Κατηγορία: Ενημέρωση

Σημαντική αιτία νοσηρότητας και θνητότητας τόσο σε παιδιά όσο και σε ενήλικες παγκοσμίως αποτελούν οι λοιμώξεις του αναπνευστικού, ενώ η πανδημία COVID-19 άλλαξε την επιδημιολογία των λοιμώξεων αυτών, τόσο στην Ελλάδα όσο και σε διεθνές επίπεδο. Για το θέμα αυτό ο Πρόεδρος της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας (ΕΠΕ), Στέλιος Λουκίδης, παραχώρησε συνέντευξη στο Hellenic Medical Review, με τη συνεργασία της Βασιλικής Γεωργακοπούλου, συντονίστριας ομάδας εργασίας λοιμώξεων αναπνευστικού της ΕΠΕ.

Η σοβαρότητα των λοιμώξεων του κατώτερου αναπνευστικού συστήματος, παρότι αποτελούν κύρια αιτία ασθενειών και θανάτων σε παιδιά και ενήλικες ανά τον κόσμο, συχνά υποτιμάται και οι ασθενείς αρκετές φορές δεν επανελέγχονται με την πάροδο των έντονων συμπτωμάτων. Ποια τα επιδημιολογικά στοιχεία των λοιμώξεων αυτών για τη χώρα μας, συνυπολογιζομένης και της Covid-19 λοίμωξης;

Οι λοιμώξεις κατώτερου αναπνευστικού αποτελούν σημαντική αιτία νοσηρότητας και θνητότητας τόσο σε παιδιά όσο και σε ενήλικες παγκοσμίως. Η πανδημία COVID-19 άλλαξε την επιδημιολογία των λοιμώξεων του αναπνευστικού τόσο στην Ελλάδα όσο και σε διεθνές επίπεδο. Σχετικά με τη γρίπη, που προ πανδημίας COVID-19 αποτελούσε ένα από τα κυρίαρχα αίτια λοιμώξεων του αναπνευστικού, σύμφωνα με την Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης από 28/09/2020 έως 08/05/2022 η δραστηριότητα της εποχικής γρίπης στην Ελλάδα παρέμεινε σε χαμηλά επίπεδα και ειδικότερα στο χρονικό διάστημα 04/10/2021 έως 08/05/2022 καταγράφηκαν μόνο 5 σοβαρά κρούσματα εργαστηριακά επιβεβαιωμένης γρίπης με νοσηλεία σε Μ.Ε.Θ, εκ των οποίων 3 απεβίωσαν (1 άρρεν 4 ετών και 2 θήλεα 75 ετών). Μέχρι και τα μέσα Σεπτεμβρίου, ο υπολογιζόμενος αριθμός των επιβεβαιωμένων κρουσμάτων COVID-19, από την αρχή της πανδημίας, ανέρχεται περίπου σε 4.839.000 σε σύνολο περίπου 92.862.200 εξετασθέντων δειγμάτων. Συνολικά έχουν καταγραφεί στο ίδιο χρονικό διάστημα περίπου 32.900 θάνατοι. Η πορεία της πανδημίας στη χώρα μας είναι πτωτική, καθώς την εβδομάδα 05 Σεπτεμβρίου 2022 – 11 Σεπτεμβρίου 2022 καταγράφηκαν 33.590 κρούσματα, συγκριτικά λιγότερα με την περίοδο 08 Αυγούστου 2022 – 14 Αυγούστου 2022 οπότε και καταγράφηκαν 73.710 κρούσματα.

Γνωρίζαμε στο παρελθόν ότι το κυριότερο-αν και όχι το μόνο- μικρόβιο που προκαλεί πνευμονία είναι ο πνευμονιόκοκκος και έτσι στις ευπαθείς ομάδες χορηγείτο εμβόλιο για τον πνευμονιόκοκκο. Για τις πνευμονίες που μπορεί να προκαλέσει η γρίπη υπάρχει κάθε χρόνο το αντιγριπικό εμβόλιο και πλέον έχουμε και τις πνευμονίες που προκαλεί η Covid-19 λοίμωξη, καθώς, όπως αποκάλυψαν οι μελέτες, πνευμονίες προκύπτουν και κατά τη long-Covid ή μετά-Covid φάση. Πώς θα μπορέσουν οι διάφορες ομάδες πολιτών, αλλά και οι θεράποντες ιατροί, να αντιμετωπίσουν το σύνθετο αυτό περιβάλλον που έχει δημιουργηθεί αναφορικά με τις λοιμώξεις του πνεύμονα;

Η πνευμονία αποτελεί διαχρονικά σοβαρή νόσο καθώς παρουσιάζεται ετησίως σε περίπου 450 εκατομμύρια ανθρώπους που αντιστοιχεί στο 7% του συνολικού παγκόσμιου πληθυσμού και προκαλεί περίπου 4 εκατομμύρια θανάτους. Την εποχή προ της πανδημίας οι πνευμονίες στους ενήλικες ήταν κυρίως βακτηριακής αιτιολογίας.

Η πνευμονική λοίμωξη από COVID-19 επιπλέκεται από βακτηριακή πνευμονία σε ποσοστό 5,6% σύμφωνα με μια πρόσφατη μετα-ανάλυση. Το φαινόμενο αυτό είναι συχνότερο σε ηλικιωμένους ασθενείς, σε ασθενείς με υποκείμενες χρόνιες παθήσεις, σε ασθενείς με μεγαλύτερη διάρκεια νοσηλείας και με σοβαρότερη λοίμωξη COVID-19.

Ως εκ τούτου συστήνεται ο εμβολιασμός για τα συνήθη παθογόνα της πνευμονίας, ειδικότερα στις πιο ευαίσθητες ομάδες του πληθυσμού, όπως και η αποφυγή παραγόντων κινδύνου για την ανάπτυξη πνευμονίας, όπως είναι το κάπνισμα, η κακή στοματική υγιεινή και η κατάχρηση αλκοόλ. Ο ρόλος των θεραπόντων πνευμονολόγων είναι κρίσιμος στην ενημέρωση για τα μέτρα πρόληψης της πνευμονίας.

Ποια η θεραπευτική αντιμετώπιση των κυριοτέρων λοιμώξεων του πνεύμονα; Υπάρχουν εξελίξεις αναφορικά με θεραπείες;

Οι κυριότερες και σοβαρότερες λοιμώξεις του πνεύμονα είναι συνήθως μικροβιακής αιτιολογίας.

H θεραπεία της πνευμονίας στηρίζεται κυρίως στη χορήγηση αντιβιοτικών.

Η αγωγή θα πρέπει να αρχίσει το συντομότερο δυνατό από τη διάγνωση και είναι πολύ σημαντική είναι η επιλογή του κατάλληλου φαρμάκου και η σωστή δοσολογία. Η διάρκεια της θεραπείας εξαρτάται από το παθογόνο αίτιο. Για τη θεραπείας της γρίπης χορηγούνται αντιικά φάρμακα. Για τη θεραπεία της νόσου COVID-19 χορηγούνται ανοσοτροποποιητικοί και αντιιικοί παράγοντες.
Τα τελευταία χρόνια ολοένα και περισσότερα αντιβιοτικά λαμβάνουν έγκριση για τη θεραπεία της βακτηριακής πνευμονίας, ενώ είναι σε εξέλιξη έρευνες για νέες αντιικές θεραπείες για τη νόσο COVID-19. Σε σοβαρές πνευμονικές λοιμώξεις είναι απαραίτητη η νοσηλεία των ασθενών και πιθανώς η συμπληρωματική χορήγηση οξυγόνου.

Τι γνωρίζουμε για τις υποτροπιάζουσες λοιμώξεις του πνεύμονα και ποια η αντιμετώπισή τους;

Οι συχνές λοιμώξεις είναι ένα φαινόμενο συνηθισμένο στα παιδιά και όχι στους ενήλικες. Επίσης, η επαφή με παιδιά, η ατμοσφαιρική ρύπανση, το κάπνισμα, η έλλειψη ύπνου και το στρες προδιαθέτουν σε συχνές λοιμώξεις αναπνευστικού στους ενήλικες.

Ωστόσο, υποτροπιάζουσες λοιμώξεις μπορεί να υποκρύπτουν υποκείμενη πνευμονοπάθεια όπως άσθμα, χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, βρογχεκτασίες και καρκίνο πνεύμονα.
Επίσης οι υποτροπιάζουσες λοιμώξεις αναπνευστικού μπορεί να σχετίζονται με ανοσοανεπάρκεια ή ληψη ανοσοκατασταλτικών φαρμάκων και χημειοθεραπείας. Τέλος, υποτροπιάζουσες λοιμώξεις αναπτύσσονται σε ασθενείς με νευρολογικά νοσήματα και λήψη κατασταλτικών φαρμάκων που μειώνουν το αντανακλαστικό της κατάποσης και οδηγούν σε συχνές εισροφήσεις.
Σημαντικό ρόλο στην αντιμετώπιση των υποτροπιαζουσών λοιμώξεων, εκτός από την αναζήτηση του υπεύθυνου παθογόνου και τη χορήγηση κατάλληλων αντιβιοτικών είναι η έγκαιρη διάγνωση πιθανού υποκείμενου νοσήματος.

Πρόσφατα υπήρξαν περιστατικά με πνευμονία αγνώστου προελεύσεως, που παρότι αποδόθηκε πιθανά σε legionella, προκάλεσε ανησυχία ακόμα και από τον ΠΟΥ. Υπάρχει κάποιο νεότερο στοιχείο στους επιστημονικούς κύκλους σχετικά με το θέμα;

Το χρoνικό διάστημα 18-22/08/2022, ιδιωτική κλινική στην επαρχία Tucuman της βορειοδυτικής Αργεντινής ανακοίνωσε την εμφάνιση πνευμονίας αγνώστου αιτιολογίας σε εννέα άτομα, μεταξύ των οποίων οκτώ εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας.

Τα συμπτώματα των περιστατικών ήταν πυρετός, μυαλγίες και δύσπνοια. Δύο εργαζόμενοι στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης πέθαναν στις 29 και 31 Αυγούστου. Την 1η Σεπτεμβρίου ανακοινώθηκε ότι ένα τρίτο άτομο πέθανε – μια 70χρονη γυναίκα που βρισκόταν στην ιδιωτική κλινική για χειρουργική επέμβαση.

Οι επαφές των κρουσμάτων ιχνηλατήθηκαν, αλλά κανένας δεν είχε παρουσιάσει παρόμοια συμπτώματα. Ο Παναμερικανικός Οργανισμός Υγείας (PAHO) στις 3 Σεπτεμβρίου ενημερώθηκε από το Υπουργείο Υγείας της Αργεντινής ότι η Legionella pneumoniae επιβεβαιώθηκε ως η αιτία της πνευμονίας που εμφανίστηκε στην ιδιωτική κλινική της Αργεντινής. Μέχρι το πρώτο δεκαήμερο του Σεπτεμβρίου, συνολικά ταυτοποιήθηκαν 11 περιπτώσεις με συνολικά 4 θανάτους, σε ασθενείς ωστόσο με υποκείμενα νοσήματα. Το Υπουργείο Υγείας της Αργεντινής και οι τοπικές υγειονομικές αρχές προσπαθούν να ταυτοποιήσουν την πηγή της λοίμωξης συλλέγοντας δείγματα από το περιβάλλον της κλινικής και εφαρμόζοντας τα κατάλληλα μέτρα ελέγχου της λοίμωξης.

Ειδική κατηγορία θεωρούνται οι μετεγχειρητικές λοιμώξεις του πνεύμονα, που αποτελούν μία από τις σημαντικότερες αιτίες νοσηρότητας στους θωρακοχειρουργημένους ασθενείς. Πώς αντιμετωπίζονται αυτές οι λοιμώξεις, καθώς απαιτείται ενδεχομένως η σύμπραξη περισσοτέρων ειδικοτήτων;

Ο κύριος παράγοντας κινδύνου για μετεγχειρητικές πνευμονικές λοιμώξεις είναι ο τύπος της χειρουργικής επέμβασης, με τον υψηλότερο κίνδυνο να σχετίζεται με χειρουργική επέμβαση στο θώρακα, την κοιλιά, την κεφαλή και τον αυχένα σε σύγκριση με άλλες επεμβάσεις.

Άλλοι παράγοντες κινδύνου είναι η ηλικία άνω των 50 ετών, η χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, το κάπνισμα, η υπολευκωματιναιμία και η μη αυτοεξυπηρέτηση. Είναι σημαντικός ο προεγχειρητικός έλεγχος του αναπνευστικού συστήματος από τον πνευμονολόγο για τον καθορισμό ασθενών υψηλού κινδύνου και την πρόληψη αυτών των λοιμώξεων. Είναι επίσης σημαντική για την πρόληψη των λοιμώξεων αυτών η σύμπραξη άλλων ειδικοτήτων, όπως π.χ φυσικοθεραπευτών για την εφαρμογή τεχνικών προφυλακτικής έκπτυξης πνεύμονα, αναισθησιολόγων για την αποφυγή γενικής αναισθησίας όπου αυτό είναι εφικτό αλλά και χειρουργών για την εφαρμογή συγκεκριμένων χειρουργικών τεχνικών, ώστε να ελαχιστοποιηθεί η πιθανότητα ανάπτυξης λοίμωξης.

Ενόψει της λειτουργίας του θεσμού του Προσωπικού Ιατρού, τι θα συμβουλεύατε τον ιατρό της πρωτοβάθμιας όσον αφορά την έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση συμπτωμάτων που παραπέμπουν σε λοιμώξεις του πνεύμονα; Ποιες εξετάσεις είναι απαραίτητες και πότε θα πρέπει να παραπέμψει τον ασθενή στον πνευμονολόγο;

Οι ιατροί της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας πρέπει να βρίσκονται σε εγρήγορση και να αναγνωρίζουν έγκαιρα τη συμπτωματολογία των λοιμώξεων του αναπνευστικού που βρίσκονται σε έξαρση κυρίως τους φθινοπωρινούς και χειμερινούς μήνες. Ιδιαίτερα σημαντική είναι η έγκαιρη αναγνώριση ασθενών υψηλού κινδύνου για σοβαρή νόσηση και νοσηλεία.

Ασθενείς με συμπτώματα και σημεία λοίμωξης κατώτερου αναπνευστικού, όπως ασθενείς με ακτινολογική εικόνα πνευμονίας, ή ασθενείς με επιμονή του πυρετού> 3-5 μέρες ή ασθενείς με δύσπνοια, σύγχυση, υπόταση ή ολιγουρία πρέπει να εξετάζονται από ειδικό πνευμονολόγο. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται για τις περιπτώσεις λοίμωξης αναπνευστικού σε ηλικιωμένους και ασθενείς με υποκείμενα νοσήματα, αλλά και ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς που μπορεί να νοσούν από ειδικές λοιμώξεις.

Με δεδομένη την διαρκή πλέον έξαρση των λοιμώξεων του πνεύμονα, αποτελεί πρώτιστη ανάγκη η αντιμετώπιση της εργασιακής εξουθένωσης (burn out) των πνευμονολόγων. Σε συνέντευξη τύπου που είχε παραχωρήσει η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία για το θέμα, είχε αναφερθεί και η ανάγκη λήψης σχετικών μέτρων από το υπουργείο Υγείας. Επίσης, είχατε αναφερθεί σε ένα πρόγραμμα που θα υλοποιείτο με τη χρηματοδότηση του ιδιωτικού τομέα. Υπάρχουν αποτελέσματα από ένα τέτοιο πρόγραμμα; Εάν όχι, ποιες οι προτάσεις της ΕΠΕ για την αντιμετώπιση του burn out των πνευμονολόγων;

Η ιατρική πρέπει να βρίσκεται πάντα σε εγρήγορση. Είναι λογική και αναμενόμενη η σωματική και ψυχική κόπωση των τελευταίων 3 ετών.

Αυτό δεν σημαίνει σε καμιά περίπτωση έλλειψη συγκέντρωσης και προσοχής. Σηματοδοτεί όμως αλλαγές στον εργασιακό τομέα που θα μπορούν να δίνουν ανάσες.

Η αύξηση του ενεργά δυναμικού προσωπικού είναι θα έλεγε κανείς μια πρόκληση που πρέπει να απαντηθεί από τη πολιτεία με βάση κυρίως ότι το προσωπικό αυτό έχει τη δυναμική και τη γνώση να δώσει άλλη πνοή στο σύστημα υγείας.

Συνέντευξη στο Hellenic Medical Review, με τη συνεργασία της Βασιλικής Γεωργακοπούλου, συντονίστριας ομάδας εργασίας λοιμώξεων αναπνευστικού της ΕΠΕ

Πηγη: https://hellenicmedicalreview.gr/

Για σημαντικές εξελίξεις στον καρκίνο των ωοθηκών και της ουροδόχου κύστεως μίλησε στο Hellenic Medical Review ο Αριστοτέλης Μπάμιας, Καθηγητής Θεραπευτικής – Παθολογίας-Ογκολογίας, Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Διευθυντής της Β’ Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής, Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, ΑΤΤΙΚΟΝ Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο.

Στην ομιλία σας στο πρόσφατο 7th Cancer Conference κάνατε λόγο για «καταρράκτη» εξελίξεων στον τομέα των θεραπευτικών επιλογών για την αντιμετώπιση του καρκίνου των ωοθηκών από το 2003 και μετά. Μπορείτε να μας πείτε περισσότερα γι΄αυτές τις εξελίξεις;

Ο «καταρράκτης εξελίξεων» τον οποίο ανέφερα στο Cancer Conference αφορά τόσο συστηματικές θεραπείες όσο και χειρουργικές, που αφορούν τον προχωρημένο καρκίνο των ωοθηκών. Αναφορικά με τις χειρουργικές θεραπείες, υπήρξε μεγάλη βελτίωση με την εισαγωγή της λαπαροσκοπικής τεχνικής, κυρίως όμως με τη δημιουργία εξειδικευμένων κέντρων σε όλο τον κόσμο. Αναφορικά με τα φάρμακα, η «ραχοκοκαλιά» παραμένει η χημειοθεραπεία, όμως πλέον έχουν προστεθεί και νέα φάρμακα που στοχεύουν συγκεκριμένα μοριακά «μονοπάτια».

Ο καρκίνος ωοθηκών πριν μερικά χρόνια θεωρείτο ένας σοβαρός και επικίνδυνος για τη ζωή καρκίνος, όμως σήμερα πλέον θεωρείται χρόνιο νόσημα; Πώς φτάσαμε εδώ; Ποια τα επιδημιολογικά στοιχεία που έχουμε για τη χώρα μας;

Είναι αλήθεια ότι η έκβαση του καρκίνου των ωοθηκών, ειδικά του προχωρημένου, δεν έχει καμιά σχέση με αυτή που αντιμετωπίζαμε όταν ξεκίνησα να εργάζομαι στην ογκολογία. Αφενός η χειρουργική αντιμετώπιση είναι πλέον πιο «επιθετική», με πολύ καλά αποτελέσματα. Σήμερα εφαρμόζεται δεύτερο ή και τρίτο χειρουργείο στον προχωρημένο καρκίνο, με αποτέλεσμα τη σημαντική βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών. Αφετέρου, έχουμε πολύ μεγάλη βελτίωση με τις μοριακές θεραπείες, που σταθεροποιούν και αδρανοποιούν τους όγκους. Πλέον γυναίκες με πολύ προχωρημένη νόσο ξεπερνούν την πενταετία σε επιβίωση και αρκετές και τη δεκαετία, πολλές δε από αυτές με καλή ποιότητα ζωής. Αναφορικά με τα επιδημιολογικά στοιχεία, στη χώρα μας υπάρχει το γνωστό πρόβλημα της μη πλήρους καταγραφής των περιστατικών από τους θεράποντες γιατρούς, με αποτέλεσμα να μην έχουμε πλήρη στοιχεία. Τα στοιχεία για την έκβαση των περιστατικών τα έχουμε κυρίως από νοσοκομειακούς ασθενείς και κατά βάση από ακαδημαϊκά κέντρα. Ωστόσο, από την εποχή που βρισκόμουν στο Νοσοκομείο «Αλεξάνδρα» είχαμε δημοσιεύσει σειρές στοιχείων που έδειχναν ξεκάθαρα ότι η πρόγνωση των ασθενών με καρκίνο των ωοθηκών στην Ελλάδα είναι ακριβώς η ίδια με αυτή που υπάρχει στα καλύτερα κέντρα του εξωτερικού, ενώ η φαρμακευτική πρόοδος από το εξωτερικό δεν αργεί να φτάσει στη χώρα μας. Οι γυναίκες ασθενείς στην Ελλάδα δεν στερούνται τις σύγχρονες θεραπείες, με αποτέλεσμα να έχουν βελτιωμένα αποτελέσματα.

Ποιο ρόλο παίζει το γονίδιο BRCA στη βιολογία της νόσου; Ποιες γυναίκες με καρκίνο ωοθηκών θα πρέπει να ελέγχονται για γενετικές μεταβολές του γονιδίου BRCA; Έχει νόημα γυναίκες με οικογενειακό ιστορικό να ελέγχονται για τον εν λόγω γονίδιο;

Υπάρχουν κριτήρια, σύμφωνα με τα οποία ακόμα και υγιείς γυναίκες που έχουν συγκεκριμένο οικογενειακό ιστορικό, θα πρέπει να ελέγχονται για την ύπαρξη του γονιδίου BRCA. Πρέπει βεβαίως πρώτα να ελέγχεται η ασθενής, και εάν είναι θετική, θα πρέπει να ελέγχεται και το στενό συγγενικό περιβάλλον. Το γονίδιο BRCA έχει διπλή σημασία: Αφενός να βρούμε συγγενείς που δεν πάσχουν, αλλά πρέπει να μπουν σε ένα πρόγραμμα προληπτικού ελέγχου για να μην αναπτύξουν καρκίνο μαστού ή ωοθηκών, για τους οποίους προδιαθέτει το εν λόγω γονίδιο, αφετέρου δε για θεραπευτικούς λόγους.

Η έρευνα έχει δείξει ότι το γονίδιο αυτό είναι απαραίτητο για να επιδιορθώνει το DNA των κυττάρων. Εάν ο όγκος έχει αυτό το γονίδιο, είναι δύσκολο να καταστραφούν τα καρκινικά κύτταρα. Ξέρουμε όμως, ότι σε ένα υψηλό ποσοστό όγκων, που φτάνει και το 50%, τα κύτταρα δεν έχουν αυτό το γονίδιο, επομένως αναγκάζονται να ακολουθήσουν άλλα μοριακά «μονοπάτια» για να επιδιορθώσουν το DNA τους. Σήμερα διαθέτουμε φάρμακα που αναστέλλουν αυτά τα μονοπάτια, με αποτέλεσμα να έχουμε πολύ καλά αποτελέσματα. Συνεπώς, όλες οι γυναίκες με προχωρημένο καρκίνο των ωοθηκών, με τον πιο κοινό ιστολογικό τύπο που είναι το ορώδες υψηλής κακοήθειας καρκίνωμα, θα πρέπει να ελέγχονται για το γονίδιο BRCA.

Επισημαίνετε ότι η θεραπεία του καρκίνου των ωοθηκών είναι ένας συνδυασμός χειρουργικής και φαρμακευτικής (συστηματικής) αντιμετώπισης, για αυτό και είναι αναγκαία η ύπαρξη εξειδικευμένων κέντρων με κατάλληλες υποδομές όπου οι χειρούργοι συνεργάζονται με τους ογκολόγους –παθολόγους για την επίτευξη των βέλτιστων θεραπευτικών αποτελεσμάτων. Δώστε μας περισσότερες λεπτομέρειες, καθώς και παραδείγματα αυτής της συνεργασίας.

Τα ογκολογικά συμβούλια των νοσοκομείων είναι θεσμοθετημένα από τον νόμο, όμως δεν εξασφαλίζουν ταυτόχρονα ότι θα υπάρχει το επίπεδο εξειδίκευσης και η διεπιστημονική συνεργασία που απαιτούνται για τη θεραπεία του καρκίνου των ωοθηκών. Κατά συνέπεια, οι ασθενείς θα πρέπει να αναζητούν τα εξειδικευμένα αυτά κέντρα, όπου μπορούν να τους δώσουν τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα. Είμαι ευτυχής που εργάστηκα επί 17 χρόνια στο Νοσοκομείο «Αλεξάνδρα», που αποτελεί το μεγαλύτερο κέντρο αναφοράς για γυναικολογικούς καρκίνους, ένα κέντρο αναγνωρισμένο και από την Ευρωπαϊκή Σχολή Γυναικολογικής Ογκολογίας, που παρέχει εξειδίκευση και σε ιατρούς από άλλες χώρες. Βεβαίως, αυτό δεν είναι το μόνο κέντρο, υπάρχουν και άλλα εξειδικευμένα κέντρα στην Ελλάδα που μπορούν να επιτύχουν το καλύτερο αποτέλεσμα για τις γυναίκες με καρκίνο των ωοθηκών.

Οι Ελληνίδες ασθενείς θα πρέπει να έχουν εμπιστοσύνη στους Έλληνες ογκολόγους και στα ελληνικά κέντρα, γιατί δεν στερούνται των επιστημονικών εξελίξεων που καταγράφονται σε διεθνές επίπεδο και μπορούν να έχουν υψηλό επίπεδο θεραπευτικής αντιμετώπισης.

Καρκίνος ουροδόχου κύστεως

Πώς σχολιάζετε το γεγονός ότι ο καρκίνος της ουροδόχου κύστεως αυξήθηκε κατά 36% την τελευταία 10ετία;

Ο καρκίνος της ουροδόχου κύστεως είναι πολύ συχνός στη Νοτιοανατολική Ευρώπη και στις Μεσογειακές χώρες. Η Ελλάδα είναι η χώρα με την υψηλότερη συχνότητα σε όλο τον κόσμο, όσον αφορά τους άνδρες.

Οι λόγοι δεν είναι επαρκώς καθορισμένοι, ωστόσο ο σημαντικότερος λόγος θεωρείται το κάπνισμα. Όμως παράλληλα, ο καρκίνος αυτός, στα ¾ των περιπτώσεων που παρουσιάζεται κατά τη διάγνωση, δεν είναι θανατηφόρος. Είναι επιφανειακός και αντιμετωπίζεται με τοπικές θεραπείες και καλή παρακολούθηση.

Συνεπώς η αύξηση των περιστατικών καρκίνου της ουροδόχου κύστεως στη χώρα μας είναι κάτι που θα πρέπει να μας προβληματίσει, όμως στη συντριπτική πλειοψηφία, δεν αποτελεί κίνδυνο για τη ζωή των ασθενών.

Πώς μπορεί να διαγνωστεί εγκαίρως ο καρκίνος αυτός και ποιοι είναι οι παράγοντες κινδύνου;

Σας ευχαριστώ πολύ για την ερώτηση, διότι η ομάδα που έχω την τιμή να είμαι πρόεδρός της, η Ελληνική Ερευνητική Ομάδα Ουρογεννητικού Καρκίνου (ΕΕΟΟΓΕΚ), σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Εταιρεία Ουρολογίας, έχει δώσει πολύ μεγάλη σημασία στην ευαισθητοποίηση του κοινού.

Το βασικό σύμπτωμα του καρκίνου του ουροθηλίου είναι η αιματουρία. Πριν μερικές εβδομάδες ήμασταν στο Σύνταγμα ενημερώνοντας το κοινό, ενώ σύντομα θα τρέξει και ένα ενημερωτικό σποτ στα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Οι άνδρες πολλές φορές συνδέουν την αιματουρία με προβλήματα στον προστάτη, ενώ οι γυναίκες με ουρολοίμωξη, όμως την τελική λέξη πρέπει να την έχει ο ουρολόγος. Στην πρώτη παρουσία αίματος στα ούρα πρέπει να επισκεφθούμε ουρολόγο, γιατί σε περίπτωση καρκίνου της ουροδόχου κύστεως η έγκαιρη διάγνωση παίζει κομβικό ρόλο. Όσο για τους παράγοντες κινδύνου, το κάπνισμα παίζει τον πρωτεύοντα ρόλο, ενώ άλλοι παράγοντες αφορούν την έκθεση σε ορισμένες βιομηχανικές χημικές ουσίες, χρωστικές κ.ά. που όμως δεν αφορούν τόσο τη χώρα μας.

Ποιες οι διαφορές στην αντιμετώπιση του ουρογεννητικού καρκίνου μεταξύ ανδρών και γυναικών ασθενών;

Ο καρκίνος της ουροδόχου κύστεως είναι πιο συχνός στους άνδρες. Επίσης, διαφέρει η χειρουργική αντιμετώπιση: εάν πρέπει να αφαιρεθεί η κύστη, πρόκειται για διαφορετική επέμβαση, καθώς εάν υπάρχει διήθηση, στον άνδρα αφαιρείται ο προστάτης, ενώ στη γυναίκαι αφαιρείται η μήτρα.

Ποιος ο ρόλος της ανοσοθεραπείας στην αντιμετώπιση του ουροθηλιακού καρκίνου;

Η ανοσοθεραπεία έφερε πραγματική κοσμογονία στη θεραπευτική αντιμετώπιση του ουροθηλιακού καρκίνου. Είναι μια θεραπεία η οποία προς το παρόν χρησιμοποιείται στη μεταστατική νόσο, όμως μελετάται και ήδη έχει μπει και σε προηγούμενα στάδια.

Ήδη η ενδοκυστική ανοσοθεραπεία εφαρμόζεται από το 1976, όταν έγινε η πρώτη χρησιμοποίηση του BCG (εξασθενημένα μυκοβακτηρίδια φυματίωσης) στην αντιμετώπιση του καρκίνου της ουροδόχου κύστεως. Σήμερα έχουμε πολύ καλύτερα φάρμακα, πολλά από τα οποία χρησιμοποιούνται και σε άλλους καρκίνους, φάρμακα τα οποία είναι διαθέσιμα και στην Ελλάδα.

Ποια η πρόγνωση, αλλά και η θεραπευτική αντιμετώπιση του υποτροπιάζοντος καρκίνου ουροδόχου κύστεως;

Μέχρι τη εμφάνιση της ανοσοθεραπείας, οι γιατροί δεν είχαν στα χέρια τους πολλές θεραπευτικές λύσεις για τον υποτροπιάζοντα καρκίνο ουροθηλίου. Η χημειοθεραπεία είναι πάρα πολύ καλή θεραπεία και το 20%-25% των ασθενών με προχωρημένη νόσο ιώνται με αυτή. Σήμερα, με την παρουσία της χημειοθεραπείας, τα πράγματα γίνονται ακόμα καλύτερα. Ωστόσο, θα πρέπει να καταβληθεί κάθε προσπάθεια ώστε να μην υποτροπιάσει η νόσος, με σωστότερη θεραπεία, συνδυασμό χειρουργείου και φαρμακευτικών θεραπειών και φυσικά διεπιστημονική προσέγγιση. Θα ήθελα καταλήγοντας να προσθέσω ότι στη χώρα μας τρέχουν πολλές και αξιόλογες κλινικές μελέτες και καλό θα είναι τόσο οι συνάδελφοι ιατροί όσο και οι συγγενείς των ασθενών να έχουν υπόψιν τους τη μεγάλη ωφέλεια που θα έχουν οι ασθενείς από τη συμμετοχή σε αυτές, έχοντας την ευκαιρία να λάβουν τα νέα καινοτόμα φάρμακα, πριν κυκλοφορήσουν στη χώρα μας. Οι ρυθμιστικές αρχές, τα νοσοκομεία και η Πολιτεία σήμερα έχουν αγκαλιάσει αυτή την υπόθεση, αναγνωρίζοντας το μεγάλο όφελος που έχουν οι ασθενείς, αλλά και το όφελος για το σύστημα υγείας της χώρας, με την εισροή χρημάτων για τη διεξαγωγή αυτών των κλινικών μελετών.

Πηγη: https://hellenicmedicalreview.gr/

Η Θεραπευτική Κλινική της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ έκανε αισθητή την παρουσία της στο Ετήσιο Συνέδριο της Αμερικανικής Αιματολογικής Εταιρείας, αποδεικνύοντας γι άλλη μία φορά ότι βρίσκεται στις πρώτες γραμμές πρωτοπορίας σε ότι αφορά την αντιμετώπιση του Πολλαπλούν Μυελώματος και της Συστηματικής Αμυλοείδωσης.

Το Αμερικανικό Συνέδριο Αιματολογίας που πραγματοποιήθηκε στη Νέα Ορλεάνη των ΗΠΑ από τις 9 έως τις 12 Δεκεμβρίου 2022, είναι η μεγαλύτερη παγκόσμια συνάντηση που αφορά την αιματολογία, και πραγματοποιείται μία φορά κάθε χρόνο.

Στο συνέδριο αυτό υπήρχε έντονη ελληνική παρουσία με πολλές προφορικές και αναρτημένες ανακοινώσεις από την Ελλάδα.

Η παρουσία της Θεραπευτικής Κλινικής του ΕΚΠΑ

Στο πεδίο των πλασματοκυτταρικών δυσκρασιών η ομάδα της Θεραπευτικής Kλινικής του ΕΚΠΑ στο νοσοκομείο Αλεξάνδρα, υπό τον Πρύτανη Θάνο Δημόπουλο, παρουσίασε τρεις προφορικές ανακοινώσεις που αφορούσαν την προγνωστική αξία των κυκλοφορούντων πλασματοκυττάρων σε ασθενείς με πολλαπλούν μυέλωμα (από τον Καθηγητή Ευάγγελο Τέρπο) και με πρωτοπαθή συστηματική (AL) αμυλοείδωση (από τον Καθηγητή Ευστάθιο Καστρίτη) καθώς και μελέτη για τη θεραπεία των ασθενών με υψηλού κινδύνου (με προσβολή της καρδιάς) ασθενών με AL αμυλοείδωση (από τον Καθηγητή Ευστάθιο Καστρίτη).

Επιπλέον, η ομάδα είχε περισσότερες από 20 αναρτημένες ανακοινώσεις (posters) που αφορούσαν τη βιολογία και τη θεραπεία των πλασματοκυτταρικών νεοπλασμάτων, καθώς και την ανταπόκριση των ασθενών με μυέλωμα και μακροσφαιριναιμία Waldenstrom στον εμβολιασμό έναντι του SARS-CoV-2, ιδιαίτερα όσον αφορά τις νέες μεταλλάξεις omicron 4/5.

Η αξιολόγηση των κυκλοφορούντων μυελωματικών κυττάρων γίνεται σε συνεργασία με τη Μονάδα Κυτταρομετρίας Ροής του Τμήματος Βιολογίας (Καθηγήτρια Ουρανία Τσιτσιλώνη και Δρ. Ιωάννης Κωστόπουλος) και αποτελεί πρωτοποριακή εξέταση καθώς φαίνεται ότι τα προσεχή χρόνια θα αντικαταστήσει τη βιοψία μυελού των οστών στην παρακολούθηση του πολλαπλού μυελώματος.

Οι εξελίξεις στον τομέα της θεραπείας του πολλαπλού μυελώματος, που παρουσιάστηκαν στο συνέδριο, ήταν σημαντικές. Αφορούσαν κυρίως τα αποτελέσματα της χρήσης νέων ανοσοθεραπειών στην αποτελεσματικότερη θεραπεία της νόσου, ακόμα και σε ασθενείς που είχαν λάβει πολλαπλές γραμμές θεραπείας και είχαν αντοχή στις διαθέσιμες θεραπείες.

Οι περισσότερες ανακοινώσεις αναφέρονταν στα νεότερα αμφι-ειδικά μονοκλωνικά αντισώματα (BiTEs), τα οποία αφενός μεν συνδέονται πάνω σε αντιγονικούς στόχους που υπάρχουν στα κακοήθη πλασματοκύτταρα και από την άλλη συνδέονται πάνω στα Τ λεμφοκύτταρα, επάγοντας την καταστροφή των καρκινικών κυττάρων από το ανοσοποιητικό σύστημα.

Μελέτες και νέες θεραπείες στην Θεραπευτική Κλινική του ΕΚΠΑ

Τα αποτελέσματα των μελετών που παρουσιάστηκαν ήταν εξαιρετικά ενθαρρυντικά με πολύ υψηλά ποσοστά ανταπόκρισης, με επίτευξη ύφεσης της νόσου που σε πολλές περιπτώσεις ήταν διατηρήσιμες για αρκετά μακρό χρονικό διάστημα. Στην κατηγορία αυτή ανήκουν τα παρακάτω φάρμακα: teclistamab, talquetamab, elranatamab, cevostamab κ.αλ. Τα αμφι-ειδικά αντισώματα έχουν ιδιαίτερες τοξικότητες που απαιτούν χορήγηση σε έμπειρα κέντρα, κυρίως στις πρώτες χορηγήσεις αλλά και ειδική παρακολούθηση. Μια άλλη προσέγγιση αφορούσε την σύνδεση μορίων ιντερφερόνης με μονοκλωνικό αντίσωμα (modakafusp alfa) ώστε με αυτό το τρόπο η ιντεφρερόνη να κατευθύνεται μόνο στο μικροπεριβάλλον του κακοήθους κυττάρου και στο ίδιο το κακόηθες πλασματοκύτταρο και να είναι αποτελεσματική, χωρίς σημαντική συστηματική τοξικότητα.

Με βάση τα παραπάνω θετικά αποτελέσματα είναι ιδιαίτερα σημαντικό ότι αυτές οι νέες θεραπείες είναι διαθέσιμες σε επίπεδο κλινικών μελετών για τους Έλληνες ασθενείς με πολλαπλούν μυέλωμα.

Οι παραπάνω νέες ανοσοθεραπείες είναι διαθέσιμες για την θεραπεία της νόσου και σε Ελληνικά κέντρα, όπως στην Θεραπευτική Κλινική του ΕΚΠΑ (στο Νοσοκομείο Αλεξάνδρα), σε μία σειρά πολλών κλινικών μελετών οι οποίες καλύπτουν τη θεραπεία του μυελώματος από την αρχική φάση μέχρι και την αντιμετώπιση της πολυανθεκτικής νόσου.

Πηγη: https://healthstories.gr/

Στην συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου που θα πραγματοποιηθεί αύριο Τετάρτη, 21 Δεκεμβρίου, στις 11:00 με παρουσία του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στο Μέγαρο Μαξίμου, θα γίνει παρουσίαση μεταξύ άλλων από τον Υπουργό Υγείας Θάνο Πλεύρη και την αναπληρώτρια Υπουργό Υγείας Μίνα Γκάγκα σχετικά με το νομοσχέδιο για τη δωρεά και μεταμόσχευση οργάνων, ιστών και κυττάρων.

Επίσης θα γίνει παρουσίαση και από τον Υπουργό Υγεία Θάνο Πλεύρη και την Υφυπουργό Ζωή Ράπτη του Εθνικού Σχεδίου Δράσης σχετικά με την Ψυχική Υγεία.

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Νομοθετική ρύθμιση με την οποία θα καλυφθεί η νοσοκομειακή δαπάνη των ηπαρινών για το 2021 και συγκεκριμένα την υπέρβαση της, προωθεί ο Υπουργός Υγείας, Θ. Πλεύρης. Σύμφωνα με πληροφορίες του News4Health, η τροπολογία θα κατατεθεί το αργότερο αύριο στο νομοσχέδιο για την παρηγορητική φροντίδα.

Θυμίζουμε ότι ανάλογη ρύθμιση είχε γίνει για τη δαπάνη των ηπαρινών στον ΕΟΠΥΥ το 2021, εξαιρώντας τες από το clawback, αναγνωρίζοντας τα προβλήματα που προέκυψαν από τις διεθνείς ελλείψεις πρώτων υλών για την παραγωγή τους και τις αυξημένες ανάγκες της χώρας, για την κάλυψη των ασθενών.

Ωστόσο, δημιουργήθηκαν δύο σημαντικά κενά.

Το πρώτο, που αφορούσε στην παράλειψη της αγοράς των νοσοκομείων για το 2021, που αντιστοιχεί σε περίπου 13 εκατ. ευρώ, 6 εκατ. ευρώ από αυτά αντιστοιχούν στο clawback, έρχεται να λύσει με την τροπολογία που θα καταθέσει αυριο το Υπ. Υγείας, όπως είχε γράψει το News4Health.

Παράλληλα, στον αέρα παρέμενε και η δαπάνη των ηπαρινών, τόσο σε ΕΟΠΥΥ όσο και ΕΣΥ, για το 2022.  Για τις δαπάνες ΕΟΠΥΥ και νοσοκομείων για το τρέχον έτος, λοιπόν, λύση θα δοθεί με Υπουργική Απόφαση, η οποία είναι στη διαδικασία σύνταξης, για τη δημιουργία σχετικών κλειστών προϋπολογισμών. Μένει να διευκρινιστεί τι θα γίνει με τη δαπάνη για το 2023.

Δεν είναι όμως η τροπολογία για τις ηπαρίνες, η μόνη  που αναμένεται να κατατεθεί από το Υπ. υγείας. Η Γενική Γραμματέας Δημόσιας Υγείας επιμελείται νομοθετική ρύθμιση με την οποία θα εκκινήσει το πρόγραμμα προσυμπτωματικού ελέγχου για τα καρδιαγγειακά νοσήματα,  για πολίτες ηλικίςε 30 έως 70 ετών, στο πλαίσιο της δράσης “Δοξιάδης”. Η τροπολογία αναμένεται να κατατεθεί σήμερα ή αύριο και αναμένεται να προβλέπει αμοιβή για γιατρούς, ακόμη και για εκείνους του δημοσίου.

Ακόμη, μεταξύ άλλων, θα έρθει η διάταξη για την ενίσχυση του προϋπολογισμού του ΕΟΠΥΥ για τα διαγνωστικά, με επιπλέον 15 εκατ. ευρώ, όπως ανακοίνωσε ο Υπ.Υγείας, ενώ αναμένεται να ρυθμιστούν και θέματα συστεγάσεων, μετά από σχετικά αιτήματα ιατρικών συλλόγων.

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Οι ετερόλογες μεταμοσχεύσεις – δηλαδή μεταμόσχευση ζωικού οργάνου σε άνθρωπο – αποτελούν μια νέα πρόκληση για την Ιατρική και την κοινωνία, σύμφωνα με την Ισμήνη Κριάρη, Ομότιμη Καθηγήτρια του Παντείου Πανεπιστημίου

Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/

Οι φαρμακευτικές εταιρείες, οι κλινικές, τα διαγνωστικά αλλά και επιστήμονες υγείες, μέσω των υποχρεωτικών επιστροφών rebate και clawback θα αποδώσουν στον οργανισμό εκατομμύρια ευρώ που αρχικά εκτιμώνται στα 748

Στα 748 εκατομμύρια ευρώ διαμορφώνονται τα κεφάλαια που θα αποδώσουν στον ΕΟΠΥΥ μέσα στην επόμενη χρονιά οι φαρμακευτικές εταιρείες, οι κλινικές, τα διαγνωστικά αλλά και επιστήμονες υγείες, μέσω των υποχρεωτικών επιστροφών rebate και clawback. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί σε κάτι λίγο πάνω από το 10% των προβλεπόμενων εσόδων του οργανισμού για το 2023 και φυσικά μέχρι το τέλος της χρονιά θα έχει πολλαπλασιαστεί!

Θα πρέπει να αναφέρουμε ότι σαν αρχική εκτίμηση για τις επιβαρύνσεις των εταιρειών, το ποσό αυτό είναι μειωμένο σε σχέση με πέρυσι όταν οι αντίστοιχες αρχικές εκτιμήσεις ήταν της τάξης των 861,8 εκατ. ευρώ. Αυτό συνέβη διότι υπήρξε σχετική ενίσχυση κάποιων λογαριασμών εσόδων από τον οργανισμό, όπως πχ για το φάρμακο.

Όμως και πάλι στις επικείμενες τροποποιήσεις του προϋπολογισμού του ΕΟΠΥΥ μέσα στη χρονιά, αυτό θα αλλάξει και ο τελικός λογαριασμός για rebate και clawback θα ναι παραπάνω. Αξίζει να αναφέρουμε ότι το 2022 τελικά θα κλείσει με επιβαρύνσεις της τάξης των 2,1 δισ. ευρώ, ποσό που απέχει δραματικά από τα 861 εκατ. ευρώ.

Ποιοι είναι οι βασικοί χρηματοδότες

Σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στον προϋπολογισμό του ΕΟΠΥΥ, διαπιστώνεται ότι τα περισσότερα κεφαλαία στην κατηγορία rebate και clawback θα καταβάλουν οι παρακάτω:

• Clawback φαρμάκου (φαρμακεία) 350 εκατ. ευρώ
• Reabate φαρμάκου (φαρμακεία) 110 εκατ. ευρώ
• Clawback φαρμάκου (νοσοκομειακή χρήση) 84 εκατ. ευρώ
• Clawback Ιδιωτικών Κλινικών 82,1 εκατ. ευρώ
• Clawback Διαγνωστικών 76 εκατ. ευρώ
• Clawback Υγειονομικού Υλικού 10,6 εκατ. ευρώ.

Αυτές βέβαια είναι ιδιαίτερα συντηρητικές εκτιμήσεις, καθώς και πέρυσι όπως είπαμε, στον αρχικό προϋπολογισμό, οι εν λόγω λογαριασμοί για το 2022 προέβλεπαν επίσης ποσά σε αυτά τα επίπεδα, αλλά τελικά ξέφυγαν δραματικά. Αρκεί να αναφέρουμε ότι για το φάρμακο το τελικό clawback εκτιμάται πλέον στα 1.246 εκατ. ευρώ έναντι αρχικής εκτίμησης για 378 εκατ. ευρώ, ενώ και το rebate φαρμάκου τελικά κλείνει στα 322 εκατ. ευρώ έναντι αρχικής εκτίμησης για 70,4 εκατ. ευρώ.

Συνολικά και πάλι φέτος οι επιστροφές θα είναι υψηλές, ίσως λόγω της μετατροπής του clawback σε…εκπτώσεις από την Επιτροπή Διαπραγμάτευσης, να έχουμε χαμηλότερη φαινομενικά επιβάρυνση των φαρμακευτικών. Όμως ακόμη δεν είναι γνωστό τι θα γίνει με τις υπόλοιπες κατηγορίες.

Έσοδα –  Έξοδα

Να αναφέρουμε ότι τα έσοδα του ΕΟΠΥΥ για το 2023 ανέρχονται στα 7,29 δισεκατομμύρια ευρώ (από 6,82 δισ. ευρώ πέρυσι) εκτιμώνται, με την Κυβέρνηση να γνωρίζει εξ αρχής ότι δεν θα είναι ικανά να καλύψουν τις ανάγκες περίθαλψης των ασφαλισμένων.

Την ίδια στιγμή τα έξοδα για το 2023 εκτιμώνται στα 6,92 δισ. ευρώ, όμως και εδώ η εκτίμηση είναι αρκετά συντηρητική καθώς και πέρυσι αυτά είχαν προϋπολογιστεί στα 6,66 δισ. ευρώ αλλά τελικά διαμορφώθηκαν στα 8,7 δισ. ευρώ. Για να μην προκύψει φυσικά χρηματοδοτικό κενό, ο οργανισμός πέρα από οποιαδήποτε επιπλέον ενίσχυση λαμβάνει, χρησιμοποιεί τη διαδικασία των clawback και rebate φαρμάκων, των κλινικών και των διαγνωστικών κέντρων.

Συνολικά φτάνουμε δηλαδή στα 2,125 δισ. ευρώ για το 2023, από 2,088 δισ. ευρώ φέτος. Η αύξηση αυτή όπως αναφερόταν και στον Κρατικό Προϋπολογισμό αποδίδεται στη διασύνδεση της ενίσχυση της φαρμακευτικής δαπάνης με την πορεία του ΑΕΠ.

Όμως και πάλι δεν αρκεί αν σκεφτεί κανείς ότι για φέτος η συνολική δαπάνη για το φάρμακο προσεγγίζει τα 3,5 δισ. ευρώ.

Για τις ιδιωτικές κλινικές προβλέπονται επίσης δαπάνες 270 εκατ. ευρώ από αρχικό φετινό προϋπολογισμό για 237 εκατ. ευρώ, που τελικά φέτος διαμορφώνεται στα 301 εκατ. ευρώ, άρα και εδώ υπάρχει κενό που θα καλυφθεί με clawback.

Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/

Άλλες ερευνητικές ομάδες και έργα στο Πανεπιστήμιο Charité, καθώς και εκείνα στα οποία συμμετέχει η κοινοπραξία των συγγραφέων, δεν επηρεάζονται. Ο καθηγητής Drexler και η ομάδα του λυπούνται βαθύτατα για το περιστατικό και είναι ευγνώμονες στους διεθνείς συναδέλφους τους για την επισήμανση των πιθανών προβλημάτων μετά τη δημοσίευση του άρθρου.

Πανεπιστήμιο Βερολίνου: Το Universitätsmedizin Berlin ανέφερε νέα ευρήματα σχετικά με την προέλευση της παραλλαγής Omicron του SARS-CoV-2. Η ομάδα με επικεφαλής τον καθηγητή Jan Felix Drexler ανακάλεσε τώρα το άρθρο, το οποίο δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Science. Με βάση τα νέα ευρήματα, ορισμένες από τις δηλώσεις που έγιναν στη μελέτη δεν μπορούν πλέον να αποδειχθούν πέραν πάσης αμφιβολίας. Με την απόσυρση του άρθρου, οι ερευνητές τηρούν την ορθή επιστημονική πρακτική, στην οποία το Πανεπιστήμιο Charité και η διεθνής ομάδα συγγραφέων έχουν δεσμευτεί πλήρως. Το άρθρο με τίτλο “Σταδιακή εμφάνιση ακολουθούμενη από εκθετική εξάπλωση της παραλλαγής Omicron του SARS-CoV-2 στην Αφρική” διαπίστωσε ότι η παραλλαγή Omicron του SARS-CoV-2 εμφανίστηκε στη δυτική Αφρική λίγους μήνες πριν από την τελική ανακάλυψή της στη Νότια Αφρική.

Λίγο μετά τη δημοσίευση του άρθρου, άλλοι επιστήμονες αμφισβήτησαν την αληθοφάνεια των αλληλουχιών του γονιδιώματος που αναλύθηκαν στη μελέτη. Σε μεταγενέστερη ανάλυση υπολειπόμενων δειγμάτων, διαπιστώθηκε ότι ήταν μολυσμένα. Δεν είναι πλέον δυνατό να προσδιοριστεί η πηγή της μόλυνσης. Ένα από τα μηνύματα του άρθρου – ότι ιοί με υπογραφές αλληλουχιών Omicron υπήρχαν σε ολόκληρη την ήπειρο πριν ανιχνευθεί επίσημα το στέλεχος Omicron στη Νότια Αφρική- βασίζεται σε συλλογικά δεδομένα από αναλύσεις PCR που έγιναν ανεξάρτητα από εργαστήρια σε διάφορες αφρικανικές χώρες. Ωστόσο, η οριστική ανακατασκευή της εξέλιξης του ιού, ένα άλλο από τα βασικά μηνύματα του άρθρου, είναι πιθανό να επηρεαστεί από τη μόλυνση της αλληλουχίας που δεν ανιχνεύθηκε πριν από την ανάλυση.

Η επιμόλυνση καθιστά επίσης αδύνατη την εκ των υστέρων διόρθωση των αναλύσεων σε εύθετο χρόνο, διότι αυτό θα απαιτούσε πρόσθετες αναλύσεις χιλιάδων δειγμάτων ασθενών από την Αφρική, τα οποία ενδέχεται να μην είναι διαθέσιμα σε επαρκή ποσότητα και ποιότητα. Ως εκ τούτου, σε συμφωνία με όλους τους συγγραφείς, ολόκληρο το άρθρο αποσύρεται. Η ερευνητική ομάδα που διεξήγαγε το έργο διενεργεί επί του παρόντος αξιολόγηση και επανεξέταση των αναλύσεων. Άλλες ερευνητικές ομάδες και έργα στο Πανεπιστήμιο Charité, καθώς και εκείνα στα οποία συμμετέχει η κοινοπραξία των συγγραφέων, δεν επηρεάζονται. Ο καθηγητής Drexler και η ομάδα του λυπούνται βαθύτατα για το περιστατικό και είναι ευγνώμονες στους διεθνείς συναδέλφους τους για την επισήμανση των πιθανών προβλημάτων μετά τη δημοσίευση του άρθρου.

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

Ως επόμενο βήμα, οι Cingolani, Marbán και η ομάδα τους σχεδιάζουν πρόσθετες μελέτες για την αξιολόγηση της μακροπρόθεσμης αποτελεσματικότητας και ασφάλειας, με σκοπό να εφαρμόσουν τελικά τις γνώσεις για τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας της θεραπείας με mRNA σε κλινικές δοκιμές.

Ινστιτούτο Καρδιάς Smidt Cedars-Sinai: Ερευνητές από το Ινστιτούτο Καρδιάς Smidt στο Cedars-Sinai εντόπισαν πώς τα βιολογικά κύτταρα βηματοδότη – τα κύτταρα που ελέγχουν τον καρδιακό παλμό σας – μπορούν να “αντεπιτεθούν” στις θεραπείες για τη βιολογική διόρθωση των μη φυσιολογικών ρυθμών καρδιακού παλμού. Η έρευνα αποκάλυψε επίσης έναν νέο τρόπο για την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των θεραπειών RNA ελέγχοντας αυτή τη δραστηριότητα “αντεπίθεσης”. Αυτή η νέα ιδέα, που δημοσιεύεται σήμερα στο επιστημονικό περιοδικό Cell Reports Medicine, αποτελεί ένα σημαντικό βήμα στην εξέλιξη και τη δημιουργία βιολογικών βηματοδοτών – οι οποίοι στοχεύουν να αντικαταστήσουν μια μέρα τους παραδοσιακούς, ηλεκτρονικούς βηματοδότες.

“Όλοι γεννιόμαστε με μια εξειδικευμένη ομάδα καρδιακών κυττάρων που καθορίζουν τον ρυθμό των καρδιακών παλμών μας”, δήλωσε ο Eugenio Cingolani, MD, κύριος συγγραφέας της μελέτης και διευθυντής του προγράμματος καρδιογενετικής στο Smidt Heart Institute στο Cedars-Sinai. “Αλλά σε μερικούς ανθρώπους, αυτός ο φυσικός καρδιακός παλμός είναι πολύ αργός, με αποτέλεσμα να χρειάζεται ηλεκτρονικός βηματοδότης”. Ενώ οι ηλεκτρονικοί βηματοδότες έχουν σώσει πολλές ζωές από τότε που εφευρέθηκαν τη δεκαετία του 1950, υπάρχουν περιορισμοί και παρενέργειες, όπως η διάρκεια ζωής της μπαταρίας, οι λοιμώξεις που σχετίζονται με τη συσκευή και η αποτυχία του συστήματος. Επίσης, ενέχουν κινδύνους, όπως λοίμωξη, πρήξιμο, αιμορραγία, θρόμβους αίματος, βλάβη σε γειτονικά αιμοφόρα αγγεία και, σε ορισμένες περιπτώσεις, κατάρρευση πνεύμονα. “Αλλά, το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι ότι τα μηχανήματα δεν θεραπεύουν το πρόβλημα”, δήλωσε ο Cingolani. “Σας επιτρέπουν μόνο να βρείτε έναν τρόπο να το παρακάμψετε. Η πρόθεσή μας είναι να δημιουργήσουμε μια βιολογική λύση, κύτταρα που μπορούμε να επαναπρογραμματίσουμε μέσα στην καρδιά για να σταθεροποιήσουμε με φυσικό τρόπο τον καρδιακό παλμό”.

Στην τελευταία ερευνητική μελέτη, ο Cingolani και η ομάδα του αξιοποίησαν την ίδια τεχνολογία τροποποιημένου αγγελιοφόρου RNA (mRNA) που χρησιμοποιήθηκε για τη δημιουργία των εμβολίων COVID-19 της Pfizer και της Moderna. Το MRNA μεταφέρει πληροφορίες από τα γονίδια για τη δημιουργία πρωτεϊνών, τα δομικά στοιχεία της ζωής. Ένα εμβόλιο mRNA είναι ουσιαστικά ένας κώδικας που, όταν εισέρχεται σε ένα κύτταρο, του λέει να φτιάξει μια συγκεκριμένη πρωτεΐνη. Στην τελευταία ερευνητική τους μελέτη, οι ερευνητές χορήγησαν σε εργαστηριακά ποντίκια mRNA που είχε τροποποιηθεί χημικά ώστε να εκφράζει μια πρωτεΐνη που ονομάζεται TBX18. Με τον τρόπο αυτό, διαπίστωσαν ότι τα καρδιακά κύτταρα “αντιστάθηκαν”: Ανέστειλαν την έκφραση της πρωτεΐνης TBX18 παράγοντας microRNAs, τα ρυθμιστικά μόρια της φύσης που ρυθμίζουν ειδικά την έκφραση των γονιδίων. Ως αποτέλεσμα, η ποσότητα της παραγόμενης πρωτεΐνης TBX18 ήταν ανεπαρκής για να υποστηρίξει τον καρδιακό παλμό. Η ομάδα αναζήτησε έναν τρόπο να παρακάμψει την κατασταλτική επίδραση των microRNAs. Αφού προσδιόρισαν τα ακριβή microRNAs που εμπλέκονται, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν χημικούς ανταγωνιστές για να καταστείλουν ειδικά αυτά τα microRNAs, αυξάνοντας την έκφραση της πρωτεΐνης TBX18 και σταθεροποιώντας τον καρδιακό παλμό.

“Αυτή η ιδέα ότι τα κύτταρα “αντεπιτίθενται” στα τροποποιημένα RNA έχει πρακτική σημασία, καθώς υποδεικνύει πώς θα μπορούσε κανείς να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα της θεραπείας με RNA”, δήλωσε ο συγγραφέας της μελέτης Eduardo Marbán, MD, Ph.D., εκτελεστικός διευθυντής του Smidt Heart Institute και διακεκριμένος καθηγητής του Mark S. Siegel Family Foundation. “Τώρα έχουμε μια πιο ξεκάθαρη εικόνα για το πώς μπορούμε να αναστείλουμε τα microRNAs, να απελευθερώσουμε το φρένο και τελικά να έχουμε καλύτερη γονιδιακή έκφραση”. Εξίσου σημαντικό, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι μια παρόμοια αντίδραση -η ικανότητα των κυττάρων να αντιστέκονται- παίζει ρόλο στον περιορισμό της έκφρασης του VEGF-A, ενός εναλλακτικού τύπου χημικά τροποποιημένου αγγελιοφόρου RNA που έχει χρησιμοποιηθεί για την ανάπτυξη νέων αιμοφόρων αγγείων. Ως επόμενο βήμα, οι Cingolani, Marbán και η ομάδα τους σχεδιάζουν πρόσθετες μελέτες για την αξιολόγηση της μακροπρόθεσμης αποτελεσματικότητας και ασφάλειας, με σκοπό να εφαρμόσουν τελικά τις γνώσεις για τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας της θεραπείας με mRNA σε κλινικές δοκιμές.

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

Σε ασθενείς με λύκο, το ανοσοποιητικό σύστημα που κανονικά τους προστατεύει από λοιμώξεις, επιτίθεται παραδόξως στους υγιείς ιστούς και τα όργανά τους, κάνοντάς τους φλεγμονή.

Μια νέα μελέτη έχει δείξει ότι η αποκατάσταση της ισορροπίας μιας πρωτεΐνης στο αίμα μπορεί να είναι μια πολλά υποσχόμενη θεραπευτική επιλογή για τον συστηματικό ερυθηματώδη λύκο (γνωστό ως λύκο), μια ανίατη αυτοάνοση νόσο. Η πρωτεΐνη, CXCL5, βοηθά στη ρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος μέσω των ουδετερόφιλων, ενός τύπου λευκών αιμοσφαιρίων. Σε ασθενείς με λύκο, το ανοσοποιητικό σύστημα που κανονικά τους προστατεύει από λοιμώξεις, επιτίθεται παραδόξως στους υγιείς ιστούς και τα όργανά τους, κάνοντάς τους φλεγμονή.

Νέα θεραπευτική επιλογή για τον συστηματικό ερυθηματώδη λύκο

Ερευνητές από το Γενικό Νοσοκομείο της Σιγκαπούρης (SGH) ανακάλυψαν ότι τα επίπεδα CXCL5 στο αίμα ασθενών με λύκο ήταν σημαντικά χαμηλότερα από τα υγιή άτομα, υποδηλώνοντας ότι η πρωτεΐνη μπορεί να είναι ένας λόγος για τη δραστηριότητα του λύκου. Παρόμοια αποτελέσματα βρέθηκαν σε ποντίκια μοντέλα λύκου. Επιπλέον, η ομάδα διαπίστωσε ότι οι εβδομαδιαίες ενέσεις CXCL5 σε ποντίκια με σοβαρό λύκο αποκατέστησαν την ισορροπία του CXCL5 και βελτίωσαν την επιβίωση από 25 τοις εκατό σε πάνω από 70 τοις εκατό στις 10 εβδομάδες. Υπήρξε βελτιωμένη λειτουργία των νεφρών και μειωμένη δραστηριότητα του λύκου σε σύγκριση με ποντίκια που έλαβαν αλατούχο διάλυμα.

Τα ευρήματα της μελέτης δημοσιεύτηκαν στο Arthritis & Rheumatology και επισημάνθηκαν ως σημαντική μελέτη στο Nature Reviews Rheumatology τον Νοέμβριο του 2022. “Είμαστε ενθουσιασμένοι με την πιθανότητα μιας νέας θεραπευτικής επιλογής για τον λύκο καθώς το 30 έως 60% των ασθενών δεν ανταποκρίνονται στα συμβατικά φάρμακα παρά τα επιθετικά σχήματα. Τα τελευταία 65 χρόνια, μόνο τρία φάρμακα για τον λύκο έχουν εγκριθεί από την Τροφή των Ηνωμένων Πολιτειών και η Υπηρεσία Φαρμάκων, αλλά αυτά τα φάρμακα έχουν μέτρια αποτελεσματικότητα. Επομένως, υπάρχει πραγματική και επείγουσα ανάγκη για καλύτερες θεραπείες, ιδιαίτερα για το πιο σοβαρό φάσμα του λύκου που βλέπουμε στην Ασία”, δήλωσε ο ανώτερος συγγραφέας, Αναπληρωτής Καθηγητής Andrea Low, στο Τμήμα Ρευματολογίας & Ανοσολογίας, SGH.

“Η μελέτη μας έδειξε ότι το CXCL5 είναι ασφαλές. Δεν υπήρχε τοξικότητα ήπατος ή νεφρού ή καρκινογένεσης. Τα κύρια συστατικά του ανοσοποιητικού συστήματος δεν ήταν επίσης σε κίνδυνο. Ελπίζουμε να προχωρήσουμε περαιτέρω τα ευρήματά μας για να βελτιώσουμε τη φροντίδα των ασθενών με λύκο.” είπε ο κύριος ερευνητής Dr. Fan Xiubo, Senior Research Fellow, Department of Clinical Translational Research, SGH. Ο λύκος μπορεί δυνητικά να είναι απειλητικός για τη ζωή καθώς επηρεάζει σημαντικά όργανα όπως τα νεφρά, την καρδιά, τους πνεύμονες και τον εγκέφαλο. Ο επιπολασμός του λύκου αναφέρεται ότι είναι περίπου 100 ανά 100.000 άτομα παγκοσμίως. Η κατάσταση είναι πιο σοβαρή στους Ασιάτες, επηρεάζοντας περισσότερες γυναίκες παρά άνδρες συνήθως μεταξύ 15 και 45 ετών.

“Για να είμαστε στην πρώτη γραμμή της ιατρικής σημαίνει ότι πρέπει να προάγουμε συνεχώς την κατανόησή μας για τις ασθένειες και να προσφέρουμε στους ασθενείς καλύτερες επιλογές θεραπείας μέσω αυστηρής επιστημονικής έρευνας. Είμαι ενθουσιασμένος που η ομάδα έχει ρίξει νέο φως στον λύκο και την πιθανότητα μιας πιο αποτελεσματικής θεραπείας για ασθενείς μερικά χρόνια αργότερα”, δήλωσε ο καθηγητής Fong Kok Yong, Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου (Ιατρικές και Κλινικές Υπηρεσίες), SingHealth και Senior Consultant, Τμήμα Ρευματολογίας και Ανοσολογίας, SGH.

Πηγη: https://www.healthweb.gr/