Συντάκτης: grammateia

Έντονες αντιδράσεις προκαλεί στον ιατρικό κόσμο η συζήτηση για καθιέρωση εξετάσεων ως προϋπόθεση για την έναρξη ιατρικής ειδικότητας, με την ΕΙΝΑΠ να κάνει λόγο για «βαθιά αντιδραστική εξέλιξη» που υποβαθμίζει το πτυχίο Ιατρικής και δημιουργεί γιατρούς «πολλών ταχυτήτων».

Το θέμα τέθηκε σε πρόσφατο ιατρικό συνέδριο με συντονιστή την Ιατρική Εταιρεία Αθηνών, όπου πραγματοποιήθηκε συνάντηση των προέδρων των Ιατρικών Σχολών και επιστημονικών εταιρειών ιατρικών ειδικοτήτων και εξειδικεύσεων με αντικείμενο τις θέσεις του Κεντρικού Συμβουλίου Υγείας (ΚΕΣΥ) για την ιατρική εκπαίδευση.

Σύμφωνα με την ΕΙΝΑΠ, οι συμμετέχοντες εμφανίστηκαν θετικοί στην προοπτική εισαγωγής εξετάσεων-κριτηρίου για την έναρξη ειδικότητας, γεγονός που προκαλεί έντονη ανησυχία στους νέους γιατρούς.

Η Ένωση Νοσοκομειακών Γιατρών υποστηρίζει ότι πρόκειται για έναν νέο «κόφτη» στην επαγγελματική πορεία των αποφοίτων Ιατρικής, επισημαίνοντας πως μέχρι σήμερα το πτυχίο αποτελούσε το μοναδικό προαπαιτούμενο τόσο για την άδεια άσκησης επαγγέλματος όσο και για την έναρξη ειδικότητας.

Όπως τονίζεται στην ανακοίνωση, η εφαρμογή ενός τέτοιου μέτρου θα οδηγήσει πολλούς νέους γιατρούς είτε στην αναγκαστική αλλαγή ειδικότητας είτε στη μετανάστευση στο εξωτερικό, εντείνοντας το ήδη υπάρχον φαινόμενο του brain drain. Παράλληλα, γίνεται λόγος για εργασιακή επισφάλεια και στροφή νέων επιστημόνων προς χαμηλά αμειβόμενες θέσεις σε ιδιωτικές κλινικές ή κέντρα αισθητικής.

Η ΕΙΝΑΠ κατηγορεί την κυβέρνηση ότι, αντί να προχωρήσει σε ουσιαστική αναβάθμιση της ιατρικής εκπαίδευσης -μέσω ενίσχυσης των εκπαιδευτικών κέντρων, αύξησης του αριθμού ειδικευμένων γιατρών και εκσυγχρονισμού των υποδομών- επιλέγει να θέσει νέους περιορισμούς στην πρόσβαση των νέων επιστημόνων στην ειδικότητα.

Παράλληλα, ζητά από τους Ιατρικούς Συλλόγους και τις επιστημονικές εταιρείες να καταδικάσουν δημόσια το συγκεκριμένο σχέδιο, ενώ προαναγγέλλει κινητοποιήσεις σε συνεργασία με τον Σύλλογο Φοιτητών Ιατρικής Αθήνας, την ΟΕΝΓΕ και φοιτητικούς συλλόγους Ιατρικής από όλη τη χώρα.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, το επόμενο διάστημα αναμένεται να καθοριστεί ημερομηνία κινητοποίησης στο ΚΕΣΥ, με στόχο —όπως αναφέρεται— να αποτραπεί η εφαρμογή του μέτρου.

πΗΓΗ: https://www.news4health.gr/

Το Εθνικό Πλαίσιο Προτύπων Ποιότητας Υπηρεσιών Υγείας.παρουσίασαν σήμερα το Οικονομικό Επιμελητήριο της Ελλάδας (ΟΕΕ), σε συνεργασία με τον Οργανισμό Διασφάλισης Ποιότητας στην Υγεία (ΟΔΙΠΥ Α.Ε.),

Σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση ο πρόεδρος του ΟΕΕ, Κωνσταντίνος Κόλλιας, αναφέρθηκε στην ουσιαστική σημασία της ανάπτυξης Εθνικών Προτύπων, Διαδικασιών, Πολιτικών και Δεικτών για τη βελτίωση της ποιότητας των υπηρεσιών υγείας. Τόνισε, επίσης, τη σύνδεση της ποιότητας με τη χρηστή διοίκηση, τη διαφάνεια, τη λογοδοσία και την ορθολογική αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων, επισημαίνοντας ότι ένα σύστημα υγείας που λειτουργεί με πρότυπα, δείκτες και τεκμηριωμένες διαδικασίες είναι ένα σύστημα που διοικείται καλύτερα, αξιολογείται αντικειμενικότερα και παράγει μεγαλύτερη αξία για τον πολίτη.

Από την πλευρά του, ο διευθύνων σύμβουλος του ΟΔΙΠΥ, Χρήστος Νέστορας, υπογράμμισε τον θεσμικό ρόλο του Οργανισμού στη διαμόρφωση και εφαρμογή του εθνικού πλαισίου ποιότητας, καθώς και των Εθνικών Προτύπων για τους οργανισμούς υγείας. Παράλληλα, ανέδειξε την εθνική στρατηγική ποιότητας και τη σημασία της εκπαίδευσης ως βασικού μηχανισμού μετάβασης από τα πρότυπα στην πραγματική εφαρμογή τους.

Η ανάπτυξη των προτύπων ανταποκρίνεται στην ανάγκη μετάβασης από αποσπασματικές πρακτικές σε ένα ενιαίο σύστημα διακυβέρνησης, αξιολόγησης και συνεχούς βελτίωσης. Μέσα από το νέο πλαίσιο, οι οργανισμοί υγείας αποκτούν κοινά κριτήρια, ενιαία μεθοδολογική βάση και δυνατότητα συγκρισιμότητας, στοιχεία κρίσιμα για τη βελτίωση της λειτουργίας και της αποτελεσματικότητάς τους.

Η ολοκλήρωση του έργου ανάπτυξης προτύπων, το οποίο χρηματοδοτήθηκε από πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης με φορέα υλοποίησης το ΟΕΕ, αποτελεί ένα σημαντικό βήμα για τη διαμόρφωση ενός πιο ασφαλούς, συνεκτικού, διαφανούς και αξιόπιστου συστήματος υγείας. Σε αυτό το νέο περιβάλλον, η ποιότητα παύει να είναι μια θεωρητική έννοια και μετατρέπεται σε οργανωμένη λειτουργία προς όφελος των ασθενών, των επαγγελματιών υγείας και της κοινωνίας.

ΠΗΓΗ: https://www.news4health.gr/

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

Σοβαρά επιδημιολογικά ευρήματα για τη νόσο Parkinson στη Θεσσαλία παρουσιάστηκαν στο Περιφερειακό Συμβούλιο, αναδεικνύοντας τη μεγαλύτερη συχνότητα της νόσου σε όλη τη χώρα και μία από τις υψηλότερες στην Ευρώπη. Τα δεδομένα δείχνουν ισχυρή συσχέτιση με τη χρήση φυτοφαρμάκων, ενώ η Περιφέρεια ανακοινώνει εκστρατεία ενημέρωσης για την προστασία του πληθυσμού.

Με ιδιαίτερο ενδιαφέρον άρχισε η συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου Θεσσαλίας, που ο καθηγητής Δημήτρης Κουρέτας παρουσίασε τα αποτελέσματα πρόσφατης μελέτης που βασίζεται σε επιστημονικά δεδομένα και επιδημιολογικές αναλύσεις, όπως μετέδωσε το τοπικό μέσο Onlarisa.gr. Σύμφωνα με τα στοιχεία, η Θεσσαλία καταγράφει 529 περιστατικά Parkinson ανά 100.000 κατοίκους, αριθμός διπλάσιος από άλλες περιοχές της χώρας, όπως η Κρήτη (289/100.000), αλλά και από πολλές περιφέρειες της Ευρώπης. Ο νομός Λάρισας εμφανίζει τη μεγαλύτερη συχνότητα σε πανελλαδικό επίπεδο, γεγονός που καθιστά την περιοχή επίκεντρο ενός σημαντικού προβλήματος δημόσιας υγείας.

Η σύνδεση με φυτοφάρμακα και περιβαλλοντικούς παράγοντες

Η αυξημένη συχνότητα της νόσου συνδέεται, σύμφωνα με τον κ. Κουρέτα, με την εκτεταμένη χρήση φυτοφαρμάκων στη Θεσσαλία και την Κρήτη – δύο περιοχές με έντονη αγροτική δραστηριότητα. Η χρήση παράνομων ή μη ελεγχόμενων σκευασμάτων, αλλά και η ανεπαρκής ενημέρωση για τα μέτρα προστασίας, φαίνεται να επιβαρύνουν τον κίνδυνο.

Παράλληλα, ο νευρολόγος δρ. Ευθύμιος Δαρδιώτης τόνισε ότι εκτός από τα φυτοφάρμακα, σημαντικό ρόλο παίζουν η έκθεση σε έλαια, βαρέα μέταλλα και άλλες τοξικές ουσίες. Το γονιδίωμα κάθε ατόμου επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο ο οργανισμός μεταβολίζει αυτές τις ουσίες, καθιστώντας ορισμένους ανθρώπους πιο ευάλωτους.

Η γλουταθειόνη ως πρώιμος βιοδείκτης – Τι δείχνουν οι μελέτες
Ο κ. Κουρέτας υπενθύμισε ότι μελέτη του 2021, στην οποία συμμετείχε και η δική του ερευνητική ομάδα, έδειξε ότι η γλουταθειόνη, ένα σημαντικό αντιοξειδωτικό πεπτίδιο του οργανισμού, μειώνεται σημαντικά αρκετά χρόνια πριν την εμφάνιση της νόσου Parkinson.
Η εύρεση αυτή ενισχύει την άποψη ότι η νόσος έχει ισχυρή περιβαλλοντική και μεταβολική διάσταση, ανοίγοντας τον δρόμο για πρώιμη ανίχνευση και προληπτικές παρεμβάσεις.

Άλλες νευροεκφυλιστικές νόσοι στη Θεσσαλία

Πέρα από το Parkinson, η Θεσσαλία καταγράφει υψηλά ποσοστά και σε άλλες νευροεκφυλιστικές παθήσεις:
– Πανελλαδική πρωτιά στην εκφυλιστική νόσο κινητικού νευρώνα.
– Υψηλή συχνότητα Alzheimer, μαζί με Αττική και Μακεδονία.

Τα δεδομένα αυτά ενισχύουν την ανάγκη για συστηματική επιδημιολογική παρακολούθηση και στοχευμένες δράσεις πρόληψης.

Εκστρατεία ενημέρωσης από την Περιφέρεια Θεσσαλίας
Μετά την παρουσίαση των στοιχείων, ο Περιφερειάρχης ανακοίνωσε ότι η Περιφέρεια Θεσσαλίας θα αρχίσεο εκστρατεία ενημέρωσης σε όλες τις περιφερειακές ενότητες, με στόχο:
– την ενημέρωση αγροτών και πολιτών για τους κινδύνους,
– την προώθηση ασφαλών πρακτικών χρήσης φυτοφαρμάκων,
– την ενίσχυση της πρόληψης και της έγκαιρης διάγνωσης.

Η ομιλία του καθηγητή Δαρδιώτη συνέβαλε καθοριστικά στην κατανόηση των μηχανισμών της νόσου και της ανάγκης για άμεση δράση.

Πηγη: https://virus.com.gr/

Το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC) προειδοποιεί για τη ραγδαία αύξηση πολυανθεκτικών και εκτεταμένα ανθεκτικών στελεχών Shigella σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Η εξάπλωση αφορά κυρίως, αλλά όχι αποκλειστικά, άνδρες που έχουν σεξουαλικές επαφές με άνδρες, ενώ η εύκολη μετάδοση και η περιορισμένη αποτελεσματικότητα των διαθέσιμων αντιβιοτικών δημιουργούν σοβαρή ανησυχία για τη δημόσια υγεία.

Σύμφωνα με το ECDC, από το 2023 έχουν καταγραφεί πάνω από 2.300 λοιμώξεις που συνδέονται με επτά γενετικά διακριτά clusters πολυανθεκτικών (MDR) και εκτεταμένα ανθεκτικών (XDR) στελεχών Shigella sonnei και Shigella flexneri. Τα clusters περιλαμβάνουν τόσο παλαιότερες όσο και πρόσφατες αλυσίδες μετάδοσης, με την πλειονότητα των περιστατικών να αφορά άνδρες που έχουν σεξουαλικές επαφές με άνδρες, χωρίς όμως να αποκλείονται άλλες ομάδες του πληθυσμού.

Περιορισμένες θεραπευτικές επιλογές – Αυξανόμενη ανησυχία

Η κυκλοφορία MDR/XDR στελεχών αποτελεί σημαντική απειλή, καθώς η Shigella εμφανίζει πλέον αντοχή σε πολλά από τα βασικά αντιβιοτικά πρώτης και δεύτερης γραμμής. Η κατάσταση επιδεινώνεται από το γεγονός ότι η Shigella μεταδίδεται πολύ εύκολα από άνθρωπο σε άνθρωπο, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής επαφής. Η shigellosis προκαλεί συνήθως διάρροια, κοιλιακό άλγος και πυρετό. Οι περισσότερες λοιμώξεις υποχωρούν χωρίς αντιβιοτικά, αλλά σε ανοσοκατεσταλμένα άτομα μπορεί να εξελιχθούν σε σοβαρή νόσο.

Αύξηση της σεξουαλικής μετάδοσης – Κίνδυνος ενόψει Pride και ταξιδιών

Παραδοσιακά η Shigella συνδεόταν με τροφιμογενείς και υδατογενείς επιδημίες. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια το ECDC καταγράφει αυξανόμενη σεξουαλική μετάδοση, ιδιαίτερα σε αστικά κέντρα. Με την έναρξη της ταξιδιωτικής περιόδου, των Pride events και των μεγάλων φεστιβάλ, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η μετάδοση μπορεί να ενταθεί.

Συστάσεις προς επαγγελματίες υγείας και κράτη‑μέλη
Το ECDC καλεί τους επαγγελματίες υγείας:
– να εξετάζουν τη Shigella ως πιθανή σεξουαλικά μεταδιδόμενη λοίμωξη σε ασθενείς με γαστρεντερικά συμπτώματα,
– να πραγματοποιούν έλεγχο ευαισθησίας στα αντιβιοτικά όταν απαιτείται θεραπεία,
– να αναφέρουν τα περιστατικά στις αρμόδιες αρχές δημόσιας υγείας.

Παράλληλα, τα κράτη‑μέλη καλούνται να ενισχύσουν τη μικροβιολογική επιτήρηση και τη γονιδιωματική ανάλυση, ώστε να εντοπίζονται έγκαιρα νέες αλυσίδες μετάδοσης και να παρακολουθείται η εξάπλωση ανθεκτικών στελεχών.

Οδηγίες προς το κοινό για μείωση του κινδύνου
Το ECDC συστήνει:
– αποφυγή σεξουαλικής δραστηριότητας όταν υπάρχουν διάρροια ή γαστρεντερικά συμπτώματα,
– σχολαστική υγιεινή χεριών και σώματος,
– αναζήτηση ιατρικής βοήθειας σε επίμονα ή σοβαρά συμπτώματα.

Πηγη: https://virus.com.gr/

Σε ιδιαίτερα θετικό κλίμα πραγματοποιήθηκε η συνάντηση των προέδρων της Ελληνικής Εταιρείας Γενικής Οικογενειακής Ιατρικής και της Πανελλήνιας Επαγγελματικής Ένωσης Γενικής Οικογενειακής Ιατρικής με τον αναπληρωτή υπουργό Αθλητισμού Γιάννη Βρούτση. Στο επίκεντρο βρέθηκε η ενεργοποίηση του Νόμου 5176/2025 για την πιστοποίηση ιατρών που εκδίδουν την Κάρτα Υγείας Αθλητή και η ανάγκη ισότιμης πρόσβασης όλων των αθλουμένων σε ιατρικούς ελέγχους.

Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία του Βουλευτή Καρδίτσας και Γενικού Οικογενειακού Ιατρού Αριστοτέλη Σπάνια, ο οποίος έθεσε το ζήτημα της εφαρμογής του Νόμου 5176/2025. Οι εκπρόσωποι των δύο επιστημονικών φορέων κατέθεσαν το αίτημα για άμεση ενεργοποίηση της διαδικασίας πιστοποίησης των ιατρών που θα εκδίδουν την Κάρτα Υγείας Αθλητή, τονίζοντας τη σημασία της επιστημονικής επάρκειας και της ασφάλειας των αθλουμένων.

Ισότιμη πρόσβαση σε όλες τις περιοχές της χώρας

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην ανάγκη να καλυφθούν επαρκώς όλες οι περιοχές της Ελλάδας, συμπεριλαμβανομένων των απομακρυσμένων, δυσπρόσιτων και νησιωτικών περιοχών. Στις περιοχές αυτές, η ειδικότητα του Γενικού Οικογενειακού Ιατρού αποτελεί συχνά τη μοναδική διαθέσιμη ιατρική παρουσία, γεγονός που καθιστά κρίσιμη τη συμμετοχή τους στη διαδικασία πιστοποίησης.

Η σημασία της επιστημονικής επάρκειας για την Κάρτα Υγείας Αθλητή

Οι εκπρόσωποι των φορέων υπογράμμισαν ότι η πιστοποίηση πρέπει να πραγματοποιείται από ιατρούς με τεκμηριωμένη γνώση, κλινική εμπειρία και αίσθημα ευθύνης. Η ορθή έκδοση της Κάρτας Υγείας Αθλητή αποτελεί βασικό εργαλείο πρόληψης και προστασίας της υγείας των αθλουμένων, ιδιαίτερα σε νεαρές ηλικίες και σε αθλητές που συμμετέχουν σε απαιτητικές δραστηριότητες.

Κοινός στόχος: πρόληψη, δημόσια υγεία και ασφάλεια στον αθλητισμό

Η συζήτηση ολοκληρώθηκε σε κλίμα συνεργασίας και αμοιβαίας κατανόησης. Όλοι οι συμμετέχοντες συμφώνησαν ότι η ενίσχυση της πρόληψης, η προστασία της δημόσιας υγείας και η ασφάλεια στον αθλητισμό αποτελούν κοινό στόχο, που απαιτεί συντονισμένες δράσεις και θεσμική συνέργεια.

Πηγη: https://virus.com.gr/

Η έγκαιρη διάγνωση ο σημαντικότερος παράγοντας για την
πρόγνωση της νόσου
Με αφορμή το μήνα Μάιο, που έχει καθιερωθεί διεθνώς ως μήνας
ευαισθητοποίησης για το μελάνωμα και τους καρκίνους του δέρματος, οι ειδικοί
του ΕΚΠΑ, επισημαίνουν ότι η συχνότητα εμφάνισης του μελανώματος συνεχίζει
να αυξάνεται παγκοσμίως και παρότι αντιπροσωπεύει μικρότερο ποσοστό των
καρκίνων του δέρματος σε σχέση με τα βασικοκυτταρικά ή ακανθοκυτταρικά
καρκινώματα, ευθύνεται για τη μεγάλη πλειονότητα των θανάτων λόγω της
υψηλής μεταστατικής του ικανότητας. Όπως αναφέρουν, η έγκαιρη διάγνωση
παραμένει ο σημαντικότερος παράγοντας για την πρόγνωση της νόσου.
Η θεραπευτική αντιμετώπιση έχει αλλάξει ριζικά
Τα τελευταία χρόνια, η θεραπευτική αντιμετώπιση του μελανώματος έχει αλλάξει
ριζικά χάρη στην ανοσοθεραπεία και τη μοριακά στοχευμένη θεραπεία. Οι
αναστολείς σημείων ανοσολογικού ελέγχου (immune checkpoint inhibitors),
όπως οι αναστολείς PD-1 και CTLA-4, έχουν μεταμορφώσει την πρόγνωση ακόμη
και ασθενών με μεταστατική νόσο.
Σύγχρονες μελέτες που δημοσιεύονται στα επιστημονικά περιοδικά της European
Society for Medical Oncology αναδεικνύουν συνεχώς νέες στρατηγικές
βελτιστοποίησης της ανοσοθεραπείας. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν
πλέον οι νεοεπικουρικές θεραπείες, δηλαδή οι θεραπείες που χορηγούνται πριν
από τη χειρουργική επέμβαση σε ασθενείς με τοπικά προχωρημένο μελάνωμα
σταδίου III. Παράλληλα, ερευνητικά πρωτόκολλα συνδυάζουν ανοσοθεραπεία
με θεραπευτικά αντικαρκινικά εμβόλια, επιχειρώντας να ενισχύσουν περαιτέρω
την αντικαρκινική ανοσιακή απόκριση. Εξίσου σημαντική είναι η προσπάθεια
κατανόησης των παραγόντων που επηρεάζουν την εξέλιξη της νόσου.
Μεγάλες διεθνείς μελέτες έχουν αναδείξει ότι οι εγκεφαλικές μεταστάσεις
αποτελούν συχνή και σοβαρή επιπλοκή του μελανώματος, ακόμη και μετά από
ριζική χειρουργική εξαίρεση. Η έγκαιρη αναγνώριση ασθενών υψηλού κινδύνου
μπορεί να επιτρέψει στενότερη παρακολούθηση και εξατομικευμένες στρατηγικές
αντιμετώπισης.
Παράλληλα, η σύγχρονη ογκολογία στρέφεται όλο και περισσότερο προς
τη λεγόμενη «ιατρική ακριβείας». Σημαντικό πεδίο έρευνας αποτελεί επίσης
η ασφάλεια της ανοσοθεραπείας σε ασθενείς με προϋπάρχοντα αυτοάνοσα
νοσήματα. Ακόμη και σε σπανιότερες μορφές μελανώματος, αναπτύσσονται
καινοτόμες θεραπευτικές προσεγγίσεις που συνδυάζουν ανοσοθεραπεία
και ακτινοθεραπεία σε περιεγχειρητικό πλαίσιο. Επιπλέον, σε ασθενείς που
υποτροπιάζουν μετά από επικουρική ανοσοθεραπεία, εξετάζονται συνδυαστικές
στρατηγικές ανοσοθεραπείας και χειρουργικής αντιμετώπισης.
Το μήνυμα του φετινού μήνα ευαισθητοποίησης
Το μήνυμα του φετινού μήνα ευαισθητοποίησης είναι σαφές: το μελάνωμα δεν
είναι πλέον μια νόσος χωρίς θεραπευτικές επιλογές. Η πρόληψη, η έγκαιρη
διάγνωση και η πρόσβαση στις σύγχρονες εξατομικευμένες θεραπείες μπορούν
να αλλάξουν ουσιαστικά την πορεία της νόσου. Η ενημέρωση του κοινού, η
προστασία από την υπεριώδη ακτινοβολία και η τακτική εξέταση του δέρματος
παραμένουν τα πιο ισχυρά «όπλα» μας απέναντι σε έναν καρκίνο που, όταν
διαγνωστεί νωρίς, μπορεί σε μεγάλο βαθμό να θεραπευθεί.

Πηγη:HealthDaily

Πριν εμφανιστούν οποιαδήποτε συμπτώματα
Ο διαβήτης τύπου 1 μπορεί να ανιχνευθεί σε παιδιά με εξέταση αίματος από τον
οικογενειακό παιδίατρο πολύ πριν εμφανιστούν συμπτώματα ή προκύψει κάποιο
επείγον περιστατικό, ανέφεραν ερευνητές, υποδεικνύοντας ότι μπορεί να είναι
απαραίτητος ένας πιο εκτεταμένος έγκαιρος έλεγχος. Τα περισσότερα παιδιά που
ανέπτυξαν πλήρη διαβήτη τύπου 1 σε αυτή τη μελέτη δεν είχαν οικογενειακό
ιστορικό της νόσου, πράγμα που σημαίνει ότι ο έλεγχος δεν θα πρέπει να
περιορίζεται σε εκείνα με οικογενειακό ιστορικό, ανέφεραν οι ερευνητές σε έκθεση
στο JAMA. Οι οικογένειες συχνά δεν αναγνωρίζουν τα πρώιμα προειδοποιητικά
συμπτώματα του διαβήτη, όπως η υπερβολική δίψα, η απώλεια βάρους ή η
κόπωση, οδηγώντας στην ανάπτυξη διαβητικής κετοξέωσης, μιας σοβαρής
ιατρικής κατάστασης, σημείωσαν οι ερευνητές.
Στη Γερμανία, κατά τη διάρκεια της μελέτης, περισσότερα από 220.000 παιδιά
εξετάστηκαν για πρώιμα στάδια διαβήτη τύπου 1 κατά τη διάρκεια της συνήθους
παιδιατρικής φροντίδας. Ένα μικρό δείγμα αίματος αναλύεται για την παρουσία
τουλάχιστον δύο διαφορετικών τύπων αυτοαντισωμάτων νησιδίων, πρωτεΐνες
του ανοσοποιητικού συστήματος που επιτίθενται στο πάγκρεας. Τα παιδιά με
αυτοαντισώματα νησιδίων αλλά φυσιολογικά επίπεδα γλυκόζης στο αίμα
θεωρούνται ότι βρίσκονται στο στάδιο 1. Οι οικογένειες λαμβάνουν πληροφορίες,
εκπαίδευση και πρόσβαση σε εξειδικευμένα κέντρα διαβήτη όπου στη συνέχεια
πραγματοποιούνται τακτικές εξετάσεις παρακολούθησης. Στο στάδιο 2,
εμφανίζονται τα πρώτα σημάδια διαταραχής του μεταβολισμού της γλυκόζης.
Στο στάδιο 3, απαιτείται ινσουλίνη. Κατά τον πρώτο έλεγχο, 590 παιδιά, ή περίπου
0,3%, διαπιστώθηκε ότι έπασχαν από διαβήτη τύπου 1 σε πρώιμο στάδιο.
Τελικά, 212 από αυτά προχώρησαν στο στάδιο 3. Μετά από πέντε χρόνια, η
πιθανότητα μετάβασης από ένα πρώιμο στάδιο σε κλινικό διαβήτη τύπου 1 ήταν
36,2%, ανέφεραν οι ερευνητές. Μόλις διαγνωστεί ένα πρώιμο στάδιο, δεν υπήρχε
διαφορά στην εξέλιξη της νόσου σε παιδιά με και χωρίς οικογενειακό ιστορικό.

Πηγη:HealthDaily

Ο Μάιος έχει καθιερωθεί διεθνώς ως μήνας ευαισθητοποίησης για το μελάνωμα και τους καρκίνους του δέρματος, μια ιδιαίτερα σημαντική πρωτοβουλία καθώς η συχνότητα εμφάνισης του μελανώματος συνεχίζει να αυξάνεται παγκοσμίως.

Το μελάνωμα αποτελεί την πιο επιθετική μορφή καρκίνου του δέρματος και αναπτύσσεται από τα μελανοκύτταρα, δηλαδή τα κύτταρα που παράγουν τη μελανίνη. Παρότι αντιπροσωπεύει μικρότερο ποσοστό των καρκίνων του δέρματος σε σχέση με τα βασικοκυτταρικά ή ακανθοκυτταρικά καρκινώματα, ευθύνεται για τη μεγάλη πλειονότητα των θανάτων λόγω της υψηλής μεταστατικής του ικανότητας.

Η Καθηγήτρια Θεραπευτικής – Επιδημιολογίας – Προληπτικής Ιατρικής, Παθολόγος (Θεραπευτική Κλινική Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Νοσοκομείο Αλεξάνδρα) Θεοδώρα Ψαλτοπούλου και ο Θάνος Δημόπουλος (Καθηγητής Θεραπευτικής – Ογκολογίας – Αιματολογίας, Διευθυντής Θεραπευτικής Κλινικής, τ. Πρύτανης ΕΚΠΑ) αναφέρουν ότι η έγκαιρη διάγνωση παραμένει ο σημαντικότερος παράγοντας για την πρόγνωση της νόσου.

Η αυτοεξέταση του δέρματος και η δερματολογική παρακολούθηση είναι κρίσιμες, ιδιαίτερα σε άτομα με αυξημένο αριθμό σπίλων, ανοιχτόχρωμο δέρμα, οικογενειακό ιστορικό ή σημαντική έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία. Το γνωστό σύστημα ABCDE — ασυμμετρία, ασαφή όρια, ποικιλία χρώματος, διάμετρος και εξέλιξη μιας βλάβης — εξακολουθεί να αποτελεί βασικό εργαλείο αναγνώρισης ύποπτων αλλοιώσεων.
Μελάνωμα: Τα νέα όπλα της επιστήμης

Τα τελευταία χρόνια, η θεραπευτική αντιμετώπιση του μελανώματος έχει αλλάξει ριζικά χάρη στην ανοσοθεραπεία και τη μοριακά στοχευμένη θεραπεία. Οι αναστολείς σημείων ανοσολογικού ελέγχου (immune checkpoint inhibitors), όπως οι αναστολείς PD-1 και CTLA-4, έχουν μεταμορφώσει την πρόγνωση ακόμη και ασθενών με μεταστατική νόσο. Σύγχρονες μελέτες που δημοσιεύονται στα επιστημονικά περιοδικά της European Society for Medical Oncology αναδεικνύουν συνεχώς νέες στρατηγικές βελτιστοποίησης της ανοσοθεραπείας.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν πλέον οι νεοεπικουρικές θεραπείες, δηλαδή οι θεραπείες που χορηγούνται πριν από τη χειρουργική επέμβαση σε ασθενείς με τοπικά προχωρημένο μελάνωμα σταδίου III. Παράλληλα, ερευνητικά πρωτόκολλα συνδυάζουν ανοσοθεραπεία με θεραπευτικά αντικαρκινικά εμβόλια, όπως ο συνδυασμός IO102-IO103 με pembrolizumab, επιχειρώντας να ενισχύσουν περαιτέρω την αντικαρκινική ανοσιακή απόκριση.

Εξίσου σημαντική είναι η προσπάθεια κατανόησης των παραγόντων που επηρεάζουν την εξέλιξη της νόσου. Μεγάλες διεθνείς μελέτες έχουν αναδείξει ότι οι εγκεφαλικές μεταστάσεις αποτελούν συχνή και σοβαρή επιπλοκή του μελανώματος, ακόμη και μετά από ριζική χειρουργική εξαίρεση. Η έγκαιρη αναγνώριση ασθενών υψηλού κινδύνου μπορεί να επιτρέψει στενότερη παρακολούθηση και εξατομικευμένες στρατηγικές αντιμετώπισης.

Παράλληλα, η σύγχρονη ογκολογία στρέφεται όλο και περισσότερο προς τη λεγόμενη «ιατρική ακριβείας». Νέες μελέτες εξετάζουν βιοδείκτες στο αίμα, όπως φλεγμονώδεις πρωτεΐνες και η δραστηριότητα της θυμιδινικής κινάσης, με στόχο την πρόβλεψη της ανταπόκρισης και της επιβίωσης σε ασθενείς που λαμβάνουν ανοσοθεραπεία. Αυτές οι εξελίξεις ενδέχεται στο μέλλον να βοηθήσουν τους ογκολόγους να επιλέγουν με μεγαλύτερη ακρίβεια ποιοι ασθενείς θα ωφεληθούν περισσότερο από συγκεκριμένες θεραπείες.

Σημαντικό πεδίο έρευνας αποτελεί επίσης η ασφάλεια της ανοσοθεραπείας σε ασθενείς με προϋπάρχοντα αυτοάνοσα νοσήματα. Αν και παλαιότερα οι ασθενείς αυτοί αποκλείονταν συχνά από τις κλινικές μελέτες, νεότερες αναλύσεις δείχνουν ότι σε επιλεγμένες περιπτώσεις οι ανοσοθεραπείες μπορούν να χορηγηθούν με προσεκτική παρακολούθηση, προσφέροντας ουσιαστικό κλινικό όφελος.

Ακόμη και σε σπανιότερες μορφές μελανώματος, αναπτύσσονται καινοτόμες θεραπευτικές προσεγγίσεις που συνδυάζουν ανοσοθεραπεία και ακτινοθεραπεία σε περιεγχειρητικό πλαίσιο. Επιπλέον, σε ασθενείς που υποτροπιάζουν μετά από επικουρική ανοσοθεραπεία, εξετάζονται συνδυαστικές στρατηγικές ανοσοθεραπείας και χειρουργικής αντιμετώπισης.

Το μήνυμα του φετινού μήνα ευαισθητοποίησης είναι σαφές: το μελάνωμα δεν είναι πλέον μια νόσος χωρίς θεραπευτικές επιλογές. Η πρόληψη, η έγκαιρη διάγνωση και η πρόσβαση στις σύγχρονες εξατομικευμένες θεραπείες μπορούν να αλλάξουν ουσιαστικά την πορεία της νόσου. Η ενημέρωση του κοινού, η προστασία από την υπεριώδη ακτινοβολία και η τακτική εξέταση του δέρματος παραμένουν τα πιο ισχυρά «όπλα» μας απέναντι σε έναν καρκίνο που, όταν διαγνωστεί νωρίς, μπορεί σε μεγάλο βαθμό να θεραπευθεί.
ΠΗΓΗ: ΕΚΠΑ

Πηγη: https://www.healthreport.gr

Στο υψηλότερο επίπεδο της τελευταίας δεκαετίας έφτασαν οι καταγεγραμμένες περιπτώσεις γονόρροιας και σύφιλης στην Ευρώπη, ενώ σχεδόν διπλασιάστηκαν και τα περιστατικά συγγενούς σύφιλης.

Τα νέα δεδομένα του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC) για το 2024 δείχνουν επίμονη μετάδοση των βακτηριακών σεξουαλικώς μεταδιδόμενων λοιμώξεων, σοβαρά κενά στην πρόληψη και αυξημένους κινδύνους για γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας και νεογνά.

Στην Ελλάδα, οι αναφορές γονόρροιας, σύφιλης και χλαμυδιακής λοίμωξης εμφανίζονται αυξημένες σε σχέση με το 2020. Ωστόσο, τα επίσημα στοιχεία αποτυπώνουν πιο σύνθετη εικόνα από έναν απλό ισχυρισμό περί «έκρηξης»: το 2024 καταγράφηκε μείωση της γονόρροιας και της σύφιλης σε σχέση με το 2023, ενώ στα χλαμύδια σημειώθηκε μικρή αύξηση.

Η Ευρώπη αντιμέτωπη με νέο ρεκόρ γονόρροιας και σύφιλης

Το 2024, 28 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου ανέφεραν 106.331 επιβεβαιωμένα περιστατικά γονόρροιας, με δείκτη 26,9 περιπτώσεις ανά 100.000 πληθυσμού. Πρόκειται για τον υψηλότερο αριθμό από την έναρξη της ευρωπαϊκής επιτήρησης των σεξουαλικώς μεταδιδόμενων λοιμώξεων το 2009, ενώ ο δείκτης αυξήθηκε κατά 303% σε σύγκριση με το 2015.

Αντίστοιχα, 29 χώρες ανέφεραν 45.577 επιβεβαιωμένα περιστατικά σύφιλης, με δείκτη 10,8 ανά 100.000 πληθυσμού στις χώρες με ολοκληρωμένα συστήματα επιτήρησης. Από το 2015 έως το 2024, ο δείκτης της σύφιλης υπερδιπλασιάστηκε, φτάνοντας επίσης στο υψηλότερο επίπεδο της τελευταίας δεκαετίας.

Τα χλαμύδια παραμένουν η συχνότερα καταγεγραμμένη βακτηριακή σεξουαλικώς μεταδιδόμενη λοίμωξη στην Ευρώπη, με 213.443 περιπτώσεις το 2024. Σε αντίθεση, όμως, με τη γονόρροια και τη σύφιλη, ο συνολικός δείκτης χλαμυδιακής λοίμωξης μειώθηκε κατά 10% έναντι του 2023 και κατά 6% έναντι του 2015 στις χώρες που παρείχαν συγκρίσιμα στοιχεία.

Παράλληλα, η αφροδίσια λεμφοκοκκίωση, γνωστή ως LGV, συνέχισε να εμφανίζει μετάδοση στην Ευρώπη, με 3.490 αναφερόμενες λοιμώξεις το 2024.

Η συγγενής σύφιλη προκαλεί τη μεγαλύτερη ανησυχία

Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η εικόνα της συγγενούς σύφιλης, δηλαδή της μετάδοσης της λοίμωξης από την έγκυο στο έμβρυο ή στο νεογνό. Το 2024, 14 ευρωπαϊκές χώρες ανέφεραν 140 επιβεβαιωμένα περιστατικά, έναντι 78 το 2023. Πρόκειται για τον υψηλότερο αριθμό καταγεγραμμένων περιστατικών από το 2009, όταν το ECDC ανέλαβε τον συντονισμό της ευρωπαϊκής επιτήρησης.

Η συγγενής σύφιλη μπορεί να προκαλέσει αποβολή, θνησιγένεια, πρόωρο τοκετό, νεογνικό θάνατο ή μακροχρόνιες επιπλοκές στο παιδί. Το ECDC συνδέει τη νέα αύξηση με χαμένες ευκαιρίες πρόληψης, όπως ελλείψεις στον προγεννητικό έλεγχο, ανεπαρκή παρακολούθηση, περιορισμένο επανέλεγχο στην εγκυμοσύνη και καθυστερήσεις στη θεραπεία.

Η ευρωπαϊκή αρχή ζητά από τα κράτη να ενισχύσουν τα πρωτόκολλα προγεννητικού ελέγχου για τη σύφιλη, ώστε η διάγνωση και η θεραπεία να πραγματοποιούνται έγκαιρα και να προλαμβάνεται η κάθετη μετάδοση στο έμβρυο.

Από τις ομάδες υψηλού κινδύνου στον ευρύτερο πληθυσμό

Οι άνδρες που έχουν σεξουαλικές επαφές με άνδρες εξακολουθούν να επηρεάζονται δυσανάλογα από τη γονόρροια και τη σύφιλη. Στη γονόρροια αντιστοιχούσαν στο 62% των περιπτώσεων για τις οποίες υπήρχαν διαθέσιμα δεδομένα τρόπου μετάδοσης, ενώ στη σύφιλη αντιστοιχούσαν στο 69% των αντίστοιχων περιστατικών.

Ωστόσο, το ECDC επισημαίνει ότι η μετάδοση δεν περιορίζεται πλέον μόνο σε συγκεκριμένες ομάδες. Από το 2021 παρατηρείται σταθερή αύξηση της σύφιλης σε όλες τις ενήλικες ηλικιακές κατηγορίες μεταξύ ετεροφυλόφιλων ανδρών και γυναικών. Η αύξηση στις γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς συνδέεται άμεσα με τον κίνδυνο συγγενούς σύφιλης.

Στη σύφιλη, οι δείκτες του 2024 ήταν πάνω από έξι φορές υψηλότεροι στους άνδρες σε σχέση με τις γυναίκες, ενώ τα υψηλότερα ποσοστά καταγράφηκαν στους άνδρες ηλικίας 25 έως 34 ετών. Την ίδια στιγμή, οι δείκτες αυξήθηκαν σε όλες σχεδόν τις ηλικιακές ομάδες γυναικών μεταξύ 2023 και 2024, με ιδιαίτερα έντονη άνοδο στις ηλικίες 20 έως 34 ετών.

Ελλάδα: Άνοδος σε σχέση με το 2020, αλλά όχι νέα κορύφωση το 2024

Τα δεδομένα του ECDC για την Ελλάδα δείχνουν ότι οι σεξουαλικώς μεταδιδόμενες λοιμώξεις βρίσκονται σε αισθητά υψηλότερα επίπεδα από εκείνα της πρώτης πανδημικής χρονιάς. Ωστόσο, το 2024 δεν καταγράφηκε νέα κορύφωση σε όλες τις λοιμώξεις.

Στη γονόρροια, η Ελλάδα ανέφερε 420 επιβεβαιωμένα περιστατικά το 2024, με δείκτη 4,0 ανά 100.000 πληθυσμού. Το 2020 είχαν καταγραφεί 161 περιστατικά, με δείκτη 1,5 ανά 100.000. Συνεπώς, με βάση τους στρογγυλοποιημένους δείκτες, η αύξηση στην πενταετία φτάνει περίπου το 167%. Ωστόσο, το 2024 καταγράφηκε μείωση έναντι του 2023, όταν είχαν αναφερθεί 457 περιστατικά και δείκτης 4,4 ανά 100.000.

Στη σύφιλη, η χώρα ανέφερε 735 επιβεβαιωμένα περιστατικά το 2024, με δείκτη 7,1 ανά 100.000 πληθυσμού. Το 2020 είχαν καταγραφεί 401 περιστατικά και δείκτης 3,7 ανά 100.000, γεγονός που αντιστοιχεί σε αύξηση περίπου 92% σε όρους δείκτη αναφοράς. Και εδώ, όμως, το 2024 υποχώρησε σε σχέση με το 2023, όταν είχαν αναφερθεί 911 περιστατικά και δείκτης 8,7 ανά 100.000.

Στα χλαμύδια, η Ελλάδα ανέφερε 101 περιστατικά το 2024, με δείκτη 1,0 ανά 100.000 πληθυσμού, έναντι 66 περιστατικών και δείκτη 0,6 ανά 100.000 το 2020. Με βάση τους δείκτες, η μεταβολή αντιστοιχεί σε αύξηση περίπου 67%, ενώ σε σύγκριση με το 2023, όταν καταγράφηκαν 96 περιστατικά, σημειώθηκε μικρή περαιτέρω αύξηση.

Τα χαμηλά ελληνικά δεδομένα στα χλαμύδια χρειάζονται προσοχή στην ερμηνεία

Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις χώρες με τους χαμηλότερους καταγεγραμμένους δείκτες χλαμυδιακής λοίμωξης στην Ευρώπη. Το ECDC, όμως, προειδοποιεί ότι οι μεγάλες αποκλίσεις ανάμεσα στις χώρες επηρεάζονται έντονα από τις πολιτικές ελέγχου, τις στρατηγικές εντοπισμού περιστατικών και την πληρότητα καταγραφής, περισσότερο ίσως από τις πραγματικές διαφορές στην επιδημιολογία.

Η παρατήρηση είναι κρίσιμη, καθώς πολλές χλαμυδιακές λοιμώξεις παραμένουν ασυμπτωματικές. Ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) επισημαίνει ότι τα περισσότερα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα μπορεί να μην προκαλούν συμπτώματα ή να εμφανίζουν ήπια εικόνα, με αποτέλεσμα ένα άτομο να μεταδίδει τη λοίμωξη χωρίς να γνωρίζει ότι έχει μολυνθεί.

Γονόρροια: Στο προσκήνιο και η αντοχή στα αντιβιοτικά

Η αύξηση της γονόρροιας δημιουργεί πρόσθετη ανησυχία λόγω της μικροβιακής αντοχής. Το ECDC παρακολουθεί συστηματικά την ευαισθησία του βακτηρίου Neisseria gonorrhoeae στα αντιβιοτικά, καθώς η δυνατότητα αποτελεσματικής θεραπείας αποτελεί κρίσιμο ζήτημα δημόσιας υγείας.

Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή έκθεση, η αντοχή στην κεφτριαξόνη, η οποία αποτελεί κύρια θεραπευτική επιλογή, παραμένει σπάνια, με δύο ανθεκτικά στελέχη να εντοπίζονται το 2024 στο Λουξεμβούργο και στη Νορβηγία. Παράλληλα, η αντοχή στην αζιθρομυκίνη, αν και μειώθηκε σε σχέση με προηγούμενα χρόνια, παρέμεινε στο 19,1% το 2024.

Για την Ελλάδα, το ECDC καταγράφει ιδιαίτερα υψηλή αναλογία ανδρών προς γυναίκες στα περιστατικά γονόρροιας το 2024, με δείκτη 19 προς 1, έναν από τους υψηλότερους στην Ευρώπη. Το στοιχείο υπογραμμίζει την ανάγκη στοχευμένων παρεμβάσεων πρόληψης και ελέγχου σε πληθυσμούς με αυξημένη έκθεση.

Σύφιλη: Η Ελλάδα ανάμεσα στις χώρες με υψηλή αναλογία περιστατικών σε άνδρες

Στη σύφιλη, η Ελλάδα περιλαμβάνεται στις χώρες όπου η αναλογία περιστατικών ανδρών προς γυναίκες ξεπερνά το 10 προς 1. Παράλληλα, στα ελληνικά δεδομένα του 2024, πάνω από το 75% των περιστατικών με διαθέσιμη πληροφορία τρόπου μετάδοσης αφορούσε άνδρες που έχουν σεξουαλικές επαφές με άνδρες.

Ωστόσο, η ευρωπαϊκή τάση επέκτασης της σύφιλης σε ετεροφυλόφιλους πληθυσμούς και ιδιαίτερα σε γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας δεν επιτρέπει εφησυχασμό. Η έγκαιρη διάγνωση έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η σύφιλη θεραπεύεται αποτελεσματικά όταν εντοπιστεί, ενώ χωρίς θεραπεία μπορεί σε βάθος χρόνου να προκαλέσει σοβαρές καρδιαγγειακές και νευρολογικές επιπλοκές.

Κόστος εξετάσεων και κενά πρόληψης στην Ευρώπη

Το ECDC δεν αποδίδει την επιδείνωση μόνο σε αλλαγές στη σεξουαλική συμπεριφορά. Επισημαίνει ότι υπάρχουν σημαντικά κενά στην πρόσβαση στην πρόληψη και στη διάγνωση. Σε 13 από τις 29 χώρες που παρείχαν στοιχεία, οι πολίτες εξακολουθούν να επιβαρύνονται οικονομικά για βασικές εξετάσεις σεξουαλικώς μεταδιδόμενων λοιμώξεων.

Παράλληλα, αρκετές εθνικές στρατηγικές παραμένουν ξεπερασμένες και δεν έχουν προσαρμοστεί στις αλλαγές που ακολούθησαν την πανδημία. Το ECDC ζητά ευκολότερη πρόσβαση σε εξετάσεις, ταχύτερη θεραπεία, αποτελεσματικότερη ενημέρωση των σεξουαλικών συντρόφων και επικαιροποίηση των εθνικών προγραμμάτων πρόληψης και επιτήρησης.

Πρόληψη: Τι συστήνουν οι υγειονομικές αρχές

Ο ΕΟΔΥ επισημαίνει ότι η πρόληψη των σεξουαλικώς μεταδιδόμενων λοιμώξεων στηρίζεται στην ενημέρωση, στη συστηματική χρήση προφυλακτικού και στον προληπτικό έλεγχο, ιδιαίτερα σε άτομα με νέους ή πολλαπλούς σεξουαλικούς συντρόφους. Οι λοιμώξεις μπορεί να είναι ασυμπτωματικές, επομένως η απουσία συμπτωμάτων δεν αποκλείει τη μετάδοση.

Το ECDC συστήνει χρήση προφυλακτικού με νέους ή πολλαπλούς συντρόφους και εξέταση όταν εμφανίζονται συμπτώματα όπως πόνος, έκκριση ή έλκος. Για άτομα με αυξημένο κίνδυνο έκθεσης, προτείνει συζήτηση με επαγγελματία υγείας για εξατομικευμένες επιλογές πρόληψης. Αντίθετα, δεν συστήνει ευρεία χρήση doxy-PEP για τη γονόρροια, λόγω της ήδη υψηλής αντοχής στα αντιβιοτικά και του κινδύνου περαιτέρω επιδείνωσής της.

Πηγη: https://healthpharma.gr