Κατηγορία: Γενικά

Η παχυσαρκία έχει πια καθιερωθεί ως ένας από τους πιο ύπουλους εχθρούς της δημόσιας υγείας, καθώς δεν περιορίζεται μόνο στα καρδιαγγειακά νοσήματα ή τον σακχαρώδη διαβήτη· επεκτείνεται και σε μορφές καρκίνου.

Μορφές καρκίνου που δεν συνδέονται ευρέως με τον τρόπο ζωής -όπως το πολλαπλούν μυέλωμα, ένας σπάνιος αλλά ιδιαίτερα σοβαρός καρκίνος του αίματος- φαίνεται να επηρεάζονται ολοένα και περισσότερο από την παχυσαρκία, όπως προκύπτει από μια πρόσφατη διεθνής μελέτη (Global Burden of Disease 2021) ρίχνει φως στον ρόλο του υψηλού δείκτη μάζας σώματος (BMI) στην εμφάνιση και εξέλιξη της νόσου.

Σύμφωνα με τη μελέτη, που δημοσιεύτηκε τον Αύγουστο 2025 στο BMC Public Health (Xie και συνεργάτες), οι θάνατοι από πολλαπλούν μυέλωμα που σχετίζονται με υψηλό BMI τριπλασιάστηκαν από το 1990 έως το 2021 – από 3.000 σε πάνω από 9.000. Παράλληλα, τα χαμένα χρόνια ζωής λόγω αναπηρίας ή πρόωρου θανάτου αυξήθηκαν από 72.000 σε περισσότερα από 200.000.
Ποιους πλήττει περισσότερο το πολλαπλούν μυέλωμα

Η μελέτη καταγράφει τα εξής χαρακτηριστικά:

Οι άνδρες εμφανίζουν μεγαλύτερο κίνδυνο από τις γυναίκες.

Οι ηλικιωμένοι, κυρίως άνω των 90 ετών, επηρεάζονται δυσανάλογα.

Οι ανεπτυγμένες χώρες της Δυτικής Ευρώπης και της Βόρειας Αμερικής καταγράφουν το υψηλότερο φορτίο.

Η ραγδαία αύξηση εντοπίζεται σε χώρες μεσαίου και χαμηλού εισοδήματος, όπως η Νότια και Ανατολική Ασία.

Οι ΗΠΑ και η Κίνα συγκεντρώνουν σχεδόν το ένα τρίτο του παγκόσμιου φορτίου θανάτων.

Πώς συνδέεται η παχυσαρκία με το πολλαπλούν μυέλωμα

Σύμφωνα με τη μελέτη, η περίσσεια σωματικού λίπους προκαλεί:

χρόνια φλεγμονή,

ορμονικές διαταραχές,

μείωση της ανοσολογικής άμυνας.

Όλοι αυτοί οι μηχανισμοί ευνοούν την εμφάνιση καρκινικών κυττάρων και την επιδείνωση της νόσου.

Η παχυσαρκία δεν είναι μόνο αισθητικό ή μεταβολικό ζήτημα· τροφοδοτεί καρκίνους που μέχρι χθες θεωρούνταν ανεξάρτητοι από τον τρόπο ζωής. Η διατήρηση υγιούς σωματικού βάρους λειτουργεί ως προληπτική ασπίδα και απέναντι στο πολλαπλούν μυέλωμα, αναφέρουν οι ερευνητές στη μελέτη τους.
Τι πρέπει να γίνει

Για την ανάσχεση του προβλήματος, οι συγγραφείς της μελέτης, προτείνουν συγκεκριμένες παρεμβάσεις:

Ισορροπημένη διατροφή και άσκηση.

Πολιτικές δημόσιας υγείας που διευκολύνουν την πρόσβαση σε υγιεινά τρόφιμα.

Στήριξη ευάλωτων ομάδων, που πλήττονται περισσότερο από τον φαύλο κύκλο παχυσαρκίας–φτώχειας–ασθένειας.

Το ερευνητικό εύρημα λειτουργεί σαν καμπανάκι κινδύνου: η «επιδημία» της παχυσαρκίας δεν φέρνει μόνο διαβήτη και καρδιοπάθειες, αλλά ανοίγει και τον δρόμο σε πιο σπάνιες μορφές καρκίνου. Η μάχη για ένα υγιές βάρος είναι μάχη για καλύτερη ποιότητα ζωής, περισσότερα χρόνια ζωής και λιγότερους πρόωρους θανάτους.
ΠΗΓΗ: ΕΚΠΑ

Πηγη: https://www.healthreport.gr/

Ο ΕΟΦ με ανακοίνωσή του ενημερώνει για «την ανάκληση της παρτίδας P100702874 του φαρμακευτικού προϊόντος HIZENTRA inj.sol.200mg/ml BTX1PF SYRX 20ML (κωδικός ΕΟΦ 2802985801195, GTIN 07612377008553), καθώς, παρότι φέρει τα απαιτούμενα χαρακτηριστικά ασφαλείας, λόγω κυκλοφορίας της ίδιας παρτίδας σε προηγούμενο χρόνο με ταινία γνησιότητας του ΕΟΦ, να μην μπορεί να αποζημιωθεί στο πλαίσιο της συνταγογράφησης του συστήματος της ΗΔΙΚΑ».

Τονίζεται από τον ΕΟΦ, ότι «η εν λόγω παρτίδα δεν φέρει κανένα ποιοτικό πρόβλημα. Η παρούσα απόφαση εκδίδεται με σκοπό να ενισχύσει την εθελοντική ανάκληση που έχει ξεκινήσει η εταιρεία προκειμένου να προβεί σε διορθωτική ενέργεια επικόλλησης της ταινίας γνησιότητας και στη συνέχεια να επανακυκλοφορήσει το εν λόγω απόθεμα».

Η εταιρεία CSL Behring ΕΠΕ ως τοπικός αντιπρόσωπος του προϊόντος στην Ελλάδα, σύμφωνα με την απόφαση του ΕΟΦ, «οφείλει να επικοινωνήσει άμεσα με τους πελάτες της, προκειμένου να το αποσύρουν από την αγορά. Τα παραστατικά της ανάκλησης πρέπει να τηρούνται για διάστημα τουλάχιστον πέντε (5) ετών και να τίθενται υπόψη του ΕΟΦ, εφόσον ζητηθούν».

Πηγη: https://healthpharma.gr

Ένα ακόμη βήμα για την ενίσχυση της πρόληψης στον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας (με HPV DNA test) κάνει το Υπουργείο Υγείας, επεκτείνοντας το εθνικό πρόγραμμα που εφαρμόζεται τα τελευταία χρόνια.

Σύμφωνα με ενημέρωση από το Συντονιστικό Όργανο Φορέων Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας (ΠΦΥ), η λήψη για την εξέταση HPV DNA test θα πραγματοποιείται πλέον και στα Βιοπαθολογικά Εργαστήρια, διευρύνοντας τις επιλογές πρόσβασης για τις γυναίκες.

Η διαδικασία και το κόστος

Η λήψη του δείγματος θα αποζημιώνεται με 25 ευρώ, ποσό που αφορά αποκλειστικά την πράξη της λήψης. Στη συνέχεια, τα δείγματα θα αποστέλλονται σε πιστοποιημένα εργαστηριακά κέντρα αναφοράς, τα οποία θα διενεργούν την ανάλυση και θα εκδίδουν τα αποτελέσματα, με ξεχωριστή αποζημίωση από το πρόγραμμα. Η κίνηση αυτή θεωρείται κρίσιμη για την αναβάθμιση της προληπτικής ιατρικής, καθώς το HPV DNA test έχει αναγνωριστεί διεθνώς ως πιο αξιόπιστος δείκτης ανίχνευσης προκαρκινικών αλλοιώσεων σε σχέση με το τεστ Παπανικολάου.

Το Συντονιστικό Όργανο Φορέων ΠΦΥ μετά από πληροφορίες από το Υπουργείο Υγείας, ενημερώνει τα μέλη του, ότι επίκειται η ανακοίνωση της επέκτασης του Προληπτικού Προγράμματος Καρκίνου Τραχήλου της Μήτρας με την ένταξη της λήψης για την εξέταση HPV DNA test να πραγματοποιείται και στα Βιοπαθολογικά Εργαστήρια, με καθορισμένη αμοιβή 25 ευρώ. Όπως τονίζεται στη σχετική ανακοίνωση, το ποσό αυτό αφορά αποκλειστικά την πράξη της λήψης, ενώ τα δείγματα αποστέλλονται σε πιστοποιημένα εργαστηριακά κέντρα αναφοράς, τα οποία διενεργούν την ανάλυση, εκδίδουν τα αποτελέσματα, και πληρώνονται ξεχωριστά από το πρόγραμμα.

Επιστημονική εγκυρότητα

«Το Συντονιστικό Όργανο Φορέων Π.Φ.Υ. παραμένει σταθερά στο πλευρό των συναδέλφων, υπερασπίζεται την ποιότητα των υπηρεσιών Υγείας, την επιστημονική εγκυρότητα και τη δεοντολογία στο χώρο της Ιατρικής, και συνεχίζει να διεκδικεί την αύξηση της αμοιβής της ιατρικής επίσκεψης σε δίκαια και ρεαλιστικά επίπεδα», καταλήγει η σχετική ανακοίνωση.

Η επέκταση του προγράμματος θεωρείται κομβικής σημασίας για τη δημόσια υγεία, καθώς ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας παραμένει ένας από τους πιο συχνούς και δυνητικά αποτρέψιμους καρκίνους στις γυναίκες.

Πηγη: https://healthpharma.gr

Πρόσφατη δημοσίευση (τον Αύγουστο του 2025) στο Lancet από τους Chang και συνεργάτες, από το 1970 μέχρι σήμερα, διαπιστώνει ότι η εικόνα της παγκόσμιας υγείας έχει αλλάξει ριζικά.

Μέσα σε μόλις πέντε δεκαετίες, η ζωή των ανθρώπων έγινε μακρύτερη και, σε πολλές περιπτώσεις, καλύτερη. Το προσδόκιμο ζωής αυξήθηκε θεαματικά: από τα 56 χρόνια το 1970 έφτασε στα 73 το 2019. Η παιδική θνησιμότητα υποχώρησε σε πρωτόγνωρα επίπεδα, χάρη στις εμβολιαστικές εκστρατείες, τις θεραπείες για μολυσματικές ασθένειες και τη βελτίωση της διατροφής. Η πρόοδος της ιατρικής και των δημόσιων πολιτικών υγείας άλλαξε δραματικά το τοπίο. Η Καθηγήτρια Θεραπευτικής – Επιδημιολογίας – Προληπτικής Ιατρικής, Παθολόγος (Θεραπευτική Κλινική Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Νοσοκομείο Αλεξάνδρα) Θεοδώρα Ψαλτοπούλου και η Βιολόγος Αλεξάνδρα Σταυροπούλου συνοψίζουν τα κυριότερα σημεία της δημοσίευσης.

Γήρανση του πληθυσμού

Ωστόσο, πίσω από αυτά τα ενθαρρυντικά στοιχεία, διαγράφεται μια νέα και αναπόφευκτη πρόκληση: η γήρανση του πληθυσμού. Το 1970, η μέση ηλικία στον κόσμο ήταν 20 έτη· το 2019 είχε φτάσει τα 29 και μέχρι το 2050 αναμένεται να ανέβει στα 36. Ταυτόχρονα, η μέση ηλικία θανάτου αυξήθηκε από τα 69 στα 76 χρόνια και προβλέπεται να αγγίξει τα 82 μέχρι τα μέσα του αιώνα. Αυτό σημαίνει ότι όλο και περισσότεροι άνθρωποι θα ζουν περισσότερα χρόνια, αλλά και ότι οι κοινωνίες θα κληθούν να διαχειριστούν το βάρος των χρόνιων παθήσεων, από τις καρδιοπάθειες μέχρι τον διαβήτη και από τους καρκίνους μέχρι την άνοια.

Μια από τις πιο εντυπωσιακές διαπιστώσεις των επιστημονικών αναλύσεων είναι ότι ο παγκόσμιος δείκτης αδρών θανάτων (δηλαδή ο συνολικός αριθμός θανάτων ανά χίλια άτομα) έφτασε στο χαμηλότερο σημείο του στην ιστορία το 2019. Από εκεί και μετά, όμως, τα δεδομένα αλλάζουν: η γήρανση του πληθυσμού οδηγεί σε σταδιακή αύξηση αυτού του δείκτη. Με άλλα λόγια, δεν είναι ότι ξαφνικά οι άνθρωποι πεθαίνουν νωρίτερα· απλώς η αύξηση των ηλικιωμένων στον συνολικό πληθυσμό θα αυξήσει τους απόλυτους αριθμούς θανάτων.

Θνησιμότητα

Η εικόνα δεν είναι ίδια σε όλες τις περιοχές του πλανήτη. Σε χώρες όπως η Κίνα και η Ινδία οι βελτιώσεις συνεχίστηκαν με γοργούς ρυθμούς τις δύο τελευταίες δεκαετίες. Στην Υποσαχάρια Αφρική, τα κέρδη της δημόσιας υγείας υπήρξαν επίσης εμφανή, ιδιαίτερα στη μείωση της παιδικής θνησιμότητας και στη μάχη κατά του HIV/AIDS. Αντίθετα, στις Ηνωμένες Πολιτείες καταγράφηκε μια ανησυχητική τάση: οι θάνατοι σε μεσήλικες (15–49 και 50–69 ετών) όχι μόνο δεν μειώθηκαν, αλλά αυξήθηκαν. Παράγοντες όπως οι υπερδοσολογίες οπιοειδών, οι αυτοκτονίες και οι χρόνιες ασθένειες που σχετίζονται με τον τρόπο ζωής (παχυσαρκία) φαίνεται να ανατρέπουν την εικόνα της προόδου.

Ένα άλλο στοιχείο που ξεχωρίζει είναι η μεταβολή στις αιτίες θανάτου. Οι λεγόμενες «παραδοσιακές» ασθένειες –λοιμώξεις, παιδικά νοσήματα, επιπλοκές εγκυμοσύνης– έχουν υποχωρήσει εντυπωσιακά. Ο θάνατος από ιλαρά, φυματίωση ή επιπλοκές της γέννας είναι πολύ σπανιότερος απ’ ό,τι στο παρελθόν. Στη θέση τους, όμως, κυριαρχούν πλέον τα μη μεταδοτικά νοσήματα, όπως τα καρδιαγγειακά, τα εγκεφαλικά επεισόδια, οι κακοήθειες που σχετίζονται με το κάπνισμα και, πάνω απ’ όλα, ο σακχαρώδης διαβήτης. Ενώ σχεδόν όλες οι άλλες αιτίες θανάτου ακολουθούν πτωτική πορεία, ο διαβήτης αυξάνει σταθερά σε όλες τις περιοχές, με ιδιαίτερη ένταση στην Ινδία και την κεντρική και ανατολική Ευρώπη.

Πιέσεις

Τι σημαίνουν όλα αυτά για τις κοινωνίες μας; Πρώτον, ότι υπάρχει λόγος αισιοδοξίας: οι τεράστιες μειώσεις στη θνησιμότητα δείχνουν πως οι επενδύσεις στην υγεία αποδίδουν. Δεύτερον, ότι η δημογραφική αλλαγή είναι αναπόφευκτη και θα φέρει μεγάλες πιέσεις. Μέχρι το 2050, σχεδόν το 70% των θανάτων θα αφορά ανθρώπους άνω των 70 ετών. Αυτό μεταφράζεται σε αυξημένο κόστος για τα συστήματα υγείας, αλλά και σε μεγαλύτερη ανάγκη για φροντίδα μακράς διάρκειας. Τρίτον, ότι απαιτείται στόχευση: οι κυβερνήσεις και τα συστήματα υγείας πρέπει να εστιάσουν σε συγκεκριμένες παθήσεις που ευθύνονται για το μεγαλύτερο μέρος της ανισότητας στη ζωή και στην υγεία. Η καταπολέμηση των καρδιοπαθειών, του καρκίνου και κυρίως του σακχαρώδη διαβήτη είναι ίσως το πιο κρίσιμο στοίχημα των επόμενων δεκαετιών.

Μέσα σε όλα αυτά, οι κοινωνίες θα πρέπει να βρουν τρόπους να ισορροπήσουν. Η μείωση των γεννήσεων σημαίνει ότι οι νεότερες γενιές θα είναι λιγότερες, άρα και οι εργαζόμενοι που θα συνεισφέρουν στα δημόσια ταμεία. Την ίδια στιγμή, ο αριθμός των ηλικιωμένων που θα χρειάζονται συντάξεις και υπηρεσίες υγείας θα αυξάνεται. Το δημογραφικό αυτό «ψαλίδι» μπορεί να απειλήσει την κοινωνική συνοχή αν δεν ληφθούν μέτρα έγκαιρα. Συνοψίζοντας, σύμφωνα με αυτό το πολύ πρόσφατο άρθρο στο Lancet, το ταξίδι της παγκόσμιας υγείας από το 1970 έως το 2050 είναι μια ιστορία εντυπωσιακής προόδου αλλά και δύσκολων διλημμάτων. Η ιστορία της υγείας ως το 2050 δεν θα γραφτεί μόνο από τα νοσοκομεία και τα εμβόλια, αλλά και από τις πολιτικές αποφάσεις, τις κοινωνικές αλλαγές και τις προσωπικές μας επιλογές.

Πηγη:https://healthpharma.gr

Υγεία του μέλλοντος: Τι θα έχει αλλάξει έως το 2050

Η υγεία του μέλλοντος θα έχει πολλές μεταβολές καθώς θα καθοριστεί όχι μόνο από τα νοσοκομεία και τα εμβόλια, αλλά και από τις πολιτικές αποφάσεις, τις κοινωνικές αλλαγές και τις προσωπικές μας επιλογές.

Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσίευση (τον Αύγουστο του 2025) στο Lancet από τους Chang και συνεργάτες, από το 1970 μέχρι σήμερα, η εικόνα της παγκόσμιας υγείας έχει αλλάξει ριζικά. Μέσα σε μόλις πέντε δεκαετίες, η ζωή των ανθρώπων έγινε μακρύτερη και, σε πολλές περιπτώσεις, καλύτερη.

Το προσδόκιμο ζωής αυξήθηκε θεαματικά: από τα 56 χρόνια το 1970 έφτασε στα 73 το 2019. Η παιδική θνησιμότητα υποχώρησε σε πρωτόγνωρα επίπεδα, χάρη στις εμβολιαστικές εκστρατείες, τις θεραπείες για μολυσματικές ασθένειες και τη βελτίωση της διατροφής. Η πρόοδος της Ιατρικής και των δημόσιων πολιτικών υγείας άλλαξε δραματικά το τοπίο.

Ωστόσο, πίσω από αυτά τα ενθαρρυντικά στοιχεία, διαγράφεται μια νέα και αναπόφευκτη πρόκληση: η γήρανση του πληθυσμού. Το 1970, η μέση ηλικία στον κόσμο ήταν 20 έτη· το 2019 είχε φτάσει τα 29 και μέχρι το 2050 αναμένεται να ανέβει στα 36.

Ταυτόχρονα, η μέση ηλικία θανάτου αυξήθηκε από τα 69 στα 76 χρόνια και προβλέπεται να αγγίξει τα 82 μέχρι τα μέσα του αιώνα. Αυτό σημαίνει ότι όλο και περισσότεροι άνθρωποι θα ζουν περισσότερα χρόνια, αλλά και ότι οι κοινωνίες θα κληθούν να διαχειριστούν το βάρος των χρόνιων παθήσεων, από τις καρδιοπάθειες μέχρι τον διαβήτη και από τους καρκίνους μέχρι την άνοια.

Μια από τις πιο εντυπωσιακές διαπιστώσεις των επιστημονικών αναλύσεων είναι ότι ο παγκόσμιος δείκτης αδρών θανάτων (δηλαδή ο συνολικός αριθμός θανάτων ανά χίλια άτομα) έφτασε στο χαμηλότερο σημείο του στην ιστορία το 2019. Από εκεί και μετά, όμως, τα δεδομένα αλλάζουν: η γήρανση του πληθυσμού οδηγεί σε σταδιακή αύξηση αυτού του δείκτη. Με άλλα λόγια, δεν είναι ότι ξαφνικά οι άνθρωποι πεθαίνουν νωρίτερα· απλώς η αύξηση των ηλικιωμένων στον συνολικό πληθυσμό θα αυξήσει τους απόλυτους αριθμούς θανάτων.

Η εικόνα δεν είναι ίδια σε όλες τις περιοχές του πλανήτη. Σε χώρες όπως η Κίνα και η Ινδία οι βελτιώσεις συνεχίστηκαν με γοργούς ρυθμούς τις δύο τελευταίες δεκαετίες. Στην Υποσαχάρια Αφρική, τα κέρδη της δημόσιας υγείας υπήρξαν επίσης εμφανή, ιδιαίτερα στη μείωση της παιδικής θνησιμότητας και στη μάχη κατά του HIV/AIDS.

Αντίθετα, στις Ηνωμένες Πολιτείες καταγράφηκε μια ανησυχητική τάση: οι θάνατοι σε μεσήλικες (15–49 και 50–69 ετών) όχι μόνο δεν μειώθηκαν, αλλά αυξήθηκαν. Παράγοντες όπως οι υπερδοσολογίες οπιοειδών, οι αυτοκτονίες και οι χρόνιες ασθένειες που σχετίζονται με τον τρόπο ζωής (παχυσαρκία) φαίνεται να ανατρέπουν την εικόνα της προόδου.

Υγεία του μέλλοντος και πιθανές αιτίες θανάτου

Ένα άλλο στοιχείο που ξεχωρίζει είναι η μεταβολή στις αιτίες θανάτου. Οι λεγόμενες «παραδοσιακές» ασθένειες – λοιμώξεις, παιδικά νοσήματα, επιπλοκές εγκυμοσύνης – έχουν υποχωρήσει εντυπωσιακά. Ο θάνατος από ιλαρά, φυματίωση ή επιπλοκές της γέννας είναι πολύ σπανιότερος απ’ ό,τι στο παρελθόν.

Στη θέση τους, όμως, κυριαρχούν πλέον τα μη μεταδοτικά νοσήματα, όπως τα καρδιαγγειακά, τα εγκεφαλικά επεισόδια, οι κακοήθειες που σχετίζονται με το κάπνισμα και, πάνω απ’ όλα, ο σακχαρώδης διαβήτης. Ενώ σχεδόν όλες οι άλλες αιτίες θανάτου ακολουθούν πτωτική πορεία, ο διαβήτης αυξάνει σταθερά σε όλες τις περιοχές, με ιδιαίτερη ένταση στην Ινδία και την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη.
Τι σημαίνουν όλα αυτά για τις κοινωνίες μας;

Πρώτον, ότι υπάρχει λόγος αισιοδοξίας: οι τεράστιες μειώσεις στη θνησιμότητα δείχνουν πως οι επενδύσεις στην υγεία αποδίδουν.

Δεύτερον, ότι η δημογραφική αλλαγή είναι αναπόφευκτη και θα φέρει μεγάλες πιέσεις. Μέχρι το 2050, σχεδόν το 70% των θανάτων θα αφορά ανθρώπους άνω των 70 ετών. Αυτό μεταφράζεται σε αυξημένο κόστος για τα συστήματα υγείας, αλλά και σε μεγαλύτερη ανάγκη για φροντίδα μακράς διάρκειας.

Τρίτον, ότι απαιτείται στόχευση: οι κυβερνήσεις και τα συστήματα υγείας πρέπει να εστιάσουν σε συγκεκριμένες παθήσεις που ευθύνονται για το μεγαλύτερο μέρος της ανισότητας στη ζωή και στην υγεία. Η καταπολέμηση των καρδιοπαθειών, του καρκίνου και κυρίως του σακχαρώδη διαβήτη είναι ίσως το πιο κρίσιμο στοίχημα των επόμενων δεκαετιών.

Μέσα σε όλα αυτά, οι κοινωνίες θα πρέπει να βρουν τρόπους να ισορροπήσουν. Η μείωση των γεννήσεων σημαίνει ότι οι νεότερες γενιές θα είναι λιγότερες, άρα και οι εργαζόμενοι που θα συνεισφέρουν στα δημόσια ταμεία. Την ίδια στιγμή, ο αριθμός των ηλικιωμένων που θα χρειάζονται συντάξεις και υπηρεσίες υγείας θα αυξάνεται. Το δημογραφικό αυτό «ψαλίδι» μπορεί να απειλήσει την κοινωνική συνοχή αν δεν ληφθούν μέτρα έγκαιρα

Πηγη: https://www.healthreport.gr/

Με το νέο νομικό πλαίσιο διευρύνονται τα πειθαρχικά παραπτώματα και οι ποινές, με σημαντικότερο την πρόβλεψη για οριστική παύση σε περίπτωση άρνησης συμμετοχής στην αξιολόγηση.

Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ ο νόμος 5225/2025 με τίτλο “Αναμόρφωση του πειθαρχικού δικαίου των υπαλλήλων του δημόσιου τομέα, σύσταση Ελληνικού Κέντρου Εμπειρογνωμοσύνης Διοικητικών Μεταρρυθμίσεων και λοιπές διατάξεις.”

Με τις τροποποιήσεις που επέρχονται διευρύνονται τα πειθαρχικά παραπτώματα και οι ποινές, με σημαντικότερο την πρόβλεψη για οριστική παύση σε περίπτωση άρνησης συμμετοχής στην αξιολόγηση. Επέρχονται αλλαγές στην πειθαρχική διαδικασία καθώς καταργούνται τα συλλογικά πειθαρχικά όργανα και αντικαθίστανται με νέο σώμα εξέτασης των πειθαρχικών παραβάσεων στο οποίο δεν θα συμμετέχουν εκπρόσωποι των εργαζομένων.

Βασικές αλλαγές

– Πειθαρχικό παράπτωμα θεωρείται η άρνηση υπαλλήλου να συμμετάσχει στην αξιολόγηση είτε ως αξιολογητής είτε ως αξιολογούμενος

– Η άσκηση ποινικής δίωξης για οποιοδήποτε κακούργημα ο υπάλληλος τίθεται σε αυτοδίκαιη αργία όπως και η στέρηση της προσωπικής ελευθερίας υπαλλήλου, για όσο χρόνο αυτή διαρκεί.

– Όσοι απολύθηκαν από το Δημόσιο με την πειθαρχική ποινή της οριστικής παύσης ή καταγγελίας της σύμβασης εργασίας με υπαιτιότητά τους, μπορούν να διοριστούν εκ νέου μετά από 10 έτη αντί για 5 που ισχύει σήμερα.

– Εισάγονται νέες πειθαρχικές ποινές που να επιβάλλονται σε ορισμένα πειθαρχικά παραπτώματα: Αυτά είναι η στέρηση του δικαιώματος χορήγησης μισθολογικού κλιμακίου από ένα έως πέντε έτη, η αφαίρεση έως τεσσάρων μισθολογικών κλιμακίων και η απαγόρευση άσκησης καθηκόντων προϊσταμένου κατ’ αναπλήρωση ή με ειδικές διατάξεις για διάστημα από ένα έως πέντε έτη.

– Προβλέπεται για ορισμένες περιπτώσεις η επιβολή επιπλέον διοικητικής κύρωσης που κυμαίνεται από 3.000 έως 100.000 ευρώ.

– Εισάγεται στο πειθαρχικό δίκαιο του Δημοσίου η λεγόμενη «πειθαρχική συνδιαλλαγή» που μπορεί να ζητήσει ο ελεγχόμενος υπάλληλος για να τύχει υπό προϋποθέσεις ευνοϊκότερη ποινή.

– Θεσπίζεται το Πειθαρχικό Συμβούλιο Ανθρώπινου Δυναμικού Δημόσιου Τομέα, το οποίο αντικαθιστά τα υφιστάμενα πρωτοβάθμια πειθαρχικά συμβούλια και το δευτεροβάθμιο πειθαρχικό συμβούλιο. Τα συλλογικά πειθαρχικά όργανα καταργούνται από τις αρχές του 2027 και υποχρεούνται να ολοκληρώσουν το αργότερο έως τα τέλη του 2026 την εξέταση των υποθέσεων που εκκρεμούν σε αυτά μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2025.

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΜΕΡΟΣ Α’ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ ΤΗΣ ΠΕΙΘΑΡΧΙΚΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ ΚΑΙ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΥΠΗΡΕΣΙΑΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΤΟΜΕΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α’ ΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ

Άρθρο 1 Σκοπός

Άρθρο 2 Αντικείμενο

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β’ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΟΝ ΚΩΔΙΚΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΚΑΙ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 3 Κωλύματα διορισμού – Τροποποίηση άρθρου 8 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 4 Τροποποίηση της χρονικής περιόδου για διορισμό σε περίπτωση απόλυσης για πειθαρχικούς λόγους και επέκταση του κωλύματος διορισμού λόγω επιβολής της ποινής της οριστικής παύσης μετά τη λύση της υπαλληλικής σχέσης – Τροποποίηση άρθρου 9 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 5 Προθεσμία για την ολοκλήρωση της διαδικασίας ανάκλησης του διορισμού – Προσθήκη παρ. 5 στο άρθρο 20 του Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 6 Χρόνος αναστολής άσκησης καθηκόντων και αργίας μη υπολογιζόμενος για προαγωγή – Τροποποίηση άρθρου 89 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 7 Διεύρυνση των περιπτώσεων θέσης υπαλλήλου σε αυτοδίκαιη αργία – Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 103 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 8 Άρση αναστολής άσκησης καθηκόντων, αρμόδιο όργανο έκδοσης πράξης δυνητικής αργίας ή επαναφοράς στα καθήκοντα υπαλλήλου – Δυνατότητα υποχρεωτικής μετακίνησης ή μετάθεσης υπαλλήλου ως διοικητικού μέτρου – Τροποποίηση άρθρου 104 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 9 Προσθήκη της αναστολής καθηκόντων στις περιπτώσεις αποχής υπαλλήλου από τα υπηρεσιακά καθήκοντα – Δυνατότητα επιστροφής στην οργανική μονάδα σε περίπτωση υποχρεωτικής μετακίνησης ή μετάθεσης – Τροποποίηση άρθρου 105 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 10 Διεύρυνση των πειθαρχικών παραπτωμάτων – Τροποποίηση παρ. 1 και 3 άρθρου 107 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 11 Εφαρμογή των ευμενέστερων διατάξεων ουσιαστικού δικαίου στην πειθαρχική διαδικασία – Προσθήκη παρ. 3 στο άρθρο 108 του Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 12 Διεύρυνση πειθαρχικών ποινών – Αντικατάσταση παρ. 1 και τροποποίηση παρ. 3 και 4 άρθρου 109 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 13 Προστασία από πειθαρχική δίωξη προσώπων που αναφέρουν παραβάσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του ν. 4990/2022 – Τροποποίηση άρθρου 110 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 14 Νέες περιπτώσεις διακοπής και συνέχισης της παραγραφής πειθαρχικών παραπτωμάτων – Τροποποίηση παρ. 1,2 και 3 άρθρου 112 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 15 Δυνατότητα μετατροπής της πειθαρχικής ποινής σε περίπτωση λύσης της υπαλληλικής σχέσης – Τροποποίηση παρ. 2 και προσθήκη παρ. 3 στο άρθρο 113 του Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 16 Αποσύνδεση της πειθαρχικής διαδικασίας από την ποινική δίκη – Τροποποίηση παρ. 2, 4 και 6 άρθρου 114 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 17 Αντικατάσταση των υφιστάμενων πρωτοβάθμιων πειθαρχικών συμβουλίων και Δευτεροβάθμιου Πειθαρχικού Συμβουλίου από το Πειθαρχικό Συμβούλιο Ανθρώπινου Δυναμικού Δημόσιου Τομέα ως πειθαρχικό όργανο – Αντικατάσταση άρθρου 116 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 18 Διεύρυνση πειθαρχικώς προϊσταμένων και πειθαρχική εξουσία Υπουργού Εσωτερικών – Αντικατάσταση παρ. 1, τροποποίηση παρ. 2 και προσθήκη παρ. 4 στο άρθρο 117 του Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 19 Αύξηση ορίου του προστίμου αποδοχών που μπορούν να επιβάλλουν οι πειθαρχικώς προϊστάμενοι – Πειθαρχικώς προϊστάμενος υπαλλήλου που δεν υπάγεται στον παρόντα Κώδικα – Παραπομπή πειθαρχικής υπόθεσης από αναρμόδιο όργανο – Τροποποίηση άρθρου 118 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 20 Σύσταση Πειθαρχικού Συμβουλίου Ανθρώπινου Δυναμικού Δημόσιου Τομέα – Προσθήκη άρθρου 119Α στον Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 21 Λειτουργία των Κλιμακίων του Πειθαρχικού Συμβουλίου Ανθρώπινου Δυναμικού Δημοσίου Τομέα – Προσθήκη άρθρου 119Β στον Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 22 Αρμοδιότητα των Κλιμακίων του Πειθαρχικού Συμβουλίου Ανθρώπινου Δυναμικού Δημοσίου Τομέα – Προσθήκη άρθρου 119Γ στον Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 23 Αρμοδιότητες του Συντονιστή του Πειθαρχικού Συμβουλίου Ανθρώπινου Δυναμικού Δημόσιου Τομέα – Προσθήκη άρθρου 119Δ στον Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 24 Γραμματειακή υποστήριξη του Πειθαρχικού Συμβουλίου Ανθρώπινου Δυναμικού Δημοσίου Τομέα – Προσθήκη άρθρου 119Ε στον Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 25 Κατάργηση του κανόνα της χρονικής προτεραιότητας μεταξύ των επιλαμβανόμενων πειθαρχικών συμβουλίων – Τροποποίηση άρθρου 121 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 26 Πειθαρχική ευθύνη μελών Πειθαρχικού Συμβουλίου και προσδιορισμός του χρόνου ολοκλήρωσης της πειθαρχικής διαδικασίας – Τροποποίηση άρθρου 122 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 27 Πειθαρχική συνδιαλλαγή – Προσθήκη άρθρου 122Α στον Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 28 Διαδικασία παραπομπής από τον Διοικητή της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας στο Πειθαρχικό Συμβούλιο – Τροποποίηση άρθρου 123 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 29 Συμπλήρωση φακέλου πειθαρχικής υπόθεσης και συμπληρωματικό παραπεμπτήριο – Τροποποίηση άρθρου 124 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 30 Ενέργειες μετά τη διεξαγωγή προκαταρκτικής εξέτασης – Τροποποίηση άρθρου 125 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 31 Πρόσβαση του διωκόμενου στην έκθεση της ένορκης διοικητικής εξέτασης-Δυνατότητα διενέργειας συμπληρωματικής ένορκης διοικητικής εξέτασης – Τροποποίηση άρθρου 126 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 32 Διεξαγωγή πειθαρχικής ανάκρισης από μέλος του Πειθαρχικού Συμβουλίου ή από μόνιμο υπάλληλο – Χρήση τεχνολογιών απομακρυσμένης σύνδεσης – Τροποποίηση άρθρου 127 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 33 Ελάχιστος αριθμός προτεινόμενων μαρτύρων, υποχρεωτικά εξεταζόμενων – Τροποποίηση παρ. 3 άρθρου 130 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 34 Εισαγωγή υπόθεσης στο Πειθαρχικό Συμβούλιο – Διαδικασία ενώπιον του Κλιμακίου του Συμβουλίου – Αντικατάσταση άρθρου 133 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 35 Προθεσμία για την κλήση σε απολογία – Τροποποίηση άρθρου 134 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 36 Προθεσμία κοινοποίησης της ημέρας συνεδρίασης – Παρουσία διωκόμενου και με ηλεκτρονικά μέσα – Δυνατότητα υποβολής αιτήματος για συμμετοχή εκπροσώπου συνδικαλιστικής οργάνωσης στο Πειθαρχικό Συμβούλιο – Συμπλήρωση ανεπαρκών αποδεικτικών στοιχείων – Τροποποίηση τίτλου Κεφαλαίου Δ’ Τμήματος Β’ Μέρους Ε’ και άρθρου 136 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 37 Διεξαγωγή τηλεματικής συνεδρίασης – Προσθήκη άρθρου 136Α στον Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 38 Δυνατότητα παράστασης με τη χρήση τεχνολογιών απομακρυσμένης σύνδεσης – Προσθήκη άρθρου 136Β στον Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 39 Εξαίρεση μελών Κλιμακίων Πειθαρχικού Συμβουλίου – Τροποποίηση άρθρου 137 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 40 Δυνατότητα κοινοποιήσεων στον πειθαρχι- κώς διωκόμενο με ηλεκτρονικά μέσα – Αντικατάσταση άρθρου 138 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 41 Μνεία στην πειθαρχική απόφαση της προθεσμίας άσκησης ένδικων βοηθημάτων κατ’ αυτής – Τροποποίηση άρθρου 140 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 42 Δικαίωμα άσκησης ένστασης και κοινοποίηση για υποβολή αντιρρήσεων κατά πειθαρχικής απόφασης – Τροποποίηση άρθρου 141 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 43 Ενεργητική νομιμοποίηση για την άσκηση προσφυγής κατά πειθαρχικής απόφασης – Τροποποίηση άρθρου 142 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 44 Δικαίωμα υποβολής αίτησης επανάληψης πειθαρχικής διαδικασίας – Τροποποίηση άρθρου 143 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 45 Εκτέλεση πειθαρχικής απόφασης – Τροποποίηση άρθρου 144 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 46 Γραμματέας στο Δευτεροβάθμιο Πειθαρχικό Συμβούλιο – Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 146Α Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 47 Δυνατότητα υποβολής παραίτησης κατά τη διάρκεια πειθαρχικής δίωξης – Αντικατάσταση παρ. 2 άρθρου 148 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

Άρθρο 48 Παρεπόμενη ποινή αποστέρησης δημόσιας θέσης ή αυτοδιοικητικού αξιώματος ως λόγος αυτοδίκαιης έκπτωσης – Τροποποίηση άρθρου 149 Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ’ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΟΝ ΚΩΔΙΚΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ

Άρθρο 49 Κωλύματα διορισμού – Τροποποίηση άρθρου 16 Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων

Άρθρο 50 Τροποποίηση της χρονικής περιόδου για διορισμό σε περίπτωση απόλυσης για πειθαρχικούς λόγους – Τροποποίηση άρθρου 17 Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων

Άρθρο 51 Προθεσμία για την ολοκλήρωση της διαδικασίας ανάκλησης του διορισμού – Προσθήκη παρ. 5 στο άρθρο 27 του Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων

Άρθρο 52 Χρόνος αναστολής άσκησης καθηκόντων μη υπολογιζόμενος για προαγωγή – Τροποποίηση άρθρου 91 Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων

Άρθρο 53 Αύξηση των περιπτώσεων θέσης υπαλλήλου σε αυτοδίκαιη αργία – Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 107 Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων

Άρθρο 54 Άρση αναστολής άσκηση καθηκόντων, αρμόδιο όργανο έκδοσης πράξης δυνητικής αργίας ή επαναφοράς στα καθήκοντα υπαλλήλου – Δυνατότητα υποχρεωτικής μετακίνησης υπαλλήλου ως διοικητικού μέτρου – Τροποποίηση άρθρου 108 Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων Άρθρο 55 Δυνατότητα επιστροφής στην οργανική μονάδα σε περίπτωση υποχρεωτικής μετακίνησης – Τροποποίηση άρθρου 109 Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων

Άρθρο 56 Αντικατάσταση των υφιστάμενων πρωτοβάθμιων πειθαρχικών συμβουλίων και Δευτεροβάθμιου Πειθαρχικού Συμβουλίου από το Πειθαρχικό Συμβούλιο Ανθρώπινου Δυναμικού Δημόσιου Τομέα ως πειθαρχικό όργανο – Τροποποίηση άρθρου 120 Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων

Άρθρο 57 Αύξηση ορίου προστίμου αποδοχών που μπορούν να επιβάλλουν οι πειθαρχικώς προϊστάμενοι – Τροποποίηση άρθρου 122 Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων

Άρθρο 58 Δυνατότητα διενέργειας συμπληρωματικής ένορκης διοικητικής εξέτασης – Τροποποίηση άρθρου 130 Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων

Άρθρο 59 Δυνατότητα υποβολής παραίτησης κατά τη διάρκεια πειθαρχικής δίωξης – Αντικατάσταση παρ. 2 άρθρου 152 Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων

Άρθρο 60 Παρεπόμενη ποινή αποστέρησης δημόσιας θέσης ή αυτοδιοικητικού αξιώματος ως λόγος αυτοδίκαιης έκπτωσης – Τροποποίηση άρθρου 153 Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ’ ΛΟΙΠΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 61 Πειθαρχικές ποινές σε περίπτωση μη συμμόρφωσης με διαδικασίες αξιολόγησης – Προσθήκη παρ. 8 στο άρθρο 8 του ν. 4940/2022

Άρθρο 62 Αντικατάσταση πειθαρχικών οργάνων – Τροποποίηση άρθρου 252 ν. 3852/2010

Άρθρο 63 Αποζημίωση γραμματέων του Δευτεροβάθμιου Πειθαρχικού Συμβουλίου – Προσθήκη παρ. 13 στο άρθρο 21 του ν. 4354/2015

Άρθρο 64 Σύσταση Ειδικού Νομικού Γραφείου Πειθαρχικών Υποθέσεων

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε’ ΤΕΛΙΚΕΣ – ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ – ΚΑΤΑΡΓΟΥΜΕΝΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 65 Τελικές διατάξεις

Άρθρο 66 Μεταβατικές διατάξεις

Άρθρο 67 Καταργούμενες διατάξεις

ΜΕΡΟΣ Β’ ΣΥΣΤΑΣΗ ΝΟΜΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΟΥ ΙΔΙΩΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΩΝΥΜΙΑ «ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΣΥΝΗΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΩΝ – REFORM GREECE»

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α’ ΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ

Άρθρο 68 Σκοπός

Άρθρο 69 Αντικείμενο

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β’ ΣΥΣΤΑΣΗ, ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΚΑΙ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Ν.Π.Ι.Δ. «ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΣΥΝΗΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΩΝ – REFORM GREECE»

Άρθρο 70 Σύσταση

Άρθρο 71 Αποστολή και αρμοδιότητες του Ελληνικού Κέντρου Εμπειρογνωμοσύνης Διοικητικών Μεταρρυθμίσεων – Reform Greece

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ’ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΣΥΝΗΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΩΝ – REFORM GREECE

Άρθρο 72 Όργανα διοίκησης

Άρθρο 73 Μέλη Διοικητικού Συμβουλίου

Άρθρο 74 Αρμοδιότητες Διοικητικού Συμβουλίου

Άρθρο 75 Λειτουργία Διοικητικού Συμβουλίου

Άρθρο 76 Αρμοδιότητες Γενικού Διευθυντή

Άρθρο 77 Αμοιβές και αποζημιώσεις μελών Διοικητικού Συμβουλίου

Άρθρο 78 Πόροι – Χρηματοδότηση έργων, προγραμμάτων και δράσεων

Άρθρο 79 Εσωτερικός έλεγχος

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ’ ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ, ΣΥΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΛΗΡΩΣΗ ΘΕΣΕΩΝ, ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΣΥΝΗΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΩΝ – REFORM GREECE

Άρθρο 80 Διάρθρωση υπηρεσιών

Άρθρο 81 Σύσταση θέσεων προσωπικού

Άρθρο 82 Στελέχωση

Άρθρο 83 Πλήρωση θέσης Γενικού Διευθυντή

Άρθρο 84 Πλήρωση θέσεων Προϊσταμένων Διευθύνσεων και Τμημάτων

Άρθρο 85 Αποδοχές Γενικού Διευθυντή και προσωπικού

Άρθρο 86 Μητρώο Εμπειρογνωμόνων Διοικητικών Μεταρρυθμίσεων

Άρθρο 87 Έκθεση πεπραγμένων και αποτελεσμάτων

Άρθρο 88 Διαχειριστική χρήση – Οικονομικός και διαχειριστικός έλεγχος

Άρθρο 89 Δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα και απαγόρευση διαρροής εμπιστευτικών πληροφοριών

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε’ ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 90 Εξουσιοδοτικές διατάξεις

Άρθρο 91 Μεταβατικές διατάξεις

ΜΕΡΟΣ Γ’ ΛΟΙΠΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α’ ΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ

Άρθρο 92 Σκοπός

Άρθρο 93 Αντικείμενο

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β’ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΤΗΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΘΑΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΕΙΔΙΚΟ ΛΗΞΙΑΡΧΕΙΟ

Άρθρο 94 Δυνατότητα κατ’ εξαίρεση σύνταξης πρωτογενών ληξιαρχικών πράξεων στο Ειδικό Ληξιαρχείο – Τροποποίηση παρ. 1 και 3 άρθρου 43 ν. 344/1976

Άρθρο 95 Εξελληνισμός ονοματεπωνυμικών στοιχείων ανηλίκων οι οποίοι αποκτούν την ελληνική ιθαγένεια αυτοδίκαια – Τροποποίηση άρθρου 1Β Κώδικα της Ελληνικής Ιθαγένειας

Άρθρο 96 Διόρθωση ποσοστού αναπηρίας για συμμετοχή στην προφορική εξεταστική διαδικασία πολιτογράφησης – Δυνατότητα συμμετοχής στη γραπτή εξεταστική διαδικασία για όσους έχουν υπερβεί το 62ο έτος ηλικίας – Σύστημα ελέγχου και εποπτείας της εξεταστικής διαδικασίας – Τροποποίηση παρ. 3 και 10 άρθρου 7 Κώδικα της Ελληνικής Ιθαγένειας

Άρθρο 97 Βεβαίωση κτήσης ελληνικής ιθαγένειας – Τελετή ορκωμοσίας – Ορκωμοσία – Τροποποίηση παρ. 1, αντικατάσταση παρ. 3 και κατάργηση παρ. 4 άρθρου 9 Κώδικα της Ελληνικής Ιθαγένειας

Άρθρο 98 Εξαίρεση από τον χρονικό περιορισμό του ενός έτους για την υποβολή νέας αίτησης πολιτογράφησης από αλλογενείς αλλοδαπούς οι οποίοι έχουν υποβάλει αντιρρήσεις κατά εισήγησης της Επιτροπής Πολιτογράφησης

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ’ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ

Άρθρο 99 Μετακίνηση υπαλλήλων των Διευθύνσεων Ιθαγένειας εντός της Περιφέρειας Αττικής – Αντικατάσταση παρ. 12 άρθρου 248 ν. 4555/2018

Άρθρο 100 Παράταση προθεσμίας έκδοσης απόφασης καθιέρωσης υπερωριακής εργασίας ή απασχόλησης του ανθρώπινου δυναμικού των αποκεντρωμένων διοικήσεων από τον Γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης – Παράταση προθεσμίας ισχύος μέγιστου ορίου υπερωριακής εργασίας του ανθρώπινου δυναμικού του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου – Τροποποίηση έκτου εδαφίου περ. 1 παρ. Α και δεύτερου εδαφίου υποπερ. δ) περ. 2 παρ. Γ άρθρου 20 ν. 4354/2015

Άρθρο 101 Σύμφωνη γνώμη Ο.Τ.Α. για τη συμμετοχή προσωπικού στο Ενιαίο Σύστημα Κινητικότητας και αμοιβαία μετάταξη προ της παρόδου της διετίας από τον διορισμό ή την πρόσληψη – Τροποποίηση παρ. 4 άρθρου 4 και παρ. 1 άρθρου 10 ν. 4440/2016

Άρθρο 102 Συγκρότηση Κεντρικής Επιτροπής Κινητικότητας – Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 5 ν. 4440/2016

Άρθρο 103 Παράταση βαθμολογίας γραπτής εξέτασης – Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 18 ν. 5149/2024

Άρθρο 104 Ειδικές ρυθμίσεις κινητικότητας στην Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας και στην Περιφερειακή Ενότητα Έβρου – Προσθήκη άρθρου 8Α στον ν. 4440/2016 – Μεταβατική διάταξη – Προσαύξηση της κανονικής άδειας των υπαλλήλων που υπηρετούν στην Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας και στην Περιφερειακή Ενότητα Έβρου, πλην του Δήμου Αλεξανδρούπολης

Άρθρο 105 Ζητήματα μετατάξεων και αποσπάσεων υπαλλήλων

Άρθρο 106 Ρύθμιση θεμάτων επιτυχόντων Προκήρυξης 1Κ/2024 Α.Σ.Ε.Π. περί διορισμών στη Δημοτική Αστυνομία

Άρθρο 107 Μεταβολή του ορίου ηλικίας προσωπικού Ιδιωτικού Δικαίου Αορίστου Χρόνου των Ο.Τ.Α. α’ βαθμού ως προς την αυτοδίκαιη απόλυση

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ’ ΛΟΙΠΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

Άρθρο 108 Κενή θέση μέλους της Επιτροπής Σύνταξης Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης – Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 40 ν. 5143/2024 Άρθρο 109 Εκποίηση δημοτικών ακινήτων

Άρθρο 110 Ιδρυση Αναπτυξιακού Οργανισμού Τοπικής Αυτοδιοίκησης «Αττικός Πολιτισμός – Μητροπολιτικό Κέντρο Πολιτιστικής Δημιουργίας και Καινοτομίας»

Άρθρο 111 Ιδρυση και λειτουργία περιφραγμένων πάρκων σκύλων στο Πεδίο του Άρεως και στο Μητροπολιτικό Πάρκο «Αντώνης Τρίτσης» – Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 30 και παρ. 14 άρθρου 45 ν. 4830/2021

Άρθρο 112 Ημερομηνία έναρξης επιβολής προστίμων και οικονομικές διευκολύνσεις για τη λήψη γενετικού υλικού από ζώα συντροφιάς έως την 31η Οκτωβρίου 2025 – Τροποποίηση παρ. 9 άρθρου 46 ν. 4830/2021

Άρθρο 113 Ρυθμίσεις για την έγκαιρη έναρξη της μεταφοράς μαθητών από Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης β’ βαθμού για τα διδακτικά έτη 2025-2026 και 2026-2027

Άρθρο 114 Παράταση προθεσμίας για την αξιοποίηση δωρεών υπέρ των Περιφερειακών Ενοτήτων Κεφαλληνίας και Λέσβου και του Δήμου Κω προς αποκατάσταση ζημιών – Τροποποίηση άρθρου 57 ν. 4456/2017

Άρθρο 115 Επιχορήγηση δήμων της χώρας για την κάλυψη συγκεκριμένων αναγκών

Άρθρο 116 Παραίτηση Ελληνικού Δημοσίου από το δικαίωμα αναγωγής κατά Ο.Τ.Α. α’ και β’ βαθμού για αποζημιώσεις λόγω των πυρκαγιών του 2007 στην Περιφερειακή Ενότητα Ηλείας

ΜΕΡΟΣ Δ’ ΛΟΙΠΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 117 Συνυπηρέτηση με εργαζόμενο-απασχολούμενο εκτός του δημόσιου τομέα – Προσθήκη άρθρου 11Β στον ν. 4440/2016

Άρθρο 118 Δυνατότητα πρόσληψης υπαλλήλου Ιδιωτικού Δικαίου Ορισμένου Χρόνου σε περίπτωση άδειας άνευ αποδοχών για ανατροφή τέκνου ή άδειας άνευ αποδοχών για σοβαρούς ιδιωτικούς λόγους ανεξαρτήτως μοναδικότητας – Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 206 Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων – Αντικατάσταση αποχωρούντος και αναπλήρωση απουσιάζοντος προσωπικού – Τροποποίηση παρ. 8 άρθρου 41 ν. 4765/2021

Άρθρο 119 Παράταση συμβάσεων μίσθωσης έργου στο Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο»

Άρθρο 120 Προσωρινή συμφωνία 2025 για την Υπηρεσία Συγκέντρωσης, Αποθήκευσης και Παροχής Ρυθμιζόμενων Ποσοτήτων Νερού μέσω του Υδροσυστήματος του Άρδα

Άρθρο 121 Προσωρινή άσκηση καθηκόντων Προέδρου Διοικητικού Συμβουλίου Οργανισμού Πληρωμών και Ελέγχου Κοινοτικών Ενισχύσεων Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε.) και προσωρινή απαγόρευση μετάταξης και απόσπασης υπαλλήλων Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε. – Προσθήκη άρθρου 24Α στον ν. 2637/1998

ΜΕΡΟΣ Ε’ ΕΝΑΡΞΗ ΙΣΧΥΟΣ

Άρθρο 122 Έναρξη ισχύος

Διαβάστε αναλυτικά

Νόμος 5225/2025 – ΦΕΚ 152/Α/2-9-2025
Αναμόρφωση του πειθαρχικού δικαίου των υπαλλήλων του δημόσιου τομέα, σύσταση Ελληνικού Κέντρου Εμπειρογνωμοσύνης Διοικητικών Μεταρρυθμίσεων και λοιπές διατάξεις.

..

Πάνω από ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι ζουν διεθνώς με ψυχικά νοσήματα, που έχουν τεράστιο οικονομικό αντίκτυπο στις δαπάνες υγείας, την παραγωγικότητα και την οικονομία, όπως δείχνει νέα μελέτη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.

Σύμφωνα με τα ευρήματα, οι ολοένα και πιο συχνά εμφανιζόμενες ψυχικές διαταραχές, όπως είναι η αγχώδης διαταραχή και η κατάθλιψη ασκούν μεγάλες πιέσεις στις κοινωνίες αλλά και στο ΑΕΠ κάθε χώρας. Παρότι κάποια κράτη διαθέτουν καλά οργανωμένες πολιτικές ψυχικής υγείας και έχουν αυξήσει τον αριθμό των υφιστάμενων δομών και τις προσφερόμενες υπηρεσίες, ωστόσο αυτές δεν αρκούν για να καλύψουν την αλματώδη αύξηση της ζήτησης και απαιτείται μεγαλύτερη χρηματοδότηση, ώστε να αυξηθούν ισότιμα οι υπηρεσίες υγείας για την πρόληψη και την αντιμετώπιση των ψυχικών νοσημάτων.

Η αύξηση στην εμφάνιση των ψυχικών διαταραχών σε συνδυασμό με την εξέλιξη του δημογραφικού παγκοσμίως αποτελούν δύο από τις βασικότερες αιτίες ανάγκης αύξησης των δαπανών υγείας, σε ένα ανελαστικό περιβάλλον με κλειστούς προϋπολογισμούς. Τα νέα ευρήματα συγκεντρώθηκαν από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και τον Άτλαντα Ψυχικής Υγείας για το έτος 2024 και φωτίζουν τα σημεία όπου έχει συντελεστεί πρόοδος αλλά και τα υφιστάμενα κενά και τις ανισότητες.

Η ψυχική υγεία όπως και η σωματική υγεία αποτελούν αναφαίρετο δικαίωμα κάθε πολίτη και δεν συνιστούν «πολυτέλεια». Την ίδια ώρα στην παγκόσμια στροφή των επιχειρήσεων σε ένα πιο βιώσιμο και ανθεκτικό μοντέλο αρχίζει να μετρά πολύ η ευζωία των εργαζομένων και να συνιστά ένα σημαντικό παράγοντα για την κάθε επιχείρηση, που πρωτίστως είναι το ανθρώπινο δυναμικό της.

Τι δείχνει η παγκόσμια έκθεση για την ψυχική υγεία 2024

Από τα διαθέσιμα ευρήματα προκύπτει ότι τόσο στους άντρες όσο και στις γυναίκες τα πιο συχνά ψυχικά νοσήματα είναι η αγχώδης διαταραχή και η κατάθλιψη. Η αυτοκτονία είναι το πιο τραγικό αποτέλεσμα των ψυχικών παθήσεων και δυστυχώς με τα στοιχεία του 2021 οι ετήσιες αυτοκτονίες ανήλθαν σε 727.000.

Παρότι γίνονται προσπάθειες παγκοσμίως, η πρόοδος για την μείωση των αυτοκτονιών είναι πολύ αργή για να συντονιστεί με τους στόχους βιώσιμης ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών οι οποίοι έχουν θέσει ως ορόσημο τη μείωση των αυτοκτονιών μέχρι το 2030 κατά 33%. Η μείωση που έχει επιτευχθεί είναι μόλις κατά 12%.

Το κόστος των ψυχικών διαταραχών είναι δυσθεώρητο και οι μεγαλύτερες δαπάνες είναι οι έμμεσες. Έχει υπολογιστεί ότι μόνο η κατάθλιψη και η αγχώδης διαταραχή (2 από τις συνολικά 200 ψυχικές διαταραχές κοστίζουν παγκοσμίως 1 τρισεκατομμύριο δολάρια ετησίως.

2% των συνολικών δαπανών υγείας προορίζονται για την ψυχική υγεία

Ένα άλλο στοιχείο έντονου προβληματισμού είναι πως κατά μέσο όρο τα κράτη δαπανούν μόλις το 2% των συνολικών δαπανών υγείας για τις ψυχικές παθήσεις, ένα ποσοστό που έχει «παγώσει» από το 2017, με την διαφορά ότι τα ετήσια περιστατικά δεν «πάγωσαν» στα επίπεδα του 2017 αλλά αντίθετα πολλαπλασιάστηκαν. Οι ανισότητες επίσης αποτελούν μέγα ζήτημα, έτσι για παράδειγμα τα κράτη με υψηλό κατά κεφαλήν εισόδημα ξοδεύουν 65$ ετησίως για την ψυχική υγεία, ενώ στα φτωχά κράτη η δαπάνη αυτή είναι κάτω του 1$, στην πραγματικότητα είναι σχεδόν ανύπαρκτη (0,04$).

Ειδικά στην πατρίδα μας αντιμετωπίζουμε την υποστελέχωση των παιδο-ψυχιατρικών κλινικών, μεγάλες ελλείψεις και σε υγειονομικό προσωπικό και σε κλίνες στις παιδοψυχιατρικές κλινικές, ενώ με τα διεθνή δεδομένα υπάρχουν 13 υγειονομικοί για τις ψυχικές παθήσεις ανά 100.000 κατοίκους- μία ιδιαίτερα ανεπαρκής αναλογία.

Μια άλλη μεγάλη πρόκληση στον τομέα της αντιμετώπισης των ψυχικών παθήσεων είναι η περίφημη «αποασυλοποίηση» δηλαδή η μεταφορά όλων των ψυχιατρικών δομών στην κοινότητα, ώστε οι πάσχοντες να ενταχθούν κανονικά στην κοινωνία και να απαλλαχθούν από το στίγμα, που είναι βαρύτερο κι έχει μακρύτερη και πιο σκοτεινή σκιά κι από την ίδια τη νόσο. Συνολικά λιγότερο από το 10% των κρατών έχουν πετύχει πλήρως αυτόν τον μετασχηματισμό, ενώ οι περισσότερες χώρες-ανάμεσά τους και η Ελλάδα- βρίσκονται σε κάποιο στάδιο αυτού του μετασχηματισμού. Στην πατρίδα μας που για πολλές δεκαετίες το μοντέλο της περίθαλψης δεν ήταν ασθενοκεντρικό και πηγαίναμε στο νοσοκομείο για τα πάντα, πολλά ψυχιατρικά περιστατικά εξακολουθούν να νοσηλεύονται στα νοσοκομεία, με το 50% κατά μέσο όρο διεθνώς των εισαγωγών να είναι ακούσιες νοσηλείες και το 20% να διαρκούν περισσότερο από ένα έτος.

Το «παρκάρισμα» των ψυχιατρικών ασθενών στα νοσοκομεία δημιουργεί συμφόρηση, μείωση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών και μείωση της διαθεσιμότητας των κλινών. Τα ψυχιατρικά περιστατικά πρέπει να εξυπηρετούνται από οικοτροφεία βραχείας και μακροχρόνιας νοσηλείας ώστε να αποσυμφορηθούν οι κλινικές. Στο μεταξύ η ενσωμάτωση της ψυχικής υγείας στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας προχώρα, με το 71% των χωρών να πληρούν τουλάχιστον τα τρία από τα πέντε κριτήρια που έχει θέσει ο ΠΟΥ.

Ωστόσο, αυτή η πρόοδος δεν προχωρά με την ίδια ταχύτητα σε όλες τις χώρες. Για παράδειγμα μόνο 22 κράτη διαθέτουν δομές για την αντιμετώπιση της ψύχωσης και ανάμεσά σε αυτά τα κράτη περιλαμβάνεται και η Ελλάδα. Η ψύχωση εμφανίζεται κυρίως σε νεαρούς άνδρες 18-35 ετών και πυροδοτείται από κάποιο τραυματικό γεγονός όπως είναι η απώλεια αγαπημένου προσώπου, ο στρατός, μία αποτυχία σε εξετάσεις ή μία ερωτική απογοήτευση. Στην πατρίδα μας καταγράφονται ετησίως περίπου 3.500 περιστατικά ψύχωσης όπως αναφέρει ο καθηγητής ψυχιατρικής ΕΚΠΑ Νίκος Στεφανής Διευθυντής της ψυχιατρικής κλινικής στο Αιγινήτειο νοσοκομείο και τα τελευταία χρόνια αποκτήσαμε συμβουλευτικές Μονάδες ψύχωσης, με τις πρώτες να ανοίγουν σε Τρίπολη και Ρόδο, κοντά σε στρατόπεδα. Πρόοδος έχει συντελεστεί και στην ψυχολογική στήριξη των παιδιών και των εφήβων, με το 80% των χωρών να διαθέτουν το 2024 τέτοιου είδους υπηρεσίες, όταν το 2020 μόλις το 39% των χωρών προσέφερε ψυχολογική στήριξη στους νέους.

Οι ψυχικές παθήσεις είναι περισσότερες από 200. Πιο γνωστές είναι η κατάθλιψη, η αγχώδης διαταραχή, η ψύχωση, η σχιζοφρένεια, η επιληψία και η διπολική διαταραχή που αναδείχθηκε μέσω της προσωπικής εξομολόγησης γνωστών αστέρων του Χόλυγουντ, όπως η Κάθριν Ζέτα-Τζόουνς. Οι διπολικοί βιώνουν πολύ απότομες εναλλαγές της ψυχικής διάθεσης αλλά εφόσον λαμβάνουν τα φάρμακά τους είναι απολύτως λειτουργικοί και μάλιστα μπορούν να έχουν εξαιρετικά επιτυχημένες καριέρες.

Ψυχικές διαταραχές και κλιματική αλλαγή

Η κλιματική αλλαγή αποτελεί ανεξάρτητο παράγοντα επιδείνωσης της ψυχικής υγείας. Στην διερεύνηση αυτών των κινδύνων πρωτοστατεί διεθνώς ο Έλληνας Καθηγητής Επιστημών Περιβάλλοντος στο Πανεπιστήμιο Harvard των ΗΠΑ, Πέτρος Κουτράκης.

Σύμφωνα με τα ευρήματα, όταν αυξάνεται η θερμοκρασία του περιβάλλοντος κατά 5 °C καταγράφονται αυξημένος αριθμός αυτοκτονιών και ταυτόχρονα αυξάνουν οι εισαγωγές στα νοσοκομεία από ψυχικά νοσήματα από 15% έως 30%. Πιο συγκεκριμένα έχει εκτιμηθεί ότι αυξάνουν τα περιστατικά κατάθλιψης κατά 15% και τα περιστατικά σχιζοφρένειας κατά 25%, από την σταδιακή υπερθέρμανση του πλανήτη.

Πηγη: https://www.insider.gr/

Τη δημιουργία βιοτράπεζας, εργαλείου πρόβλεψης κινδύνου περιλαμβάνει μεταξύ άλλων το πρόγραμμα του Υπ. Υγείας για τη διαχείριση της παιδικής και εφηβικής παχυσαρκίας.

Απόφαση του Υπουργείου Υγείας εντάσσει στο Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης (ΕΠΑ) 2021–2025 το πρόγραμμα «Γενετική και Παχυσαρκία στην παιδική και εφηβική ηλικία», προϋπολογισμού 1,67 εκατ. ευρώ.

Το έργο, που θα υλοποιηθεί από τον Οργανισμό Διασφάλισης της Ποιότητας στην Υγεία (ΟΔΙΠΥ), προβλέπει, μεταξύ άλλων, τη δημιουργία βιοτράπεζας με γενετικά, κλινικά και ανθρωπομετρικά δεδομένα. Παράλληλα, θα αναπτυχθεί και ψηφιακό εργαλείο ψηφιακά για την πρόληψη και διαχείριση της παιδικής παχυσαρκίας με τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης και μηχανικής μάθησης.

«Η παχυσαρκία συνιστά μείζον ζήτημα Δημόσιας Υγείας, με αυξανόμενο επιπολασμό σε παιδιά και ενήλικες, τόσο στην Ελλάδα, όσο και διεθνώς. Το έργο στοχεύει στην ανάπτυξη ενός ολοκληρωμένου συστήματος πρόγνωσης, πρόληψης και διαχείρισης της παιδικής και της εφηβικής παχυσαρκίας, μέσω συλλογής γενετικών, κλινικών και ανθρωπομετρικών δεδομένων και χρήσης τεχνολογικών εργαλείων», σημειώνεται στη σχετική απόφαση.

Παράλληλα, προβλέπει και την αξιολόγηση παρεμβάσεων διαχείρισης βάρους για την προώθηση εξατομικευμένης πρόληψης και θεραπείας.

Στο πλαίσιο του έργου θα πραγματοποιηθούν και δράσεις όπως ημερίδες, δημοσιεύσεις, συμμετοχή σε συνέδρια, ανάπτυξη πληροφοριακού συστήματος και μηχανισμούς επιστημονικού συντονισμού.

«Θα δημιουργηθεί μηχανισμός συλλογής και παρακολούθησης δεδομένων υγείας σχετικών με τη παχυσαρκία, καθώς και δεικτών που αφορούν την πρόληψη, προαγωγή και θεραπεία, στο επίπεδο της Π.Φ.Υ. και των ιατρείων παχυσαρκίας», σημειώνεται.

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσίευση (τον Αύγουστο του 2025) στο Lancet από τους Chang και συνεργάτες, από το 1970 μέχρι σήμερα, η εικόνα της παγκόσμιας υγείας έχει αλλάξει ριζικά. Μέσα σε μόλις πέντε δεκαετίες, η ζωή των ανθρώπων έγινε μακρύτερη και, σε πολλές περιπτώσεις, καλύτερη. Το προσδόκιμο ζωής αυξήθηκε θεαματικά: από τα 56 χρόνια το 1970 έφτασε στα 73 το 2019. Η παιδική θνησιμότητα υποχώρησε σε πρωτόγνωρα επίπεδα, χάρη στις εμβολιαστικές εκστρατείες, τις θεραπείες για μολυσματικές ασθένειες και τη βελτίωση της διατροφής. Η πρόοδος της ιατρικής και των δημόσιων πολιτικών υγείας άλλαξε δραματικά το τοπίο. Η Καθηγήτρια Θεραπευτικής – Επιδημιολογίας – Προληπτικής Ιατρικής, Παθολόγος (Θεραπευτική Κλινική Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Νοσοκομείο Αλεξάνδρα) Θεοδώρα Ψαλτοπούλου και η Βιολόγος Αλεξάνδρα Σταυροπούλου συνοψίζουν τα κυριότερα σημεία της δημοσίευσης.

Ωστόσο, πίσω από αυτά τα ενθαρρυντικά στοιχεία, διαγράφεται μια νέα και αναπόφευκτη πρόκληση: η γήρανση του πληθυσμού. Το 1970, η μέση ηλικία στον κόσμο ήταν 20 έτη· το 2019 είχε φτάσει τα 29 και μέχρι το 2050 αναμένεται να ανέβει στα 36. Ταυτόχρονα, η μέση ηλικία θανάτου αυξήθηκε από τα 69 στα 76 χρόνια και προβλέπεται να αγγίξει τα 82 μέχρι τα μέσα του αιώνα. Αυτό σημαίνει ότι όλο και περισσότεροι άνθρωποι θα ζουν περισσότερα χρόνια, αλλά και ότι οι κοινωνίες θα κληθούν να διαχειριστούν το βάρος των χρόνιων παθήσεων, από τις καρδιοπάθειες μέχρι τον διαβήτη και από τους καρκίνους μέχρι την άνοια.

Μια από τις πιο εντυπωσιακές διαπιστώσεις των επιστημονικών αναλύσεων είναι ότι ο παγκόσμιος δείκτης αδρών θανάτων (δηλαδή ο συνολικός αριθμός θανάτων ανά χίλια άτομα) έφτασε στο χαμηλότερο σημείο του στην ιστορία το 2019. Από εκεί και μετά, όμως, τα δεδομένα αλλάζουν: η γήρανση του πληθυσμού οδηγεί σε σταδιακή αύξηση αυτού του δείκτη. Με άλλα λόγια, δεν είναι ότι ξαφνικά οι άνθρωποι πεθαίνουν νωρίτερα· απλώς η αύξηση των ηλικιωμένων στον συνολικό πληθυσμό θα αυξήσει τους απόλυτους αριθμούς θανάτων.

Η εικόνα δεν είναι ίδια σε όλες τις περιοχές του πλανήτη. Σε χώρες όπως η Κίνα και η Ινδία οι βελτιώσεις συνεχίστηκαν με γοργούς ρυθμούς τις δύο τελευταίες δεκαετίες. Στην Υποσαχάρια Αφρική, τα κέρδη της δημόσιας υγείας υπήρξαν επίσης εμφανή, ιδιαίτερα στη μείωση της παιδικής θνησιμότητας και στη μάχη κατά του HIV/AIDS. Αντίθετα, στις Ηνωμένες Πολιτείες καταγράφηκε μια ανησυχητική τάση: οι θάνατοι σε μεσήλικες (15–49 και 50–69 ετών) όχι μόνο δεν μειώθηκαν, αλλά αυξήθηκαν. Παράγοντες όπως οι υπερδοσολογίες οπιοειδών, οι αυτοκτονίες και οι χρόνιες ασθένειες που σχετίζονται με τον τρόπο ζωής (παχυσαρκία) φαίνεται να ανατρέπουν την εικόνα της προόδου.

Ένα άλλο στοιχείο που ξεχωρίζει είναι η μεταβολή στις αιτίες θανάτου. Οι λεγόμενες «παραδοσιακές» ασθένειες –λοιμώξεις, παιδικά νοσήματα, επιπλοκές εγκυμοσύνης– έχουν υποχωρήσει εντυπωσιακά. Ο θάνατος από ιλαρά, φυματίωση ή επιπλοκές της γέννας είναι πολύ σπανιότερος απ’ ό,τι στο παρελθόν. Στη θέση τους, όμως, κυριαρχούν πλέον τα μη μεταδοτικά νοσήματα, όπως τα καρδιαγγειακά, τα εγκεφαλικά επεισόδια, οι κακοήθειες που σχετίζονται με το κάπνισμα και, πάνω απ’ όλα, ο σακχαρώδης διαβήτης. Ενώ σχεδόν όλες οι άλλες αιτίες θανάτου ακολουθούν πτωτική πορεία, ο διαβήτης αυξάνει σταθερά σε όλες τις περιοχές, με ιδιαίτερη ένταση στην Ινδία και την κεντρική και ανατολική Ευρώπη.

Τι σημαίνουν όλα αυτά για τις κοινωνίες μας; Πρώτον, ότι υπάρχει λόγος αισιοδοξίας: οι τεράστιες μειώσεις στη θνησιμότητα δείχνουν πως οι επενδύσεις στην υγεία αποδίδουν. Δεύτερον, ότι η δημογραφική αλλαγή είναι αναπόφευκτη και θα φέρει μεγάλες πιέσεις. Μέχρι το 2050, σχεδόν το 70% των θανάτων θα αφορά ανθρώπους άνω των 70 ετών. Αυτό μεταφράζεται σε αυξημένο κόστος για τα συστήματα υγείας, αλλά και σε μεγαλύτερη ανάγκη για φροντίδα μακράς διάρκειας. Τρίτον, ότι απαιτείται στόχευση: οι κυβερνήσεις και τα συστήματα υγείας πρέπει να εστιάσουν σε συγκεκριμένες παθήσεις που ευθύνονται για το μεγαλύτερο μέρος της ανισότητας στη ζωή και στην υγεία. Η καταπολέμηση των καρδιοπαθειών, του καρκίνου και κυρίως του σακχαρώδη διαβήτη είναι ίσως το πιο κρίσιμο στοίχημα των επόμενων δεκαετιών.

Μέσα σε όλα αυτά, οι κοινωνίες θα πρέπει να βρουν τρόπους να ισορροπήσουν. Η μείωση των γεννήσεων σημαίνει ότι οι νεότερες γενιές θα είναι λιγότερες, άρα και οι εργαζόμενοι που θα συνεισφέρουν στα δημόσια ταμεία. Την ίδια στιγμή, ο αριθμός των ηλικιωμένων που θα χρειάζονται συντάξεις και υπηρεσίες υγείας θα αυξάνεται. Το δημογραφικό αυτό «ψαλίδι» μπορεί να απειλήσει την κοινωνική συνοχή αν δεν ληφθούν μέτρα έγκαιρα. Συνοψίζοντας, σύμφωνα με αυτό το πολύ πρόσφατο άρθρο στο Lancet, το ταξίδι της παγκόσμιας υγείας από το 1970 έως το 2050 είναι μια ιστορία εντυπωσιακής προόδου αλλά και δύσκολων διλημμάτων. Η ιστορία της υγείας ως το 2050 δεν θα γραφτεί μόνο από τα νοσοκομεία και τα εμβόλια, αλλά και από τις πολιτικές αποφάσεις, τις κοινωνικές αλλαγές και τις προσωπικές μας επιλογές.

Πηγη: https://healthmag.gr/

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/

Ειδικοί του ΕΚΠΑ εξηγούν τι φέρνει στο φως μία πρόσφατη διεθνής μελέτη.

Τα τελευταία χρόνια η παχυσαρκία έχει αναδειχθεί σε έναν από τους πιο σημαντικούς κινδύνους για τη δημόσια υγεία, καθώς δεν συνδέεται μόνο με καρδιαγγειακά νοσήματα ή σακχαρώδη διαβήτη, αλλά και με διάφορες μορφές καρκίνου. Ανάμεσά τους βρίσκεται και το πολλαπλούν μυέλωμα, ένας καρκίνος του αίματος που επηρεάζει τα πλασματοκύτταρα του μυελού των οστών.

Η καθηγήτρια Θεραπευτικής – Επιδημιολογίας – Προληπτικής Ιατρικής, Παθολόγος (Θεραπευτική Κλινική Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Νοσοκομείο Αλεξάνδρα) Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, η βιολόγος Αλεξάνδρα Σταυροπούλου και o αιματολόγος Κωνσταντίνος Γιάννακας (Θεραπευτική Κλινική Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Νοσοκομείο Αλεξάνδρα) αναφέρουν ότι μια πρόσφατη διεθνής μελέτη, βασισμένη στα στοιχεία της έρευνας Global Burden of Disease 2021, φέρνει στο φως τον τρόπο με τον οποίο ο υψηλός δείκτης μάζας σώματος (τρόπος μέτρησης παχυσαρκίας) συμβάλλει στην εμφάνιση και την εξέλιξη αυτής της σπάνιας αλλά ιδιαίτερα σοβαρής ασθένειας.

Το πολλαπλούν μυέλωμα χαρακτηρίζεται από την ανεξέλεγκτη ανάπτυξη πλασματοκυττάρων, τα οποία υπό φυσιολογικές συνθήκες παράγουν αντισώματα και ενισχύουν την άμυνα του οργανισμού. Όταν αυτά τα κύτταρα μετατραπούν σε καρκινικά, μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές βλάβες στα οστά, να αποδυναμώσουν το ανοσοποιητικό σύστημα και να επιβαρύνουν τη νεφρική λειτουργία. Παρά την πρόοδο στη θεραπευτική αντιμετώπιση, η νόσος παραμένει δύσκολη και με υψηλά ποσοστά θνησιμότητας.

Οι επιστημονικές ενδείξεις των τελευταίων δεκαετιών συσχέτιζαν την παχυσαρκία με το πολλαπλούν μυέλωμα, καθώς η περίσσεια σωματικού λίπους οδηγεί σε χρόνια φλεγμονή, ορμονικές διαταραχές και μειωμένη λειτουργία του ανοσοποιητικού, όλα στοιχεία που ευνοούν την ανάπτυξη καρκινικών κυττάρων. Μέχρι σήμερα δεν υπήρχε σαφής εικόνα για το μέγεθος του προβλήματος σε παγκόσμιο επίπεδο.

Αυτή η νέα μελέτη, που δημοσιεύθηκε τον Αύγουστο του 2025 στο BMC Public Health από τους Yue Xie και συνεργάτες, έρχεται να καλύψει αυτό το κενό, αναλύοντας δεδομένα από 204 χώρες για την περίοδο 1990–2021 και κάνοντας προβολές έως το 2040. Μέσα σε τρεις δεκαετίες, οι θάνατοι από πολλαπλούν μυέλωμα που σχετίζονται με υψηλό δείκτη μάζας σώματος τριπλασιάστηκαν, από περίπου τρεις χιλιάδες το 1990 σε περισσότερους από εννιά χιλιάδες το 2021.

Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η αύξηση της απώλειας ετών ζωής λόγω αναπηρίας ή πρόωρου θανάτου, που από εβδομήντα δύο χιλιάδες έφτασαν σε πάνω από διακόσιες χιλιάδες την ίδια περίοδο. Αν και τα ποσοστά εμφανίζονται σχετικά χαμηλά όταν υπολογίζονται ανά εκατό χιλιάδες πληθυσμού, η σταθερή άνοδος καταδεικνύει μια ανησυχητική τάση που δύσκολα μπορεί να ανακοπεί χωρίς συντονισμένες παρεμβάσεις.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι οι άνδρες κινδυνεύουν περισσότερο από τις γυναίκες, ενώ οι μεγαλύτερες ηλικίες πλήττονται δυσανάλογα, με κορύφωση μετά τα ενενήντα έτη. Οι ανεπτυγμένες χώρες της Δυτικής Ευρώπης και της Βόρειας Αμερικής καταγράφουν το υψηλότερο φορτίο νόσου, γεγονός που συνδέεται τόσο με τα υψηλά ποσοστά παχυσαρκίας όσο και με το αυξημένο προσδόκιμο ζωής.

Ωστόσο, η πιο ραγδαία αύξηση παρατηρείται σε χώρες μεσαίου και χαμηλού εισοδήματος, όπως στην Ανατολική και Νότια Ασία, όπου οι αλλαγές στον τρόπο ζωής και στη διατροφή οδηγούν σε γρήγορη εξάπλωση της παχυσαρκίας. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Κίνα βρίσκονται στην κορυφή της λίστας σε απόλυτο αριθμό θανάτων, συγκεντρώνοντας από κοινού σχεδόν το ένα τρίτο του παγκόσμιου φορτίου.

Η εικόνα αυτή δεν αποτελεί απλώς στατιστική αποτύπωση, αλλά αναδεικνύει την παχυσαρκία ως έναν παράγοντα που τροφοδοτεί σοβαρές μορφές καρκίνου. Το πολλαπλούν μυέλωμα, αν και δεν είναι από τους πιο συχνούς καρκίνους, γίνεται ολοένα και πιο συχνό όσο αυξάνονται τα ποσοστά υπέρβαρου και παχυσαρκίας.

Η έρευνα τονίζει ότι η διατήρηση υγιούς σωματικού βάρους αποτελεί βασικό «όπλο» και κατά του πολλαπλού μυελώματος. Η ισορροπημένη διατροφή, η τακτική σωματική άσκηση και η αποφυγή καθιστικού τρόπου ζωής μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο. Η ενημέρωση του κοινού για τις συνέπειες της παχυσαρκίας, η ενίσχυση πολιτικών που διευκολύνουν την πρόσβαση σε υγιεινά τρόφιμα και η στήριξη των κοινωνικά ευάλωτων ομάδων είναι απαραίτητες προϋποθέσεις για να ανακοπεί η ανησυχητική αυτή τάση. Ιδιαίτερη έμφαση πρέπει να δοθεί στους ηλικιωμένους και στους άνδρες, που αποτελούν τις ομάδες υψηλότερου κινδύνου.

Η μελέτη για το παγκόσμιο φορτίο του πολλαπλού μυελώματος που αποδίδεται στον υψηλό δείκτη μάζας σώματος λειτουργεί ως προειδοποίηση για το πού μπορεί να οδηγήσει η παγκόσμια «επιδημία» παχυσαρκίας. Η υγεία μας δεν εξαρτάται αποκλειστικά από τη γενετική ή την τύχη, αλλά και από τις συλλογικές και ατομικές επιλογές μας. Επενδύοντας στην πρόληψη, μπορούμε να μειώσουμε τον κίνδυνο όχι μόνο για τις πιο γνωστές παθήσεις, όπως η καρδιοπάθεια ή ο διαβήτης, αλλά και για καρκίνους που μέχρι πρόσφατα δεν συνδέονταν ευρέως με τον τρόπο ζωής. Η μάχη κατά της παχυσαρκίας είναι ταυτόχρονα μάχη για καλύτερη ποιότητα ζωής, μεγαλύτερη διάρκεια ζωής και δικαιότερη πρόσβαση σε υγειονομική φροντίδα για όλους.

Πηγές:
ΕΚΠΑ

Πηγη: https://www.iatronet.gr/