Κατηγορία: Γενικά
Σοκάρει η «ακτινογραφία» του καπνίσματος: Κάθε λεπτό 10 εκατομμύρια καπνιστές ανάβουν τσιγάρο
Κάθε λεπτό 10 εκατομμύρια καπνιστές ανάβουν τσιγάρο και 15 άνθρωποι πεθαίνουν λόγω του καπνίσματος. Ακολουθούν πέντε στοιχεία με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καπνίσματος στις 31 Μαΐου.
Από τους 8 δισεκ. ανθρώπους στη Γη εκτιμάται ότι περίπου το 1 δισεκ. είναι καπνιστές, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και το The Tobacco Atlas. Κάθε χρόνο καταναλώνουν περισσότερα από 5.000 δισεκ. τσιγάρα, όπως αναφέρει το The Tobacco Atlas, ένα κέντρο πληροφόρησης για το κάπνισμα της αμερικανικής μη κυβερνητικής οργάνωσης Vital Strategies και του πανεπιστημίου του Ιλινόις στο Σικάγο.
Ο αριθμός των καπνιστών μειώνεται εδώ και αρκετά χρόνια χάρη στα αντικαπνιστικά μέτρα που υιοθετούν οι χώρες, όπως η αύξηση των φόρων, και την πρόσφατη εμφάνιση του ηλεκτρονικού τσιγάρου.
Το 2000 το ένα τρίτο του παγκόσμιου πληθυσμού άνω των 15 ετών ήταν καπνιστές, έναντι του 20% που είναι τώρα.
Πού καπνίζουν περισσότερο;
Ο μεγαλύτερος αριθμός καπνιστών βρίσκεται στην Κίνα: η χώρα του 1,4 δισεκ. κατοίκων μετρά σχεδόν 300 εκατ. καπνιστές, σύμφωνα με τα στοιχεία του ΠΟΥ για το 2020.
Στην Ινδονησία επίσης υπάρχει μεγάλος αριθμός καπνιστών μεταξύ των ανδρών: το 62,7% όσων είναι άνω των 15 ετών καπνίζει. Το κάπνισμα αφορά πλέον κυρίως τις πιο φτωχές χώρες: το 80% των καπνιστών ζει σε χώρες με χαμηλό ή μεσαίο εισόδημα.
Στην Αφρική και τη Μέση Ανατολή παρατηρείται μικρή μείωση των καπνιστών, αν και κάποιες χώρες, όπως η Αίγυπτος και το Ιράκ, ακολουθούν αντίθετη πορεία.
Πόσοι νεκροί;
Το κάπνισμα αποτελεί την πρώτη αιτία θανάτων που μπορούν να προληφθούν: σε όλο τον κόσμο ένας άνθρωπος πεθαίνει κάθε τέσσερα δευτερόλεπτα λόγω του καπνίσματος. Το ενεργητικό ή παθητικό κάπνισμα σκότωσε σχεδόν 9 εκατ. ανθρώπους το 2019, σύμφωνα με την έρευνα “Global Burden of Disease” που δημοσιεύθηκε το 2021 στο επιστημονικό περιοδικό The Lancet.
Καρκίνοι – κυρίως των πνευμόνων–, αναπνευστικά και καρδιαγγειακά προβλήματα είναι οι βασικές ασθένειες που συνδέονται με το κάπνισμα.
Τον 20ο αιώνα εξαιτίας του καπνίσματος έχασαν τη ζωή τους 100 εκατ. άνθρωποι, βάσει έρευνας που δημοσιεύθηκε το 2009 στο περιοδικό Nature, αριθμός μεγαλύτερος από τους 60 με 80 εκατ. νεκρούς του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου και τους 18 εκατ. νεκρούς του Α’ Παγκόσμιου Πολέμου.
Το πρώτο μισό του 21ου αιώνα από το κάπνισμα ενδέχεται να πεθάνουν 450 εκατ. άνθρωποι. Παράλληλα κοστίζει πολύ στην κοινωνία: απορροφά το 6% των παγκόσμιων δαπανών για την υγεία, σύμφωνα με έρευνα που συντόνισε ο ΠΟΥ και δημοσιεύθηκε το 2018 στο περιοδικό Tobacco Control.
Ποιες είναι οι επιπτώσεις στον πλανήτη;
Τα τσιγάρα βλάπτουν όχι μόνο τους πνεύμονες και τις αρτηρίες των καπνιστών, αλλά και τον πλανήτη: η παραγωγή και η κατανάλωση καπνού προκαλούν την έκλυση 84 εκατ. τόνων διοξειδίου του άνθρακα ετησίως.
Σχεδόν ένα εκατομμύριο τόνοι από γόπες πετιούνται ετησίως, μαζί με τα μη βιοδιασπώμενα φίλτρα τους που περιέχουν οξικό άλας. Η καλλιέργεια καπνού χρειάζεται κάθε χρόνο 22 δισεκ. τόνους νερού και η καπνοβιομηχανία παράγει 25 εκατ. τόνους στερεών απορριμμάτων.
Ένας τομέας σε παρακμή;
Κάθε άλλο. Σύμφωνα με το The Tobacco Atlas, στις πλούσιες χώρες η καπνοβιομηχανία στρέφεται σε άλλα προϊόντα, με πρώτα το ηλεκτρονικό τσιγάρο. Στις χώρες με χαμηλό ή μεσαίο εισόδημα οι μεγάλες καπνοβιομηχανίες συνεχίζουν την «επιθετική» πολιτική τους και δαπανούν μεγάλα ποσά για να αντισταθούν στα αντικαπνιστικά μέτρα.
Τα αμερικανικά γραφεία οικονομικής ανάλυσης αναμένουν τα επόμενα πέντε με οκτώ χρόνια ετήσια αύξηση κατά περίπου 2,5% του ετήσιου κύκλου εργασιών του τομέα, ο οποίος το 2023 θα φτάσει τα 940 δισεκ. δολάρια.
Για την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καπνίσματος ο ΠΟΥ καλεί τους γεωργούς να στραφούν στην καλλιέργεια βρώσιμων προϊόντων για να ενισχύσουν την επισιτιστική ασφάλεια, επισημαίνοντας ότι στην Αφρική τα εδάφη όπου καλλιεργείται καπνός αυξήθηκαν κατά σχεδόν 20% μέσα σε 15 χρόνια.
Πηγη: https://www.dikaiologitika.gr/
Ιός Δυτικού Νείλου: Πώς θα προφυλαχτείτε από τα κουνούπια, οδηγίες από τον ΕΟΔΥ
Καθώς ξεκίνησε η περίοδος κυκλοφορίας των κουνουπιών, ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) συνιστά να λαμβάνετε μέτρα για να προφυλάσσεστε από τα κουνούπια, ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου, σε περίπτωση επανακυκλοφορίας του ιού.
Ο ιός του Δυτικού Νείλου μεταδίδεται κυρίως με το τσίμπημα μολυσμένων «κοινών» κουνουπιών. Τα κουνούπια μολύνονται από μολυσμένα πτηνά (ορισμένα είδη κυρίως άγριων πτηνών). Οι άνθρωποι που έχουν μολυνθεί δε μεταδίδουν περαιτέρω τον ιό σε άλλα κουνούπια.
Η πλειοψηφία των ατόμων που μολύνονται από τον ιό δεν αρρωσταίνουν καθόλου ή παρουσιάζουν μόνο ήπια νόσο, ενώ πολύ λίγα άτομα (< 1% όσων μολύνονται) εμφανίζουν σοβαρή νόσο που προσβάλλει το νευρικό σύστημα (κυρίως εγκεφαλίτιδα ή μηνιγγίτιδα). Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας (άνω των 50 ετών) και άτομα με ανοσοκαταστολή/ χρόνια υποκείμενα νοσήματα κινδυνεύουν περισσότερο να αρρωστήσουν σοβαρά.
Κρούσματα της λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου εμφανίζονται σε πολλές χώρες παγκοσμίως, όπως και σε πολλές Ευρωπαϊκές χώρες, σε ετήσια βάση, κατά τους καλοκαιρινούς και φθινοπωρινούς μήνες. Από το 2010 και μετά, εμφανίζονται κρούσματα σχεδόν κάθε χρόνο και στη χώρα μας. Ως εκ τούτου, θεωρείται πιθανή και αναμενόμενη η επανεμφάνιση περιστατικών (και) στη χώρα μας, κατά την τρέχουσα περίοδο κυκλοφορίας των κουνουπιών (όπως και σε κάθε περίοδο μετάδοσης).
Καθώς η επιδημιολογία του ιού είναι σύνθετη, οι περιοχές κυκλοφορίας του ιού και εμφάνισης κρουσμάτων δεν μπορούν να προβλεφθούν με ασφάλεια. Ως εκ τούτου, o ΕΟΔΥ συνιστά να τηρείτε τα ατομικά μέτρα προστασίας από τα κουνούπια, σε όλη την επικράτεια, καθόλη την περίοδο κυκλοφορίας των κουνουπιών:
Χρησιμοποιείτε εγκεκριμένα εντομοαπωθητικά σώματος και περιβάλλοντος (σύμφωνα με τις οδηγίες χρήσης), σήτες, κουνουπιέρες, κλιματιστικά/ ανεμιστήρες, κατάλληλα (μακριά) ρούχα.
Μην αφήνετε στάσιμα νερά πουθενά (έτσι, συμβάλετε ουσιαστικά στον περιορισμό των εστιών αναπαραγωγής των κουνουπιών στους ιδιωτικούς χώρους).
Ειδικά τα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, άτομα με ανοσοκαταστολή και άτομα με χρόνια υποκείμενα νοσήματα πρέπει να τηρούν σχολαστικά τα μέτρα προστασίας από κουνούπια, καθώς κινδυνεύουν περισσότερο να αρρωστήσουν σοβαρά.
Όπως σε κάθε περίοδο μετάδοσης, ο ΕΟΔΥ διενεργεί ενισχυμένη επιδημιολογική επιτήρηση της νόσου, ενημερώνει τους επαγγελματίες υγείας και δημόσιας υγείας, διερευνά άμεσα τα περιστατικά και ενημερώνει τις αρμόδιες εθνικές αρχές και τις αρχές τοπικής αυτοδιοίκησης, με στόχο την έγκαιρη εφαρμογή στοχευμένων μέτρων απόκρισης και πρόληψης, σε τοπικό επίπεδο. Για την περίοδο 2023, ο ΕΟΔΥ ενημέρωσε ήδη τους επαγγελματίες υγείας πανελλαδικά για την ανάγκη εγρήγορσής τους για τη νόσο.
Περισσότερες πληροφορίες για τον ιό του Δυτικού Νείλου και τα μέτρα προστασίας από τα κουνούπια μπορείτε να βρείτε στην ιστοσελίδα του ΕΟΔΥ (https://eody.gov.gr/disease/ios-toy-dytikoy-neiloy/), όπου επίσης θα αναρτώνται -εφόσον παρουσιασθούν κρούσματα- εβδομαδιαίες εκθέσεις με τα τρέχοντα επιδημιολογικά δεδομένα.
Πηγη: https://www.dikaiologitika.gr/
O FDA εγκρίνει νέο φάρμακο για τη θεραπεία των εξάψεων που προκαλούνται από την εμμηνόπαυση
Υπολογίζεται ότι έως και το 80% των γυναικών στην εμμηνόπαυση θα εμφανίσουν συμπτώματα, γνωστά και ως εξάψεις. Ο Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) ενέκρινε το Veozah (fezolinetant), ένα από του στόματος φάρμακο για τη θεραπεία μέτριων έως σοβαρών αγγειοκινητικών συμπτωμάτων ( εξάψεις ) που προκαλούνται από την εμμηνόπαυση. Είναι το πρώτο φάρμακο του είδους του (νευροκινίνη 3) που εγκρίθηκε για τη θεραπεία αγγειοκινητικών συμπτωμάτων. Αναμένεται ότι το φάρμακο θα είναι διαθέσιμο στα φαρμακεία λιανικής σε περίπου τρεις εβδομάδες.
Το Veozah είναι ένα από του στόματος φάρμακο για τη θεραπεία των συμπτωμάτων της εμμηνόπαυσης, όπως οι εξάψεις και τα αγγειοκινητικά συμπτώματα. Το φάρμακο εγκρίθηκε μετά από δύο μελέτες φάσης 3 που πραγματοποιήθηκαν.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, η από του στόματος φαρμακευτική αγωγή θα πρέπει να είναι ανακούφιση για πολλές γυναίκες.
Η πιο σοβαρή πιθανή παρενέργεια είναι η αυξημένη ηπατική τρανσαμινάση (ηπατική βλάβη). Πριν ξεκινήσουν τη φαρμακευτική αγωγή, συνιστάται στις γυναίκες να κάνουν μια εξέταση αίματος για να αναζητήσουν ηπατική βλάβη. Η εξέταση θα πρέπει να επαναλαμβάνεται κάθε τρεις μήνες για τους πρώτους εννέα μήνες χρήσης του φαρμάκου.
Τα συμπτώματα της ηπατικής βλάβης περιλαμβάνουν:
- Ναυτία
- Εμετός
- Κιτρίνισμα δέρματος ή ματιών
Όποιος αντιμετωπίζει αυτά τα συμπτώματα θα πρέπει να επικοινωνήσει άμεσα με έναν γιατρό. Οι ειδικοί συνιστούν στα άτομα με κίρρωση ή σοβαρή ή νεφρική νόσο τελικού σταδίου να μην λαμβάνουν αυτό το φάρμακο.
Τι πρέπει να γνωρίζουν οι γυναίκες για τις εξάψεις
Για τις περισσότερες γυναίκες, η εμμηνόπαυση είναι μια φυσιολογική φάση της μετάβασης της ζωής που δεν απαιτεί ιατρική παρέμβαση. Ωστόσο, ορισμένες περιεμμηνοπαυσιακές και μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες θέλουν να αναζητήσουν θεραπεία ειδικά εάν η ποιότητα της ζωής τους επηρεάζεται αρνητικά.
Περίπου το 80% των γυναικών στην εμμηνόπαυση εμφανίζουν εξάψεις, σύμφωνα με το Harvard Health .
Οι εξάψεις μπορούν επίσης να διαταράξουν την καθημερινή ζωή. Οι γυναίκες που τα παίρνουν τη νύχτα μπορεί να είναι κουρασμένες κατά τη διάρκεια της ημέρας λόγω κακού ύπνου. Οι γυναίκες που τα παίρνουν κατά τη διάρκεια της ημέρας μπορεί να διαπιστώσουν ότι διαταράσσουν την ικανότητά τους να επικεντρωθούν στο να κάνουν πράγματα.
Πηγη: https://healthmag.gr/
Προσωπικός γιατρός: Νέα κίνητρα στο ιατρικό προσωπικό μετά τις κάλπες για να πάρει μπρος η Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας
Νέα κίνητρα έρχονται μετά τις εκλογές, αφού ο «Προσωπικός Γιατρός» πρέπει να εφαρμοσθεί πλήρως ώστε να πάρει μπρος και η πολυσυζητημένη Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας που αποτελεί τον θεμέλιο λίθο του νέου ΕΣΥ.
Ο Προσωπικός Γιατρός άλλωστε μέχρι σήμερα αποτελεί τον μεγαλύτερο πονοκέφαλο για όλες τις κυβερνήσεις είτε τον ονόμασαν προσωπικό είτε οικογενειακό. Και αυτό διότι ο θεσμός δεν προχωρά ομαλά ώστε να γίνει επανεκκίνηση και στις υπηρεσίες της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας που θα δώσουν ανάσα στα νοσοκομεία.
Εκτός αυτού βέβαια ο προσωπικός γιατρός αποτελεί και δέσμευση της χώρας μας στα Ευρωπαϊκά όργανα.
Το σχέδιο της επόμενης ημέρας
Οι ομάδες εργασίας στο υπουργείο Υγείας έχουν έτοιμα κάποια σχέδια για να στηριχθεί ο προσωπικός γιατρός μετά τις εκλογές, αλλά θα πρέπει να επανεξετασθούν από την επόμενη κυβέρνηση και τη νέα ηγεσία. Βέβαια όπως έχει δηλώσει και ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης ήδη υπάρχουν τα σχέδια για να προχωρήσει ο θεσμός.
Ο σχεδιασμός περιλαμβάνει αλλαγές στα οικονομικά δεδομένα που ισχύουν σήμερα, αλλά και θεσμικές τροποποιήσεις που μπορεί να προσελκύσουν το ιατρικό προσωπικό για να συμβληθεί με τον ΕΟΠΥΥ.
Σήμερα περίπου οι μισοί πολίτες διαθέτουν προσωπικό γιατρό, ενώ ακόμη δεν έχει ξεκινήσει καν να συζητείται ο προσωπικός παιδίατρος ώστε να διευκολύνονται και οι γονείς με τα παιδιά τους που σήμερα πληρώνουν όλες τις επισκέψεις από την τσέπη τους.
Οι λιγοστοί ιδιώτες γιατροί που δήλωσαν συμμετοχή δεν μπορούν να καλύψουν το σύνολο των δικαιούχων (περίπου 8 εκατ. πολίτες) έστω κι αν έχουν προστεθεί υποχρεωτικά και οι γιατροί του δημοσίου (2.241 των Μονάδων της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας).
Ο «προσωπικός γιατρός» παραμένει στάσιμος καθώς λόγω της παρατεταμένης προεκλογικής περιόδου δεν δόθηκαν επιπλέον κίνητρα στο ιατρικό προσωπικό της χώρας.
Οι ιδιώτες γιατροί θεωρούν ότι είναι δεσμευτικό το πλαίσιο για να συμμετάσχουν στο νέο σύστημα, αφού θα πρέπει να περιορισθούν στους πολίτες που θα έχουν εγγράψει στη λίστα τους, μια που το ωράριο δεν θα τους επιτρέπει να βλέπουν ασθενείς ιδιωτικά.
Έτσι θα πρέπει να περιορισθούν και στα εισοδήματα που προβλέπονται για τον «προσωπικό γιατρό», εισοδήματα που μάλιστα θα είναι και φορολογημένα.
Όμως δεν είναι μόνο αυτή η επιχειρηματολογία των ιδιωτών γιατρών, αφού εκτός των άλλων εκτιμούν ότι τα ιδιωτικά τους ιατρεία θα είναι υπό τον απόλυτο έλεγχο του κράτους τη στιγμή όμως που οι ίδιοι καλύπτουν όλα τα έξοδα.
Γι αυτό μάλιστα οι Παιδίατροι δεν σκοπεύουν να συμμετάσχουν καθόλου στον θεσμό, εάν δεν ικανοποιηθούν πλήρως τα οικονομικά τους αιτήματα.
Προσωπικός γιατρός με αλλαγές μετά τις δεύτερες εκλογές
Η ΝΔ εάν σχηματίσει κυβέρνηση μετά τις δεύτερες κάλπες, σκοπεύει να κάνει σημαντικές αλλαγές στο θεσμό του προσωπικού γιατρού.
Αναμένεται να αλλάξει τα οικονομικά κίνητρα, δίνοντας βέβαια ελάχιστα περισσότερα χρήματα, αλλά θα τροποποιήσει τις υποχρεώσεις και το ωράριο των γιατρών.
Ήδη έχουν μελετηθεί τα μοντέλα άλλων Ευρωπαϊκών χωρών και ένα σενάριο που έχει πέσει στο τραπέζι είναι να αξιοποιηθεί το μοντέλο της Ολλανδίας που θεωρείται επιτυχημένο.
Με βάση αυτό, οι προσωπικοί γιατροί αμείβονται τόσο κατά κεφαλή όπως είναι στη χώρα μας αλλά και κατά πράξη, σε μικρότερο ποσοστό βέβαια.
Δηλαδή εάν πραγματοποιούν για παράδειγμα μία εξειδικευμένη εξέταση που δεν θα περιλαμβάνεται στο αρχικό πακέτο, θα πληρώνονται ξεχωριστά και επιπλέον.
Αντίστοιχο εγχείρημα έχει γίνει στην χώρα μας και με τους καρδιολόγους που πληρώνονται και κατά πράξη με βάση απόφαση του υπουργείου Υγείας.
Με τον τρόπο αυτό το υπουργείο Υγείας ευελπιστεί ότι θα προσελκύσει μεγαλύτερο αριθμό γιατρών μέχρι το τέλος του χρόνου.
Ταυτόχρονα αναμένεται να «χαλαρώσει» κάπως το δεσμευτικό πλαίσιο ώστε οι ιδιώτες γιατροί να μπορούν να εξετάζουν και ιδιωτικά κάποιους ασθενείς οι οποίοι θα πληρώνουν από την τσέπη τους.
Μάλιστα δεν αποκλείεται να ορισθεί και ανώτατος αριθμός επισκέψεων στον προσωπικό γιατρό που δικαιούται ο κάθε πολίτης και από κει και πέρα οι υπόλοιπες θα χρεώνονται και θα πληρώνονται με χρήματα των ασθενών.
Πηγη: https://www.healthreport.gr/
Καπνίζουν από τα 15 τους τα Ελληνόπουλα-Τι δείχνει έρευνα του Πανεπιστημιακού Ινστιτούτου Ψυχικής Υγείας
Από νωρίς αρχίζουν το κάπνισμα οι θεριακλήδες στην Ελλάδα. Έρευνα δείχνει ότι δυο στα πέντε αγόρια και κορίτσια σε ηλικία 15 με 16 ετών έχουν καπνίσει έστω μια φορά παραδοσιακό ή ηλεκτρονικό τσιγάρο.
Τα στοιχεία προέκυψαν από την σχολική έρευνα(2022) του ΕΠΙΨΥ με τίτλο «Πανελλήνια έρευνα για τις συμπεριφορές που συνδέονται με την υγεία των έφηβων-μαθητών» (Έρευνα HBSC/WHO), η οποία περιλάμβανε ερωτήσεις για το κάπνισμα. Από ότι φαίνεται πλέον οι έφηβοι προτιμούν το ηλεκτρονικό τσιγάρο, το οποίο αναγνωρίζει άνθηση τα τελευταία οκταετία, ιδιαίτερά στα κορίτσια. Στα ίδια επίπεδα κατανάλωσης από τους εφήβους παραμένει το κλασσικό τσιγάρο αλλά πλέον δεν είναι τόσο λαοφιλές. Ενδεικτικό είναι πως ένας στους τέσσερις εφήβους αναφέρει ότι έχει καπνίσει ναργιλέ, κυρίως αγόρια.
Αξιοσημείωτο είναι πως το «κακό παράδειγμα» δίνουν οι γονείς αφού ο επιπολασμός του καπνίσματος είναι σημαντικά υψηλότερος στους εφήβους των οποίων έστω κι ένας/μια γονιός καπνίζει (έστω και σπάνια). Σχετικά με το θέμα σχολιάζει η Ομότιμη Καθηγήτρια της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ, κυρία Άννα Κοκκέβη, «τα πρόσφατα ευρήματα για το κάπνισμα στους εφήβους αναδεικνύουν για μία ακόμα φορά τη μεγάλη σημασία που το περιβάλλον έχει στην πιθανότητα έναρξης και παραμονής των εφήβων σε συμπεριφορές που θέτουν την υγεία τους σε κίνδυνο (ασφαλώς, κι άλλοι παράγοντες συνδράμουν στο παραπάνω). Διότι, αφενός -από άποψη κανονιστικού πλαισίου-, οι έφηβοι φαίνεται να διατηρούν στη χώρα μας μία σχετικά απρόσκοπτη πρόσβαση σε προϊόντα τα οποία βάσει νόμου προορίζονται μόνο για ενήλικους, αφετέρου -από άποψη οικογενειακών προτύπων- ένα μεγάλο ποσοστό εφήβων μεγαλώνουν σε νοικοκυριά στα οποία έστω κι ένας γονιός καπνίζει, με αποτέλεσμα οι έφηβοι αυτοί να εμφανίζονται στην έρευνά μας με μεγαλύτερη πιθανότητα να καπνίζουν και οι ίδιοι».
Υπενθυμίζεται ότι η Πανελλήνια Έρευνα του ΕΠΙΨΥ για τις Συμπεριφορές που συνδέονται με την Υγεία των Εφήβων-Μαθητών εκπονείται από το 1998 ανά 4ετία ως το εθνικό σκέλος του διεθνούς ερευνητικού προγράμματος Health Behaviour in School-aged Children (www.hbsc.org), το οποίο τελεί υπό την αιγίδα του Π.Ο.Υ. Στην έρευνα του 2022 συμμετείχε πανελλήνιο αντιπροσωπευτικό δείγμα 6250 μαθητών της ΣΤ΄ Δημοτικού, της Β΄ Γυμνασίου και της Α΄ Λυκείου. Οι μαθητές με γονική συναίνεση συμπλήρωσαν στο σχολείο ανώνυμο ηλεκτρονικό ερωτηματολόγιο. Η έρευνα χρηματοδοτήθηκε μερικώς από το Υπουργείο Υγείας. Το ΕΠΙΨΥ ευχαριστεί το ΥΠΑΙΘ, το ΙΕΠ, τις διοικήσεις και τους/τις εκπαιδευτικούς των σχολείων για τη συνεργασία, καθώς και τους/τις μαθητές/ριες για τη συμμετοχή τους στην έρευνα
Πηγη: https://virus.com.gr/
Π.Μ.Σ «Υπερηχογραφική λειτουργική απεικόνιση για την πρόληψη και διάγνωση των αγγειακών παθήσεων»
Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών
«Υπερηχογραφική λειτουργική απεικόνιση για την πρόληψη και διάγνωση των αγγειακών παθήσεων»
“Advanced Ultrasonic Functional Imaging and Research for Prevention and Diagnosis of Vascular Diseases”
| Το Τμήμα Ιατρικής της Σχολής Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, ανακοινώνει την έναρξη υποβολής αιτήσεων για το ακαδημαϊκό έτος 2023-2024 του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών (ΠΜΣ) με τίτλο:
«Υπερηχογραφική λειτουργική απεικόνιση για την πρόληψη και διάγνωση των αγγειακών παθήσεων», το οποίο οδηγεί στην απονομή αντίστοιχου Διπλώματος Μεταπτυχιακών Σπουδών (ΔΜΣ) και διέπεται από τον Κανονισμό Μεταπτυχιακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας. ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΠΜΣ: Καθηγητής Α. Γιαννούκας
Προθεσμία Υποβολής Αιτήσεων: 25 Αυγούστου 2023 (ηλεκτρονικά) Ανακοίνωση αποτελεσμάτων: 31 Αυγούστου 2023 Έναρξη Μαθημάτων: Οκτώβριος 2023 Διάρκεια: 1,5 έτη (3 εξάμηνα) Αποστολή των δικαιολογητικών στην ηλεκτρονική διεύθυνση: |
| Δείτε την προκήρυξη ΕΔΩ |
Ν. Ταβερναράκης: Το μοριακό κλειδί της αντιγήρανσης, το MedTech και τα ευρωπαϊκά KICs
O καθηγητής Βιολογίας μιλά στο makthes.gr για το Αλτσχάιμερ τονίζοντας πως «θα εξελιχθεί σε πανδημία τα επόμενα χρόνια»
To κλειδί στην κυτταρική «επιδιόρθωση» και την αντιγήρανση φαίνεται πως κρατάει το Ινστιτούτο Μοριακής Βιολογίας και Βιοτεχνολογίας του Ιδρύματος Έρευνας και Τεχνολογίας (ΙΤΕ) της Κρήτης, το οποίο βρίσκεται σε στενή συνεργασία με δύο μεγάλες φαρμακευτικές εταιρείες, μία αμερικανική και μία ελβετική, για την αξιοποίηση των πολύ σημαντικών ευρημάτων της έρευνας, η οποία όταν δημοσιεύτηκε, πέρυσι, στο έγκριτο επιστημονικό περιοδικό Nature, προκάλεσε τρομερή αίσθηση καθώς αποκάλυπτε τον μηχανισμό αυτοεπιδιόρθωσης του πυρήνα των κυττάρων, ανοίγοντας τον δρόμο στην αντιμετώπιση σοβαρών νευροεκφυλιστικών και μεταβολικών ασθενειών, όπως και καρκίνων που συνδέονται με το γήρας.
Για τις προοπτικές αντιμετώπισης, όχι μόνο μίας νόσου, αλλά πολλών σοβαρών ασθενειών που συνοδεύουν τα γηρατειά, προκαλούν σοβαρές παθολογικές καταστάσεις και υποβαθμίζουν την ποιότητα ζωής των ασθενών, μίλησε στο makthes.gr o κ. Νεκτάριος Ταβερναράκης, καθηγητής Βιολογίας στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης και επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας που συναπαρτίζουν οι δρ. Γιώργος Κωνσταντινίδης και δρ. Μαργαρίτα Έλενα Παπανδρέου.
Η ομάδα των ερευνητών εντόπισε τον τρόπο λειτουργίας του μηχανισμού που επιφέρει, με τη γήρανση, τον εκφυλισμό των κυττάρων, όπως επίσης κατέδειξε τον εγγενή μηχανισμό αντιγήρανσης στον κυτταρικό πυρήνα, ο οποίος εάν ενισχυθεί, μπορούν να αντιμετωπισθούν ασθένειες νευροεκφυλιστικές όπως διαφόρων τύπων άνοιες, η νόσος Αλτσχάιμερ, η νόσος Πάρκινσον, η Σκλήρυνση κατά Πλάκας, μορφές καρκίνου, αλλά και μεταβολικές ασθένειες όπως ο Διαβήτης τύπου Β και καρδιαγγειακά νοσήματα.
Τον καθηγητή Ταβερναράκη το makthes.gr τον συνάντησε στη Θεσσαλονίκη, με την ευκαιρία πραγματοποίησης του συνεδρίου της ΕΒΑΝ, των Ευρωπαίων Business Angels. Εκ των κεντρικών ομιλητών στο συνέδριο, ο κ. Ταβερναράκης, ταξίδεψε στην πόλη στην οποία και σπούδασε Βιολογία, ως φοιτητής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου στα μέσα της δεκαετίας του 1980, προκειμένου να παρουσιάσει τις εξελίξεις στη βασική και εφαρμοσμένη έρευνα στις Επιστήμες Υγείας, τους τρόπους χρηματοδότησης της μεγάλης προσπάθειας που γίνεται από επιστήμονες ερευνητές, αλλά και τους τρόπους σύνδεσης, αλληλεπίδρασης και συνεργασίας της κοινότητας των ερευνητών με τον κόσμο των επιχειρήσεων.
Ο καθ. Ταβερναράκης, είναι μία από τις πλέον εξέχουσες προσωπικότητες στο χώρο της Βιοιατρικής στην Ευρώπη, πρόεδρος στο Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ), πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου Καινοτομίας και Τεχνολογίας (EIT) και αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας (ERC), ένας επιστήμονας που κατέχει ορισμένες από τις πλέον αποφασιστικές θέσεις σε φορείς απολύτως κρίσιμης σημασίας για την ανάπτυξη της Έρευνας και της Καινοτομίας στο χώρο της Υγείας, όπως και σε άλλους στρατηγικούς τομείς των Κοινοτικών πολιτικών.
Αποσύνδεση της γήρανσης από ασθένειες
«Ένα πολύ μεγάλο κομμάτι της σύγχρονης έρευνας, είναι η προσπάθεια κατανόησης της σύνδεσης της γήρανσης με παθολογικές καταστάσεις, ώστε στη συνέχεια να την αποσυνδέσουμε από ασθένειες, δηλαδή να έχουμε γήρανση ελεύθερη από παθολογίες και κατ’ επέκταση, καλύτερη ποιότητα ζωής για τα άτομα τρίτης ηλικίας» επισήμανε ο κ. Ταβερναράκης και εξήγησε:
«Στο εργαστήριο, μελετήσαμε τον μηχανισμό που είναι υπεύθυνος για την αλλοίωση στον πυρήνα των κυττάρων, μηχανισμό στον οποίο εάν παρέμβουμε, ο πυρήνας θα διατηρείται υγιής, μέσα από μια επιλεκτική διαδικασία την αυτοφαγία και πυρηνοφαγία. Έχοντας αυτή την γνώση, μπορούμε να αναπτύξουμε φάρμακα με τα οποία θα παρεμβαίνουμε στο μηχανισμό που βρίσκεται στον πυρήνα του κυττάρου και ρυθμίζει τη λειτουργία του, εμποδίζοντας την δημιουργία αλλοιώσεων στα κύτταρα».
Σημειωτέον, ότι η εν λόγω έρευνα διήρκεσε πέντε χρόνια και έγινε σε πειραματόζωα, αλλά η μετάφραση των αποτελεσμάτων αυτών στον άνθρωπο θα απαιτήσει χρονοβόρες διαδικασίες και θα χρειαστεί να γίνει σε συνεργασία με φαρμακευτικές εταιρείες, προκειμένου τελικά να αναπτυχθεί μία ουσία, που θα μπλοκάρει το μηχανισμό εκφυλισμού των κυττάρων.
Διαστάσεις πανδημίας θα πάρει η νόσος Αλτσχάιμερ
Όπως είπε ο καθηγητής, η πανδημική κρίση αποτελεί πλέον παρελθόν, αλλά οι προκλήσεις στον τομέα της Υγείας, έναν τομέα που αφορά ίσως περισσότερο από κάθε άλλον, την κοινωνία, δεν έχουν παύσει.
«Ο καρκίνος, για παράδειγμα, που στην πραγματικότητα είναι περισσότερες της μίας ασθένειες, εξακολουθεί να είναι μάστιγα. Επίσης, δεν έχουμε αποτελεσματική θεραπεία για τα νευροεκφυλιστικά νοσήματα, όπως η νόσος Αλτσχάιμερ, η νόσος Πάρκινσον, άνοιες διαφόρων τύπων, νοσήματα που τείνουν να γίνουν η επόμενη μεγάλη πανδημία. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας υπολογίζει ότι στα επόμενα 20-30 χρόνια, ο αριθμός των ατόμων που θα πάσχουν από Aλτσχάϊμερ, θα ξεπεράσει τα 120 εκατομμύρια, άρα μιλάμε για μία πανδημία πολύ μεγαλύτερη αυτή του κορονοϊού».
Η αύξηση του προσδόκιμου ζωής, τροφοδότησε την αύξηση των νευροεκφυλιστικών παθήσεων, στις οποίες περιλαμβάνει και η σκλήρυνση κατά πλάκας, αλλά πολλαπλασίασε και των αριθμό των νοσούντων από μεταβολικές ασθένειες όπως ο Διαβήτης τύπου Β και τα καρδιαγγειακά νοσήματα.
Όλα αυτά είναι συνοδές παθολογικές καταστάσεις της γήρανσης που χειροτερεύουν την ποιότητα ζωής σε άτομα της τρίτης ηλικίας.
MedTech και τα εργαλεία χρηματοδότησης του R&D
Όπως είπε ο καθηγητής, ένα πολύ μεγάλο μέρος της σύγχρονης επιχειρηματικότητας αφορά το MedTech, δηλαδή τις τεχνολογίες που υποστηρίζουν τις Επιστήμες Υγείας καθώς, ειδικά μετά την πανδημία, η Υγεία έγινε τομέας πρώτης προτεραιότητας σχεδόν για όλες τις χώρες του κόσμου. Υπήρξε ευρεία αναγνώριση της ανάγκης να υπάρχει καινότομος επιχειρηματικότητα στο χώρο της Υγείας, ενώ διατέθηκαν και σημαντικά κονδύλια προς την κατεύθυνση αυτή.
Αυτός ο χώρος, αφορά στην πραγματικότητα διεπιστημονικές συνεργασίες γιατί οποιαδήποτε πρόοδος στον τομέα της Υγείας συνδυάζει τεχνολογία που μπορεί, εκτός από το επιστημονικό πεδίο της Βιολογίας και της Βιοϊατρικής, να κάνει χρήση τεχνολογιών από τα πεδία της Φυσικής, της Μηχανικής, των Μαθηματικών, της Πληροφορικής.
Η έρευνα για την αντιμετώπιση αυτών των παθήσεων, υποστηρίζεται χρηματοδοτικά από εθνικούς αλλά κυρίως Ευρωπαϊκούς οργανισμούς, όπως στα πλαίσια του προγράμματος Horizon Europe 2021-2027, με ένα συνολικό προϋπολογισμό 95 δισ. ευρώ.
Yπάρχει λοιπόν το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας, το ERC, που χρηματοδοτεί τη βασική έρευνα η οποία είναι και το θεμέλιο, η γνώση δηλαδή που πάνω της κτίζονται οι εφαρμοσμένες έρευνες και τα καινοτόμα προϊόντα και υπηρεσίες.
Πέραν του ERC, υπάρχουν και δύο ακόμη εργαλεία του Horizon. Το ένα είναι το ΕΙC, το Εuropean Innovation Council που υποστηρίζει την καινοτομία, χρηματοδοτώντας γενναιόδωρα start ups όπως επίσης ερευνητές και ερευνητικά εργαστήρια που θέλουν να εισάγουν καινοτομικά προϊόντα και υπηρεσίες στην αγορά.
ΕΙΤ και Ευρωπαϊκά συστήματα καινοτομίας
Το άλλο, τρίτο εργαλείο, είναι το ΕΙΤ, το European Institute of Innovation and Technology, του οποίου αυτή την περίοδο πρόεδρος είναι ο καθηγητής Ταβερναράκης.
«Το ΕΙΤ, που για την περίοδο 2021-2027 διαχειρίζεται κεφάλαια 3 δις. ευρώ, έχει ως σκοπό τη δημιουργία οικοσυστημάτων καινοτομίας, επειδή η υποστήριξη μεμονωμένων περιπτώσεων νεοφυούς επιχειρηματικότητας, δεν αρκεί καθώς χρειαζόμαστε τη δημιουργία ενός περιβάλλοντος, αυτού που ονομάζουμε «οικοσύστημα», το οποίο και ευνοεί την ανάπτυξη τέτοιων επιχειρήσεων, καινοτόμων. To EIT λειτουργεί δημιουργώντας τις λεγόμενες knowledge and innovation communities, τις KICs, κοινότητες που είναι στοχευμένες σε περιοχές μεγάλου ενδιαφέροντος, νευραλγικές, όπως η κλιματική αλλαγή, η υγεία, η ψηφιακή μετάβαση, η πράσινη ενέργεια αλλά και η πολιτιστική κληρονομιά», εξήγησε ο καθηγητής.
Ένα ενδιαφέρον στοιχείο αυτών των KICs είναι, ότι στη συνέχεια λειτουργούν αυτόνομα, λειτουργούν ως περιβάλλοντα για τη δημιουργία start ups και spin offs αλλά και ως business angels καθώς στο πλαίσιο της δραστηριότητάς τους μπορούν να επενδύσουν σε καινοτόμες επιχειρήσεις που αναμένεται να αποφέρουν κέρδη στην κοινότητα του κάθε KIC.
Πανεπιστήμια και επιχειρηματικότητα
Όπως είπε ο Νεκτάριος Ταβερναράκης, έχει αρχίσει και στο Πανεπιστήμιο Κρήτης η δραστηριότητα σύνδεσης με την επιχειρηματικότητα, μέσω δημιουργίας spin offs, κάτι που ισχύει στο ΙΤΕ από πολύ παλαιότερα καθώς στα 40 χρόνια που λειτουργεί έχει δημιουργήσει δεκάδες spin offs, πολλές από τις οποίες ήταν πολύ πετυχημένες.
«Για πολλά χρόνια η επιχειρηματικότητα είχε δαιμονοποιηθεί στη χώρα μας. Πριν 30- 40 χρόνια δεν θα τολμούσε κάποιος να μιλήσεις για επιχειρηματικότητα στα Πανεπιστήμια, ευτυχώς όμως η νοοτροπία αλλάζει. Εκείνες οι αντιλήψεις έχουν ξεπεραστεί, δίχως αυτό να σημαίνει ότι αλλάζει η αποστολή των Πανεπιστημιακών Ιδρυμάτων που είναι η ανώτατη εκπαίδευση. Ωστόσο, μέσα από τα Πανεπιστήμια μπορούν να ξεπηδήσουν σημαντικότατες ανακαλύψεις, να κατακτηθούν καινοτομίες», πρόσθεσε καταλήγοντας ο δρ. Ταβερναράκης .
Η αξιοποίηση των ερευνητικών κατακτήσεων, στο ΙΤΕ, προωθείται μέσω του δικτύου ΠΡΑΞΗ , μία από τις τρεις βασικές δομές του Ινστιτούτου. Το ΠΡΑΞΗ, είναι το Γραφείο Μεταφοράς Τεχνολογίας του ΙΤΕ, ο φορέας που υποστηρίζει τη σύνδεση των αποτελεσμάτων της έρευνας με τον κόσμο των επιχειρήσεων αλλά και την εξεύρεση πόρων για τη χρηματοδότηση ερευνητικών έργων.
Επίσης, το ΙΤΕ, μέσω συγκεκριμένου προγράμματος, έχει αναλάβει το συντονισμό 11 Πανεπιστημίων και Ερευνητικών Ιδρυμάτων, στο πλαίσιο του Δικτύου GNΩSI.
Πηγη: https://www.makthes.gr/
Παγκόσμια Ημέρα Πολλαπλής Σκλήρυνσης (World MS Day) – μήνυμα ευαισθητοποίησης και ενημέρωσης
Εορτάζεται σήμερα 30 Μαϊου η Παγκόσμια ημέρα της Σκλήρυνσης κατά Πλάκας (ΣΚΠ) ή Πολλαπλής Σκλήρυνσης (ΠΣ), η πρώτη καταγραφή της οποίας σε βάθος χρόνου έγινε το Δεκέμβριο του 1822.
Έχει θεσπιστεί από το 2009 για την τελευταία Τετάρτη του Μαΐου από τη Διεθνή Ομοσπονδία “Multiple Sclerosis International Federation (MSIF)” ως Παγκόσμια Ημέρα για την Σκλήρυνση Κατά Πλάκας, με συντονισμένες εκδηλώσεις σε όλο τον κόσμο.
Στόχος της παγκόσμιας ημέρας είναι η ευαισθητοποίηση του ευρύτερου κοινού και της Πολιτείας, η επίτευξη μεγαλύτερης κατανόησης μέσω της σωστής ενημέρωσης για αυτήν τη χρόνια πάθηση, καθώς και τις επιπτώσεις στην καθημερινότητα των πασχόντων αλλά και των οικογενειών τους.
Μία από τις πιο πρόσφατες δράσεις και κοντά στην ημερομηνία του παγκόσμιου εορτασμού ήταν η ημερίδα “Ολιστική αντιμετώπιση της Πολλαπλής Σκλήρυνσης και των Απομυελινωτικών Νοσημάτων” που πραγματοποιήθηκε στο Αιγινήτειο το Σάββατο 27 Μαΐου 2023.
Υπολογίζεται ότι πάνω από 2.000.000 άνθρωποι σε όλο τον κόσμο πάσχουν από ΣΚΠ, εκ των οποίων περίπου 10.000 βρίσκονται στην Ελλάδα. Στην Αττική υπάρχουν 2.250 ασθενείς.
Η σκλήρυνση κατά πλάκας είναι αυτοάνοση νευροεκφυλιστική νόσος του κεντρικού νευρικού συστήματος. Η αιτιολογία της δεν είναι γνωστή και όπως σε όλες τις αυτοάνοσες παθήσεις, ο οργανισμός επιτίθεται στον εαυτό του, αναγνωρίζοντας τα φυσιολογικά κύτταρα ως “εισβολείς”.
Πιο συγκεκριμένα στην Σκλήρυνση κατά πλάκας (ΣκΠ) ή πολλαπλή σκλήρυνση (ΠΣ), το ανοσοποιητικό σύστημα επιτίθεται στη μυελίνη του κεντρικού νευρικού συστήματος, δηλαδή τη στοιβάδα, που περιβάλλει και προστατεύει τις νευρικές ίνες, που ευθύνονται για τη μετάδοση σημάτων σε άλλα μέρη του οργανισμού.
Όταν η μυελίνη φθαρεί ή καταστραφεί τα νευρικά ερεθίσματα επιβραδύνονται ή δεν μεταδίδονται καθόλου.
Η καταστροφή της μυελίνης μπορεί να προσβάλει τόσο τα κινητικά όσο και τα αισθητικά νεύρα του κεντρικού νευρικού συστήματος και έτσι μπορεί να επιδράσει στην κίνηση, στην αφή ή στις άλλες αισθήσεις. Μερικά συμπτώματα είναι εμφανή, άλλα όμως, όπως η κούραση, η εναλλαγή διάθεσης, η απώλεια πρόσφατης μνήμης και η δυσκολία συγκέντρωσης, είναι συνήθως συμπτώματα ακαθόριστα ή “κρυφά” που είναι δύσκολο να περιγραφούν.
Βάσω Μαράκα: ζητούμενο η ευαισθητοποίηση
Ο Σύλλογος Ατόμων με Σκλήρυνση Κατά Πλάκας (ΣΑμΣΚΠ) είναι μη κερδοσκοπικός οργανισμός και έχει ιδρυθεί αποκλειστικά από ασθενείς με σκοπό την εξυπηρέτηση, ενημέρωση και υποστήριξη των ασθενών σε όλο το φάσμα των αναγκών τους καθώς και την ενημέρωση του ευρύτερου κοινού για την ασθένεια. Αποτελεί ιδρυτικό μέλος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ατόμων με Σκλήρυνση Κατά Πλάκας (ΠΟΑΜΣΚΠ).
Για τον σημερινό εορτασμό, το iatronet.gr επικοινώνησε με την κ. Βάσω Μαράκα, ιδρυτικό μέλος και πρόεδρο του Συλλόγου Ατόμων με Σκλήρυνση Κατά Πλάκας Αττικής (ΣΑμΣΚΠ), ιδρυτικό μέλος και σήμερα μέλος του Δ.Σ της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ατόμων με Σκλήρυνση Κατά Πλάκας (ΠΟΑμΣΚΠ) καθώς και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας.
Στο μήνυμα της η κ. Μαράκα υπογράμμισε, μεταξύ άλλων, την ανάγκη ευαισθητοποίησης του κόσμου για την ΣΚΠ, κάνοντας παράλληλα έκκληση να μην γυρνά κανείς την πλάτη και να είναι δίπλα σε όσους νοσούν από την μη ιάσιμη αυτή ασθένεια.
Αναφέρθηκε στις δράσεις MS – Connection, τονίζοντας ότι πέραν όλων των άλλων, θα πρέπει πρώτα απ΄όλα οι ασθενείς να συνδεθούν με τον ίδιο τους τον εαυτό.
Πρόσθεσε δε ότι πλέον υπάρχουν πολλά φάρμακα τα οποία βέβαια δεν επιφέρουν την πλήρη ίαση – που δεν υφίσταται – αλλά τουλάχιστον την καθυστερούν. Το παρήγορο, όπως είπε, είναι ότι οι ασθενείς ξέρουν ότι δεν υπάρχει ίαση, και παρά την σκληρή αυτή αλήθεια, παραμένουν αισιόδοξοι και πραγματοποιούν πολλές δράσεις.
Για τον σημερινό εορτασμό, υπάρχει όλη την ημέρα περίπτερο στο Σύνταγμα και συγκεκριμένα στην συμβολή των οδών Ερμού και Νίκης, όπου μπορεί ο κόσμος να το επισκεφθεί και να ενημερωθεί επισταμένως για την ΣΚΠ. Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι από τις 9.00 – 11.00 το βράδυ η Βουλή θα φωταγωγηθεί με το logo του συλλόγου.
Πηγη: https://www.iatronet.gr/
Μείωση καπνιστών: Προτεραιότητα η στήριξη των Ιατρείων Διακοπής Καπνίσματος
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καπνίσματος, η κ. Παρασκευή Κατσαούνου, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Πνευμονολογίας στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ τονίζει ότι επείγει να προτεραιοποιηθεί η εφαρμογή της απαγόρευσης του καπνίσματος στους δημόσιους χώρους καθώς και η στήριξη των ιατρείων διακοπής καπνίσματος
Η κ. Παρασκευή Κατσαούνου, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Πνευμονολογίας στην Ιατρική Σχολή του Ε.Κ.Π.Α, Υπεύθυνη Μονάδας Πνευμονολογίας και Αναπνευστικής Ανεπάρκειας στην Α΄ ΚΕΘ Γ.Ν.Α. «Ο Ευαγγελισμός» και Μέλος του Δ.Σ. της ΕΠΕ, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Καπνίσματος, τόνισε ότι επείγει να προτεραιοποιήσουμε την εφαρμογή της απαγόρευσης του καπνίσματος στους δημόσιους χώρους και τη στήριξη των ιατρείων διακοπής καπνίσματος, καθώς η πανδημία είχε δυσμενείς επιπτώσεις και στους δύο αυτούς τομείς.
Σύμφωνα με το Ευρωβαρόμετρο του 2020, το 42% των Ελλήνων κάνει χρήση καπνικών προϊόντων και το 17% είναι πρώην καπνιστές, ποσοστά πολύ υψηλότερα από αυτά των Ευρωπαίων που είναι 22% και 27% αντίστοιχα. Ιδιαίτερα δημοφιλή φαίνεται να είναι και τα νεότερα καπνικά προϊόντα -ηλεκτρονικό και θερμαινόμενο τσιγάρο- που, σύμφωνα με την ίδια πηγή, 17% και 9% τα έχουν δοκιμάσει, ποσοστό που πιθανότατα έχει αυξηθεί τα τελευταία 3 έτη.
Καθοριστικής σημασίας είναι η γνώση των επιπτώσεών του καπνίσματος στην υγεία των ατόμων. Συγκεκριμένα, η κατανάλωση καπνού είναι η πρώτη αιτία καρκίνου που μπορεί να προληφθεί, με το 27% των καρκίνων να αποδίδονται στο κάπνισμα και 16 τύποι καρκίνων να σχετίζονται με το κάπνισμα, με κορυφαίο τον καρκίνο του πνεύμονα (80–90% των καρκίνων του πνεύμονα σχετίζονται άμεσα με τη χρήση του καπνού) και άλλους καρκίνους (ουροδόχου κύστεως, παγκρέατος, ωοθηκών). Ακόμα και κακοήθειες στα παιδιά σχετίζονται με την έκθεσή τους σε παθητικό κάπνισμα τόσο κατά την εγκυμοσύνη, όσο και μετά τη γέννησή τους.
Οι επιπτώσεις είναι εξίσου δυσμενείς για πλειάδα ασθενειών, όπως τα καρδιαγγειακά νοσήματα, η Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια, οι λοιμώξεις του αναπνευστικού συστήματος, ο ΣΔ κα. Συγκεκριμένα, το 90% των εμφραγμάτων του μυοκαρδίου, που συμβαίνουν σε άντρες ηλικίας μικρότερης των 50 ετών, έχει ως κύριο αίτιο το κάπνισμα. Σε καμία περίπτωση τα παραπάνω δεν πρέπει να αποτελούν στίγμα για τους καπνιστές, οι οποίοι, ως εξαρτημένοι από τη νικοτίνη, αποτελούν θύματα. Οφείλουμε να τους προσφέρουμε την ασφαλή και αποτελεσματική τρίμηνη θεραπεία (φαρμακευτική και συμπεριφορική) για τη χρόνια νόσο της εξάρτησης από τη νικοτίνη.
Η διακοπή του καπνίσματος είναι ιδιαίτερα δύσκολη (αναφερόμενα ποσοστά επιτυχίας 3-5%), όταν γίνεται μεμονωμένα και με ατομική και μόνο προσπάθεια. Επιπλέον, ακόμη και οι λίγοι που τα καταφέρνουν και δηλώνουν αποφασισμένοι να παραμείνουν μακριά από το τσιγάρο, συχνά υποτροπιάζουν. Τα ποσοστά αυτά είναι ιδιαίτερα χαμηλά ακόμη κι όταν υπάρχει ιατρικός λόγος που επιβάλλει τη διακοπή καπνίσματος, όπως στους εμφραγματίες (14 %).
Η μεγάλη δυσκολία στη διακοπή του καπνίσματος δε θα πρέπει να ερμηνευτεί ως αδιαφορία των καπνιστών για την υγεία τους ή ανοησία. Απλά αναδεικνύει ουσιαστικά την εντονότατη ψυχολογική και σωματική εξάρτηση, την οποία προκαλεί το τσιγάρο, ώστε, όπως όλες οι εξαρτησιογόνες ουσίες, απαιτεί όχι μόνο ισχυρότατη βούληση, αλλά και εξειδικευμένη ιατρική βοήθεια για να επιτευχθεί απεξάρτηση. Σ’ αυτό το σημείο, τα Ιατρεία Διακοπής Καπνίσματος μπορούν να βοηθήσουν, όχι κάνοντας αντικαπνιστική εκστρατεία και στείρα κινδυνολογία για τις ασθένειες που προκαλεί το κάπνισμα, αλλά παρέχοντας ουσιαστική, οργανωμένη, συστηματική, επιστημονική και συνεχή στήριξη.
Έχει υπολογιστεί ότι μόνο 10% των καπνιστών που αποπειρώνται να διακόψουν το κάπνισμα αναζητούν βοήθεια, παρά το ότι αυτό δεκαπλασιάζει την πιθανότητα να τα καταφέρουν. Τα ποσοστά επιτυχίας διακοπής αυξάνουν σημαντικότατα στα Ειδικά Ιατρεία Διακοπής Καπνίσματος και φτάνουν έως 64% στα ιατρεία του ΕΚΠΑ (Μονάδα Πνευμονολογίας και Αναπνευστικής Ανεπάρκειας της Α’ Κλινικής Εντατικής Θεραπείας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών στον Ευαγγελισμό και το Ευγενίδειο).
Τέλος, περίπου 40% των καπνιστών που διαγιγνώσκονται με καρκίνο πνεύμονα καπνίζουν ακόμη τη στιγμή της διάγνωσης. Επιπρόσθετα, κάποιοι πρώην καπνιστές υπό το άγχος της διάγνωσης υποτροπιάζουν και καπνίζουν. Αν και το 44% των διαγνώσεων των ασθενών με καρκίνο του πνεύμονα γίνεται σε πρώιμα στάδια, μόνο 14–58% διακόπτουν το κάπνισμα μετά τη διάγνωση της κακοήθειας. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να θέτουν τον εαυτό τους σε αυξημένο μετεγχειρητικό κίνδυνο, μειωμένη ανταπόκριση στη χημειοθεραπεία και την ακτινοβολία και αυξημένο κίνδυνο υποτροπής ή καινούργιο πρωτοπαθή καρκίνο.
Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/


