Συντάκτης: grammateia

Η άνοια δεν επιβαρύνει μόνο τα συστήματα υγείας. Το μεγαλύτερο μέρος του κόστους της στην Ευρώπη το «σηκώνουν» οι οικογένειες, οι φίλοι και οι άτυποι φροντιστές, συχνά χωρίς αμοιβή και χωρίς επαρκή αναγνώριση.

Σύμφωνα με νέα ευρωπαϊκή ανάλυση, η άμισθη φροντίδα αντιστοιχεί στο 58% της συνολικής δαπάνης. Σε οικονομικούς όρους, η αξία της εκτιμάται σε 128 δισ. ευρώ ετησίως, ποσό μεγαλύτερο από το αντίστοιχο της υγειονομικής περίθαλψης, που υπολογίζεται σε 93 δισ. ευρώ.

Η μελέτη εκτιμά ότι το 2019 περίπου 8,8 εκατομμύρια άνθρωποι ζούσαν με άνοια σε ευρωπαϊκές χώρες υψηλού εισοδήματος. Η οικονομική επιβάρυνση της νόσου αντιστοιχούσε περίπου στο 1,6% του περιφερειακού ΑΕΠ (Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν), αναδεικνύοντας το αυξανόμενο βάρος της πάθησης για τις οικονομίες, τα συστήματα υγείας και τις οικογένειες.

Η ανάλυση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας COIN-Eu της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Νευρολογίας, η οποία αξιολογεί το κοινωνικό και οικονομικό βάρος βασικών νευρολογικών παθήσεων στην Ευρώπη. Οι ερευνητές εξέτασαν 45 ευρωπαϊκές μελέτες για το κόστος της άνοιας, που είχαν δημοσιευθεί από το 2010 έως το 2023, και τις συνδύασαν με εκτιμήσεις επιπολασμού.

Το φορτίο «πέφτει» στους φροντιστές

Ο καθηγητής Richard Dodel, κύριος συγγραφέας της ανάλυσης, επισημαίνει ότι ένα από τα πιο ενδιαφέροντα ευρήματα ήταν η έκταση της άτυπης φροντίδας. «Καθώς ο πληθυσμός της Ευρώπης γερνά, ο αριθμός των ανθρώπων που ζουν με νόσο Αλτσχάιμερ και άλλες μορφές αναμένεται να αυξηθεί σημαντικά», αναφέρει. Όπως τονίζει, αν και η δαπάνη της υγειονομικής περίθαλψης είναι υψηλή, το μεγαλύτερο βάρος πέφτει στους μη αμειβόμενους φροντιστές, των οποίων η συμβολή συνήθως παραβλέπεται.

Οι υπολογισμοί της ομάδας έδειξαν ότι το μέσο ετήσιο κοινωνικό κόστος ανά ασθενή ανέρχεται σε περίπου 25.200 ευρώ, με μεγάλες διαφορές μεταξύ των χωρών. Η Γερμανία, η Ιταλία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία και η Ισπανία αντιπροσώπευαν περίπου το 68% του εκτιμώμενου οικονομικού βάρους, κυρίως λόγω πληθυσμιακού μεγέθους και αναγκών φροντίδας.

Το κόστος δεν είναι μόνο… οικονομικό

Οι συγγραφείς υπογραμμίζουν ότι το βάρος της άνοιας δεν αποτυπώνεται πλήρως σε αριθμούς. Οι οικογενειακοί φροντιστές συχνά αντιμετωπίζουν (σημαντική) σωματική και ψυχική επιβάρυνση, ιδιαίτερα όσο η νόσος εξελίσσεται και οι ανάγκες του πάσχοντα αυξάνονται.

«Ο αντίκτυπος εκτείνεται πολύ πέρα από τις δαπάνες», σημειώνει ο καθηγητής Dodel, επισημαίνοντας την ανάγκη για μεγαλύτερη αναγνώριση και ουσιαστική υποστήριξη των φροντιστών.

Τα ευρήματα, σύμφωνα με τους ερευνητές, ενισχύουν την ανάγκη για πολιτικές που θα στηρίζουν τόσο τους ασθενείς όσο και τους φροντιστές τους: καλύτερες δομές φροντίδας, υπηρεσίες υποστήριξης για οικογένειες, έγκαιρη διάγνωση και στρατηγικές πρόληψης που στοχεύουν σε τροποποιήσιμους παράγοντες κινδύνου.

Οι νέες οδηγίες του ΠΟΥ 

Την ίδια στιγμή, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) δημοσίευσε τη δεύτερη, επικαιροποιημένη έκδοση κατευθυντήριων οδηγιών για τη μείωση του κινδύνου. Αφορούν ενήλικες χωρίς άνοια και απευθύνονται κυρίως σε επαγγελματίες υγείας, αλλά και σε φορείς χάραξης πολιτικής.

Ο ΠΟΥ υπενθυμίζει ότι, εφόσον δεν υπάρχει ακόμη ευρέως διαθέσιμη θεραπεία που να τροποποιεί ουσιαστικά την πορεία της νόσου, η πρόληψη σε όλη τη διάρκεια της ζωής παραμένει η σημαντικότερη στρατηγική. Έως και το 45% του κινδύνου μπορεί να αποδοθεί σε τροποποιήσιμους παράγοντες, πολλοί από τους οποίους συνδέονται και με άλλα χρόνια νοσήματα.

Συγκεκριμένα, ο Οργανισμός συνιστά σωματική δραστηριότητα, διακοπή καπνίσματος, περιορισμό της επιβλαβούς κατανάλωσης αλκοόλ, υγιεινή και ισορροπημένη διατροφή, κοινωνική συμμετοχή και γνωστική «άσκηση», όπως διάβασμα, παιχνίδια ή άλλες δραστηριότητες που κρατούν ενεργό τον εγκέφαλο.

Ιδιαίτερη θέση έχουν και οι καρδιομεταβολικοί παράγοντες. Η αντιμετώπιση της υπέρτασης, του διαβήτη, της δυσλιπιδαιμίας και της παχυσαρκίας μπορεί να ενταχθεί στις στρατηγικές μείωσης του κινδύνου γνωστικής έκπτωσης και άνοιας, καθώς οι ίδιοι παράγοντες επηρεάζουν συνολικά την αγγειακή και εγκεφαλική υγεία.

Παράλληλα, οι οδηγίες αναφέρουν ότι τα ακουστικά βοηθήματα μπορούν να προτείνονται σε ενήλικες με απώλεια ακοής, ενώ για πρώτη φορά περιλαμβάνεται σύσταση για τη μείωση της έκθεσης στην ατμοσφαιρική ρύπανση, ιδιαίτερα στα μικροσωματίδια PM2.5.

Αντίθετα, ο ΠΟΥ δεν συνιστά τη λήψη συμπληρωμάτων βιταμινών Β και Ε, ωμέγα-3 πολυακόρεστων λιπαρών οξέων ή πολυβιταμινών/μετάλλων αποκλειστικά για τη μείωση του κινδύνου, όταν δεν υπάρχει διαγνωσμένη ανεπάρκεια. Επίσης, η ορμονική θεραπεία της εμμηνόπαυσης δεν συστήνεται ως μέτρο πρόληψης σε γυναίκες ηλικίας 65 ετών και άνω.

«Σήμερα γνωρίζουμε περισσότερα από ποτέ για τους παράγοντες που αυξάνουν την πιθανότητα άνοιας -οι κατευθυντήριες οδηγίες μετατρέπουν αυτή τη γνώση σε δράση. Οι χώρες διαθέτουν πλέον σαφείς, τεκμηριωμένες συστάσεις που μπορούν να εφαρμόσουν αμέσως για να προστατεύσουν τη γνωστική υγεία των ανθρώπων» δήλωσε ο Δρ. Τέντρος Αντάνομ Γκεμπρεγιέσους, Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ.

Υπενθυμίζεται ότι η άνοια είναι μια πάθηση που προκαλείται από εγκεφαλικές ασθένειες και επηρεάζει τη μνήμη, τη σκέψη και την ικανότητα λειτουργίας. Πάνω από 57 εκατομμύρια άνθρωποι ζουν με τη νόσο παγκοσμίως και σχεδόν 10 εκατομμύρια διαγιγνώσκονται για πρώτη φορά κάθε χρόνο. Η νόσος Αλτσχάιμερ είναι η πιο συνηθισμένη μορφή και εκτιμάται ότι αντιπροσωπεύει το 60-70% των περιπτώσεων.

Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/

Μια ερευνητική ομάδα του University College London (UCL), με τη συμμετοχή δύο Ελλήνων επιστημόνων, αναπτύσσει μια πλατφόρμα τεχνητής νοημοσύνης, η οποία θα συμβάλλει καθοριστικά στην ανάπτυξη νέων θεραπειών για πνευμονολογικές και ηπατικές παθήσεις, στο πλαίσιο μιας διεθνούς κοινοπραξίας. Επικεφαλής της δημιουργίας της ΑΙ πλατφόρμας AIRIS είναι δύο έλληνες επιστήμονες. Πρόκειται για τον Εμμανουήλ Τσοχατζή, Καθηγητή Ηπατολογίας στο Ινστιτούτο Ήπατος και Γαστρεντερολογικής Υγείας του UCL (Institute for Liver and Digestive Health) και τον Χρήστο Ντίου, μέλος ΔΕΠ στην Ερευνητική Μονάδα Αρχιμήδης του Ερευνητικού Κέντρου «Αθηνά» και συντονιστή του έργου.

Η πλατφόρμα AIRIS ενώνει 21 εταίρους από την Ευρώπη, τον Καναδά και τις ΗΠΑ για την ανάπτυξη γενετικών μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης που ενσωματώνουν βιολογικές γνώσεις και κλινικά δεδομένα. Κύριος στόχος της AIRIS είναι να δημιουργήσει ένα συνεργάτη Τεχνητής Νοημοσύνης που θα βοηθά τους ερευνητές να κατανοήσουν καλύτερα την πρόοδο των ασθενειών και να προωθήσουν την εξατομικευμένη ιατρική, δίνοντας λύσεις σε ανεκπλήρωτες ιατρικές ανάγκες.

Το έργο συντονίζεται από το Ερευνητικό Κέντρο «Αθηνά» και υλοποιείται μέσω της Ερευνητικής Μονάδας «Αρχιμήδης» , η οποία παρέχει την επιστημονική ηγεσία της διεθνούς κοινοπραξίας. Μέσω της AIRIS, η Μονάδα στοχεύει να συμβάλει σημαντικά στην ανάπτυξη μιας νέας γενιάς αξιόπιστων και εξηγήσιμων συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης για βιοϊατρική έρευνα.

Χρηματοδότηση ύψους 16,9 εκατ. ευρώ

Το έργο με την ονομασία AIRIS θα λάβει χρηματοδότηση ύψους 16,9 εκατομμυρίων ευρώ από το πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη» της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά τα επόμενα τέσσερα χρόνια, με στόχο να βοηθήσει τους ερευνητές να μάθουν περισσότερα για το πώς ορισμένες ασθένειες επηρεάζουν τον οργανισμό, προκειμένου να υποδείξουν πιθανούς νέους στόχους, για νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις.
Ο καθηγητής Joseph Jacob από το Τμήμα Ιατρικής του UCL και το Ινστιτούτο Hawkes του UCL, του οποίου το εργαστήριο υπολογιστικής απεικόνισης θα χρησιμοποιηθεί στο έργο, επισημαίνει: «Σε αυτή τη διεθνή συνεργασία, το Εργαστήριο Satsuma στο Ινστιτούτο Hawkes θα ποσοτικοποιήσει ανατομικές δομές στον πνευμονικό ιστό που απεικονίζεται σε διάφορες κλίμακες. Οι κλίμακες κυμαίνονται από την κλινική αξονική τομογραφία έως την απεικόνιση μικροκλίμακας με στόχο τον καλύτερο χαρακτηρισμό του τρόπου με τον οποίο η ασθένεια τροποποιεί τις υπάρχουσες δομές στον πνεύμονα. Οι πληροφορίες απεικόνισης που θα αντλήσουμε θα συνδεθούν με μοριακές αναλύσεις χρησιμοποιώντας εργαλεία γενετικής τεχνητής νοημοσύνης για να κατανοήσουμε καλύτερα πώς αναπτύσσονται και εξελίσσονται εκφυλιστικά οι ασθένειες σε μια σειρά χρόνιων πνευμονικών παθήσεων. Οι κεντρικές αρχές του έργου περιλαμβάνουν τη διαφάνεια, την αξιοπιστία, την ανίχνευση και τον μετριασμό των προκαταλήψεων, καθώς και την τεχνική εποπτεία των συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης για την ευθυγράμμισή τους με τις αξίες των ασθενών.»

Στόχευση σε 5 κατηγορίες νοσημάτων

Για να καταδειχθεί ο τρόπος με τον οποίο η πλατφόρμα AIRIS μπορεί να εφαρμοστεί σε διαφορετικούς ιατρικούς κλάδους, το έργο στοχεύει στη διερεύνηση πέντε παθήσεων των οποίων οι βιολογικοί μηχανισμοί δεν είναι πλήρως κατανοητοί. Οι παθήσεις αυτές περιλαμβάνουν την πνευμονική ίνωση, την στεατωτική ηπατική νόσο, την καρδιαγγειακή νόσο, την χρόνια νεφρική νόσο και τις φλεγμονώδεις νόσους του εντέρου (ελκώδης κολίτιδα και νόσος του Crohn. Με αυτόν τον τρόπο, το έργο AIRIS ελπίζει να αποκαλύψει άγνωστες οδούς ασθενειών για να διερευνηθούν σε μελλοντικές μελέτες.

Τι λέει ο Έλληνας καθηγητής Ηπατολογίας και Γαστρεντερολογίας

Ο Εμμανουήλ Τσοχατζής, Καθηγητής Ηπατολογίας στο Ινστιτούτο Ήπατος και Γαστρεντερολογικής Υγείας του UCL εξηγεί: «Η στεατωτική ηπατική νόσος (SLD) είναι η πιο κοινή μορφή ηπατικής νόσου, που ενδεχομένως επηρεάζει περίπου το 30% του ενήλικου πληθυσμού του Ηνωμένου Βασιλείου. Η ομάδα μας έχει διεξάγει εκτεταμένη έρευνα εδώ και πολλά χρόνια για να βελτιώσει την έγκαιρη ανίχνευση και την κατηγοριοποίηση κινδύνου των ατόμων με την πάθηση, συμβάλλοντας σε ουσιαστικές αλλαγές στην καθημερινή κλινική πράξη. Η στεατωτική ηπατική νόσος είναι μία από τις πέντε κατηγορίες ασθενειών, στις οποίες θα αξιολογηθεί η νέα πλατφόρμα τεχνητής νοημοσύνης. Συνεισφέροντας την κλινική και ερευνητική μας εμπειρία σε αυτή τη συνεργασία, στοχεύουμε να δημιουργήσουμε σημαντικές νέες γνώσεις σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο η νόσος εξελίσσεται με την πάροδο του χρόνου, συμβάλλοντας τελικά στη βελτίωση της αναγνώρισης των ατόμων που διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο».

Τι επισημαίνει ο Έλληνας συντονιστής του έργου

Ο Χρήστος Ντίου, Χρήστος Ντίου, μέλος ΔΕΠ στην Ερευνητική Μονάδα «Αρχιμήδης» του Ερευνητικού Κέντρου Αθηνά και συντονιστής του έργου για την Πλατφόρμα AIRIS, προσθέτει: «Πέρα από τα σημερινά συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης, το νέο μας εργαλείο θα λειτουργεί ως ένας εικονικός συνεργάτης ικανός να βοηθά τους επιστήμονες να έχουν πρόσβαση και να εναρμονίζουν δεδομένα, να διερευνούν μηχανισμούς ασθενειών και να σχεδιάζουν αυστηρές μελέτες».

Πηγη: https://www.insider.gr/

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

Όλο και περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες έχουν εντοπίσει γονοκοκκικά στελέχη ανθεκτικά στο αντιβιοτικό κεφτριαξόνη, το φάρμακο πρώτης γραμμής για τη θεραπεία της γονόρροιας. Παράλληλα με τις αυξανόμενες ενδείξεις εγχώριας εξάπλωσης τέτοιων ανθεκτικών στελεχών στην Ευρώπη τα τελευταία δύο χρόνια, αυτό αποτελεί σημαντική πρόκληση για τις μελλοντικές θεραπευτικές επιλογές για ένα από τα πιο κοινά σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα παγκοσμίως, σύμφωνα με αξιολόγηση που εξέδωσε σήμερα το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC).

«Η τοπική μετάδοση της ανθεκτικής στην κεφτριαξόνη γονόρροιας στην Ευρώπη αποτελεί προειδοποιητικό σημάδι που δεν πρέπει να αγνοήσουμε», λέει ο Csaba Ködmön, ειδικός μικροβιολογίας του ECDC. «Ενώ ο κίνδυνος για τον γενικό πληθυσμό είναι επί του παρόντος χαμηλός, η αυξανόμενη αντοχή μειώνει την αποτελεσματικότητα των θεραπειών στις οποίες βασιζόμαστε σήμερα. Εάν τα στελέχη υψηλής αντοχής στα φάρμακα εγκατασταθούν και συνεχίσουν να εξαπλώνονται, οι επιλογές θεραπείας θα μπορούσαν να περιοριστούν ολοένα και περισσότερο. Η ενίσχυση της πρόληψης, η επέκταση των αντιμικροβιακών δοκιμών και η προώθηση της έγκαιρης διάγνωσης είναι επομένως απαραίτητες για την έγκαιρη ανίχνευση ανθεκτικών στελεχών, τον περιορισμό της περαιτέρω εξάπλωσης και τη διατήρηση της θεραπεύσιμης γονόρροιας».

Σε μια εκτίμηση κινδύνου που δημοσιεύθηκε σήμερα, το ECDC αναλύει την αύξηση των λοιμώξεων από ανθεκτική στην κεφτριαξόνη γονόρροια σε ολόκληρη την Ευρώπη από το 2022, καθώς και τους σχετικούς κινδύνους για τα σεξουαλικώς ενεργά άτομα, με βάση αναφορές από 11 ευρωπαϊκές χώρες.

Σύμφωνα με την αξιολόγηση του ECDC, ο συνολικός κίνδυνος που ενέχει η ανθεκτική στην κεφτριαξόνη γονόρροια παραμένει χαμηλός για τον γενικό σεξουαλικά ενεργό πληθυσμό στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (ΕΕ/ΕΟΧ). Είναι υψηλότερος μεταξύ των ατόμων που έχουν σεξουαλικές επαφές χωρίς προφυλακτικό ή άλλα μέσα προστασίας με περιστασιακούς ή νέους συντρόφους, των ατόμων με πολλαπλούς ή συχνά διαφορετικούς σεξουαλικούς συντρόφους, των εργαζομένων στο σεξ και των πελατών τους, καθώς και για όσους ταξιδεύουν σε περιοχές με υψηλή συχνότητα εμφάνισης ανθεκτικών στα φάρμακα στελεχών γονόρροιας. Η έγκαιρη ανίχνευση κρουσμάτων ανθεκτικών στην κεφτριαξόνη στην Ευρώπη έχει συσχετιστεί με την εισαγωγή από περιοχές με υψηλότερη κυκλοφορία τέτοιων ανθεκτικών στελεχών, ιδίως από τη Νοτιοανατολική Ασία. Αυτή παραμένει η κύρια οδός εισαγωγής στην Ευρώπη.

Η γονόρροια είναι μια από τις πιο συχνές βακτηριακές σεξουαλικώς μεταδιδόμενες λοιμώξεις (ΣΜΝ) παγκοσμίως, με περίπου 82 εκατομμύρια αναφερόμενες μολύνσεις κάθε χρόνο. Υπήρξαν περισσότερα από 106.000 επιβεβαιωμένα κρούσματα γονόρροιας σε ολόκληρη την ΕΕ/ΕΟΧ το 2024, το υψηλότερο επίπεδο κοινοποίησης από την έναρξη της επιτήρησης στην ΕΕ το 2009. Εάν δεν αντιμετωπιστεί, η λοίμωξη από γονόρροια μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές, όπως πυελική φλεγμονώδη νόσο, υπογονιμότητα και έκτοπη κύηση.

Η πρόληψη της γονόρροιας παραμένει απλή με τη σωστή και συνεπή χρήση προφυλακτικών κατά τη σεξουαλική επαφή, την τακτική διενέργεια εξετάσεων, ειδικά μετά από σεξουαλική επαφή με νέους, περιστασιακούς ή πολλαπλούς σεξουαλικούς συντρόφους, και την αναζήτηση εξετάσεων μετά από πιθανή έκθεση.

Το ECDC διατυπώνει αρκετές συστάσεις προς τις αρχές δημόσιας υγείας και τους παρόχους υγειονομικής περίθαλψης για την αντιμετώπιση του κινδύνου και τη διατήρηση της αποτελεσματικότητας των τρεχουσών θεραπειών για τη γονόρροια, όπως:

• συνεχιζόμενη επιτήρηση της γονοκοκκικής μικροβιακής αντοχής
• δοκιμή ευαισθησίας σε αντιμικροβιακά
• αποτελεσματική κλινική διαχείριση και

στοχευμένα μέτρα πρόληψης για τον περιορισμό της εξάπλωσης, συμπεριλαμβανομένων σαφών μηνυμάτων για ασφαλέστερο σεξ, τακτικών εξετάσεων για άτομα με νέους ή περιστασιακούς συντρόφους και έγκαιρης θεραπείας σε περίπτωση εμφάνισης συμπτωμάτων ή πιθανής έκθεσης.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Ο Εθνικός Οργανισμός Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων ανακοίνωσε την αναβάθμιση της τηλεφωνικής γραμμής 1145, ενισχύοντας τις υπηρεσίες άμεσης ψυχολογικής υποστήριξης και καθοδήγησης για πολίτες σε όλη τη χώρα. Η γραμμή λειτουργεί πλέον δωρεάν από όλα τα δίκτυα, προσφέροντας κρίσιμη βοήθεια σε άτομα που αντιμετωπίζουν ζητήματα εξαρτήσεων.

Η Γραμμή 1145 παρέχει ψυχολογική υποστήριξη, συμβουλευτική και παρέμβαση σε καταστάσεις κρίσης, λειτουργώντας ως άμεσο σημείο επαφής για όσους χρειάζονται βοήθεια. Παράλληλα, προσφέρει έγκυρη ενημέρωση και καθοδήγηση για θέματα που σχετίζονται με εξαρτήσεις, τόσο για τους ίδιους τους πολίτες όσο και για τις οικογένειές τους.

Διασύνδεση με δομές του ΕΟΠΑΕ

Ένα από τα βασικά στοιχεία της αναβαθμισμένης λειτουργίας της γραμμής είναι η δυνατότητα διασύνδεσης των ενδιαφερομένων με την κατάλληλη δομή ή υπηρεσία του ΕΟΠΑΕ. Η παραπομπή γίνεται ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε πολίτη και τον τόπο κατοικίας του, εξασφαλίζοντας άμεση πρόσβαση σε εξειδικευμένη υποστήριξη.

Δωρεάν κλήσεις από όλα τα δίκτυα

Οι κλήσεις προς τη Γραμμή 1145 είναι πλέον δωρεάν για όλους τους πολίτες, ανεξαρτήτως παρόχου, τόσο από σταθερά όσο και από κινητά τηλέφωνα. Η αλλαγή αυτή ενισχύει την προσβασιμότητα της υπηρεσίας, ιδιαίτερα για άτομα που βρίσκονται σε ευάλωτες κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες.

Πηγη: https://virus.com.gr/

Σας ενημερώνουμε ότι, στο πλαίσιο του έργου Ψηφιακού Μετασχηματισμού του ΕΟΠΥΥ και της μετάβασης στο νέο παραγωγικό περιβάλλον λειτουργίας, από τη Δευτέρα 13/07/2026 οι υφιστάμενες εφαρμογές Γνωματεύσεων ΕΚΠΥ και Υποβολής Αιτημάτων προς Έγκριση θα αντικατασταθούν από τις νέες, αναβαθμισμένες εφαρμογές.

orthi_07072026_anakoinosi-neou-periballontos-gnomateyseon-kai-ypobolis-aitimaton-pros-egkrisi-psm

Πηγη: https://www.eopyy.gov.gr/

Ανάρτηση βεβαιώσεων ποσού αυτόματης επιστροφής (Clawback) A΄ και Β΄ Εξαμήνου έτους 2025 για παρεχόμενες υπηρεσίες υγείας και ιατροτεχνολογικά προϊόντα-συμπληρώματα ειδικής διατροφής

anakoinosi-anartisi-bebaioseon-clawback-a-kai-b-eksaminou-2025

Πηγη: https://www.eopyy.gov.gr/

Οι θεραπείες από ανθρώπινο πλάσμα είναι ζωτικής σημασίας για ασθενείς με σπάνιες και σοβαρές παθήσεις, αλλά εξαρτώνται πλήρως από δωρεές – Στην Ευρώπη υπάρχει αυξανόμενη έλλειψη και μεγάλη εξάρτηση από εισαγωγές, ενώ στην Ελλάδα το πλάσμα παραμένει σε μεγάλο βαθμό αναξιοποίητο

Για πάνω από ένα εκατομμύριο Ευρωπαίους ασθενείς που ζουν με σπάνιες και χρόνιες παθήσεις, οι θεραπείες που προέρχονται από ανθρώπινο πλάσμα δεν αποτελούν απλώς μία θεραπευτική επιλογή, αλλά τη μοναδική διαθέσιμη λύση για την αναβάθμιση της ποιότητας και την αύξηση του προσδόκιμου ζωής. Τα Plasma Derived Medicinal Products (PDMPs) είναι φάρμακα των οποίων η δραστική ουσία είναι το ανθρώπινο πλάσμα και τα οποία χρησιμοποιούνται σε ένα ευρύ φάσμα παθήσεων, όπως είναι οι ανοσοανεπάρκειες και η αιμορροφιλία αλλά και σοβαρά νευρολογικά και αυτοάνοσα νοσήματα.

Σε αντίθεση με πολλά άλλα φαρμακευτικά προϊόντα, η βασική πρώτη ύλη των PDMPs δεν μπορεί να παραχθεί συνθετικά στο εργαστήριο. Το ανθρώπινο πλάσμα και η διαθεσιμότητά του εξαρτάται αποκλειστικά από την εθελοντική προσφορά υγιών δοτών. Με απλά λόγια, χωρίς δωρεές πλάσματος δεν μπορούν να παραχθούν οι θεραπείες που χρειάζονται εκατοντάδες χιλιάδες ασθενείς για να ζήσουν μια φυσιολογική ζωή.

Η ανάγκη αυτή γίνεται πιο επιτακτική εάν λάβει κανείς υπόψη του τον όγκο πλάσματος που απαιτείται για τη θεραπεία ορισμένων παθήσεων. Για παράδειγμα, για έναν ασθενή με αιμορροφιλία χρειάζονται κατά μέσο όρο 1.200 δωρεές πλάσματος κάθε χρόνο προκειμένου να λάβει το φάρμακό του. Αντίστοιχα, για έναν ασθενή με πρωτοπαθή ή δευτεροπαθή ανοσοανεπάρκεια χρειάζονται περίπου 130 δωρεές ετησίως.

Η διαρκής διεύρυνση των θεραπευτικών ενδείξεων οδηγεί σε αυξανόμενη ζήτηση για πλάσμα σε ολόκληρη την Ευρώπη -μόνο η ετήσια αύξηση της ζήτησης για ανοσοσφαιρίνες φτάνει το 6,8%. Ωστόσο, η παραγωγή των PDMPs αποτελεί μία σύνθετη και απαιτητική διαδικασία. Η συλλογή του πλάσματος, η μεταφορά, η επεξεργασία, η κλασματοποίηση και η τελική παραγωγή φαρμάκων απαιτούν εξειδικευμένες υποδομές, υψηλή τεχνογνωσία και αυστηρά πρωτόκολλα ποιότητας. Για τον λόγο αυτό, καμία ευρωπαϊκή χώρα δεν είναι σε θέση να καλύψει αυτόνομα όλα τα στάδια της παραγωγικής αλυσίδας. Υπό τα παραπάνω γίνεται κατανοητό γιατί η συζήτηση για καλύτερη αξιοποίηση του πλάσματος αποκτά ιδιαίτερη σημασία.

Η διαφορετική επίδοση των ευρωπαϊκών χωρών δεν είναι τυχαία, αλλά συνδέεται άμεσα με τα μοντέλα οργάνωσης που έχουν επιλέξει να εφαρμόσουν για τη συλλογή και αξιοποίηση του πλάσματος. Σήμερα, στην Ευρώπη εφαρμόζονται δύο διαφορετικές προσεγγίσεις. Η πρώτη είναι το συνεργατικό μοντέλο, το οποίο ακολουθούν η Αυστρία, η Τσεχία, η Ουγγαρία και η Γερμανία, όπου δημόσιοι φορείς, μη κερδοσκοπικοί οργανισμοί και ιδιωτικά κέντρα συλλογής συνυπάρχουν και αλληλοσυμπληρώνονται για την επίτευξη ενός κοινού στόχου. Δεν πρόκειται για σύμπραξη δημόσιου και ιδιωτικού τομέα (ΣΔΙΤ), αλλά για ένα συνεργατικό και συμπληρωματικό μοντέλο που ενισχύει την ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία. Το αποτέλεσμα είναι ότι οι χώρες αυτές όχι μόνο καλύπτουν τις δικές τους ανάγκες, αλλά συμβάλλουν και στην κάλυψη των αναγκών άλλων ευρωπαϊκών χωρών μέσω της διάθεσης πλάσματος για την παραγωγή φαρμάκων. Η δεύτερη προσέγγιση είναι το μοντέλο του κρατικού μονοπωλίου, το οποίο εφαρμόζουν χώρες όπως η Γαλλία, η Ισπανία και η Ιταλία, όπου η συλλογή πλάσματος πραγματοποιείται αποκλειστικά μέσω κρατικών δομών. Το αποτέλεσμα είναι μεγαλύτερη εξάρτηση από εισαγωγές για την κάλυψη των θεραπευτικών αναγκών.

Την ίδια στιγμή, η Ελλάδα παραμένει ένα από τα κράτη-μέλη της ΕΕ όπου το πλάσμα δεν αξιοποιείται για την παραγωγή φαρμάκων. Το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο δεν προβλέπει διαδικασία αξιοποίησης πλάσματος για τη δημιουργία PDMPs. Η συλλογή πλάσματος πραγματοποιείται αποκλειστικά στο πλαίσιο των αιμοδοσιών που καλύπτουν νοσοκομειακές ανάγκες, μέσω του διαχωρισμού του πλάσματος από το ολικό αίμα. Η συλλογή στα κέντρα αιμοδοσίας, όμως, είναι συγκυριακή και δεν έχει συγκεκριμένη στόχευση.

Οι αδυναμίες αυτές έγιναν ακόμη πιο εμφανείς τα τελευταία χρόνια, όταν οι διεθνείς κρίσεις δοκίμασαν την ανθεκτικότητα της εφοδιαστικής αλυσίδας. Με τη διατάραξη του διαμετακομιστικού εμπορίου, αλλά και την εφαρμογή των μέτρων κατά της εξάπλωσης της πανδημίας του κορωνοϊού, οι δωρεές πλάσματος περιορίστηκαν σημαντικά στη γηραιά ήπειρο, το ίδιο και η διαθεσιμότητα των φαρμάκων. Αποτέλεσμα είναι οι γιατροί στην ΕΕ να βρεθούν στη δυσάρεστη θέση να πρέπει να αξιολογούν τους ασθενείς για την χορήγηση των διαθέσιμων φαρμάκων. Για να επιτευχθεί η απεξάρτηση της Ευρώπης από τις ΗΠΑ σε αυτό το πεδίο χρειάζεται η συλλογή περισσότερου πλάσματος εντός ευρωπαϊκού εδάφους.

Ακολουθώντας τα επιτυχημένα ευρωπαϊκά παραδείγματα ενίσχυσης της κουλτούρας εθελοντικής προσφοράς σε συνδυασμό με αποτελεσματικά πλαίσια συλλογής πλάσματος, η Ελλάδα θα μπορούσε να ενισχύσει τη συμβολή της στην ευρωπαϊκή αλυσίδα επάρκειας φαρμάκων από πλάσμα, περνώντας στην μεριά των χωρών που συμβάλουν ενεργητικά στην βιωσιμότητα και την ανθεκτικότητα της κρίσιμης και πολύπλοκης αυτής εφοδιαστικής αλυσίδας. Μιας αλυσίδας από την οποία εξαρτώνται οι ζωές και η υγεία εκατομμυρίων σε ολόκληρη την ήπειρο.

Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/

Η σωστή υγιεινή στην κουζίνα, το καλό μαγείρεμα των τροφίμων και η αποφυγή της επιμόλυνσης μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο λοίμωξης

Από το σωστό μαγείρεμα του κοτόπουλου και των αυγών μέχρι το σχολαστικό πλύσιμο των χεριών και την ασφαλή διαχείριση των τροφίμων στην κουζίνα, απλές καθημερινές συνήθειες μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο μόλυνσης από σαλμονέλα.

Με αφορμή το πρόσφατο περιστατικό μαζικής τροφικής δηλητηρίασης στη Λαμία, επανέρχονται στο προσκήνιο τα μέτρα πρόληψης απέναντι σε μία από τις συχνότερες τροφιμογενείς λοιμώξεις.

Σύμφωνα με τον Εθνικό Οργανισμό Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ), η σαλμονέλα είναι ένα βακτήριο που μεταδίδεται κυρίως μέσω της κατανάλωσης μολυσμένων τροφίμων ή νερού, αλλά και από την επιμόλυνση τροφίμων κατά την προετοιμασία τους. Συχνότερα συνδέεται με ωμά ή ατελώς μαγειρεμένα αυγά, πουλερικά, κρέας και άλλα προϊόντα ζωικής προέλευσης, ενώ μπορεί να μεταδοθεί και μέσω μολυσμένων επιφανειών, σκευών ή ακόμη και κατοικίδιων ζώων.

Οι 8 οδηγίες του ΕΟΔΥ για την πρόληψη της σαλμονέλας:

• σχολαστικό πλύσιμο των χεριών μετά τη χρήση της τουαλέτας και την αλλαγή πάνας (το πλύσιμο των χεριών πρέπει να εφαρμόζεται το ίδιο σχολαστικά και στο παιδί), καθώς και πριν και μετά το χειρισμό τροφίμων
• σχολαστικό πλύσιμο των σκευών και των χεριών μετά το χειρισμό ωμού κρέατος
• μη κατανάλωση ατελώς μαγειρεμένου κρέατος, αυγών ή τροφίμων που περιέχουν αυγά και που δεν έχουν μαγειρευτεί επαρκώς
• τήρηση κανόνων υγιεινής στην κουζίνα (διαφορετικές επιφάνειες κοπής, πλύσιμο ωμών φρούτων και λαχανικών, διατήρηση των τροφίμων σε κατάλληλες θερμοκρασίες ψύξης)
• τήρηση κανόνων υγιεινής που πρέπει να ακολουθούνται όταν ταξιδεύει κανείς σε χώρες ενδημικές για το νόσημα
• τήρηση κανόνων υγιεινής κατά τη φροντίδα των κατοικίδιων ζώων (σχολαστικό πλύσιμο των χεριών μετά από επαφή με τα κατοικίδια και τα αντικείμενα με τα οποία έχουν έρθει σε επαφή, σχολαστικός καθαρισμός ενυδρείων)
• απομάκρυνση των κατοικίδιων ζώων από τους χώρους παρασκευής τροφίμων
• όταν στο σπίτι υπάρχουν παιδιά κάτω των πέντε ετών, έγκυες ή ανοσοκατεσταλμένα άτομα καλό θα ήταν να μη φιλοξενούνται ερπετά ως κατοικίδια.

Η σωστή υγιεινή των χεριών, η ασφαλής προετοιμασία των τροφίμων και το καλό μαγείρεμα αποτελούν τα βασικότερα «όπλα» απέναντι στη σαλμονέλα.

Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/