Κατηγορία: Ενημέρωση

Είναι καιρός να υπερασπιστούμε την πρόληψη σε όλες τις πολιτικές μας στον τομέα της υγείας. Ανυπομονούμε να συνεχίσουμε τη συνεργασία μας με όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς για την εξάλειψη των καρκίνων που μπορούν να προληφθούν με εμβολιασμό στην Ευρώπη».

«Ευρώπη των Εμβολίων»: Η διεθνής οργάνωση «Ευρώπη των Εμβολίων» (Vaccines Europe) με ανακοίνωσή της χαιρετίζει τις συστάσεις του Συμβουλίου που συστάθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τους καρκίνους που προλαμβάνονται με εμβολιασμό. Η σύσταση του Συμβουλίου, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού σχεδίου για την καταπολέμηση του καρκίνου, αποσκοπεί στην αύξηση της κάλυψης του εμβολιασμού κατά ιών που μπορούν να οδηγήσουν σε καρκίνους των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV) και του ιού της ηπατίτιδας Β (HBV). Με την ενίσχυση της εμβολιαστικής κάλυψης, τα κράτη μέλη μπορούν να αποτρέψουν τους καρκίνους που προκαλούνται από αυτούς τους ιούς, να σώσουν ζωές και να μειώσουν τις πιέσεις στα συστήματα υγείας. Η σύσταση θα βοηθήσει επίσης τις χώρες να παρακολουθούν καλύτερα τα ποσοστά εμβολιαστικής κάλυψης, ώστε να εντοπίζουν τα σημεία στα οποία ενδέχεται να πρέπει να αντιμετωπιστούν τα κενά.

Ειδικότερα, το πλήρες κείμενο της ανακοίνωσης της οργάνωσης Vaccines Europe έχει ως εξής: «Χαιρετίζουμε τις συστάσεις του Συμβουλίου για τους καρκίνους που προλαμβάνονται με εμβολιασμό (VPC) που εγκρίθηκαν στις 21 Ιουνίου, οι οποίες βασίζονται στο Ευρωπαϊκό Σχέδιο για την καταπολέμηση του καρκίνου και αποτελούν το επόμενο βήμα προς την εξάλειψη των καρκίνων που προλαμβάνονται με εμβολιασμό στην Ευρώπη. “Η εξάλειψη των καρκίνων που προλαμβάνονται με εμβολιασμό στην Ευρώπη είναι ένας φιλόδοξος αλλά εφικτός στόχος. Είναι ζωτικής σημασίας να αξιοποιήσουμε την πρόοδο που έχει ήδη σημειωθεί και να συνεχίσουμε να εργαζόμαστε από κοινού γι’ αυτό καθ’ όλη τη διάρκεια της νέας θητείας”, δήλωσε η Sibilia Quilici, εκτελεστική διευθύντρια της Vaccines Europe. Για την επίτευξη αυτού του στόχου, είναι ζωτικής σημασίας η ύπαρξη ολοκληρωμένων και έγκαιρων δεδομένων για την τεκμηριωμένη λήψη αποφάσεων και πολιτικών. Υποστηρίζουμε πλήρως τη σημαντική έμφαση στα δεδομένα στις συστάσεις και την παροχή δεδομένων εμβολιασμού σε ψηφιακή, δομημένη και επαναχρησιμοποιήσιμη μορφή. Επιπλέον, όπως αποτυπώνεται στις συστάσεις, είναι ζωτικής σημασίας να δημιουργηθεί η απαιτούμενη υποδομή για να εξοπλιστούν τα κράτη μέλη της ΕΕ με τα εργαλεία για την εξάλειψη των καρκίνων που μπορούν να προληφθούν με εμβολιασμό.

Ένα τέτοιο σημαντικό εργαλείο θα ήταν τα επικαιροποιημένα μητρώα εμβολιασμού με βάση τον πληθυσμό, τα οποία θα παρείχαν πολύτιμες πληροφορίες σχετικά με την επίπτωση της λοίμωξης και του καρκίνου, καθώς και τα ποσοστά εμβολιαστικής κάλυψης κατά του HPV και του HBV σε όλους τους επιλέξιμους πληθυσμούς. Το 2020 υπήρχαν 4 εκατομμύρια νέα περιστατικά καρκίνου στην Ευρώπη – αλλά γνωρίζουμε ότι το 40% όλων των καρκίνων μπορεί να προληφθεί. Ο εμβολιασμός έχει αποδειχθεί ότι είναι ένα καθιερωμένο οικονομικά αποδοτικό εργαλείο για τη μείωση της επίπτωσης των καρκίνων που σχετίζονται με τη μόλυνση από τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV) και τον ιό της ηπατίτιδας Β (HBV). Κάθε χρόνο, υπάρχουν 53.000 νέες περιπτώσεις καρκίνου του τραχήλου της μήτρας και 14.700 περιπτώσεις καρκίνου των ανωογεννητικών οργάνων που μπορούν να αποδοθούν στον HPV. Επιπλέον, ο HBV μπορεί να προκαλέσει καρκίνο του ήπατος, ο οποίος οδηγεί σε 60.000 θανάτους μεταξύ των Ευρωπαίων ετησίως. Είναι καιρός να υπερασπιστούμε την πρόληψη σε όλες τις πολιτικές μας στον τομέα της υγείας. Ανυπομονούμε να συνεχίσουμε τη συνεργασία μας με όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς για την εξάλειψη των καρκίνων που μπορούν να προληφθούν με εμβολιασμό στην Ευρώπη».

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

« Ο καρκίνος (του τραχήλου της μήτρας… δεν σέβεται καμία ταυτότητα», είπε. «Το εμβόλιο είναι διαθέσιμο, είναι δωρεάν, είναι ασφαλές και αποτελεσματικό».

Καρκίνος του Τραχήλου της Μήτρας: Η Yunusa Bawa αφιερώνει πολύ χρόνο μιλώντας για το εμβόλιο για τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων που ευθύνεται για σχεδόν όλες τις περιπτώσεις καρκίνου του τραχήλου της μήτρας. Αλλά τις περισσότερες μέρες, μόνο δύο ή τρία άτομα επιτρέπουν στις κόρες τους να εμβολιαστούν στην αγροτική περιοχή της Νιγηρίας όπου εργάζεται. Η πρόκληση στην κοινότητα Sabo, στα περίχωρα της πρωτεύουσας της Abuja, είναι η αβάσιμη φήμη ότι το εμβόλιο HPV θα εμποδίσει αργότερα τα νεαρά κορίτσια να γεννήσουν. «Οι φήμες είναι πάρα πολλές», είπε ο Bawa, 42 ετών. Καθώς περισσότερες αφρικανικές χώρες προσπαθούν να χορηγήσουν περισσότερα εμβόλια HPV, η Bawa και άλλοι εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας αντιμετωπίζουν προκλήσεις που καθυστερούν την πρόοδο, ιδιαίτερα την παραπληροφόρηση σχετικά με το εμβόλιο.

Το γραφείο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας στην Αφρική εκτιμά ότι περίπου το 25% του πληθυσμού εξακολουθεί να έχει αμφιβολίες σχετικά με αυτό – αντανακλώντας τις ανησυχίες που παρατηρήθηκαν σε ορισμένα άλλα μέρη του κόσμου στις πρώτες εκστρατείες για το εμβόλιο. Ένας κοινός σεξουαλικά μεταδιδόμενος ιός, ο HPV, μπορεί να προκαλέσει καρκίνο του τραχήλου της μήτρας, ορισμένους άλλους καρκίνους και κονδυλώματα των γεννητικών οργάνων. Στις περισσότερες περιπτώσεις, ο ιός δεν προκαλεί προβλήματα, αλλά ορισμένες λοιμώξεις επιμένουν και τελικά οδηγούν σε καρκίνο. Σε όλη την Αφρική, κατά μέσο όρο 190 γυναίκες πέθαιναν καθημερινά από καρκίνο του τραχήλου της μήτρας το 2020, αντιπροσωπεύοντας το 23% των θανάτων παγκοσμίως και καθιστώντας τον τον κορυφαίο καρκίνο-δολοφόνο μεταξύ των γυναικών στην περιοχή της Αφρικής του ΠΟΥ σε 47 χώρες. Δεκαοκτώ από τις 20 χώρες με το υψηλότερο ποσοστό κρουσμάτων καρκίνου του τραχήλου της μήτρας στον κόσμο βρίσκονται στην Αφρική. Ωστόσο, το ποσοστό εμβολιασμού κατά του HPV στην περιοχή ήταν χαμηλό. Οι αφρικανικές χώρες έχουν μερικά από τα υψηλότερα ποσοστά καρκίνου του τραχήλου της μήτρας στον κόσμο. Οι αυξανόμενες προσπάθειες για τον εμβολιασμό περισσότερων νεαρών κοριτσιών για τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων αμφισβητούνται από το είδος του διστακτικού εμβολιασμού που παρατηρείται για ορισμένες άλλες ασθένειες.

Η παραπληροφόρηση μπορεί να περιλαμβάνει εσφαλμένες φήμες ότι τα κορίτσια δεν θα μπορούν να κάνουν παιδιά στο μέλλον. Σε ορισμένες θρησκευτικές κοινότητες πρέπει να πουν ότι το εμβόλιο «δεν είναι ασεβές». Περισσότερα από τα μισά από τα 54 έθνη της Αφρικής – 28 – έχουν εισαγάγει το εμβόλιο στα προγράμματα εμβολιασμού τους, αλλά μόνο πέντε έχουν φτάσει στην κάλυψη του 90% που ελπίζει να επιτύχει η ήπειρος μέχρι το 2030. Σε όλη την περιοχή, το 33% των νεαρών κοριτσιών έχουν εμβολιαστεί με HPV. Είναι σε πλήρη αντίθεση με τις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες, όπου τόσο τα κορίτσια όσο και τα αγόρια έχουν λάβει εμβόλια HPV. Μέρος του γιατί η Αφρική έχει υψηλό βάρος καρκίνου του τραχήλου της μήτρας οφείλεται στην περιορισμένη πρόσβαση σε προληπτικό έλεγχο για τις γυναίκες, δήλωσε η Emily Kobayashi, επικεφαλής του προγράμματος HPV στη συμμαχία εμβολίων Gavi. “Η στρατηγική εξάλειψης είναι ένα μακρύ παιχνίδι… αλλά γνωρίζουμε ότι ο εμβολιασμός είναι ο ισχυρότερος πυλώνας και ένας από τους πιο εύκολους στην εφαρμογή”, είπε ο Kobayashi. Αλλά «είναι ένα πράγμα η εισαγωγή του εμβολίου, αλλά εάν το εμβόλιο παραμείνει στο ψυγείο, δεν προλαμβάνει τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας», δήλωσε ο Charles Shey Wiysonge, επικεφαλής του προγράμματος ασθενειών που προλαμβάνονται με εμβόλια στην περιοχή της Αφρικής του ΠΟΥ. Είπε ότι οι πληροφορίες πρέπει να παρέχονται από ανθρώπους «που είναι έμπιστοι, άνθρωποι που είναι κοντά στις κοινότητες». Οι αφρικανικές χώρες έχουν μερικά από τα υψηλότερα ποσοστά καρκίνου του τραχήλου της μήτρας στον κόσμο.

Υπάρχει μακρά ιστορία διστακτικών εμβολίων σε πολλές αφρικανικές χώρες που μερικές φορές συνδέεται με την έλλειψη εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση, όπως διαπίστωσε μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature Science τον Μάιο, δίνοντας χώρο για θεωρίες συνωμοσίας και παραπληροφόρηση από άτομα που επηρεάζουν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και θρησκευόμενους ηγέτες. Στη Ζιμπάμπουε, όπου ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας είναι ο πιο συχνός καρκίνος μεταξύ των γυναικών, μια ομάδα κυρίως γυναικών γνωστών ως Εργαζόμενες Υγείας σε Χωριά Village Health Workers έχουν εκπαιδευτεί για να ευαισθητοποιήσουν σχετικά με τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και το εμβόλιο HPV σε αγροτικές περιοχές. Αλλά πολεμούν ένα υψηλό επίπεδο δισταγμού μεταξύ των θρησκευτικών αιρέσεων που αποθαρρύνουν τους οπαδούς από τα σύγχρονα φάρμακα, ζητώντας τους να βασίζονται αντ ‘αυτού σε προσευχές και «χρισμένο» νερό και πέτρες. Οι γυναίκες που τελικά συμφωνούν να υποβληθούν σε έλεγχο για καρκίνο του τραχήλου της μήτρας το κάνουν κρυφά, είπε η Zanele Ndlovu, μια από τους εργαζόμενους στον τομέα της υγείας στα περίχωρα της πόλης Bulawayo. Για μια βαθιά θρησκευόμενη χώρα όπως η Ζιμπάμπουε, «οι πνευματικοί ηγέτες έχουν τόση επιρροή που αφιερώνεται πολύς χρόνος στην προσπάθεια να εκπαιδεύσουμε τους ανθρώπους σχετικά με την ασφάλεια των εμβολίων ή ότι δεν είναι ασεβείς», είπε η Ndlovu. Υπάρχουν, επίσης, ιστορίες επιτυχίας στην Αφρική, όπου οι αρχές έχουν επιτύχει ποσοστό εμβολιασμού έως και 90%.

Ένα παράδειγμα είναι η Αιθιοπία, η οποία βασίζεται σε μεγάλο βαθμό σε θρησκευτικούς ηγέτες, δασκάλους και εργαζόμενους στις τηλεφωνικές γραμμές. Στη Ρουάντα, την πρώτη αφρικανική χώρα που εφάρμοσε εθνικό πρόγραμμα εμβολιασμού κατά του HPV το 2011, το ποσοστό κάλυψης έφτασε το 90%. Η διστακτικότητα είναι λιγότερο πρόβλημα λόγω της έντονης εργασίας ευαισθητοποίησης που έχει βασιστεί σε σχολικές εκστρατείες και προγράμματα ενημέρωσης της κοινότητας, είπε ο Δρ. Theoneste Maniragaba, διευθυντής του προγράμματος για τον καρκίνο στο Βιοϊατρικό Κέντρο της Ρουάντα. Η Μοζαμβίκη έχει αναπτύξει προγράμματα που βασίζονται στο σχολείο, μια προσέγγιση από πόρτα σε πόρτα και κινητή επικοινωνία για κορίτσια σε δυσπρόσιτες περιοχές που τη βοήθησαν να φτάσει το ποσοστό κάλυψης 80% με την πρώτη από τις δύο δόσεις. Στην Τανζανία, όπου το εμβόλιο HPV χρησιμοποιείται τουλάχιστον από το 2018, οι αρχές ξεκίνησαν τον Απρίλιο μια εκστρατεία για να στοχεύσουν πάνω από 5 εκατομμύρια κορίτσια και να αυξήσουν περαιτέρω την κάλυψη, η οποία έφτασε το 79% των κοριτσιών με την πρώτη δόση. Ένα από τα μεγαλύτερα προγράμματα εμβολιασμού για τον HPV στην Αφρική με στόχο κορίτσια ξεκίνησε πρόσφατα στη Νιγηρία, η οποία έχει προμηθευτεί σχεδόν 15 εκατομμύρια δόσεις με τη βοήθεια της υπηρεσίας του ΟΗΕ για τα παιδιά. Θα απευθύνεται σε κορίτσια ηλικίας 9-14 ετών με εφάπαξ δόσεις που η αφρικανική συμβουλευτική ομάδα εμβολιασμού του ΠΟΥ είπε ότι είναι εξίσου αποτελεσματικές με τις κανονικές δύο δόσεις. Μια πρόκληση είναι να εξηγήσουμε τον εμβολιασμό κατά του HPV στα κορίτσια πριν από την έναρξη της σεξουαλικής δραστηριότητας, ειδικά σε συντηρητικές κοινωνίες, είπε η Δρ Aisha Mustapha, γυναικολόγος στη βόρεια πολιτεία Kaduna. Ο Mustapha έχει αντιμετωπιστεί με επιτυχία για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας. Είπε ότι η εμπειρία βοηθά στις συναντήσεις της με θρησκευτικούς ηγέτες και σε προγράμματα ενημέρωσης της κοινότητας στην Kaduna, όπου ηγείται της Ένωσης Ιατρών Γυναικών της Νιγηρίας. Προσπαθούν να κάνουν τα κορίτσια να αισθάνονται άνετα και να καταλάβουν γιατί το εμβόλιο είναι σημαντικό, είπε. Αυτό μερικές φορές απαιτεί κόμικς και πολύ τραγούδι. «Ο καρκίνος (του τραχήλου της μήτρας… δεν σέβεται καμία ταυτότητα», είπε. «Το εμβόλιο είναι διαθέσιμο, είναι δωρεάν, είναι ασφαλές και αποτελεσματικό».

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

Η κινητικότητα του σπέρματος των νέων ανδρών μειώθηκε κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Αυτό προκύπτει από μια ανάλυση της μεγαλύτερης τράπεζας σπέρματος στον κόσμο στο Human Reproduction.

Αντίθετα, δεν υπήρχαν ενδείξεις μείωσης της συγκέντρωσης σπέρματος στην εκσπερμάτιση, κάτι που άλλοι ερευνητές παρατηρούν εδώ και καιρό και το χαρακτηρίζουν ανησυχητικό σημάδι για την ανδρική γονιμότητα.

Οι δωρητές σπέρματος ήταν επίσης περιζήτητοι κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Η “Cryos International” από το Άαρχους στη Δανία, η μεγαλύτερη τράπεζα σπέρματος στον κόσμο, ανέστειλε τη λειτουργία της μόνο για λίγες εβδομάδες κατά τη διάρκεια του πρώτου αποκλεισμού.

Κατά τη διάρκεια του υπόλοιπου χρόνου, λαμβάνονταν μέτρα για να διασφαλιστεί ότι οι δότες δεν είχαν μολυνθεί από τον SARS-CoV-2.

Παρ’ όλα αυτά, υπήρξαν αλλαγές στο σπερμοδιάγραμμα των ανδρών που εγγράφηκαν ως δότες σπέρματος κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Στη Δανία, αυτό περιελάμβανε συνολικά 6.758 άνδρες με μέση ηλικία 25,4 ετών μεταξύ 2017 και 2022.

Μόνο 1.839 αιτούντες έγιναν δεκτοί ως δότες μετά από ανάλυση σπερμοδιαγράμματος. Η χαμηλή κινητικότητα, η παράμετρος εδώ είναι ο “συνολικός αριθμός κινητών σπερματοζωαρίων” (TMSC), αποτελεί λόγο απόρριψης ως δωρητή σπέρματος: τα αργά σπερματοζωάρια είναι κατά βάση γόνιμα, αλλά το “ποσοστό επιτυχίας” στην τεχνητή γονιμοποίηση μειώνεται.

Μια ομάδα με επικεφαλής τον Robert Montgomerie από το Πανεπιστήμιο Queen’s στο Kingston της καναδικής επαρχίας Ontario ανέλυσε τώρα τα σπερμοδιαγράμματα των αιτούντων. Οι ερευνητές ανακάλυψαν μια περίεργη μείωση των TMSC από 61,4 εκατομμύρια το 2019 σε 48,1 εκατομμύρια το 2022 (ανά εκσπερμάτιση).

Πρόκειται δηλαδή για μια πτώση της τάξης του 22%. Η συγκέντρωση του κινητικού σπέρματος (σε σχέση με την ποσότητα της εκσπερμάτωσης) μειώθηκε επίσης κατά 16% σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.

Οι ερευνητές αποκλείουν τη μόλυνση από τον ιό SARS-CoV-2 ως αιτία, καθώς η τράπεζα σπέρματος έκλεισε κατά τη διάρκεια του πρώτου κύματος της νόσου και στη συνέχεια εισήχθησαν μόνο όσοι είχαν αρνητικές εξετάσεις. Η πιο πιθανή εξήγηση φαίνεται να είναι η έλλειψη άσκησης εκ μέρους των δωρητών σπέρματος κατά τη διάρκεια των φάσεων αποκλεισμού.

Στη Δανία, επίσης, οι άνθρωποι δεν επιτρεπόταν να βγαίνουν από τα σπίτια τους κατά περιόδους και τα μέτρα αποφυγής επαφών μπορεί να είχαν ως αποτέλεσμα πολλοί νεότεροι άνδρες να ασκούνται λιγότερο. Αυτό δεν μπορεί να επαληθευτεί, καθώς οι πιθανοί δότες σπέρματος δεν ερωτήθηκαν λεπτομερώς.

Ωστόσο, σύμφωνα με τον Montgomerie, προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει ότι η καθιστική δραστηριότητα έχει δυσμενή επίδραση στην κινητικότητα του σπέρματος. Αν αυτή η θεωρία είναι σωστή, τότε η κινητικότητα θα πρέπει να ανακάμψει μόλις τελειώσει η πανδημία. Μια παγκόσμια κρίση στη γονιμότητα μάλλον δεν πρέπει να φοβόμαστε.

Τα τελευταία χρόνια, δύο μετα-αναλύσεις του Hagai Levine από το Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ είχαν προκαλέσει μια τέτοια κρίση.

Ο ερευνητής είχε ανακαλύψει ότι οι εκσπερματώσεις των δωρητών σπέρματος περιέχουν όλο και λιγότερο σπέρμα. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς του Levine, η πυκνότητα του σπέρματος έχει μειωθεί κατά 1,16% ετησίως από το 1972. Από το 2000, η μείωση λέγεται μάλιστα ότι επιταχύνθηκε σε 2,64% ετησίως.

Οι μελέτες είχαν προκαλέσει φόβους στα μέσα ενημέρωσης για την επικείμενη εξαφάνιση των ανθρώπων (τουλάχιστον στις δυτικές χώρες).

Ωστόσο, τα ευρήματα του Levine είναι αμφιλεγόμενα και η Sonia Cipriani από την πολυκλινική του Μιλάνου δεν μπόρεσε να επιβεβαιώσει τα αποτελέσματα του Levine σε μια μετα-ανάλυση στο περιοδικό “Andrology”.

Ο Montgomerie δεν βρήκε επίσης καμία ένδειξη μείωσης της συγκέντρωσης του σπέρματος στην εκσπερμάτιση στα σπερμοδιαγράμματα των Δανών δοτών σπέρματος.

Σύμφωνα με τον επιστήμονα, δεν μειώθηκε σημαντικά ούτε κατά τη διάρκεια της πανδημίας.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Μείζονα εξέλιξη στη θεραπευτική του νοσήματος αυτού απετέλεσε η  έγκριση του lecanemab από τον FDA τον Ιούλιο του 2023.

Τα άτομα που ζουν με άνοια σε παγκόσμια κλίμακα σήμερα ανέρχονται στα 50 εκατομμύρια. Λόγω της αύξησης του προσδόκιμου επιβίωσης ο αριθμός αυτός αναμένεται να υπερτριπλασιαστεί φτάνοντας τα 152 εκατομμύρια το 2050. Το ετήσιο παγκόσμιο κόστος της άνοιας είναι σήμερα πάνω από ένα τρισεκατομμύριο δολάρια και αναμένεται να  διπλασιαστεί μέχρι το 2030.

Τι ισχύει στην Ελλάδα;

Στην παρούσα φάση στη χώρα μας 250.000 άτομα πάσχουν από άνοια και 350.000 άτομα από ήπια νοητική διαταραχή (το προστάδιο της άνοιας). Συνολικά ο πληθυσμός των ανθρώπων με ήπια ή σοβαρά νοητικά προβλήματα υπερβαίνει το μισό εκατομμύριο. Αν συνυπολογίσουμε ότι για κάθε ασθενή με άνοια επηρεάζεται σημαντικά η ζωή 2-3 φροντιστών- μελών της οικογένειας, αντιλαμβανόμαστε ότι πρόκειται για μια πάθηση που αφορά άμεσα σε 1,5 εκατομμύρια Έλληνες πολίτες. Το ετήσιο δε κόστος της πάθησης αυτής στη χώρα μας εκτιμάται σε  3 δισεκατομμύρια ευρώ.

Η άνοια με συχνότερη μορφή τη νόσο Alzheimer εξελίσσεται πάντοτε επί τα χείρω σε βάθος χρόνου. Σήμερα χρησιμοποιούμε φάρμακα (αναστολείς χολινεστερασών και μεμαντίνη) που ελέγχουν τα συμπτώματα, διατηρούν τη λειτουργικότητα και την ποιότητα ζωής ασθενών και φροντιστών. Επιπλέον, υπάρχουν και οι μη φαρμακευτικές ψυχοκοινωνικές παρεμβάσεις που παρέχονται στα Κέντρα Ημερήσιας Φροντίδας των οργανώσεων Alzheimer που υπάρχουν σε πολλές πόλεις της Ελλάδος.

Εξελίξεις στη θεραπεία της άνοιας

Μείζονα εξέλιξη στη θεραπευτική του νοσήματος αυτού απετέλεσε η  έγκριση του lecanemab από τον FDA τον Ιούλιο του 2023 για τη θεραπεία της ήπιας νοητικής διαταραχής (mild cognitive impairment – MCI) και της ήπιας άνοιας (mild dementia) που οφείλεται στη νόσο Alzheimer. Το lecanemab είναι εξανθρωποιημένο μονοκλωνικό αντίσωμα, το οποίο συνδέεται με το β- αμυλοειδές του εγκεφάλου  και οδηγεί σε σημαντική μείωση του φορτίου των αμυλοειδικών πλακών στον εγκέφαλο των ασθενών με νόσο Alzheimer, με συνέπεια σημαντική επιβράδυνση στην κλινική επιδείνωση της νόσου (~27%).

Αποτελεί την πρώτη εγκεκριμένη αγωγή για την νόσο Alzheimer η οποία δρα επί των υποκείμενων παθοφυσιολογικών μηχανισμών της νόσου, ενώ οι εγκεκριμένες θεραπείες που χρησιμοποιούμαι σήμερα (αναστολείς χολινεστεράσης, μεμαντίνη) προσφέρουν συμπτωματική μόνον αντιμετώπιση. Αίτηση έγκρισης του lecanemab έχει κατατεθεί και στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων (European Medicines Agency – EMA) και η απόφαση  αναμένεται εντός του 2024.

Σε ποιους ασθενείς ενδείκνυται το lecanemab;

Το lecanemab ενδείκνυται για επιλεγμένους ασθενείς με επιβεβαιωμένη πρώιμη νόσο Alzheimer, η χορήγησή του δε απαιτεί τεκμηριωμένη διάγνωση με βιοδείκτες (παθολογικές πρωτεΐνες στο εγκεφαλονωτιαίο υγρό ή PΕΤ αμυλοειδούς). Το lecanemab χορηγείται 2 φορές τον μήνα ενδοφλεβίως με νοσηλεία στο νοσοκομείο και η χρήση του, όπως προκύπτει από τα δεδομένα των κλινικών μελετών, απαιτεί την αυστηρή τήρηση πρωτοκόλλου παρακολούθησης και διαχείρισης σοβαρών ανεπιθύμητων ενεργειών, όπως τα ARIA (amyloid-related imaging abnormalities: ακτινολογικές διαταραχές σχετιζόμενες με το αμυλοειδές) και τις αντιδράσεις κατά την διάρκεια της έγχυσης μεταξύ άλλων. Για τον λόγο αυτό, η χρήση του lecanemab στην κλινική πράξη, ειδικά στα αρχικά στάδια, πρέπει να γίνεται σε εξειδικευμένες ιατρικές δομές-κέντρα τα οποία διαθέτουν τις απαιτούμενες υποδομές και  το κατάλληλο ανθρώπινο δυναμικό για την ασφαλή χορήγηση του.

Στη χώρα μας όπως γίνεται και σε όλα τα προηγμένα κράτη πρέπει να προετοιμαστεί ο μηχανισμός επιλογής των κατάλληλων ασθενών για την χορήγηση του lecanemab. Λαμβάνοντας υπ’ όψιν τον υψηλό αριθμό ασθενών υποψήφιων για λήψη lecanemab και των ιδιαιτέρως αυξημένων αναγκών και απαιτήσεων στα αρχικά στάδια της χορήγησής του, κρίνεται σκόπιμη η εκ των προτέρων οργάνωση και θεσμοθέτηση του πλαισίου χορήγησης του. Οι οργανώσεις ασθενών ήδη πιέζουν για την χορήγηση του φαρμάκου από τους ασφαλιστικούς οργανισμούς διεθνώς και στη χώρα μας. Το Εθνικό Παρατηρητήριο για την άνοια και τη νόσο Alzheimer, τα Ιατρεία Μνήμης και οι γιατροί γενικότερα δέχονται πάρα πολλά ερωτήματα και αιτήματα σχετικά με το ζήτημα αυτό.

Το μονοκλωνικό αντίσωμα lecanemab σίγουρα δεν αποτελεί το φάρμακο που έφερε το θαύμα ή την ριζική θεραπεία για τη νόσο Alzheimer, όπως περιεγράφηκε σε κάποια ΜΜΕ ή έγινε λανθασμένα αντιληπτό από κάποιες οικογένειες ασθενών. Το κόστος δε της θεραπείας με lecanemab είναι υψηλό! Εν τούτοις αποτελεί μια από τις πρώτες αιτιολογικές θεραπείες για τη νόσο Alzheimer και παρά τους προαναφερθέντες περιορισμούς, μπορεί να θεωρηθεί ως ένα μεγάλο βήμα προόδου.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Εξίσου αποτελεσματική είναι η άσκηση αποκατάστασης καρδιοπαθών που γίνεται μακριά από τα ειδικά γυμναστήρια, αρκεί να παρακολουθείται σε πραγματικό χρόνο με έξυπνες συσκευές.

Αυτό προκύπτει από μελέτη Ελλήνων επιστημόνων, η οποία δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Frontiers in Cardiovascular Medicine.

Σύμφωνα με τη συντακτική ομάδα, η καρδιακή αποκατάσταση με βάση την άσκηση αφορά ασθενείς μετά από έμφραγμα του μυοκαρδίου και προσφέρει πολλαπλά οφέλη στην υγεία.

Ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια για τους ασθενείς είναι η μεγάλη απόσταση από το κέντρο αποκατάστασης, όπου πραγματοποιείται η άσκηση με επιτήρηση ειδικών.

Η παρακολούθηση της άσκησης εξ αποστάσεως φαίνεται πως είναι εξίσου αποτελεσματική στη βελτίωση των παραγόντων καρδιαγγειακού κινδύνου και της ικανότητας άσκησης με την παραδοσιακή άσκηση αποκατάστασης που πραγματοποιείται σε ειδικά κέντρα.

Αξιολογήθηκαν συνολικά 30 άτομα (8 γυναίκες και 22 άνδρες), οι οποίοι είχαν υποστεί πρόσφατα (4 εβδομάδες ή λιγότερο) έμφραγμα του μυοκαρδίου.

Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε δύο ομάδες: σε όσους έκαναν άσκηση μέσω διαδικτύου από το σπίτι και σε όσους πήγαιναν στο γυμναστήριο.

Υποβλήθηκαν σε πρόγραμμα άσκησης 26 εβδομάδων, τρεις φορές την εβδομάδα και υποβλήθηκαν σε μετρήσεις, ώστε να αξιολογηθεί η μέγιστη πρόσληψη οξυγόνου, ο μέσος αριθμός ημερήσιων βημάτων, η απόσταση και οι θερμίδες που κατανάλωναν.

Οι επιστήμονες βρήκαν πως η ομάδα του διαδικτύου είχε καλύτερη απόδοση στον αριθμό των ημερήσιων βημάτων και στη διανυθείσα απόσταση, σε σύγκριση με την ομάδα που πήγαινε στο γυμναστήριο.

Η ανάλυση των στοιχείων έδειξε πως όλες οι μεταβλητές ήταν στατιστικά βελτιωμένες και στις δύο ομάδες, ενώ δεν υπήρξαν ανεπιθύμητες καταστάσεις.

Όπως αναφέρουν, τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι ένα διαδικτυακό πρόγραμμα άσκησης σε πραγματικό χρόνο με επίβλεψη, που χρησιμοποιεί τεχνολογία wearable για την παρακολούθηση των αιμοδυναμικών αποκρίσεων σε ασθενείς μετά από έμφραγμα μυοκαρδίου είναι εξίσου αποτελεσματικό με ένα πρόγραμμα άσκησης που βασίζεται στο γυμναστήριο.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Τι δείχνει έρευνα του Ευρωβαρόμετρου και ποιες είναι οι διαφορές από τους άλλους Ευρωπαίους.

Το 40% των ανδρών και το 32% των γυναικών στην Ελλάδα καπνίζουν, ποσοστά που είναι πολύ υψηλότερα από τον μέσο ευρωπαϊκό όρο (28% και 21% αντίστοιχα).

Τα παραπάνω προκύπτουν, μεταξύ άλλων, από έρευνα του Ευρωβαρόμετρου, η οποία δημοσιοποιήθηκε πρόσφατα.

Σύμφωνα με τις απαντήσεις των συμμετεχόντων, τα πιο υψηλά ποσοστά καπνιστών στην Ελλάδα εντοπίζονται στις ηλικίες 40 – 54 ετών (46%) και 25 – 39 ετών (44%), ενώ καπνιστές είναι το 25% των νέων 14 – 24 ετών.

Ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι τρόποι με τους οποίους Έλληνες και Ευρωπαίοι καπνιστές επιχειρούν να διακόψουν την επικίνδυνη αυτή συνήθεια. Ο πίνακας που ακολουθεί δείχνει τις επιλογές τους.

 Τι από τα παρακάτω δοκιμάσατε για διακοπή του καπνίσματος;

Αποτελεσματικότητα

Ενδιαφέρον έχουν οι απαντήσεις των καπνιστών σε σχέση με την αποτελεσματικότητα των ηλεκτρονικών και θερμαινόμενων τσιγάρων στην αποτελεσματικότητα διακοπής του καπνίσματος.

Για τα θερμαινόμενα τσιγάρα, το 27% των Ελλήνων απάντησαν πως τους βοήθησαν να διακόψουν το κάπνισμα (31% το αντίστοιχο ποσοστό στους Ευρωπαίους), ενώ το 25% δηλώνουν πως μπόρεσαν να το μειώσουν (24% οι Ευρωπαίοι).

Για τα ηλεκτρονικά τσιγάρα, το 23% των Ελλήνων απάντησαν πως τους βοήθησαν να διακόψουν την καπνιστική συνήθεια (21% οι Ευρωπαίοι) και το 10% να τη μειώσουν (10% και οι Ευρωπαίοι).

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

«Μέχρι πριν από λίγα χρόνια, ο λιπώδης ιστός θεωρούνταν ότι είναι ανενεργός και ότι χρησιμεύει για την αποθήκευση ενέργειας. Τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει πολλές εργασίες που αναφέρουν ότι εκκρίνονται αρκετές ουσίες από το λιπώδη ιστό με ξεχωριστή σημασία η κάθε μια.

Σε αυτές τις ουσίες περιλαμβάνονται η αντιπονεκτίνη, η βισφατίνη και η ρεζιστίνη. Εργασίες που έχουν γίνει από το εργαστήριο βιοχημείας της άσκησης του ΤΕΦΑΑ του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και του Ινστιτούτου Σωματικής Απόδοσης και Αποκατάστασης, που εδρεύουν στα Τρίκαλα, αναδεικνύουν τη σημασία που έχουν αυτές οι ουσίες για την εμφάνιση του σακχαρώδη διαβήτη. Πρόσφατα δεδομένα έδειξαν ότι τα παχύσαρκα παιδιά είχαν σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα αντιπονεκτίνης και σημαντικά μεγαλύτερα επίπεδα βισφατίνης σε σχέση με τα φυσιολογικού βάρους παιδιά και τα παιδιά που ασκούνταν».

Αυτά μεταξύ άλλων τονίζει σύμφωνα με νεότερα επιστημονικά ευρήματα ο καθηγητής στο ΤΕΦΑΑ του πανεπιστημίου Θεσσαλίας κ. Αθανάσιος Τζιαμούρτας.

Η μεταβολή αυτή των λιποκυταρινών στα παχύσαρκα παιδιά, είναι παρόμοια με αυτή που εμφανίζεται σε ενήλικα άτομα που παρουσιάζουν αντίσταση στην ινσουλίνη και προδιάθεση για εμφάνιση σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ. Ο διαβήτης τύπου ΙΙ εμφανίζεται κυρίως στους ενήλικες αλλά τα τελευταία χρόνια κάνει την εμφάνιση του ολοένα και σε μικρότερες ηλικίες. Μπορεί στην παρούσα φάση της ζωής τους, αυτά τα παιδιά να μην παρουσίαζαν σημαντικά αυξημένη αντίσταση στην ινσουλίνη αλλά η παρατεταμένη μεταβολή αυτών των λιποκυτταρινών, να δημιουργεί το ανάλογο μεταβολικό περιβάλλον για την εγκαθίδρυση του διαβήτη, τονίζει επίσης ο ίδιος.

Πόση άσκηση είναι όμως αρκετή, τι είδους άσκηση πρέπει να κάνει και τι ώρα πρέπει να την κάνει σε σχέση με τη λήψη φαγητού; Οι τελευταίες οδηγίες της Αμερικανικής Αθλητιατρικής Εταιρείας (AmericanCollegeofSportsMedicine) σύμφωνα με τον επιστήμονα, αναφέρουν πως ένα διαβητικό άτομο πρέπει να κάνει αερόβια άσκηση μεγάλης χρονικής διάρκειας με ρυθμικές δραστηριότητες που χρησιμοποιούν μεγάλες μυϊκές ομάδες 3-7 φορές την εβδομάδα.

Στις τελευταίες προτάσεις συστήνεται η άσκηση να είναι συνεχόμενη, ωστόσο κάτω από προϋποθέσεις τα διαβητικά άτομα θα μπορούσαν να κάνουν και έντονη διαλειμματική προπόνηση. Το χρονικό διάστημα μεταξύ των προπονήσεων δεν πρέπει να είναι μεγαλύτερο των δύο ημερών. Αυτό προτείνεται επειδή η άμεση επίδραση που έχει η άσκηση στον μεταβολισμό του σακχάρου μειώνεται σημαντικά μετά το χρονικό διάστημα των 48 ωρών.

Η συνολική διάρκεια της εβδομαδιαίας άσκησης προτείνεται να είναι τουλάχιστον 150 λεπτά την εβδομάδα. Προτείνεται να πραγματοποιούνται 8-10 ασκήσεις για τους μύες του άνω και κάτω κορμού και 1-3 σετ των 10-15 επαναλήψεων. Προτείνεται ακόμα τα διαβητικά άτομα να κάνουν ασκήσεις ευλυγισίας και ισορροπίας δύο με τρεις φορές την εβδομάδα. Πρέπει να τονιστεί ότι οι ασθενείς με ΣΔ πρέπει να πραγματοποιούν μη-δομημένες δραστηριότητες (π.χ. οικιακή εργασία, δουλειές στον κήπο, διάφορες μικροδουλειές), για να μπορέσει να μειωθεί ο χρόνος ακινησίας, να αυξηθεί η ενεργειακή δαπάνη και να επιτευχθεί ο απώτερος στόχος της μείωσης του σωματικού βάρους.

Τι ώρα σε σχέση με τη λήψη φαγητού μπορεί να κάνει άσκηση ένα διαβητικό άτομο; Μπορεί να την κάνει πριν από ένα γεύμα ή λίγη ώρα μετά το γεύμα; Τα τελευταία χρόνια υπάρχουν αρκετές εργασίες, σύμφωνα με τον ίδιο, που εξέτασαν την επίδραση της άσκησης στον γλυκαιμικό έλεγχο μετά τη λήψη ενός γεύματος και τα αποτελέσματα είναι παρόμοια με αυτά της επίδρασης που έχει η άσκηση πριν από τη λήψη του γεύματος.

Μιλώντας τέλος ο κ. Τζιαμούρτας με αριθμούς επισημαίνει ότι «σύμφωνα με πρόσφατα επιδημιολογικά στοιχεία πάνω από 537 εκατομμύρια άτομα στον κόσμο έπασχαν από σακχαρώδη διαβήτη το 2021, ενώ η συχνότητα της νόσου έχει συνεχώς αυξανόμενη πορεία με την πρόβλεψη για το 2030 να είναι στα 643 εκατομμύρια και για το 2045 στα 783 εκατομμύρια. Αυτό οφείλεται κυρίως, σε αλλαγές στον τρόπο ζωής, δηλαδή την αύξηση της πρόσληψης θερμίδων και τη μείωση της σωματικής δραστηριότητας.

Σήμερα, έχουμε αυξήσει την πρόσληψη των θερμίδων σε ημερήσια βάση, λόγω της ποιότητας των τροφών καταναλώνοντας πολλά λιπαρά, ενώ έχουμε περιορίσει τις μετακινήσεις καθώς και τη χειρωνακτική εργασία, με αποτέλεσμα το θετικό ενεργειακό ισοζύγιο να φτάνει σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμα και τις 500 θερμίδες ημερησίως». Το ποσοστό των ατόμων, σύμφωνα με τον ίδιο, που πάσχουν από Σακχαρώδη Διαβήτη (ΣΔ) αγγίζει το 10%. Για να καταλήξει τονίζοντας:

«Τα άτομα με ΣΔ τύπου 2 (ΣΔΤ2) είναι συνήθως παχύσαρκα, κάνουν καθιστική ζωή και δεν ακολουθούν μια σωστή διατροφή. Πριν εμφανιστεί ο ΣΔΤ2 τα άτομα περνούν από μια κατάσταση προδιαβήτη, όπου τα συμπτώματα είναι λιγότερο εμφανή. Η πρόταση για την αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης και της αποτροπής ή επιβράδυνσης της εμφάνισης του ΣΔΤ2 είναι να τροποποιήσει κάποιος τη διατροφή του, για να χάσει κιλά και να κάνει άσκηση για να ενεργοποιήσει τον μεταβολισμό του σακχάρου.

Ο στόχος ενός προγράμματος άσκησης πρέπει να οδηγεί σε μείωση της πιθανότητας εμφάνισης κάποιας συνοσηρότητας με το διαβήτη, να βελτιώνει τα επίπεδα του σακχάρου (καλύτερος γλυκαιμικός έλεγχος), να μειώνει το σωματικό βάρος και να βελτιώνει τη φυσική κατάσταση του ασθενούς».

Πηγη: https://healthmag.gr/