Συντάκτης: grammateia

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε ο υπουργός Υγείας, μέχρι σήμερα έχουν κατατεθεί 26.156 οριστικοποιημένες αιτήσεις και 14.728 προσωρινές, πολλές από τις οποίες αναμένεται να οριστικοποιηθούν.

 

Παράταση έως τις 31 Ιουλίου 2026 στην προθεσμία υποβολής αιτήσεων για την εγγραφή υποψηφίων στην ηλεκτρονική πλατφόρμα του λοιπού, πλην ιατρών, επικουρικού προσωπικού του Εθνικού Συστήματος Υγείας (ΕΣΥ) ανακοίνωσε ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, με ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ.

Ο υπουργός Υγείας ανέφερε ότι η απόφαση για την παράταση ελήφθη με στόχο να δοθεί περισσότερος χρόνος στους ενδιαφερόμενους επαγγελματίες να ολοκληρώσουν την υποβολή των αιτήσεών τους.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε ο κ. Γεωργιάδης, μέχρι σήμερα έχουν κατατεθεί 26.156 οριστικοποιημένες αιτήσεις και 14.728 προσωρινές, πολλές από τις οποίες αναμένεται να οριστικοποιηθούν.

Ιδιαίτερα αυξημένη είναι η συμμετοχή του νοσηλευτικού προσωπικού, καθώς, όπως ανέφερε ο υπουργός, 15.995 οριστικές και 3.138 προσωρινές αιτήσεις έχουν υποβληθεί από νοσηλευτές.

Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας υποβολής, θα ακολουθήσει η αξιολόγηση των αιτήσεων και η κατάρτιση των πινάκων κατάταξης με βάση τη μοριοδότηση των υποψηφίων.

Ο κ. Γεωργιάδης διευκρίνισε ότι η εγγραφή στην πλατφόρμα και η ένταξη στους πίνακες κατάταξης δεν σημαίνουν αυτόματη πρόσληψη, καθώς οι προσλήψεις θα εξαρτηθούν από τις θέσεις που θα εγκρίνει το υπουργείο Εσωτερικών για το επικουρικό προσωπικό.

«Παρότι θα ήθελα να ξεκαθαρίσω ότι η εγγραφή στην πλατφόρμα και η ένταξη στους πίνακες κατάταξης δεν ισοδυναμεί με πρόσληψη, προτρέπω όλους τους επαγγελματίες που ανήκουν στις κατηγορίες και τις ειδικότητες, για τις οποίες έχει ανοίξει η πλατφόρμα, να υποβάλουν αίτηση», ανέφερε στην ανάρτησή του.

Ο υπουργός Υγείας υπογράμμισε ότι η μεγάλη συμμετοχή αποτελεί ένδειξη ότι οι παρεμβάσεις στο δημόσιο σύστημα υγείας αποδίδουν.

«Όπως βλέπετε οι μεταρρυθμίσεις μας λειτουργούν και το ΕΣΥ γίνεται ξανά ελκυστικό και για το προσωπικό», σημείωσε χαρακτηριστικά.

 

 

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε το νέο χάπι Wegovy της Novo Nordisk, ανοίγοντας τον δρόμο για την πρώτη από του στόματος θεραπεία GLP‑1 για τη διαχείριση βάρους στην ΕΕ. Η απόφαση δίνει σημαντικό προβάδισμα στη δανέζικη εταιρεία σε μια αγορά που αναμένεται να αναπτυχθεί ραγδαία τα επόμενα χρόνια.

Η έγκριση ακολούθησε τη θετική γνωμοδότηση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων τον Μάιο, επιτρέποντας στη Novo Nordisk να προηγηθεί στην κούρσα των νέων θεραπειών απώλειας βάρους, σύμφωνα με το πρακτορείο Reuters. Το Foundayo της Eli Lilly παραμένει ακόμη σε διαδικασία αξιολόγησης, γεγονός που ενισχύει προσωρινά τη θέση της Novo στην ευρωπαϊκή αγορά.

Σε ποιους απευθύνεται η θεραπεία
Το χάπι Wegovy αφορά ενήλικες με δείκτη μάζας σώματος τουλάχιστον 30 ή 27 με συνοδό πάθηση σχετιζόμενη με το βάρος. Η θεραπεία χορηγείται σε συνδυασμό με δίαιτα και άσκηση και βασίζεται στην από του στόματος σεμαγλουτίδη των 25 mg.

Τα αποτελέσματα των κλινικών δοκιμών

Σύμφωνα με τα δεδομένα που παρουσίασε η εταιρεία, οι συμμετέχοντες που λάμβαναν το χάπι έχασαν κατά μέσο όρο 17% του σωματικού τους βάρους, έναντι μόλις 3% στην ομάδα placebo. Οι ανεπιθύμητες ενέργειες ήταν αντίστοιχες με το προφίλ ασφάλειας της ενέσιμης μορφής, ενώ τα ποσοστά διακοπής θεραπείας λόγω παρενεργειών ήταν 6,9% για το χάπι και 5,9% για το placebo.

Επόμενα βήματα

Ο διευθύνων σύμβουλος της Novo Nordisk, Mike Doustdar, τόνισε ότι η έγκριση προσφέρει μια νέα, πιο εύχρηστη επιλογή για τους ασθενείς με παχυσαρκία, καθώς η μορφή δισκίου μπορεί να είναι πιο αποδεκτή από τις ενέσεις. Το χάπι Wegovy κυκλοφορεί ήδη στις ΗΠΑ, τη Βρετανία και τα ΗΑΕ, ενώ η εταιρεία σχεδιάζει να επεκτείνει τη διάθεσή του σε περισσότερες χώρες στο δεύτερο εξάμηνο του 2026.

 

 

Πηγη: https://virus.com.gr/

Λύση για το μεγάλο πρόβλημα που έχει δημιουργηθεί με τα δωρεάν φάρμακα για την παχυσαρκία που χορηγούνταν μέσω του ταμείου ανάπτυξης αναζητά το υπουργείο Υγείας.

Να υπενθυμιστεί ότι 43.500 δικαιούχοι έλαβαν μέχρι τις 30 Ιουνίου δωρεάν φάρμακα για την καταπολέμηση της παχυσαρκίας και στη συνέχεια έμειναν «ξεκρέμαστοι» αφού διεκόπη το πρόγραμμα και έπρεπε να πληρώνουν από την τσέπη τους τα σκευάσματα.

Γεγονός που προκάλεσε σύγχυση και αναστάτωση στους ασθενείς αφού η διακοπή της θεραπείας οδηγεί με βάση τους ειδικούς στην επαναφορά του βάρους, καθώς παύει και η αποτελεσματικότητα των φαρμάκων.

Μετά το σάλο που προκλήθηκε η αναπληρώτρια υπουργός υγείας αρμόδια για τη δημόσια υγεία, επανήλθε στο θέμα δηλώνοντας ότι η κυβέρνηση αναζητά λύση μέσω χρηματοδότησης από τον τακτικό κρατικό προϋπολογισμό.

Μάλιστα στο πλαίσιο αυτό δεσμεύτηκε ότι το πρόβλημα θα έχει λυθεί εντός των επόμενων 15 ημερών, ώστε οι 43.500 δικαιούχοι να συνεχίσουν το πρόγραμμα με την δωρεάν χορήγηση φαρμάκων.

Παχυσαρκία: Τι θα γίνει με τα δωρεάν φάρμακα
Την ίδια στιγμή η αναπληρώτρια υπουργός υγείας παραδέχτηκε την αναστάτωση που έχει προκληθεί στους πάσχοντες και σημείωσε ότι αντίστοιχη αναστάτωση υπάρχει και στο υπουργείο Υγείας καθώς επρόκειτο για «μία αλλαγή που δεν ήταν στον αρχικό μας σχεδιασμό». Τόνισε πάντως ότι στη διαδικασία αυτή προέκυψε πρόβλημα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή η οποία τροποποίησε το πρόγραμμά της.

Το πρόβλημα πάντως εστιάζεται όπως φαίνεται και στα άτομα με παχυσαρκία που ζουν εγκλωβισμένα στο σπίτι τους εδώ και χρόνια, χωρίς να μπορούν να μετακινηθούν. Σε αυτούς τους συμπολίτες μας το υπουργείο υγείας είχε δεσμευτεί ότι θα αποστείλει κινητές μονάδες προκειμένου να υποβληθούν σε όλες τις απαραίτητες εξετάσεις και να τους χορηγηθεί η φαρμακευτική αγωγή εάν το επιθυμούν.

 

 

Πηγη: https://www.healthreport.gr

Προϋπόθεση η ουσιαστική σύμπραξη της επιστημονικής
κοινότητας
Η Εταιρεία Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδας (ΕΟΠΕ), ο επίσημος επιστημονικός
φορέας που εκπροσωπεί τους ιατρούς Παθολόγους Ογκολόγους της χώρας,
πληροφορήθηκε από τις πρόσφατες δημόσιες ανακοινώσεις της πολιτικής
ηγεσίας του Υπουργείου Υγείας τη συγκρότηση της Ομάδας Εργασίας για την
εκπόνηση του Εθνικού Σχεδίου Δράσης για τον Καρκίνο. Μέχρι σήμερα δεν είχε
προηγηθεί οποιαδήποτε επίσημη ενημέρωση ή επικοινωνία με την ΕΟΠΕ, γεγονός
που προκαλεί εύλογο προβληματισμό, καθώς πρόκειται για μια πρωτοβουλία
καθοριστικής σημασίας για το μέλλον της αντικαρκινικής φροντίδας στη χώρα.
Επιβεβλημένη η συμμετοχή της επιστημονικής κοινότητας
Η εκπόνηση ενός Εθνικού Σχεδίου Δράσης για τον Καρκίνο αποτελεί κορυφαία
θεσμική διαδικασία και, ως εκ τούτου, προϋποθέτει από την έναρξή της ανοικτό
διάλογο και ουσιαστική συνεργασία όλων των θεσμικών εταίρων. Σε ένα τέτοιο
εγχείρημα είναι επιβεβλημένη η συμμετοχή της επιστημονικής κοινότητας
όχι μόνο ως θεσμικός συνομιλητής, αλλά ως ο φορέας που διαθέτει την
ευθύνη της καθημερινής κλινικής φροντίδας, της παραγωγής και αξιολόγησης
της επιστημονικής γνώσης, της ανάπτυξης κατευθυντήριων οδηγιών και
θεραπευτικών πρωτοκόλλων, της εκπαίδευσης των επαγγελματιών υγείας και της
αξιολόγησης της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών.
Η εμπειρία αυτή αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για τη διαμόρφωση ενός
Εθνικού Σχεδίου Δράσης που θα είναι επιστημονικά τεκμηριωμένο, εφαρμόσιμο
και αποτελεσματικό. Στο πλαίσιο αυτό, το οργανωτικό μοντέλο του εγχειρήματος,
όπως παρουσιάστηκε μέχρι σήμερα, δημιουργεί εύλογα ερωτήματα ως προς
τη θεσμική ενσωμάτωση της επιστημονικής κοινότητας και των επαγγελματιών
υγείας στον συντονισμό και τον σχεδιασμό του Εθνικού Σχεδίου Δράσης.
Ειδικότερα, η ΕΟΠΕ θεωρεί αυτονόητο ότι η επιτυχία μιας τόσο σημαντικής
εθνικής πρωτοβουλίας επιβάλει τη συμμετοχή των Παθολόγων Ογκολόγων με
κεντρικό ρόλο, όπως επιβάλλεται από τον βαθμό συμμετοχής τους στην παροχή
υπηρεσιών υγείας στο πεδίο του καρκίνου. Η ΕΟΠΕ εκφράζει την προσδοκία
ότι θα διασφαλιστεί η ουσιαστική συμμετοχή της επιστημονικής κοινότητας, στη
διαμόρφωση του τελικού θεσμικού πλαισίου.

 

 

Πηγη:HealthDaily

Αλλαγές και στην Κάρτα Αναπηρίας
Στο νομοσχέδιο που κατατέθηκε στη Βουλή πρόσφατα, προβλέπεται η
αναμόρφωση του θεσμικού πλαισίου λειτουργίας της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας
και της Κάρτας Αναπηρίας. Το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία αποτελεί
το κεντρικό σύστημα καταγραφής των πιστοποιημένων ατόμων με αναπηρία στη
χώρα. Στον Ηλεκτρονικό Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (Ε.Φ.Κ.Α.) τηρείται
ιστότοπος με την επωνυμία «Εθνική Πύλη Αναπηρίας», υπό την εποπτεία του
Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, ο οποίος είναι προσβάσιμος
μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (ον.-ΕΨΠ).
Μέσω της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας παρέχεται πρόσβαση στα ακόλουθα
επιμέρους συστήματα:
α) το Σύστημα Πιστοποίησης Αναπηρίας, που τηρείται από τον Ηλεκτρονικό
Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (ε-ΕΦΚΑ) και αποτελείται από τα
εξής επιμέρους υποσυστήματα: αα) το Υποσύστημα Ηλεκτρονικής Αίτησης για
πιστοποίηση αναπηρίας, αβ) το Υποσύστημα Κατάρτισης Ιατρικού Εισηγητικού
Φακέλου του Κέντρου Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕΠΑ), που αποτελεί τμήμα
του Ατομικού Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας, που λειτουργεί και υποστηρίζεται
από την ΗΔΥΚΑ ΜΑΕ. αγ) το Υποσύστημα Ιατρικής Αξιολόγησης του ΚΕΠΑ, το
οποίο υποστηρίζεται από τον ΕΦΚΑ,
β) το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία,
γ) το Μητρώο Παροχών Αναπηρίας, που τηρείται από τον Οργανισμό
Προνοιακών ΟΠΕΚΑ,
δ) το Υποσύστημα Κάρτας Αναπηρίας, που τηρείται από τον ΟΠΕΚΑ,
ε) το Μητρώο Δομών Αναπηρίας, που τηρείται από τον ΟΠΕΚΑ.
Μέσω της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας τα άτομα με αναπηρία έχουν πρόσβαση στα
προσωπικά τους δεδομένα που τηρούνται στο Ψηφιακό Μητρώο, υποβάλλουν
αίτημα για αξιολόγηση και πιστοποίηση αναπηρίας, υποβάλλουν αίτημα για
χορήγηση Κάρτας Αναπηρίας, εξυπηρετούνται, στο πλαίσιο υπηρεσίας μιας
στάσης, για συνταξιοδοτικές, επιδοματικές, κοινωνικές και οικονομικές παροχές
ή κοινωνικές υπηρεσίες, που προβλέπονται από τη νομοθεσία για τα άτομα με
αναπηρία, και πληροφορούνται για τις διαθέσιμες παροχές.
Κάρτα Αναπηρίας
Στα άτομα με αναπηρία που διαθέτουν πιστοποίηση αναπηρίας σε ισχύ και
είναι εγγεγραμμένα στο Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία ή λαμβάνουν
αναπηρικό επίδομα από τον ΟΠΕΚΑ ή τον ΕΦΚΑ ή λαμβάνουν σύνταξη λόγω
αναπηρίας, χορηγείται Κάρτα Αναπηρίας, εφόσον έχουν συνολικό ποσοστό
αναπηρίας τουλάχιστον πενήντα τοις εκατό (50%). Η Κάρτα Αναπηρίας
αποδεικνύει την ταυτότητα του κατόχου της και την ιδιότητα του ατόμου
με αναπηρία έναντι κάθε δημόσιας αρχής και τρίτου. Η Κάρτα Αναπηρίας
διασυνδέεται με το Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία. Με τη διασύνδεση
αυτή, επιβεβαιώνεται ότι ο κάτοχος της Κάρτας Αναπηρίας είναι εγγεγραμμένος στο
Ψηψιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία και προσδιορίζονται τα πιστοποιημένα
χαρακτηριστικά της αναπηρίας του. Εάν ο αιτών δεν είναι εγγεγραμμένος στο
Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία, αλλά λαμβάνει αναπηρικό επίδομα
ή σύνταξη λόγω αναπηρίας, η Κάρτα Αναπηρίας διασυνδέεται με το Μητρώο
Παροχών Αναπηρίας ή με το οικείο πληροφορικό σύστημα του ΕΦΚΑ, κατά
περίπτωση. Σε αυτήν την περίπτωση η ισχύς της Κάρτας Αναπηρίας είναι διετής.

 

 

Πηγη:HealthDaily

Ενημέρωση σχετικά με το περιεχόμενο των παρεμβάσεων
της Χάρτας
Συνάντηση με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κωνσταντίνο Αν. Τασούλα είχε
αντιπροσωπεία της Διοίκησης της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας (ΕΠΕ).
Σκοπός της συνάντησης ήταν να ενημερώσουν τον ανώτατο πολιτειακό παράγοντα
της χώρας για τη Χάρτα με δράσεις σε κρίσιμα ζητήματα δημόσιας υγείας για το
αναπνευστικό σύστημα, την οποία συνέταξε η ΕΠΕ, με αφορμή τη συμπλήρωση
60 ετών από την ίδρυσή της. Ο κ. Τασούλας υπέγραψε τη Χάρτα και συνεχάρη
την αντιπροσωπεία της ΕΠΕ για την πρωτοβουλία, επισημαίνοντας τη σημασία της
πρόληψης στην προάσπιση της δημόσιας υγείας.
Από την πλευρά του ο Πρόεδρος της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας
Στέλιος Λουκίδης ευχαρίστησε τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας για την αποδοχή της
πρόσκλησης και τον ενημέρωσε σχετικά με το περιεχόμενο των παρεμβάσεων και
τους στόχους της Χάρτας.
Υπενθυμίζεται ότι τη Χάρτα έχουν ήδη συνυπογράψει ο Πρόεδρος της Βουλής
των Ελλήνων Νικήτας Κακλαμάνης και οι εκπρόσωποι των φορέων: Θεόδωρος
Βασιλακόπουλος, Πρόεδρος ΕΟΔΥ, Απόστολος Βαλτάς, Πρόεδρος ΠΦΣ,
Μιχάλης Χειμώνας, Γενικός Διευθυντής ΣΦΕΕ, Μέμη Τσεκούρα, Πρόεδρος
Ένωσης Ασθενών Ελλάδας και Δημήτρης Κοντοπίδης, Πρόεδρος Πανελλήνιου
Συλλόγου Ασθενών με Πνευμονολογικά Νοσήματα «ΑΝΑΣΑ». Η Χάρτα αποτελεί
πρωτοβουλία της ΕΠΕ και περιέχει σειρά παρεμβάσεων που αφορούν την
πρόληψη των χρόνιων αναπνευστικών νοσημάτων (CRDs).

 

χαρτα ΕΠΕ

 

 

Πηγη:HealthDaily

Ποιοι δικαιούνται να τη ζητήσουν
Με το νομοσχέδιο που κατατέθηκε πρόσφατα στη Βουλή, επεκτείνεται
και καθιερώνεται ως μόνιμης υπηρεσίας εθνικής εμβέλειας το Πρόγραμμα
«Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία», το οποίο υλοποιήθηκε πιλοτικά.
Η προσωπική βοήθεια συνίσταται στην εξατομικευμένη υποστήριξη του ατόμου με
αναπηρία από προσωπικό βοηθό της επιλογής του ή του νόμιμου εκπροσώπου
του. Η προσωπική βοήθεια, η οποία οργανώνεται και ελέγχεται από τον χρήστη,
παρέχεται με βάση τις προσωπικές ανάγκες, τις ιδιαίτερες συνθήκες ζωής, τις
ατομικές επιλογές και τα ενδιαφέροντα του ατόμου, με σκοπό την ενίσχυση της
ανεξάρτητης διαβίωσής του και τη συμπερίληψή του στην κοινωνία. Φορέας
υλοποίησης του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού ο ΟΠΕΚΑ. Το Πρόγραμμα
δύναται να χρηματοδοτείται ή να συγχρηματοδοτείται, εν όλω ή εν μέρει, και από
πόρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η δαπάνη για την υλοποίηση του Προγράμματος
Προσωπικού Βοηθού καλύπτεται από πιστώσεις του προϋπολογισμού του
Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
Ποιοι μπορούν να ωφεληθούν από το πρόγραμμα
Επιλέξιμοι ωφελούμενοι του Προγράμματος είναι όσοι πληρούν σωρευτικά
τις ακόλουθες προϋποθέσεις, κατά την υποβολή της αίτησής τους: Έχουν
πιστοποίηση αναπηρίας από το Κέντρο Πιστοποίησης Αναπηρίας με ισχύ εφ’
όρου ζωής, οι οποίες γίνονται δεκτές εφόσον έχουν ψηφιοποιηθεί και απονέμουν
διακριτά ποσοστά ιατρικής και ασφαλιστικής αναπηρίας, έχουν κινητική,
νοητική, αναπτυξιακή, αισθητηριακή ή ψυχική αναπηρία, σε ποσοστό της κύριας
πάθησης 67%, είναι ηλικίας 16-67 ετών. Ως προσωπικοί βοηθοί επιλέγονται
άτομα που πληρούν σωρευτικά, κατ’ ελάχιστο, τις εξής προϋποθέσεις: Είναι
ηλικίας τουλάχιστον 18-67 ετών, χωρίς δικαστικές εμπλοκές, εάν είναι πολίτες
εκτός ΕΕ, βρίσκονται νόμιμα στην Ελλάδα και έχουν δικαίωμα πρόσβασης στην
αγορά εργασίας. Επίσης, έχουν καλή γνώση της ελληνικής γλώσσας και έχουν
ολοκληρώσει επιτυχώς πρόγραμμα εκπαίδευσης που τους παρέχεται χωρίς
οικονομική επιβάρυνσή τους από τον ΟΠΕΚΑ. Οι ωφελούμενοι επιλέγουν έναν (1)
ή περισσότερους προσωπικούς βοηθούς από το Μητρώο Προσωπικών Βοηθών,
εντός έξι (6) μηνών από την έναρξη ισχύος της απόφασης. Η προσωπική βοήθεια
παρέχεται σε ωριαία βάση ή σε καθεστώς συνοίκησης. Τέλος, στον ΟΠΕΚΑ
συστήνεται και λειτουργεί πληροφοριακό σύστημα για την υποστήριξη των
διαδικασιών του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού. Το σύστημα διασυνδέεται
με άλλα πληροφοριακά συστήματα του δημόσιου τομέα.
Η προσωπική βοήθεια, η οποία οργανώνεται και ελέγχεται από τον χρήστη,
παρέχεται με βάση τις προσωπικές ανάγκες, τις ιδιαίτερες συνθήκες ζωής, τις
ατομικές επιλογές και τα ενδιαφέροντα του ατόμου, με σκοπό την ενίσχυση της
ανεξάρτητης διαβίωσής του και τη συμπερίληψή του στην κοινωνία. Η προσωπική
βοήθεια διευκολύνει ιδίως τις ακόλουθες δραστηριότητες του ατόμου, εντός
και εκτός της οικίας του: α) τις δραστηριότητες καθημερινής ζωής και ατομικής
φροντίδας, όπως προετοιμασία γευμάτων και σίτιση, ένδυση, προσωπική
υγιεινή, μετακίνηση, β) την οικιακή βοήθεια, γ) την εργασία, την εκπαίδευση, τις
σπουδές, την κατάρτιση και δια βίου μάθηση, δ) τη συμμετοχή σε δραστηριότητες
ελεύθερου χρόνου, ε) την πρόσβαση σε υπηρεσίες, όπως υγείας, αποκατάστασης,
δημόσιας διοίκησης, και στ) τη συμμετοχή στην κοινωνική ζωή.

 

 

Πηγη: HealthDaily

Μικροσκοπικά αντίγραφα του παγκρέατος, τα οποία δημιουργήθηκαν από κύτταρα ασθενών, αποκάλυψαν διαφορετικούς μοριακούς τύπους χρόνιας παγκρεατίτιδας και μια απρόσμενα συχνή δυσλειτουργία της πρωτεΐνης CFTR. Η νέα πλατφόρμα μπορεί να βοηθήσει τους επιστήμονες να δοκιμάζουν θεραπείες προσαρμοσμένες στη βιολογία κάθε ασθενούς.

Μια νέα εργαστηριακή πλατφόρμα που δημιουργεί μικροσκοπικά, τρισδιάστατα μοντέλα του παγκρέατος από κύτταρα ασθενών μπορεί να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο οι επιστήμονες μελετούν τη χρόνια παγκρεατίτιδα και αναζητούν αποτελεσματικότερες θεραπείες.

Ερευνητές του Salk Institute ανέπτυξαν παγκρεατικά οργανοειδή που διατηρούν βασικά μοριακά χαρακτηριστικά της νόσου κάθε ασθενούς. Τα μοντέλα αυτά λειτουργούν ως μια εξατομικευμένη «νόσος στο εργαστηριακό πιάτο», επιτρέποντας τη μελέτη των μηχανισμών της χρόνιας παγκρεατίτιδας και τη δοκιμή πιθανών θεραπευτικών παρεμβάσεων σε ανθρώπινα κύτταρα.

Η μελέτη δημοσιεύθηκε στις 30 Ιουνίου 2026 στο επιστημονικό περιοδικό Cell Stem Cell, με DOI 10.1016/j.stem.2026.06.002. Πρόκειται για αξιολογημένη από ομοτίμους ερευνητική εργασία, η οποία δημοσιεύθηκε αρχικά ως άρθρο υπό έκδοση πριν ενταχθεί σε συγκεκριμένο τεύχος του περιοδικού.

Οι επιστήμονες δημιούργησαν 37 σειρές οργανοειδών από ασθενείς με ιδιοπαθή, κληρονομική ή σχετιζόμενη με το αλκοόλ χρόνια παγκρεατίτιδα. Η ανάλυση αποκάλυψε τρεις διακριτούς μοριακούς υποτύπους της νόσου και δυσλειτουργία της πρωτεΐνης CFTR περίπου στα μισά μοντέλα.

Μια νόσος με διαφορετικούς μηχανισμούς πίσω από την ίδια διάγνωση

Η χρόνια παγκρεατίτιδα προκαλεί επίμονη φλεγμονή, ουλοποίηση και πόνο στο πάγκρεας. Περίπου τρία εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως ζουν με τη νόσο, για την οποία δεν υπάρχει σήμερα οριστική θεραπεία που να αναστρέφει τη βλάβη ή να αλλάζει με βεβαιότητα την πορεία της μετά την έναρξή της.

Η θεραπευτική δυσκολία δεν οφείλεται μόνο στη σοβαρότητα της νόσου. Δύο ασθενείς μπορεί να έχουν την ίδια κλινική διάγνωση, αλλά η παγκρεατίτιδα να καθοδηγείται από διαφορετικούς μοριακούς μηχανισμούς.

Η διαφοροποίηση αυτή έχει άμεσες συνέπειες για τη θεραπεία. Ένα φάρμακο που στοχεύει έναν συγκεκριμένο βιολογικό μηχανισμό μπορεί να βοηθά μια ομάδα ασθενών, αλλά να μην προσφέρει όφελος σε όσους εμφανίζουν διαφορετική μορφή δυσλειτουργίας.

«Οι ασθενείς μπορεί να έχουν την ίδια κλινική διάγνωση χρόνιας παγκρεατίτιδας, αλλά πολύ διαφορετικούς υποκείμενους μοριακούς παράγοντες», εξήγησε η επικεφαλής συγγραφέας Dannielle Engle, επίκουρη καθηγήτρια και Helen McLoraine Developmental Chair στο Salk Institute.

Η ίδια υπογράμμισε ότι η νέα πλατφόρμα διατηρεί την ιδιαίτερη βιολογία της νόσου κάθε ασθενούς και μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την ανάπτυξη πιο στοχευμένων θεραπευτικών στρατηγικών.

Τι είναι τα οργανοειδή

Τα οργανοειδή είναι μικροσκοπικές, τρισδιάστατες δομές που αναπτύσσονται στο εργαστήριο από βλαστικά, προγονικά ή άλλα κύτταρα ανθρώπινου ιστού.

Δεν αποτελούν πλήρη όργανα και δεν διαθέτουν όλη τη σύνθετη ανατομία του ανθρώπινου σώματος. Μπορούν, ωστόσο, να αναπαράγουν σημαντικά κυτταρικά, μοριακά και λειτουργικά χαρακτηριστικά του ιστού από τον οποίο προέρχονται.

Στη συγκεκριμένη μελέτη, οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν ιστό από το πάγκρεας ασθενών για να αναπτύξουν μικροσκοπικές τρισδιάστατες εκδοχές του παγκρεατικού επιθηλίου.

Τα οργανοειδή έδωσαν τη δυνατότητα στην ερευνητική ομάδα να μελετήσει τη συμπεριφορά των παγκρεατικών πόρων, τη φλεγμονώδη σηματοδότηση και τη λειτουργία σημαντικών πρωτεϊνών σε ένα περιβάλλον πιο κοντά στην ανθρώπινη νόσο από ό,τι τα παραδοσιακά δισδιάστατα κυτταρικά μοντέλα.

Τα τελευταία χρόνια, η τεχνολογία των οργανοειδών χρησιμοποιείται ως γέφυρα ανάμεσα στις μελέτες απλών κυττάρων και στις κλινικές έρευνες σε ανθρώπους. Επιτρέπει στους επιστήμονες να εξετάζουν πώς μια νόσος ή ένα φάρμακο επηρεάζει ανθρώπινα κύτταρα, χωρίς να ξεκινούν απευθείας μια δοκιμή σε ασθενείς.

Γιατί τα παγκρεατικά οργανοειδή έχουν ιδιαίτερη αξία

Η χρόνια παγκρεατίτιδα μπορεί να εμφανιστεί λόγω κληρονομικών παραγόντων, κατανάλωσης αλκοόλ ή άλλων αιτιών. Σε αρκετούς ασθενείς, οι γιατροί δεν εντοπίζουν σαφή αιτία και χαρακτηρίζουν τη νόσο ιδιοπαθή.

Η σημερινή ταξινόμηση βασίζεται συχνά στον παράγοντα που θεωρείται ότι προκάλεσε την παγκρεατίτιδα. Η νέα μελέτη δείχνει, όμως, ότι η αιτία έναρξης δεν αποκαλύπτει πάντα τον μοριακό μηχανισμό που συντηρεί τη νόσο.

Τα οργανοειδή επιτρέπουν στους ερευνητές να εξετάζουν άμεσα τη λειτουργία των κυττάρων κάθε ασθενούς. Έτσι, μπορούν να διαπιστώσουν ποιοι μηχανισμοί παραμένουν ενεργοί, ανεξάρτητα από το εάν η νόσος θεωρείται κληρονομική, ιδιοπαθής ή σχετιζόμενη με το αλκοόλ.

«Αναπτύσσοντας οργανοειδή απευθείας από ασθενείς, διατηρούμε βασικά χαρακτηριστικά των κυττάρων των παγκρεατικών πόρων και μπορούμε να εξετάσουμε ποιοι μηχανισμοί της νόσου λειτουργούν σε κάθε άνθρωπο», ανέφερε η πρώτη συγγραφέας Victoria Osorio-Vasquez, μεταδιδακτορική ερευνήτρια στο εργαστήριο της Engle.

Δημιούργησαν 37 σειρές από κύτταρα ασθενών

Οι ερευνητές δημιούργησαν 37 σειρές οργανοειδών προερχόμενων από ασθενείς με διαφορετικές μορφές χρόνιας παγκρεατίτιδας.

Στο δείγμα περιλαμβάνονταν περιστατικά ιδιοπαθούς, κληρονομικής και σχετιζόμενης με το αλκοόλ νόσου. Κάθε σειρά ελέγχθηκε ώστε να επιβεβαιωθεί ότι διατηρούσε υψηλή γενετική αντιστοιχία με τον αρχικό ιστό του ασθενούς.

Τα οργανοειδή διατήρησαν επίσης χαρακτηριστικά που σχετίζονται με τη φλεγμονή, όπως συγκεκριμένες μεταβολές στην έκφραση γονιδίων, στις πρωτεΐνες και στα μόρια κυτταρικής σηματοδότησης.

Αυτό αποτελεί κρίσιμο στοιχείο για την αξιοπιστία της πλατφόρμας. Ένα εργαστηριακό μοντέλο μπορεί να προσφέρει κλινικά χρήσιμες ενδείξεις μόνο όταν αναπαράγει με επαρκή ακρίβεια βασικά χαρακτηριστικά της πραγματικής νόσου.

Τρεις μοριακοί υπότυποι χρόνιας παγκρεατίτιδας

Η ανάλυση των μοριακών υπογραφών αποκάλυψε τρεις διακριτούς υποτύπους χρόνιας παγκρεατίτιδας.

Οι υπότυποι προέκυψαν από τα μεταγραφικά χαρακτηριστικά των κυττάρων, δηλαδή από τα πρότυπα με τα οποία τα γονίδια ενεργοποιούνται και παράγουν RNA και πρωτεΐνες.

Το σημαντικό εύρημα ήταν ότι οι τρεις υποομάδες δεν ακολουθούσαν απαραίτητα την κλασική ταξινόμηση με βάση την αιτία εμφάνισης της νόσου. Ασθενείς με διαφορετικό ιστορικό μπορούσαν να παρουσιάζουν παρόμοια μοριακή βιολογία, ενώ ασθενείς με την ίδια θεωρούμενη αιτία μπορούσαν να ανήκουν σε διαφορετικούς υποτύπους.

Η βιολογική αυτή διαστρωμάτωση μπορεί να προσφέρει πιο χρήσιμο τρόπο ταξινόμησης των ασθενών από την αποκλειστική εστίαση στον παράγοντα έναρξης.

Μελλοντικά, η προσέγγιση θα μπορούσε να βοηθήσει τους γιατρούς να επιλέγουν θεραπεία ανάλογα με τον ενεργό μηχανισμό της νόσου και όχι μόνο σύμφωνα με το ιστορικό του ασθενούς.

Η απρόσμενη εμπλοκή της CFTR

Ένα από τα σημαντικότερα ευρήματα αφορούσε την πρωτεΐνη CFTR, τα αρχικά της οποίας προέρχονται από τον όρο cystic fibrosis transmembrane conductance regulator.

Η πρωτεΐνη λειτουργεί ως δίαυλος στην επιφάνεια των κυττάρων και συμβάλλει στη μεταφορά ιόντων, στη ρύθμιση των υγρών και στη σωστή λειτουργία των εκκρίσεων.

Η CFTR είναι περισσότερο γνωστή λόγω της κυστικής ίνωσης. Μεταλλάξεις στο ομώνυμο γονίδιο μπορούν να διαταράξουν τη λειτουργία της πρωτεΐνης και να προκαλέσουν παχύρρευστες εκκρίσεις, με επιπτώσεις στους πνεύμονες, στο πάγκρεας και σε άλλα όργανα.

Στη νέα μελέτη, περίπου οι μισές σειρές οργανοειδών παρουσίασαν δυσλειτουργία της CFTR. Η διαταραχή δεν περιοριζόταν στους ασθενείς που έφεραν γνωστές κληρονομικές μεταλλάξεις του γονιδίου. Εμφανίστηκε και σε οργανοειδή με φυσιολογική, μη μεταλλαγμένη μορφή του CFTR.

Γιατί δεν αρκεί πάντα ένας γενετικός έλεγχος

Το εύρημα δείχνει ότι η φυσιολογική αλληλουχία ενός γονιδίου δεν εγγυάται πάντοτε ότι η αντίστοιχη πρωτεΐνη λειτουργεί σωστά.

Ένας ασθενής μπορεί να μην έχει κληρονομική μετάλλαξη στο CFTR, αλλά η πρωτεΐνη να αποσταθεροποιείται ή να δυσλειτουργεί εξαιτίας άλλων κυτταρικών και φλεγμονωδών μηχανισμών.

Συνεπώς, η γενετική εξέταση μπορεί να χάσει θεραπευτικές ευκαιρίες που θα εντόπιζε ένας λειτουργικός έλεγχος πάνω στα κύτταρα του ασθενούς.

«Η δυσλειτουργία της CFTR δεν περιοριζόταν σε ασθενείς με κληρονομικές μεταλλάξεις. Αυτό υποδηλώνει ότι ο λειτουργικός έλεγχος μπορεί να αποκαλύψει θεραπευτικές δυνατότητες τις οποίες δεν θα εντόπιζε μόνο ο γενετικός έλεγχος», επισήμανε η Osorio-Vasquez.

Εδώ βρίσκεται ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα των εξατομικευμένων οργανοειδών. Δεν δείχνουν μόνο ποια γονίδια διαθέτει ο ασθενής, αλλά και πώς λειτουργούν στην πράξη τα κύτταρά του.

Δοκιμή φαρμάκων που χρησιμοποιούνται στην κυστική ίνωση

Για την κυστική ίνωση έχουν ήδη αναπτυχθεί φάρμακα που ονομάζονται ρυθμιστές ή τροποποιητές της CFTR.

Ανάλογα με τη δυσλειτουργία, οι θεραπείες αυτές μπορούν να σταθεροποιήσουν την πρωτεΐνη, να τη βοηθήσουν να φτάσει σωστά στην επιφάνεια του κυττάρου ή να βελτιώσουν τη λειτουργία της ως διαύλου.

Οι ερευνητές δοκίμασαν κλινικά διαθέσιμους ρυθμιστές CFTR στα παγκρεατικά οργανοειδή.

Σε μοντέλα που ανταποκρίθηκαν στη θεραπεία, τα φάρμακα σταθεροποίησαν είτε μεταλλαγμένες είτε φυσιολογικές μορφές της πρωτεΐνης, αποκατέστησαν τη λειτουργία της και περιόρισαν τη μιτογόνο και φλεγμονώδη σηματοδότηση.

Η ανταπόκριση αυτή υποδηλώνει ότι φάρμακα που αναπτύχθηκαν αρχικά για την κυστική ίνωση μπορεί να προσφέρουν όφελος σε ορισμένους ασθενείς με χρόνια παγκρεατίτιδα.

Δεν πρόκειται ακόμη για αποδεδειγμένη θεραπεία ασθενών

Παρά τα ενθαρρυντικά αποτελέσματα, οι επιστήμονες δοκίμασαν τους ρυθμιστές CFTR σε οργανοειδή και όχι σε κλινική δοκιμή ασθενών.

Η αποκατάσταση της λειτουργίας μιας πρωτεΐνης σε εργαστηριακό μοντέλο δεν αποδεικνύει από μόνη της ότι η ίδια θεραπεία θα μειώσει τον πόνο, τη φλεγμονή, τις επιπλοκές ή την εξέλιξη της χρόνιας παγκρεατίτιδας στον άνθρωπο.

Τα αποτελέσματα δημιουργούν ισχυρή βιολογική βάση για περαιτέρω έρευνα και για τον σχεδιασμό στοχευμένων κλινικών δοκιμών. Δεν δικαιολογούν, όμως, τη χρήση των φαρμάκων για χρόνια παγκρεατίτιδα έξω από εγκεκριμένα ή ερευνητικά πρωτόκολλα.

Η πλατφόρμα μπορεί να βοηθήσει τους ερευνητές να εντοπίζουν εκ των προτέρων ποια οργανοειδή ανταποκρίνονται στους ρυθμιστές CFTR. Μελλοντικά, αυτό θα μπορούσε να επιτρέψει την επιλογή ασθενών με μεγαλύτερη πιθανότητα θεραπευτικού οφέλους.

Από τη γενική διάγνωση στη λειτουργική ιατρική ακριβείας

Η κλασική ιατρική ακριβείας βασίζεται συχνά στη γενετική ανάλυση. Οι ερευνητές εντοπίζουν μια μετάλλαξη και επιλέγουν ένα φάρμακο που στοχεύει τη συγκεκριμένη βλάβη.

Η νέα πλατφόρμα προσθέτει ένα ακόμη επίπεδο: τη λειτουργική δοκιμή.

Οι επιστήμονες μπορούν να δημιουργήσουν ένα οργανοειδές από τον ασθενή, να εξετάσουν ποιοι μηχανισμοί δεν λειτουργούν σωστά και να δοκιμάσουν διαφορετικά φάρμακα πριν περάσουν σε κλινική εφαρμογή.

Μια τέτοια διαδικασία θα μπορούσε να αποκαλύψει ότι δύο άνθρωποι με την ίδια διάγνωση χρειάζονται διαφορετική θεραπευτική στρατηγική ή ότι ασθενείς χωρίς την ίδια γενετική μετάλλαξη ανταποκρίνονται στο ίδιο φάρμακο λόγω κοινής λειτουργικής δυσλειτουργίας.

Η προσέγγιση παραμένει ερευνητική, αλλά δημιουργεί ένα μοντέλο για πιο εξατομικευμένη μελέτη της χρόνιας παγκρεατίτιδας.

Ενδείξεις για τη σχέση με τον καρκίνο του παγκρέατος

Η πλατφόρμα αποκάλυψε επίσης σπάνιες αλλοιώσεις σε γονίδια που κωδικοποιούν τις πρωτεΐνες KRAS και TP53 σε ορισμένα οργανοειδή χρόνιας παγκρεατίτιδας.

Τα δύο γονίδια παίζουν σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη και εξέλιξη διαφορετικών μορφών καρκίνου, συμπεριλαμβανομένου του καρκίνου του παγκρέατος.

Η ανίχνευση των αλλοιώσεων δεν σημαίνει ότι οι συγκεκριμένοι ασθενείς είχαν καρκίνο ή ότι θα ανέπτυσσαν οπωσδήποτε κακοήθεια.

Δείχνει, όμως, ότι η πλατφόρμα μπορεί να βοηθήσει τους ερευνητές να μελετήσουν τη μετάβαση από τη χρόνια φλεγμονή στις προκαρκινικές και καρκινικές αλλαγές.

Τα οργανοειδή θα μπορούσαν επίσης να χρησιμοποιηθούν για την αναζήτηση βιοδεικτών που εντοπίζουν νωρίς ασθενείς με αυξημένο κίνδυνο εξέλιξης προς καρκίνο του παγκρέατος.

Ένα παράθυρο στην εξέλιξη της νόσου

Η χρόνια φλεγμονή μεταβάλλει σταδιακά το μικροπεριβάλλον και τη λειτουργία των κυττάρων.

Στο πάγκρεας, η παρατεταμένη βλάβη μπορεί να οδηγήσει σε ίνωση, διαταραχή των παγκρεατικών εκκρίσεων και προοδευτική απώλεια λειτουργικού ιστού.

Τα οργανοειδή δίνουν στους επιστήμονες τη δυνατότητα να παρακολουθούν αυτές τις αλλαγές σε ανθρώπινα κύτταρα, να επεμβαίνουν σε συγκεκριμένα μονοπάτια και να εξετάζουν εάν μια θεραπεία ανακόπτει τη φλεγμονώδη διαδικασία.

Η Engle ανέφερε ότι τα οργανοειδή επέτρεψαν για πρώτη φορά στην ομάδα να μελετήσει την παθογένεση της χρόνιας παγκρεατίτιδας άμεσα σε ανθρώπινα κύτταρα.

Μπορεί να αλλάξει η θεραπευτική πορεία της χρόνιας παγκρεατίτιδας;

Η νέα πλατφόρμα δεν αλλάζει άμεσα την καθημερινή θεραπεία των ασθενών. Δημιουργεί, όμως, μια υποδομή που μπορεί να επιταχύνει την έρευνα.

Μέχρι σήμερα, η ανάπτυξη θεραπειών για τη χρόνια παγκρεατίτιδα δυσκολευόταν από την ετερογένεια της νόσου και από την έλλειψη ανθρώπινων μοντέλων που διατηρούν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε ασθενούς.

Τα οργανοειδή μπορούν να βοηθήσουν στην ταξινόμηση των ασθενών βάσει βιολογίας, στη δοκιμή ήδη διαθέσιμων φαρμάκων για νέες ενδείξεις και στον εντοπισμό νέων θεραπευτικών στόχων.

Μπορούν επίσης να περιορίσουν την πιθανότητα αποτυχίας μιας μελλοντικής κλινικής δοκιμής, επιτρέποντας στους επιστήμονες να επιλέξουν με μεγαλύτερη ακρίβεια τους ασθενείς που διαθέτουν τον μηχανισμό τον οποίο στοχεύει το φάρμακο.

Το επόμενο βήμα

Οι ερευνητές χρειάζεται τώρα να επιβεβαιώσουν τα ευρήματα σε μεγαλύτερους αριθμούς ασθενών και να εξετάσουν κατά πόσο η ανταπόκριση των οργανοειδών προβλέπει πραγματικό κλινικό όφελος.

Οι επόμενες μελέτες θα πρέπει να αξιολογήσουν τη δοσολογία, την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα των ρυθμιστών CFTR σε κατάλληλα επιλεγμένους ασθενείς με χρόνια παγκρεατίτιδα.

Παράλληλα, η πλατφόρμα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη δοκιμή άλλων φαρμάκων και για την αναζήτηση θεραπειών στους μοριακούς υποτύπους που δεν εμφανίζουν δυσλειτουργία της CFTR.

Η ερευνητική ομάδα θεωρεί ότι η ίδια λογική μπορεί να εφαρμοστεί και σε άλλα χρόνια φλεγμονώδη νοσήματα, δημιουργώντας οργανοειδή που διατηρούν τη βιολογία κάθε ασθενούς και επιτρέπουν λειτουργικές δοκιμές θεραπείας.

Ποιοι συμμετείχαν στη μελέτη

Πρώτη συγγραφέας της έρευνας ήταν η Victoria Osorio-Vasquez και επικεφαλής η Dannielle D. Engle από το Salk Institute.

Στη μελέτη συμμετείχαν επίσης ερευνητές από το Salk Institute, το Sanford Burnham Prebys, το University of California San Diego, το University of Minnesota, το Ariel Precision Medicine, το University of Pittsburgh και το University of Oklahoma.

Μεταξύ των συγγραφέων περιλαμβάνονται οι Jonathan Zhu, Jan C. Lumibao, Kathryn Lande, Kristina L. Peck, McKenna K. Stamp, Shira R. Okhovat, Hyemin Song, Satoshi Ogawa, Casie S. Kubota, Vasiliki Pantazopoulou, Kassidy Curtis, Kahing Kuo, Yang Dai, Angelica Rock, Chelsea R. Bottomley, Ethan Thomas, Jasper Hsu, Araceli Herrera Morales, Alexandra Fowler, T’Onj McGriff, K. Garrett Evensen, April E. Williams, Siri Larsen, Muhamad Abdulla, Phil Greer, Jessica Gibson, Michael Downes, Ronald Evans, Andrew M. Lowy, David C. Whitcomb, Jingjing Zou, Alfredo Molinolo, Tae Gyu Oh, Rebekah White, Melena Bellin και Herve Tiriac.

Χρηματοδότηση της έρευνας

Τη μελέτη υποστήριξαν τα αμερικανικά National Institutes of Health, καθώς και τα Howard and Maryam Newman Family Foundation, Helmsley Charitable Trust, Waitt Foundation, Chapman Foundation, Mission Cure Capital, Lustgarten Foundation, Conrad Prebys Foundation, Paul M. Angell Family Foundation και Curebound.

Από το εργαστηριακό μοντέλο στον ασθενή

Η αξία της έρευνας δεν βρίσκεται μόνο στην ανακάλυψη της δυσλειτουργίας της CFTR.

Το σημαντικότερο βήμα είναι η δημιουργία μιας πλατφόρμας που αντιμετωπίζει τη χρόνια παγκρεατίτιδα όχι ως μία ενιαία νόσο, αλλά ως ένα σύνολο διαφορετικών μοριακών διαταραχών που οδηγούν σε παρόμοια συμπτώματα.

Ένα εξατομικευμένο οργανοειδές μπορεί να λειτουργήσει ως βιολογικό αντίγραφο κρίσιμων χαρακτηριστικών της νόσου του ασθενούς. Μπορεί να δείξει ποιος μηχανισμός υπολειτουργεί και ποια φάρμακα έχουν πιθανότητες να τον διορθώσουν.

Η μετάβαση από αυτό το εργαστηριακό μοντέλο σε μια πραγματική, καθιερωμένη θεραπεία απαιτεί κλινικές δοκιμές και ισχυρή επιβεβαίωση.

Ωστόσο, η μελέτη ανοίγει έναν νέο δρόμο: αντί οι γιατροί να επιλέγουν θεραπεία μόνο από τη γενική διάγνωση ή την αιτία εμφάνισης της νόσου, στο μέλλον μπορεί να αξιοποιούν τη λειτουργική βιολογία των κυττάρων κάθε ασθενούς.

 

 

Πηγη: https://healthpharma.gr

Η πρώτη Μονάδα Τεχνητού Νεφρού που εντάσσεται σε Κέντρο Υγείας εγκαινιάστηκε στην Ιστιαία, προσφέροντας στους νεφροπαθείς της Βόρειας Εύβοιας τη δυνατότητα να υποβάλλονται σε αιμοκάθαρση κοντά στον τόπο κατοικίας τους και να αποφεύγουν τις πολύωρες μετακινήσεις προς νοσοκομεία άλλων περιοχών.

Την πρώτη Μονάδα Τεχνητού Νεφρού που λειτουργεί σε Κέντρο Υγείας της χώρας εγκαινίασε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στην Ιστιαία, κατά την επίσκεψή του στη Βόρεια Εύβοια την Τετάρτη 15 Ιουλίου.

Η έναρξη λειτουργίας της μονάδας αποτελεί σημαντική εξέλιξη για τους νεφροπαθείς της περιοχής, οι οποίοι θα μπορούν πλέον να υποβάλλονται σε αιμοκάθαρση κοντά στον τόπο κατοικίας τους, χωρίς να χρειάζεται να πραγματοποιούν επανειλημμένες και χρονοβόρες διαδρομές προς νοσοκομεία άλλων περιοχών.

Παράλληλα, η ένταξη μιας τόσο εξειδικευμένης θεραπευτικής υπηρεσίας σε δομή Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας δημιουργεί ένα νέο οργανωτικό προηγούμενο για το ΕΣΥ, ιδιαίτερα σε απομακρυσμένες, νησιωτικές και γεωγραφικά δυσπρόσιτες περιοχές.

Επτά μηχανήματα αιμοκάθαρσης

Η λειτουργία της Μονάδας Τεχνητού Νεφρού στο Κέντρο Υγείας Ιστιαίας είχε εγκριθεί από το 2021. Σύμφωνα με επίσημη απάντηση του Υπουργείου Υγείας στη Βουλή, η μονάδα σχεδιάστηκε με δυναμικότητα επτά μηχανημάτων αιμοκάθαρσης.

Στον συνολικό αριθμό περιλαμβάνονται ένα εφεδρικό μηχάνημα και ένα ειδικό μηχάνημα για την αιμοκάθαρση ασθενών με ηπατίτιδα Β ή άλλα μεταδοτικά νοσήματα. Προβλέφθηκε επίσης η επιστημονική διασύνδεση της μονάδας με το Γενικό Νοσοκομείο Λαμίας, ώστε να παρέχεται υποστήριξη για την αντιμετώπιση οξέων προβλημάτων που μπορεί να εμφανιστούν κατά τη διάρκεια της θεραπείας.

Η συγκεκριμένη πρόβλεψη έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η αιμοκάθαρση απαιτεί συνεχή ιατρική παρακολούθηση, εξειδικευμένο νοσηλευτικό προσωπικό, αυστηρά πρωτόκολλα ασφάλειας και δυνατότητα άμεσης αντιμετώπισης πιθανών επιπλοκών.

Τέλος στις εξαντλητικές μετακινήσεις

Για τους ασθενείς με τελικού σταδίου χρόνια νεφρική νόσο, η αιμοκάθαρση δεν αποτελεί μια περιστασιακή ιατρική πράξη. Πρόκειται για θεραπεία που πραγματοποιείται συνήθως αρκετές φορές την εβδομάδα και καθορίζει σε μεγάλο βαθμό την καθημερινότητα του ασθενούς και της οικογένειάς του.

Μέχρι σήμερα, πολλοί νεφροπαθείς της Βόρειας Εύβοιας ήταν αναγκασμένοι να μετακινούνται προς τη Χαλκίδα ή άλλες περιοχές, διανύοντας μεγάλες αποστάσεις μέσω ενός απαιτητικού οδικού δικτύου. Η ταλαιπωρία δεν περιοριζόταν στις ώρες της θεραπείας, αλλά περιλάμβανε και πολύωρες διαδρομές πριν και μετά την αιμοκάθαρση.

Η νέα μονάδα αναμένεται να μειώσει σημαντικά αυτή την επιβάρυνση, προσφέροντας θεραπεία πιο κοντά στον τόπο κατοικίας των ασθενών και περιορίζοντας το σωματικό, ψυχολογικό και οικονομικό κόστος των συχνών μετακινήσεων.

Ένα διαφορετικό μοντέλο Πρωτοβάθμιας Φροντίδας

Η λειτουργία Μονάδας Τεχνητού Νεφρού μέσα σε Κέντρο Υγείας διευρύνει τον παραδοσιακό ρόλο της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας.

Τα Κέντρα Υγείας δεν περιορίζονται πλέον μόνο στην αντιμετώπιση επειγόντων περιστατικών, στην πρόληψη και στην παροχή βασικών ιατρικών υπηρεσιών. Μπορούν, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις στελέχωσης και επιστημονικής διασύνδεσης, να φιλοξενούν και οργανωμένες υπηρεσίες για χρονίως πάσχοντες.

Το μοντέλο της Ιστιαίας θα μπορούσε να αποτελέσει οδηγό για άλλες απομακρυσμένες περιοχές, όπου η απόσταση από το πλησιέστερο νοσοκομείο μετατρέπεται συχνά σε εμπόδιο πρόσβασης στη θεραπεία.

Ωστόσο, η επιτυχία του εγχειρήματος δεν θα κριθεί μόνο από τον σύγχρονο εξοπλισμό. Καθοριστική θα είναι η σταθερή στελέχωση με νεφρολόγους, εξειδικευμένους νοσηλευτές και τεχνικό προσωπικό, καθώς και η συνεχής προμήθεια των απαραίτητων υλικών.

Μια διαδρομή με καθυστερήσεις

Η δημιουργία της μονάδας είχε δρομολογηθεί αρκετά χρόνια πριν από τα εγκαίνια. Ήδη από το 2021, το Υπουργείο Υγείας είχε εγκρίνει τη σύστασή της και είχε ανακοινώσει την προκήρυξη δύο θέσεων γιατρών του ΕΣΥ με ειδικότητα στη Νεφρολογία.

Η στελέχωση, όμως, αποδείχθηκε δύσκολη. Όπως είχε γνωστοποιήσει το Υπουργείο Υγείας το 2024, οι θέσεις διευθυντή και επιμελητή Β΄ προκηρύχθηκαν δύο φορές, αλλά οι διαδικασίες απέβησαν άγονες. Παράλληλα, δύο νοσηλεύτριες του Κέντρου Υγείας εκπαιδεύτηκαν στις Μονάδες Τεχνητού Νεφρού των νοσοκομείων Λαμίας και Χαλκίδας.

Η πολυετής διαδρομή από τον σχεδιασμό έως την έναρξη λειτουργίας αναδεικνύει ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα του ΕΣΥ στην περιφέρεια: η εξασφάλιση χρηματοδότησης και εξοπλισμού δεν αρκεί όταν δεν συνοδεύεται από σταθερό και επαρκές ανθρώπινο δυναμικό.

Μητσοτάκης: «Το ΕΣΥ αλλάζει»

Κατά την επίσκεψή του στο Κέντρο Υγείας Ιστιαίας, ο Κυριάκος Μητσοτάκης συνέδεσε τη νέα μονάδα με τη συνολικότερη κυβερνητική πολιτική για την αναβάθμιση των δημόσιων δομών Υγείας.

«Το ΕΣΥ αλλάζει, οι πόροι του Ταμείου Ανάκαμψης επενδύονται προς όφελος της συνολικής του αναβάθμισης», ανέφερε ο πρωθυπουργός, προσθέτοντας ότι στο τέλος της τετραετίας η κυβέρνηση φιλοδοξεί να παραδώσει «το καλύτερο Εθνικό Σύστημα Υγείας που είχε η χώρα».

Η κυβέρνηση είχε εντάξει την ενίσχυση του Κέντρου Υγείας Ιστιαίας, μαζί με τη Μονάδα Τεχνητού Νεφρού, τον αξονικό τομογράφο και τον ψηφιακό μαστογράφο, στο ευρύτερο σχέδιο ανασυγκρότησης της Βόρειας Εύβοιας μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές του 2021.

Το στοίχημα της επόμενης ημέρας

Η πρώτη Μονάδα Τεχνητού Νεφρού σε Κέντρο Υγείας αποτελεί αναμφίβολα ένα σημαντικό βήμα για τη Βόρεια Εύβοια. Το κρίσιμο στοίχημα, ωστόσο, αρχίζει μετά τα εγκαίνια.

Η μονάδα θα πρέπει να λειτουργεί σταθερά, να καλύπτει με ασφάλεια τις ανάγκες των ασθενών και να διαθέτει επαρκές προσωπικό σε βάθος χρόνου. Παράλληλα, θα πρέπει να αξιολογηθεί με μετρήσιμους δείκτες, όπως ο αριθμός των ασθενών που εξυπηρετούνται, οι συνεδρίες αιμοκάθαρσης, η μείωση των μετακινήσεων και η διαχείριση πιθανών επιπλοκών.

Εφόσον το εγχείρημα αποδειχθεί λειτουργικό και βιώσιμο, η Ιστιαία μπορεί να αποτελέσει παράδειγμα αποκέντρωσης εξειδικευμένων υπηρεσιών Υγείας και να ανοίξει τον δρόμο για ανάλογες παρεμβάσεις σε άλλες περιοχές της Ελλάδας.

Στο περιθώριο της επίσκεψής του, ο πρωθυπουργός προσδιόρισε τις εθνικές εκλογές για την άνοιξη του 2027 και κάλεσε τα στελέχη της Νέας Δημοκρατίας να αγωνιστούν για μια τρίτη αυτοδύναμη κυβερνητική θητεία. Το ουσιαστικό μήνυμα για την τοπική κοινωνία, πάντως, παραμένει η λειτουργία μιας δομής που μπορεί να αλλάξει άμεσα την καθημερινότητα των νεφροπαθών της Βόρειας Εύβοιας.

 

 

 

Πηγη: https://healthpharma.gr/

Η φαρμακευτική κάνναβη διαδραμάτισε κεντρικό ρόλο στο 7ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ογκολογίας που πραγματοποιήθηκε πρόσφατα στη Θεσσαλονίκη.

Η χρήση της στην ανακούφιση από τον πόνο και στην αντιμετώπιση συμπτωμάτων και ανεπιθύμητων ενεργειών που προκαλούν είτε παθήσεις είτε θεραπείες ιδιαιτέρως σοβαρές, αυξάνει συνεχώς, με τα αποτελέσματα των νέων ερευνών να είναι αρκετά ελπιδοφόρα.

Έρευνες διεθνώς μεταξύ των οποίων και έρευνα που διεξάγεται  στο Τμήμα Φαρμακευτικής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ) δείχνουν ότι 70% των ασθενών βελτίωσαν την ποιότητα ζωής τους μετά από 6 μήνες θεραπείας.

• 30% των ογκολογικών ασθενών παρουσίασε βελτίωση  μεγαλύτερη του 30% μέσα σε 4 μήνες θεραπείας όσον αφορά στον πόνο.
• 38,8% των ασθενών παρουσίασε βελτίωση μεγαλύτερη του 30% μέσα σε 4 μήνες θεραπείας όσον αφορά στην ανορεξία.
• 40,5 των ασθενών παρουσίασε βελτίωση μεγαλύτερη του 30%  μέσα σε 4 μήνες θεραπείας όσον αφορά στην ναυτία.
• 449,8 των ασθενών παρουσίασε βελτίωση μεγαλύτερη του 30%  μέσα σε 4 μήνες θεραπείας όσον αφορά στον έμετο.
•  Σημαντική επίσης ήταν η βελτίωση σε δείκτες άγχους, κατάθλιψης και διαταραχής ύπνου μέσα σε 4 μήνες θεραπείας.

Οι κ.κ. Προκόπης Μαγιάτης, Αναπληρωτής Καθηγητής Φαρμακογνωσίας και Χημείας Φυσικών Προϊόντων του ΕΚΠΑ και Παναγιώτης Κατσαούνης, Παθολόγος – Ογκολόγος και Διευθυντής της Ζ’ Ογκολογικής Κλινικής του Metropolitan General Hospital, ανέφεραν τα παραπάνω κατά τη διάρκεια ομιλιών τους στο συνέδριο.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η φαρμακευτική κάνναβη συνταγογραφείται επίσημα εδώ από τον Φεβρουάριο 2024.

Τα τελικά συνταγογραφούμενα προϊόντα κυκλοφορούν σε μορφή ολόκληρων ξηρών ανθέων κάνναβης, που λαμβάνονται με εισπνοή με τη χρήση πιστοποιημένης ιατροτεχνολογικής συσκευής.

Αυτό γίνεται κυρίως γιατί οι πρόδρομες ουσίες της κάνναβης πρέπει να θερμανθούν για να γίνουν δραστικές.

Θα πρέπει να τονιστεί ότι η φαρμακευτική κάνναβη αφορά προϊόντα από φυτά με περιεκτικότητα THC μεγαλύτερη από 0,2%.

Δικαίωμα συνταγογράφησης σήμερα έχουν αναισθησιολόγοι, νευρολόγοι, παθολόγοι με εξειδίκευση στην ογκολογία, λοιμωξιολογία ή ρευματολογία.

Ενδείκνυται χορήγηση σε ενήλικες για:

• Πρόληψη και αντιμετώπιση σοβαρής ναυτίας ή εμέτου από χημειοθεραπεία, ακτινοθεραπεία και συνδυαστική θεραπεία έναντι HIV ή ηπατίτιδας C.
• Αντιμετώπιση χρόνιου πόνου, που σχετίζεται με καρκίνο ή παθήσεις του κεντρικού ή περιφερικού νευρικού συστήματος, όπως νευροπαθητικός πόνος που προκαλείται από νευρική βλάβη, «μέλος φάντασμα», νευραλγία τριδύμου, μεθερπητική νευραλγία.
• Αντιμετώπιση σπαστικότητας που σχετίζεται με σκλήρυνση κατά πλάκας ή βλάβες του νωτιαίου μυελού
• Ορεξιογόνο στην παρηγορική (ανακουφιστική) φροντίδα ασθενών που υποβάλλονται σε θεραπείες για καρκίνο ή επίκτητη ανοσολογική ανεπάρκεια (AIDS).

 

Πηγη: https://medicalmanage.gr