Συντάκτης: grammateia

Ένα νέο φάρμακο μπορεί να θεραπεύσει τις περιπτώσεις ανθεκτικής υπέρτασης

Posted on by grammateia

Το νέο φάρμακο Baxdrostat μπορεί να μειώσει σημαντικά την υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) σε ασθενείς που προηγουμένως δεν ανταποκρίνονταν στις υπάρχουσες θεραπείες, όπως έδειξε μια κλινική δοκιμή από Βρετανούς και Αμερικανούς ερευνητές.

Οι επιστήμονες, με επικεφαλής τον καθηγητή Μόρις Μπράουν του Πανεπιστημίου Queen Mary του Λονδίνου, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο αμερικανικό ιατρικό περιοδικό “New England Journal of Medicine” και ανάλογη ανακοίνωση σε συνέδριο της American Heart Association, πραγματοποίησαν την τυχαιοποιημένη, ελεγχόμενη και πολυκεντρική μελέτη με 248 ασθενείς στη διάρκεια 12 εβδομάδων.

Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν τυχαία σε δύο ομάδες και η μία πήρε το νέο φάρμακο (μία φορά τη μέρα σε διάφορες δοσολογίες), ενώ η άλλη πήρε εικονικό φάρμακο (πλασίμπο). Στην αρχή της μελέτης όλοι οι ασθενείς είχαν εκτός ελέγχου πίεση, παρόλο που είχαν έως τότε πάρει τουλάχιστον τρία αντι-υπερτασικά φάρμακα.

Στο τέλος της μελέτης φάσης 2 η ομάδα του Baxdrostat (στην υψηλότερη δοσολογία των 2 μιλιγκράμ ημερησίως) είχε εμφανίσει κατά μέσο όρο μια μείωση της τάξης των 20 μονάδων στην αρτηριακή πίεση (20,3 mm Hg), έναντι μείωσης 9 μονάδων της ομάδας του πλασίμπο. Δεν σημειώθηκαν καθόλου σοβαρές παρενέργειες του φαρμάκου. Είναι η πρώτη φορά, σύμφωνα με τους ερευνητές, που έχει αναπτυχθεί και δοκιμαστεί επιτυχώς μια νέα κατηγορία φαρμάκων κατά της ανθεκτικής υπέρτασης.

Το νέο φάρμακο δουλεύει αποτρέποντας το σώμα του ασθενούς να παράγει αλδοστερόνη, μια ορμόνη που ρυθμίζει την ποσότητα αλάτων στον οργανισμό. Η μείωση των επιπέδων της αλδοστερόνης φαίνεται τόσο στο αίμα όσο και στα ούρα. Η αποτελεσματικότητα του Baxdrostat αφορά κυρίως ασθενείς, των οποίων η ανθεκτική υπέρταση οφείλεται εν μέρει στο ότι το σώμα τους παράγει υπερβολικά πολλή αλδοστερόνη.

Ο δρ Μπράουν ανέφερε ότι “τα αποτελέσματα αυτού του πρώτου στο είδος του φαρμάκου είναι συναρπαστικά, μολονότι χρειάζεται περαιτέρω μελέτη προτού μπορέσουμε να κάνουμε οριστικές συγκρίσεις με τα υπάρχοντα φάρμακα. Πάντως το Baxdrostat θα μπορούσε να προσφέρει ελπίδα σε πολλούς ανθρώπους που δεν ανταποκρίνονται στην παραδοσιακή θεραπεία της υπέρτασης”.

Η υπέρταση είναι κύρια αιτία των εγκεφαλικών και συνήθης αιτία των εμφραγμάτων, καθώς και της νεφρικής ανεπάρκειας. Στους περισσότερους ασθενείς η αιτία της υπέρτασης είναι άγνωστη, ενώ χρειάζονται φαρμακευτική θεραπεία εφ’όρου ζωής.

Τα τελευταία χρόνια, έχει βρεθεί ότι το 5% έως 10% των υπερτασικών έχουν στο DNA τους μια μετάλλαξη στα επινεφρίδια που έχει ως αποτέλεσμα να παράγουν υπερβολικές ποσότητες της στεροειδούς ορμόνης αλδοστερόνης, με συνέπεια να κατακρατούνται άλατα στο σώμα τους και έτσι να αυξάνει η αρτηριακή πίεση. Αυτοί ακριβώς οι υπερτασικοί ασθενείς είναι πιο ανθεκτικοί στις υπάρχουσες θεραπείες.

 

 

Πηγη: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Covid-19: Η μετάλλαξη στο γονίδιο TLR7 αυξάνει τον κίνδυνο σοβαρής νόσου

Posted on by grammateia

Οι ερευνητές συνέκριναν τις γενετικές παραλλαγές που υπάρχουν σε κάθε γονίδιο ολόκληρου του γονιδιώματος σε κάθε κοόρτη και τη συχνότητά τους μεταξύ των σοβαρά προσβεβλημένων ασθενών και των ατόμων ελέγχου.

Covid-19: Οι σπάνιες γονιδιακές μεταλλάξεις μπορούν να αυξήσουν σημαντικά τον κίνδυνο σοβαρής νόσου COVID-19. Διεθνής ερευνητική ομάδα με σημαντική συμβολή του Πανεπιστημίου της Βόννης συνέκρινε το γενετικό υλικό 5.085 ατόμων με σοβαρή νόσο COVID-19 και περισσότερων από 570.000 ατόμων ελέγχου. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι μεταβολές στο γονίδιο TLR7, το οποίο είναι σημαντικό για την άμυνα του ανοσοποιητικού συστήματος στον άνθρωπο, οδηγούν σε λοιμώξεις με σοβαρή πορεία. Τα ευρήματα δημοσιεύθηκαν τώρα στο περιοδικό PLOS Genetics. “Ο TLR7 ανήκει στην οικογένεια των υποδοχέων τύπου Toll και αναγνωρίζει παθογόνους μικροοργανισμούς, γεγονός που ακολουθείται από την επακόλουθη ενεργοποίηση του έμφυτου ανοσοποιητικού συστήματος”, λέει η Δρ Kerstin Ludwig από το Ινστιτούτο Ανθρώπινης Γενετικής του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου της Βόννης. Εάν συμβεί απώλεια της λειτουργίας του γονιδίου TLR7 λόγω μεταλλάξεων, η αναγνώριση του ιού SARS-CoV-2 μπορεί να μειωθεί. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα χαμηλότερη άμυνα από τα κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος – ο ιός δέχεται λιγότερη αντίσταση.

Η μελέτη επιβεβαιώνει σε πληθυσμιακό επίπεδο αυτό που ήταν ήδη γνωστό από μεμονωμένα περιστατικά: η γενετική απουσία του TLR7 αποτελεί ισχυρό παράγοντα κινδύνου για σοβαρή COVID-19. Από τη μία πλευρά, οι πληροφορίες αυτές μπορούν να χρησιμοποιηθούν στο πλαίσιο της πρόβλεψης του ατομικού κινδύνου. Αφετέρου, το εύρημα αυτό επιτρέπει τώρα τη συνέχιση των εργασιών σχετικά με τον παθολογικό μηχανισμό, η διαλεύκανση του οποίου μπορεί να αποτελέσει τη βάση για την ανάπτυξη φαρμάκων για την COVID-19. Η παρούσα μελέτη ήταν εφικτή μόνο επειδή τόσο τα γενετικά όσο και τα κλινικά δεδομένα συγκεντρώθηκαν από όσο το δυνατόν περισσότερα άτομα με COVID-19. Συμμετείχαν 21 μελέτες από δώδεκα χώρες – μεταξύ των οποίων και μία από τη Γερμανία. Αυτή η γερμανική συνεισφορά προήλθε από την πρωτοβουλία “DeCOI” (www.decoi.eu) και συντονίστηκε από την Dr. Kerstin Ludwig του Πανεπιστημίου της Βόννης μαζί με τους Prof. Dr. Olaf Rieß (Πανεπιστήμιο του Tübingen) και Dr. Dr. Eva Schulte (Πανεπιστήμιο Ludwig Maximilian του Μονάχου).

“Μαζί συλλέξαμε DNA από άτομα σε διάφορες γερμανικές τοποθεσίες μέσω της κοινοπραξίας DeCOI, δημιουργήσαμε δεδομένα αλληλουχίας γονιδιώματος με τη βοήθεια των κέντρων αρμοδιότητας αλληλούχισης επόμενης γενιάς στην Κολωνία, το Tübingen και τη Βόννη και στη συνέχεια συγχωνεύσαμε τα δεδομένα στη Βόννη”, αναφέρει η Ludwig, η οποία είναι μέλος της ομάδας αριστείας ImmunoSensation2 του Πανεπιστημίου της Βόννης. Ο Dr. Axel Schmidt από το Ινστιτούτο Ανθρώπινης Γενετικής ανέλυσε στη συνέχεια το μεγάλο σύνολο δεδομένων DeCOI και συντόνισε την κοινή ανάλυση με τις άλλες διεθνείς ομάδες.

Γενετικοί παράγοντες κινδύνου

Λίγο μετά την έναρξη της πανδημίας, δημιουργήθηκε η διεθνής πρωτοβουλία COVID-19 Πρωτοβουλία Γενετικής του ξενιστή (Host Genetics Initiative) (COVID-19 HGI), η οποία συγκέντρωσε ομάδες παγκοσμίως για τη μελέτη των γενετικών παραγόντων του ξενιστή. Τους τελευταίους μήνες, οι επιστήμονες έχουν ήδη βρει αρκετούς γενετικούς παράγοντες κινδύνου που είναι κοινοί στον πληθυσμό. Μεμονωμένα, δεν προκαλούν νόσο, αλλά το κάνουν σε συνδυασμό με άλλους γενετικούς και κλινικούς παράγοντες κινδύνου, όπως το ανδρικό φύλο, η προχωρημένη ηλικία ή η παχυσαρκία. Αντίθετα, αναμένεται ότι υπάρχουν και ασθενείς στους οποίους πολύ σπάνιες παραλλαγές προσδίδουν υψηλό κίνδυνο για σοβαρή COVID-19. Για να διερευνηθεί αυτό, δημιουργήθηκε η υποομάδα WES/WGS του COVID-19 HGI. Η ανάλυση των δεδομένων WES/WGS συνοδεύεται από τεράστιες ποσότητες δεδομένων και απαιτήσεις βιοπληροφορικής.

Επιπλέον, αυτά τα γενετικά δεδομένα δεν μπορούν απλώς να κοινοποιηθούν σε παγκόσμιες ομάδες, αλλά πρέπει να αναλυθούν σε μεμονωμένες τοποθεσίες μελέτης και στη συνέχεια να συνδυαστούν σε μετα-επίπεδο για την αποφυγή μεροληψίας – για παράδειγμα, λόγω διαφορετικών τεχνολογικών μεθόδων. Οι ερευνητές συνέκριναν τις γενετικές παραλλαγές που υπάρχουν σε κάθε γονίδιο ολόκληρου του γονιδιώματος σε κάθε κοόρτη και τη συχνότητά τους μεταξύ των σοβαρά προσβεβλημένων ασθενών και των ατόμων ελέγχου. “Όχι λιγότερο σημαντική από το αποτέλεσμα, ωστόσο, είναι η διάσταση της διεθνούς συνεργασίας”, λέει ο Ludwig. Με εντυπωσιακή ταχύτητα, λέει, ήταν δυνατόν να εμπλακούν πολλά έθνη σε ένα μεγάλο γενετικό έργο και να αναλύσουν από κοινού γενετικά δεδομένα. Το σύνολο των δεδομένων θα χρησιμοποιηθεί για περαιτέρω μελέτες.

 

 

 

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

Πανδημία: Κλονίστηκε η εμπιστοσύνη των πολιτών στα εμβόλια

Posted on by grammateia

Κλονίστηκε η εμπιστοσύνη των πολιτών απέναντι στα εμβόλια για τον κορωνοϊό μετά την πανδημία, συγκριτικά με το διάστημα προ της επέλασης του SARS-Cov-2, όπως καταδεικνύει πρόσφατη μελέτη.

Συγκεκριμένα, οι ερευνητές του Πανεπιστημίου του Portsmouth συγκρίνοντας τις έρευνες πριν και μετά την πανδημία διαπίστωσαν ότι η εμπιστοσύνη του πληθυσμού στους εμβολιασμούς ειναι σημαντικά χαμηλότερη μετά την πανδημία σε όλες τις δημογραφικές ομάδες.

Σύμφωνα με τη νεότερη έρευνα παρά την επιτυχία των εμβολιαστικών εκστρατειών για την Covid-19, η εμπιστοσύνη στους εμβολιασμούς έχει υποχωρήσει από την αρχή της πανδημίας.

Οι ερευνητές διεξήγαγαν δυο ανώνυμες έρευνες τον χειμώνα του 2019 και του 2022 για να διερευνήσουν τις στάσεις των ατόμων απέναντι στον εμβολιασμό και τους παράγοντες που μπορεί να γεννούν δισταγμό και άρνηση.

Σύγκριση απαντήσεων

Συγκρίνοντας τις απαντήσεις άνω των χιλίων ενηλίκων διαπίστωσαν ότι η εμπιστοσύνη στους εμβολιασμούς όσων όσων ερωτήθηκαν μετά την πανδημία είχε κλονιστεί σημαντικά.

Στην έρευνα που δημοσιεύθηκε στο Vaccine διαπιστώθηκε ότι σχεδόν ένας στους τέσσερις συμμετέχοντες ανέφερε μείωση της εμπιστοσύνης στους εμβολιασμούς από το 2020 ανεξαρτήτως ηλικίας, φύλου, θρησκευτικών πεποιθήσεων, εκπαίδευσης και εθνικότητας.

O Δρ Alessandro Siani, Αναπληρωτής Επικεφαλής της Σχολής Βιολογικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο του Portsmouth σχολίασε ότι στην περίπτωση του εμβολιασμού για την Covid-19 η διστακτικότητα προήλθε ακόμη και από ανθρώπους που δεν ανήκαν στους αντιεμβολιαστές και στο παρελθόν είχαν υποστηρίξει άλλες εμβολιαστικές καμπάνιες.

Και στις δυο έρευνες (πριν και μετά την πανδημία) η διστακτικότητα ήταν μεγαλύτερη στους θρησκευόμενους και σε άτομα αφροαμερικανικής και ασιατικής καταγωγής.

Προβληματισμός για τα εμβόλια

Η διαφορά ανάμεσα στις δυο μελέτες – που σημειωτέον, διεξήχθησαν σε διαφορετικές ομάδες συμμετεχόντων – είναι ότι ενώ στην έρευνα του 2019 προ κορωνοϊού οι μεσήλικες ήταν πιο προβληματισμένοι για την αναγκαιότητα των εμβολιασμών, αυτός ο φόβος είχε εκλείψει στην έρευνα του 2022. Ενδεχομένως μια εξήγηση είναι ότι τα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας ως πιο ευάλωτα στον κορωνοϊό, εκτίμησαν περισσότερο την προστατευτική έως και σωτήρια δράση ενός εμβολίου.

Παρόλη αυτή τη διαφορά η έρευνα είναι συνεπής προς προηγούμενες παρατηρήσεις για την μείωση της εμπιστοσύνης του πληθυσμού προς τους εμβολιασμούς ως απότοκο της πανδημίας.

 

 

Πηγη: https://healthpharma.gr/

Εμφύτευμα εγκεφάλου ξανάδωσε «φωνή» σε ασθενή με παράλυση των φωνητικών χορδών

Posted on by grammateia
Η πάρεση των φωνητικών χορδών μπορεί να οφείλεται σε πολλές νευρολογικές νόσους, μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνεται το εγκεφαλικό επεισόδιο. Πως κατόρθωσε να επικοινωνήσει μέσω ηλεκτρονικού υπολογιστή ασθενής, ο οποίος είναι παράλυτος και επιπλέον δεν μιλάει.

Επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Σαν Φρανσίσκο (UCSF) ανέπτυξαν μία νευροπρόθεση (εμφύτευμα) που αποκωδικοποιεί την εγκεφαλική δραστηριότητα και την μετατρέπει με ακρίβεια σε γράμματα.

Το εμφύτευμα τοποθετήθηκε στον εγκέφαλο ενός παράλυτου ασθενούς, ο οποίος μεταξύ άλλων δεν μπορεί να μιλήσει, και τον βοήθησε να επικοινωνήσει με τους ανθρώπους γύρω του. Η επικοινωνία έγινε με πλήρεις προτάσεις, οι οποίες προβάλλονται στην οθόνη ενός ηλεκτρονικού υπολογιστή. Οι επιστήμονες δημοσιεύουν το επίτευγμά τους στην επιστημονική επιθεώρηση Nature Communications.

Το νέο εμφύτευμα είναι το νεότερο από μία σειρά διεπαφών εγκεφάλου-υπολογιστών, που μπορούν να αποκαταστήσουν την κίνηση ή την επικοινωνία παράλυτων ασθενών. Οι διεπαφές αυτές δρουν «διαβάζοντας» την ηλεκτρική δραστηριότητα του εγκεφάλου και μετατρέποντάς την σε εντολές.

Με τις εντολές αυτές έχει γίνει έως σήμερα εφικτό να ελεγχθούν ειδικά κατασκευασμένα αντικείμενα, όπως:

Η παρούσα έρευνα αποτελεί συνέχεια των προγενέστερων. Κατέστη εφικτή χάρη στις νεότερες γνώσεις για τον τρόπο με τον οποίο ελέγχει ο εγκέφαλος τις φωνητικές χορδές, για να παραχθεί η ομιλία.

Αποκωδικοποίηση γραμμάτων

Πέρυσι, οι ερευνητές είχαν αναφέρει ότι ανέπτυξαν μία νευροπρόθεση που αποκωδικοποιεί τη σχετιζόμενη με τον λόγο δραστηριότητα του εγκεφάλου και τη μετατρέπει σε λέξεις, που προβάλλονται στην οθόνη ενός υπολογιστή.

Με τη βοήθεια εκείνης της πρόθεσης, ένας παράλυτος ασθενής με πάρεση των φωνητικών χορδών μπόρεσε να επικοινωνήσει με ταχύτητα περίπου 15 λέξεων το λεπτό. Το «λεξιλόγιό» του όμως περιοριζόταν σε 50 λέξεις. Επιπλέον, η μέθοδος είχε ποσοστό σφάλματος σχεδόν 25%.

Το νέο εμφύτευμα είναι πιο αργό. Αποκωδικοποιεί χαρακτήρες (γράμματα) και όχι λέξεις. Η ταχύτητά του είναι μόλις 29 χαρακτήρες το λεπτό. Ωστόσο έχει πολύ μεγαλύτερη ακρίβεια, με το ποσοστό σφάλματος να είναι μόλις 8%.

Το εμφύτευμα διαθέτει μία συστοιχία πολλαπλών ηλεκτροδίων. Αυτά αποκωδικοποίησαν την δραστηριότητα στον κινητικό φλοιό του εγκεφάλου του ιδίου ασθενούς, εν όσω εκείνος σκεφτόταν ό,τι ήθελε να πει.

Με την κατάλληλη εξάσκηση, ο ασθενής κατόρθωσε να σχηματίσει προτάσεις σε αληθινό χρόνο, χρησιμοποιώντας ένα λεξιλόγιο 9.000 συνηθισμένων λέξεων.

Το φωνητικό αλφάβητο ΝΑΤΟ

Όπως εξηγούν οι ερευνητές, την αποκωδικοποίηση της εγκεφαλικής δραστηριότητας του ασθενούς βάσισαν στο φωνητικό αλφάβητο ΝΑΤΟ, διότι διαπίστωσαν ότι είναι πιο ακριβές απ’ ό,τι η χρήση των κοινών γραμμάτων. Το εμφύτευμα που ανέπτυξαν «ερμηνεύει» τις λέξεις με βάση αυτό το αλφάβητο.

Το φωνητικό αλφάβητο ΝΑΤΟ περιέχει τα αγγλικά γράμματα. Ωστόσο το κάθε ένα περιγράφεται με μία συγκεκριμένη λέξη. Η λέξη αυτή συνήθως είναι ένα όνομα ή ένα ουσιαστικό. Το συγκεκριμένο αλφάβητο είναι χρήσιμο σε συνθήκες όπου η μετάδοση του ήχου δεν είναι ευκρινής.

Αν και φέρει την ονομασία του ΝΑΤΟ, δεν χρησιμοποιείται μόνο από την βορειοατλαντική συμμαχία, αλλά κατ’ εξοχήν από στρατιωτικούς οργανισμούς κ.λπ. Ενδεικτικά, το a προφέρεται ως alpha, το b ως bravo, το c ως Charlie και το d ως delta.

Η πάρεση (παράλυση) των φωνητικών χορδών μπορεί να προκληθεί από πολλές νευρολογικές παθήσεις, όπως τα εγκεφαλικά επεισόδια.

 

 

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/

Επιβαρύνθηκε διεθνώς η ψυχική υγεία των εργαζομένων το τελευταίο έτος: Πρωτιά οι Έλληνες

Posted on by grammateia
«Η πανδημία και τα πρωτοφανή μέτρα περιορισμού, που εφαρμόστηκαν σε παγκόσμιο επίπεδο, είχαν άμεσες επιπτώσεις στην ψυχική υγεία όλων των ανθρώπων και, ειδικότερα, των εργαζομένων, οι οποίοι κλήθηκαν αφενός μεν να διαχειριστούν τα αυξημένα επίπεδα άγχους, θυμού και μοναξιάς, που προκάλεσε ο εγκλεισμός αφετέρου δε έπρεπε να παραμείνουν παραγωγικοί και προσηλωμένοι στην εργασία τους».

Αυτό προκύπτει, μεταξύ άλλων, από την έρευνα του ομίλου Adecco Global Workforce of the Future 2022, σύμφωνα με την οποία, παρότι παρατηρείται μια μικρή βελτίωση σε σχέση με το 2021, η διατάραξη της ψυχικής υγείας συνεχίζει να αποτελεί ένα μεγάλο πρόβλημα για το εργατικό δυναμικό, καθώς 1 στους 4 εργαζόμενους διεθνώς ανέφερε ότι η ψυχολογία του χειροτέρεψε τον τελευταίο χρόνο.

Με βάση τα ευρήματα της έρευνας, η Ελλάδα κατέχει τα πρωτεία σε αυτή την κατηγορία, καθώς οι Έλληνες, σε ποσοστό 37% (10% πάνω από τον μέσο όρο) δηλώνουν ότι η ψυχική υγεία τους έχει χειροτερέψει τους τελευταίους 12 μήνες. Στις επόμενες θέσεις βρίσκεται η Φινλανδία με 34%, η Ισπανία με 32% και η Γαλλία με 31%.

Ποιοι επηρεάζονται περισσότερο

Όπως αναφέρεται στην έρευνα, η ηλικιακή ομάδα η οποία δηλώνει περισσότερο επηρεασμένη είναι οι Millennials (42%) και οι εκπρόσωποι της Γενιάς Z (40%), δηλαδή κυρίως νεότερα άτομα, ενώ πολύ μεγάλη είναι και η διαφορά στις απαντήσεις μεταξύ των στελεχών που κατέχουν θέσεις ευθύνης (45%), οι οποίοι, όπως φαίνεται, νιώθουν πολύ περισσότερο πιεσμένοι και καταβεβλημένοι από τα στελέχη που δεν έχουν θέσεις ευθύνης (29%).

Τι αναζητούν οι εργαζόμενοι

Σύμφωνα με τα ευρήματα της έρευνας, οι εργαζόμενοι αναζητούν μια επαγγελματική στέγη που θα τους εξασφαλίζει την απαραίτητη ισορροπία μεταξύ προσωπικής και επαγγελματικής ζωής. Ειδικότερα, το 35% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι σκέφτεται να εγκαταλείψει την εργασία του στους επόμενους 12 μήνες, λόγω υπερβολικού στρες και μεγάλης καταπόνησης. Επίσης, σχεδόν οι μισοί εργαζόμενοι που συμμετείχαν στην έρευνα (49%), ανησυχούν ότι θα βιώσουν επαγγελματική εξουθένωση κάποια στιγμή στο μέλλον, ενώ το 36% δήλωσε ότι βιώνει ήδη.

«Οι αριθμοί αυτοί είναι ιδιαίτερα ανησυχητικοί για την κατάσταση που επικρατεί στον κόσμο της εργασίας, επειδή ένα εργατικό δυναμικό που νιώθει ψυχολογικά καταβεβλημένο, όχι μόνο δεν είναι παραγωγικό, αλλά αναζητεί διαρκώς τον επόμενο σταθμό της καριέρας του, ενισχύοντας έτσι το φαινόμενο της «σιωπηλής παραίτησης», που παρατηρείται σε πολλές επιχειρήσεις ανά τον κόσμο σήμερα» επισημαίνεται στην έρευνα.

Τα μέτρα που μπορεί να εφαρμόσει μια επιχείρηση

Σύμφωνα με τους ίδιους τους εργαζόμενους, τα τρία σημαντικότερα μέτρα που μπορεί να εφαρμόσει μια επιχείρηση, για να περιορίσει τα φαινόμενα επαγγελματικής εξουθένωσης και να βελτιώσει την ψυχική ευεξία των ανθρώπων της, είναι τα εξής:

  1. Πρώτον, οι επιχειρήσεις θα πρέπει να ενθαρρύνουν τους εργαζομένους τους να κάνουν χρήση της ετήσιας άδειάς τους, για να αποσυμφορίζονται, όποτε νιώθουν την ανάγκη (41%).
  2. Δεύτερον, οι εταιρείες οφείλουν να καλλιεργούν ένα κλίμα εμπιστοσύνης και μια υποστηρικτική κουλτούρα που θα εξασφαλίζει ότι οι εργαζόμενοι θα αισθάνονται ασφαλείς (40%).
  3. Τρίτον, οι εργοδότες θα πρέπει να επιτρέπουν στους εργαζομένους τους να απουσιάζουν ορισμένες μέρες από την εργασία τους, όταν αισθάνονται πιεσμένοι ψυχολογικά, ώστε να μπορούν να αναρρώσουν (38%).

Επίσης, από τα αποτελέσματα της έρευνας προκύπτει ότι, παρά τα βήματα που έχουν γίνει για την υιοθέτηση πολιτικών που ενισχύουν την ψυχική υγεία των εργαζομένων, η εφαρμογή τους είναι ακόμα σε πρώιμο στάδιο.

Συγκεκριμένα, ενώ ένας στους δύο εργαζόμενους (50%) ανησυχεί ότι θα βιώσει επαγγελματική εξάντληση κάποια στιγμή στο μέλλον, μόνο το 33% εξ αυτών δήλωσε ότι αξιοποιεί τις ημέρες της άδειάς τους, για να φροντίσει την ψυχική υγεία του. Επίσης, μόνο το 17% των εργαζομένων απουσιάζει από την εργασία του, όταν αισθάνεται πιεσμένο ψυχολογικά και η πλειονότητα συνεχίζει να εργάζεται, παρά τον αρνητικό αντίκτυπο που μπορεί αυτό να έχει τόσο για την υγεία όσο και για την παραγωγικότητα.

Από το ΑΠΕ-ΜΠΕ

 

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/

Αλγόριθμος προβλέπει την εμβάνιση long CoViD σε ασθενείς με κορωνοϊό

Posted on by grammateia

Κατά 83% επαληθεύτηκε η πρόβλεψη σε ασθενείς που κλήθηκαν για επανεξέταση στο νοσοκομείο Παπαγεωργίου. Με ποια κριτήρια γίνεται η αξιολόγηση.

Περίπου 5.000 ασθενείς με λοίμωξη COVID-19 έχουν νοσηλευτεί στο νοσοκομείο Παπαγεωργίου της Θεσσαλονίκης από το 2020 ως σήμερα. Ο επανέλεγχος του συνόλου των ασθενών στο Ιατρείο Long COVID του νοσοκομείου για πιθανά εμμένοντα συμπτώματα, αρκετούς μήνες μετά το εξιτήριο, είναι πρακτικά ανέφικτη. Σε μια προσπάθεια να γίνει μια επιλογή αυτών που έχουν τη μεγαλύτερη πιθανότητα εκδήλωσης μακροχρόνιας COVID, οι πνευμονολόγοι του Ιατρείου χρησιμοποίησαν ένα καινοτόμο λογισμικό που έχει αναπτύξει startup εταιρεία πληροφορικής. Μέσω αλγορίθμων μηχανικής μάθησης, αξιολογώντας στοιχεία από το προφίλ των ασθενών και δεδομένα από τη νοσηλεία τους, προβλέπει με μεγάλο βαθμό πιστότητας τους «υποψήφιους» για Long COVID ασθενείς. Το ποσοστό επιβεβαίωσης όσων είχαν βαθμονομηθεί ως υψηλής πιθανότητας να εμφανίσουν το σύνδρομο έφτασε το 83%.

Η εφαρμογή έδωσε τη δυνατότητα στους γιατρούς να κάνουν μια λεπτομερή επανεξέταση σε συνολικά 330 ασθενείς που κλήθηκαν από 3 ως 5 μήνες μετά το εξιτήριο – δηλαδή σε ένα ποσοστό περίπου 7% όσων νοσηλεύτηκαν στις κλινικές COVID – να παράσχουν την απαραίτητη αγωγή σε όσους εμφάνισαν συμπτώματα και να παραπέμψουν όσους χρειάστηκε σε γιατρούς άλλων ειδικοτήτων.

Ο υπεύθυνος του Ιατρείου Long COVID του νοσοκομείου, πνευμονολόγος, επιμελητής Α’, Βασίλης Τσαούσης , μιλά στο iatronet.gr για την βραβευμένη πρωτοβουλία του νοσοκομείου και για την κρίσιμη συνεισφορά του αξιόπιστου εργαλείου.

Ποια κριτήρια λαμβάνονται υπόψη

Το Ιατρείο Long COVID που δημιουργήθηκε από το Πνευμονολογικό Τμήμα του Παπαγεωργίου και τη Γ’ Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική, απευθύνεται μόνο σε ασθενείς που έχουν νοσηλευτεί στις κλινικές COVID-19 του συγκεκριμένου νοσοκομείου. Οι ασθενείς δεν προσέρχονται αυτοβούλως, αλλά καλούνται από το Ιατρείο για επανεξέταση, με βάση την ιεράρχηση του κινδύνου που διατρέχουν να εμφανίσουν το σύνδρομο.

Μέσω και του Γραφείου Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων του νοσοκομείου, το Ιατρείο συνεργάστηκε με την εταιρία Collaborate Healthcare, που έχει αναπτύξει την καινοτόμα υπηρεσία αξιολόγησης. Με αλγόριθμους μηχανικής μάθησης, το εργαλείο προβλέπει ποιος έχει μικρή, μέτρια ή μεγάλη πιθανότητα νοσηλείας, με βάση κάποια δεδομένα προφίλ και νοσηλείας. Συγκεκριμένα, λαμβάνει υπόψη την ηλικία και το φύλο του ασθενούς, πιθανή παχυσαρκία και άλλα συνοδά νοσήματα, τη διάρκεια της νοσηλείας, την φαρμακευτική αγωγή που έλαβε, την υποξυγοναιμία και τις ανάγκες σε οξυγόνο, καθώς και άλλες παραμέτρους.

“Έτσι, είχαμε στα χέρια μας τη δυνατότητα να εστιάσουμε στους ασθενείς που είχαν τη μεγαλύτερη πιθανότητα και να καλέσουμε μόνο αυτούς”, αναφέρει ο κ. Τσαούσης, προσθέτοντας πως το γεγονός επέτρεψε τον ενδελεχή και όχι μόνο τυπικό ιατρικό έλεγχό τους. “Ο επανέλεγχος γίνεται με ένα πρωτόκολλο πολύ εκτενούς και αναλυτικής εξέτασης, που διαρκεί μια ώρα και περιλαμβάνει αξονική τομογραφία υψηλής ευκρίνειας, σπιρομέτρηση, αναπνευστικές δοκιμασίες, συμπλήρωση ερωτηματολογίου και άλλες εξετάσεις”.

Με βάση την βαθμονόμηση του λογισμικού, οι γιατροί κάλεσαν τους ασθενείς που είχαν μέτρια και υψηλή πιθανότητα εμφάνισης του συνδρόμου. Συνολικά, εξετάστηκαν 330 άτομα, σε χρονική απόσταση 3 ως 5 μηνών από το εξιτήριο, και ένα σημαντικό ποσοστό αυτών είχε κάποιο ή κάποια συμπτώματα, που επέμεναν και δεν μπορούσαν να αποδοθούν σε άλλη αιτία εκτός από τη λοίμωξη με COVID-19. Τα συνηθέστερα από αυτά ήταν χρόνιος βήχας, αίσθημα κόπωσης και καταβολής, διαταραχές στον ύπνο, άγχος και κατάθλιψη, αρθραλγίες, μυαλγίες και αρρυθμίες.

“Από τους ασθενείς που είχαν αξιολογηθεί ως υψηλής πιθανότητας, το 83% επαληθεύτηκε και τους δόθηκε η απαραίτητη υποστήριξη. Κάποιους τους παραπέμψαμε σε ψυχιάτρους, ορθοπαιδικούς και νευρολόγους, ενώ σε περίπου 15 άτομα δόθηκε ραντεβού για νέα επανεξέταση μετά από έξι μήνες”, αναφέρει ο κ. Τσαούσης.

Συμπτώματα μέχρι και 16 μήνες μετά

Μια γυναίκα 55 ετών που παρακολουθείται από το Ιατρείο Long COVID παρουσιάζει συμπτώματα όπως μυϊκή αδυναμία και καταβολή, που επιμένουν 16 ολόκληρους μήνες μετά την οξεία νόσηση από κορωνοϊό. Στη βιβλιογραφεία έχουν περιγραφεί περιστατικά με εμμένοντα συμπτώματα ως και 2 χρόνια μετά, που δεν μπορούν να δικαιολογηθούν.

“Ευτυχώς, έχουμε μόνο ένα περιστατικό με τόσο μεγάλη διάρκεια”, λέει ο κ.Τσαούσης και κάνει αναφορά στις ιδιαίτερες κοινωνικές προεκτάσεις που προκύπτουν, πέρα από την προφανή ταλαιπωρία της ασθενούς που αδυνατεί να εργαστεί. “Η γυναίκα αυτή έχει πάρει όλη την αναρρωτική άδεια που της αναλογεί, πλέον περνάει από επιτροπές, αλλά το long COVID δεν έχει κατοχυρωθεί νομικά και υπάρχει πλέον πρόβλημα βιοποριστικό. Υπάρχει μια παγκόσμια συζήτηση για το συγκεκριμένο φαινόμενο”, σημειώνει.

Ορισμένοι από τους ασθενείς που κλήθηκαν για επανεξέταση είχαν ήδη απευθυνθεί σε ιδιώτες γιατρούς για συμπτώματα που επέμεναν 8 και πλέον εβδομάδες μετά την οξεία νόσηση, σύμφωνα με τον ορισμό του Long COVID. Είχαν κάνει μια σειρά εξετάσεων και είχαν λάβει φαρμακευτική αγωγή. Σύμφωνα με τον πνευμονολόγο, “κάποιες από αυτές ήταν σωστές, κάποιες άλλες όχι. Πολλές φορές γινόταν μόνο μια συμπτωματική θεραπεία που μπορούσε να ‘κουκουλώσει’ τα συμπτώματα, χωρίς όμως να λύσει το πρόβλημα”.

Όπως επισημαίνει, η πρόσφατη βράβευση της πρωτοβουλίας ήταν μια αναγνώριση μιας κοπιαστικής διαδικασίας, που έγινε με πολλή προσπάθεια και εκτός ωραρίου, αλλά άξιζε τον κόπο.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Ηλικιωμένους στοχεύει το κύμα CoViD – Στοιχεία ΕΟΔΥ για ηλικίες και ισοζύγιο εισαγωγών – εξιτηρίων [πίνακας]

Posted on by grammateia

Ποιοι δείκτες έχουν αντιστρόφως ανάλογη τάση. Ποια είναι η πορεία τις τελευταίες εβδομάδες και τι προκύπτει από ελληνικές και ευρωπαϊκές εκθέσεις.

Ηλικιωμένοι είναι – κατά κύριο λόγο – οι ασθενείς με CoViD που νοσηλεύονται τον τελευταίο μήνα σε κλινικές και ΜΕΘ CoViD των ελληνικών νοσοκομείων.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΕΟΔΥ, η μέση ηλικία των διασωληνωμένων έφτασε την τελευταία εβδομάδα τα 76 έτη, φτάνοντας στο υψηλότερο σημείο από την έναρξη δημοσιοποίησης των εβδομαδιαίων επιδημιολογικών δελτίων, τον περασμένο Ιούλιο.

Πληροφορίες αναφέρουν πως και οι εισαγωγές αφορούν κυρίως άτομα μεγαλύτερων ηλικιών, οι οποίοι είναι ανεμβολίαστοι ή έχουν και υποκείμενα νοσήματα.

Το iatronet.gr επεξεργάστηκε τα στοιχεία του ΕΟΔΥ για τον τελευταίο μήνα (από την εβδομάδα 5 – 11 Σεπτεμβρίου έως την εβδομάδα 31 Οκτωβρίου – 6 Νοεμβρίου), τα οποία παρατίθενται στον πίνακα που ακολουθεί. Από τα στοιχεία προκύπτουν συνοπτικά τα εξής συμπεράσματα:

  • Ο εβδομαδιαίος αριθμός κρουσμάτων έχει διπλασιαστεί (από 33.590 σε 61.139).
  • Διπλασιασμός καταγράφεται στις εισαγωγές ασθενών με CoViD στα νοσοκομεία (1.460 από 793).
  • Παρά τη σημαντική αύξηση σε κρούσματα και εισαγωγές, ο αριθμός των διασωληνωμένων έχει υποχωρήσει (από 101 σε 89).
  • Σταθερός παραμένει ο εβδομαδιαίος αριθμός των θανάτων (από 137 σε 138).

Όπως έχει δείξει η μέχρι τώρα πορεία της πανδημίας, όμως, οι διασωληνωμένοι και οι θάνατοι αυξάνονται με χρονοκαθυστέρηση…

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΑΝΑ ΕΒΔΟΜΑ ΛΟΓΩ COVID

  ΕΒΔΟ-ΜΑΔΑ ΕΙΣΑ-ΓΩΓΕΣ ΕΞΙ-ΤΗΡΙΑ ΙΣΟ-ΖΥΓΙΟ* ΔΙΑΣΩ-ΛΗΝΩ-ΜΕΝΟΙ ΜΕΣΗ ΗΛΙΚΙΑ ΔΙΑΣΩΛ.
5-11/9 793 867 -74 101 70
12-18/9 818 754 +64 82 70
19-25/9 819 715 +104 79 70
26/9- 2/10 1.073 858 +215 66 72
3-9/10 1.102 881 +221 62 70
10-16/10 1.351 968 +383 74 73
17-23/10 1.291 1.095 +196 82 74
24-30/10 1.324 1.014 +310 85 73
31/10-6/11 1.460 1.246 +214 89 76

* (+) για περισσότερες εισαγωγές, (-) για περισσότερα εξιτήρια

Κρούσματα και ηλικιωμένοι

Τα στοιχεία του ΕΟΔΥ δείχνουν πως τον Οκτώβριο η μέση ηλικία των διασωληνωμένων είχε σημειώσει μεγάλη αύξηση και τον περασμένο μήνα, από 69 έτη στις αρχές Σεπτεμβρίου, σε 73 έτη. Την τελευταία εβδομάδα, η μέση ηλικία αυξήθηκε περαιτέρω, φτάνοντας στα 76 έτη.

Σύμφωνα με τα εβδομαδιαία στοιχεία του ΕΟΔΥ, όσο αυξάνονται τα κρούσματα στην Ελλάδα, τόσο αυξάνεται και η ηλικία των διασωληνωμένων.

Στην πρόσφατη έκθεση του Ευρωπαϊκού Κέντρου Κέντρου Νοσημάτων (ECDC) σημειώνεται, πάντως, πως υπάρχει μία αποκλιμάκωση στα κρούσματα μεταξύ ατόμων άνω των 65 ετών (εβδομαδιαία μείωση 13%). Καταγράφεται, επίσης, σταθεροποίηση στις νοσηλείες και μείωση στους θανάτους από CoViD μεταξύ των ατόμων της συγκεκριμένης ηλικιακής ομάδας.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Σχεδόν το 90% ανθρώπων με long-Covid δεν έχει επιστρέψει στο προηγούμενο επίπεδο υγείας [μελέτη]

Posted on by grammateia

Ο μέσος όρος συμπτωμάτων long COVID που αναφέρθηκε ήταν 8 για κάθε συμμετέχοντα.

Σχεδόν το 90% όσων ζουν με long COVID δεν έχουν επιστρέψει στα προ- COVID επίπεδα υγείας τους, αναφέρει νέα έρευνα.

Η έρευνα σε 988 συμμετέχοντες πραγματοποιήθηκε από το APC Microbiome Ireland, του University College Cork και δίνει πληροφορίες για την επίπτωση της μακράς COVID στην ποιότητα ζωής, στην ψυχική  και τη σωματική υγεία ανθρώπων στην Ιρλανδία. Η έρευνά δημοσιεύτηκε στο HRB Open Research.

Περισσότεροι από 2 στους 3 συμμετέχοντες συνεχίζουν να έχουν κόπωση, ταχυπαλμίες, πόνο στο θώρακα, ναυτία, προβλήματα μνήμης, μυϊκούς πόνους ή πόνο στις αρθρώσεις.

Ο μέσος όρος συμπτωμάτων long COVID που αναφέρθηκε ήταν 8 για κάθε συμμετέχοντα, ενώ ο μέσος χρόνος από την αρχική λοίμωξη ήταν 12 μήνες.

6 στους 10 χάνουν ημέρες από την εργασία

Υψηλό ποσοστό ασθενών με long COVID ανέφεραν οτι ακόμα είχαν μέτριο έως σοβαρό περιορισμό στην ικανότητα να διεκπεραιώνουν τις συνήθεις καθημερινές δραστηριότητες.

Σχεδόν 4 στους 10 είχαν σοβαρό περιορισμό στην ικανότητα εργασίας και 6 στους 10 έχασαν ημέρες εργασίας λόγω των συμπτωμάτων long COVID. Ποσοστό 16% των ερωτωμένων δεν μπορούσαν να εργαστούν το διάστημα της έρευνες λόγω long COVID και λάμβαναν επιδόματα.

Ο καθηγητής O’Mahony δήλωσε ότι οι αιτίες που ορισμένοι έχουν long COVID, και άλλο όχι, παραμένουν ασαφείς. Ενώ έχουν προταθεί πολλοί βιολογικοί μηχανισμοί, οι επιστήμονες εστιάζουν στο ρόλο του ανοσοποιητικού συστήματος και στο μικροβίωμα σε αυτές τις πολύπλοκες διαδικασίες νόσου.

Η πλειοψηφία τω ανθρώπων που ρωτήθηκαν είχαν ελαφρά έως μέτρια ένταση αρχική  COVID-19 και δεν χρειάστηκαν νοσηλεία τότε.

Ευρεία ακτίνα συστημάτων του οργανισμού επηρεάζεται από την COVID, όπως έδειξαν συστημικά, αναπνευστικά, καρδιαγγειακά, γαστρεντερικά, νευροψυχιατρικά και μυοσκελετικά συμπτώματα.

Η κόπωση είναι το πιο συχνό σύμπτωμα, σημείωσε ο O’Mahony.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Τρεις γιατροί της πρώτης γραμμής στη μάχη κατά της πανδημίας κάνουν τον απολογισμό τους

Posted on by grammateia
Η κληρονομιά της πανδημίας: μια γιγαντιαία υγειονομική πρόκληση, οι δύσκολες συνθήκες, τα λάθη και οι αστοχίες.
Τι σημαίνει να είσαι παρών στη μεγαλύτερη υγειονομική κρίση των τελευταίων χρόνων;
Ο ΚΟΡΟΝΟΙΟΣ ΑΛΛΑΞΕ ΤΑ ΠΑΝΤΑ στο πέρασμά του. Από τη μια μέρα στην άλλη μπήκαν στη ζωή μας τα αρνητικά ρεκόρ κρουσμάτων, ο φόβος της διασποράς, τα μέτρα προφύλαξης, τα υγειονομικά πρωτόκολλα, περιορισμένα ωράρια, αφανείς εστίες μετάδοσης, τα lockdowns και η τηλεργασία. Οι αλλαγές ήρθαν για να μείνουν επηρεάζοντας εκατομμύρια ανθρώπους και την καθημερινότητά τους, ενώ οι πολλαπλές απώλειες σε επίπεδο ανθρώπινο, κοινωνικό και ψυχικό είναι πλέον δεδομένες.
Την ίδια στιγμή, γιατροί και νοσηλευτές, τα τελευταία δυόμισι σχεδόν χρόνια, έδωσαν τη δική τους μάχη σε αλλεπάλληλες εφημερίες, δουλεύοντας με φρενήρεις ρυθμούς και ατελείωτα ωράρια, υπό εξαντλητικές συνθήκες, προκειμένου να συμβάλουν στη φροντίδα των ασθενών, τονίζοντας συνεχώς ότι το εμβόλιο είναι το μοναδικό όπλο έναντι του κορωνοϊού. Από την αρχή ήρθαν αντιμέτωποι με μια πρωτόγνωρη πραγματικότητα, ειδικές στολές, μάσκες και γάντια σε ένα πλήρως αποστειρωμένο περιβάλλον, ενώ τα βλέμματα ήταν ο μοναδικός τρόπος επικοινωνίας με τους ασθενείς και τους συγγενείς τους. Μέσα στους κλειστούς χώρους των μονάδων εντατικής θεραπείας τα γέλια εναλλάσσονταν με κλάματα και τα δάκρυα συγκίνησης με χαμόγελα ενθουσιασμού.
Από τότε πολλά άλλαξαν. Η ανάγκη για προσαρμογή και η επιθυμία για ελευθερία μάς έκαναν πιο ευέλικτους, ενώ ο κορωνοϊός εξακολουθεί να μας απασχολεί με το σύνδρομο Long Covid, μια παράλληλη πανδημία εντός της πανδημίας. Μιλώντας πριν από λίγες μέρες σε επιστημονική ημερίδα ο γνωστός λοιμωξιολόγος Σωτήρης Τσιόδρας δήλωσε: «Δυστυχώς, οι κοινωνίες άργησαν να αντιδράσουν, όπως και οι περισσότερες κυβερνήσεις, και ο κόσμος έχασε σιγά-σιγά την εμπιστοσύνη του στην επιστήμη. Υπήρξε μια τεράστια παγκόσμια αποτυχία. Μακάρι να μάθουμε από αυτήν».
Τι πήγε λάθος λοιπόν και ποιες ήταν οι αστοχίες; Αν γυρίζαμε τον χρόνο πίσω τι θα γινόταν διαφορετικά; Υπήρξε ελλιπής ανάλυση των σκληρών δεικτών; Γιατί έχουμε τόσους νεκρούς από την πανδημία; Λειτούργησε η υποχρεωτικότητα των εμβολίων στο ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό ή δημιούργησε κενά; Απέδωσαν τα lockdowns; Πόσο επηρεάστηκε το ιατρικό προσωπικό από την πανδημία; Τρεις κορυφαίοι γιατροί που βρέθηκαν από την αρχή αντιμέτωποι με τα διαδοχικά κύματα της πανδημίας προχωρούν στον δικό τους απολογισμό και εξηγούν τι σημαίνει να είσαι παρών στη μεγαλύτερη υγειονομική κρίση των τελευταίων χρόνων.
Γαρυφαλλιά Πουλάκου
Kαθηγήτρια Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και παθολόγος-λοιμωξιολόγος στο νοσοκομείο «H Σωτηρία»
Δύο σημαντικά μηνύματα διατηρώ στο μυαλό μου. Το ένα η ταχύτατη συσπείρωση της επιστήμης για την αντιμετώπιση ενός δραματικού εισβολέα που άλλαξε όσα η ανθρωπότητα θεωρούσε κεκτημένα εδώ και δεκαετίες. Η επίγευση εδώ είναι απόλυτα θετική. Η κοινωνία πρέπει να εδραιώσει την πίστη της στην επιστήμη και στη δέσμευση στο κοινό καλό. Το δεύτερο σημαντικό μήνυμα έχει να κάνει με τη διαχείριση της πληροφορίας στον σύγχρονο κόσμο και την ανεξέλεγκτη επίδραση της ηλεκτρονικής πληροφορίας. Εδώ η επίγευση είναι γλυκόπικρη. Η κοινωνία, συμπεριλαμβανομένης και της επιστημονικής κοινότητας εν μέρει, αποδείχθηκε ανέτοιμη να μεταβολίσει τον όγκο της εκπεμπόμενης πληροφορίας. Το αποτέλεσμα ήταν, στην καλύτερη περίπτωση, δυσπιστία, σύγχυση, στη χειρότερη ενστερνισμός θεωριών συνωμοσίας. Από την άλλη πλευρά, η θωράκιση απέναντι στις ψευδείς ειδήσεις ήταν ανύπαρκτη, με αποτέλεσμα τα fake news να καθοδηγούν μια σημαντική ομάδα του πληθυσμού που δεν είχε την ικανότητα να διακρίνει το πραγματικό από το κατασκευασμένο.
Η διαχείριση της πανδημίας του SARS-CoV-2 θα αποτελέσει, πιστεύω, ένα τεράστιο μάθημα για τη διαχείριση υγειονομικών (και όχι μόνο) κρίσεων στο μέλλον. Είναι προφανής η ανάγκη για επενδύσεις και σχεδιασμό στη δημόσια υγεία. Αυτό θα επιτρέψει ακόμη και σε λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες να αποφύγουν μελλοντικά την πανωλεθρία που προκαλεί ένα αιφνίδιο συμβάν. Μέχρι και σε επίπεδο χώρας, υπήρξαν μελέτες που ανέδειξαν γεωγραφικές διαφορές σε επίπεδο θνητότητας ασθενών που διασωληνώνονται λόγω Covid-19. Αυτό ενισχύει την ανάγκη ταχύτατης και αποτελεσματικής εκπαίδευσης σε εθνικό επίπεδο. Από την εμπειρία μου, μιλώντας με συναδέλφους περιφερειακών νοσοκομείων που ενεπλάκησαν στην αντιμετώπιση της Covid-19 μετά τα κύρια κέντρα αναφοράς, πιστεύω ότι η δημιουργία Κινητών Ομάδων Ειδικών, στελεχωμένων από υπηρετούντες σε έμπειρα κέντρα, που θα επισκέπτονται νεοσύστατες μονάδες αναλαμβάνοντας ενεργό κλινικό και επιτελικό ρόλο (εκτός από εκπαιδευτικό) είναι ένα μοντέλο που μπορεί να ενισχύσει την εξομοίωση προς τα πάνω στην παροχή φροντίδας σε περιόδους κρίσης.
Το δεύτερο που θα έκανα διαφορετικά, τώρα που έχουν όλοι εξοικειωθεί περισσότερο με τις τεχνολογίες, θα ήταν μια πιο στοχευμένη ενημέρωση ανά ομάδα πληθυσμού και με τη δυνατότητα συμμετοχής από την πλευρά του ακροατηρίου. Σημαντική θεωρώ θα ήταν η εμπλοκή ανθρώπων με επιρροή από άλλους χώρους εκτός της ιατρικής και της δημόσιας υγείας, που έχουν να καταθέσουν τη δική τους εμπειρία. Αυτό θα μπορούσε να εξαλείψει τις αμφιβολίες ενός σημαντικού ποσοστού της κοινής γνώμης που συντάχθηκε ατύπως πίσω από τους «αρνητές».
Είναι πεποίθησή μου ότι τα εμβόλια έσωσαν ζωές και μείωσαν το φορτίο των νοσούντων που είχαν ανάγκη νοσηλείας. Λυπάμαι πολύ για τις ζωές ανεμβολίαστων που χάθηκαν με τεράστιες συνέπειες για την οικογένεια που μένει πίσω, την ίδια στιγμή που άτομα μεγαλύτερης ηλικίας και με πολλές συννοσηρότητες είτε δεν νόσησαν καθόλου από Covid-19 είτε έπαιρναν το εξιτήριο για το σπίτι τους περπατώντας.
Η εξάλειψη των ανισοτήτων στην πρόσβαση στην υγεία ήταν μια μεγάλη πρόκληση, που άφησε πίσω αρκετές ομάδες πληθυσμού ακόμη και στις ανεπτυγμένες χώρες. Αναδείχθηκε γρήγορα, αλλά δεν διορθώθηκε εγκαίρως. Όσο, δε, για τις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες, το τίμημα ήταν δυσανάλογα μεγάλο λόγω της έλλειψης υποδομών, υγειονομικού εξοπλισμού, φαρμάκων και ισότιμης πρόσβασης στα εμβόλια. Πολλά από αυτά μπορούν να αποφευχθούν σε μια ενδεχόμενη νέα απειλή και αυτή είναι η παρακαταθήκη αυτής της πανδημίας.
Είναι πεποίθησή μου ότι τα εμβόλια έσωσαν ζωές και μείωσαν το φορτίο των νοσούντων που είχαν ανάγκη νοσηλείας. Λυπάμαι πολύ για τις ζωές ανεμβολίαστων που χάθηκαν, πολλές φορές ανθρώπων μέσης ηλικίας και κάτω, με τεράστιες συνέπειες για την οικογένεια που μένει πίσω, την ίδια στιγμή που άτομα μεγαλύτερης ηλικίας και με πολλές συννοσηρότητες είτε δεν νόσησαν καθόλου από Covid-19 είτε έπαιρναν το εξιτήριο για το σπίτι τους περπατώντας. Ήταν σκληρό να το βλέπεις δίπλα σου, αλλά και να το ακούς από τους ίδιους τους ασθενείς σου.
Ακούγοντας έναν αριθμό, η κοινή γνώμη αλλά και όλοι μας είναι φυσικό να σοκαριζόμαστε. Στην Ελλάδα η Επιτροπή υιοθέτησε εξ αρχής έναν σκληρό δείκτη, ο οποίος, από τη στιγμή που υπήρχαν θεραπείες για την Covid-19 και οι ασθενείς πέθαιναν από άλλη αιτία (τις συννοσηρότητές τους) αλλά έχοντας και Covid-19, οδήγησε σε μια υπερεκτίμηση των θανάτων που οφείλονται στην Covid-19. Προσωπικά πιστεύω ότι ο δείκτης της υπερβάλλουσας θνητότητας (excess mortality) που εκτιμά πόσοι περισσότεροι θάνατοι συμβαίνουν σε μια κοινότητα σε σχέση με το αναμενόμενο (π.χ. αντίστοιχη περίοδο προ των πανδημικών ετών) είναι πιο αξιόπιστος. Εκτιμώντας αυτό τον δείκτη, η Ελλάδα βρίσκεται σε εξαιρετική σειρά σε σχέση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες. Πιστεύω ότι η ανάλυση του ποσοστού των ατόμων που «πεθαίνουν από Covid-19» και εκείνων που «πεθαίνουν από άλλο αίτιο αλλά με Covid-19» έπρεπε να είχε ξεκινήσει νωρίτερα. Αυτό βέβαια δεν αναιρεί το γεγονός ότι η ροή της φροντίδας για τα υπόλοιπα νοσήματα, συμπεριλαμβανομένων των καρδιοπαθειών και της διάγνωσης και αντιμετώπισης του καρκίνου, πιθανώς να επιβραδύνθηκε σημαντικά στην πρώιμη φάση της πανδημίας. Υπάρχουν όμως στατιστικά μοντέλα που μπορούν να αναλογίσουν το ενδεχόμενο βάρος της πανδημίας και σε αυτό. Άρα η αποτίμηση της θνητότητας λόγω Covid-19 δεν μπορεί να γίνει με έναν μόνο δείκτη και χρειάζεται περαιτέρω ανάλυση.
Η υποχρεωτικότητα ποτέ δεν είναι η ιδεώδης προσέγγιση. Εξ ορισμού θα δημιουργήσει μια ομάδα που «δεν υποτάσσεται», η οποία θα παραμείνει αρνητική ακόμη και όταν όλα τα επιχειρήματά της θα έχουν αποδυναμωθεί. Υπάρχει όμως ένα ποσοστό που εξέφραζε τη λεγόμενη εμβολιαστική «απάθεια», δηλαδή δεν είχε ακόμη πεισθεί, ήθελε περισσότερο χρόνο, περισσότερες πληροφορίες, πιο στοχευμένη ενημέρωση. Δυστυχώς η εξέλιξη της πανδημίας δεν επέτρεπε μεγάλη ελαστικότητα χρόνου. Σε κάθε υγειονομικό χώρο η αποδοχή ήταν διαφορετική, ανάλογα με τον βαθμό της εμπλοκής του στη θεραπεία της Covid-19 και την ύπαρξη ηγετικής μορφής στην ενημέρωση (leadership). Γενικά στο νοσοκομείο «Σωτηρία», που αποτέλεσε εξ αρχής κέντρο αναφοράς για την Covid-19, τα ποσοστά συμμόρφωσης ήταν πολύ υψηλά. Τέλος, εργαζόμενοι στον χώρο της υγείας μη ιατροί ή νοσηλευτές σημειώνουν διεθνώς χαμηλότερα ποσοστά εμβολιασμού σε σχέση με το ιατρονοσηλευτικό προσωπικό. Αυτό αναδεικνύει από μόνο του ένα κενό στην πληροφόρηση, το οποίο ξεπερνιέται ή μετριάζεται με στοχευμένες δράσεις.
Κανένας από εμάς που βρεθήκαμε στην πρώτη γραμμή της πανδημίας δεν είναι πια ίδιος. Ο καθένας ανάλογα με την προσωπικότητά του κρατάει και διαφορετικά στοιχεία. Με φοβίζει πλέον όχι ο θάνατος, αλλά ο μοναχικός θάνατος. Το είδαμε τόσες φορές, όταν ήμασταν εμείς οι τελευταίοι που σφίξαμε το χέρι ανθρώπων οι οποίοι διασωληνώνονταν και δεν ήξεραν αν θα ξαναδούν τους δικούς τους. Είμαι όμως φύσει αισιόδοξος άνθρωπος. Κρατώ σαν ηθικό δίδαγμα ότι «το καλό θα νικήσει». Έχουμε σε μικρό χρονικό διάστημα γνώση, εμπειρία, θεραπείες και πρόληψη με τα εμβόλια. Η περιπέτεια αυτή με κάνει να εκτιμώ πιο πολύ τη χαρά της ζωής, την απόλαυση των οικογενειακών στιγμών, την αγκαλιά των αγαπημένων προσώπων που ακόμη και αυτή (των υπερηλίκων) τη στερηθήκαμε για να τους προφυλάξουμε. Θυμάμαι το βλέμμα των ασθενών μας που βγήκαν νικητές από δύσκολες μάχες και αυτό είναι η παρακαταθήκη μου για το μέλλον, ως ιατρού και ως ανθρώπου, μέχρι την επόμενη μάχη, αν χρειαστεί.
Ελένη Ισχάκη
Πνευμονολόγος-εντατικολόγος στο νοσοκομείο «Ευαγγελισμός»Η κ. Ελένη Ισχάκη
Για εμένα το σημαντικότερο γεγονός σε όλο αυτό το διάστημα είναι η ανάδειξη μιας κοινωνικής παθολογίας που έχει να κάνει με την εμπιστοσύνη, με την ικανότητα κριτικής σκέψης, με τις σχέσεις γενικά. Ο εγκλεισμός, ο φόβος, το ελεύθερο βήμα που είχαν όλοι στα διάφορα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ανέδειξαν ένα κομμάτι της ψυχολογίας των ανθρώπων που όλοι το καταλαβαίναμε αλλά ήταν πολύ ωραία καμουφλαρισμένο κάτω από το διαρκές τρέξιμο, την έλλειψη χρόνου και την απουσία ουσιαστικής επαφής με τον εαυτό μας και τους γύρω μας. Μεγάλες δυσκολίες έχουμε ξαναπεράσει και θα ξαναέλθουν στο μέλλον, είναι αναπόφευκτο. Ελπίζω αυτή η ιστορία να αποτελέσει ευκαιρία για όλους μας να καταλάβουμε πόσο σημαντικό είναι να εκπαιδεύουμε την ψυχή και το μυαλό μας, να σκεφτόμαστε πριν μιλήσουμε ή πράξουμε, να αντιληφθούμε ότι ζούμε ο ένας για τον άλλον και όχι για τον εαυτό μας. Γενικά, οφείλουμε να ωριμάσουμε. Και μιλάω σε πρώτο πληθυντικό γιατί αναφέρομαι σε όλους, ανεξαρτήτως θέσης, επαγγέλματος, προβολής ή μη.
Δεν είναι εύκολο να πει κάποιος τι θα έκανε διαφορετικά. Ήταν μια πρωτόγνωρη κατάσταση σε παγκόσμιο επίπεδο. Τα δεδομένα άλλαζαν μέρα με την ημέρα. Ποιος μπορεί να προβλέψει, να αποφασίσει και να πράξει σωστά; Και τι σημαίνει «σωστά»; Το μόνο που μπορώ να πω, γενικά, από μια θέση ασφάλειας βέβαια, μιας και δεν κλήθηκα να πάρω αποφάσεις που θα επηρέαζαν εκατομμύρια ανθρώπους, είναι ότι δεν μπορεί να υπάρχουν τα ίδια μέτρα παντού, δεδομένου ότι δεν είναι ούτε οι πεποιθήσεις ίδιες, ούτε οι ανάγκες. Ακόμα και μέσα στο ίδιο κράτος.
Το μεγαλύτερο λάθος θεωρώ ότι ήταν η υπερπροβολή και υπερέκθεση ιατρικών θεμάτων και επαγγελματιών υγείας. Αυτό είναι κάτι που υποστηρίζω από την πρώτη κιόλας ημέρα. Στην ιατρική, ακόμα και για ένα θέμα καλά τεκμηριωμένο, είναι πολύ δύσκολο να είναι κανείς απόλυτος, μιας και η γνώση εξελίσσεται. Πόσο μάλλον για ένα θέμα σε δυναμική εξέλιξη. Ιατρικές ορολογίες, λεπτομέρειες παθοφυσιολογίας και φαρμακολογίας, επιδημιολογικοί όροι και άλλα πολλά έγιναν θέμα συζήτησης από γνώστες και μη, γεγονός που μπέρδεψε τον κόσμο και αύξησε τις όποιες αμφιβολίες του.
Όσον αφορά τον τρόπο διαχείρισης των εμβολιασμών, η απάντηση είναι ναι. Το είδαμε και στην κλινική πράξη. Δυστυχώς, άφησαν να εννοηθεί ότι με το εμβόλιο δεν κολλάει κάποιος. Όπως και με όλα τα εμβόλια, ο στόχος είναι να βρει το όποιο παθογόνο τον οργανισμό σε ετοιμότητα να αντιδράσει. Και όντως, φάνηκε από τους εμβολιασμένους νοσήσαντες ότι ο βαθμός βαρύτητας της νόσου ήταν απείρως καλύτερος. Και δεν μιλάω για άτομα με επηρεασμένο ανοσοποιητικό, είτε λόγω νόσου είτε λόγω φαρμάκων, στα οποία ξέρουμε πόσο δύσκολο είναι να επιτευχθεί ανοσία. Μιλάω για τη συντριπτική πλειοψηφία του κόσμου. Μακάρι να μπορούσε να είχε γίνει ταυτόχρονα μαζικός εμβολιασμός. Τα αποτελέσματα θα ήταν πιο εντυπωσιακά, κυρίως στις νοσηλείες αλλά και στους θανάτους.
Το μεγαλύτερο λάθος θεωρώ ότι ήταν η υπερπροβολή και υπερέκθεση ιατρικών θεμάτων και επαγγελματιών υγείας. Αυτό είναι κάτι που υποστηρίζω από την πρώτη κιόλας ημέρα. Στην ιατρική, ακόμα και για ένα θέμα καλά τεκμηριωμένο, είναι πολύ δύσκολο να είναι κανείς απόλυτος, μιας και η γνώση εξελίσσεται. Πόσο μάλλον για ένα θέμα σε δυναμική εξέλιξη.
Νομίζω ότι η ανάλυση των δεικτών ως ένα σημείο επηρεάστηκε από τις ανάγκες που προέκυψαν λόγω οικονομικής επιβάρυνσης των κρατών. Έπρεπε να γίνουν παραδοχές και αποδοχές για να μη φτωχοποιηθούμε περαιτέρω. Σωστό ή λάθος, ποιος θα το κρίνει και από ποια θέση; Όσον αφορά τους νεκρούς, θα πρέπει κάποια στιγμή να αναφερθούμε στους νεκρούς από Covid-19 αλλά και στις παράπλευρες απώλειες που υπήρξαν λόγω μη λειτουργίας των δομών για τους λοιπούς ασθενείς. Όσον για την Covid-19, μιας και αυτή είναι η ερώτηση, ας πούμε ότι στην αρχή μας βρήκε όλους απροετοίμαστους και με άγνοια για την αντιμετώπιση της νόσου. Στην ουσία είχαμε μια συντηρητική και όχι αιτιολογική προσέγγιση της νόσου. Μαζικές εισαγωγές, ελάχιστα κρεβάτια και προσωπικό υγείας στις ΜΕΘ. Στην πορεία, άρχισε να ξεκαθαρίζει το τοπίο όσον αφορά τη νόσο, βγήκαν και παγκόσμιες οδηγίες αντιμετώπισής της. Άνοιξαν κρεβάτια, τα οποία όμως στελεχώθηκαν με τον ίδιο αριθμό γιατρών και νοσηλευτών. Δεν κάνει το κρεβάτι καλά τον ασθενή, ο γιατρός και ο νοσηλευτής τον κάνει. Βλέποντας τους σκληρούς δείκτες, όπως λέτε, άρχισε η ανακατανομή της τράπουλας, με μετακίνηση συναδέλφων από το ένα τμήμα στο άλλο. Αν κάποιος νομίζει ότι ένας γαστρεντερολόγος μπορεί να αντιμετωπίσει με την ίδια επάρκεια μια αναπνευστική ανεπάρκεια, τότε ας πάει σε πνευμονολόγο να κάνει την επόμενη κολονοσκόπηση. Το ίδιο ισχύει και για το νοσηλευτικό προσωπικό, το οποίο αποκτά εμπειρία στους ασθενείς με τους οποίους δουλεύει. Κινήσεις πανικού. Γενικά, το πρόβλημα ήταν η ανεπάρκεια του ΕΣΥ. Και αν εγώ έχω την τύχη να δουλεύω σε ένα μεγάλο νοσοκομείο, τον «Ευαγγελισμό», το οποίο εν μέσω αυτής της κατάστασης είχε περισσότερα μέσα και προσωπικό σε σχέση με άλλα, τι να πουν μικρότερα περιφερειακά νοσοκομεία, τα οποία είναι αφημένα στην τύχη τους και στο φιλότιμο των εργαζομένων εκεί;
Επιτρέψτε μου όμως να αναφερθώ και στις παράπλευρες απώλειες των υπόλοιπων ασθενών. Ένα λάθος ήταν ότι σταμάτησε ο χρόνος για τα πάντα, πλην του Covid. Οι επαγγελματίες υγείας ερχόμαστε καθημερινά σε επαφή με μεταδιδόμενα νοσήματα και ο Covid είναι ένα από αυτά. Αν εξαιρέσουμε το πρώτο κύμα, όταν ακόμα ψαχνόμασταν για το τι γίνεται, έπρεπε κατά τη γνώμη μου τα πάντα να δουλεύουν όπως πριν για τους άλλους ασθενείς, με τη βοήθεια των ιδιωτικών νοσοκομείων, αφιλοκερδώς. Είδαμε καρκίνους σε προχωρημένα στάδια, εμφράγματα μη αντιμετωπιζόμενα, απώλεια ελέγχου σε χρόνια νοσήματα και όλα αυτά γιατί;
Στο θέμα του σκεπτικού της υποχρεωτικότητας για το ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό και το αν αυτό είχε θετικό ή αρνητικό αποτέλεσμα, θα έλεγα ότι κανείς δεν μπορεί να υποχρεώσει κανέναν να κάνει κάτι στο σώμα του. Καταλαβαίνω το σκεπτικό της υποχρεωτικότητας, δεν καταλαβαίνω τον εκβιασμό στους συναδέλφους και την εξαθλίωση που τους έχουν επιβάλει. Στο κάτω κάτω, στην πορεία, ακόμα και οι εμβολιασμένοι κόλλησαν και μετά την καραντίνα τους επέστρεψαν στη δουλειά. Δεν καταλαβαίνω γιατί ένας μη εμβολιασμένος δεν μπορεί να κάνει το ίδιο. Μπορεί να ταξιδέψει παντού, μπορεί να εργαστεί παντού αλλά όχι σε νοσοκομείο; Όλοι μπορούμε να δουλέψουμε με ασφάλεια, αρκεί να ελεγχόμαστε συχνά και να φοράμε μάσκα, η οποία αποδείχτηκε το καλύτερο προληπτικό μέτρο. Δημιουργήθηκαν κενά, εννοείται, σε μια περίοδο που δεν περίσσευε και δεν περισσεύει κανείς.
Κατά τη γνώμη μου, εκτός από το πρώτο lockdown, τα επόμενα δεν έπρεπε να γίνουν. Ο κόσμος κουράστηκε και άρχισε να βρίσκει τρόπους να επιβιώσει οικονομικά και ψυχικά, και όλοι ξέρουμε ότι αυτό γίνεται μέσω της επαφής. Τελικά έγιναν περισσότερες συναθροίσεις από αυτές που θα γίνονταν αν συνεχιζόταν η ζωή κανονικά. Απλώς έπρεπε να γίνονται μαζικοί έλεγχοι ανά τακτά διαστήματα και να επιβάλλεται αυστηρή καραντίνα στους νοσήσαντες και τις επαφές τους. Για να επιτύχει όμως αυτό χρειάζεται υψηλό αίσθημα προσωπικής ευθύνης και ενσυναίσθησης, γεγονός που μας παραπέμπει στην πρώτη ερώτηση.
Όσον αφορά το επιστημονικό κομμάτι, κέρδισα πολλές γνώσεις και εμπειρίες. Στο προσωπικό κομμάτι, μπορώ να πω ότι για δύο τουλάχιστον χρόνια δούλευα ασταμάτητα, πάρα, μα πάρα πολλές ώρες! Μεγάλη υπερένταση, που μου κόστισε σε διαταραχές ύπνου. Στερήθηκα τους δικούς μου ανθρώπους αρκετά, προσπαθώντας να τους «προστατεύσω» από τη δική μου υπερέκθεση στον ιό. Πλέον, βγαίνοντας από όλο αυτό προσπαθώ να αναπληρώσω τον χαμένο χρόνο κάνοντας πολλά παράλληλα πράγματα «εξωσχολικά», τα οποία μου έχουν λείψει. Και τα απολαμβάνω όλα σε υπέρτατο βαθμό.
Ευάγγελος Καϊμακάμης
Πνευμονολόγος – εντατικολόγος στο νοσοκομείο «Παπανικολάου»
Ήταν μια πρωτόγνωρη εμπειρία για τους υγειονομικούς, με εξαντλητικές συνθήκες και ωράρια εργασίας, απίστευτη πίεση στο σύστημα υγείας και αντιμετώπιση καινούριων καταστάσεων για τους γιατρούς των Μονάδων Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ). Ήταν η πρώτη φορά στην καριέρα μου που έπρεπε να αντιμετωπίσω και να λειτουργήσω αποτελεσματικά σε συνθήκες πανδημίας, χωρίς να δικαιούμαστε άδεια για πάνω από δυο χρόνια και βιώνοντας μια διαρκή πάλη με τον θανατηφόρο ιό σε πραγματικά βαρέως πάσχοντες ασθενείς. Το επίπεδο συνεργασίας μεταξύ των συναδέλφων και η ανάγκη οργάνωσης και εξοπλισμού των ΜΕΘ πέρασε σε άλλο επίπεδο μέσα από αυτήν τη δύσκολη κατάσταση και νομίζω ότι όλοι γίναμε πολύ πιο συνειδητοποιημένοι και ικανοί λειτουργοί υγείας.
Αν γύριζα τον χρόνο πίσω τι θα έκανα διαφορετικά; Θα μιλήσω κυρίως για τον τομέα της αντιμετώπισης των βαρέως πασχόντων, μιας και αυτός είναι ο δικός μου κλάδος και μπορώ να έχω αποκρυσταλλωμένη άποψη: το μόνο που θα έπρεπε να έχει γίνει διαφορετικά θα ήταν η πιο έγκαιρη επάνδρωση και εξοπλισμός των ΜΕΘ, και αναφέρομαι βέβαια στην περίοδο προ της έναρξης της πανδημίας, ώστε να μη φτάσουμε να τρέχουμε μέχρι την τελευταία στιγμή για να καλύψουμε κενά σε ιατρικό, νοσηλευτικό προσωπικό και εξοπλισμό, τα οποία χρόνιζαν. Σε πολλές περιπτώσεις τα κενά αυτά υπάρχουν ακόμα (π.χ. η ανάγκη για περισσότερους μόνιμους και άρτια εκπαιδευμένους νοσηλευτές ΜΕΘ, έναν ιδιαίτερα απαιτητικό σε εμπειρία και κατάρτιση νοσηλευτικό ρόλο).
Δεν μπορώ να πω ότι η αντιμετώπιση της πανδημίας χαρακτηρίστηκε από πραγματικά μεγάλα λάθη, εξάλλου η φύση και η έκτασή της ήταν τέτοια που «γονάτισε» σχεδόν όλα τα συστήματα υγείας, ακόμα και παραδοσιακά πιο προηγμένων χωρών. Αν θα έπρεπε να εστιάσω σε κάτι, αυτό θα ήταν η μεγάλη καθυστέρηση στην απόφαση εμβολιασμού όλων των ευπαθών ομάδων και η μη υποχρεωτικότητα των εμβολιασμών σε όλο τον πληθυσμό, τη στιγμή που άλλα, απείρως πιο αυστηρά και επίπονα μέτρα (όπως το παρατεταμένο lockdown επιχειρήσεων και δραστηριοτήτων) έθιξαν μεγάλη μερίδα του κόσμου. Ένας πιο έγκαιρος και μαζικός εμβολιασμός θα είχε σταματήσει τη μεγάλη ροή των εισαγωγών στα νοσοκομεία πολύ πιο γρήγορα (τουλάχιστον μετά το δεύτερο κύμα) και θα είχε σώσει χιλιάδες ζωές. Επομένως, θεωρώ ότι θα έπρεπε να έχει επικοινωνηθεί πολύ καλύτερα η αξία του εμβολιασμού και να παταχθούν από την αρχή οι όποιες –εγκληματικές, κατά τη γνώμη μου– αντιεπιστημονικές φωνές.
Η αξία των εμβολιασμών ήταν ανεκτίμητη και αδιαμφισβήτητη. Ουσιαστικά ήταν η ειδοποιός διαφορά που κατέστησε τον ιό λιγότερο θανατηφόρο και οδήγησε στη σχετική ύφεση της πανδημίας που παρατηρούμε το τελευταίο διάστημα, ακόμα και με τα πολύ πιο μεταδοτικά νέα στελέχη του ιού.
Η αξία των εμβολιασμών ήταν ανεκτίμητη και αδιαμφισβήτητη. Ουσιαστικά ήταν η ειδοποιός διαφορά που κατέστησε τον ιό λιγότερο θανατηφόρο και οδήγησε στη σχετική ύφεση της πανδημίας που παρατηρούμε το τελευταίο διάστημα, ακόμα και με τα πολύ πιο μεταδοτικά νέα στελέχη του ιού. Εδώ να τονίσουμε ότι πρέπει να έχουμε συνεχή επαγρύπνηση καθώς νέα, διαφορετικά στελέχη μπορούν να εμφανιστούν, οπότε η συνέχιση του εμβολιαστικού προγράμματος με τα νεότερα πολυδύναμα εμβόλια θα πρέπει να παραμένει υψηλή προτεραιότητα στους σχεδιασμούς μας.
Έχω την αίσθηση ότι η κυβέρνηση είχε πάντοτε μπροστά της μια ατέρμονη σειρά από διλήμματα ανάμεσα σε αυστηρότερα και επώδυνα οικονομικά μέτρα και μια πιο χαλαρή στρατηγική, και οι επιλογές δεν ήταν ποτέ εύκολες. Ένας γιατρός αβίαστα θα πρότεινε ένα καθολικό lockdown διαρκείας μέχρι να ελεγχθεί στοιχειωδώς η ροή σοβαρών περιστατικών στις κλινικές και τις ΜΕΘ, όμως δεν θα είχαν την ίδια γνώμη οι επαγγελματίες πλείστων κλάδων, και αυτό είναι απολύτως λογικό! Τελικά ποιος μπορεί να πει υπεύθυνα τι θα σκοτώσει περισσότερους, ο ιός ή η οικονομική καταστροφή;
Όσο για τους νεκρούς από τον ιό, νομίζω ότι η χρόνια υποστελέχωση του ΕΣΥ τα τελευταία χρόνια έπαιξε ρόλο, όπως και το γεγονός ότι η χώρα μας ήταν σχεδόν μόνιμα στην τελευταία θέση στο ποσοστό εμβολιασμών ανάμεσα στις λεγόμενες δυτικές χώρες… Επίσης, όταν μια μονάδα/κλινική λειτουργεί στο 100% της δυναμικότητάς της (για να μην πω και πολύ παραπάνω, πολύ συχνά), έχει αποδειχθεί με διεθνείς μελέτες ότι πέφτει σημαντικά η απόδοση και η αποτελεσματικότητα στην παροχή υψηλού επιπέδου υπηρεσιών υγείας. Έτσι, μια χρονίως πιεζόμενη υπερβολικά ΜΕΘ, λόγου χάρη, δεν μπορεί να έχει τα ίδια υψηλά ποσοστά επιβίωσης με μια αντίστοιχης δυναμικότητας και εμπειρίας που δεν δέχεται αυτή την πίεση.
Κατά την προσωπική μου άποψη και εμπειρία από τον χώρο των ΜΕΘ, το μέτρο της υποχρεωτικότητας των εμβολίων στο ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό λειτούργησε θετικά, ενώ οι ελλείψεις προσωπικού που δημιούργησε ήταν σαφώς περιορισμένες. Εγώ πάντως δεν μπορώ να διανοηθώ ένας υγειονομικός που νοιάζεται για την επιστήμη του, και κυρίως για τους ασθενείς του, να μην επιθυμεί να εμβολιαστεί!
To πρώτο lockdown, το οποίο ήταν και το πιο έγκαιρα πραγματοποιημένο, ήταν άκρως αποτελεσματικό και κατέταξε την Ελλάδα στις χώρες με τα πιο λίγα κρούσματα στο πρώτο κύμα της πανδημίας. Από εκεί και πέρα υπήρξε μια χαλάρωση που προκάλεσε την καθυστερημένη έναρξη του επόμενου περιορισμού, με αποτέλεσμα να χαθεί ο έλεγχος της ροής των κρουσμάτων και να πιεστεί υπερβολικά το σύστημα υγείας.
Από προσωπικής άποψης, ήταν ένα διάστημα έντονης σωματικής και ψυχολογικής πίεσης, νομίζω όλοι φτάσαμε στα όρια της επαγγελματικής εξουθένωσης, ενώ την ίδια στιγμή είχαμε τη συνεχή αγωνία να προσφέρουμε όσο μπορούσαμε περισσότερα στους βαρέως πάσχοντες συνανθρώπους μας. Για μένα ήταν πραγματική προσωπική ήττα όταν βίωνα τον θάνατο ενός ασθενούς μου, σε αντίθεση με την ανείπωτη χαρά και ηθική ικανοποίηση όταν έβλεπα άλλους ασθενείς να επιβιώνουν και να βγαίνουν νικητές από τον χώρο της ΜΕΘ. Πολλές φορές, μάλιστα, τα αντικρουόμενα αυτά συναισθήματα συνέβαιναν κατ’ επανάληψη μέσα σε μια μέρα εργασίας! Μετά από όλη αυτή την εμπειρία, νιώθω πιο ολοκληρωμένος επιστήμονας και πιο δυνατός, αν και νομίζω πως μαζί με την πανδημία έφυγε ένα κομμάτι της συλλογικής μας «αθωότητας».
Πηγη: http://medispin.blogspot.com/

Επιστήμονες εξηγούν τι είναι το κώμα Covid-19 που έχουν ασθενείς σε ΜΕΘ

Posted on by grammateia
Επιστήμονες δίνουν εξηγήσεις σχετικά με τι μπορεί να είναι το κώμα Covid-19, το οποίο παθαίνουν αρκετοί ασθενείς σε ΜΕΘ μετά την αποσωλήνωση τους.

Μια νέα αμερικανική επιστημονική μελέτη εκτιμά ότι αυτή η ιδιαίτερη αντίδραση, που έχουν πολλοί ασθενείς με Covid-19, οι οποίοι πέρασαν επί εβδομάδες ή και μήνες διασωληνωμένοι σε μονάδα εντατικής θεραπείας (ΜΕΘ) χωρίς να ανακτούν αμέσως τη συνείδηση τους μετά τη διακοπή της νάρκωσης, αλλά να παραμένουν για μέρες ή ακόμη και για εβδομάδες σε μια κατάσταση κώματος, οφείλεται σε μια κατάσταση νάρκης ή λήθαργου που ο εγκέφαλος γεννά προκειμένου να προστατεύσει τα εγκεφαλικά κύτταρα από βλάβη λόγω της έλλειψης οξυγόνου (υποξία).

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τους καθηγητές νευροεπιστήμης Νίκολας Σιφ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κορνέλ και αναισθησιολογίας Έμερι Μπράουν του ΜΙΤ και της Ιατρικής Σχολής του Χάρβαρντ, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των ΗΠΑ (PNAS), βρήκαν ότι περίπου το ένα τέταρτο των ασθενών με σοβαρή Covid-19 που επιβίωσαν μετά από διασωλήνωση τους σε ΜΕΘ, χρειάστηκαν περισσότερες από δέκα μέρες για να ανακτήσουν κανονικά τη συνείδηση τους. Όσο μεγαλύτερη ήταν η έλλειψη οξυγόνου ενόσω βρίσκονταν διασωληνωμένοι, τόσο πιο καθυστερημένη ήταν στη συνέχεια η ανάκτηση της συνείδησης τους.

Οι Αμερικανοί επιστήμονες προτείνουν ότι το εν λόγω κώμα είναι μια κατάσταση αυτοπροστασίας που έχει ως αποτέλεσμα την παρατεταμένη ανάκτηση της συνείδησης σε αρκετούς ασθενείς που πέρασαν βαριά Covid-19 και κάποια στιγμή αποσωληνώθηκαν. Κάτι ανάλογο, όπως είπαν, συμβαίνει σε ένα ποσοστό ασθενών σε κώμα μετά από καρδιακή ανακοπή, καθώς επίσης σε κάποια ζώα όπως οι χελώνες.

Διαδικασία δύο σταδίων

Εφόσον αυτή η θεωρία είναι ορθή, όπως επισημαίνουν, χρειάζεται μια διαδικασία δύο σταδίων για την καλύτερη επαναφορά της συνείδησης των ασθενών που εμφανίζουν κώμα μετά την αποσωλήνωση τους στη ΜΕΘ. Αρχικά προτείνουν τη χορήγηση στους κωματώδεις ασθενείς πεπτιδίων Szeto-Schiller (μικρών πρωτεϊνών) που ενισχύουν την παραγωγή του ζωτικού μορίου ενεργειακού μεταβολισμού ΑΤΡ, έτσι ώστε να αποκατασταθεί η ικανότητα των εγκεφαλικών κυττάρων να παράγουν ενέργεια. Σε δεύτερο στάδιο, προτείνεται η χορήγηση ζεύγους φαρμάκων που θα αποκαταστήσουν τη νευρωνική δραστηριότητα και επικοινωνία μέσω ενίσχυσης των νευροδιαβιβαστών γλουταμάτη και ακετυλοχολίνη.

Όταν οι ασθενείς αποτυγχάνουν να ανακτήσουν τη συνείδηση τους, οι γιατροί μπορεί να προχωρήσουν σε διακοπή υποστήριξης του ασθενούς. Το χρονικό όριο συνήθως τίθεται στις 14 μέρες το πολύ στους ασθενείς με καρδιακή ανακοπή, ενώ για τους ασθενείς με Covid-19 δεν υπάρχει αντίστοιχο όριο. Μετά τα ευρήματα τους, οι ερευνητές ανέφεραν ότι, εφόσον οι ασθενείς δεν έχουν βλάβες στον εγκέφαλο, οι γιατροί θα πρέπει να αποφεύγουν να κάνουν δυσοίωνες προβλέψεις για τη δυνατότητα του ασθενούς να βγει από το κώμα Covid-19.

 

Πηγη: https://www.dikaiologitika.gr/