Συντάκτης: grammateia

Ευρύτερη συζήτηση σχετικά με το ποια επιστημονική έρευνα πρέπει να είναι ανοιχτή στην πρόσβαση
Στην ευρύτερη συζήτηση σχετικά με το ποια επιστημονική έρευνα θα πρέπει έχει ανοιχτή πρόσβαση αναφέρεται άρθρο του Nature, με αφορμή φήμες ότι η δωρεάν πρόσβαση στην έρευνα για την COVID παρότι ισχύει ακόμα δεν θα κρατήσει για πολύ. Στην αρχή της πανδημίας της COVID-19, επιστημονικά περιοδικά έσπευσαν να αφήσουν την έρευνα για το ζήτημα προσβάσιμη στην ανάγνωση – προσωρινά τουλάχιστον. Οι εργασίες για τη νόσο ή τον ιό SARS-CoV-2 θα είναι δωρεάν «τουλάχιστον για τη διάρκεια της επιδημίας», δήλωσαν εκδότες συνδρομητικών περιοδικών τον Ιανουάριο του 2020, μόλις ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κήρυξε για πρώτη φορά την COVID-19 κατάσταση έκτακτης ανάγκης για τη δημόσια υγεία ή PHEIC. Τώρα η πανδημία διανύει τον τρίτο χρόνο της και κυκλοφορούν αναφορές ότι το τέλος της ελεύθερης πρόσβασης στην έρευνα για την COVID-19 πλησιάζει. Αν αυτό ισχύει, θα υποδηλώνει ότι οι εκδότες έχουν αποφασίσει ότι η κατάσταση έκτακτης ανάγκης για την COVID-19 έχει τελειώσει πριν αυτό το αποφασίσουν οι παγκόσμιες υγειονομικές αρχές. Η συζήτηση ξεκίνησε τον Αύγουστο, όταν ένας υποστηρικτής της ανοιχτής πρόσβασης στην έρευνα προειδοποίησε ότι η έρευνα που σχετίζεται με την COVID επέστρεφε πίσω στην κατάσταση με τις πληρωμές. «Αυτό είναι τόσο απογοητευτικό όσο και ανησυχητικό», έγραψε ο Robert Kiley, ο οποίος είναι επικεφαλής στο coAlition S στο Στρασβούργο της Γαλλίας, μια ομάδα χρηματοδότων που υποστηρίζει την πρωτοβουλία της ανοιχτής πρόσβασης Plan S. Ο Kiley αναφέρθηκε σε μια ανάλυση για τις επιπτώσεις που θα είχε το σταμάτημα της ανοιχτής πρόσβασης στην έρευνα για την COVID-19, η οποία ανατέθηκε και συγχρηματοδοτήθηκε από τη φιλανθρωπική οργάνωση Wellcome με έδρα το Λονδίνο, τον χρηματοδοτικό οργανισμό Έρευνας και Καινοτομίας του Ηνωμένου Βασιλείου και το Ίδρυμα Bill & Melinda Gates στο Σιάτλ της Ουάσιγκτον. «Αρκετοί [εκδότες] έχουν ήδη αρχίσει να επαναφέρουν τις χρηματικές αμοιβές (paywalls)», ανέφερε το άρθρο του, που δημοσιεύτηκε στο διαδίκτυο τον Ιούνιο. Ωστόσο, τα στοιχεία που παρέθετε, δεν ήταν αρκετά για αυτή τη δήλωση, είπε η Hannah Hope , επικεφαλής της ανοιχτής έρευνας στο Wellcome, που έχει πρωτοστατήσει στις προσπάθειες για να ανοίξει η έρευνα σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης για τη δημόσια υγεία. Η δήλωση είχε στηριχθεί εν μέρει σε «υποθέσεις» που έκαναν άτομα που είχαν δώσει συνέντευξη στην εν λόγω ανάλυση, όπως και στο γεγονός ότι οι συγγραφείς παρατήρησαν ότι ορισμένοι εκδότες είχαν κλείσει διαδικτυακές πύλες πληροφοριών για την COVID-19, ανέφερε η Hope. Η εικασία σχετικά με το πότε ή εάν τα περιοδικά θα κλείσουν την ανοιχτή πρόσβαση στην έρευνα για την COVID-19 είναι μέρος της ευρύτερης συζήτησης σχετικά με το ποια επιστημονική έρευνα πρέπει να είναι δωρεάν. Καθώς το κίνημα της ανοιχτής πρόσβασης εξαπλώνεται, πολλές πρωτογενείς έρευνες, ιδιαίτερα σε ιατρικούς τομείς, είναι ανοιχτές στην ανάγνωση και στην επαναχρησιμοποίηση, αν και εξακολουθούν να ακούγονται επιχειρήματα σχετικά με τον καλύτερο τρόπο χρηματοδότησης

Πηγη:HealthDaily

Με δεδομένη την αντίδραση μεγάλων μαζών του πληθυσμού αλλά και ολόκληρων επαγγελματικών κλάδων, μήπως τα πήγαμε καλά τελικώς;

Γ. ΚΑΡΓΙΟΛΑΚΗΣ: Δεν έχουμε φτάσει σε μια τελική κατάσταση για να απαντηθεί πλήρως αυτή η ερώτηση. Όμως, με βάση τα δεδομένα που έχουμε μέχρι στιγμής, αποδεικνύεται ότι η εξαιρετική αρχική αντίδραση μέχρι τον Μάιο του 2020 ήταν πυροτέχνημα και τελικά δεν υπήρξε πολιτική βούληση για μια αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση της πανδημίας. Η αντίδραση αυτή εξάλλου ήταν αποτέλεσμα της κακής επικοινωνιακής πολιτικής που ακολουθήθηκε σε συνδυασμό με την αδυναμία κυβερνήσεων και επαγγελματικών κλάδων να σπάσουν αυγά.

Γ. ΠΑΠΠΑΣ: Το ότι είμαστε στον ευρωπαϊκό μέσο όρο σε εμβολιαστική κάλυψη δεν λέει πολλά, αν λάβει κανείς υπόψη ότι εκεί εμπεριέχονται και χώρες της Ανατολικής Ευρώπης με πολύ χαμηλά ποσοστά εμβολιασμού. Όχι, δεν πήγαμε καλά, κυρίως επειδή δεν προσπαθήσαμε και δεν προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε την παραπληροφόρηση για όλες τις παραμέτρους της πανδημίας, σε όλα τα επίπεδα.

Γ. ΠΡΑΣΣΑΣ: Παρά τις κραυγές της σχετικής μειοψηφίας του αντιεμβολιαστικού κινήματος, η μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών έδειξε πολύ μεγάλη υπευθυνότητα και σύνεση στα αναπόφευκτα «δύσκολα» ομολογουμένως προτεινόμενα μέτρα δημόσιας υγείας στα πρώτα δυο-τρία εκρηκτικά χρόνια της πανδημίας. Και μέσα κλείστηκαν όταν τους ζητήθηκε ώστε να κερδηθεί χρόνος (μέχρι να έρθουν τα εμβόλια), και μαζικά εμβολιάστηκαν όταν βγήκαν τα εμβόλια, και σε αρκετά ικανοποιητικό βαθμό έδειξαν προσαρμογή στη χρήση μάσκας, τεστ κλπ. Είναι δυστυχώς η πρώτη φορά τώρα που ένα μεγάλο μέρος αυτών των «συμμάχων της δημόσιας υγείας» δείχνει με τη συμπεριφορά του μια εμφανώς μικρότερη εμπιστοσύνη στις Αρχές, που την ωθεί να γυρνά (συχνά αυτοκαταστροφικά) την πλάτη της στις επίσημες συστάσεις και προτροπές. Και την κυρία ευθύνη για αυτό το έλλειμμα εμπιστοσύνης τη φέρουν κατά την άποψή μου οι ίδιες αρμόδιες Αρχές, για λόγους που τους έχουμε υπεραναλύσει (λάθος επικοινωνιακοί χειρισμοί, υπερβολική ανοχή στην παραπληροφόρηση, αμφιταλαντευόμενα μηνύματα κλπ.). Χρήσιμοι οι απολογισμοί, αλλά αυτό που προέχει τώρα για τη δημόσια υγεία είναι να αφήσουμε στην άκρη τα σημεία πόλωσης και διαφωνίας (π.χ., τη συζήτηση γύρω από το όφελος του τακτικού επαναληπτικού εμβολιασμού των παιδιών) και να συμφωνήσουμε ξανά συλλογικά σε αυτά που (αν αφήναμε το θυμικό μας να ηρεμήσει) θα προέκυπταν ως απλή λογική στους περισσότερους. Το κυριότερο; Ο επαναληπτικός τακτικός εμβολιασμός όσων είναι άνω των 50-60 ετών. Και για COVID, και για γρίπη. Μπαίνουμε στον χειμώνα και δεν υπάρχει ούτε ένας λόγος κάποιος (ειδικά) που είναι πάνω από 50-60 ετών να το σκέφτεται. Τα εμβόλια είναι ασφαλέστατα και έχουν τεράστιο πλεόνασμα οφέλους/κόστους, ειδικά στις κατηγορίες αυτές. (Για όλες τις ηλικίες υπάρχει πλεόνασμα, αλλά είπαμε: ας μείνουμε αρχικά στα εντελώς προφανή). Δεν φαίνεται να έχει μεγάλη διάφορα ποιο επαναληπτικό εμβόλιο θα επιλέξει κανείς. Το σημαντικό είναι να ξανατονώσουμε τις αμυντικές γραμμές μας (κατά βάση τα εξουδετερωτικά αντισώματα) που γνωρίζουμε ότι φθίνουν μετά από κάποιους μήνες. Είναι απελπιστικά χαμηλά τα ποσοστά συμμετοχής ακόμη και των ηλικιωμένων στις αναμνηστικές δόσεις. Κι αν δεν αλλάξει αυτό, θα πληρώσουμε αχρείαστα πολύ μεγαλύτερο τίμημα στους επόμενους μήνες.

Σήμερα, είμαστε καλύτερα από ποτέ απέναντι στην πανδημία; Δεν βάζω τους αντιεμβολιαστές στην κουβέντα. Εμείς οι υπόλοιποι. Λογικά είμαστε, ναι;

Γ. ΚΑΡΓΙΟΛΑΚΗΣ: Δεν ξεχωρίζω την κοινωνία σε εμβολιασμένους και αντιεμβολιαστές, αλλά τη βλέπω ως σύνολο. Συνολικά λοιπόν, και σε παγκόσμιο επίπεδο, έχουμε πολλά εμβόλια, κάποιες θεραπευτικές προσεγγίσεις και σίγουρα μεγαλύτερη εμπειρία στη διαχείριση περιστατικών. Από την άλλη, όμως, έχουμε έντονη κόπωση των επαγγελματιών υγείας, και πλήρη παραίτηση της κοινωνίας και της πολιτείας απέναντι στις ορέξεις του ιού. Η ανοσολογική κάλυψη θεωρητικά είναι πολύ καλύτερη πλέον, όμως υπάρχουν αρκετές αβεβαιότητες, ειδικά ως προς τις μελλοντικές παραλλαγές, οπότε μένει πρακτικά να δούμε αν είμαστε όντως καλύτερα ή αν απλά έχουμε αποδεχτεί ως κοινωνία μια νέα κατάσταση που περιλαμβάνει μείωση του προσδόκιμου ζωής, περισσότερους θανάτους ετησίως λόγω COVID-19 και ένα αξιοσημείωτο ποσοστό ανθρώπων με long COVID.

Γ. ΠΑΠΠΑΣ: Θεωρητικά ναι, έχουμε ισχυρή προστασία απέναντι στη σοβαρή νόσο με τον κατάλληλα χρονισμένο εμβολιασμό, και έχουμε και ένα λειτουργικότατο φάρμακο για χρήση εκτός νοσοκομείου, αν κολλήσει κάποιος. Αλλά δεν αρκεί να υπάρχουν, πρέπει και να χρησιμοποιούνται. Από την άλλη, είμαστε χειρότερα από ποτέ στην κουλτούρα της μάσκας και του αερισμού των κλειστών χώρων, παρά το ότι είμαστε καλύτερα από ποτέ στην επιστημονική τεκμηρίωση της αποτελεσματικότητάς τους.

Γ. ΠΡΑΣΣΑΣ: Ναι, είμαστε καλύτερα. Πλέον δεν είμαστε ανοσιακά γυμνοί απέναντι στον SARS-COV2. Είτε μέσω του ασφαλούς εμβολιασμού μας, είτε μέσω της επικίνδυνης φυσικής νόσησης, έχουμε χτίσει γραμμές άμυνας που περιορίζουν τον ζωτικό χρόνο δράσης του ιού στο σώμα μας και έτσι η πιθανότητα για οξεία σοβαρή νόσηση είναι σημαντικά μικρότερη τώρα σε σχέση με το 2020, όταν όλοι ήμασταν ανοσιακά παρθένοι. Γι’ αυτό άλλωστε και πλέον βλέπουμε τον ιό να σαρώνει την κοινότητά μας, αλλά να μην κινδυνεύουν με κατάρρευση οι ΜΕΘ. Δεν είναι τόσο ότι έχει αλλάξει ο ιός. Εμείς έχουμε αλλάξει. Εξαιτίας (κατά βάση) των μαζικών εμβολιασμών. Αλλά δυστυχώς, όπως είπαμε, οι ανοσιακές γραμμές μας φθίνουν με τον χρόνο, ο ιός μεταλλάσσεται διαρκώς και δεν υπάρχουν εξατομικευμένοι δείκτες που να μας κάνουν να γνωρίζουμε με ασφάλεια πόσο ακριβώς προστατευμένοι παραμένουμε, ενώ ταυτόχρονα υπάρχουν και αρκετοί συμπολίτες μας που δυστυχώς δεν μπορούν να επωφεληθούν ισχυρά από τα εμβόλια (π.χ., λόγω υπεργηρίας, ανοσοκαταστολής κλπ.). Και έπειτα είναι το «μακροχρόνιο COVID». Ακόμη και τώρα που οι πιθανότητες για οξεία σοβαρή νόσηση είναι πολύ μικρότερες, κανείς δεν μπορεί να μας εγγυηθεί ότι δεν θα μπλέξουμε σε μονοπάτια μακροχρόνιων παθολογιών μετά από κάποια επαναμόλυνση. Τον ιό (SARS-COV2) μάλλον θα τον κολλήσουμε όλοι αρκετές φόρες στη ζωή μας. Πόσες; Αν δεν προσέχουμε, μπορεί να τον κολλάμε μια-δυο φόρες τον χρόνο. Αν προσέχουμε (με τακτικούς εμβολιασμούς, συνετή χρήση επιδημιολογικών εργαλείων, θεραπευτικών εργαλείων και συμπεριφοράς), μπορεί να τον κολλάμε σημαντικά σπανιότερα (π.χ., περίπου μια-δυο φόρες την τετραετία-πενταετία). Ο καθένας ας τα ζυγίσει και ας κάνει ό,τι καταλαβαίνει, απλά είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι: 1. Σημαντικές γραμμές άμυνας (π.χ., εξουδετερωτικά αντισώματα) φθίνουν με τον χρόνο. 2. Κάθε επαναμόλυνση φέρει το δικό της προστιθέμενο ρίσκο (για άμεση και μακροχρόνια ζημιά). 3. Το σχετικό ρίσκο όλων των εγκεκριμένων εμβολίων είναι πολύ μικρότερο για τους υπό έγκριση πληθυσμούς από το σχετικό ρίσκο μόλυνσής τους με το αντίστοιχο παθογόνο 4. Δεν έχουμε ακόμη ξεκλειδώσει την παθολογία του νέου αυτού ιού.

Παρ’ όλα αυτά, μήπως βρεθούμε να ξαναχάνουμε; Να ξαναρθούν οι μάσκες και όλα αυτά; Τι ποσοστό θα δίνατε σε κάτι τέτοιο; 5%; 50%; 100;

Γ. ΚΑΡΓΙΟΛΑΚΗΣ: Λόγω των παραπάνω αβεβαιοτήτων, είναι πολύ πιθανόν να χρειαστεί να επανέλθουν μέτρα. Οι μάσκες ούτως ή άλλως δεν θα έπρεπε να έχουν γίνει προαιρετικές σε κλειστούς χώρους, δεν ξέρω κατά πόσο είναι εύκολο πλέον να επαναφέρεις οποιοδήποτε μέτρο, έτσι όπως διαχειρίστηκαν την κατάσταση ειδικά στο θέμα της μάσκας. Οπότε, και να τις επαναφέρουν, θα συνεχίσουμε να βλέπουμε να μην τις φοράνε σωστά ή να μη φοράνε κατάλληλες μάσκες. Το ζήτημα είναι να υπάρξει εκπαίδευση της κοινωνίας σε αυτό και να χτιστεί η εμπιστοσύνη που έχει χαθεί εδώ και καιρό.

Γ. ΠΑΠΠΑΣ: Δεν εξαρτάται από εμάς, αλλά από τον ιό. Οπότε κάθε πρόβλεψη κινδυνεύει να καταχωρηθεί μαζί με τις υπεραισιόδοξες πολλαπλές λήξεις της πανδημίας, από πολιτειακούς και θεσμικούς επιστημονικούς παράγοντες με κλίση στην αμετροέπεια.

Γ. ΠΡΑΣΣΑΣ: Ο ιός δεν έχει πει ακόμη την τελευταία του λέξη. (Σχήμα λογού φυσικά. Οι ιοί ούτε σκέφτονται, ούτε έχουν κάποιο πλάνο δράσης). Όσο θα συνεχίσει να πολλαπλασιάζεται ες αεί ανενόχλητος στην κοινότητα, η πιθανότητα να κάνει τυχαία ένα εξελικτικό άλμα (antigenic shift) που θα οδηγήσει σε μια εγγενώς πολύ πιο επικίνδυνη παραλλαγή παραμένει ανοιχτή. Για την ώρα δείχνει να εξερευνά (antigenic drift) το μονοπάτι των Όμικρον παραλλαγών και να «εκμεταλλεύεται» τα ανοσιακά κενά που βρίσκει στους πληθυσμούς ώστε να χτίζει μεγάλες αλυσίδες μετάδοσης. Στην πορεία αυτή, η λογική χρήση της μάσκας (μιας καλής μάσκας φορεμένης σωστά) ειδικά σε περιόδους έντονης επιδημιολογικής πίεσης και σε κατάσταση πολυκοσμίας δεν είναι καθόλου ήττα ούτε και θα έπρεπε να μας την επιβάλλει κανείς. Ο χειμώνας που έρχεται είναι ο πρώτος μετα-πανδημικος χειμώνας που θα μας βρει με κατεβασμένες τις επιδημιολογικές ασπίδες απέναντι σε όλους τους ενδημικούς ιούς. Η πίεση στο ΕΣΥ σίγουρα θα αυξηθεί πολύ. Βάσει της εικόνας θα ληφθούν οι ανάλογες αποφάσεις. Είναι νωρίς για προβλέψεις.

 Ανάλογα με τα ατομικά και κοινωνικά χαρακτηριστικά του καθενός, μετά από 3-5 μήνες τίθεται επί τάπητος ο χρονισμός επαναληπτικής δόσης -Γ.Π.

Έχω κάνει πέντε δόσεις, και κάποιος μού είπε τις προάλλες πάνω στην κουβέντα —και με σόκαρε—, ότι τα εμβόλια «δεν είναι για χόρταση». Στο μεταξύ, πόσους μήνες μετά την τελευταία δόση κάποιος ΔΕΝ θεωρείται πια εμβολιασμένος;

Γ. ΚΑΡΓΙΟΛΑΚΗΣ: Οι αναμνηστικές δόσεις είναι κάτι που ισχύει σε διάφορα εμβόλια και δεν είναι κάτι καινούργιο, οπότε αυτό το «δεν είναι για χόρταση» ανήκει στη σφαίρα του γραφικού. Ο εμβολιασμός γίνεται για να προετοιμάζουμε τον οργανισμό μας απέναντι στον κίνδυνο έκθεσης σε ένα παθογόνο. Σχετικά με το πόσους μήνες μετά την τελευταία δόση κάποιος δεν θεωρείται πια εμβολιασμένος, δεν υπάρχει απλή απάντηση. Ο εμβολιασμός γίνεται για προστασία από σοβαρή νόσο και θάνατο και αυτό ήταν εξαρχής υπό μελέτη στις κλινικές δοκιμές, και άλλωστε ισχύει για πάρα πολλά εμβόλια. Παράλληλα, η ανοσολογική απόκριση είναι διαφορετική στις μεγαλύτερες ηλικίες ή σε ευπαθείς ομάδες. Οπότε η πτώση των εξουδετερωτικών αντισωμάτων μπορεί να ερμηνευθεί διαφορετικά σε έναν νεότερο «υγιή» σε σχέση με έναν ηλικιωμένο π.χ., και γι αυτό τον λόγο μεταξύ των 3-6 μηνών θεωρείται ότι οι ευπαθείς/ηλικιωμένοι καλό είναι να κάνουν αναμνηστική, όσο διαρκεί η πανδημία τουλάχιστον, ενώ για τους υπόλοιπους θα μπορούσε να θεωρηθεί και παραπάνω — αλλά δεν θα μπορούσα να δώσω ένα ακριβές διάστημα, μιας και οι διαφορές μπορεί να είναι μεγάλες ανάλογα με τον κάθε άνθρωπο.

Γ. ΠΑΠΠΑΣ: Οι περισσότερες μελέτες παρατηρούν μια σταδιακή φθίση των εξουδετερωτικών αντισωμάτων (και άρα, χονδρικά, της προστασίας από το να κολλήσεις) σε διάστημα 3-5 μηνών. Βέβαια δεν μπορείς να εξατομικεύσεις, ούτε έχουμε «επιθυμητά» επίπεδα αντισωμάτων που να είναι κοινώς αποδεκτά ή να ταιριάζουν σε κάθε παραλλαγή του ιού. Οπότε, ανάλογα με τα ατομικά και κοινωνικά χαρακτηριστικά του καθενός, μετά από 3-5 μήνες τίθεται επί τάπητος ο χρονισμός επαναληπτικής δόσης. Όσο για το αν τα εμβόλια δεν είναι για χόρταση, τότε γιατί στα παιδιά μας κάνουμε έως και 10 εμβόλια τον χρόνο στην αρχή της ζωής τους; Δεν φοβόμαστε εκεί;

Γ. ΠΡΑΣΣΑΣ: Αυτό που πρέπει μάλλον να αφήσουμε πίσω μας είναι η έννοια του «πλήρως εμβολιασμένου». Για ιούς σαν τον SARS-COV2 φαίνεται ότι η προστασία μας φθίνει με τον χρόνο (πολύ γρηγορότερα η προστασία έναντι επαναμόλυνσης, πιο αργά η προστασία έναντι σοβαρής νόσησης). Τα εξουδετερωτικά μας αντισώματα πέφτουν και ο ιός διαρκώς βρίσκει τρόπους να γλιστράει καλύτερα από αυτά. Με αυτά κατά νου, δεν έχει κανένα νόημα να μετράει κανείς πόσα εμβόλια έχει κάνει συνολικά. Όπως δεν μετράμε και πόσα εμβόλια γρίπης έχουμε κάνει στη ζωή μας. Η τακτική ενημέρωση των ανοσιακών γραμμών μας με ασφαλή εμβόλια είναι ο καλύτερος τρόπος να παραμένουμε όσο το δυνατόν περισσότερο προστατευμένοι από τους ιούς.

Έχουν κολλήσει από μια-δυο φορές όλοι οι γνωστοί μου από το Facebook. Νόσησαν, μάλιστα. Μηδενός εξαιρουμένου, όλοι το πέρασαν στο πόδι ή στον καναπέ, βλέποντας τηλεόραση: ήταν σαν συνάχι, άντε να ’χαν πυρετό την πρώτη μέρα. Άρα γιατί να ανησυχούμε;

Γ. ΚΑΡΓΙΟΛΑΚΗΣ: Γιατί οι προσωπικές εμπειρίες και παρατηρήσεις του καθενός μας δεν είναι επιστημονική μέθοδος ανάλυσης ενός φαινομένου. Η συνολική εικόνα δίνεται από τις αρμόδιες Αρχές και καλό είναι να ενημερωνόμαστε πάνω στη συνολική εικόνα και όχι στις προσωπικές μας παρατηρήσεις.

Γ. ΠΑΠΠΑΣ: Θα πρέπει να κάνετε και μια έρευνα για το πόσοι από αυτούς έχουν ακόμη υπολειμματικά συμπτώματα τύπου long COVID, πόσοι ταλαιπωρήθηκαν μεσοπρόθεσμα με «απρόβλεπτα» και θεωρητικά άσχετα καρδιαγγειακά συμβάντα, αλλά και πόσοι έχασαν δικούς τους ανθρώπους — οι αριθμοί παραμένουν αμείλικτοι και ξεπερνούν τους 33.000.

Γ. ΠΡΑΣΣΑΣ: Καμία ίωση δεν είναι άνευ ρίσκου. Ακόμη και με τους ενδημικούς κοινούς ιούς. Πόσο μάλλον για έναν νέο ιό, την παθολογία του οποίου δεν έχουμε ξεκλειδώσει ακόμη και για τον οποίο έχουμε ισχυρές ενδείξεις ότι ενίοτε ωθεί νοσούντες σε μονοπάτια μακροχρόνιων παθολογιών. Ο SARS-COV2 παραμένει ένας νέος και επικίνδυνος ιός για το είδος μας. Στο πρώτο του πέρασμα έχει ήδη σκοτώσει πάνω από δέκα εκατομμύρια ανθρώπους και έχει στείλει ακόμη περισσότερους σε κλινικές μακροχρόνιων παθήσεων. Υπάρχουν πολλά που δεν ξέρουμε ακόμη και υπάρχουν μέτρα που έχουν μικρό προσωπικό κόστος (εμβολιασμός, συνετή χρήση μάσκας, εξαερισμοί χώρου κλπ.). Ας συγκεντρωθούμε σε αυτά. Το ότι οι 30-40 γνωστοί μας δεν «έπαθαν» κάτι δεν σημαίνει τίποτα.

Κάποιοι λένε ότι τα πολύ αυστηρά μέτρα, η εξονυχιστική ιχνηλάτηση κλπ. θυμίζουν κάπως Κίνα και κάτι τέτοιες δυστοπίες. Ισχύει; Κάθε χώρα που θεσπίζει αυστηρά μέτρα καταντά φασιστική, απολυταρχική, δυστοπική;

Γ. ΚΑΡΓΙΟΛΑΚΗΣ: Πρώτα από όλα δεν υπάρχει καμία σύγκριση καμίας χώρας με τα μέτρα που πήρε η Κίνα. Τα μέτρα όσο αυστηρά και αν είναι θα πρέπει να δικαιολογούνται επιστημονικά και στο πλαίσιο της προστασίας της Δημόσιας Υγείας. Από κει και πέρα νομίζω στις Δυτικές κοινωνίες υπήρχαν μέτρα που θα χαρακτήριζα hygiene theater, παρά ουσιαστικά για την αντιμετώπιση, όμως δεν θα έλεγα ότι ήταν δυστοπία. Δυστοπία είναι μια κοινωνία που αδιαφορεί για τις ευπαθείς ομάδες, που αποδέχεται με τα χέρια κάτω τη μείωση του προσδόκιμου ζωής, μια κοινωνία που αδιαφορεί για τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της επαναλαμβανόμενης έκθεσης των παιδιών μας σε ένα παθογόνο σαν τον SARS-COV2. Μια χώρα μπορεί να εκμεταλλευτεί σίγουρα το θέμα της πανδημίας για να γίνει πιο απολυταρχική και λιγότερο δημοκρατική και γι’ αυτό οφείλουμε να επικρίνουμε μέτρα που είναι αυστηρά χωρίς λόγο. Πέρα από αυτό όμως, δεν ένιωσα ότι υπήρξε τέτοιου είδους απειλή. Η απειλή ήταν εξαρχής ο ιός και η πανδημία, που ανέδειξε και άλλα προβλήματα: προβλήματα που οδηγούν στις εν λόγω δυστοπίες.

Γ. ΠΑΠΠΑΣ: Τα αυστηρά μέτρα έχουν διαφορετική έννοια σε κάθε χώρα. Εξ ου και καλό είναι να έχεις έτοιμο ένα σχετικό νομικό πλαίσιο ΠΡΙΝ την επόμενη πανδημία. Η ιχνηλάτηση σε χώρες που έχουν ήδη κερδίσει την εμπιστοσύνη του πολίτη στην αντιμετώπιση της πανδημίας μπορεί να γίνει αναλυτική χωρίς παραβίαση ατομικών δικαιωμάτων. Το TeTrIs (διάγνωση- ιχνηλάτηση- απομόνωση) είναι κοινωνική ευθύνη και σώζει ζωές.

Γ. ΠΡΑΣΣΑΣ: Υπάρχει και το παράδειγμα της Ιαπωνίας. Εκεί που δεν υπήρξαν καθόλου λοκντάουν και υποχρεωτικότητες, αλλά όλα έγιναν στη βάση μιας έντονης συλλογικής επιδημιολογικής συνείδησης και εμπιστοσύνης στις επιταγές της επιστήμης, το συνολικό κόστος της οξείας φάσης της πανδημίας ήταν πολύ-πολύ μικρότερο. Υπάρχουν πολλά πράγματα που μπορούμε να κάνουμε για την άμβλυνση του τεράστιου κόστους που πληρώνουμε στο όνομα της ανοιχτής συμβίωσης με τους ιούς. Πρωτοβουλίες συλλογικές με ελάχιστο κόστος στις προσωπικές ελευθερίες των πολιτών. Ας μην ξεπλένουμε την αδράνειά μας χρησιμοποιώντας την (όντως απολυταρχική) Κίνα ως το βολικό αποκλειστικό αντι-παράδειγμα.

Δυστυχώς ακόμη και εντελώς ασυμπτωματική νόσηση μπορεί να οδηγήσει (έστω και σπανιότερα) σε long COVID.  -Γ.Πρ.

Η ιστορία με τη long COVID αφορά όσους νοσηλεύτηκαν σε νοσοκομεία και πήραν κάποια στιγμή εξιτήριο ή κόντεψαν να μπουν, σωστά; Όχι εμένα που το πέρασα πολύ ελαφρά.

Γ. ΚΑΡΓΙΟΛΑΚΗΣ: Όχι, η long COVID, αφορά όλους όσους έχουν μολυνθεί με τον SARS-COV2, απλά σε διαφορετικά ποσοστά.

Γ. ΠΑΠΠΑΣ: Λάθος. Εξ ου και παρατηρείται συχνότατα σε γυναίκες (ενώ οι άνδρες νοσούν βαρύτερα στην οξεία φάση) και σε «παραγωγικές ηλικίες», 30-50 ετών. Μπορεί να ακολουθεί νόσο ήπιας/μέτριας βαρύτητας που δεν χρειάστηκε νοσηλεία — το βλέπουμε καθημερινά.

Γ. ΠΡΑΣΣΑΣ: Υπάρχει όντως συσχέτιση μεταξύ «σοβαρής νόσησης» και πιθανότητας πρόκλησης μακροχρόνιου COVID. Όμως δυστυχώς ακόμη και εντελώς ασυμπτωματική νόσηση μπορεί να οδηγήσει (έστω και σπανιότερα) σε long COVID. Και όταν μιλάμε για έναν ιό που σαρώνει κάθε 4-5 μήνες την κοινότητα με τεράστια κύματα, τότε η έννοια του «σπανιότερου» γίνεται σχετική.

Όλο και κάποια μαθήματα πήραμε για την επόμενη πανδημία, έτσι δεν είναι; Λογικά, δεν θα μας βρει το ίδιο απροετοίμαστους, και αυτή τη φορά θα είμαστε πιο αποφασισμένοι.

Γ. ΚΑΡΓΙΟΛΑΚΗΣ: Μαθήματα πήραμε πάρα πολλά, αν θα κάνουμε κάτι από τα μαθήματα που πήραμε δεν ξέρω.

Γ. ΠΑΠΠΑΣ: Τα μαθήματα είναι εκεί έξω, αρκεί να αξιοποιηθούν. Η παρελθούσα εμπειρία δεν με κάνει αισιόδοξο, άλλωστε τα μαθήματα δεν τα εφαρμόζουμε ούτε στη συνεχιζόμενη τωρινή πανδημία.

Γ. ΠΡΑΣΣΑΣ: Πριν από 15-20 χρόνια ο SARS-1 σκότωσε περίπου 8,000 ανθρώπους. Ο SARS-2 έχει ήδη σκοτώσει πάνω από 10.000.000 (έχει εγκλωβίσει ακόμη περισσότερους σε μακροχρόνιες παθήσεις και πάγωσε τον πλανήτη για δύο χρόνια). Η εμπειρία του SARS-1 δεν μας είχε ταρακουνήσει αρκετά ώστε να ήμασταν έτοιμοι (παιδεία/υποδομές/εργαλεία/εγρήγορση) για τον SARS-2. Είμαστε τώρα περισσότερο έτοιμοι για τον επόμενο πανδημικό ιό; Θέλω να πιστεύω πως ναι. Ήταν τέτοιο το συνολικό σοκ της τελευταίας διετίας, που σίγουρα κάποια παθήματα θα μας γίνουν μάθημα. Και σε θεσμικό επίπεδο θα υπάρξει κάποια βελτιωμένη εγρήγορση.

Πείτε μας έναν-δυο ανθρώπους, Μέσα, οργανισμούς ή σάιτ από τα οποία είναι καλό να ενημερωνόμαστε.

Γ. ΚΑΡΓΙΟΛΑΚΗΣ: Για θέματα ασφάλειας εμβολίων η πιο αξιόπιστη πηγή είναι το site του ΕΜΑ με τη μηνιαία αναφορά που βγάζει, αλλά και το site των CDC/FDA. Για την πανδημία συνολικά, παραλλαγές του ιού κλπ. πέρα από τα site των αρχών της κάθε χώρας, προσωπικά παρακολουθώ στο twitter και λιγότερο στο facebook τους εξής: Γιώργο Παππά, Γιάννη Πρασσά, Filippa Lentzos, Eric Topol, Θεοδώρα Χατζηιωάννου, Katherine J. Wu, Θοδωρή Λύτρα, Kai Kupferschmidt, Γιώργο Παυλάκη, Deepti Gurdasani, A Marm Kilpatrick, Derek Lowe, Βασίλη Μαργαρίτη, Emma Hodcroft, Άρη Κατζουράκη, Yaneer Bar-Yam, Thiago Carvalho, Shane Crotty, Kristian G. Andersen, Akiko Iwasaki, Florian Krammer, Vicki Allen Crabb, NEJM journal, Nature journal, Cell journal, Science magazine, JAMA journal, Helen Branswell, Trevor Bedford, Isabella Eckerle, Ian M. MacKay, Michael Mina, The Lancet, Χρήστο Αργυρόπουλο, Marc Lipsitch. Σίγουρα δεν έχω βάλει και πολλούς ακόμη, όμως τελικά αυτό που έχει σημασία δεν είναι μόνο από ποιους ενημερωνόμαστε, αλλά κατά πόσο είμαστε εκπαιδευμένοι να αξιοποιήσουμε την πληροφορία που μας παρέχεται. Κι αυτό γιατί κανείς από τους παραπάνω, δεν αντιπροσωπεύει την απόλυτη αλήθεια, ούτε σημαίνει ότι όλα όσα γράφουν είναι απαραίτητα σωστά. Υπάρχει ένα μεγάλο κενό και περιθώριο βελτίωσης τόσο στην επικοινωνία και παρουσίαση των επιστημονικών γνώσεων στο ευρύ κοινό, όσο και στην εκπαίδευση του κοινού στην ανάγνωση, φιλτράρισμα και αξιοποίηση μιας πληροφορίας ή ακόμη και στο πιο απλό που αφορά στην κατανόηση ενός κειμένου.

Γ. ΠΑΠΠΑΣ: Υπόδειγμα δημοσιογραφικής κάλυψης είναι η Helen Branswell στο STAT News και o Ed Yong στο Atlantic. Υπόδειγμα επιστημονικής ανάλυσης είναι η Christina Pagel και ο Gavin Yamey στο Τwitter. Υπόδειγμα επιστημονικής ενημερότητας είναι πάλι στο Τwitter ο Eric Topol.

Γ. ΠΡΑΣΣΑΣ: To site τoυ CDC και του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας είναι ίσως οι ασφαλέστερες πήγες για επίσημη ενημέρωση σχετικά με τον SARS-COV2 και την εξέλιξη της πανδημίας.

Γιατί οι αντιεμβολιαστές είναι με τη Ρωσία;

Γ. ΚΑΡΓΙΟΛΑΚΗΣ: Είναι γεγονός ότι οι περισσότεροι (αν όχι όλοι, δεν μπορώ να το ξέρω αυτό) αντιεμβολιαστές είναι ξεκάθαρα υπέρ της Ρωσίας σε αυτό που συμβαίνει και όχι υγιώς προβληματισμένοι ή με κριτική σκέψη απέναντι σε αυτό που συμβαίνει στην Ουκρανία. Μιλάμε δηλαδή για μια ξεκάθαρη, «τυφλή» θέση υπέρ της Ρωσίας και του Πούτιν ειδικά. Χωρίς να μπορώ να είμαι σίγουρος, νομίζω ότι αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι αρκετοί αντιεμβολιαστές είναι κατά των εμβολίων ιδεολογικά και πολιτικά, δηλαδή τα αντιμετωπίζουν ως ένα προϊόν του καθεστώτος και της τάξης πραγμάτων. Επομένως, αυτή η αντικαθεστωτική, αντιδυτική, αντιεπιστημονική κλπ. εμμονή τους τους οδηγεί να είναι πάντοτε ενάντια σε ό,τι θεωρούν ότι θα ανατρέψει τον μεγάλο τους εχθρό. Από την άλλη, μια πιο απλή εξήγηση μπορεί να είναι ότι αυτοί που συνήθως υιοθετούν κάθε παραπληροφόρηση, που μπορεί να προέρχεται και από την ίδια τη Ρωσία, έχουν μάθει να λειτουργούν έτσι και να είναι υπεραναλυτικοί και σκεπτικιστές σε οτιδήποτε δεν προέρχεται από αυτό που θεωρούν οι ίδιοι αντισυστημικό.

Γ. ΠΑΠΠΑΣ: Ο εμβολιασμός είναι έκφραση της επιστημονικής προόδου που είναι απότοκη του ορθολογισμού που (οφείλει να) είναι αναπόσπαστο δομικό συστατικό του Δυτικού Πολιτισμού. Όποιος εχθρεύεται το μεν, εχθρεύεται και το δε τις τελευταίες δεκαετίες. Το ζήτημα είναι πώς υπερασπιζόμαστε αυτό τον ορθολογισμό και πώς τον εφαρμόζουμε, ώστε να μην είναι ευάλωτος σε εξωγενείς επιθέσεις. Κι εδώ αποτυγχάνουμε, με αδιόρθωτη, αυξανόμενη μάλιστα, τάση.

Γ. ΠΡΑΣΣΑΣ: Αυτό είναι μεγάλη συζήτηση. Είναι γνωστό ότι υπάρχουν ελεγχόμενοι από τη Ρωσία κύκλοι συστηματικής παραπληροφόρησης και προπαγάνδας, αλλά δεν γνωρίζω αρκετά για να σχολιάσω επί του θέματος.

* * *

Ο Γιώργος Καργιολάκης είναι Βιολόγος με μεταπτυχιακό στη Μοριακή Ιατρική και διατριβή στην Ιολογία και στη γρίπη. Ο Γιώργος Παππάς είναι Παθολόγος, ερευνητής για τα επιδημιολογικά των λοιμώξεων — από τις Εκδόσεις Διόπτρα κυκλοφορεί το βιβλίο του για την πανδημία, «Οι επόμενες δύο εβδομάδες θα είναι κρίσιμες». Ο Γιάννης Πρασσάς είναι Διδάκτορας Μοριακής Βιολογίας, μόνιμος ερευνητής στο Τμήμα Παθολογίας του Πανεπιστημίου του Τορόντο και υπεύθυνος Καινοτομίας στο Νοσοκομείο Μount Sinai.

Πηγη: https://www.athensvoice.gr/

Πηγη: https://www.dikaiologitika.gr/

Πηγη: https://www.dikaiologitika.gr/

Τη βεβαιότητα ότι αναμένεται ταχεία επέκταση των υποπαραλλαγών της μετάλλαξης Όμικρον του κορωνοϊού το επόμενο διάστημα εξέφρασε η καθηγήτρια Επιδημιολογίας, διευθύντρια στο Εργαστήριο Επιδημιολογίας στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και πρόσεδρη καθηγήτρια Επιδημιολογίας στο Πανεπιστήμιο Harvard, Παγώνα Λάγιου. Η κα Λάγιου επεσήμανε ποιες πρέπει να είναι οι προτεραιότητες ενόψει του νέου επιδημικού κύματος.

Η εμφάνιση των νέων υποπαραλλαγών BQ.1 και BQ.1.1 της μετάλλαξης Όμικρον του κορωνοϊού νωρίτερα από όταν αναμενόταν, προβληματίζει τους επιστήμονες, οι οποίοι μελετούν τη συμπεριφορά τους και αναμένουν μεγάλη αύξηση στα κρούσματα τις επόμενες, λίγες, εβδομάδες.

«Ο κορωνοϊός SARS-CoV-2 κυκλοφορεί διεθνώς. Όσο κυκλοφορεί διεθνώς, θα υπάρχουν συνεχώς παραλλαγές. Τώρα εντοπίστηκαν υποπαραλλαγές της Όμικρον, μπορεί κάποια στιγμή να δούμε άλλες, νέες. Περιμένουμε άνοδο στα κρούσματα το επόμενο διάστημα, αλλά δεν πρέπει να είμαστε σε πανικό», αναφέρει η κα Λάγιου.

Πώς θα αντιμετωπιστεί το επόμενο κύμα

Ήδη έχουν καταγραφεί περισσότερες από 300 υποπαραλλαγές της μετάλλαξης Όμικρον παγκοσμίως, πολλές από τις οποίες έχουν την ιδιότητα να διαφεύγουν της ανοσίας. Μεταξύ αυτών είναι οι υποπαραλλαγές BQ.1.1, BQ.1, BQ.1.3, BA.2.3.20, BA.4.6, XBB, BA.2.75.2 και BF.7.

Οι επιστήμονες συμφωνούν ότι μια μεμονωμένη υποπαραλλαγή ή ένας συνδυασμός ορισμένων από αυτές έχει τη δυναμική να προκαλέσει ένα νέο κύμα. Το θέμα είναι πόσο εφικτό είναι να οριοθετηθεί αυτό το επόμενο επιδημικό κύμα.

Οι μολύνσεις και οι νοσηλείες αυξάνονται ειδικά σε άτομα ηλικίας 65 ετών και άνω – η τάση στις νοσηλείες είναι γενικά αυξητική.

Οι προτεραιότητες ενόψει του νέου κύματος

Εκτός από την άνοδο στα κρούσματα της COVID-19, η καθηγήτρια επιδημιολογίας Παγώνα Λάγιου εξηγεί ότι επίκειται αύξηση και στα κρούσματα της γρίπης, όσο και σε άλλες εποχικές ιώσεις.

«Ειδικά στα παιδιά τη βλέπουμε ήδη την έξαρση των εποχικών ιώσεων. Είναι αναμενόμενο. Φέτος περιμένουμε πολλές ιώσεις στα παιδιά, αλλά περιμένουμε να τις εντοπίζουμε νωρίτερα, λόγω της μεγαλύτερης ευαισθητοποίησης στα σχολεία», λέει η ειδικός.

Και προσθέτει χαρακτηριστικά: «Τους ξεχάσαμε και μας ξέχασαν οι άλλοι ιοί, αλλά φέτος θα είναι διαφορετικά. Οφείλουμε, λοιπόν, να δούμε τις προτεραιότητές μας. γιατί και νέα στελέχη του κορωνοϊού θα δούμε και γρίπη και πολλές ιώσεις».

Η προτεραιότητα σε αυτή τη φάση, σύμφωνα με τη διευθύντρια στο Εργαστήριο Επιδημιολογίας στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ, πρέπει να είναι τα άτομα, τα οποία ανήκουν στις λεγόμενες ομάδες υψηλού κινδύνου.

«Αυτά τα άτομα είναι σκόπιμο να εμβολιαστούν. Δεν είμαστε άοπλοι, έχουμε και θεραπείες, που βοηθάνε, έχουμε και τα εμβόλια και ξέρουμε, πια, τι πρέπει να κάνουμε.

Να τηρούμε τα απλά μέτρα πρέπει, μάσκα, αποφυγή συγχρωτισμού και σχολαστική υγιεινή. Είναι βαρετά, αλλά είναι η ουσία. Δεν το αντέχουμε να ζούμε άλλο σε αποστειρωμένες συνθήκες. Δεν το αντέχουμε ούτε οικονομικά, ούτε ψυχολογικά, ούτε κοινωνικά», καταλήγει η πρόσεδρη καθηγήτρια Επιδημιολογίας στο Πανεπιστήμιο Harvard.

Στο ίδιο πνεύμα και η Ευρώπη

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση καταγράφηκε αύξηση των κρουσμάτων κορωνοϊού, ανέφερε ο επικεφαλής του Γραφείου Βιολογικών Απειλών Υγείας και Στρατηγικής Εμβολίων του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (ΕΜΑ) Μάρκο Καβαλέρι, τονίζοντας ότι τις ερχόμενες εβδομάδες αναμένεται νέο κύμα με υποπαραλλαγές της Όμικρον.

Ο κ. Καβαλέρι σημείωσε ότι οι μολύνσεις και οι νοσηλείες αυξάνονται σε ανθρώπους από 65 ετών και πάνω και κάλεσε τους πολίτες να εμβολιαστούν ή να προχωρήσουν με τις ενισχυτικές δόσεις, ειδικά όσοι βρίσκονται σε κατηγορίες υψηλού κινδύνου και μπορεί να νοσήσουν σοβαρά.

Πηγη: https://healthstories.gr/

Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι υπάρχουν πλέον πειστικά στοιχεία ότι η τακτική σωματική δραστηριότητα βοηθά να μειωθούν οι συνέπειες της σοβαρής Covid-19, καθώς επίσης να μειωθεί ο κίνδυνος εισαγωγής στο νοσοκομείο, διασωλήνωσης σε μονάδα εντατικής θεραπείας ή θανάτου λόγω κορονοϊού. Η νέα μελέτη δείχνει επιπροσθέτως ότι η συχνή σωματική άσκηση βοηθά και στη βελτίωση της προστασίας που παρέχουν τα εμβόλια.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον καθηγητή Γιον Πατρίτσιος της Σχολής Επιστημών Υγείας του νοτιοαφρικανικού Πανεπιστημίου Witwatersrand στο Γιοχάνεσμπουργκ, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο βρετανικό περιοδικό αθλητιατρικής “British Journal of Sports Medicine”, ανέλυσαν στοιχεία για 53.771 άτομα με χαμηλά επίπεδα σωματικής δραστηριότητας (έως 60 λεπτά την εβδομάδα), 62.721 με μέτρια επίπεδα (60 έως 150 λεπτά) και 79.952 με υψηλά επίπεδα (πάνω από 150 λεπτά την εβδομάδα). Παράλληλα, αναλύθηκαν στοιχεία σχετικά με τον εμβολιασμό τους κατά του κορονοϊού και την αποτελεσματικότητα του, με βάση το αν είχαν διαγνωστεί θετικοί ή όχι για Covid-19.

Η μελέτη εκτίμησε ότι στους πλήρως εμβολιασμένους η αποτελεσματικότητα των εμβολίων (μείωση κινδύνου νοσηλείας) ήταν 60% στην ομάδα χαμηλού επιπέδου άσκησης/δραστηριότητας, 72% στην ομάδα μέτριου επιπέδου και 86% στην ομάδα με υψηλά επίπεδα σωματικής άσκησης/δραστηριότητας. Οι πλήρως εμβολιασμένοι που ασκούνταν πάνω από 150 λεπτά εβδομαδιαίως, είχαν σχεδόν τρεις φορές μικρότερο κίνδυνο εισαγωγής σε νοσοκομείο λόγω Covid-19, σε σχέση με τους αγύμναστους και σωματικά αδρανείς εμβολιασμένους. Οι ασκούμενοι σε μέτρια επίπεδα είχαν σχεδόν μιάμιση φορά μικρότερο κίνδυνο.

Δεν είναι τελείως σαφές με ποιό τρόπο η σωματική δραστηριότητα ενισχύει την αποτελεσματικότητα των εμβολίων, αλλά οι ερευνητές εκτιμούν ότι “πρόκειται πιθανώς για έναν συνδυασμό αυξημένων επιπέδων αντισωμάτων, βελτιωμένης προστασίας από ανοσοκύτταρα Τ και ψυχοκοινωνικούς παράγοντες”.

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Αβέβαιοι παραμένουν οι επιστήμονες αναφορικά με τη μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα των νέων εμβολίων για τον κορωνοϊό, ιδιαίτερα έπειτα από τα αποτελέσματα μιας νέας μελέτης.

Τα δισθενή ενισχυτικά εμβόλια των εταιρειών Moderna και Pfizer απέτυχαν να αυξήσουν τα επίπεδα των εξουδετερωτικών αντισωμάτων έναντι των κυρίαρχων στελεχών της Όμικρον περισσότερo από αυτό που πέτυχαν οι πρώτες τέσσερις δόσεις του αρχικού εμβολίου για την Covid-19, σύμφωνα με μια πρώιμη ανεξάρτητη μελέτη σε μια μικρή ομάδα ανθρώπων.

Τι έδειξε η μελέτη για τα νέα εμβόλια κατά του κορωνοϊού

Ερευνητές από τα Πανεπιστήμια Κολούμπια και Μίσιγκαν συνέκριναν τα επίπεδα εξουδετερωτικών αντισωμάτων σε δείγματα αίματος από 21 άτομα που έλαβαν τέταρτη δόση με τα δισθενή ενισχυτικά της Moderna ή της Pfizer-BioNTech SE με τα επίπεδα αντισωμάτων σε 19 άτομα που έκαναν τέσσερις δόσεις από τα αρχικά εμβόλια.

Τρεις έως πέντε εβδομάδες μετά από το τέταρτο εμβόλιο, οι άνθρωποι που έλαβαν τα επικαιροποιημένα δισθενή εμβόλια που στοχεύουν τις παραλλαγές BA.4 και BA.5 της μετάλλαξης Όμικρον «είχαν παρόμοιους τίτλους εξουδετερωτικών αντισωμάτων με εκείνους που έλαβαν ένα μονοσθενές εμβόλιο mRNA», καταλήγουν οι συγγραφείς σε ένα χειρόγραφο που δημοσιεύτηκε στο bioRxiv.org. Σύμφωνα με τη μελέτη, αυτό ίσχυε για τα αντισώματα που προστατεύουν από την BA.4, την BA.5 και παλαιότερες παραλλαγές όπως το αρχικό στέλεχος της Όμικρον.

Σημειώνεται ότι τα αποτελέσματα δεν σημαίνουν ότι η λήψη τέταρτης δόσης με δισθενές δεν έχει κανένα όφελος και θα πρέπει να επιβεβαιωθούν σε πολύ μεγαλύτερες μελέτες. Ωστόσο, εγείρουν το ερώτημα εάν ήταν απαραίτητη η μετάβαση σε μια νέα έκδοση του εμβολίου.

Pfizer και BioNTech είχαν ανακοινώσει «θετικά πρώιμα δεδομένα» για τα νέα εμβόλια για την COVID-19

Επίσης, τα αποτελέσματα έρχονται σε έντονη αντίθεση με ένα δελτίο τύπου από την Pfizer και τη BioNTech στις 13 Οκτωβρίου, το οποίο ανακοίνωνε «θετικά πρώιμα δεδομένα» από μια κλινική δοκιμή, τα οποία υποδεικνύουν ότι το δισθενές εμβόλιο της εταιρείας «αναμένεται να παρέχει καλύτερη προστασία». Η εν λόγω ανακοίνωση βασίστηκε σε δεδομένα που συλλέχθηκαν από άτομα τις πρώτες επτά ημέρες μετά τον εμβολιασμό και η εταιρεία δεν έχει ακόμη δώσει λεπτομέρειες.

«Εμφανίζεται μικρή διαφορά στα επίπεδα αντισωμάτων μεταξύ μιας ενισχυτικής δόσης με δισθενές εμβόλιο και των αρχικών εμβόλων, ανοίγοντας ενδεχομένως την πόρτα σε ανταγωνιστικά εμβόλια από τα Sanofi και GSK».

«Μέχρι στιγμής δεν βλέπουμε το όφελος» των δισθενών εμβολίων σε σχέση με τα παλαιότερα, δήλωσε ο ανώτερος συγγραφέας της μελέτης Ντέιβιντ Χο, ιολόγος που διευθύνει το Ερευνητικό Κέντρο AIDS Aaron Diamond στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια. Όπως επεσήμανε, μια σαφής διαφορά μεταξύ των ενισχυτικών δόσεων θα μπορούσε να προκύψει σε μεγαλύτερες χρονικές περιόδους. «Θα μπορούσε επίσης να αποδειχθεί ότι μπορεί να χρειαστεί και δεύτερο αναμνηστικό εμβόλιο με το δισθενές», πρόσθεσε ο Χο, σημειώνοντας ότι η μελέτη έχει υποβληθεί για δημοσίευση σε επιστημονικό περιοδικό.

Σύμφωνα με τον ειδικό, τα αδύναμα αποτελέσματα για τα δισθενή ενισχυτικά θα μπορούσαν να οφείλονται σε ένα φαινόμενο που ονομάζεται αποτύπωση. Αυτό σημαίνει ότι το ανοσοποιητικό σύστημα θυμάται πιο έντονα την πρώτη έκδοση ενός ιού που συναντά. Αφού ο ιός μεταλλαχθεί, η απόκριση σε ένα εμβόλιο -ακόμη και σε ένα εμβόλιο που στοχεύει νεότερα στελέχη- μπορεί να συνεχίσει να κλίνει προς την καταπολέμηση του αρχικού παθογόνου.

Ο Χο είπε ότι ο ίδιος έχει λάβει τέσσερις δόσεις από την αρχική γενιά εμβολίων mRNA και ότι περιμένει περισσότερα δεδομένα για να αποφασίσει τι θα κάνει για την πέμπτη δόση.

Αμφιβάλλουν οι επιστήμονες για το όφελος από την αλλαγή της σύνθεσης των εμβολίων

Η Pfizer αρνήθηκε να κάνει κάποιο σχόλιο στο Bloomberg αναφορικά με την εξωτερική έρευνα, ωστόσο ένας εκπρόσωπός είπε ότι η εταιρεία θα αποκαλύψει πρόσθετα δεδομένα 30 ημερών για το δισθενές εμβόλιο της τις επόμενες εβδομάδες. Η Moderna επίσης δεν απάντησε σε αίτημα για σχόλιο.

Στις αρχές Οκτωβρίου, οι ερευνητές της Moderna δημοσίευσαν δεδομένα από την κλινική δοκιμή ενός διαφορετικού δισθενούς ενισχυτικού εμβολίου που είναι προσαρμοσμένο στο αρχικό στέλεχος της Όμικρον. Αυτή η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο New England Journal of Medicine, διαπίστωσε ότι μια τέταρτη δόση αυτού του δισθενούς παρήγαγε υψηλότερα επίπεδα αντισωμάτων σε σύγκριση με τέσσερα εμβόλια του αρχικού της Moderna. Το δισθενές της Moderna κατά του αρχικού στελέχους Όμικρον, που ονομάζεται mRNA-1273.214, δεν είναι εγκεκριμένο στις ΗΠΑ, αλλά έχει εγκριθεί για χρήση σε πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένου του Ηνωμένου Βασιλείου και του Καναδά.

Ωστόσο, οι επιστήμονες έχουν αμφιβολίες για το όφελος από την αλλαγή της σύνθεσης των εμβολίων. Πριν ξεκινήσει η κυκλοφορία των ενισχυτικών στις ΗΠΑ τον Σεπτέμβριο, ο καθηγητής μικροβιολογίας και ανοσολογίας στο Weill Cornell Medical College, Τζον Μουρ, είπε ότι τα νέα εμβόλια θα ήταν «λίγο ή καθόλου καλύτερα» από τα προηγούμενα σκευάσματα.

Πηγη: https://healthpharma.gr/

Η Σαγκάη, στην Κίνα, ξεκίνησε τη χορήγηση ενός εισπνεόμενου εμβολίου για τον COVID-19 (Τετάρτη 26 Οκτωβρίου 2022) σε μία εξέλιξη που φαίνεται να αποτελεί παγκόσμια πρεμιέρα.

Το εμβόλιο, μια «νέφωση» που αναρροφάται από το στόμα, προσφέρεται δωρεάν ως αναμνηστική δόση για άτομα που είχαν εμβολιαστεί στο παρελθόν, σύμφωνα με ανακοίνωση σε επίσημο λογαριασμό κοινωνικής δικτύωσης της πόλης.

Οι επιστήμονες ελπίζουν ότι τέτοια εμβόλια «χωρίς βελόνες» θα καταστήσουν τον εμβολιασμό για κορονοϊό πιο προσβάσιμο σε χώρες με εύθραυστα συστήματα υγείας, επειδή είναι ευκολότερο να χορηγηθούν. Μπορούν επίσης να πείσουν τους ανθρώπους που δεν τους αρέσει να κάνουν εμβόλιο στο χέρι, ώστε και αυτοί να εμβολιαστούν.

Στην επίσημη ιστοσελίδα της περιφερειακής κυβέρνησης της Σαγκάης, αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση:

«Τα άτομα που έλαβαν την πλήρη δόση του εμβολιασμού κατά του COVID-19 τουλάχιστον πριν από έξι μήνες και είναι 18 ετών και άνω, μπορούν να λάβουν μία δωρεάν εισπνεόμενη αναμνηστική δόση.

Επί του παρόντος, οι κάτοικοι λαμβάνουν μόνο μία ενισχυτική δόση – με ένεση ή εισπνοή. Στην ιστοσελίδα της πόλης της Σαγκάης δίνονται και απαντήσεις σε βασικά ερωτήματα:

Ε: Τι είναι το εισπνεόμενο ανασυνδυασμένο εμβόλιο COVID-19 (φορέας αδενοϊού τύπου 5);

Α: Το εμβόλιο χρησιμοποιεί μη επιβλαβείς φορείς αδενοϊού για τη μεταφορά γενετικού υλικού με την έκφραση των πρωτεϊνών S, στις οποίες βασίζεται ο SARS-CoV για να εισβάλει στα ανθρώπινα κύτταρα, ώστε να ωθήσει το ανθρώπινο σώμα να παράγει αντισώματα μέσω ψεκασμένων σωματιδίων που μπορούν να εισπνέονται.

Ε: Ποιες είναι οι απαιτήσεις για τη λήψη του εισπνεόμενου ενισχυτικού εμβολίου COVID-19;

Α: Τα άτομα που πληρούν τις προϋποθέσεις είναι όσοι έχουν εμβολιαστεί πλήρως πριν από τουλάχιστον έξι μήνες και είναι 18 ετών και άνω. Ο εισπνεόμενος εμβολιασμός χρησιμοποιείται μόνο για αναμνηστικές δόσεις.

Οι άνθρωποι χρειάζονται μόνο ένα αναμνηστικό εμβόλιο, είτε ενέσιμο είτε εισπνεόμενο.

Ε: Ποια είναι η δοσολογία για το εισπνεόμενο εμβόλιο;

Α: 0,1 ml ανά δόση.

“Ήταν σαν να έπινα ένα φλιτζάνι τσάι με γάλα…Όταν το εισέπνευσα, είχε λίγο γλυκιά γεύση.”

Η Κίνα θέλει περισσότεροι πολίτες να λάβουν ενισχυτικές δόσεις του εμβολίου, πριν χαλαρώσει τους αυστηρούς περιορισμούς της πανδημίας που εμποδίζουν την οικονομία και την κρατούν εκτός συγχρονισμού με τον υπόλοιπο κόσμο. Από τα μέσα Οκτωβρίου, σε ποσοστό 90% οι Κινέζοι ήταν πλήρως εμβολιασμένοι, ενώ το 57% είχε λάβει αναμνηστικό εμβόλιο.

Ένα βίντεο που δημοσιεύτηκε από ένα διαδικτυακό κινεζικό κρατικό μέσο ενημέρωσης δείχνει ανθρώπους σε ένα κοινοτικό κέντρο υγείας να κολλούν το κοντό ακροφύσιο ενός ημιδιαφανούς λευκού κυπέλλου στο στόμα τους. Το συνοδευτικό κείμενο έλεγε ότι μετά από αργή εισπνοή, οι άνθρωποι κρατούν την αναπνοή τους για πέντε δευτερόλεπτα, με ολόκληρη τη διαδικασία να ολοκληρώνεται σε 20 δευτερόλεπτα.

«Ήταν σαν να έπινα ένα φλιτζάνι τσάι με γάλα», είπε ένας κάτοικος της Σαγκάης στο βίντεο. «Όταν το εισέπνευσα, είχε λίγο γλυκιά γεύση».

Η αποτελεσματικότητα των μη ενέσιμων εμβολίων δεν έχει διερευνηθεί πλήρως. Οι κινεζικές ρυθμιστικές αρχές ενέκριναν το εισπνεόμενο εμβόλιο τον Σεπτέμβριο του 2022, αλλά μόνο ως αναμνηστικό εμβόλιο, αφού μελέτες έδειξαν ότι προκάλεσε απόκριση του ανοσοποιητικού συστήματος σε άτομα που είχαν λάβει προηγουμένως δύο βολές διαφορετικού κινεζικού εμβολίου.

Ένα εμβόλιο που λαμβάνεται από το στόμα θα μπορούσε να αποκρούσει τον ιό προτού φτάσει στο υπόλοιπο αναπνευστικό σύστημα, αν και αυτό θα εξαρτηθεί εν μέρει από το μέγεθος των σταγονιδίων, είπε ένας ειδικός.

Μεγαλύτερα σταγονίδια θα εκπαιδεύσουν την άμυνα σε μέρη του στόματος και του λαιμού, ενώ τα μικρότερα θα ταξίδευαν περισσότερο στο σώμα, είπε η Δρ Vineeta Bal, ανοσολόγος στην Ινδία.

Το εισπνεόμενο εμβόλιο αναπτύχθηκε από την κινεζική βιοφαρμακευτική εταιρεία CanSino Biologics Inc. ως μια έκδοση αερολύματος του εμβολίου αδενοϊού της εταιρείας με μία λήψη, το οποίο χρησιμοποιεί έναν σχετικά αβλαβή ιό του κρυολογήματος.

Το παραδοσιακό, ενέσιμο εμβόλιο μίας δόσης της ίδιας εταιρείας έχει εγκριθεί για χρήση σε περισσότερες από 10 αγορές, συμπεριλαμβανομένων της Κίνας, της Ουγγαρίας, του Πακιστάν, της Μαλαισίας, της Αργεντινής και του Μεξικού. Η εισπνεόμενη έκδοση έχει λάβει άδεια για κλινικές δοκιμές στη Μαλαισία, ανέφεραν ΜΜΕ της Μαλαισίας τον περασμένο μήνα.

Οι ρυθμιστικές αρχές στην Ινδία έχουν εγκρίνει ένα ρινικό εμβόλιο (εισπνεόμενο από τη μύτη), μια άλλη προσέγγιση χωρίς βελόνες, αλλά δεν έχει ακόμη κυκλοφορήσει.

Περίπου δώδεκα τέτοια ρινικά εμβόλια δοκιμάζονται παγκοσμίως, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.

Πηγη: https://healthpharma.gr/

Η γενετική και η ατομική «σύσταση» αποτελούν ένα μόνο μέρος όσο αφορά το σωματικό βάρος, διότι οι περιβαλλοντικοί παράγοντες που μπορούν να το επηρεάσουν είναι πολλαπλοί.

Ο σημερινός τρόπος ζωής έχει υποστεί σημαντικές αλλαγές σε σύγκριση ακόμη και πριν από λίγες δεκαετίες. Για να διατηρήσει το κόστος πολύ χαμηλό και ανταγωνιστικό, η βιομηχανία τροφίμων υιοθετεί εμπορικές στρατηγικές που περιλαμβάνουν την προμήθεια απλών συστατικών με πολύ χαμηλό κόστος και το συνδυασμό τους για τη δημιουργία συσκευασμένων τροφίμων.

Αυτά τα προιόντα μπορούν να αγοραστούν σε πολύ μεγάλες ποσότητες, μειώνοντας έτσι το κόστος και μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε διαφορετικούς συνδυασμούς. Από τις διαφημίσεις καταλαβαίνουμε ότι οι βιομηχανίες προσπαθούν να προσφέρουν την ίδια γεύση με τα παραδοσιακά φαγητά, αλλά με βιομηχανικά υλικά.

Βιομηχανία τροφίμων

Δεν συνειδητοποιούμε πάντα ότι πίσω από κάθε έτοιμο φαγητό κρύβεται πολλή βιομηχανική έρευνα, έρευνα διαφήμισης και μάρκετινγκ. Η βιομηχανία τροφίμων δεν διστάζει να προσκαλέσει την κατανάλωση μέσω ελκυστικών διαφημίσεων, προωθητικών ενεργειών, εκπτώσεων, διαγωνισμών, εκμεταλλευόμενη την έννοια του έτοιμου, άνετου, εύκολου στην παρασκευή φαγητού, που μειώνει την προσπάθεια εύρεσης πρώτων υλών αλλά και τον χρόνο μαγειρέματος.

Επίσης στους δρόμους υπάρχουν ολοένα και περισσότερα μπαρ, ταχυφαγεία, περίπτερα που κάνουν διαθέσιμο ανά πάσα στιγμή κάτι που μπορεί να σου ανοίξει την όρεξη. Έτσι οι άνθρωποι αναθέτουν σε τρίτους την ευθύνη της επιλογής του τι θα φάνε, πώς θα το μαγειρέψουν και σε ποιες ποσότητες. Φαίνεται επίσης παράλογο, αλλά σήμερα τα υγιεινά, φυσικά, βιολογικά τρόφιμα είναι πολύ πιο ακριβά.

Σωματική δραστηριότητα

Η αυξανόμενη οικονομική ευημερία των δυτικών χωρών μπορεί να είναι η αιτία της μεγαλύτερης κατανάλωσης τροφίμων, η οποία καθορίζει την αύξηση της συχνότητας της παχυσαρκίας. Αλλά πέραν αυτού ένας άλλος παράγοντας, ο καθιστικός τρόπος ζωής, μπορεί να συμβάλει αποφασιστικά στο να αυξηθεί η παχυσαρκία.

Από την παιδική ηλικία, η άσκηση προβλέπεται στο σχολικό ωράριο, αλλά γενικά είναι λίγες οι ώρες την εβδομάδα και δεν μπορούν να εγγυηθούν έναν δραστήριο και υγιεινό τρόπο ζωής. Εκτός σχολείου, πολλές οικογένειες δεν έχουν τον χρόνο ή τη διαθεσιμότητα να είναι με τα παιδιά τους σε εξωτερικούς χώρους για να δραστηριοποιηθούν ή να τα πάρουν για να παίξουν ένα άθλημα κατά τη διάρκεια της εβδομάδας.

Αν προσθέσουμε επίσης την ευρεία και ανησυχητική διάδοση των κινητών τηλεφώνων και των βιντεοπαιχνιδιών, είναι σαφές ότι ο χρόνος που πρέπει να αφιερώνεται στην κίνηση μειώνεται σημαντικά. Το ίδιο ισχύει και για τους ενήλικες, στην πραγματικότητα, τα αυτοκίνητα χρησιμοποιούνται πλέον σχεδόν πάντα και οι εργασιακές δραστηριότητες γενικά απαιτούν λιγότερη σωματική προσπάθεια από ό,τι στο παρελθόν.

Κατά συνέπεια ίσως θα χρειαζόταν μια εκπαιδευτική δράση ευρεία και ευρέως διαδεδομένη, ιδίως με τη συμμετοχή παιδιών και εφήβων: δημιουργία σχολικού προγράμματος σπουδών που να περιλαμβάνει την υγιεινή διατροφή και τη σωματική δραστηριότητα, ανάπτυξη θεμελιωδών κινητικών δεξιοτήτων κατά τη διάρκεια της σχολικής εβδομάδας, βελτιώσεις στη διατροφική ποιότητα της προσφοράς τροφίμων σε σχολεία, πολιτιστικά περιβάλλοντα και πρακτικές που υποστηρίζουν παιδιά που τρώνε πιο υγιεινά τρόφιμα και είναι ενεργά καθημερινά, υποστήριξη για δασκάλους και λοιπό προσωπικό για την εφαρμογή στρατηγικών και δραστηριοτήτων προαγωγής της υγείας, γονική υποστήριξη και δραστηριότητες στο σπίτι που ενθαρρύνουν τα παιδιά να είναι περισσότερο ενεργά.

Ψυχολογικοί παράγοντες

Ορισμένες μελέτες έχουν αναλύσει το αποτέλεσμα των ψυχολογικών προβλημάτων στην παιδική παχυσαρκία και εξηγούν τον σημαντικό ρόλο που παίζει η οικογένεια. Όμως ο εντοπισμός των ψυχολογικών αιτιών που συμβάλλουν στην εμφάνιση της παχυσαρκίας δεν είναι εύκολος, αφού η κλινική παρατήρηση δείχνει έναν ετερογενή πληθυσμό που δεν μπορεί να ταξινομηθεί ως μονάδα, ούτε από την άποψη της διατροφικής συμπεριφοράς ούτε από την πιο ψυχολογική και κοινωνική πλευρά.

Σε κάθε περίπτωση, φαίνεται ότι οι μητέρες παχύσαρκων ατόμων τείνουν να κάνουν την οικογένεια αποκλειστικό κέντρο ενδιαφέροντός τους και να αφοσιώνονται στα παιδιά τους με κτητικότητα και υπερπροστασία.

Εντερική μικροχλωρίδα

Σύμφωνα με πολυάριθμα επιστημονικά στοιχεία, ένας περαιτέρω παράγοντας κινδύνου για την παχυσαρκία είναι η εντερική μικροχλωρίδα, δηλαδή το σύνολο των συμβιωτικών μικροοργανισμών που συνυπάρχουν με τον ανθρώπινο οργανισμό χωρίς να τον βλάψουν (εντερική χλωρίδα).

Εκτός από το γεγονός ότι τα δισεκατομμύρια μικρόβια στο έντερο βοηθούν στον προσδιορισμό του συνολικού βάρους του σώματος, οι αλλαγές στη μικροβιακή ποικιλομορφία και τη σύνθεση συνδέονται όλο και περισσότερο με διάφορες ασθένειες, συμπεριλαμβανομένης της παχυσαρκίας και των διαταραχών συμπεριφοράς.

Η μικροχλωρίδα που σχετίζεται με την παχυσαρκία μεταβάλλει την αντίσταση στην ινσουλίνη, τη φλεγμονή και την εναπόθεση λίπους. Επιπλέον, η μικροχλωρίδα του εντέρου μπορεί να ρυθμίσει τον μεταβολισμό, το λίπος, την ομοιόσταση και την ενεργειακή ισορροπία, καθώς και την κεντρική σηματοδότηση της όρεξης και την ανταμοιβή της τροφής, τα οποία παίζουν σημαντικό ρόλο στην παχυσαρκία.

Βακτήρια…

Ορισμένα στελέχη βακτηρίων και οι μεταβολίτες τους μπορεί να επηρεάσουν τον εγκέφαλο άμεσα μέσω διέγερσης του πνευμονογαστρικού ή έμμεσα. Ως εκ τούτου, η μικροχλωρίδα του εντέρου γίνεται στόχος για νέες θεραπείες κατά της παχυσαρκίας. Όμως απαιτείται περαιτέρω έρευνα για να αποσαφηνιστεί η περίπλοκη σχέση εντέρου-μικροβιώματος-ξενιστή.

Εν κατακλείδι οι περιβαλλοντικοί παράγοντες που εμπλέκονται στην ανάπτυξη της παχυσαρκίας είναι πολυάριθμοι και ποικίλοι. Γι αυτό και η έρευνα για την πρόληψη της παχυσαρκίας θα πρέπει να κινηθεί προς τον προσδιορισμό του τρόπου με τον οποίο μπορούν να ενσωματωθούν διαφορετικά πλάνα αποτελεσματικής παρέμβασης στα συστήματα υγείας, εκπαίδευσης και φροντίδας και να επιτύχουν βιώσιμες μακροπρόθεσμες επιπτώσεις.

Πηγη: https://healthpharma.gr/