Ποιοι ασθενείς θα λαμβάνουν το φάρμακο κατά του Αλτσχάιμερ

Η αναζήτηση ασθενών που τεκμηριωμένα δύναται να ωφεληθούν από το νέο φάρμακο κατά της Αλτσχάιμερ, το οποίο έλαβε πρόσφατα έγκριση από το αμερικανικό FDA και αναμένεται στις αρχές του έτους να λάβει το «πράσινο φως» και στην Ευρώπη, έχει ήδη ξεκινήσει στη χώρα μας.

Σύμφωνα με “Τα Νέα” στη Θεσσαλονίκη έχουν έως και σήμερα υποβληθεί σε εξετάσεις εκατοντάδες ασθενείς, ενώ αντίστοιχη δράση έχουν λάβει και άλλα κέντρα ανά τη χώρα.

«Hδη από τον Νοέμβριο στη Θεσσαλονίκη έχου με εξετάσει πάνω από 450 ασθενείς με οσφυονωτιαία παρακέντηση και έχουμε επιλέξει ποιοι θα κάνουν και ΡΕΤ αμυλοειδούς δωρεάν στα πλαίσια μιας μελέτης που χρηματοδοτείται από την εταιρεία Altoida στην Αμε ρική σε συνεργασία με την εταιρεία Eisai στην Ιαπωνία, η οποία είναι και η εταιρεία που χρηματοδότησε τις μελέτες και προωθεί το φάρμακο Lecanemab», λέει στα «ΝΕΑ» η καθηγήτρια Νευρολογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Μάγδα Τσολάκη.

Οπως εξηγεί η καθηγήτρια, η πρόσκληση για συμμετοχή στην έρευνα έγινε τον Ιανουάριο του 2022. «Η με λέτη εξετάζει ποιος είναι ο καλύτερος βιοδείκτης για την ακριβή διάγνωση της νόσου Αλτσχάιμερ. Συγκρίνονται αυτή τη στιγμή οι δείκτες των πρωτεϊνών στο εγκεφαλονωτιαίο υγρό (ΕΝΥ), το FDG-ΡET, το amyloid PET, η μαγνητική τομογραφία, νευροψυχολογικές δοκιμασίες και ψηφιακοί βιοδείκτες. Προς το παρόν σε αυτή τη μελέτη συμμετέχουν Θεσσαλονίκη, Αθήνα, Λάρισα και Βόλος». Αναμένεται, όμως, να υπάρχουν και άλλες προσθήκες στην ίδια λίστα, από τον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα.

Στόχος είναι να εντοπιστεί ο πιο εύχρηστος, ακριβής αλλά και χαμηλότερου κόστους βιοδείκτης για τη διάγνωση της νόσου, ο οποίος και θα αποτελέσει τον «οδηγό» που θα ορίζει ποιοι ασθενείς θα ωφεληθούν από τη χορήγηση του Lecanemab.

Καθώς, όμως, στο άμεσο μέλλον τα δεδομένα δείχνουν πως στη φαρέτρα των γιατρών θα προστεθούν και άλλα φάρμακα, όπως εκείνο της εταιρείας Elli Lilly, που προσφέρει ελπίδα ότι επιβραδύνει τη γνωστική υποχώρηση, τα συμπεράσματα της ίδιας έρευνας θα έχουν πολλαπλές εφαρμογές. Δεν είναι όλοι υποψήφιοι χρήστες Κατά τη Μάγδα Τσολάκη, παρότι στη χώρα μας εκτιμάται πως 250.000-280.000 βρίσκονται σε πρόδρομο και ήπιο στάδιο άνοιας, δεν είναι όλοι υποψήφιοι χρήστες των πολυαναμενόμενων φαρμάκων: «Η διάγνω ση της ήπιας νοητικής διαταραχής (πρόδρομο στάδιο) δεν ταυτίζεται με τη διάγνωση της νόσου Αλτσχάιμερ.

Κάποιοι ηλικιωμένοι ξεχνούν γιατί έχουν κατάθλιψη, άλλοι γιατί έχουν άγχος ή υποθυρεοειδισμό, άλλοι γιατί έχουν μία αργά εξελισσόμενη λοίμωξη (π.χ. σύφιλη). Υπάρχουν και εκείνες οι περιπτώσεις που θα εξελιχθούν σε άλλα είδη νευροεκφυλιστικών ανοιών, όπως είναι η μετωποκροταφική άνοια, η νόσος Creutzfeldt-Jakob ή η άνοια με σωμάτια Lewy. Επίσης, υπάρχει ένα μικρό ποσοστό ασθενών με αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, οι οποίοι θα αναπτύξουν άνοια είτε λόγω της στρατηγικής θέσης του ΑΕΕ, είτε με τη διαδικασία της νευροφλεγμονής».

Τα τελευταία χρόνια, συνεχίζει η καθηγήτρια, «έχουμε τη δυνατότητα να εντοπίσουμε και να θέσουμε διάγνωση και στις αυτοάνοσες εγκεφαλίτιδες, οι οποίες αντιμετωπίζονται αν αναγνωριστούν έγκαιρα. Συνεπώς, προκύπτει ότι όλοι αυτοί οι ηλικιωμένοι που ξεχνούν δεν πάσχουν από νόσο Αλτσχάιμερ, επομένως δεν είναι υποψήφιοι για το καινούργιο φάρμακο».

Οι βιοδείκτες, σύμφωνα με την ειδι κό, είναι τα μέτρα που χρησιμοποι ούνται για την παρακολούθηση και την πρόβλεψη της κατάστασης της υγείας σε άτομα ή σε ομάδες ατόμων, έτσι ώστε να μπορεί να σχεδιαστεί η κατάλληλη θεραπευτική παρέμβαση.

Η ίδια προσθέτει πως η συσσώρευση δεδομένων από την κλινική έρευνα υποστηρίζει ότι οι πιο έγκυροι βι οδείκτες της νόσου Αλτσχάιμερ, οι οποίοι συλλέγονται αποκλειστικά από το εγκεφαλονωτιαίο υγρό (ΕΝΥ) με διάφορες μεθόδους, είναι τέσσε ρις – το Αβ-αμυλοειδές (Aβ1-42 και Αβ1-40, και ο λόγος Aβ42/40), η ολική τ πρωτεΐνη (T-tau) και η φωσφορυλιωμένη τ (P-tau) – και έχουν πλέον καθιερωθεί παγκοσμίως.

 

 

Πηγη: https://healthpharma.gr/

Οδηγίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την αποφυγή του καρκίνου

Δώδεκα συμβουλές – οδηγίες για την μείωση του κινδύνου εμφάνισης του καρκίνου, εξέδωσε πρόσφατα ο Διεθνής Οργανισμός Έρευνας για τον Καρκίνο (IARC).

Πρόκειται για σειρά οδηγιών τι οποίες υιοθετεί η Κομισιόν, μέσω του Ευρωπαϊκού Κώδικα κατά του Καρκίνου στοχεύοντας στην ενημέρωση των πολιτών σχετικά για τα μέτρα που πρέπει να λάβουν για τον εαυτό τους και τις οικογένειές τους ώστε να μειώσουν τον κίνδυνο καρκίνου.

Η τρέχουσα τέταρτη έκδοση περιλαμβάνει δώδεκα συστάσεις που μπορούν να ακολουθήσουν τα περισσότερα άτομα χωρίς ειδικές γνώσεις ή συμβουλές. Όσο περισσότερες συστάσεις ακολουθηθούν τόσο περισσότερο θα μειωθεί ο κίνδυνος εμφάνισης καρκίνου.

Έχει εκτιμηθεί ότι σχεδόν το ήμισυ του συνόλου των θανάτων στην Ευρώπη θα μπορούσε να αποφευχθεί αν ακολουθούνταν οι συστάσεις.

Ευρωπαϊκός Κώδικας κατά του Καρκίνου: 12 τρόποι για να μειώσετε τον κίνδυνο καρκίνου
  • Μην καπνίζετε. Μην χρησιμοποιείτε καπνικά προϊόντα.
  • Απαγορεύστε το κάπνισμα στο χώρο σας. Υποστηρίξτε την πολιτική απαγόρευσης του καπνίσματος στην εργασία σας.
  • Διατηρήστε το σωστό σωματικό βάρος.
  • Εντάξτε τη σωματική άσκηση στην καθημερινότητα σας. Περιορίστε την καθιστική ζωή.
  • Υιοθετήστε υγιεινή διατροφή
  • Τρώτε πολλά προϊόντα ολικής άλεσης, όσπρια, λαχανικά και φρούτα.
  • Περιορίστε τις τροφές που είναι πλούσιες σε θερμίδες (τροφές με υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη ή σε λιπαρά) και αποφεύγετε τα σακχαρούχα ποτά.
  • Αποφεύγετε το επεξεργασμένο κρέας. Περιορίστε το κόκκινο κρέας και τις τροφές με υψηλή περιεκτικότητα σε αλάτι.
  • Εάν πίνετε αλκοολούχα ποτά περιορίστε την κατανάλωση τους. Είναι καλύτερα για πρόληψη του καρκίνου να μην πίνετε αλκοόλ.
  • Αποφεύγετε την υπερβολική έκθεση στον ήλιο, ιδίως των παιδιών. Χρησιμοποιείτε μέσα προστασίας από τον ήλιο. Μην χρησιμοποιείτε συσκευές μαυρίσματος (π.χ. σολάριουμ).
  • Προστατευθείτε από καρκινογόνες ουσίες στον τόπο εργασίας ακολουθώντας τις οδηγίες ασφάλειας και υγιεινής.
  • Εξετάστε αν εκτίθεστε σε ακτινοβολία από φυσικά υψηλά επίπεδα ραδονίου στο σπίτι σας. Λάβετε μέτρα για να μειώσετε τα υψηλά επίπεδα ραδονίου.
Για τις γυναίκες
  • Ο θηλασμός μειώνει τον κίνδυνο καρκίνου του μαστού. Αν μπορείτε, θηλάστε το μωρό σας.
  • Η ορμονοθεραπεία της εμμηνόπαυσης (HRT) αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης ορισμένων μορφών καρκίνου. Περιορίστε τη χρήση της ορμονοθεραπείας.
  • Διασφαλίστε τη συμμετοχή των παιδιών σας σε προγράμματα εμβολιασμού:
  1. κατά της ηπατίτιδας Β (για τα νεογέννητα)
  2. κατά του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV)
  • Λάβετε μέρος σε οργανωμένα προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου:
  1. για τον καρκίνο του εντέρου (άνδρες και γυναίκες)
  2. για τον καρκίνο του μαστού (γυναίκες)
  3. για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας (γυναίκες)

 

 

Πηγη: https://healthpharma.gr/

Υπουργείο Υγείας: Δρομολογούνται οι Ψηφιακοί Φάκελοι Ασθενών, η Τηλεϊατρική και η ψηφιακή διασύνδεση των νοσοκομείων

Σημαντικά κονδύλια από τον προϋπολογισμό των 5,2 δισ. της Υγείας και του 1,5 δισ. ευρώ του Ταμείου Ανάκαμψης, αναμένεται να κατευθυνθούν προς την ψηφιοποίηση του ΕΣΥ και την Τηλεϊατρική.

Στον σχεδιασμό για την ψηφιοποίηση του συστήματος Υγείας, η οποία δρομολογείται άμεσα εντός του 2023, περιλαμβάνεται -εκτός από την ολοκλήρωση του Ψηφιακού Φακέλου Ασθενούς- η δημιουργία Ογκολογικού Ηλεκτρονικού Φακέλου, αλλά και την ηλεκτρονική διασύνδεση των νοσοκομείων.

Σύμφωνα μάλιστα με τον υφυπουργό Υγείας, Μάριο Θεμιστοκλέους, απώτερος στόχος είναι να ολοκληρωθεί η εγκατάσταση πλήρους συστήματος Τηλεϊατρικής, το οποίο αναμένεται να ενισχυθεί με 800 νέους σταθμούς κυρίως σε απομακρυσμένα νησιά και παραμεθόριες περιοχές.

Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά σε ομιλία του στο 4th Pharma & Health Conference, με τίτλο “Η Υγεία στο επίκεντρο αλλαγών”, ο σχετικός διαγωνισμός για το σύστημα Τηλεϊατρικής έχει ολοκληρωθεί.

«Με αυτόν τον τρόπο θα αναβαθμιστούν οι υπηρεσίες υγείας για τους πολίτες, αλλά θα επέλθει και σημαντική βελτίωση στο έργο των επαγγελματιών υγείας», δήλωσε ο κ. Θεμιστοκλέους.

Η κυβέρνηση έδωσε βαρύτητα στο έργο της αναβάθμισης του συστήματος ηλεκτρονικής συνταγογράφησης και της αναβάθμισης των ηλεκτρονικών συστημάτων των νοσοκομείων από τις προεκλογικές της κι όλας δεσμεύσεις.

Στις προγραμματικές δηλώσεις, ο υπουργός Υγείας, Μιχάλης Χρυσοχοΐδης αναφέρθηκε αναλυτικά στα έργα αυτά και τη χρηματοδότησή τους:

“Τα έργα περιλαμβάνουν την ενίσχυση του συστήματος ηλεκτρονικής συνταγογράφησης, την ολοκλήρωση του ατομικού ηλεκτρονικού φακέλου υγείας και τον ηλεκτρονικό φάκελο ασθενούς. Την αναβάθμιση των ψηφιακών υποδομών στα νοσοκομεία, την επέκταση και ανάπτυξη των μητρώων ασθενών και ένα ολοκληρωμένο σύστημα φροντίδας ογκολογικών και αιματολογικών ασθενών”, όπως ανέφερε συγκεκριμένα ο υπουργός Υγείας.

Ατομικός Φάκελος Υγείας: Πλεονεκτήματα για τον ασθενή

Σύμφωνα με την “Κοινωνία της Πληροφορίας”, η Ψηφιοποίηση και Ηλεκτρονική Διαχείριση του Ιστορικού Αρχείου Φακέλων Ασθενών των Μονάδων Υγείας, με στόχο την παροχή ολοκληρωμένης πληροφόρησης για τους ασθενείς, ενσωματώνει ιατρικές πληροφορίες από το ιστορικό αρχείο με έμφαση στα ακόλουθα:

  • την άμεση απεικόνιση ηλεκτρονικά,
  • τη μόνιμη και αναλλοίωτη ψηφιακή αποθήκευση,
  • τη διάσωση υπερπολύτιμων πληροφοριών του ιστορικού αρχείου φακέλων ασθενών από τις υπάρχουσες συνθήκες φύλαξης (αλλοίωση λόγω παλαιότητας, απώλεια λόγω ανθρώπινου παράγοντα ή φυσικών καταστροφών),
  • την άμεση απελευθέρωση ζωτικών λειτουργικών χώρων εντός των Νοσοκομείων,
  • τη γεωγραφική ανεξαρτησία σχετικά με τη δυνατότητα πρόσβασης και κοινοποίησης πληροφοριών Νοσηλείας Ασθενών.

Οι φάκελοι αυτοί έχουν στόχο την ενοποίηση όλων των ιατρικών πληροφοριών κάθε ασθενή σε έναν ψηφιακό φάκελο, με έμφαση:

  • την ασθενοκεντρική προσέγγιση στο υπάρχον σύστημα πρόσβασης,
  • την αξιοποίησή του από την επιστημονική κοινότητα για τη διευκόλυνση της ιατρικής έρευνας και εκπαίδευσης,
  • τη διαλειτουργικότητα μεταξύ, επιμέρους συστημάτων,
  • την παροχή ιατρικών πληροφοριών στον τόπο και στο χρόνο της παροχής ιατρικών υπηρεσιών.

Πλεονεκτήματα της Ψηφιοποίησης των ιατρικών φακέλων

Η ψηφιοποίηση του Ιστορικού Αρχείου Φακέλων Ασθενών, περιλαμβάνει την ψηφιοποίηση:

  • 157.000.000 σελίδων & Εξετάσεων Απεικόνισης Διάφορα Μεγέθη
  • 20.000.000 σελίδων μη τυποποιημένων μεγεθών
  • 20.000.000 φιλμ/εκτυπώσεις ΗΚΓ/ΗΕΓ,
  • την ταυτοποίηση, κατηγοριοποίηση και χαρακτηρισμό των ψηφιοποιημένων εγγράφων.

Σαν αποτέλεσμα της ψηφιοποίησης ο φάκελος ασθενή (ηλεκτρονικός ή και φυσικός) θα μπορεί να ανακτηθεί σε πολύ σύντομο χρόνο, έτσι και η ποιοτική εξυπηρέτηση του ασθενή θα είναι εφικτή σε πολύ σύντομο χρόνο.

Τελικός σκοπός του έργου αυτού είναι η παροχή ψηφιακών, διαδικτυακών υπηρεσιών προς κάθε τελικό χρήστη προκειμένου να έχει πρόσβαση σε πληροφορίες που αφορούν στο Ιατρικό Ιστορικό που προέκυψε κατά τη νοσηλεία ασθενών στα Δημόσια Νοσοκομεία της χώρας.

Ως τελικοί χρήστες των υπηρεσιών αυτών κρίνονται οι πολίτες οι οποίοι έχουν νοσηλευτεί στα Δημόσια Νοσοκομεία της χώρας αλλά και εξουσιοδοτημένο προσωπικό των μονάδων υγείας στο πλαίσιο παροχής ιατρονοσηλευτικών υπηρεσιών σε νοσηλευόμενους και εξωτερικούς ασθενείς.

Παράλληλα, η υλοποίηση του έργου θα αναβαθμίσει τις παρεχόμενες υπηρεσίες υγείας, αλλά και θα μειώσει τις δαπάνες υγείας λόγω της άμεσης πρόσβασης σε στοιχεία ιστορικού και της αποφυγής επανάληψης εξετάσεων που είχαν ήδη πραγματοποιηθεί σε άλλες μονάδες υγείας.

Τηλεϊατρική στο ΕΣΥ: 800 νέα σημεία αρχίζουν να δημιουργούνται εντός του 2023

Η Τηλεϊατρική, αναμένεται να αλλάξει τον τρόπο τον οποίο λαμβάνουμε ιατρική βοήθεια και συμβουλές από επαγγελματίες υγείας. Η μετάβαση αυτή τροφοδοτείται από την πρόσβασή μας σε ολοένα και πιο εξελιγμένα τεχνολογικά συστήματα και πλατφόρμες.

Ήδη, η πανδημία του κορονοϊού και τα μέτρα κοινωνικής αποστασιοποίησης μας έδωσαν μια πρώτη πρόγευση αυτών των υπηρεσιών, αφού η διά ζώσης επικοινωνία με τους επαγγελματίες υγείας αντικαταστάθηκε από την επικοινωνία μέσω διαδικτύου.

Τα εξ’ αποστάσεων ιατρικά ραντεβού δεν εξυπηρετούν πλέον τις ανάγκες της πανδημίας, όμως, είναι γεγονός ότι μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την παροχή ιατρικών συμβουλών σε άτομα που μένουν σε απομακρυσμένες περιοχές ή έχουν περιορισμένη κινητικότητα ή πάσχουν από σοβαρή ασθένεια.

Αν και τα ηλεκτρονικά συστήματα τηλεϊατρικής δεν μπορούν να αντικαταστήσουν πλήρως την δια ζώσης κλινική εξέταση, ωστόσο, δύνανται να προσφέρουν την ευκαιρία παροχής ιατρικών υπηρεσιών από επαγγελματίες υγείας, με ταυτόχρονη εξοικονόμηση χρόνου και χρημάτων.

Ειδικότερα, το έργο της Τηλεϊατρικής, το οποίο δημοπράτησε η Κοινωνία της Πληροφορίας, προβλέπει την επέκταση και αναβάθμιση του υπάρχοντος Εθνικού Δικτύου Τηλεϊατρικής (ΕΔΙΤ) σε συγκεκριμένες Υγειονομικές Περιφέρειες (ΥΠΕ).

Το σύστημα που θα αναπτυχθεί θα περιλαμβάνει:

  • σταθμούς τηλεϊατρικής ιατρού ασθενούς (ΣΤΙΑ) σε συγκεκριμένες Υγειονομικές Δομές σε όλη τη χώρα.
  • σταθμούς τηλεϊατρικής ιατρού συμβούλου (ΣΤΙΣ) που θα εγκατασταθούν σε συγκεκριμένες υγειονομικές δομές
  • ταμπλέτες ιατρών για την υποστήριξη των λειτουργιών ΣΤΙΣ-Τ.
  • συστήματα κατ’ οίκον παρακολούθησης (ΣΚΟΠ) με άμεση διασύνδεση με το ΕΔΙΤ κι αντίστοιχο λογισμικό κ.α.

 

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/

Δεύτερη στην Ευρώπη η Ελλάδα σε θανάτους που σχετίζονται με τη ζέστη

Τι δείχνει πανευρωπαϊκή μελέτη στο Nature Medicine για την επιπλέον θνησιμότητα σχετιζόμενη με τη ζέστη κατά το περσινό καλοκαίρι, το θερμότερο στην ιστορία της Ευρώπης.

Δεύτερη στην Ευρώπη σε θανάτους ανά εκατομμύριο πληθυσμού που σχετίζονται με την ζέστη και έκτη στην Ευρώπη σε απόλυτο αριθμό απωλειών, ήταν η Ελλάδα, σύμφωνα με πανευρωπαϊκή μελέτη που δημοσιεύτηκε την περασμένη Δευτέρα στο Nature Medicine.

Οι επιστήμονες του Ινστιτούτου Παγκόσμιας Υγείας (ISGlobal) της Βαρκελώνης, με την συνεργασία ερευνητών από ινστιτούτα της Γενεύης και του Μονπελιέ υπολόγισαν έναν αριθμό άνω των 60.000 θανάτων που σχετίζονται με τη ζέστη στην Ευρώπη κατά την θερινή περίοδο του 2022, την οποία χαρακτηρίζουν ως την θερμότερη που έχει καταγραφεί ποτέ στην γηραιά ήπειρο. Η χώρα μας, με πάνω από 3.000 εκτιμώμενους θανάτους λόγω ζέστης κατατάσσεται στην έκτη θέση σε απόλυτους αριθμούς –πίσω από Ιταλία, Ισπανία, Γερμανία, Γαλλία και Ηνωμένο Βασίλειο- και στη δεύτερη θέση μετά την Ιταλία σε σχετικές τιμές (280 θάνατοι ανά εκατομμύριο πληθυσμού).

Η μελέτη

Τα τελευταία 8 χρόνια ήταν τα θερμότερα που έχουν καταγραφεί στον πλανήτη, ενώ το 2022 το πέμπτο θερμότερο σε παγκόσμιο επίπεδο. Η Ευρώπη αναδεικνύεται σε «κλιματικό hotspot», με επιπλέον αύξηση της θερμοκρασίας σχεδόν κατά 1 βαθμό Κελσίου σε σχέση με την παγκόσμια.

Η έκθεση στη θερμότητα συνιστά μείζονα απειλή για τους πληθυσμούς υψηλού κινδύνου στην Ευρώπη και παγκοσμίως, συμβάλλοντας σημαντικά στην αύξηση της νοσηρότητας και της θνησιμότητας. Τις τελευταίες δύο δεκαετίες το θέμα προκαλεί μεγάλη ανησυχία, ιδιαίτερα μετά τους 71.449 επιπλέον θανάτους που καταγράφθηκαν το καλοκαίρι του 2003.

Δεκαεννέα χρόνια μετά, το καλοκαίρι του 2022 ήταν η πιο καυτή εποχή που έχει καταγραφεί, με απανωτά κύματα καύσωνα, που οδήγησαν σε ακραίες θερμοκρασίες, ξηρασία και πυρκαγιές. Η Eurostatκατέγραψε ασυνήθιστα υψηλά ποσοστά υπερβολικής θνησιμότητας κατά την συγκεκριμένη περίοδο.

Στόχος της μελέτης ήταν να αξιοποιήσει τα στατιστικά δεδομένα και μέσω επιδημιολογικών μοντέλων και ειδικών τεχνικών μεθόδων να υπολογίσει την επιπλέον θνησιμότητα που συνδέεται με τη ζέστη, καθώς και να την ποσοτικοποιήσει ανάλογα με το φύλο και την ηλικία.

Αποτελέσματα

Οι επιστήμονες ανέλυσαν τη βάση δεδομένων θνησιμότητας της Eurostat που περιελάμβανε συνολικά 45.184.044 θανάτους από διάφορες αιτίες καθ όλη τη διάρκεια του 2022, σε 35 ευρωπαϊκές χώρες με συνολικό πληθυσμό άνω των 543 εκατομμυρίων κατοίκων.

Συνολικά, υπολόγισαν 61.672 θανάτους σχετιζόμενους με τη ζέστη (95% διάστημα εμπιστοσύνης (CI) = 37.643–86.807) στη διάρκεια 14 εβδομάδων μεταξύ 30 Μαϊου και 4 Σεπτεμβρίου της περασμένης χρονιάς (εβδομάδες 22 – 35).

Σε απόλυτους αριθμούς, τους περισσότερους θανάτους κατέγραψαν η Ιταλία με 18.010, (95% CI = 13.793–22.225), η Ισπανία 11.324, (95% CI = 7.908–14.880), η Γερμανία με 8.173 (95% CI = 5.374–11.018), η Γαλλία με 4.807 (95% CI = 1.739–8.123), το Ηνωμένο Βασίλειο με 3.469 (95% CI = 370–6.676) και η Ελλάδα με 3.092 )95% CI = 2.217–3.915)

Στις γυναίκες καταγράφηκε κατά 63% μεγαλύτερος αριθμός θανάτων (35.406, 95% CI = 21.576–46.634)  σε σχέση με τους άνδρες (21.667, 95% CI = 14.684–27.998)

Περισσότεροι από τους μισούς θανάτους αφορούν την ηλικιακή ομάδα 80+ (36.848 θάνατοι,95% CI = 27.591–45.509). Στην ηλικιακή ομάδα 65 – 79 ο εκτιμώμενος αριθμός είναι  9.226 (95% CI = 665–17.382) και στις ηλικίες 0-64 4.822 (95% CI = 1.130–8.158).

Σε ό,τι αφορά τη θνησιμότητα που σχετίζονται με τη ζέστη, σε αναλογία με τον πληθυσμό, τα υψηλότερα ποσοστά παρατηρήθηκαν σε χώρες που βρέχονται από τη Μεσόγειο Θάλασσα ή βρίσκονται κοντά σε αυτήν, με πρώτη την Ιταλία (295 θάνατοι ανά εκατομμύριο, 95% CI = 226–364) και δεύτερη την Ελλάδα (280, 95% CI = 201–355). Ακολουθούν η  Ισπανία (237, 95% CI = 166–312) και η Πορτογαλία (211,95% CI = 162–255), καθώς και συγκεκριμένες περιφέρειες στη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, την Κροατία και τη Νότια Γαλλία.

Εφιαλτικές προβλέψεις ως το 2050

Κατά μέσο όρο στις 35 ευρωπαϊκές χώρες που αναλύθηκαν στη μελέτη, το καλοκαίρι του 2022 ήταν η θερμότερη εποχή που έχει καταγραφεί, με μέση θερμοκρασία 20,3 βαθμών Κελσίου, ξεπερνώντας ακόμη και το «φονικό» καλοκαίρι του 2003 (20,2 βαθμοί Κελσίου).

Κατά την τελευταία δεκαετία (2013-2022), οι μέσες θερινές θερμοκρασίες στις ευρωπαϊκές χώρες που αναλύθηκαν επιταχύνθηκαν με περίπου σταθερό ρυθμό +0,142 °C ετησίως, σε σύγκριση με τον μέτριο ρυθμό +0,028 °C ετησίως το 1991–2012. Αυτό, κατά τους μελετητές, συσχετίστηκε με αύξηση 25.561 θανάτων που συνδέονται με τη ζέστη το καλοκαίρι σε σύγκριση με την περίοδο 2015-2021.

Στο πλαίσιο αυτό, εκτιμήσαμε ότι η αύξηση της θερμοκρασίας που παρατηρήθηκε από το 2015 συσχετίστηκε με 18.547 επιπλέον θανάτους που σχετίζονται με τη ζέστη το καλοκαίρι για κάθε αύξηση της θερμοκρασίας κατά +1 °C ή, σε σχετικούς όρους, 35,3 επιπλέον θάνατοι που σχετίζονται με τη ζέστη το καλοκαίρι ανά εκατομμύριο για κάθε αύξηση της θερμοκρασίας κατά +1 °C.

Η επέκταση αυτών των δεδομένων οδηγεί τους συγγραφείς της μελέτης στην πολύ δυσμενή εκτίμηση πως αν συνεχιστεί η ίδια γραμμική εξέλιξη, θα καταγράφονται 68.116 θάνατοι σχετιζόμενη με τη θερμότητα κατά μέσο όρο κάθε καλοκαίρι μέχρι το έτος 2030, 94.363 θάνατοι μέχρι το 2040 και 120.610 θάνατοι μέχρι το 2050.

«Παρά το γεγονός ότι πολλές ευρωπαϊκές χώρες ενεργοποίησαν σχέδια πρόληψης της ζέστης κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού του 2022, η εκτίμηση περισσότερων από 60.000 θανάτων που σχετίζονται με τη ζέστη υποδηλώνει ότι τα σχέδια πρόληψης ήταν μόνο εν μέρει αποτελεσματικά», παρατηρούν οι επιστήμονες, οι οποίοι προτείνουν στοχευμένες πολιτικές στο φύλο, την ηλικία και άλλων παραγόντων κινδύνου που ανέδειξαν τα ευρήματα της μελέτης.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

‘Έκθεση για την έρευνα του παιδικού καρκίνου

Μια νέα ζωτικής σημασίας έκθεση για τις κορυφαίες προτεραιότητες της έρευνας για τον καρκίνο των παιδιών παρουσιάστηκε πριν από λίγες ημέρες.

Η παρουσίαση της τελικής έκθεσης της σύμπραξης για τον καθορισμό των προτεραιοτήτων για τον καρκίνο του παιδιού (PSP) σηματοδοτήθηκε με ειδική εκδήλωση στο Λονδίνο στις 28 Ιουνίου.

Η έκθεση αποτελεί το αποκορύφωμα ενός συλλογικού έργου που ξεκίνησε το 2019, όταν η Children’s Cancer and Leukaemia Group (CCLG) και το The Little Princess Trust (LPT) συνεργάστηκαν με τη James Lind Alliance (JLA) για να προσδιορίσουν τα ερευνητικά ερωτήματα που χρήζουν περισσότερο απαντήσεων, σύμφωνα με εκείνους που αφορούν περισσότερο.

Στόχος ήταν να καταρτιστεί ένας κατάλογος με τις 10 σημαντικότερες ερευνητικές προτεραιότητες στον παιδικό καρκίνο, από τη σκοπιά των ασθενών, των οικογενειών και των φροντιστών τους, καθώς και των επαγγελματιών υγείας που τους θεραπεύουν και τους φροντίζουν.

Με τα θέματα της έρευνας στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης στον παιδικό καρκίνο να καθοδηγούνται συχνά από τα συμφέροντα των ερευνητών και της φαρμακευτικής βιομηχανίας, αυτό που είναι πιο σημαντικό για τα παιδιά, τις οικογένειές τους και τους επαγγελματίες που τα φροντίζουν, μπορεί μερικές φορές να παραβλέπεται, αναφέρεται στην σχετική ανακοίνωση.

Αναγνωρίζοντας την ανάγκη συμβολής των ατόμων με ζωντανή εμπειρία του παιδικού καρκίνου, το CCLG και το LPT χρηματοδότησαν το PSP, ώστε οι ερευνητές και οι χρηματοδότες της έρευνας να γνωρίζουν τα θέματα που έχουν μεγαλύτερη σημασία για τα άτομα που θα μπορούσαν να επωφεληθούν από την έρευνα.

Έπειτα από μια αυστηρή διαδικασία ερευνών, συνεντεύξεων και εργαστηρίων που σχεδιάστηκε από την JLA – μια μη κερδοσκοπική πρωτοβουλία που φέρνει σε επαφή ασθενείς, φροντιστές και επαγγελματίες για τον εντοπισμό και την ιεράρχηση των αναπάντητων ερωτημάτων που συμφωνούν ότι είναι τα πιο σημαντικά – βρέθηκαν οι κορυφαίες προτεραιότητες για την έρευνα σχετικά με τον καρκίνο των παιδιών.

Μικροί ασθενείς, επιζώντες του παιδικού καρκίνου, γονείς, φροντιστές και μέλη της οικογένειας, καθώς και επαγγελματίες του καρκίνου κλήθηκαν να συμμετάσχουν σε αυτή τη διαδικασία και δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στη συζήτηση με τα μικρά παιδιά, ώστε να διασφαλιστεί ότι οι απόψεις τους θα εισακουστούν.

Οι τελικές ερωτήσεις αντικατοπτρίζουν το εύρος της εμπειρίας του καρκίνου για τα παιδιά και τις οικογένειες – συμπεριλαμβανομένης της διάγνωσης, της υποτροπής, της εμπειρίας στο νοσοκομείο, της υποστήριξης κατά τη διάρκεια και μετά τη θεραπεία και των μακροπρόθεσμων επιπτώσεων της διάγνωσης του καρκίνου.

Τα ευρήματα παρουσιάστηκαν σε εκδήλωση, στην οποία συμμετείχαν φιλανθρωπικά ιδρύματα, ερευνητές και χρηματοδότες της έρευνας, καθώς και όσοι έχουν πληγεί από τον παιδικό καρκίνο. Μέλη της ομάδας έργου μίλησαν για τη σημασία του PSP, ενώ το ακροατήριο άκουσε από έναν επιζώντα από τον καρκίνο της παιδικής ηλικίας και γονείς ασθενών με καρκίνο της παιδικής ηλικίας τι σημαίνει η έκθεση για αυτούς.

Η Ashley Ball-Gamble, διευθύνουσα σύμβουλος του CCLG, δήλωσε: “Η έκθεση θα είναι μια πολύ καλή ευκαιρία για να μπορέσουμε να κάνουμε μια καλή αρχή: “Ήταν φανταστικό που μπορέσαμε να παρουσιάσουμε αυτό το καίριο έργο και να αναδείξουμε τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώνουμε το μέλλον της έρευνας για τον καρκίνο των παιδιών.

Η έκθεση PSP αντιπροσωπεύει πραγματικά μια νέα αρχή στην έρευνα για τον καρκίνο των παιδιών, καθώς, για πρώτη φορά, γνωρίζουμε τι είναι σημαντικό για τα παιδιά με καρκίνο και μπορούμε να εστιάσουμε το έργο και τους πόρους μας αναλόγως.

“Λάβαμε μεγάλη ανταπόκριση από τους παρευρισκόμενους και η αίθουσα ήταν γεμάτη με απίστευτη ποσότητα θετικότητας και ενθουσιασμού από ανθρώπους αποφασισμένους να δημιουργήσουν θετική αλλαγή. Είναι πλέον επιτακτική ανάγκη να το κάνουμε αυτό, μετατρέποντας τις προτεραιότητες σε πραγματική έρευνα”.

Η Faith Gibson, καθηγήτρια στην Υγεία του Παιδιού και τη Φροντίδα για τον Καρκίνο στο Πανεπιστήμιο του Surrey και στο Νοσοκομείο Great Ormond Street για τα Παιδιά και μέλος της συντονιστικής ομάδας του PSP, δήλωσε: “Ήμασταν πραγματικά ικανοποιημένοι από το πόσο καλά έγινε δεκτή η έκθεση κατά τη διάρκεια της βραδιάς – τώρα χρειαζόμαστε δράση. Η δράση αυτή μπορεί να αναληφθεί από οποιοδήποτε μέλος της κοινότητας του παιδικού καρκίνου, καθώς αυτές οι ερευνητικές προτεραιότητες ανήκουν σε όλους.

“Είναι σημαντικό ότι στην παρουσίαση είχαμε βασικούς χρηματοδότες της έρευνας για τον καρκίνο, οι οποίοι πρέπει τώρα να ακούσουν τις φωνές αυτών των συμμετεχόντων, καθώς μας είπαν ποια ερωτήματα θέλουν να απαντηθούν από τη μελλοντική έρευνα”.

Ο Phil Brace, Διευθύνων Σύμβουλος του Little Princess Trust, δήλωσε: “Ήμασταν ευτυχείς που μπορέσαμε να χρηματοδοτήσουμε από κοινού με το CCLG αυτή τη σύμπραξη για τον καθορισμό των προτεραιοτήτων για τον καρκίνο των παιδιών, καθώς γνωρίζαμε πάντα ότι τα αποτελέσματα θα ήταν ζωτικής σημασίας για να διασφαλίσουμε ότι όλοι όσοι εμπλέκονται στη χρηματοδότηση της έρευνας και τη στήριξη των παιδιών με καρκίνο θα ήταν ευθυγραμμισμένοι και επικεντρωμένοι σε αυτό που είναι σημαντικό για εκείνους που πλήττονται περισσότερο από τον καρκίνο της παιδικής ηλικίας.

Η ιδρύτρια της LPT Wendy Tarplee Morris, η οποία ήταν μέλος της ομάδας καθοδήγησης, είδε από πρώτο χέρι την αυστηρότητα που υπήρχε σε κάθε στοιχείο της διαδικασίας για να διασφαλιστεί ότι το αποτέλεσμα ήταν όσο το δυνατόν πιο ακριβές και πολύτιμο.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Πρόγραμμα Θερινών Σχολείων Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Κρήτης

Το Πρόγραμμα αυτό απευθύνεται κυρίως σε Φοιτητές Ιατρικής, Ιατρούς και άλλους Επαγγελματίες Υγείας και άλλων συναφών Επιστημών κυρίως από το εξωτερικό, αλλά και από την Ελλάδα.

Η Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης έχει από χρόνια να επιδείξει σημαντική εξωστρέφεια, αποτελώντας πόλο έλξης για φοιτητές από το εξωτερικό μέσω προγραμμάτων διεθνών ανταλλαγών φοιτητών, όπως το Erasmus.

“Με σκοπό να εξυπηρετήσουμε τις ανάγκες των φοιτητών Ιατρικής από το εξωτερικό που θέλουν να εκπαιδευτούν στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης τους καλοκαιρινούς μήνες και από την άλλη να αναβαθμίσουμε το εκπαιδευτικό πρόγραμμα και τον διεθνή χαρακτήρα της Σχολής μας, ξεκινήσαμε από το καλοκαίρι του 2022 ένα καινοτόμο ανανεωμένο Πρόγραμμα Θερινών Σχολείων το οποίο περιλαμβάνει Μαθήματα και Κλινική Εργαστηριακή Άσκηση στην Αγγλική γλώσσα” όπως αναφέρει ο Γεώργιος Κοχιαδάκης, Καθηγητής ΚαρδιολογίαςΚοσμήτορας Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Κρήτης.

Το Πρόγραμμα αυτό απευθύνεται κυρίως σε Φοιτητές Ιατρικής, Ιατρούς και άλλους Επαγγελματίες Υγείας και άλλων συναφών Επιστημών κυρίως από το εξωτερικό, αλλά και από την Ελλάδα. Κάθε Θερινό Σχολείο προσφέρεται σαν ολοκληρωμένο πρόγραμμα εκπαίδευσης 1-4 εβδομάδων σε συγκεκριμένα Γνωστικά Αντικείμενα.

Σε συνέχεια των 3 θερινών σχολείων που διεξήχθησαν το καλοκαίρι του 2022, φέτος θα διεξαχθούν 4 θερινά σχολεία με τα ακόλουθα θέματα:

1)    Dementia for Medical Students – Άνοια για Φοιτητές Ιατρικής (Eπιστημονικά Υπεύθυνος-ΕΥ- κ. Ιωάννης Ζαγανάς): Στοχεύει να εκθέσει τους Φοιτητές Ιατρικής στις προκλήσεις της ανίχνευσης της γνωστικής δυσλειτουργίας και της φροντίδας ασθενών με νευροεκφυλιστικές διαταραχές που εκδηλώνονται με άνοια.

2)    Applied Respiratory Physiology-Εφαρμοσμένη Φυσιολογία του Αναπνευστικού (ΕΥ κα. Αικατερίνη Βαπορίδη): Στοχεύει να εμβαθύνει τις γνώσεις των φοιτητών Ιατρικής στην φυσιολογία του αναπνευστικού και τις εφαρμογές της στην κατανόηση των νοσημάτων του αναπνευστικού, στην άσκηση, στην αποφρακτική υπνική άπνοια, καθώς και στον μηχανικό αερισμό.

3)    ChildandSportSafety – Ασφάλεια Παιδιού και Άθληση (ΕΥ κ. Ιωάννης Γερμανάκης): Παρουσιάζει τον καρδιολογικό και γενικότερο έλεγχο υγείας στα πλαίσια του προαγωνιστικού ελέγχου-συμπλήρωση δελτίων υγείας, για την ασφαλή άθληση παιδιών που αθλούνται.

4)    Νευροανατομία: ο Ανθρώπινος Εγκέφαλος στον Χώρο (ΕΥ κ. Α. Βάκης): Με βασικό άξονα τη Νευροανατομία, στόχος είναι μέσα από διαλέξεις, εργαστηριακές/φροντιστηριακές ασκήσεις και κλινική εκπαίδευση, να αναπτυχθεί ένας διαδραστικός εποικοδομητικός διάλογος γύρω από ζητήματα που αφορούν τη λειτουργία του ανθρώπινου εγκεφάλου.

Στόχος είναι το αναβαθμισμένο Πρόγραμμα Θερινών Σχολείων της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κρήτης να αποτελέσει σημαντικό εφαλτήριο για την παραπέρα ανάπτυξη των εκπαιδευτικών διαδικασιών της Σχολής σε Διεθνές Επίπεδο, ιδίως και μετά την έναρξη για πρώτη φορά φέτος του Αγγλόφωνου Προγράμματος Σπουδών.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

COVID-19: Προτάσεις του ΕΚ για καλύτερη θωράκιση εναντίον μελλοντικών κρίσεων

Οι ευρωβουλευτές διατύπωσαν έναν σαφή οδικό χάρτη με τέσσερις βασικούς πυλώνες δράσης: την υγεία, τη δημοκρατία και τα θεμελιώδη δικαιώματα, την κοινωνία και την οικονομία, καθώς και την παγκόσμια αντιμετώπιση πιθανών μελλοντικών πανδημιών.

Στη διάρκεια του περασμένου έτους, η Ειδική Επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την πανδημία COVID-19 (COVI) ανέλυσε τις συνέπειες της κρίσης, αξιολόγησε την αποτελεσματικότητα των μέτρων που έλαβαν η ΕΕ και τα κράτη μέλη της και διατύπωσε συγκεκριμένες συστάσεις προκειμένου να αντιμετωπιστούν κενά και αδυναμίες στη δράση τους. Το Κοινοβούλιο συζήτησε την έκθεση την Τρίτη και ενέκρινε το κείμενο την Τετάρτη με 385 ψήφους υπέρ, 193 κατά και 63 αποχές.

Οι ευρωβουλευτές διατύπωσαν έναν σαφή οδικό χάρτη με τέσσερις βασικούς πυλώνες δράσης: την υγεία, τη δημοκρατία και τα θεμελιώδη δικαιώματα, την κοινωνία και την οικονομία, καθώς και την παγκόσμια αντιμετώπιση πιθανών μελλοντικών πανδημιών.

Ανάμεσα στις σημαντικότερες προτάσεις του Κοινοβουλίου είναι να ενισχυθεί η στρατηγική αυτονομία της ΕΕ στον τομέα των φαρμάκων, να εξασφαλιστεί μεγαλύτερη διαφάνεια όσον αφορά τις από κοινού προμήθειες προϊόντων και να υπάρχει μεγαλύτερη κοινοβουλευτική εποπτεία σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο κάθε φορά που θεσπίζεται νομοθεσία έκτακτης ανάγκης. Οι ευρωβουλευτές καλούν επίσης την ΕΕ να αξιοποιήσει πλήρως τα κονδύλια που προορίζονται για την ανάκαμψη προκειμένου να ενισχυθεί η ενιαία αγορά, ενώ ταυτόχρονα ζητούν να βελτιωθεί ο παγκόσμιος συντονισμός με όχημα την επικείμενη διεθνή συνθήκη για τις πανδημίες.

Δηλώσεις

Η πρόεδρος της επιτροπής COVI Kathleen Van Brempt (Σοσιαλδημοκράτες, Βέλγιο) δήλωσε: «Η επιτροπή μας αξιολόγησε διεξοδικά την πορεία της πανδημίας και τις επιπτώσεις της στην ΕΕ. Έγινε σαφές ότι η Ευρώπη δεν χρειάζεται μόνο τα εργαλεία για την ανάπτυξη μακροπρόθεσμων πολιτικών, με σαφείς στόχους και οδικούς χάρτες. Πρέπει επίσης να είναι έτοιμη να δρα γρήγορα, αποτελεσματικά και προς το συμφέρον κάθε Ευρωπαίου πολίτη. Η ΕΕ πρέπει να αξιολογήσει διεξοδικά τον ρόλο της όσον αφορά την αντιμετώπιση της πανδημίας σε παγκόσμιο επίπεδο και να στηρίξει περισσότερο από ποτέ τη διεθνή συνεργασία και αλληλεγγύη, ιδίως με τους εταίρους μας στον Παγκόσμιο Νότο. Τώρα πια είναι σειρά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να λάβει υπόψη της τις συστάσεις μας και να υποβάλει προτάσεις που θα διαμορφώσουν μια ΕΕ πιο ανθεκτική απέναντι σε κρίσεις και προκλήσεις που ενδέχεται να εμφανιστούν στο μέλλον».

Η εισηγήτρια της επιτροπής COVI Dolors Montserrat (ΕΛΚ, Ισπανία) δήλωσε: «Η έκθεση της επιτροπής COVI είναι αποτέλεσμα διαλόγου, συναίνεσης και σχολαστικής εξέτασης όλων των στοιχείων. Η αντίδραση της ΕΕ απέναντι στην πανδημία ήταν υποδειγματική όσον αφορά την εξασφάλιση εμβολίων, τα κονδύλια του Next Generation EU και την προετοιμασία για μελλοντικές καταστάσεις έκτακτης υγειονομικής ανάγκης. Πρέπει να ενισχύσουμε περαιτέρω την ΕΕ για να προστατεύσουμε τους εργαζομένους μας στον τομέα της υγείας, να διασφαλίσουμε ότι δεν παραμελούμε καμία ασθένεια και να βοηθήσουμε τα πλέον ευάλωτα άτομα στην κοινωνία. Πρέπει να στηρίξουμε την έρευνα, να καταπολεμήσουμε την παραπληροφόρηση και τις επιθέσεις στον κυβερνοχώρο και να διαμορφώσουμε έναν ανταγωνιστικό φαρμακευτικό κλάδο που θα ενισχύσει τη στρατηγική αυτονομία της ΕΕ στον τομέα της υγείας».

Σχετικές πληροφορίες

Τον Μάρτιο του 2022 το Κοινοβούλιο συνέστησε την ειδική επιτροπή για την πανδημία COVID-19 (COVI) με εντολή να αντλήσει διδάγματα και να διατυπώσει συστάσεις για το μέλλον. Η επιτροπή δεν αξιολόγησε μόνο την εκστρατεία εμβολιασμού και τον αντίκτυπο της πανδημίας στα συστήματα υγείας, αλλά και τις ευρύτερες κοινωνικοοικονομικές συνέπειες, τον αντίκτυπο στο κράτος δικαίου και τη δημοκρατία, καθώς και τη διεθνή αντίδραση απέναντι στην πανδημία. Διοργάνωσε μια διεξοδική διαδικασία διαβούλευσης μέσα από πολυάριθμες δημόσιες ακροάσεις, εργαστήρια και επιτόπιες αποστολές, στη διάρκεια των οποίων αντάλλαξε απόψεις με εμπειρογνώμονες, υπεύθυνους χάραξης πολιτικής από θεσμικά όργανα της ΕΕ και διεθνείς οργανισμούς, επιδημιολόγους, υπουργούς υγείας, φαρμακευτικές εταιρείες, εργαζομένους στον τομέα της υγείας και ερευνητές.

Εγκρίνοντας την έκθεση αυτή, το Κοινοβούλιο ανταποκρίνεται στις προσδοκίες των πολιτών για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των συστημάτων υγείας και της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ, καθώς και για την διασφάλιση ίσης πρόσβασης στην υγεία για όλους, όπως αυτές εκφράστηκαν στις προτάσεις 8(3), 8(4), 8(6), 10(2) και 12(12) των τελικών προτάσεων της Διάσκεψης για το Μέλλον της Ευρώπης.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Απολογισμός 5ου Πανελληνίου Συνεδρίου ΡευΜΑζήν

Με επιτυχία ολοκληρώθηκε το 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ασθενών, Γονέων, Κηδεμόνων και Φίλων Παιδιών με Ρευματικά Νοσήματα ΡευΜΑζήν, με θέμα «Ο ασθενής με ρευματικό νόσημα στο επίκεντρο» που πραγματοποιήθηκε υβριδικά στην Αθήνα, στο ξενοδοχείο Zafolia, στις 1 & 2 Ιουλίου.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το Συνέδριο μεταδόθηκε διαδικτυακά από το Facebook και το Youtube της ΡευΜΑζήν, γεγονός που επέτρεψε τη συμμετοχή μεγάλου αριθμού θεατών από όλη την Ελλάδα, αλλά και τη συμμετοχή ομιλητών που αδυνατούσαν να παρευρεθούν διά ζώσης.

Η πρώτη ημέρα ξεκίνησε με χαιρετισμό εκ μέρους του νέου υπουργού υγείας Μ. Χρυσοχοίδη, και με χαιρετισμό του Δ. Καρόκη, Προέδρου της Ε.Ρ.Ε.-ΕΠ.Ε.Ρ.Ε., καθώς και της Β. Βακουφτσή, Αν. Γραμματέα της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας.

Στην 1η ενότητα του συνεδρίου έγινε αναφορά στα αποτελέσματα 2 ερευνών της ΡευΜΑζην και συγκεκριμένα στο ταξίδι του ασθενή και στον ψηφιακό μετασχηματισμό. Αφού εντοπίστηκε το πρόβλημα της καθυστερημένης διάγνωσης, προτάθηκαν η ενημέρωση κοινού σχετικά με τα ρευματικών νοσημάτων, η εκπαίδευση των ιατρών όλων των ειδικοτήτων και ειδικότερα του προσωπικού γιατρού για την έγκαιρη αναγνώριση των συμπτωμάτων και παραπομπή στην ειδικότητα του ρευματολόγου και τέλος τεκμηριωμένη ενημέρωση κοινού από έγκυρες πήγες.

Όσο για τον ψηφιακό μετασχηματισμό η έρευνα ανέδειξε την ελλιπή γνώση των ασθενών, ειδικότερα σε μεγαλύτερες ηλικίες και χαμηλότερου μορφωτικού επιπέδου, γύρω από τις ψηφιακές εφαρμογές και την ανάγκη εκπαίδευσης για εξοικείωση με τις νέες τεχνολογίες.

Στο σχετικό εργαστήριο, αναδείχθηκε η ανάγκη εκπαιδευτικών σεμιναρίων αλλά και μαθήματων εξοικείωσης με τον η/υ από τους συλλόγους των ασθενών, καθώς και απλούστευση των διαδικασιών από την πολιτεία.

Ο ψηφιακός μετασχηματισμός  προχωράει με πολύ γρήγορους ρυθμούς. Ο ΟΔΙΠΥ (Οργανισμός Διασφάλισης της Ποιότητας στην Υγεία) που θεσμοθετήθηκε από την πολιτεία, έχει σαν στόχο τον έλεγχο ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών υγείας. Τα πρωτόκολλα των ασθενών έχουν ολοκληρωθεί για κάποιες θεραπευτικές κατηγορίες, υπάρχει όμως αναγκαιότητα επίσπευσης των διαδικασιών για τη δημιουργία τους σε όλες τις θεραπευτικές κατηγορίες και ειδικότερα των χρόνιων νοσημάτων.

Η επιλογή του προσωπικού γιατρού πρέπει να γίνεται με βάση την προσωπικότητα του κάθε ασθενή. Ωστόσο υπάρχουν ελλείψεις σε ιατρικό δυναμικό αλλά και ανεπαρκής διαχείριση από τους ιατρούς της ΠΦΥ της πρώτης διάγνωσης. Ο προσωπικός γιατρός δεν είναι απαραίτητος μόνο για τη συνταγογράφηση φαρμάκων ή των εργαστηριακών εξετάσεων που πρέπει να επιλέγονται βάση της κλινικής υποψίας. Στόχος του προσωπικού γιατρού στη διάγνωση των ΡΝ είναι η μικρότερη καθυστέρηση ως τη διάγνωση.

Επιβεβαιώθηκε από τον ειδικό ρευματολόγο η καθυστέρηση παραπομπής από τον προσωπικό γιατρό στο ρευματολόγο και η ανάγκη επιμόρφωσής του στην έγκαιρη αναγνώριση των κλινικών συμπτωμάτων που προηγούνται της διάγνωσης. Προτάθηκε η εκπαίδευσή τους και η δημιουργία ψηφιακών εφαρμογών για την εκπαίδευση των ΠΦΥ.

Έγινε αναφορά από τους ομιλητές διαφορετικών ειδικοτήτων της εμπλοκής των ρευματικών νοσημάτων σε άλλα συστήματα του οργανισμού, όπως πνεύμονες, καρδιά, δερματικές εκδηλώσεις κα. Εντοπίστηκε το έλλειμα συνεργασίας των ειδικοτήτων προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι συννοσηρότητες των ασθενών με ρευματικά νοσήματα και προτάθηκε συστηματοποιημένη  και μόνιμη επικοινωνία μεταξύ των θεραπόντων και των επιστημονικών εταιρειών τους, η δημιουργία Οργανωμένων ιατρείων για συγκεκριμένες σοβαρές καταστάσεις, η δημιουργία Κέντρου Εμπειρογνωμοσύνης με ευρωπαϊκή δικτύωση για σπάνια και περίπλοκα νοσήματα καθώς και η εξειδίκευση του νοσηλευτικού προσωπικού και η δημιουργία ψηφιακών εργαλείων υποστήριξης.

Η έρευνα για τις γνώσεις και απόψεις των ασθενών με ΡΑ για τα βιο-ομοειδή ανέδειξε ότι παρά την ελλιπή ενημέρωσή τους, εμπιστεύονται την αποτελεσματικότητα και ασφάλειά τους. Ωστόσο υπάρχει άμεση ανάγκη περαιτέρω ενημέρωσης ώστε να μπορούν να συμμετέχουν σε συνεργασία με τον θεράποντα ιατρό στην επιλογή της θεραπείας τους.

Η εμπειρία από τη χρήση των βιο-ομοειδών στην κλινική πράξη επιβεβαίωσε τα ευρήματα της έρευνας με αύξηση της χρήσης των βιο-ομοειδών με πολύ θετικά αποτελέσματα ακόμα και στις περιπτώσεις αντικατάστασης των προϊόντων αναφοράς με βιο-ομοειδή. Η αντικατάσταση πρέπει να στηρίζεται σε συναπόφαση μετά από ενημέρωση του ασθενή και όχι σε αντικατάσταση από φαρμακοποιό ή άλλους φορείς εν αγνοία του ασθενή και του θεράποντα.

Έγινε αναφορά στην αξία της επικοινωνίας αναμεσά στους συντρόφους ώστε να λυθούν τυχόν προβλήματα στη σεξουαλική ζωή των ασθενών και της ανάγκης επικοινωνίας των προβλημάτων με τους θεράποντες ιατρούς.

Υπάρχει πλέον καταγραφή των ποσοστών ύφεσης των ασθενών στα αρχεία των βιολογικών θεραπειών στην ελληνική πραγματικότητα, που συνάδει με τα ευρωπαϊκά και παγκόσμια δεδομένα παρόλο που διαπιστώνεται διαφορετική οπτική της αντίληψης της ύφεσης από ασθενή και γιατρό. Η έγκαιρη διάγνωση και στοχευμένη θεραπεία οδηγούν σε πρώιμη επίτευξη της ύφεσης και διατήρηση της για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Η συνεργασία ασθενή με το θεράποντα κρίνεται απαραίτητη καθώς και η ενημέρωση του ασθενή για τη θεραπευτική στρατηγική.

Ο πόνος χαρακτηρίζεται ως νόσημα και όχι ως σύμπτωμα. Αποδίδεται σε μηχανικά αίτια, σε φλεγμονή ή σε διαταραγμένη αντίληψη του πόνου, όπως είναι η ινομυαλγία. Σήμερα υπάρχουν μέσα διαχείρισης του πόνου ανάλογα το αίτιο στους ασθενείς με ρευματικά νοσήματα όπως και ειδικά ιατρεία πόνου στα οποία αντιμετωπίζεται ο εξατομικευμένα ο ασθενής. Η διαχείριση  του χρόνιου πόνου απαιτεί απόκτηση νέων γνώσεων, ανάληψη ευθυνών και ελέγχου του πόνου και μείωση της καταστροφοποίησης των αρθρώσεων και ψυχοκοινωνικής προσέγγισης.

Το 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο υλοποιήθηκε υπό την αιγίδα του Υπουργείου Υγείας, της Ελληνικής Ρευματολογικής Εταιρείας & Επαγγελματικής Ένωσης Ρευματολόγων Ελλάδας (Ε.Ρ.Ε.-ΕΠ.Ε.Ρ.Ε.) και της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας, με την πολύτιμη στήριξη του μέγα χορηγού ΒΙΑΝΕΞ ΑΕ, των επίσημων χορηγών Pfizer Hellas ΑΕ, AbbVie Φαρμακευτική ΑΕ, Boehringer Ingelheim Hellas ΑΕ, Φαρμασέρβ- Λίλλυ ΑΕΒΕ, και των υποστηρικτών GlaxoSmithKline Μονοπρόσωπη ΑΕΒΕ, Amgen Hellas ΕΠΕ, AstraZeneca AE, Νοσοκομειακή Γραμμή ΑΕ, Γένεσις Φάρμα ΑΕ, UCB ΑΕ.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Νέα επιστημονικά δεδομένα αποκαλύπτουν μηχανισμούς γήρανσης και παθογένεσης σοβαρών ασθενειών

Τι ανακάλυψαν οι ερευνητές του ΙΜΒΒ Δρ. Ιωάννα Δασκαλάκη, Δρ. Μαρία Μαρκάκη και Δρ. Ηλίας Γκίκας, με επικεφαλής τον Δρ. Νεκτάριο Ταβερναράκη.

Έρευνα του Ινστιτούτου Μοριακής Βιολογίας και Βιοτεχνολογίας (ΙΜΒΒ) στο Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ), που δημοσιεύεται σήμερα στην έγκριτη διεθνή επιστημονική επιθεώρηση EMBOJournal, αποκαλύπτει έναν θεμελιώδη μηχανισμό που ρυθμίζει τη γήρανση ελέγχοντας τον αριθμό και τη λειτουργία των μιτοχονδρίων μέσα στα κύτταρα.

Τα μιτοχόνδρια είναι εξειδικευμένα οργανίδια, τα οποία αποτελούν την κύρια μηχανή παραγωγής ενέργειας, στο εσωτερικό των κυττάρων του ανθρώπινου σώματος καθώς και άλλων, λιγότερο σύνθετων ευκαρυωτικών οργανισμών. Ανάλογα με τις ενεργειακές ανάγκες του κάθε κυττάρου αλλά και ολόκληρου του οργανισμού, τα μιτοχόνδρια προσαρμόζουν γρήγορα τη λειτουργία, τη μορφολογία και τον αριθμό τους. Η προσαρμοστικότητα αυτή οφείλεται σε περίπλοκους μοριακούς μηχανισμούς βιογένεσης που δεν είναι πλήρως κατανοητοί. Είναι αξιοσημείωτο ότι η διαταραχή της βιογένεσης των μιτοχονδρίων έχει συνδεθεί με ασθένειες που εμφανίζονται συχνά σε ηλικιωμένους ανθρώπους αλλά και με σοβαρά γενετικά σύνδρομα, συμπεριλαμβανομένων των νευροεκφυλιστικών διαταραχών, της καρδιακής ανεπάρκειας, της οξείας νεφρικής βλάβης, και του διαβήτη τύπου 2.

Οι ερευνητές του ΙΜΒΒ Δρ. Ιωάννα Δασκαλάκη, Δρ. Μαρία Μαρκάκη και Δρ. Ηλίας Γκίκας, με επικεφαλής τον Δρ. Νεκτάριο Ταβερναράκη (Καθηγητή στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης και Πρόεδρο του ΙΤΕ), ανακάλυψαν ότι συγκεκριμένες πρωτεΐνες που συμμετέχουν στη διαδικασία αποικοδόμησης του mRNA στο κυτταρόπλασμα παίζουν κρίσιμο ρόλο στη ρύθμιση της αφθονίας και της λειτουργίας των μιτοχονδρίων κατά τη γήρανση καθώς και σε συνθήκες στρες.

Η μοναδική φύση των μιτοχονδρίων, τα οποία διαθέτουν και προκαρυωτικά χαρακτηριστικά, αυξάνει σημαντικά την πολυπλοκότητα της διαδικασίας βιογένεσής τους. Τα μιτοχόνδρια δεν χρησιμοποιούν μόνο το δικό τους γενετικό υλικό, γνωστό ως μιτοχονδριακό DNA (mtDNA), αλλά βασίζονται και στο DNA του πυρήνα για την παραγωγή των πρωτεϊνών τους. Συγκεκριμένα, η γενετική πληροφορία από το πυρηνικό DNA μεταφέρεται στο κυτταρόπλασμα ως mRNA, το οποίο φέρει τις κωδικοποιημένες πληροφορίες για τη σειρά των αμινοξέων που θα σχηματίσουν τις αναγκαίες μιτοχονδριακές πρωτεΐνες. Αυτή η διαδικασία συμβαίνει πάνω στην εξωτερική μεμβράνη των μιτοχονδρίων. Ενώ η παραγωγή μιτοχονδριακών πρωτεϊνών που κωδικοποιούνται από το ίδιο το γονιδίωμα των μιτοχονδρίων είναι εκτενώς μελετημένη, η ρύθμιση της σύνθεσης των πρωτεϊνών που κωδικοποιούνται από το DNA του πυρήνα παραμένει σε μεγάλο βαθμό αδιερεύνητη.

“Η ικανότητα των μιτοχονδρίων να ανταποκρίνονται άμεσα σε εξωτερικούς στρεσογόνους παράγοντες και να προσαρμόζουν αποτελεσματικά τον αριθμό τους ώστε να καλύπτουν τις ενεργειακές ανάγκες του κυττάρου είναι πραγματικά εντυπωσιακή. Πρόσφατα δεδομένα δείχνουν ότι μιτοχονδριακές πρωτεΐνες παράγονται τοπικά, κοντά στα μιτοχόνδρια, και εισάγονται αμέσως σε αυτά. Πώς πραγματοποιείται και πώς ρυθμίζεται αυτή η διαδικασία; Δεδομένης της ταχύτητας αυτής της απόκρισης, υποθέσαμε ότι, προκειμένου να διασφαλιστεί η επιβίωση σε συνθήκες στρες, το κύτταρο θα πρέπει να έχει αναπτύξει εξελιγμένους μηχανισμούς που του επιτρέπουν τέτοιες γρήγορες αποκρίσεις. Πράγματι, διαπιστώσαμε ότι ειδικές πρωτεΐνες πρόσδεσης RNA σχηματίζουν εστίες-υπερδομές κοντά στα μιτοχόνδρια, και χρησιμεύουν ως χώροι αποθήκευσης και αποικοδόμησης των συγκεκριμένων mRNAs που κωδικοποιούν μιτοχονδριακές πρωτεΐνες. Αυτές οι εστίες περιέχουν αποθηκευμένα mRNAs που προέρχονται από πυρηνικό DNA και καθοδηγούν την παραγωγή μιτοχονδριακών πρωτεϊνών που ρυθμίζουν την κατανάλωση οξυγόνου, την παραγωγή ενέργειας και την έκφραση γονιδίων του μιτοχονδριακούDNA. Οι πρωτεΐνες δέσμευσης RNA λειτουργούν ακριβώς με τον ίδιο τρόπο και στον άνθρωπο, ενώ είναι παρούσες σε όλους σχεδόν τους ιστούς, διαδραματίζοντας κρίσιμο ρόλο σε βασικές βιολογικές διεργασίες. Η μελέτη που δημοσιεύεται σήμερα ανέδειξε έναν άγνωστο πριν, και απροσδόκητο ρόλο των πρωτεϊνών αυτών στη διαδικασία παραγωγής μιτοχονδρίων, και στην επιβίωση των κυττάρων κάτω από συνθήκες στρες.”, αναφέρει ο καθηγητής Νεκτάριος Ταβερναράκης.

Χρησιμοποιώντας τον νηματώδη Caenorhabditiselegans, ένα πειραματόζωο με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που αξιοποιούνται κατάλληλα στην έρευνα της γήρανσης, οι ερευνητές του ΙΜΒΒ έδειξαν ότι τα μοριακά σύμπλοκα αποικοδόμησης και αποαδενυλίωσης του mRNA σχηματίζουν ξεχωριστές δομές που συνδέονται στενά με τα μιτοχόνδρια σε σωματικά κύτταρα. Ο πολύ ειδικός εντοπισμός των συμπλόκων αυτών επιτρέπει την ρύθμιση της τύχης των μιτοχονδριακώνmRNAs, και κατά συνέπεια τη διαδικασία βιογένεσης των μιτοχονδρίων κατά τη γήρανση, και σε συνθήκες στρες. Επομένως, τα συστατικά των δύο αυτών συμπλόκων καθορίζουν με ακρίβεια τον αριθμό και τη λειτουργία των μιτοχονδρίων, διαμορφώνοντας έτσι το προσδόκιμο ζωής και την ανθεκτικότητα των οργανισμών στο στρες.

Tα νέα ευρήματα υπογραμμίζουν τη ζωτική σημασία που έχει ο συντονισμός της αποθήκευσης και της αποικοδόμησης των mRNAs, κοντά στα μιτοχόνδρια, για τη διατήρηση της ομοιόστασης των κυττάρων αλλά και ολόκληρου του οργανισμού. “Πράγματι, η διαταραχή της έκφρασης συγκεκριμένων συστατικών του μεταβολισμού και της ανακύκλωσης των mRNAs έχει ως αποτέλεσμα την πρόωρη γήρανση, αλλά και την εκδήλωση παθολογικών καταστάσεων που σχετίζονται με την γήρανση, όπως η μειωμένη κινητική ικανότητα και η αυξημένη ευαισθησία σε αντίξοες περιβαλλοντικές συνθήκες, όπως για παράδειγμα, υψηλές θερμοκρασίες ή έκθεση σε τοξικούς χημικούς παράγοντες” δήλωσε ο καθηγητής Νεκτάριος Ταβερναράκης.

Η μελέτη που δημοσιεύεται σήμερα, ρίχνει φως στους πολύπλοκους μηχανισμούς της γήρανσης και ανοίγει νέους δρόμους για την ανάπτυξη στρατηγικών που θα μπορούσαν να επιβραδύνουν ή και να εμποδίσουν την εμφάνιση παθολογικών καταστάσεων που σχετίζονται με τη γήρανση, διατηρώντας καλή υγεία και ποιότητα ζωής στις μεγάλες ηλικίες. Επιπλέον, τα ευρήματα της έρευνας αναδεικνύουν νέους βιοδείκτες γήρανσης και γενετικούς στόχους για μελλοντικές προ-κλινικές μελέτες με απώτερο σκοπό την καταπολέμηση σοβαρών ασθενειών που σχετίζονται με διαταραχές στον αριθμό και τη λειτουργία των μιτοχονδρίων.

Η έρευνα χρηματοδοτήθηκε από το εξαιρετικά ανταγωνιστικό πρόγραμμα για καταξιωμένους ερευνητές του Ευρωπαϊκού Συμβούλιου Έρευνας (ERC), το πρόγραμμα για την υποστήριξη αναδυόμενων τεχνολογιών (FETOPEN), τον Κόμβο Αριστείας “CHAngeing” της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και από το Εθνικό Πρόγραμμα Ερευνητικών Υποδομών “BIOIMAGING-GR”, το οποίο υλοποιείται στο πλαίσιο της δράσης “Ενίσχυση της Υποδομής Έρευνας και Καινοτομίας”, που χρηματοδοτείται από το επιχειρησιακό πρόγραμμα “Ανταγωνιστικότητα, Επιχειρηματικότητα και Καινοτομία” (ΕΣΠΑ 2014-2020).

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

 

ΙΤΕ: Σημαντική ανακάλυψη για τους μηχανισμούς της γήρανσης

Έναν θεμελιώδη μηχανισμό που ρυθμίζει τη γήρανση ελέγχοντας τον αριθμό και τη λειτουργία των μιτοχονδρίων μέσα στα κύτταρα αποκαλύπτει έρευνα του Ινστιτούτου Μοριακής Βιολογίας και Βιοτεχνολογίας (ΙΜΒΒ) στο Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ), που δημοσιεύεται στην έγκριτη διεθνή επιστημονική επιθεώρηση EMBO Journal.

Νέα επιστημονικά δεδομένα από ερευνητές του Πανεπιστημίου Κρήτης, αποκαλύπτουν μηχανισμούς γήρανσης και παθογένεσης σοβαρών ασθενειών, αναδεικνύοντας τη σημασία της βιογένεσης και της λειτουργίας των μιτοχονδρίων στα κύτταρα.

Έρευνα του Ινστιτούτου Μοριακής Βιολογίας και Βιοτεχνολογίας (ΙΜΒΒ) στο Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ), που δημοσιεύεται σήμερα στην έγκριτη διεθνή επιστημονική επιθεώρηση EMBO Journal, αποκαλύπτει έναν θεμελιώδη μηχανισμό που ρυθμίζει τη γήρανση ελέγχοντας τον αριθμό και τη λειτουργία των μιτοχονδρίων μέσα στα κύτταρα.

Ενεργειακές ανάγκες

Τα μιτοχόνδρια είναι εξειδικευμένα οργανίδια, τα οποία αποτελούν την κύρια μηχανή παραγωγής ενέργειας, στο εσωτερικό των κυττάρων του ανθρώπινου σώματος καθώς και άλλων, λιγότερο σύνθετων ευκαρυωτικών οργανισμών. Ανάλογα με τις ενεργειακές ανάγκες του κάθε κυττάρου αλλά και ολόκληρου του οργανισμού, τα μιτοχόνδρια προσαρμόζουν γρήγορα τη λειτουργία, τη μορφολογία και τον αριθμό τους. Η προσαρμοστικότητα αυτή οφείλεται σε περίπλοκους μοριακούς μηχανισμούς βιογένεσης που δεν είναι πλήρως κατανοητοί. Είναι αξιοσημείωτο ότι η διαταραχή της βιογένεσης των μιτοχονδρίων έχει συνδεθεί με ασθένειες που εμφανίζονται συχνά σε ηλικιωμένους ανθρώπους αλλά και με σοβαρά γενετικά σύνδρομα, συμπεριλαμβανομένων των νευροεκφυλιστικών διαταραχών, της καρδιακής ανεπάρκειας, της οξείας νεφρικής βλάβης, και του διαβήτη τύπου 2.

Οι ερευνητές του ΙΜΒΒ Δρ. Ιωάννα Δασκαλάκη, Δρ. Μαρία Μαρκάκη και Δρ. Ηλίας Γκίκας, με επικεφαλής τον Δρ. Νεκτάριο Ταβερναράκη (Καθηγητή στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης και Πρόεδρο του ΙΤΕ), ανακάλυψαν ότι συγκεκριμένες πρωτεΐνες που συμμετέχουν στη διαδικασία αποικοδόμησης του mRNA στο κυτταρόπλασμα παίζουν κρίσιμο ρόλο στη ρύθμιση της αφθονίας και της λειτουργίας των μιτοχονδρίων κατά τη γήρανση καθώς και σε συνθήκες στρες.

Ο μηχανισμός της γήρανσης

Η μοναδική φύση των μιτοχονδρίων, τα οποία διαθέτουν και προκαρυωτικά χαρακτηριστικά, αυξάνει σημαντικά την πολυπλοκότητα της διαδικασίας βιογένεσής τους. Τα μιτοχόνδρια δεν χρησιμοποιούν μόνο το δικό τους γενετικό υλικό, γνωστό ως μιτοχονδριακό DNA (mtDNA), αλλά βασίζονται και στο DNA του πυρήνα για την παραγωγή των πρωτεϊνών τους.

Συγκεκριμένα, η γενετική πληροφορία από το πυρηνικό DNA μεταφέρεται στο κυτταρόπλασμα ως mRNA, το οποίο φέρει τις κωδικοποιημένες πληροφορίες για τη σειρά των αμινοξέων που θα σχηματίσουν τις αναγκαίες μιτοχονδριακές πρωτεΐνες. Αυτή η διαδικασία συμβαίνει πάνω στην εξωτερική μεμβράνη των μιτοχονδρίων. Ενώ η παραγωγή μιτοχονδριακών πρωτεϊνών που κωδικοποιούνται από το ίδιο το γονιδίωμα των μιτοχονδρίων είναι εκτενώς μελετημένη, η ρύθμιση της σύνθεσης των πρωτεϊνών που κωδικοποιούνται από το DNA του πυρήνα παραμένει σε μεγάλο βαθμό αδιερεύνητη.

“Η ικανότητα των μιτοχονδρίων να ανταποκρίνονται άμεσα σε εξωτερικούς στρεσογόνους παράγοντες και να προσαρμόζουν αποτελεσματικά τον αριθμό τους ώστε να καλύπτουν τις ενεργειακές ανάγκες του κυττάρου είναι πραγματικά εντυπωσιακή. Πρόσφατα δεδομένα δείχνουν ότι μιτοχονδριακές πρωτεΐνες παράγονται τοπικά, κοντά στα μιτοχόνδρια, και εισάγονται αμέσως σε αυτά. Πώς πραγματοποιείται και πώς ρυθμίζεται αυτή η διαδικασία;

Δεδομένης της ταχύτητας αυτής της απόκρισης, υποθέσαμε ότι, προκειμένου να διασφαλιστεί η επιβίωση σε συνθήκες στρες, το κύτταρο θα πρέπει να έχει αναπτύξει εξελιγμένους μηχανισμούς που του επιτρέπουν τέτοιες γρήγορες αποκρίσεις. Πράγματι, διαπιστώσαμε ότι ειδικές πρωτεΐνες πρόσδεσης RNA σχηματίζουν εστίες-υπερδομές κοντά στα μιτοχόνδρια, και χρησιμεύουν ως χώροι αποθήκευσης και αποικοδόμησης των συγκεκριμένων mRNAs που κωδικοποιούν μιτοχονδριακές πρωτεΐνες. Αυτές οι εστίες περιέχουν αποθηκευμένα mRNAs που προέρχονται από πυρηνικό DNA και καθοδηγούν την παραγωγή μιτοχονδριακών πρωτεϊνών που ρυθμίζουν την κατανάλωση οξυγόνου, την παραγωγή ενέργειας και την έκφραση γονιδίων του μιτοχονδριακού DNA. Οι πρωτεΐνες δέσμευσης RNA λειτουργούν ακριβώς με τον ίδιο τρόπο και στον άνθρωπο, ενώ είναι παρούσες σε όλους σχεδόν τους ιστούς, διαδραματίζοντας κρίσιμο ρόλο σε βασικές βιολογικές διεργασίες. Η μελέτη που δημοσιεύεται σήμερα ανέδειξε έναν άγνωστο πριν, και απροσδόκητο ρόλο των πρωτεϊνών αυτών στη διαδικασία παραγωγής μιτοχονδρίων, και στην επιβίωση των κυττάρων κάτω από συνθήκες στρες.”, αναφέρει ο καθηγητής Νεκτάριος Ταβερναράκης.

Χρησιμοποιώντας τον νηματώδη Caenorhabditis elegans, ένα πειραματόζωο με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που αξιοποιούνται κατάλληλα στην έρευνα της γήρανσης, οι ερευνητές του ΙΜΒΒ έδειξαν ότι τα μοριακά σύμπλοκα αποικοδόμησης και αποαδενυλίωσης του mRNA σχηματίζουν ξεχωριστές δομές που συνδέονται στενά με τα μιτοχόνδρια σε σωματικά κύτταρα. Ο πολύ ειδικός εντοπισμός των συμπλόκων αυτών επιτρέπει την ρύθμιση της τύχης των μιτοχονδριακών mRNAs, και κατά συνέπεια τη διαδικασία βιογένεσης των μιτοχονδρίων κατά τη γήρανση, και σε συνθήκες στρες. Επομένως, τα συστατικά των δύο αυτών συμπλόκων καθορίζουν με ακρίβεια τον αριθμό και τη λειτουργία των μιτοχονδρίων, διαμορφώνοντας έτσι το προσδόκιμο ζωής και την ανθεκτικότητα των οργανισμών στο στρες.

Tα νέα ευρήματα υπογραμμίζουν τη ζωτική σημασία που έχει ο συντονισμός της αποθήκευσης και της αποικοδόμησης των mRNAs, κοντά στα μιτοχόνδρια, για τη διατήρηση της ομοιόστασης των κυττάρων αλλά και ολόκληρου του οργανισμού. “Πράγματι, η διαταραχή της έκφρασης συγκεκριμένων συστατικών του μεταβολισμού και της ανακύκλωσης των mRNAs έχει ως αποτέλεσμα την πρόωρη γήρανση, αλλά και την εκδήλωση παθολογικών καταστάσεων που σχετίζονται με την γήρανση, όπως η μειωμένη κινητική ικανότητα και η αυξημένη ευαισθησία σε αντίξοες περιβαλλοντικές συνθήκες, όπως για παράδειγμα, υψηλές θερμοκρασίες ή έκθεση σε τοξικούς χημικούς παράγοντες” δήλωσε ο καθηγητής Νεκτάριος Ταβερναράκης.

Μηχανισμοί γήρανσης

Η μελέτη που δημοσιεύεται σήμερα ρίχνει φως στους πολύπλοκους μηχανισμούς της γήρανσης και ανοίγει νέους δρόμους για την ανάπτυξη στρατηγικών που θα μπορούσαν να επιβραδύνουν ή και να εμποδίσουν την εμφάνιση παθολογικών καταστάσεων που σχετίζονται με τη γήρανση, διατηρώντας καλή υγεία και ποιότητα ζωής στις μεγάλες ηλικίες. Επιπλέον, τα ευρήματα της έρευνας αναδεικνύουν νέους βιοδείκτες γήρανσης και γενετικούς στόχους για μελλοντικές προ-κλινικές μελέτες με απώτερο σκοπό την καταπολέμηση σοβαρών ασθενειών που σχετίζονται με διαταραχές στον αριθμό και τη λειτουργία των μιτοχονδρίων.

Η έρευνα χρηματοδοτήθηκε από το εξαιρετικά ανταγωνιστικό πρόγραμμα για καταξιωμένους ερευνητές του Ευρωπαϊκού Συμβούλιου Έρευνας (ERC), το πρόγραμμα για την υποστήριξη αναδυόμενων τεχνολογιών (FETOPEN), τον Κόμβο Αριστείας “CHAngeing” της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και από το Εθνικό Πρόγραμμα Ερευνητικών Υποδομών “BIOIMAGING-GR”, το οποίο υλοποιείται στο πλαίσιο της δράσης “Ενίσχυση της Υποδομής Έρευνας και Καινοτομίας”, που χρηματοδοτείται από το επιχειρησιακό πρόγραμμα “Ανταγωνιστικότητα, Επιχειρηματικότητα και Καινοτομία” (ΕΣΠΑ 2014-2020).

 

 

Πηγη: https://healthpharma.gr/

Η παχυσαρκία συνδέεται με δυσμενή αποτελέσματα στη θεραπεία της λευχαιμίας

Τα παχύσαρκα και υπέρβαρα άτομα που έλαβαν θεραπεία για οξεία λεμφοβλαστική λευχαιμία έχουν χαμηλότερα ποσοστά επιβίωσης, σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύεται στο περιοδικό της Αμερικανικής Εταιρείας Αιματολογίας «Blood Advances».

Καθώς υπάρχει μια αυξανόμενη επιδημία παχυσαρκίας, οι επιστήμονες εξετάζουν πιο προσεκτικά τον τρόπο με τον οποίο το σωματικό βάρος μπορεί να επηρεάσει την υγεία. Η νέα έρευνα αναδεικνύει την πιθανή συσχέτιση του αυξημένου δείκτη μάζας σώματος με χειρότερα αποτελέσματα στη θεραπεία για την οξεία λεμφοβλαστική λευχαιμία σε έφηβους και νεαρούς ενήλικες.

«Γνωρίζουμε εδώ και περίπου 15 χρόνια ότι η παχυσαρκία επηρεάζει την επιβίωση των παιδιατρικών ασθενών που υποβάλλονται σε θεραπεία για οξεία λεμφοβλαστική λευχαιμία και πιο πρόσφατα αναγνωρίζουμε μια παρόμοια σχέση σε πληθυσμούς ενηλίκων», επισημαίνει ο γιατρός Σάι Σιμόνι, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης και υπότροφος στο Ινστιτούτο Καρκίνου Ντάνα-Φάρμπερ στη Βοστόνη. Όπως προσθέτει, «θέλαμε πιο λεπτομερή δεδομένα σχετικά με αυτό για να κατανοήσουμε γιατί υπάρχει αυτή η συσχέτιση και πόσο επηρεάζεται από την ηλικία».

Οι ερευνητές συνέλεξαν δεδομένα από 388 άτομα ηλικίας 15-50 ετών, με μέση ηλικία τα 24 έτη, οι οποίοι έλαβαν θεραπεία για οξεία λεμφοβλαστική λευχαιμία την περίοδο 2008-2021. Συνολικά το 53,3% των συμμετεχόντων που συμπεριλήφθηκαν στη μελέτη είχαν φυσιολογικό δείκτη μάζας σώματος, ενώ οι υπόλοιποι ταξινομήθηκαν ως υπέρβαροι ή παχύσαρκοι. Οι υπέρβαροι και παχύσαρκοι ασθενείς εμφάνισαν σε σχέση με τους ασθενείς με φυσιολογικό δείκτη μάζας σώματος υψηλότερο ποσοστό θνησιμότητας χωρίς να έχει προηγηθεί υποτροπή (11,7% έναντι 2,8%), χαμηλότερο ποσοστό επιβίωσης χωρίς άλλα συμβάντα (63% έναντι 77% σε τέσσερα έτη) και χειρότερη συνολική επιβίωση (64% έναντι 83%).

Επιπλέον, οι ερευνητές διαπίστωσαν ισοδύναμη συνολική επιβίωση μεταξύ των νεότερων (15-29 ετών) και των μεγαλύτερων (30-50 ετών) ασθενών με φυσιολογικό δείκτη μάζας σώματος, κάτι που αποτελεί εξαιρετικά σημαντικό εύρημα, καθώς η ηλικία θεωρείται συχνά δυσμενές προγνωστικό χαρακτηριστικό στην οξεία λεμφοβλαστική λευχαιμία.

Οι ερευνητές εντόπισαν εξάλλου ότι τα αυξημένα τριγλυκερίδια συσχετίστηκαν με καλύτερη επιβίωση. Τέλος, είναι ενδιαφέρον ότι οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι ο κύριος παράγοντας που οδηγούσε σε χειρότερες εκβάσεις σε όλους τους ασθενείς που μελετήθηκαν δεν ήταν η υποτροπή της νόσου, αλλά η θνησιμότητα εκτός υποτροπής.

Ο κ. Σιμόνι καταλήγει ότι «προχωρώντας προς τα μπροστά, ελπίζουμε ότι οι μετρήσεις της παχυσαρκίας θα θεωρούνται ζωτικής σημασίας μεταβλητή για τον καθορισμό των καταλληλότερων θεραπευτικών σχημάτων για κάθε μεμονωμένο ασθενή».

 

 

Πηγη: https://healthmag.gr/