγείας στη χρήση νέου φορητού εξοπλισμού τηλεϊατρικής.
Όπως περιέγραψε, το νέο σύστημα μπορεί να υποστηρίξει ένα ευρύ φάσμα εξετάσεων, από καρδιογράφημα και υπερηχογράφημα έως πιο εξειδικευμένες εφαρμογές, όπως η απεικόνιση και χαρτογράφηση δερματικών σπίλων.
Η ίδια υποστήριξε ότι τα αποτελέσματα θα μπορούν να μεταφέρονται αυτόματα στον Εθνικό Ηλεκτρονικό Φάκελο Υγείας. Με αυτόν τον τρόπο, ένας γιατρός σε νοσοκομείο ή άλλη δομή θα μπορεί να εξετάζει άμεσα τα ευρήματα και να παρέχει γνωμάτευση από απόσταση.
Η δυνατότητα αυτή μπορεί να περιορίσει τις άσκοπες μετακινήσεις, να επιταχύνει τη λήψη δεύτερης γνώμης και να βελτιώσει τη συνέχεια της φροντίδας, ιδίως σε περιοχές χωρίς άμεση πρόσβαση σε ειδικό γιατρό.
Οι προϋποθέσεις για να αποδώσει η τηλεϊατρική
Ο εξοπλισμός από μόνος του δεν αρκεί για να δημιουργήσει ολοκληρωμένη υπηρεσία τηλεϊατρικής.
Χρειάζονται σταθερή τεχνική υποστήριξη, κατάλληλη συνδεσιμότητα, επαρκώς εκπαιδευμένο προσωπικό και σαφή πρωτόκολλα για το ποιος αξιολογεί κάθε εξέταση και σε πόσο χρόνο.
Κρίσιμη είναι επίσης η ασφαλής διασύνδεση με τον Εθνικό Ηλεκτρονικό Φάκελο Υγείας, καθώς πρόκειται για ευαίσθητα ιατρικά δεδομένα. Πρέπει να είναι σαφές ποιοι επαγγελματίες έχουν πρόσβαση, πώς καταγράφεται η χρήση των πληροφοριών και πώς προστατεύεται η εμπιστευτικότητα του ασθενούς.
Η πραγματική επιτυχία θα μετρηθεί με συγκεκριμένα δεδομένα: πόσες εξετάσεις πραγματοποιούνται, πόσες διαγνώσεις επιταχύνονται, πόσες μετακινήσεις αποφεύγονται και πόσοι ασθενείς παραπέμπονται εγκαίρως για περαιτέρω φροντίδα.
Από την πρόληψη στην ισότιμη πρόσβαση
Οι παρεμβάσεις που παρουσίασε η αναπληρώτρια υπουργός συνδέονται από έναν κοινό στόχο: να φτάνουν οι υπηρεσίες Υγείας στον πολίτη, αντί να απαιτείται πάντοτε ο πολίτης να μετακινείται προς τις υπηρεσίες.
Το «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» επιχειρεί να κινητοποιεί ενεργά τον πληθυσμό για δωρεάν εξετάσεις. Οι Κινητές Ομάδες Υγείας μεταφέρουν τη φροντίδα στις κοινότητες και στα σπίτια. Η τηλεϊατρική επιδιώκει να γεφυρώσει την απόσταση από τα νοσοκομεία και τους ειδικούς γιατρούς.
Η κατεύθυνση είναι σημαντική για μια χώρα με μεγάλο αριθμό νησιών, ορεινών περιοχών και ηλικιωμένων πολιτών. Η αποτελεσματικότητά της, όμως, θα εξαρτηθεί από τη μονιμότητα της χρηματοδότησης, την επάρκεια του ανθρώπινου δυναμικού και την ισότιμη πρόσβαση όσων δεν διαθέτουν ψηφιακές δεξιότητες.
Η πολιτική αντιπαράθεση
Στο πολιτικό μέρος της συνέντευξης, η Ειρήνη Αγαπηδάκη κατηγόρησε την αντιπολίτευση για αδυναμία συναίνεσης ακόμη και σε ζητήματα πρόληψης και Δημόσιας Υγείας.
Υποστήριξε ότι τα κόμματα της αντιπολίτευσης εμφανίζουν αντιφάσεις και συχνά απορρίπτουν κυβερνητικές διατάξεις χωρίς να καταθέτουν εναλλακτικές προτάσεις.
Αναφέρθηκε επίσης στο τοξικό πολιτικό κλίμα, εκτιμώντας ότι ευνοεί πολιτικές δυνάμεις που επενδύουν στην οργή, στην εκδικητικότητα και στο συναίσθημα.
Οι συγκεκριμένες τοποθετήσεις αποτελούν πολιτική αξιολόγηση της αναπληρώτριας υπουργού και όχι αποτίμηση των υγειονομικών προγραμμάτων. Η αποτελεσματικότητα των πολιτικών Υγείας χρειάζεται να κρίνεται με διαφανείς δείκτες, ανεξάρτητη αξιολόγηση και δημοσιοποίηση αποτελεσμάτων.
Το μήνυμα για τις επόμενες εκλογές
Αναφερόμενη στις επόμενες εθνικές εκλογές, η Ειρήνη Αγαπηδάκη υποστήριξε ότι το βασικό διακύβευμα θα είναι η διανομή του πλούτου που, κατά την κυβερνητική θέση, δημιουργήθηκε μέσα από την οικονομική ανάπτυξη.
Έδωσε έμφαση στην κοινωνική κινητικότητα, στις προοπτικές της μεσαίας τάξης και στο μέλλον των νέων, σε μια περίοδο μεγάλων τεχνολογικών αλλαγών και ταχείας ανάπτυξης της τεχνητής νοημοσύνης.
Η ίδια συνέδεσε την επόμενη κυβερνητική πρόταση με την αναδιανομή, τον περιορισμό των ανισοτήτων και τη δημιουργία περισσότερων ευκαιριών για τη νέα γενιά.
Η συνολική εικόνα
Η συνέντευξη ανέδειξε έναν σχεδιασμό που κινείται σε τρεις βασικούς άξονες: οργανωμένη πρόληψη, ενίσχυση της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας και μεταφορά υπηρεσιών πιο κοντά στον τόπο κατοικίας του πολίτη.
Η συνέχιση του «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» έως το 2030 δημιουργεί μια προοπτική σταθερότητας. Τα κίνητρα για τους γιατρούς των νησιών αναγνωρίζουν ότι οι περιφερειακές ανισότητες δεν αντιμετωπίζονται μόνο με προκηρύξεις θέσεων. Οι Κινητές Ομάδες και η τηλεϊατρική μπορούν να ενισχύσουν την πρόσβαση ηλικιωμένων, ατόμων με αναπηρία και κατοίκων απομακρυσμένων περιοχών.
Ταυτόχρονα, παραμένουν κρίσιμα ερωτήματα: πόσες από τις νησιωτικές θέσεις θα καλυφθούν μόνιμα, πόσοι πολίτες θα εξυπηρετούνται εγκαίρως μέσω του 1135, πώς θα αξιολογείται η ποιότητα των κατ’ οίκον υπηρεσιών και με ποιον τρόπο θα μετατρέπονται οι προληπτικοί έλεγχοι σε έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία.
Η αξία των νέων εργαλείων δεν θα κριθεί μόνο από τον αριθμό των μηνυμάτων, των οχημάτων ή των εξετάσεων. Θα κριθεί από το εάν μειώνονται στην πράξη οι ανισότητες και εάν ο πολίτης λαμβάνει τη φροντίδα που χρειάζεται, στον σωστό χρόνο και χωρίς οικονομική ή γεωγραφική επιβάρυνση.
Πηγη: https://healthpharma.gr
