Συντάκτης: grammateia

Ο μεταστατικός καρκίνος μαστού, δηλαδή η νόσος που έχει ήδη εξαπλωθεί σε άλλα όργανα κατά τη στιγμή της διάγνωσης, εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις στη σύγχρονη ογκολογία.

Μια μεγάλη αμερικανική μελέτη που δημοσιεύθηκε πρόσφατα στο JAMA Network Open έρχεται να αναδείξει μια ανησυχητική τάση: τα περιστατικά καρκίνου μαστού σταδίου IV κατά τη διάγνωση αυξάνονται σταθερά τα τελευταία χρόνια, παρά τις σημαντικές εξελίξεις στη διάγνωση και θεραπεία της νόσου.

Η καθηγήτρια Θεραπευτικής – Επιδημιολογίας – Προληπτικής Ιατρικής, παθολόγος (Θεραπευτική Κλινική Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Νοσοκομείο Αλεξάνδρα) Θεοδώρα Ψαλτοπούλου και ο Θάνος Δημόπουλος (καθηγητής Θεραπευτικής – Ογκολογίας – Αιματολογίας, διευθυντής Θεραπευτικής Κλινικής, τ. πρύτανης ΕΚΠΑ) αναφέρουν ότι η μελέτη ανέλυσε δεδομένα από περισσότερους από 760.000 ασθενείς στις Ηνωμένες Πολιτείες την περίοδο 2010–2021.

Από αυτούς, περίπου 44.000 διαγνώστηκαν εξαρχής με μεταστατική νόσο. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η συχνότητα εμφάνισης de novo μεταστατικού καρκίνου μαστού –δηλαδή καρκίνου που είναι ήδη στάδιο IV από την πρώτη διάγνωση– αυξήθηκε κατά περίπου 1,2% κάθε χρόνο.

Μεταστατικός καρκίνος μαστού: Τι δείχνουν τα νέα στοιχεία για τις διαγνώσεις

Ο καρκίνος μαστού παραμένει ο συχνότερος καρκίνος στις γυναίκες παγκοσμίως. Αν και η πλειονότητα των περιστατικών διαγιγνώσκεται σε πρώιμο στάδιο, περίπου το 30% των ασθενών θα εμφανίσουν μεταστατική νόσο κατά τη διάρκεια της ζωής τους. Ωστόσο, η συγκεκριμένη μελέτη επικεντρώθηκε σε μια διαφορετική κατηγορία, στους ασθενείς που έχουν ήδη μεταστάσεις από την πρώτη διάγνωση, χωρίς να έχει προηγηθεί αρχικά εντοπισμένη νόσος.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η αύξηση αυτή καταγράφηκε σχεδόν σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, σε όλους τους υποτύπους του καρκίνου μαστού, αλλά ακόμη και στους άνδρες, όπου επίσης παρατηρήθηκε σημαντική αύξηση των μεταστατικών διαγνώσεων. Ιδιαίτερα ανησυχητικό ήταν το εύρημα ότι οι γυναίκες κάτω των 40 ετών εμφάνισαν τη μεγαλύτερη ετήσια αύξηση μεταστατικής νόσου, περίπου 3,1% ανά έτος.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι η αύξηση ήταν εντονότερη σε ορισμένους πιο επιθετικούς μοριακούς υποτύπους, όπως ο τριπλά αρνητικός καρκίνος μαστού (triple-negative breast cancer), αλλά και σε HER2-θετικούς όγκους. Οι μορφές αυτές χαρακτηρίζονται συχνά από μεγαλύτερη πιθανότητα πρώιμης μετάστασης.

Παράλληλα, η μελέτη ανέδειξε έντονες κοινωνικές και φυλετικές ανισότητες. Αυξημένος κίνδυνος παρατηρήθηκε σε άτομα χαμηλότερου κοινωνικοοικονομικού επιπέδου. Τα δεδομένα αυτά υπογραμμίζουν τη σημασία της πρόσβασης στον προσυμπτωματικό έλεγχο, στη μαστογραφία και στη γρήγορη διαγνωστική διερεύνηση ύποπτων συμπτωμάτων.

Οι λόγοι πίσω από αυτή την αύξηση παραμένουν σε μεγάλο βαθμό ασαφείς. Οι ερευνητές αναφέρουν ότι πιθανόν εμπλέκονται πολλοί παράγοντες, όπως η αύξηση της παχυσαρκίας, οι μεταβολές στον τρόπο ζωής, οι ορμονικοί και περιβαλλοντικοί παράγοντες, αλλά και καθυστερήσεις στη διάγνωση.

Επιπλέον, η πανδημία COVID-19 φαίνεται ότι επηρέασε σημαντικά τα προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου και οδήγησε σε αναβολές μαστογραφιών και διαγνωστικών εξετάσεων, κάτι που μπορεί να συνέβαλε σε καθυστερημένες διαγνώσεις προχωρημένης νόσου.

Παρά τη δυσμενή αυτή τάση, υπάρχουν και αισιόδοξα δεδομένα. Η επιβίωση των ασθενών με μεταστατικό καρκίνο μαστού βελτιώνεται σταδιακά, κυρίως χάρη στις νέες στοχευμένες θεραπείες και την ανοσοθεραπεία.

Οι HER2-θετικοί όγκοι, για παράδειγμα, εμφανίζουν πλέον σημαντικά καλύτερη πρόγνωση σε σχέση με προηγούμενες δεκαετίες, λόγω της ανάπτυξης αποτελεσματικών anti-HER2 παραγόντων, όπως τα μονοκλωνικά αντισώματα και τα antibody-drug conjugates (ADCs).

Αντίστοιχα, στους ορμονοευαίσθητους καρκίνους, οι αναστολείς CDK4/6 έχουν αλλάξει σημαντικά τη φυσική πορεία της νόσου. Ωστόσο, η βελτίωση της επιβίωσης δεν ήταν ίδια σε όλους τους υποτύπους. Στον τριπλά αρνητικό καρκίνο μαστού, η πρόοδος παρέμεινε περιορισμένη, γεγονός που υπογραμμίζει τη συνεχιζόμενη ανάγκη ανάπτυξης νέων θεραπευτικών στρατηγικών και καλύτερων βιοδεικτών επιλογής θεραπείας.

Σήμερα, ο μεταστατικός καρκίνος μαστού δεν θεωρείται πλέον απαραίτητα μια άμεσα θανατηφόρος νόσος, αλλά σε πολλές περιπτώσεις αντιμετωπίζεται ως χρόνια νόσος με μακροχρόνιο έλεγχο. Παρ’ όλα αυτά, το βασικό μήνυμα της μελέτης παραμένει ξεκάθαρο: η έγκαιρη διάγνωση εξακολουθεί να αποτελεί τον σημαντικότερο παράγοντα για καλύτερη πρόγνωση.

Η ενίσχυση των προγραμμάτων πρόληψης, η ενημέρωση του πληθυσμού και η ισότιμη πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας αποτελούν κρίσιμα βήματα ώστε να μειωθούν οι διαγνώσεις σε προχωρημένο στάδιο και να περιοριστεί το φορτίο της μεταστατικής νόσου.

ΠΗΓΗ: ΕΚΠΑ

Πηγη: https://www.healthreport.gr

Αυξητική τάση παρουσιάζουν τα περιστατικά αυτοτραυματισμού μεταξύ εφήβων και νέων ενηλίκων τα τελευταία χρόνια, τόσο στην Ελλάδα όσο και διεθνώς, με τους ειδικούς να προειδοποιούν ότι πρόκειται για ένα σύνθετο ψυχικό και κοινωνικό φαινόμενο που συχνά παραμένει «αόρατο».

Ο αυτοτραυματισμός δεν συνδέεται απαραίτητα με αυτοκτονική πρόθεση, ωστόσο αποτελεί συχνά έναν τρόπο έκφρασης έντονου ψυχικού πόνου και δυσφορίας. Οι ειδικοί εξηγούν ότι αφορά την πρόκληση τραυματισμού στο σώμα σε στιγμές όπου το άτομο βιώνει έντονο άγχος, θυμό, συναισθηματικό κενό ή αδυναμία διαχείρισης δύσκολων συναισθημάτων.

Τα νεότερα στοιχεία προκαλούν έντονο προβληματισμό, καθώς τα περιστατικά εμφανίζονται ολοένα και συχνότερα ήδη από την πρώιμη εφηβεία, με τα κορίτσια να καταγράφουν υψηλότερα ποσοστά. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα δεδομένα, το 17,6% των νέων έχουν αυτοτραυματιστεί, ενώ το ποσοστό στα κορίτσια φτάνει το 20,3%.

Την έκταση του προβλήματος αποτυπώνει και η λειτουργία του Πρότυπου Κοινοτικού Κέντρου για την Ψυχική Υγεία των Νέων, όπου μέσα σε λίγους μόλις μήνες σχεδόν 500 έφηβοι και νέοι ηλικίας 17 έως 24 ετών έχουν ήδη αναζητήσει βοήθεια και υποστήριξη.

Οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι πίσω από κάθε περιστατικό συχνά κρύβονται βαθύτερες ψυχικές δυσκολίες, όπως κατάθλιψη, μοναξιά, αρνητική αυτοεικόνα και συναισθηματική απορρύθμιση. Ενδεικτικό είναι ότι το 67,2% των νέων που αυτοτραυματίζονται εμφανίζουν έντονα αρνητική εικόνα για τον εαυτό τους.

Παράλληλα, ο αυτοτραυματισμός εξακολουθεί να αποτελεί θέμα ταμπού για πολλές οικογένειες και σχολικές κοινότητες. Οι περισσότεροι νέοι μιλούν αρχικά σε φίλους τους και όχι στους γονείς ή στους εκπαιδευτικούς, με τα στοιχεία να δείχνουν ότι μόνο ένας στους πέντε γονείς γνωρίζει ότι το παιδί του αυτοτραυματίζεται.

Η αυξημένη προσέλευση στο Κέντρο αναδεικνύει όχι μόνο την ύπαρξη του προβλήματος αλλά και τη σημασία των ασφαλών δομών ψυχικής υποστήριξης. Όπως επισημαίνουν οι ειδικοί, όταν οι νέοι αισθανθούν ότι υπάρχει ένα περιβάλλον χωρίς στιγματισμό και κριτική, είναι πιο πιθανό να ζητήσουν βοήθεια εγκαίρως.

Το Πρότυπο Κοινοτικό Κέντρο για την Ψυχική Υγεία των Νέων δημιουργήθηκε από το υπουργείο Υγείας σε συνεργασία με τη UNICEF και λειτουργεί στην Α’ Ψυχιατρική Κλινική του Πανεπιστημίου Αθηνών, παρέχοντας δωρεάν υπηρεσίες ψυχοθεραπείας και ψυχολογικής στήριξης τόσο δια ζώσης όσο και μέσω τηλεψυχιατρικής.

Οι ειδικοί τονίζουν ότι το σημαντικότερο βήμα είναι να σπάσει η σιωπή γύρω από τον αυτοτραυματισμό, ώστε περισσότεροι νέοι να αισθανθούν ότι μπορούν να μιλήσουν ανοιχτά και να λάβουν έγκαιρα τη βοήθεια που χρειάζονται.

Πηγη: https://medicalmanage.gr

Γραμματεία Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών

“Διαγνωστική & Θεραπευτική Προσέγγιση του Διαβητικού Ποδιού”

Τμήματος Ιατρικής Παν/μίου Θεσσαλίας

Δ/νση: Πανεπιστημίου 3, Κτίριο Βιβλιοθήκης, 1ος όροφος,

Βιόπολις, 41500, Λάρισα

ΤΗΛ:2410685539

e-mail: [email protected]

https://www.med.uth.gr/msc.diabeticfoot/

προκήρυξη του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών “Κοινωνική – Προληπτική Ιατρική και Ποιότητα στη ΦροντίδαΥγείας”, του Τμήματος Ιατρικής του ΑΠΘ

Προσκληση υποβολης αιτησεων

..

πρόσκληση ενδιαφέροντος από την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης και το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών

για την εισαγωγή μεταπτυχιακών φοιτητών

στο Διιδρυματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών

στην “Ογκολογία: Από την Ογκογένεση έως τη Θεραπεία” για το ακαδημαϊκό έτος 2026-27.

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΔΠΜΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ 2026-27

Εκ μέρους του Διευθυντή του ΠΜΣ

Αναπληρωτή Καθηγητή Χειρουργικής της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κρήτης

κ. Κωνσταντίνου Λασιθιωτάκη

ΕΞΕ – ΚΠ – 11503 – 2026 – «Ενημέρωση επαγγελματιών υγείας για την ανάγκη ενισχυμένης επιτήρησης της λοίμωξης από τον ιό του Δ

Παράρτημα. Χαρακτηριστικά δηλωθέντων κρουσμάτων λοίμωξης από ιό Δυτικού Νείλου (ΔΝ), Ελλάδα, 2010 – 2025 (Πηγή: ΕΟΔΥ)

Πίνακας 1. Αριθμός δηλωθέντων κρουσμάτων λοίμωξης από ιό ΔΝ, αριθμός θανάτων¹ (% θνητότητα) σε ασθενείς με λοίμωξη από τον ιό [στο σύνολο των κρουσμάτων και στα κρούσματα με προσβολή του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος (ΚΝΣ)], επίπτωση νόσου με προσβολή ΚΝΣ, ανά έτος και συγκεντρωτικά, Ελλάδα, 2010 – 2025² (Πηγή: ΕΟΔΥ)

1. Καταγράφονται οι θάνατοι ασθενών με λοίμωξη από ιό ΔΝ, κατά τη διάρκεια της νοσηλείας τους.
2. Τα έτη 2015 και 2016 δεν καταγράφηκαν κρούσματα της λοίμωξης.
3. Μέση ετήσια επίπτωση ετών 2010 – 2025.

Πίνακας 2. Αριθμός και ποσοστό κρουσμάτων λοίμωξης από ιό ΔΝ με προσβολή του ΚΝΣ ανά κλινική μορφή νευρο-διεισδυτικής νόσου (με προσβολή ΚΝΣ), Ελλάδα, 2010 – 2025 (Πηγή: ΕΟΔΥ)

1.     Συμπεριλαμβάνονται και στις ανωτέρω κατηγορίες.

Πίνακας 3. Αριθμός και ποσοστό κρουσμάτων λοίμωξης από ιό ΔΝ με προσβολή του ΚΝΣ ανά ηλικιακή ομάδα, Ελλάδα, 2010 – 2025 (Πηγή: ΕΟΔΥ)

Πίνακας 4. Ποσοστά (%)¹ περιστατικών με λοίμωξη από ιό ΔΝ, με και χωρίς προσβολή του ΚΝΣ, ανά αναφερόμενο σύμπτωμα/ σημείο, Ελλάδα, 2010 – 2025 (Πηγή: ΕΟΔΥ)

1. Τα ποσοστά υπολογίσθηκαν επί των περιστατικών για τα οποία ήταν γνωστή η σχετική πληροφορία.
2. Σύμπτωμα κατά αναφορά των ίδιων των ασθενών (ή συγγενών τους).

Σε κάθε τυχόν περαιτέρω χρήση των ανωτέρω επιδημιολογικών δεδομένων, παρακαλούμε όπως αναφέρετε ότι η πηγή τους είναι ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας («Πηγή δεδομένων: ΕΟΔΥ»).

Η κλιματική αλλαγή συνδέεται με μια παγκόσμια αύξηση κατά 10% στα γονίδια αντοχής στα αντιβιοτικά της σαλμονέλας μεταξύ 1940 και 2023, σύμφωνα με την πρώτη στο είδος της μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Lancet Planetary Health.

Ηκλιματική κρίση επιταχύνει την παγκόσμια αύξηση της αντοχής στα αντιβιοτικά, η οποία αποτελεί σοβαρή απειλή για την ανθρώπινη υγεία, σύμφωνα με ειδικούς, καθώς τα στοιχεία δείχνουν αύξηση των γονιδίων αντοχής της σαλμονέλας έναντι των αντιβιοτικών.

Η αντοχή στα αντιβιοτικά ή μικροβιακή αντοχή αποτελεί μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες απειλές για την παγκόσμια υγεία. Μπορεί να επηρεάσει άτομα κάθε ηλικίας σε οποιαδήποτε χώρα και, σύμφωνα με εκτιμήσεις, προκαλεί ήδη τον θάνατο περισσότερων από 1 εκατομμυρίου ανθρώπων ετησίως.

Τώρα, μια μελέτη, με επικεφαλής ερευνητές από το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία, την Αυστραλία, την Ελβετία και την Κίνα, αποκάλυψε τον τρόπο με τον οποίο η κλιματική αλλαγή συνδέεται με την αυξανόμενη αντοχή στα αντιβιοτικά της σαλμονέλας, μίας από τις πιο κοινές βακτηριακές ασθένειες στον κόσμο.

Η κλιματική αλλαγή συνδέεται με μια παγκόσμια αύξηση κατά 10% στα γονίδια αντοχής στα αντιβιοτικά της σαλμονέλας μεταξύ 1940 και 2023, σύμφωνα με την πρώτη στο είδος της μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Lancet Planetary Health.

Οι κύριοι παράγοντες της αντοχής στα αντιβιοτικά εξακολουθούν να είναι η κακή και υπερβολική χρήση των φαρμάκων αυτών, τα οποία χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία λοιμώξεων. Ωστόσο, η έρευνα δείχνει ότι το πρόβλημα επιδεινώνεται από την κλιματική αλλαγή.

«Τα συσσωρευμένα στοιχεία δείχνουν ότι η κλιματική αλλαγή αποτελεί μια επιταχυντική δύναμη πίσω από την παγκόσμια εξάπλωση της αντοχής στα αντιμικροβιακά», αναφέρουν οι συγγραφείς της μελέτης.

Θερμοκρασία και βροχοπτώσεις

«Τα ευρήματά μας παρέχουν στοιχεία που υποστηρίζουν ότι η άνοδος των θερμοκρασιών και τα μεταβαλλόμενα πρότυπα βροχοπτώσεων ενισχύουν μη γραμμικά την αφθονία και τη διάδοση των γονιδίων αντοχής στα αντιμικροβιακά σε βακτηριακά παθογόνα όπως η σαλμονέλα.

«Αυτά τα ευρήματα ενισχύουν την ιδέα ότι η κλιματική αλλαγή μεταβάλλει τη μικροβιακή οικολογική σταθερότητα και επιταχύνει την εξέλιξη της αντοχής σε ανθρώπινους, ζωικούς και περιβαλλοντικούς αποθέτες.

«Η επείγουσα ενσωμάτωση πολιτικών μετριασμού της κλιματικής αλλαγής, ιδίως εκείνων που ευθυγραμμίζονται με τη Συμφωνία του Παρισιού – με ενισχυμένη διαχείριση των αντιμικροβιακών φαρμάκων και επιτήρηση στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας One Health – είναι απαραίτητη για τον περιορισμό του μελλοντικού βάρους της αντοχής στα αντιμικροβιακά φάρμακα.»

Προηγούμενες μελέτες έχουν συνδέσει τις υψηλότερες θερμοκρασίες με υψηλότερα επίπεδα ανθεκτικών βακτηρίων, αλλά μέχρι τώρα οι παγκόσμιες ποσοτικές μελέτες σχετικά με τη σύνδεση αυτή ήταν περιορισμένες.

Η νέα μελέτη ανέλυσε τα γονιδιώματα περισσότερων από 480.000 δειγμάτων σαλμονέλας από 139 χώρες που συλλέχθηκαν μεταξύ 1940 και 2023. Τα επίπεδα των γονιδίων αντοχής στα αντιβιοτικά συγκρίθηκαν με τις μεταβολές της μέσης θερμοκρασίας και των βροχοπτώσεων με την πάροδο του χρόνου.

Χρησιμοποιώντας ένα μοντέλο για τη μελέτη της σχέσης, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η αντοχή στα αντιβιοτικά δεν αυξάνεται απλώς σταθερά καθώς αυξάνονται οι θερμοκρασίες, αλλά ότι ο αριθμός των γονιδίων αντοχής μεταβάλλεται με την πάροδο του χρόνου με πιο περίπλοκο τρόπο, ανάλογα τόσο με τη θερμοκρασία όσο και με τις βροχοπτώσεις.

Αυτό υποδηλώνει ότι οι περιβαλλοντικές αλλαγές μπορούν να επιταχύνουν τον τρόπο με τον οποίο τα βακτήρια προσαρμόζονται στα αντιβιοτικά, σύμφωνα με τους ερευνητές.

Η γεωγραφική κατανομή του φαινομένου

Η μελέτη έδειξε μια σύνδεση μεταξύ της κλιματικής αλλαγής και των γονιδίων αντοχής στα αντιβιοτικά στη σαλμονέλα, αλλά δεν απέδειξε ότι η κλιματική αλλαγή προκαλούσε άμεσα την αύξηση. Ωστόσο, οι συγγραφείς δήλωσαν ότι τα ευρήματά τους υπογραμμίζουν την ανάγκη να ληφθεί υπόψη η κλιματική αλλαγή όσον αφορά τις παγκόσμιες προσπάθειες για την αντιμετώπιση της αντοχής στα αντιβιοτικά.

Η επείγουσα δράση, παράλληλα με την υπεύθυνη χρήση αντιβιοτικών και τη βελτιωμένη επιτήρηση των ασθενειών, θα είναι καθοριστική για τον περιορισμό της μελλοντικής εξάπλωσης της αντοχής στα αντιβιοτικά, πρόσθεσαν.

Η μελέτη τους παρείχε «ισχυρές ενδείξεις» ότι η κλιματική αλλαγή συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο αντοχής στα αντιβιοτικά, ανέφεραν.

«Τα ευρήματα υπογραμμίζουν ότι ο συνδυασμός των προσπαθειών μετριασμού της κλιματικής αλλαγής και της ορθής διαχείρισης των αντιβιοτικών, όπως η τήρηση των σεναρίων χαμηλών εκπομπών, θα μπορούσε να περιορίσει αποτελεσματικά τη διάδοση των γονιδίων αντοχής στα αντιμικροβιακά και την αύξηση της παγκόσμιας αντοχής στα αντιμικροβιακά.»

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Την παράταση της χρηματοδότησης του Προγράμματος Προλαμβάνω για την επόμενη τετραετία ανακοίνωσε ο Πρωθυπουργός

«Το πρόγραμμα προλαμβάνω έχει πια εξασφαλισμένη χρηματοδότηση για τα επόμενα 4 χρόνια με 75 εκατομμύρια το χρόνο» ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός στο πλαίσιο του 7ου συνέδριου ygeiamou.

Σε σχέση με τον σχεδιασμό ενός νέου Υπουργείου Έρευνας και Καινοτομίας ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε ότι «Το έχουμε πει. Το επιβεβαιώνω. Το σχεδιάζουμε. Ο σκοπός μας είναι εφόσον μας εμπιστευθεί και πάλι ο ελληνικός λαός να δημιουργήσουμε ένα ανεξάρτητο Υπουργείο τριτοβάθμιας εκπαίδευσης έρευνας και καινοτομίας γιατί πρέπει να ενοποιήσουμε τον ερευνητικό χώρο στην πατρίδα μας. Έχουμε εξαιρετικά πανεπιστήμια τα οποία κάνουν ειδικά στον τομέα της υγείας πάρα πολύ ενδιαφέρουσα έρευνα. Αλλά αυτά υπάγονται στο Υπουργείο Παιδείας. Έχουμε τη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας που χρηματοδοτεί κυρίως εφαρμοσμένη έρευνα στο Υπουργείο Ανάπτυξης και αυτά πρέπει με κάποιο τρόπο να συνδεθούν. Άρα η απάντηση είναι ναι. Η χώρα θα αποκτήσει ένα ανεξάρτητο Υπουργείο το οποίο θα μπορεί να βλέπει ολιστικά την έρευνα να κάνει κεντρικές επιλογές για το πού θέλει να στρέψει τους πόρους εθνικούς πόρους τους οποίους μπορεί να κατευθύνει».

«Η Ελλάδα είναι δυσανάλογα γενναιόδωρη με τα ακριβά φάρμακα συγκριτικά με χώρες όπως η Γερμανία» ανέφερε ο πρωθυπουργός στο πλαίσιο του συνεδρίου.

Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/

Ο Δημοσθένης Σαρηγιάννης εξηγεί πώς η ατμοσφαιρική ρύπανση και οι καύσωνες αυξάνουν τη θνητότητα, επιβαρύνουν το ΕΣΥ και μειώνουν την παραγωγικότητα

Στις αρνητικές επιδράσεις της κλιματικής κρίσης και συγκεκριμένα σε αυτές της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και του καύσωνα αναφέρθηκε ο Δημοσθένης Σαρηγιάννης, Καθηγητής Περιβαλλοντικής Μηχανικής, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Πρόεδρος του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών (ΕΙΕ) στο πάνελ «Κλιματική κρίση και Δημόσια Υγεία: Η αθέατη επιβάρυνση του συστήματος υγείας».

Αυξημένη η θνητότητα

Παρόλα αυτά, η Ελλάδα έχει κάνει βήματα στην προστασία της υγείας. «Μειώσαμε τη θνησιμότητα από PM 2,5 κατά 35%, αλλά την ίδια στιγμή η Φινλανδία τη μείωση στο 98%» είπε ως ένα παράδειγμα. «Με δεδομένο ότι ο πληθυσμός μας γερνάει, αυτό θα είναι ακόμα πιο δυσβάσταχτο σαν κόστος για την κοινωνία».

Μεγάλο κίνδυνο για την υγεία προκαλούν και τα μικρότερα σωματίδια, τα οποία είναι τα πιο επικίνδυνα: «Μπαίνουν βαθιά στους πνεύμονες και κάνουν πολύ μεγάλο κακό». Η ρύπανση αυτή τη στιγμή είναι ο νούμερο ένα περιβαλλοντικός παράγοντας θανάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η κλιματική αλλαγή ενισχύει τις επιπτώσεις

Ο καθηγητής αναφέρθηκε επίσης στην ανάπτυξη νέων φορέων ζωονόσων και στη μικροβιακή αντοχή, υπογραμμίζοντας τη σημασία της προσέγγισης «One Health», δηλαδή της ενιαίας υγείας. «Η κλιματική αλλαγή επηρεάζει και την πίεση από αλλεργιογόνα, αλλά και την ποιότητα του νερού και της τροφικής αλυσίδας. Η μεγαλύτερη περίοδος γύρης οδηγεί σε αύξηση του άσθματος και των αλλεργιών», σημείωσε.

Σημαντικό το φορτίο και στην παραγωγικότητα

Όλα όμως είναι αλληλένδετα: «Η κλιματική αλλαγή δεν είναι απλώς ένα πρόσθετο επίπεδο προβλήματος. Είναι ένας πολλαπλασιαστής. Αυτό πρέπει να καταλάβουμε. Αν έχουμε κακή ποιότητα αέρα, κακή ποιότητα περιβάλλοντος, ή κακή λειτουργία του συστήματος υγείας και έρθει και η πίεση από την κλιματική αλλαγή, αυτό πολλαπλασιάζει τις αρνητικές συνέπειες».

Οι καύσωνες είναι μια κατάσταση που θα συνεχίσουμε να ζούμε, σύμφωνα με τον καθηγητή: «Θα είναι μεγαλύτερης διάρκειας, σε μεγαλύτερης έντασης, με πιο πολλές τροπικές νύχτες που δεν αφήνουν τον οργανισμό να ανακάμψει. Και βεβαίως είναι ο κύριος μοχλός υπερθνησιμότητας στην Ευρώπη αυτή τη στιγμή. Άρα μας ενδιαφέρει άμεσα».

Σύμφωνα με τον ίδιο, το Εθνικό Σύστημα Υγείας θα χρειαστεί να διαχειριστεί πολλαπλούς κινδύνους ταυτόχρονα, γεγονός που καθιστά αναγκαία την καλύτερη προετοιμασία.

Τι απάντησε για την οσμή στην Αττική 

Αναφερόμενος στην έντονη οσμή που είχε γίνει αισθητή πριν από μερικές ημέρες στην Αττική, ο κύριος Σαρηγιάννης σημείωσε ότι, βάσει των στοιχείων που είχαν στη διάθεσή τους, υπήρχε πιθανότητα η πηγή να βρισκόταν στη θάλασσα. «Κάναμε διασταύρωση με τις τροχιές πλοίων και είναι πιθανό να επρόκειτο για πλοίο που πραγματοποιούσε καθαρισμό», ανέφερε.

Ωστόσο, ξεκαθάρισε ότι δεν υπήρχε κίνδυνος για τη δημόσια υγεία. «Αν υπήρχε πρόβλημα δημόσιας υγείας, θα το είχαμε πει από την πρώτη στιγμή», υπογράμμισε.

Τέλος, στάθηκε στην ανάγκη καλύτερου συντονισμού μεταξύ των ερευνητικών φορέων και των αρμόδιων υπουργείων. «Χρειάζεται ένα “κόκκινο τηλέφωνο” μεταξύ του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών, του Δημόκριτου, του Αστεροσκοπείου και των υπουργείων, ώστε να μπορούμε να αλληλοσυνδεόμαστε άμεσα όταν προκύπτουν τέτοια περιστατικά», κατέληξε.

Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/

Για τον ρόλο των ακραίων θερμοκρασιών, της λειψυδρίας, των πυρκαγιών και της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στη δημόσια υγεία μίλησε ο Μανώλης Κογεβίνας, Καθηγητής Επιδημιολογίας στο Ινστιτούτο Παγκόσμιας Υγείας της Βαρκελώνης (ISGlobal)

Στα νεότερα επιδημιολογικά δεδομένα για τη σχέση των ακραίων θερμοκρασιών με τη θνητότητα στην ευρύτερη λεκάνη της Μεσογείου αναφέρθηκε ο Μανώλης Κογεβίνας, Καθηγητής Επιδημιολογίας στο Ινστιτούτο Παγκόσμιας Υγείας της Βαρκελώνης (ISGlobal), μιλώντας στο δεύτερο πάνελ του 7ου Συνεδρίου Ygeiamou.

Ο κ. Κογεβίνας επισήμανε ότι οι ημέρες καύσωνα αυξάνονται σταθερά, γεγονός που αποτυπώνεται και στη συχνότητα των προειδοποιητικών μηνυμάτων που λαμβάνουν οι πολίτες για επεισόδια υψηλών θερμοκρασιών. «Έχουμε μια αύξηση περίπου 300% των μηνυμάτων σήμερα σε σχέση με πριν από 15-20 χρόνια», ανέφερε, υπογραμμίζοντας ότι τα ακραία θερμικά φαινόμενα επηρεάζουν την υγεία με πολλούς διαφορετικούς τρόπους.

Όπως εξήγησε, οι επιπτώσεις είναι τόσο άμεσες, όσο και έμμεσες. Στις άμεσες περιλαμβάνονται καρδιαγγειακά και αναπνευστικά προβλήματα, ζητήματα ψυχικής υγείας και αυξημένο στρες. Παράλληλα, όμως, αναδεικνύεται και η ανάγκη ενίσχυσης της ανθεκτικότητας του Συστήματος Υγείας απέναντι σε ακραίες καταστάσεις. «Χρειαζόμαστε σχέδιο για τις ακραίες καταστάσεις. Το ζήτημα δεν είναι μόνο να κάνουμε πλάνα, αλλά και να τα εφαρμόζουμε», τόνισε.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη λειψυδρία, επισημαίνοντας ότι η Μεσόγειος αποτελεί πλέον «hot spot» για τέτοιου είδους φαινόμενα. Όπως σημείωσε, οι λύσεις σε αυτό το πεδίο δεν μπορούν να είναι άμεσες, αλλά απαιτούν μακροχρόνιο σχεδιασμό.

Ο καθηγητής στάθηκε και στις έμμεσες συνέπειες της κλιματικής κρίσης στην υγεία, όπως ο περιορισμός της φυσικής άσκησης λόγω των υψηλών θερμοκρασιών, αλλά και οι επιπτώσεις στη διατροφή και την επισιτιστική ασφάλεια. «Η φυσική άσκηση είναι πολύ σημαντικός παράγοντας ευζωίας. Όταν οι υψηλές θερμοκρασίες περιορίζουν τις ώρες κατά τις οποίες μπορεί κάποιος να ασκηθεί, αυτό έχει σημαντική επίδραση στην υγεία», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο κ. Κογεβίνας κατέληξε ότι οι επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης στην υγεία είναι πολυεπίπεδες και απαιτούν συντονισμένη, μακροπρόθεσμη και εφαρμόσιμη στρατηγική. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η κλιματική κρίση δεν συνδέεται μόνο με την εμφάνιση νέων απειλών, αλλά κυρίως με την αύξηση της συχνότητας και της έντασης ήδη γνωστών νοσημάτων.

Όπως ανέφερε, καρδιαγγειακά νοσήματα, εμφράγματα, καρκίνος πνεύμονα, ΧΑΠ, άσθμα και ψυχικές διαταραχές επηρεάζονται από τις περιβαλλοντικές μεταβολές και την έκθεση σε ακραίες συνθήκες.

Τα γνωστά νοσήματα γίνονται συχνότερα

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στα λοιμώδη νοσήματα, σημειώνοντας ότι ορισμένες ασθένειες, όπως ο δάγκειος πυρετός, δεν είναι νέες, αλλά ενδέχεται να εμφανίζονται συχνότερα στην Ευρώπη και την Ελλάδα. Υπενθύμισε, μάλιστα, τη μεγάλη επιδημία δάγκειου πυρετού στην Ελλάδα το 1928, η οποία αποτέλεσε αφορμή για τη δημιουργία της Υγειονομικής Σχολής Αθηνών από τον Ελευθέριο Βενιζέλο.

Ο καθηγητής διευκρίνισε ότι ορισμένοι κίνδυνοι, όπως η ελονοσία, παραμένουν ελεγχόμενοι στις ευρωπαϊκές χώρες, ενώ απέκλεισε το ενδεχόμενο εμφάνισης νοσημάτων όπως ο Έμπολα, λόγω του τρόπου μετάδοσης και της φύσης της ασθένειας.

Στάθηκε, επίσης, στις συνέπειες μεγάλων περιβαλλοντικών κρίσεων, όπως οι πυρκαγιές στον Έβρο και την Εύβοια, επισημαίνοντας ότι οι απώλειες για τη δημόσια υγεία δεν περιορίζονται στην άμεση απειλή της φωτιάς. Όπως τόνισε, η έκθεση σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα αιωρούμενων σωματιδίων και ατμοσφαιρικής ρύπανσης μπορεί να έχει σοβαρές μετέπειτα επιπτώσεις στην υγεία του πληθυσμού.

Η Ευρώπη και το Green Deal

Ερωτώμενος αν η Ελλάδα και, ευρύτερα, η Ευρώπη είναι έτοιμες να αντιμετωπίσουν αυτές τις πολλαπλασιαζόμενες κρίσεις δημόσιας υγείας, ο κ. Κογεβίνας είπε ότι «η Ευρώπη παραμένει μία από τις πιο προχωρημένες περιοχές του κόσμου στον σχεδιασμό και την υιοθέτηση πολιτικών για το κλίμα. Το Green Deal αποτέλεσε μια σημαντική επένδυση προς αυτή την κατεύθυνση, ωστόσο η εφαρμογή του δέχεται πλέον ισχυρές πιέσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο». Τόνισε, μάλιστα, ότι το ζήτημα δεν αφορά μόνο στην Ελλάδα ή την Ευρώπη, αλλά αποτελεί μια παγκόσμια πρόκληση που απαιτεί συντονισμένες πολιτικές και μακροπρόθεσμη στρατηγική.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στην έρευνα, σημειώνοντας ότι στην Ευρώπη παραμένει σοβαρό πρόβλημα η χρηματοδότηση μελετών που δεν περιορίζονται μόνο στην καταγραφή των επιπτώσεων της κλιματικής κρίσης, αλλά εξετάζουν και τους τρόπους αντιμετώπισής της, τόσο σε επίπεδο προσαρμογής, όσο και μετριασμού.

Όπως υπογράμμισε, απαιτείται μεγαλύτερη στήριξη σε πολιτικές έρευνες και εφαρμοσμένες λύσεις, καθώς η κλιματική αλλαγή αποτελεί ένα φαινόμενο τόσο εκτεταμένο και σύνθετο, που ξεπερνά τις δυνατότητες των υφιστάμενων μηχανισμών, εάν δεν ληφθούν άμεσα μέτρα.

«Βρισκόμαστε ήδη στο 1,5°C. Αν δεν ληφθούν μέτρα, χωρίς καμία αμφιβολία θα φτάσουμε στους 3°C», προειδοποίησε χαρακτηριστικά.

πηγη: https://www.ygeiamou.gr/