Συντάκτης: grammateia
ΕΟΦ: Tα αντιδιαβητικά φάρμακα δεν προορίζονται για απώλεια βάρους σε υγιείς ανθρώπους
Είναι συνταγογραφούμενα και απαγορεύεται η διαφήμιση προς το κοινό με κάθε τρόπο
Με αφορμή πληθώρα δημοσιευμάτων από πολλές και ποικίλες πηγές σχετικά με τη χρήση ενέσιμων αντιδιαβητικών φαρμάκων για τη διαχείριση του σωματικού βάρους, ο ΕΟΦ έκρινε σκόπιμο να ενημερώσει υπεύθυνα τους επαγγελματίες υγείας και το κοινό για τα εξής :
• Tα αντιδιαβητικά φάρμακα δεν έχουν μελετηθεί και δεν προορίζονται για χρήση για αισθητικούς σκοπούς, δηλαδή για απώλεια βάρους από υγιείς ανθρώπους.
• Τα αντιδιαβητικά φάρμακα που έχουν ως εγκεκριμένη ένδειξη τη διαχείριση βάρους προορίζονται για την επιπρόσθετη αγωγή παχύσαρκων ασθενών (ΒΜ>30) ή υπέρβαρων ασθενών (ΒΜΙ>27) εφόσον φιλοξενούν μια τουλάχιστον επιπλέον διαταραχή που σχετίζεται με το αυξημένο βάρος (π.χ. υπέρταση, δυσλιπιδαιμία, αποφρακτική, υπνική άπνοια, καρδιαγγειακή νόσος, κ.α.) και οι οποίοι δεν έχουν ανταποκριθεί ικανοποιητικά στην ούτως ή άλλως επιβεβλημένη
δίαιτα χαμηλών θερμίδων και αυξημένη σωματική δραστηριότητα.
• Τα αντιδιαβητικά φάρμακα που δεν έχουν ως εγκεκριμένη ένδειξη τη διαχείριση βάρους σε νοσογόνες καταστάσεις δεν έχουν μελετηθεί και δεν προορίζονται για το σκοπό αυτό. Όλα τα αντιδιαβητικά φάρμακα είναι συνταγογραφούμενα και ως εκ τούτου απαγορεύεται η διαφήμιση / προώθηση προς το κοινό με κάθε τρόπο. Σύμφωνα με τη νομοθεσία, προβλέπεται μόνο η ιατρική ενημέρωση από τους ιατρικούς επισκέπτες προς τους επαγγελματίες υγείας που συνταγογραφούν.
Πηγη:HealthDaily
Υπουργείο Υγείας: Μαζικά sms στους πολίτες για να δηλώσουν εαν θέλουν να γίνουν δότες οργάνων
Ετοιμάζεται το πρόγραμμα
Ετοιμάζουμε ένα πρόγραμμα αποστολής μαζικών μηνυμάτων στα κινητά όλων των συμπολιτών μας, οι οποίοι θα μπαίνουν με κωδικούς του TaxisNet, και θα δηλώνουν εάν θέλουν ή δεν θέλουν να είναι δότες οργάνων, ώστε να φτιάξουμε μια πολύ μεγάλη βάση δεδομένων, που θα μας οδηγήσει γρήγορα στον ευρωπαϊκό μέσο όρο μεταμοσχεύσεων δήλωσε ο Υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης στο πλαίσιο επεξεργασίας, από την αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή, νομοσχεδίων με τα οποία κυρώνονται συμφωνίες της Ελληνικής με την Κυπριακή Δημοκρατία (α) στον τομέα των μεταμοσχεύσεων και (β) τον τομέα των διασταυρούμενων μεταμοσχεύσεων νεφρού. Τα σχετικά νομοσχέδια έγιναν δεκτά με μεγάλη πλειοψηφία από τους εκπροσώπους των κομμάτων στην επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων της Βουλής. «Η κυβέρνηση της ΝΔ παρέλαβε τις μεταμοσχεύσεις στους 4 δότες ανά εκατομμύριο κατοίκων, τους ανέβασε στους 10,7 το 2024, και, απ’ ό,τι φαίνεται από τα πρώτα στοιχεία του πρώτου μήνα του 2025, το 2025 θα έχουμε νέο ρεκόρ μεταμοσχεύσεων» δήλωσε ο Υπουργός Υγείας. Πρόσθεσε, δε, ότι επειδή θέλουμε να φτάσουμε το «20» των βορείων χωρών, εκτός από το πρόγραμμα με τα sms που ετοιμάζεται τώρα, προσελήφθησαν στον EOM 20 συντονιστές, που είναι ειδικοί γιατροί και ενημερώνουν συγγενείς και προσωπικό των νοσοκομείων και εγκρίθηκαν και προγράμματα 20 εκατ. ευρώ στον ΕΟΜ, μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης.
Πηγη: HealthDaily
ΕΟΦ: Νέες αναλυτικές οδηγίες για τα αντιδιαβητικά φάρμακα στην παχυσαρκία
Ο Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων (ΕΟΦ) έδωσε διευκρινήσεις σχετικά με τη χρήση ενέσιμων αντιδιαβητικών φαρμάκων για τη διαχείριση του σωματικού βάρους.
Όπως δηλώνει κατηγορηματικά ο ΕΟΦ κρίνει σκόπιμο να ενημερώσει υπεύθυνα τους επαγγελματίες υγείας και το κοινό πώς τα αντιδιαβητικά φάρμακα δεν έχουν μελετηθεί και δεν προορίζονται για χρήση για αισθητικούς σκοπούς, δηλαδή για απώλεια βάρους από υγιείς ανθρώπους.
Μάλιστα ο Οργανισμός αναφέρει ότι τα αντιδιαβητικά φάρμακα που έχουν ως εγκεκριμένη ένδειξη τη διαχείριση βάρους προορίζονται για την επιπρόσθετη αγωγή παχύσαρκων ασθενών (ΒΜ≥30) ή υπέρβαρων ασθενών (ΒΜΙ≥27) εφόσον φιλοξενούν μια τουλάχιστον επιπλέον διαταραχή που σχετίζεται με το αυξημένο βάρος (π.χ. υπέρταση, δυσλιπιδαιμία, αποφρακτική, υπνική άπνοια, καρδιαγγειακή νόσος, κ.α.) και οι οποίοι δεν έχουν ανταποκριθεί ικανοποιητικά στην ούτως ή άλλως επιβεβλημένη
• δίαιτα χαμηλών θερμίδων και
• αυξημένη σωματική δραστηριότητα
Τα αντιδιαβητικά φάρμακα που δεν έχουν ως εγκεκριμένη ένδειξη τη διαχείριση βάρους σε νοσογόνες καταστάσεις δεν έχουν μελετηθεί και δεν προορίζονται για το σκοπό αυτό.
ΕΟΦ: Τι πρέπει να προσέξουν οι επαγγελματίες υγείας
Σύμφωνα με τον ΕΟΦ όλα τα αντιδιαβητικά φάρμακα είναι συνταγογραφούμενα και ως εκ τούτου απαγορεύεται η διαφήμιση / προώθηση προς το κοινό με κάθε τρόπο. Σύμφωνα με τη νομοθεσία, προβλέπεται μόνο η ιατρική ενημέρωση από τους ιατρικούς επισκέπτες προς τους επαγγελματίες υγείας που συνταγογραφούν το φάρμακο μετά από διάγνωση και μόνο, ενώ όλες οι προωθητικές ενέργειες /προωθητικά υλικά των εταιρειών υπόκεινται σε έλεγχο του ΕΟΦ. Ο ΕΟΦ παρακολουθεί τις σχετικές αναφορές στον Τύπο και στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης και προβαίνει σε επιβολή των προβλεπόμενων κυρώσεων.
Στο πλαίσιο αυτό ο ΕΟΦ καλεί το κοινό και τους επαγγελματίες της υγείας να μη χρησιμοποιούν ως πηγές ενημέρωσης σχετικά δημοσιεύματα, τα οποία προωθούν τη χρήση των φαρμάκων είτε ως καταναλωτικά προϊόντα για αισθητικούς σκοπούς είτε ως πολλά υποσχόμενη λύση έναντι πολυάριθμων προβλημάτων υγείας, εκτός των εγκεκριμένων ενδείξεων.
Όλες οι έγκυρες πληροφορίες σχετικά με την ορθή χρήση κάθε φαρμάκου, αποτελούν μέρος της Άδειας Κυκλοφορίας του και είναι δημόσιες και πλήρως προσβάσιμες μέσω της ιστοσελίδας του ευρωπαϊκού οργανισμού φαρμάκων (ΕΜΑ – εφόσον πρόκειται για κεντρικές ΑΚ). Επισημαίνεται ότι οι πληροφορίες αυτές είναι πάντοτε επικαιροποιημένες με τα πλέον πρόσφατα αξιολογημένα δεδομένα ασφάλειας και αποτελεσματικότητας, και ως εκ τούτου αποτελούν την πλέον αξιόπιστη πηγή πληροφόρησης τόσο για επαγγελματίες της υγείας (Περίληψη Χαρακτηριστικών Προϊόντος, Σχέδιο Διαχείρισης Κινδύνου κ.λπ.) όσο και για το κοινό (Φύλλο Οδηγιών Χρήστη).
Ποια κυκλοφορούν σήμερα
Παράλληλα ο Οργανισμός σημειώνει πώς επί του παρόντος, στην ευρύτερη κατηγορία των ενέσιμων αντιδιαβητικών φαρμάκων εκτός ινσουλίνης έχουν λάβει Άδεια Κυκλοφορίας από τον ευρωπαϊκό οργανισμό φαρμάκου ΕΜΑ τα ακόλουθα φάρμακα (δραστικές ουσίες):
LYXUMIA (λιξισενατίδη), VICTOZA (λιραγλουτίδη), SAXENDA (λιραγλουτίδη), TRULICITY (ντουλαγλουτίδη)
OZEMPIC (σεμαγλουτίδη), WEGOVY (σεμαγλουτίδη), MOUNJARO (τιρζεπατίδη)
που διαφοροποιούνται στις εγκεκριμένες ενδείξεις ως εξής :
• OZEMPIC, LYXUMIA, TRULICITY & VICTOZA: ενδείκνυνται για την αγωγή ενηλίκων με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2
• WEGOVY και SAXENDA: ενδείκνυνται ως πρόσθετη αγωγή ενηλίκων σε δίαιτα χαμηλών θερμίδων και αυξημένη σωματική δραστηριότητα για τη διαχείριση βάρους σε παχύσαρκους ασθενείς (ΒΜΙ ≥30) ή σε υπέρβαρους (BMI≥ 27) εφόσον φιλοξενούν μια τουλάχιστον επιπλέον διαταραχή που σχετίζεται με το αυξημένο βάρος (π.χ. υπέρταση, δυσλιπιδαιμία, αποφρακτική, υπνική άπνοια, καρδιαγγειακή νόσος, κ.α.), καθώς επίσης ως πρόσθετη αγωγή παχύσαρκων εφήβων άνω των 12 ετών με BMI που αντιστοιχεί σε ≥ 30 kg/m2 των ενηλίκων και βάρος μεγαλύτερο των 60 kg.
• MOUNJARO: έχει λάβει και τις δύο παραπάνω ενδείξεις στους ενήλικες
Ο ΕΟΦ σημειώνει ακόμη ότι σύμφωνα με την αξιολόγηση των δεδομένων που έχουν προκύψει από τις κλινικές δοκιμές και την κυκλοφορία των ανωτέρω φαρμάκων, η χρήση τους συνοδεύεται μεταξύ άλλων από ανεπιθύμητες ενέργειες του γαστρεντερικού, που εκδηλώνονται συχνά/πολύ συχνά (ναυτία, έμετος, διάρροια/δυσκοιλιότητα, δυσπεψία, γαστρίτιδα, γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση κ.λπ.) ή σπανιότερα (παγκρεατίτιδα/οξεία παγκρεατίτιδα ή/και χολολιθίαση/χολοκυστίτιδα).
Επιπλέον, δεν έχει ακόμη αποκλειστεί ενδεχόμενη συσχέτιση χρήσης των φαρμάκων με κίνδυνο ανάπτυξης κακοήθειας θυρεοειδούς και παγκρέατος, όπως προκύπτει από τα Σχέδια Διαχείρισης Κινδύνου των προϊόντων.
Το προφίλ ασφάλειας καλεί για ιδιαίτερη προσοχή στην εξέταση του ενδεχόμενου χορήγησης των φαρμάκων της κατηγορίας για διαχείριση βάρους σε εφήβους. Κατά συνέπεια, η συνταγογράφηση είναι σημαντικό να περιορίζεται στις εγκεκριμένες ενδείξεις, κατόπιν αξιολόγησης των δυνητικών παραγόντων κινδύνου κάθε ασθενούς και συνεκτίμησης των διαθέσιμων εναλλακτικών, ώστε να επιδιώκεται το βέλτιστο θεραπευτικό αποτέλεσμα ελαχιστοποιώντας κατά το δυνατό την πιθανότητα αρνητικής επίπτωσης στο εγγύς ή απώτερο μέλλον.
Τέλος ο Οργανισμός υπενθυμίζει ότι, η ορθή χρήση των φαρμάκων αποτελεί προϋπόθεση για τη μέγιστη δυνατή ασφάλεια και επάρκεια και καλεί τους επαγγελματίες υγείας και το κοινό να εμπιστεύονται έγκυρες πηγές για την ενημέρωσή τους, προκειμένου να καταλήξουν στις πλέον ενδεδειγμένες, αυστηρά εξατομικευμένες θεραπευτικές επιλογές.
Πηγη: https://www.healthreport.gr
Μηνιγγίτιδα: Ο καθηγητής Τσακρής εξηγεί όλα όσα πρέπει να γνωρίζουμε – Τα συμπτώματα και η σχέση με τις αναπνευστικές λοιμώξεις
Με αφορμή τον θάνατο της 54χρονης από μηνιγγίτιδα αλλά και της αναμενόμενης έξαρσης της νόσου λόγω των καρναβαλιών, ο καθηγητής μας προειδοποιεί
Με μία μακροσκελή ανάρτηση που ανέβασε το μεσημέρι της Τρίτης (18.02.2025) στο Facebook, ο Αθανάσιος Τσακρής, καθηγητής στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ, δίνει συμβουλές για τη νόσο με αφορμή τον θάνατο της 54χρονης στον Πύργο από μηνιγγίτιδα αλλά και λόγω της εξάρσης της νόσου που αναμένεται το επόμενο διάστημα λόγω των καρναβαλιών.
Στην πρώτη ερώτησή του, ο καθηγητής εξηγεί το που οφείλεται η έξαρση της μηνιγγίτιδας τα τελευταία χρόνια. Σύμφωνα με τον ίδιο, η αύξηση των κρουσμάτων οφείλεται στην μετά Covid περίοδο, στην αύξηση των αναπνευστικών λοιμώξεων λόγω της πανδημίας αλλά και της συγκεκριμένης εποχής.
Όσον αφορά την συσχέτισή της μηνιγγίτιδας με τις αναπνευστικές λοιμώξεις, ο ειδικός αναφέρει ότι «με δεδομένο ότι η μετάδοσή της γίνεται μέσω της αναπνευστικής οδού, προϋπόθεση για την εκδήλωσή της είναι ο αποικισμός του ρινοφάρυγγα, στο επιθήλιο του οποίου προσκολλάται ο μηνιγγιτιδόκοκκος. Επομένως, η ακεραιότητα και η καλή υγεία του βλεννογόνου του στόματός μας έχουν καθοριστικό ρόλο στην άμυνα του οργανισμού μας».
Οι συμβουλές που δίνει ο ειδικός για την προφύλαξη του κοινού από την μηνιγγίτιδα, είναι ο εμβολιασμός και η έγκαιρη διάγνωση καθώς όπως τονίζει, αυτά είναι τα μοναδικά «όπλα» μας.
Ολόκληρη η ανάρτηση του Αθανάσιου Τσακρή
Περί μηνιγγίτιδας: Όσα πρέπει να γνωρίζουμε
1. Σε τι οφείλεται η έξαρση των περιστατικών μηνιγγίτιδας;
Η σταδιακή αύξησή τους τα τελευταία χρόνια αποτελεί ένα από τα χαρακτηριστικά της λεγόμενης μετά Covid περιόδου. Φαίνεται όμως ότι συνδέεται και με την παράλληλη αύξηση των αναπνευστικών ιογενών λοιμώξεων που επίσης παρατηρείται τα χρόνια μετά την πανδημία – και τις τελευταίες εβδομάδες συγκεκριμένα, λόγω εποχής.
2. Τι σχέση έχει η μηνιγγίτιδα με τις αναπνευστικές λοιμώξεις;
Με δεδομένο ότι η μετάδοσή της γίνεται μέσω της αναπνευστικής οδού, προϋπόθεση για την εκδήλωσή της είναι ο αποικισμός του ρινοφάρυγγα, στο επιθήλιο του οποίου προσκολλάται ο μηνιγγιτιδόκοκκος. Επομένως, η ακεραιότητα και η καλή υγεία του βλεννογόνου του στόματός μας έχουν καθοριστικό ρόλο στην άμυνα του οργανισμού μας. Αν όμως έχει προηγηθεί ιογενής λοίμωξη του ανώτερου αναπνευστικού, η δομή του επιθηλίου ενδέχεται να έχει μεταβληθεί, όπως και ο επιθηλιακός φραγμός να έχει διασπαστεί και έτσι τα μικρόβια να εισέλθουν στην κυκλοφορία του αίματος. Στην περίπτωση αυτή κάποια μικρόβια ενδέχεται να περάσουν τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό και να προκληθεί μηνιγγίτιδα.
3. Πώς μπορεί να προφυλαχθεί κανείς;
Θα πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι μεγάλο ποσοστό των φορέων της μηνιγγίτιδας (25-30%) είναι ασυμπτωματικοί, ενώ η διεισδυτική μορφή της λοίμωξης είναι εξαιρετικά σπάνια. Παρά ταύτα, η εμβολιαστική κάλυψη και η έγκαιρη διάγνωση παραμένουν οι κρίσιμες παράμετροι, τόσο για την πρόληψη της μετάδοσης όσο και για τη σωστή αντιμετώπιση της νόσου.
Πηγη: https://www.newsit.gr
Μηνιγγίτιδα: Γιατί υπάρχει έξαρση – Τι λένε οι ειδικοί
Η μηνιγγίτιδα μετά τα περιστατικά που εκδηλώθηκαν το τελευταίο διάστημα προκαλεί εκ νέου ανησυχία στις υγειονομικές αρχές.
Με αφορμή τον θάνατο της 54χρονης από τον Πύργο ο καθηγητής μικροβιολογίας στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ Αθανάσιος Τσακρής αναφέρει ότι πρόκειται για ένα από τα χαρακτηριστικά της λεγόμενης μετά Covid περιόδου.
Σε ανάρτηση του στα social ο ειδικός αναφερόμενος στην έξαρση των περιστατικών σημειώνει πώς «φαίνεται όμως ότι συνδέεται και με την παράλληλη αύξηση των αναπνευστικών ιογενών λοιμώξεων που επίσης παρατηρείται τα χρόνια μετά την πανδημία – και τις τελευταίες εβδομάδες συγκεκριμένα, λόγω εποχής».
Μηνιγγίτιδα: Οδηγίες προφύλαξης
Όσον αφορά στη συσχέτισή της μηνιγγίτιδας με τις αναπνευστικές λοιμώξεις, ο κ. Τσακρής αναφέρει ότι «με δεδομένο ότι η μετάδοσή της γίνεται μέσω της αναπνευστικής οδού, προϋπόθεση για την εκδήλωσή της είναι ο αποικισμός του ρινοφάρυγγα, στο επιθήλιο του οποίου προσκολλάται ο μηνιγγιτιδόκοκκος».
«Επομένως, η ακεραιότητα και η καλή υγεία του βλεννογόνου του στόματός μας έχουν καθοριστικό ρόλο στην άμυνα του οργανισμού μας. Αν όμως έχει προηγηθεί ιογενής λοίμωξη του ανώτερου αναπνευστικού, η δομή του επιθηλίου ενδέχεται να έχει μεταβληθεί, όπως και ο επιθηλιακός φραγμός να έχει διασπαστεί και έτσι τα μικρόβια να εισέλθουν στην κυκλοφορία του αίματος. Στην περίπτωση αυτή κάποια μικρόβια ενδέχεται να περάσουν τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό και να προκληθεί μηνιγγίτιδα», συνεχίζει ο Αθανάσιος Τσακρής.
Απαντώντας σε μία σημαντική απορία που απασχολεί το κοινό με την έξαρση της μηνιγγίτιδας – πώς μπορεί να προφυλαχθεί κανείς από αυτήν – ο καθηγητής μικροβιολογίας τονίζει τα εξής:
«Θα πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι μεγάλο ποσοστό των φορέων της μηνιγγίτιδας (25-30%) είναι ασυμπτωματικοί, ενώ η διεισδυτική μορφή της λοίμωξης είναι εξαιρετικά σπάνια. Παρά ταύτα, η εμβολιαστική κάλυψη και η έγκαιρη διάγνωση παραμένουν οι κρίσιμες παράμετροι, τόσο για την πρόληψη της μετάδοσης όσο και για τη σωστή αντιμετώπιση της νόσου».
Πηγη :https://www.healthreport.gr
Η ΕΕ ενέκρινε νέα καινοτόμο θεραπεία για το νεφροκυτταρικό καρκίνωμα και το σύνδρομο von Hippel-Lindau
Την έγκριση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έλαβε η δραστική ουσία belzutifan, ο πρώτος και μοναδικός από του στόματος αναστολέας του HIF-2α (Hypoxia-Inducible Factor-2 alpha).
Ηαπόφαση αυτή δίνει ελπίδα σε δύο κατηγορίες πασχόντων, τους ασθενείς με προχωρημένο νεφροκυτταρικό καρκίνωμα (RCC) και τους πάσχοντες από το σπάνιο γενετικό σύνδρομο von Hippel-Lindau (VHL).
Η εγκριτική απόφαση επιτρέπει την εμπορική διάθεση του νέου φαρμάκου για τις συγκεκριμένες ενδείξεις στα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, καθώς και στην Ισλανδία, το Λιχτενστάιν και τη Νορβηγία. Ωστόσο, ο χρόνος εμπορικής διαθεσιμότητας του belzutifan στις χώρες της ΕΕ εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως η ολοκλήρωση των εθνικών διαδικασιών αποζημίωσης.
Πιο αναλυτικά, το καινοτόμο σκεύασμα αφορά:
- Τη θεραπεία ενηλίκων ασθενών με νόσο του von Hippel-Lindau (VHL) που απαιτούν θεραπεία για συσχετισμένα, τοπικά καρκινώματα του νεφρού (RCC), αιμαγγειοβλαστομάτια του κεντρικού νευρικού συστήματος (CNS), ή παγκρεατικούς νευροενδοκρινικούς όγκους (pNET), για τους οποίους οι τοπικές θεραπείες είναι ακατάλληλες,
- Τη θεραπεία ενηλίκων ασθενών με προχωρημένο κυτταρικό καρκίνωμα του νεφρού που παρουσίασαν πρόοδο μετά από δύο ή περισσότερες γραμμές θεραπείας που περιλάμβαναν αναστολέα του υποδοχέα PD-1 ή αναστολέα του PD-L1 και τουλάχιστον δύο θεραπείες στοχευμένες στον αγγειακό ενδοθηλιακό αυξητικό παράγοντα (VEGF).
Πρόκειται για την πρώτη έγκριση που λαμβάνει το belzutifan στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) και βασίζεται στα αποτελέσματα των κλινικών δοκιμών LITESPARK-004 και LITESPARK-005, αντίστοιχα. Αξίζει να σημειωθεί ότι είχε προηγηθεί θετική γνωμοδότηση της Επιτροπής Φαρμάκων για Ανθρώπινη Χρήση (CHMP) του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (EMA), τον Δεκέμβριο του 2024.
Μετά την απόφαση της ΕΕ, το belzutifan είναι πλέον εγκεκριμένο σε πάνω από 30 χώρες για συγκεκριμένους ενήλικες ασθενείς με προχωρημένο RCC που έχουν προηγουμένως υποβληθεί σε θεραπεία και σε περισσότερες από 40 χώρες για ενήλικες ασθενείς με ορισμένους όγκους σχετιζόμενους με τη νόσο VHL.
Τι έδειξε η μελέτη LITESPARK-004 στους ασθενείς με VHL
Η LITESPARK-004 είναι μια ανοικτή Φάσης 2 κλινική δοκιμή που αξιολογεί το belzutifan για τη θεραπεία των ασθενών με VHL που είχαν τουλάχιστον έναν μετρήσιμο στερεό όγκο τοπικά στο νεφρό και δεν απαιτούσαν άμεση χειρουργική επέμβαση. Στη μελέτη συμμετείχαν 61 ασθενείς που έλαβαν belzutifan (120 mg από του στόματος μία φορά την ημέρα) έως την πρόοδο της νόσου ή την εκδήλωση αναπάντεχης τοξικότητας. Ο πρωτεύων στόχος ήταν το ποσοστό αντικειμενικής ανταπόκρισης στη θεραπεία (ORR) σε VHL-σχετιζόμενο νεφροκυτταρικό καρκίνωμα. Οι δευτερεύοντες στόχοι περιλαμβάνουν, τη διάρκεια της ανταπόκρισης (DOR), τον χρόνο μέχρι την ανταπόκριση, την επιβίωση χωρίς εξέλιξη της νόσου (PFS), τον χρόνο μέχρι τη χειρουργική επέμβαση και την ασφάλεια. Επιπλέον, η μελέτη αξιολόγησε τα ποσοστά ανταπόκρισης σε άλλους κοινούς όγκους που σχετίζονται με την ασθένεια VHL, όπως οι παγκρεατικοί νευροενδοκρινικοί όγκοι (pNET) και τα αιμαγγειοβλαστώματα του κεντρικού νευρικού συστήματος (CNS).
Στους ασθενείς με VHL-σχετιζόμενο RCC, το belzutifan εμφάνισε ποσοστό αντικειμενικής ανταπόκρισης (ORR) 49%, με το 56% αυτών των ασθενών να διατηρεί την ανταπόκριση για τουλάχιστον 12 μήνες. Σε ασθενείς με VHL-σχετιζόμενα αιμαγγειοβλαστώματα του CNS, το belzutifan εμφάνισε ORR 63%, ενώ σε ασθενείς με VHL-σχετιζόμενους pNET εμφάνισε ORR 83%.
Τι είναι το Σύνδρομο von Hippel-Lindau
Το σύνδρομο von Hippel-Lindau είναι μια σπάνια γενετική νόσος που επηρεάζει περίπου 200.000 άτομα παγκοσμίως και εκτιμάται ότι 10.000 έως 15.000 άτομα στην Ευρώπη πάσχουν από αυτή. Οι ασθενείς με VHL διατρέχουν κίνδυνο για επαναλαμβανόμενους καλοήθεις όγκους των αιμοφόρων αγγείων, καθώς και για κάποιους κακοήθεις όγκους. Ένας από τους πιο συνηθισμένους όγκους είναι το νεφροκυτταρικό καρκίνωμα (RCC), μια μορφή καρκίνου του νεφρού, που εμφανίζεται περίπου στο 70% των ασθενών με σύνδρομο VHL.
Τι έδειξε η μελέτη LITESPARK-005 σε ασθενείς με προχωρημένο RCC
Η LITESPARK-005 είναι μια ανοικτή, τυχαιοποιημένη, ενεργά ελεγχόμενη Φάσης 3 κλινική δοκιμή που αξιολογεί το belzutifan σε σύγκριση με το everolimus για τη θεραπεία των ασθενών με αμετάβλητο, τοπικά προχωρημένο ή μεταστατικό νεφροκυτταρικό καρκίνωμα (RCC) που προχώρησε μετά από αναστολέα PD-1 ή PD-L1 και θεραπείες στόχευσης του υποδοχέα VEGF, είτε σε ακολουθία είτε σε συνδυασμό. Στη μελέτη συμμετείχαν 746 ασθενείς που τυχαιοποιήθηκαν να λάβουν το belzutifan (120 mg από του στόματος μία φορά την ημέρα) ή το everolimus (10 mg από του στόματος μία φορά την ημέρα). Οι δύο πρωτεύοντες στόχοι ήταν το PFS και η συνολική επιβίωση. Οι δευτερεύοντες στόχοι περιλαμβάνουν το ORR, το DOR και την ασφάλεια.
Το belzutifan μείωσε τον κίνδυνο προόδου της νόσου ή θανάτου κατά 25% σε σύγκριση με το everolimus. Η μέση επιβίωση χωρίς πρόοδο (PFS) ήταν 5,6 μήνες για το belzutifan σε σύγκριση με 5,6 μήνες για το everolimus. Το ORR για το belzutifan ήταν 22%, με ποσοστό πλήρους ανταπόκρισης 3% και ποσοστό μερικής ανταπόκρισης 19%, ενώ το ORR για το everolimus ήταν 4%, χωρίς ασθενείς να επιτύχουν πλήρη ανταπόκριση και με ποσοστό μερικής ανταπόκρισης 4%.
Τι είναι το νεφροκυτταρικό καρκίνωμα (RCC)
Το νεφροκυτταρικό καρκίνωμα (RCC) είναι ο πιο κοινός τύπος καρκίνου του νεφρού. Το 2020 διαγνώστηκαν περισσότερες από 130.000 νέες περιπτώσεις RCC στην Ευρώπη. Το RCC είναι περίπου διπλάσιο σε συχνότητα στους άνδρες σε σχέση με τις γυναίκες. Περίπου το 30% των ασθενών με καρκίνο του νεφρού διαγιγνώσκονται σε προχωρημένο στάδιο.
Πηγη: https://www.news4health.gr/
Τριχόπτωση: Έρευνα με συμμετοχή Έλληνα γιατρού εντοπίζει τα ένοχα γονίδια της αλωπεκίας – Ελπίδες για νέα θεραπεία
Νεότερη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο JAMA Dermatology με τη συμμετοχή ενός Έλληνα ερευνητή ρίχνει φως στη γενετική βάση της αυτοάνοσης αλωπεκίας και παρέχει κατεύθυνση για περαιτέρω έρευνα για την ανάπτυξη φαρμάκων
Ο κίνδυνος αλωπεκίας θα μπορούσε να εξαρτάται από τα γονίδια μας, σύμφωνα με νεότερα ευρήματα έρευνας από επιστήμονες του King’s College του Λονδίνου. Σύμφωνα με τη νέα μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο JAMA Dermatology, οι αλλαγές σε δύο τμήματα του γονιδιώματος δρουν συνεργιστικά για να επηρεάσουν τον κίνδυνο αλωπεκίας, και συγκεκριμένα της μετωπιαίας ινωτικής αλωπεκίας.
Ο Δρ Χρήστος Τζιότζιος, Ανώτερος Λέκτορας του Ινστιτούτου Δερματολογίας St John’s στο King’s College του Λονδίνου και Σύμβουλος Δερματολόγος στο Guy’s and St Thomas’ NHS Foundation Trust δήλωσε: «Η μελέτη μας είναι η μεγαλύτερη μελέτη συσχέτισης σε επίπεδο γονιδιώματος για τη μετωπιαία ινωτική αλωπεκία (FFA), μια φλεγμονώδης και ουλώδης πάθηση που επηρεάζει σχεδόν αποκλειστικά γυναίκες. Από τότε που περιγράφηκε η νόσος το 1994, ο αριθμός των ατόμων που πάσχουν έχει αυξηθεί δραματικά. Το νεότερο εύρημά μας ρίχνει περισσότερο φως στην αυτοάνοση βάση της πάθησης και παρέχει κατεύθυνση για περαιτέρω έρευνα για την ανάπτυξη φαρμάκων».
Προηγούμενες έρευνες έχουν δείξει ότι παραλλαγές στα γονίδια ERAP1 και ERAP2 βοήθησαν κάποιους ανθρώπους να επιβιώσουν από τον Μαύρο Θάνατο, τη βουβωνική πανώλη που σάρωσε την Ευρώπη τον 14ο αιώνα. Όμως, αυτές οι ίδιες παραλλαγές θα μπορούσαν να αυξήσουν την ευαισθησία σε ορισμένες ανοσολογικές παθήσεις, όπως δείχνει και η νέα μελέτη για τη μετωπιαία ινωτική αλωπεκία.
Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/
Η γονιδιακή επεξεργασία μπορεί να είναι το «κλειδί» για την πρόληψη του συνδρόμου Down
Οι τεχνικές γονιδιακής επεξεργασίας μπορεί μια μέρα να επιτρέψουν την αφαίρεση του επιπλέον χρωμοσώματος που προκαλεί το σύνδρομο Down, σύμφωνα με τα πρώτα πειράματα.
Το σύνδρομο Down, ή τρισωμία 21, προκαλείται από την παρουσία ενός τρίτου αντιγράφου του 21ου χρωμοσώματος. Τα πάσχοντα άτομα έχουν κληρονομήσει δύο αντίγραφα του χρωμοσώματος 21 από τον έναν γονέα και ένα αντίγραφο από τον άλλο, αντί για ένα από κάθε γονέα.
Η πάθηση μπορεί να ανιχνευθεί μέσα σε λίγες ημέρες μετά τον πολλαπλασιασμό ενός γονιμοποιημένου ωαρίου σε μικροσκοπικές ομάδες κυττάρων. Σε αυτό το στάδιο της βλαστοκύστης, όπως ονομάζεται, είναι δυνατή η γονιδιακή επεξεργασία για άλλες ασθένειες, αλλά δεν υπάρχουν θεραπείες για την τρισωμία 21.
Όπως ανέφερε την Τρίτη, 18/2/2025, το PNAS Nexus, Ιάπωνες ερευνητές χρησιμοποίησαν το σύστημα γονιδιακής επεξεργασίας CRISPR-Cas9 για να εξαλείψουν το τρίτο χρωμόσωμα σε κύτταρα με τρισωμία 21 που αναπτύχθηκαν σε δοκιμαστικούς σωλήνες.
Η τεχνική μπορεί να εντοπίσει ποιο χρωμόσωμα είναι διπλό, ώστε να μην καταλήξει να εξαλείψει το λάθος και αφήσει το κύτταρο με δύο πανομοιότυπα χρωμοσώματα. Αντίθετα, αφήνει ένα από κάθε γονέα.
Αν και πολλά υποσχόμενη σε πειράματα στον δοκιμαστικό σωλήνα, η προσέγγιση αυτή δεν είναι ακόμη έτοιμη για δοκιμές σε ζώα, εν μέρει επειδή μπορεί επίσης να αφήσει αλλαγές στα διατηρούμενα χρωμοσώματα, ανέφεραν οι ερευνητές.
Αναμένουν, ωστόσο, ότι η προσέγγισή τους «θα θέσει τις βάσεις για πιο εξελιγμένες ιατρικές παρεμβάσεις με στόχο την τρισωμία 21».
Πηγη: https://www.iatropedia.gr/
Στο Δίκτυο Κλινικών Μελετών της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Κυστικής Ίνωσης τα νοσοκομεία Παπανικολάου και Ιπποκράτειο
Είναι η πρώτη φορά που δύο ελληνικά κέντρα εντάσσονται ως μέλη στο ευρωπαϊκό δίκτυο υποβάλλοντας μια κοινή αίτηση
Αναλυτικότερα, δεκτά ως νέα μέλη στο Δίκτυο Κλινικών Μελετών της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Κυστικής Ίνωσης έγιναν το Κέντρο Κυστικής Ινωσης Ενηλίκων της Πανεπιστημιακής Πνευμονολογικής Κλινικής του νοσοκομείου Παπανικολάου και το Κέντρο Κυστικής Ίνωσης της 3ης Παιδιατρικής Κλινικής ΑΠΘ του Ιπποκράτειου νοσοκομείου, υποβάλλοντας κοινή αίτηση.
Να σημειωθεί ότι από τις 33 αιτήσεις συμμετοχής έγιναν δεκτές 14 και σε αυτές συμπεριλαμβάνονται το Κέντρο Κυστικής Ινωσης Ενηλίκων του Παπανικολάου και το Κέντρο Κυστικής Ινωσης της 3ης Παιδιατρικής Κλινικής ΑΠΘ του Ιπποκρατείου.
Στο Δίκτυο Κλινικών Μελετών της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Κυστικής Ινωσης συμμετέχουν 68 από τα πλέον αναγνωρισμένα και αναβαθμισμένα κέντρα Κυστικής Ινωσης της Ευρώπης.
Στο Κέντρο Κυστικής Ίνωσης Ενηλίκων του Παπανικολάου παρακολουθούνται περίπου 80 ασθενείς από όλη τη Βόρεια Ελλάδα σε επίπεδο εξωτερικών ιατρείων και νοσηλείας ενώ η Μονάδα Κυστικής Ίνωσης της Γ’ Παιδιατρικής του Ιπποκρατείου εξυπηρετεί συστηματικά περίπου 140 παιδιά με κυστική ίνωση τόσο σε επίπεδο εξωτερικών ιατρείων όσο και σε ενδονοσοκομειακή φροντίδα και νοσηλεία.
Τι είναι η κυστική ίνωση
Η Κυστική Ίνωση (ΚΙ) ή Κυστική Ινώδης Νόσος ή Ινοκυστική Νόσος (Cystic Fibrosis-CF στα Αγγλικά), είναι η πιο συχνή, παγκοσμίως, κληρονομική νόσος της λευκής φυλής. Αποτελεί γενετική διαταραχή, συνεπώς μη μεταδοτική, και είναι μία από τις πιο συχνές σπάνιες νόσους. Προκαλείται από τη μετάλλαξη ενός γονιδίου του εβδόμου χρωμοσώματος, που κωδικοποιεί την πρωτεΐνη CFTR, η οποία ρυθμίζει την παραγωγή υγρών και εκκρίσεων του σώματος (ιδρώτας, βλέννα, πεπτικά υγρά, κλπ.) Εκτιμάται ότι κάθε χρόνο ένα στα 2.000-2.500 παιδιά γεννιέται με Κυστική Ίνωση και συνολικά περίπου 40 παιδιά τον χρόνο στην Ελλάδα.
Υπολογίζεται ότι περισσότεροι από 500.000 Έλληνες είναι φορείς της νόσου, που ισοδυναμεί με το 4-5% του γενικού πληθυσμού της χώρας μας, δηλαδή ένα στα 20 έως 25 άτομα. Στην Ελλάδα υπάρχουν περίπου 850 ασθενείς. Η πρώτη καινοτόμα θεραπεία CFTR Modulator που δρα στα αίτια της νόσου εγκρίθηκε το 2012 και η τέταρτη κατά σειρά καινοτόμα θεραπεία CFTR Modulator, που απευθύνεται στο 90% των ασθενών παγκοσμίως με θεαματικά αποτελέσματα «παγώνοντας» τη νόσο, εγκρίθηκε στις ΗΠΑ το 2019. Από το 2022 διεξάγονται κλινικές μελέτες για γονιδιακή θεραπεία και θεραπεία με βακτηριοφάγους στην Κυστική Ίνωση.
Πηγη: https://www.iatropedia.gr/
Η τεχνητή νοημοσύνη αναγνωρίζει τη γήρανση της καρδιάς – Προειδοποιεί για καρδιαγγειακούς κινδύνους [μελέτη]
Η βιολογική ηλικία της καρδιάς προσφέρει μια νέα προοπτική για την έγκαιρη ανίχνευση των κινδύνων για την υγεία.
Διεπιστημονική ερευνητική ομάδα από το Γερμανικό Κέντρο Καρδιαγγειακών Ερευνών (DZHK) απέδειξε για πρώτη φορά σε μακροχρόνια πληθυσμιακή μελέτη ότι η τεχνητή νοημοσύνη (AI) μπορεί να ανιχνεύσει τη βιολογική γήρανση της καρδιάς και να τη συνδέσει με αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο. Τα αποτελέσματα της μελέτης δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό “npj Digital Medicine”.
Οι καρδιαγγειακές παθήσεις συγκαταλέγονται μεταξύ των συνηθέστερων αιτιών θανάτου παγκοσμίως.
Ενώ οι κλασικοί παράγοντες κινδύνου, όπως η υψηλή αρτηριακή πίεση ή ο διαβήτης, είναι καλά μελετημένοι, η βιολογική ηλικία της καρδιάς προσφέρει μια νέα προοπτική για την έγκαιρη ανίχνευση των κινδύνων για την υγεία. Στην παρούσα μελέτη, επικυρώθηκε ένα μοντέλο υποστηριζόμενο από τεχνητή νοημοσύνη, το οποίο εκτιμά την ηλικία ενός ατόμου και έτσι εντοπίζει πιθανές αποκλίσεις από τη χρονολογική ηλικία.
Η ανάλυση βασίζεται σε μακροχρόνια δεδομένα από μια γερμανική πληθυσμιακή μελέτη με πάνω από 20 χρόνια παρακολούθησης. Το μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης εκπαιδεύτηκε αρχικά σε βραζιλιάνικα δεδομένα από ηλεκτροκαρδιογραφήματα και τώρα εφαρμόστηκε με επιτυχία σε μια ευρωπαϊκή κοόρτη.
Διαπιστώθηκε ισχυρή συσχέτιση μεταξύ της προβλεπόμενης και της πραγματικής βιολογικής ηλικίας της καρδιάς.
Η μελέτη δείχνει ότι τα άτομα των οποίων η ηλικία υπερβαίνει τη χρονολογική τους ηλικία κατά περισσότερο από οκτώ έτη έχουν σημαντικά υψηλότερο κίνδυνο καρδιακής αρρυθμίας, καρδιακής ανεπάρκειας και αυξημένης θνησιμότητας. Λαμβάνοντας υπόψη τα διαδοχικά ηλεκτροκαρδιογραφήματα ήταν επίσης δυνατό να αυξηθεί περαιτέρω η ακρίβεια της πρόγνωσης.
Ο κίνδυνος θνησιμότητας αυξήθηκε από 1,43 σε 1,65 όταν για την ανάλυση χρησιμοποιήθηκε όχι μόνο ένα αλλά πολλά ηλεκτροκαρδιογραφήματα που καταγράφηκαν σε μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Αυτό δείχνει ότι οι αλλαγές στο καρδιογράφημα με την πάροδο του χρόνου επιτρέπουν ακριβέστερη πρόβλεψη του κινδύνου θνησιμότητας.
Τα αποτελέσματα υπογραμμίζουν τις δυνατότητες των αναλύσεων που υποστηρίζονται από τεχνητή νοημοσύνη για τον έγκαιρο εντοπισμό ασθενών με αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο. Μακροπρόθεσμα, η μέθοδος αυτή θα μπορούσε να ενσωματωθεί στους συνήθεις ελέγχους υγείας, ώστε να αναγνωρίζονται έγκαιρα τα άτομα που διατρέχουν κίνδυνο και να δρομολογούνται προληπτικά μέτρα.
“Η μελέτη μας δείχνει ότι η τεχνητή νοημοσύνη είναι σε θέση να αναγνωρίζει λεπτές αλλαγές στο ηλεκτροκαρδιογράφημα που υποδηλώνουν επιταχυνόμενη καρδιακή γήρανση.
Αυτό θα μπορούσε να ανοίξει νέες δυνατότητες για εξατομικευμένη ιατρική και να βοηθήσει στην πρόληψη καρδιαγγειακών παθήσεων σε πρώιμο στάδιο”, εξηγεί ο πρώτος συγγραφέας Philip Hempel, μέλος της ομάδας εργασίας “Επεξεργασία βιοσημάτων” στο Ινστιτούτο Ιατρικής Πληροφορικής του Πανεπιστημιακού Ιατρικού Κέντρου του Γκέτινγκεν.
“Δώσαμε ιδιαίτερη έμφαση στο να καταστήσουμε τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης επεξηγήσιμα. Με την ενσωμάτωση κλασικών παραμέτρων καρδιογραφήματος στις αναλύσεις μας, συνδυάζουμε τα συστήματα ΤΝ με την παραδοσιακή, τεκμηριωμένη ιατρική.
Με αυτόν τον τρόπο, οι γιατροί μπορούν όχι μόνο να επωφεληθούν από τις πρόσθετες γνώσεις, αλλά και να κατανοήσουν ποια συγκεκριμένα χαρακτηριστικά – είτε από τα δεδομένα είτε από τις κλασικές παραμέτρους – οδήγησαν σε μια συγκεκριμένη διάγνωση. Αυτό προάγει την εμπιστοσύνη στις νέες τεχνολογίες και υποστηρίζει την τεκμηριωμένη, εξατομικευμένη φροντίδα των ασθενών”, λέει ο Hempel.
Η μελέτη διεξήχθη υπό τη διεύθυνση του Πανεπιστημιακού Ιατρικού Κέντρου του Γκέτινγκεν σε συνεργασία με το Γερμανικό Κέντρο Καρδιαγγειακής Έρευνας (DZHK).
Η συνεργασία μεταξύ διαφόρων χωρών στη Γερμανία και η υποστήριξη των διεθνών εταίρων στην Ουψάλα (Σουηδία) και τη Βραζιλία αποτέλεσαν καθοριστικό παράγοντα για την επιτυχία του έργου. Η μελέτη βασίζεται σε δεδομένα από τη μελέτη SHIP (Study of Health in Pomerania), μια ολοκληρωμένη μακροχρόνια μελέτη του πληθυσμού στη βόρεια Γερμανία.
Πηγές:
Γερμανικό Κέντρο Καρδιαγγειακών Ερευνών – npj Digital Medicine
Πηγη: https://www.iatronet.gr/