Β. Βιλδιρίδη : Ποιους τομείς μεταμορφώνει ο ψηφιακός μετασχηματισμός στο σύστημα Υγείας

Λίλιαν – Βενετία Βιλδιρίδη

Γενική Γραμματέας Υπηρεσιών Υγείας

 

Η υλοποίηση ρεαλιστικών και εφαρμόσιμων δράσεων για τον ψηφιακό μετασχηματισμό της χώρας συνιστά αναπόσπαστο τμήμα της στρατηγικής του υπουργείου Υγείας για την παροχή αναβαθμισμένων εμπειριών προς τον πολίτη, με κύρια χαρακτηριστικά την εξατομίκευση, την άνεση, την ταχύτητα και την αμεσότητα στην παροχή υπηρεσιών. Πρόκειται για μια συντονισμένη προσπάθεια, της οποίας οι βάσεις τέθηκαν την περίοδο της πανδημίας και συνεχίζεται αδιάλειπτα έως σήμερα -και μάλιστα με εντατικότατους ρυθμούς.

Ειδικότερα, για την ενίσχυση της ψηφιακής ωριμότητας της χώρας μας, έχουν ήδη υλοποιηθεί σημαντικά έργα. Ιδιαίτερη μνεία είναι απαραίτητο να γίνει στην εφαρμογή για κινητές συσκευές «MyHealth» και στην υπηρεσία «Ηλεκτρονικό Ραντεβού» (eΡαντεβού), η πρόσβαση στην οποία εξασφαλίζεται μέσω του gov.gr για το κλείσιμο ραντεβού σε μονάδες Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας (ΠΦΥ). Ακόμη, η λειτουργία του Συστήματος Επιχειρηματικής Ευφυΐας BI Health καθιστά εφικτή τη συλλογή συγκεντρωτικών δεδομένων (λειτουργικά και οικονομικά στοιχεία) των νοσοκομείων σε μηνιαία βάση.

Βεβαίως, από το πλαίσιο αυτό δεν μπορεί να λείπει η τηλεϊατρική. Η 2η ΥΠΕ αποτέλεσε την πρώτη Υγειονομική Περιφέρεια, όπου αναπτύχθηκαν σταθμοί τηλεϊατρικής, σε μια προσπάθεια να καλυφθούν οι ανάγκες της νησιωτικής Ελλάδας.

Προσεχώς αναμένεται να ολοκληρωθούν εμβληματικά έργα που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Συγκεκριμένα, έχει ήδη ξεκινήσει η υλοποίηση του Εθνικού Δικτύου Τηλεϊατρικής (ΕΔΙΤ), το οποίο θα έχει ολοκληρωθεί έως το 2025. Με την ολοκλήρωσή του θα έχουν δημιουργηθεί στο σύνολο των Υγειονομικών Περιφερειών της χώρας: 305 νέοι Σταθμοί Τηλεϊατρικής Ιατρού Ασθενούς (ΣΤΙΑ), 35 νέοι Σταθμοί Τηλεϊατρικής Ιατρού Συμβούλου (ΣΤΙΣ), 5 Εκπαιδευτικοί Σταθμοί, 3.000 Σταθμοί Κατ’ Οίκον Περίθαλψης (ΣΚΟΠ), 3 νέα Περιφερειακά Κέντρα Ελέγχου και 1 Κέντρο Παρακολούθησης και Ελέγχου στο Υπουργείο Υγείας. Επίσης, σημαντικά οφέλη θα προκύψουν από την υλοποίηση του Εθνικού Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας, που θα αξιοποιεί τις δυνατότητες της μηχανικής μάθησης και της τεχνητής νοημοσύνης.

Συμπληρωματικά, ισχυρό ψηφιακό αποτύπωμα αναμένεται να αφήσει το Ψηφιακό Πρόγραμμα Φροντίδας Ογκολογικών Ασθενών. Το εν λόγω Πρόγραμμα θα περιλαμβάνει το Εθνικό Μητρώο Νεοπλασματικών Νοσημάτων, στο οποίο θα συγκεντρώνεται το σύνολο των πληροφοριών που είναι απαραίτητες για την παρακολούθηση των βασικών επιδημιολογικών δεικτών της νόσου. Επίσης, σε 12 νοσοκομεία θα εγκατασταθεί Ογκολογικό – Αιματολογικό Πληροφοριακό Σύστημα που θα εστιάζει στη διαχείριση των αντινεοπλασματικών θεραπειών (χημειοθεραπειών, ανοσοθεραπειών κ.λπ.) και θα δημιουργηθούν εφαρμογές για την υποστήριξη των ασθενών (πρόγραμμα θεραπείας, επικοινωνία με το θεράποντα κ.λπ.).

Τέλος, στο πλαίσιο του Προγράμματος προβλέπεται διακριτό υποσύστημα τεχνητής νοημοσύνης για την έγκαιρη διάγνωση, την εμπεριστατωμένη πρόταση θεραπείας και την ευρύτερη υποστήριξη κατά τη λήψη κλινικών αποφάσεων.

Επίσης, έχει σχεδιαστεί η αναβάθμιση της ψηφιακής ετοιμότητας των νοσοκομείων, η οποία περιλαμβάνει παρεμβάσεις σε υποδομές και πληροφοριακά συστήματα και την ανάπτυξη προηγμένων υπηρεσιών Health Data AI (predictive analytics, εφαρμογή μεθόδων μηχανικής μάθησης κ.λπ.) για επιλεγμένα νοσοκομεία. Συγχρόνως, προβλέπεται η ανάπτυξη πληροφοριακού συστήματος ενημέρωσης των πολιτών για τα εφημερεύοντα νοσοκομεία. Ακόμη, αναμένεται να υλοποιηθούν οριζόντιες παρεμβάσεις ψηφιακού μετασχηματισμού σε εποπτευόμενους φορείς του Υπουργείου Υγείας, όπως στις ΥΠΕ, την ΕΚΑΠΥ, τον ΕΟΦ και το ΕΚΑΒ.

Τέλος, στο πλαίσιο του «Ε.Π. Μεταρρύθμιση Δημοσίου Τομέα, ΕΣΠΑ 2014-2020», περιλαμβάνεται η εγκατάσταση συστημάτων RIS/PACS και απομαγνητοφώνησης ιατρικών πράξεων και γνωματεύσεων στα δημόσια νοσοκομεία και τις δομές ΠΦΥ της χώρας, που περιλαμβάνει την ενσωμάτωση των απεικονιστικών εξετάσεων στον φάκελο υγείας του ασθενή και την αποθήκευσή τους σε κεντρικό αποθετήριο. Το έργο αναμένεται να ολοκληρωθεί τον Ιανουάριο του 2025 στα νοσοκομεία των 7 Υγειονομικών Περιφερειών, στα οποία έχει ήδη εγκατασταθεί ο ανάλογος εξοπλισμός και το ανάλογο λογισμικό. Επίσης, ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη η εκπαίδευση των εμπλεκομένων υπαλλήλων των νοσοκομείων.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Το πρώτο ποντίκι με πλήρως λειτουργικό ανθρώπινο ανοσοποιητικό [μελέτη]

Μια σημαντική ανακάλυψη για τη βιοϊατρική έρευνα υπόσχεται νέες γνώσεις για την ανάπτυξη της ανοσοθεραπείας και τη μοντελοποίηση ασθενειών.

Επιστήμονες στο Κέντρο Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου του Τέξας δημιούργησαν ένα εξανθρωπισμένο μοντέλο ποντικιού με ανθρώπινο ανοσοποιητικό σύστημα και μικροβίωμα του εντέρου που μοιάζει με άνθρωπινο και μπορεί να έχει συγκεκριμένες αποκρίσεις αντισωμάτων.

Επικεφαλής των επιστημόνων ήταν ο Paolo Casali, MD, καθηγητής Ashbel Smith του Πανεπιστημίου του Τέξας. Ο Casali έχει πέντε δεκαετίες βιοϊατρικής ερευνητικής εμπειρίας στην ανοσολογία και τη μικροβιολογία και είναι κορυφαίος ερευνητής στη μοριακή γενετική και την επιγενετική της απόκρισης αντισωμάτων.

Ο στόχος του πολυετούς έργου, που εμφανίζεται στο τεύχος Αυγούστου 2024 του Nature Immunology, ήταν να ξεπεραστούν οι περιορισμοί των διαθέσιμων ανθρώπινων μοντέλων σε έμβιο οργανισμό (in vivo), δημιουργώντας ένα εξανθρωπισμένο ποντίκι με ένα πλήρως ανεπτυγμένο και λειτουργικό ανθρώπινο ανοσοποιητικό σύστημα.

Τα ποντίκια χρησιμοποιούνται ευρέως στη βιολογική και βιοϊατρική έρευνα επειδή είναι μικρά, εύκολα στο χειρισμό, μοιράζονται πολλά ανοσολογικά στοιχεία και βιολογικές ιδιότητες με τον άνθρωπο και τροποποιούνται εύκολα γενετικά.

Τα περισσότερα από τα 1.600 γονίδια ποντικιού, ωστόσο, δεν συμφωνούν με τα ανθρώπινα ισοδύναμά τους, με αποτέλεσμα να υπάρχουν αποκλίσεις ή ανεπάρκειες σε σχέση με τις ανοσολογικές αποκρίσεις. Αυτό κατέστησε αναγκαία την ύπαρξη ενός “εξανθρωπισμένου” μοντέλου, το οποίο αναπαράγει πιστά τις ανθρώπινες ανοσολογικές αποκρίσεις.

Τα πρώτα εξανθρωπισμένα ποντίκια δημιουργήθηκαν τη δεκαετία του 1980 για να μοντελοποιήσουν τη μόλυνση από τον ιό HIV και την ανθρώπινη ανοσοαπόκριση στον ιό του AIDS.

Τα μοντέλα αυτά, ωστόσο, δεν αναπτύσσουν ένα πλήρως λειτουργικό ανθρώπινο ανοσοποιητικό σύστημα, έχουν σύντομη διάρκεια ζωής και δε δημιουργούν αποτελεσματικές ανοσολογικές αποκρίσεις. Αυτό τα καθιστά ακατάλληλα για ανάπτυξη in vivo ανθρώπινων ανοσοθεραπειών, μοντελοποίηση ανθρώπινων ασθενειών ή ανάπτυξη ανθρώπινων εμβολίων.

Η ομάδα του Casali ξεκίνησε με την έγχυση ανθρώπινων βλαστοκυττάρων σε ανοσοανεπαρκή ποντίκια. Μετά από μερικές εβδομάδες, τα ποντίκια ρυθμίστηκαν ορμονικά με 17b-οιστραδιόλη (Ε2), την πιο ισχυρή και άφθονη μορφή οιστρογόνου στο σώμα.

Τα εξανθρωπισμένα ποντίκια, που ονομάζονται TruHuX διαθέτουν ένα πλήρως ανεπτυγμένο και πλήρως λειτουργικό ανθρώπινο ανοσοποιητικό σύστημα, συμπεριλαμβανομένων λεμφαδένων, βλαστικών κέντρων, ανθρώπινων επιθηλιακών κυττάρων θύμου, ανθρώπινων Τ και Β λεμφοκυττάρων, λεμφοκυττάρων Β μνήμης και κύτταρα πλάσματος, που παράγουν εξαιρετικά ειδικά αντισώματα και αυτοαντισώματα πανομοιότυπα με αυτά των ανθρώπων.

Εμφανίζουν ώριμες αποκρίσεις εξουδετερωτικών αντισωμάτων στον ιό της Salmonella Typhimurium και στον κορωνοϊό. Μπορούν, επίσης, να αναπτύξουν πλήρη αυτοανοσία συστημικού λύκου μετά από ένεση pristane, ένα έλαιο που προκαλεί μια φλεγμονώδη απόκριση.

 

 

Πηγή: https://www.iatronet.gr/

Mειώνεται ο κίνδυνος καρκίνου του πνεύμονα σε μεγάλη ηλικία [μελέτη]

Νέα ερευνητικά αποτελέσματα σε ποντίκια δείχνουν ότι συγκεκριμένα γονίδια, τα προϊόντα των οποίων επηρεάζουν το μεταβολισμό του σιδήρου ή κωδικοποιούν, μεταξύ άλλων, πρωτεΐνες καταστολής όγκων, μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο ανάπτυξης όγκων στα πνευμονικά κύτταρα των ηλικιωμένων ζώων.

Οι αλλαγές που σχετίζονται με την ηλικία στους ιστούς θα μπορούσαν να αναστείλουν την ανάπτυξη όγκων. Σε δύο νέες μελέτες, ηλικιωμένα ποντίκια παρουσίασαν μικρότερο φορτίο όγκων από τα νεότερα ποντίκια.

Γενικά θεωρείται ότι η γήρανση είναι ένας από τους σχετικούς κινδύνους για την ανάπτυξη όγκων, καθώς ο καρκίνος αναπτύσσεται συνήθως μέσω της συσσώρευσης μεταλλάξεων με την πάροδο του χρόνου και της εξασθένησης του ανοσοποιητικού συστήματος.

Ωστόσο, δύο νέες μελέτες, και οι δύο από τις οποίες δεν έχουν ακόμη αξιολογηθεί τελεσίδικα, υποδηλώνουν ότι αυτό δεν ισχύει πάντα. Εδώ, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι αλλαγές σε παλαιότερους ιστούς, όπως η αύξηση του ουλώδους ιστού και η μειωμένη κυτταρική αναγέννηση, μπορούν να δημιουργήσουν ένα περιβάλλον που ευνοεί λιγότερο την ανάπτυξη όγκων.

Στην πρώτη μελέτη, οι ερευνητές, με επικεφαλής την Emily G. Shuldiner από το Τμήμα Βιολογίας του Πανεπιστημίου του Στάνφορντ, διερεύνησαν τη σχέση μεταξύ γήρανσης και ανάπτυξης καρκίνου του πνεύμονα. Χρησιμοποίησαν γενετικά τροποποιημένα ποντίκια ως μοντέλα για ανθρώπινα καρκινώματα του πνεύμονα.

Οι ερευνητές κατάφεραν να δείξουν ότι η γήρανση κατέστειλε την ανάπτυξη και την αύξηση των όγκων του πνεύμονα που καθοδηγούνται από το KRAS στα ποντίκια αυτά.

Τα μεγαλύτερα σε ηλικία ποντίκια (20 έως 21 μηνών) είχαν σημαντικά χαμηλότερο φορτίο όγκων και μικρότερα μεγέθη όγκων σε σύγκριση με τα νεότερα ποντίκια (ηλικίας τεσσάρων έως έξι μηνών).

Οι ερευνητές το αποδίδουν αυτό στο γεγονός ότι η λειτουργικότητα αρκετών ογκοκατασταλτικών γονιδίων μειώνεται με την αύξηση της ηλικίας. Αυτά τα ογκοκατασταλτικά γονίδια περιλαμβάνουν τα PTEN, p53 και Nf1, ενώ άλλα ογκοκατασταλτικά γονίδια, συμπεριλαμβανομένων των Setd2 και Rbm10, δεν εμφανίζουν αυτή την επίδραση της γήρανσης.

Χρησιμοποιώντας αναλύσεις μεταγραφώματος ενός κυττάρου, οι ερευνητές κατάφεραν να δείξουν ότι τα νεοπλασματικά κύτταρα σε ηλικιωμένα ποντίκια παρουσιάζουν πολυάριθμες αλλαγές που σχετίζονται με την ηλικία και οι οποίες προφανώς διατηρούνται ακόμη και κατά τη διάρκεια του ογκογόνου μετασχηματισμού. Για παράδειγμα, η εξασθένηση της δραστηριότητας του PTEN στα καρκινικά κύτταρα αποδείχθηκε χαρακτηριστικό γνώρισμα της γήρανσης.

Οι αναλύσεις μονοπατιών παρείχαν επίσης ενδείξεις ότι η σχετιζόμενη με την ηλικία μείωση της σηματοδότησης της MAPK στα ηλικιωμένα καρκινικά κύτταρα μπορεί να συμβάλλει στον βραδύτερο πολλαπλασιασμό των όγκων και στη χαμηλότερη καρκινογένεση.

Η μελέτη υποστηρίζει την υπόθεση ότι η μείωση της επίπτωσης του καρκίνου στους πολύ ηλικιωμένους μπορεί να οφείλεται σε ένα είδος εξουδετέρωσης των επιδράσεων της συσσώρευσης μεταλλάξεων που προάγουν τον καρκίνο και των ογκοκατασταλτικών επιδράσεων της γήρανσης.

Μείωση των όγκων λόγω της σχετιζόμενης με την ηλικία απώλειας των καρκινικών βλαστικών κυττάρων
Σε μια δεύτερη μελέτη, μια ερευνητική ομάδα με επικεφαλής τον Δ.ρ Xueqian Zhuang από το Κέντρο Καρκίνου Memorial Sloan Kettering της Νέας Υόρκης διερεύνησε τον τρόπο με τον οποίο η γήρανση επηρεάζει την ανάπτυξη και την εξέλιξη του καρκίνου του πνεύμονα, ιδίως του αδενοκαρκινώματος του πνεύμονα (LUAD).

Χρησιμοποίησαν επίσης γενετικά τροποποιημένα μοντέλα ποντικών. Διαπίστωσαν ότι η γήρανση καταστέλλει την ανάπτυξη όγκων, αλλά με διαφορετικό μηχανισμό. Οι μελέτες τους παρέχουν ενδείξεις ότι μειώνεται ο πληθυσμός των βλαστικών κυττάρων των κυψελιδικών κυττάρων, τα λεγόμενα κύτταρα ΑΤ2, τα οποία θεωρούνται τα πρωτογενή κύτταρα προέλευσης του LUAD.

Ένας λόγος για το αποτέλεσμα αυτό φαίνεται να είναι ότι η υπομεθυλίωση του DNA που σχετίζεται με την ηλικία οδηγεί στην επαγωγή του μεταγραφικού παράγοντα NUPR1 (πυρηνική πρωτεΐνη 1). Ο NUPR1 είναι ένας μεταγραφικός παράγοντας που προκαλείται από το στρες και θεωρείται οδηγός της αντίστασης στη φερρόπτωση. Η φερρόπτωση είναι μια μορφή κυτταρικού θανάτου που εξαρτάται από το σίδηρο.

Η επαγωγή της NUPR1 αυξάνει την έκφραση της πρωτεΐνης LCN2. Αυτό οδηγεί σε λειτουργική ανεπάρκεια σιδήρου στα γερασμένα κύτταρα και έτσι μειώνει τον σιδηροπρωκτικό κυτταρικό θάνατο. Από την άλλη πλευρά, η λειτουργική ανεπάρκεια σιδήρου οδηγεί στην υποβάθμιση των βλαστικών κυττάρων, η οποία καταστέλλει το καρκινικό δυναμικό τους.

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Αντισώματα κατά του δηλητηρίου της μαύρης χήρας

Τι  αναφέρει σε ανακοίνωσή του το τεχνικό πανεπιστήμιο του Braunschweig.

“Latrodectus tredecimguttatus” είναι η λατινική ονομασία της ευρωπαϊκής αράχνης μαύρη χήρα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι αντιοροί που παράγονται σε άλογα χρησιμοποιούνται μετά από δάγκωμα από τη δηλητηριώδη αράχνη.

Οι ερευνητές έχουν πλέον αναπτύξει ανθρώπινα ανασυνδυασμένα αντισώματα που παράγονται από κυτταρικές σειρές. Αυτά θα μπορούσαν μια μέρα να αποτελέσουν εναλλακτική λύση στην πράξη και να μειώσουν τα πειράματα σε ζώα.

Η ευρωπαϊκή μαύρη χήρα ζει, στην περιοχή της Μεσογείου. Όταν δαγκώνει, το ζώο εγχέει ένα μείγμα τοξινών στο θύμα. Μία από τις νευροτοξίνες του δηλητηρίου, η α-λατροτοξίνη, είναι επίσης επικίνδυνη για τον άνθρωπο.

Η ασθένεια που προκαλεί, γνωστή ως λατροδεκτισμός, μπορεί να προκαλέσει έντονο και επίμονο πόνο και να οδηγήσει σε μυϊκή δυσκαμψία, αναπνευστικές επιπλοκές και καρδιακά προβλήματα.

Μετά από ένα δάγκωμα, υπάρχουν διαθέσιμοι αντιοροί ζωικής προέλευσης. Αυτοί παράγονται συνήθως στα άλογα.

Ωστόσο, καθώς ο λατροδεκτισμός μπορεί να είναι εξαιρετικά επώδυνος, αλλά σπάνια θανατηφόρος, η χρήση του αντινύσματος είναι αμφιλεγόμενη και δεν αντιμετωπίζεται κάθε ασθενής.

Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι οι οροί των αλόγων μπορούν επίσης να προκαλέσουν σοβαρές αλλεργικές παρενέργειες, συμπεριλαμβανομένου του αναφυλακτικού σοκ.

Καταβάλλονται επίσης προσπάθειες για τη μείωση του αριθμού των πειραμάτων σε ζώα που απαιτούνται για την παραγωγή αντιορών.

Τα ανθρώπινα ανασυνδυασμένα αντισώματα που παράγονται από κυτταρικές σειρές θα βοηθούσαν να αποφευχθούν και τα δύο μειονεκτήματα – τόσο οι παρενέργειες για τους ασθενείς όσο και τα πειράματα σε ζώα.

Tο Τεχνικό Πανεπιστήμιο του Braunschweig αναφέρει σε ανακοίνωσή του για την ανάπτυξη ανθρώπινων αντισωμάτων που εξουδετερώνουν το δηλητήριο της αράχνης. Τα αποτελέσματα της ερευνητικής εργασίας έχουν δημοσιευθεί στο επιστημονικό περιοδικό “Frontiers in Immunology”.

Σε ένα ερευνητικό έργο, δημιουργήθηκαν αρχικά ανθρώπινα ανασυνδυασμένα αντισώματα με τη χρήση του phage display αντισωμάτων, μιας μεθόδου επιλογής αντισωμάτων σε δοκιμαστικό σωλήνα. Αυτά μπορούν να εξουδετερώσουν την α-λατροτοξίνη. Η αποτελεσματικότητα των αντισωμάτων έναντι της τοξίνης επιβεβαιώθηκε σε διάφορες δοκιμές με βάση κύτταρα.

Τα αντισώματα που αναπτύχθηκαν είναι πιθανοί υποψήφιοι για την ανάπτυξη ενός φαρμάκου που θα μπορούσε να αντικαταστήσει τους ορούς αλόγων στη θεραπεία του τσιμπήματος μαύρης χήρας, αναφέρεται σε ανακοίνωση του πανεπιστημίου.

Τα αντισώματα θα μπορούσαν επίσης να χρησιμοποιηθούν για διαγνωστικά τεστ, καθώς επί του παρόντος δεν υπάρχει 100% μέθοδος για την ανίχνευση του λατροδεκτισμού.

Πηγές:
Frontiers in Immunology

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Roche: Η Ελλάδα πρέπει να επανεξετάσει κανόνες όπως το «5/11» στη διαδικασία ΗΤΑ

Για αποτελεσματικότερη πρόσβαση στην καινοτομία
«Η Ελλάδα πρέπει να επανεξετάσει τη διαδικασία πρόσβασης στην καινοτομία
από το horizon scanning έως την διαδικασία Αξιολόγησης Τεχνολογιών Υγείας και τις αποφάσεις αποζημίωσης, για να διασφαλίσει ότι η καινοτομία εισέρχεται γρήγορα στη χώρα και με βιώσιμο τρόπο» δήλωσε ο Ansgar Hebborn, Head Access Policy Affairs Europe της Roche, μιλώντας στο πάνελ “Paving the Way to Innovation in Care”, στο πλαίσιο του 28th Annual Economist Government Roundtable. Αναλυτικότερα, ο Ansgar Hebborn τόνισε ότι: «Ο μηχανισμός Αξιολόγησης Τεχνολογιών Υγείας της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα δώσει στην Ελλάδα τη δυνατότητα να λαμβάνει αποφάσεις σχετικά με την πρόσβαση των ασθενών σε καινοτόμα φάρμακα το συντομότερο δυνατό. Αλλά για να επωφεληθεί από αυτή τη νέα διαδικασία, η Ελλάδα πρέπει να επανεξετάσει σοβαρά κανόνες όπως το «5/11» που επιβραδύνουν σημαντικά την είσοδο καινοτόμων φαρμάκων στη χώρα. Ταυτόχρονα, οι διαπραγματεύσεις για τις νέες θεραπείες βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στο επίπεδο του clawback του περασμένου έτους και όχι στην αξία που προσφέρει ένα νέο φάρμακο στους ασθενείς και την κοινωνία. Αυτό δημιουργεί ένα περιβάλλον που δεν είναι ελκυστικό για την καινοτομία, επιβραδύνει την είσοδό της και στέλνει παραπλανητικά μηνύματα για όσους αναζητούν την καινοτομία του αύριο. Η Ελλάδα πρέπει να επανεξετάσει τη διαδικασία πρόσβασης στην καινοτομία (από το horizon scanning έως την διαδικασία αξιολόγησης της επιτροπής ΗΤΑ και τις αποφάσεις αποζημίωσης)».

 

Πηγη:HealthDaily

Υπάρχει εποχικότητα στη νόσηση από κορονοϊό σύμφωνα με το CDC

Δεκέμβριος-Ιανουάριος και Ιούλιος-Αύγουστος
Η δραστηριότητα της νόσησης από COVID-19 τείνει να παρουσιάζει κάποια
διακύμανση ανάλογα με τις εποχές, σύμφωνα με το CDC. Η Παθολόγος, Καθηγήτρια Επιδημιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ Θεοδώρα Ψαλτοπούλου και η Βιολόγος Παναγιώτα Ζαχαράκη συνοψίζουν τα κυριότερα δεδομένα. Στοιχεία από τα τέσσερα χρόνια κρουσμάτων COVID, νοσηλείας και θανάτων δείχνουν ότι o COVID-19 έχει χειμερινές αιχμές (πιο πρόσφατα στα τέλη Δεκεμβρίου 2023 και αρχές Ιανουαρίου 2024), αλλά και καλοκαιρινές αιχμές (πιο πρόσφατα τον Ιούλιο και τον Αύγουστο του 2023). Ενώ η γρίπη και ο αναπνευστικός συγκυτιακός ιός (RSV) έχουν μια γενικά καθορισμένη εποχικότητα φθινοπώρου-χειμώνα και κυκλοφορούν σε χαμηλά επίπεδα το καλοκαίρι, σημαντική δραστηριότητα COVID εμφανίζεται και σε άλλες περιόδους του έτους. Αυτή η κατανόηση της εποχικότητας βοηθά στην καλύτερη προσαρμογή των στρατηγικών πρόληψης και των συστάσεων για τη δημόσια υγεία, την προετοιμασία του συστήματος υγειονομικής περίθαλψης και την κατανομή των πόρων. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό, επειδή η χειμερινή αιχμή τείνει να επικαλύπτεται με εκείνες για τη γρίπη, τον RSV και πολλούς άλλους ιούς. Η λήψη ενός επικαιροποιημένου εμβολίου για τον COVID-19 το φθινόπωρο μπορεί να βοηθήσει στην καλύτερη προστασία κατά τη χειμερινή αιχμή. Η Συμβουλευτική Επιτροπή για τις Πρακτικές Εμβολιασμού (ACIP) του CDC συνεδρίασε στις 27 Ιουνίου και συνέστησε στα άτομα ηλικίας άνω των 6 μηνών να λάβουν τα εμβόλια 2024–2025 για τον COVID-19 όταν γίνουν διαθέσιμα αυτό το φθινόπωρο. Ο Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ επέλεξε πρόσφατα στελέχη για το εμβόλιο με βάση τις τρέχουσες κυκλοφορούσες υποπαραλλαγές. Αυτές οι νέες υποπαραλλαγές επηρεάζουν τα μοτίβα δραστηριότητας του COVID-19, αφού γενικά η εμφάνιση νέων υποπαραλλαγών έχει συσχετιστεί με αύξηση του μεγέθους των χειμερινών αιχμών και εμφάνιση πρόσθετων κορυφών σε άλλες εποχές του έτους. Κατά τη διάρκεια της πανδημίας, νέες υποπαραλλαγές, όπως η Delta και η Omicron, συνέβαλαν σε αρκετές κορυφές. Ειδικότερα, αρκετές αξιοσημείωτες επιδημιολογικές αιχμές συσχετίστηκαν με την εμφάνιση νέων υποπαραλλαγών που επικράτησαν (>50%) το καλοκαίρι του 2021 (Δέλτα), το χειμώνα του 2022 (Omicron BA.1.1.529), το καλοκαίρι του 2022 (Omicron BA.5) και το χειμώνα του 2024 (Omicron BA.2.86). Τον περασμένο χειμώνα, ο COVID-19 κορυφώθηκε στις αρχές Ιανουαρίου, μειώθηκε ραγδαία τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο και μέχρι τον Μάιο του 2024 ήταν χαμηλότερος από κάθε άλλο σημείο, αρχίζοντας από τον Μάρτιο του 2020. Τις τελευταίες εβδομάδες, συστήματα επιτήρησης έχουν δείξει αυξήσεις στον COVID- 19 στις ΗΠΑ και Ευρώπη. Κατά τη διάρκεια των καλοκαιρινών μηνών είναι πιθανές εκτεταμένες καθώς και τοπικές αυξήσεις. Αν και δεν υπάρχει πανδημία κορωνοϊού, ο ιός αυτός εξακολουθεί να συνδέεται με εκατομμύρια νοσηλείες και χιλιάδες θανάτους παγκοσμίως και μπορεί να οδηγήσει σε μακροχρόνιο COVID. (σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα δεδομένα του Ιουνίου 2024 σε δημοσίευση στο JAMA, περίπου το 7% των Αμερικάνων διαγνώσθηκαν με μακροχρόνιο COVID). Η αύξηση αυτή οφείλεται κυρίως στα νέα χαρακτηριστικά των υποπαραλλαγών SARS-CoV-2 KP.3, LB.1 και KP.2.3, σύμφωνα με το διεθνές έγκριτο περιοδικό the Lancet.

 

Πηγη:HealthDaily

 

 

Ποιούς νέους οργανισμούς περιλαμβάνει το Σ/Ν για την ψυχιατρική μεταρρύθμιση

Αναρτήθηκε προς διαβούλευση
Αναρτήθηκε προς διαβούλευση το
Σχέδιο Νόμου του Υπουργείου Υγείας με αντικείμενο την ολοκλήρωση της Ψυχιατρικής Μεταρρύθμισης, που ξεκίνησε εδώ και 30 χρόνια με τον Ν.2716/1999. Η ψυχιατρική μεταρρύθμιση ολοκληρώνεται με την ανάπτυξη του Εθνικού Δικτύου Υπηρεσιών Ψυχικής Υγείας (ΕΔΥΨΥ), στο οποίο εντάσσεται το σύνολο των υπηρεσιών Ψυχικής Υγείας του ΕΣΥ και το οποίο διαρθρώνεται σε Περιφερειακά Δίκτυα υπαγόμενα στις Διοικήσεις των Υγειονομικών Περιφερειών υπό ενιαία υπηρεσιακή, ιατρική και νοσηλευτική Διεύθυνση. Ταυτόχρονα δημιουργείται ο Εθνικός Οργανισμός Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων (ΕΟΠΑΕ), στον οποίο εντάσσονται και λειτουργούν από κοινού, όλοι οι εγκεκριμένοι οργανισμοί και φορείς θεραπείας των εξαρτήσεων του δημοσίου τομέα, σε ένα ενιαίο και ολιστικό πλαίσιο οργάνωσης των παρεχόμενων υπηρεσιών.Νομοθετείται επί πλέον η δημιουργία ενός Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Θεραπευτικής Διαχείρισης των Ψυχικών Διαταραχών, το οποίο θα διευκολύνει την έγκαιρη πρόληψη και την ορθή πλοήγηση των ασθενών στις κατάλληλες υπηρεσίες. Το νέο νομοθετικό πλαίσιο επιδιώκει την βελτίωση και προαγωγή της ψυχικής
υγείας των πολιτών και την απρόσκοπτη
και ισότιμη πρόσβασή τους σε όλες τις αναγκαίες υπηρεσίες.

 

 

Πηγη:HeALTHdAILY

Οι ασθενείς με Long Covid μπορεί να εμφανίζουν σημάδια μη φυσιολογικής ενεργοποίησης των ανοσοποιητικών κυττάρων για χρόνια

Οι ασθενείς με μακροχρόνια συμπτώματα Covid (Long Covid) μπορεί να εμφανίζουν σημάδια μη φυσιολογικής ενεργοποίησης των ανοσοποιητικών κυττάρων σε πολλά όργανα και ιστούς, καθώς και υπολείμματα του ιού SARS-CoV-2 στο έντερο για χρόνια μετά τη μόλυνση, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύεται στο περιοδικό «Science Translational Medicine».

Ο Long Covid αναφέρεται σε μια μεγάλη ομάδα συμπτωμάτων που επιμένουν σε άτομα τα οποία έχουν αναρρώσει από Covid-19. Τα συμπτώματα αυτά κυμαίνονται από νευρολογικά προβλήματα και εγκεφαλική ομίχλη έως καρδιακές παθήσεις. Υπολογίζεται ότι έως και 18 εκατομμύρια άνθρωποι μπορεί να ζουν με τη διαταραχή αυτή στις ΗΠΑ. Ωστόσο, μέχρι σήμερα η αιτία του Long Covid παραμένει μυστήριο.

Στη συγκεκριμένη έρευνα συμμετείχαν 24 άτομα που υποβλήθηκαν σε τομογραφία PET σε όλο το σώμα τους. Οι συμμετέχοντες είχαν νοσήσει με Covid-19 από 27 έως 910 ημέρες πριν από την έρευνα. Όπως διαπιστώθηκε, οι ασθενείς που ανάρρωσαν παρουσίαζαν έντονα σημάδια ενεργοποιημένων Τ κυττάρων στο εγκεφαλικό στέλεχος, τον νωτιαίο μυελό, τους ιστούς της καρδιάς και των πνευμόνων και πολλά άλλα σημεία του σώματος. Επιπλέον, αυτή η ενεργοποίηση των κυττάρων συσχετίστηκε με τα μακροχρόνια συμπτώματα Covid. Για παράδειγμα, τα άτομα που ανέφεραν επίμονα προβλήματα στους πνεύμονες παρουσίαζαν ισχυρότερα σημάδια ανοσολογικής ενεργοποίησης στους πνεύμονες.

Τέλος, οι ερευνητές εξέτασαν δείγματα ιστού του παχέος εντέρου από πέντε άτομα με μακροχρόνια συμπτώματα Covid και παρατήρησαν υπολείμματα του ιού εντός των κυττάρων του εντέρου ακόμα και για δύο χρόνια.

«Συνολικά, οι παρατηρήσεις αυτές αμφισβητούν τη θεώρηση ότι ο Covid-19 είναι μια παροδική οξεία λοίμωξη», σημειώνει η ερευνητική ομάδα, από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Σαν Φρανσίσκο.

Σύνδεσμος για την επιστημονική δημοσίευση:

www.science.org/doi/10.1126/scitranslmed.adk3295

Μ.Κουζινοπούλου

Σ.Σ. Επισυνάπτεται φωτογραφία με την απεικόνιση του ανοσοποιητικού συστήματος μέσω PET, η οποία δείχνει αυξημένη ενεργοποίηση των Τ κυττάρων σε διάφορους ιστούς σε όλο το σώμα, έπειτα από μόλυνση με Covid-19. Credit: Henrich Laboratory, UCSF Division of Experimental Medicine

 

 

Πηγη: Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

«Πράσινη Βίβλος» και δίκτυα εμπειρογνωμοσύνης για τον καρκίνο μέσω του προγράμματος JANE EU

Η Κοινή Δράση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα Δίκτυα Εμπειρογνωμοσύνης για τον καρκίνο (JANE – EU Joint Action in Networks of Expertise on Cancer) βρίσκεται στο τελευταίο εξάμηνο των εργασιών της και στο πλαίσιο αυτό συντάσσεται η Πράσινη Βίβλος που αναμένεται να παραδοθεί στο τέλος Σεπτεμβρίου 2024.

Η Βίβλος θα περιγράφει διεξοδικά το πλαίσιο των δικτύων που πρόκειται να αναπτυχθούν, ενώ θα αναλύει τα κύρια ζητήματα που αφορούν την ολοκλήρωση της δικτύωσης μεταξύ της ΕΕ και των κρατών μελών, τη βιωσιμότητα της δικτύωσης, την αλληλεπίδραση της υγειονομικής περίθαλψης με την έρευνα, τη λειτουργική διασύνδεση της πληροφορικής με την τεχνητή νοημοσύνη και την εμπλοκή ασθενών.

Πρόσφατα, τα επιτεύγματα του προγράμματος JANE παρουσιάστηκαν σε μια ημερίδα του Health and Digital Executive Agency (HaDEA) στην Αθήνα στις 14 Μαΐου 2024, όπου δόθηκε έμφαση στις συνέργειες μεταξύ των Cluster 1 (Health) του Horizon Europe, EU4Health, Cancer Mission και αντίστοιχων προγραμμάτων, που στοχεύουν στη βελτίωση της καθημερινής ζωής των Ευρωπαίων πολιτών. Επιπλέον στις 3 Απριλίου 2024 πραγματοποιήθηκε διαδικτυακή συνάντηση των ελληνικών φορέων που συμμετέχουν στο JANE με σκοπό τον συντονισμό των εργασιών σε εθνικό επίπεδο και την εναρμόνισή τους με τους στόχους του προγράμματος.

Με βάση την εμπειρία και τα επιτεύγματα του προγράμματος JANE μέχρι στιγμής, εγκρίθηκε η συνέχεια της πρότασης (JANE-2) που θα ενσωματώσει και εδραιώσει περαιτέρω όλες τις τρέχουσες δραστηριότητες του JANE. Η πρόταση, που συντονίζεται επίσης από το Fondazione IRCCS, αναμένεται να ξεκινήσει τον Οκτώβριο του 2024, θα διαρκέσει τέσσερα χρόνια και θα περιλαμβάνει μια διευρυμένη κοινοπραξία 121 εταίρων από 30 χώρες σε όλη την Ευρώπη.

Τα «δίκτυα εμπειρογνωμοσύνης»

Το JANE-2 στοχεύει στην λειτουργία επτά «Δικτύων Εμπειρογνωμοσύνης» (NoEs) που έχουν ήδη ξεκινήσει στο πλαίσιο του τρέχοντος JANE και συγκεκριμένα αφορούν: καρκίνους με δυσμενή πρόγνωση, εξατομικευμένη πρωτογενή πρόληψη, επιβίωση, παρηγορητική φροντίδα, ομικές τεχνολογίες αιχμής, ιατρικούς πόρους υψηλής τεχνολογίας, καρκίνο σε εφήβους και νεαρούς ενήλικες. Αυτά τα δίκτυα θα πρέπει να παρέχουν υπηρεσίες στην ευρωπαϊκή ογκολογική κοινότητα, οι οποίες μπορεί να περιλαμβάνουν, αλλά δεν θα περιορίζονται, στα εξής:

  • οδηγίες κλινικής πράξης και γενικές συστάσεις για επαγγελματίες υγείας, ασθενείς, κοινό,
  • δράσεις ευαισθητοποίησης του κοινού και υποστήριξης των δικτύων,
  • μοντέλα οργάνωσης υγειονομικής περίθαλψης,
  • εκπαιδευτικές πρωτοβουλίες/εργαλεία για επαγγελματίες υγείας, ασθενείς, κοινό,
  • προσπάθειες για την προώθηση της έρευνας,
  • κριτήρια ποιότητας για μηχανισμούς διαπίστευσης και έγκρισης, και
  • εμπλοκή ασθενών.

Η απευθείας προσέγγιση των ασθενών

Η Πράσινη Βίβλος του JANE, συζητήθηκε και οριστικοποιήθηκε κατά τη διάρκεια συνάντησης στις 1-2 Ιουλίου στο Μιλάνο, και έθεσε τη βάση για την επιτυχή εφαρμογή του JANE-2. Τα δίκτυα εμπειρογνωμοσύνης θα πρέπει να είναι σε θέση να παρέχουν υπηρεσίες κυρίως σε παρόχους υγειονομικής περίθαλψης προσεγγίζοντας απευθείας τους ασθενείς. Αυτό σημαίνει επίσης ότι πρέπει να ενσωματώσουν επιπλέον, επιστημονικές και επαγγελματικές εταιρείες, ομάδες υποστήριξης ασθενών, ερευνητικά ινστιτούτα που ασχολούνται με τομείς που σχετίζονται με τον καρκίνο, όπως η αιτιολογία, η πρόληψη, η διάγνωση και η θεραπεία, τα οικονομικά της υγείας κ.λπ.

Το ευρύ φάσμα των πεδίων που θα αποτελέσουν το αντικείμενο των δικτύων εμπειρογνωμοσύνης (NoEs) στοχεύει σε συνέργειες με αντίστοιχα δίκτυα της ΕΕ όπως τα Comprehensive Cancer Infrastructure Networks (CCINs) και European Reference Networks (ERNs), όπως και επιστημονικές-επαγγελματικές εταιρείες σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο. Τα NoEs είναι μια προσπάθεια δημιουργίας ενός νέου είδους λειτουργικών δικτύων και η συμβολή τους στη διεύρυνση της δικτύωσης είναι μεγάλης σημασίας για την ευρωπαϊκή υγειονομική περίθαλψη και πολιτική. Το JANE σχεδίασε αυτά τα δίκτυα, το JANE-2 καλείται να τα οικοδομήσει!

 

 

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Παγκόσμια Ημέρα Αλλεργίας – “Ασπίδα” ο θηλασμός και η μη κατάχρηση απολυμαντικών

Αυξήθηκαν κατά 50% τα κρούσματα αλλεργικών αντιδράσεων τα τελευταία 30 χρόνια στην Ελλάδα. Ένας στους τρεις θα αναπτύξει κάποιου είδους αλλεργία στη ζωή του.

Η Παγκόσμια Ημέρα Αλλεργίας γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 8 Ιουλίου από το 2005, με πρωτοβουλία του Παγκόσμιου Οργανισμού Αλλεργιολογίας, με στόχο την ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με τις συνέπειες των αλλεργιών στην ανθρώπινη υγεία.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του Ιπποκράτειου Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης, το 22% του πληθυσμού σε παγκόσμιο επίπεδο πάσχει από κάποια μορφή αλλεργίας, ενώ οι αλλεργίες ευθύνονται άμεσα ή έμμεσα για τον θάνατο 180.000 ατόμων κάθε χρόνο, παγκοσμίως.

Τα στατιστικά στοιχεία για την Ελλάδα δείχνουν ότι:

  • Τα κρούσματα αλλεργικών αντιδράσεων αυξήθηκαν κατά 50% τα τελευταία 30 χρόνια
  • Ένας στους τρεις θα αναπτύξει κάποιου είδους αλλεργία κατά τη διάρκεια της ζωής του.

Αλλεργία είναι μια υπέρμετρη αντίδραση του ανοσοποιητικού μας συστήματος (αντίδραση υπερευαισθησίας) σε ουσία (αλλεργιογόνο που δεν προκαλεί αντίδραση στην πλειονότητα των ανθρώπων. Προϋποθέτει την ύπαρξη προγενέστερης έκθεσης (ευαισθητοποίηση) στο ίδιο αντιγόνο, που έχει επιφέρει την ανάπτυξη αντισωμάτων έναντι του συγκεκριμένου αλλεργιογόνου.

Υπάρχον ενδείξεις ότι παιδιά που έχουν θηλάσει, όπως και αυτά που έχουν μεγαλώσει σε μη «στείρο» περιβάλλον (μη υπερβολικής καθαριότητας) αναπτύσσουν λιγότερες υπερευαισθησίες τύπου I και IV. Κατά συνέπεια, μια μητέρα μπορεί να ωφελήσει το παιδί της με το να επιδιώξει τον θηλασμό του, την εξασφάλιση οικογενειακού περιβάλλοντος χωρίς καταχρήσεις απολυμαντικών και αποφυγής του κατ’ οίκον περιορισμού του.

Η Γ’ Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ του Ιπποκράτειου Γ. Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης λειτουργεί ΠαιδοΑλλεργιολογική Μονάδα και ειδικό Εξωτερικό Ιατρείο αντιμετώπισης παιδιών με προβλήματα αλλεργίας.
Ραντεβού με τα τακτικά εξωτερικά ιατρεία της κλινικής ηλεκτρονικά https://irantevou.ippokratio.gr/ ή τηλεφωνικά στο τηλ. 2310-892435.

Επικοινωνία με την Κλινική στο τηλ 231331-2485 και στον ιστότοπο https://pd3.gr.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/