Κατηγορία: Γενικά

Η νέα νοσοκομειακή εγκατάσταση του ΕΚΠΑ στο Συγκρότημα του Αιγινήτειου και Αρεταίειου Νοσοκομείου εγκαινιάστηκε από την υπουργό Παιδείας και τον πρύτανη του ΕΚΠΑ. Πλέον διατίθενται τρεις όροφοι, ενώ ανασκευάστηκε και  το ισόγειο για την εγκατάσταση κλινικών και άλλων τμημάτων.

Στον ανακαινισμένο χώρο θα πραγματοποιούνται προγράμματα εκπαίδευσης νευρολογικού και ψυχιατρικού αντικειμένου του Αιγινητείου Νοσοκομείου. Κατόπιν της διαμόρφωσης και του υπογείου χώρου εγκαταστάθηκε το πρώτο σε Δημόσιο Νοσοκομείο Συστήματος Ρομποτικής Στερεοτακτικής Ακτινοχειρουργικής και Στερεοτακτικής Ακτινοθεραπείας (Cyberknife). Το έργο υλοποιήθηκε από το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων του Αιγινητείου Νοσοκομείου και το ΠΔΕ ΕΚΠΑ.

Ο πρύτανης του ΕΚΠΑ Αθανάσιος Δημόπουλος αναφέρθηκε στη σημασία του έργου, ενώ η κ.Κεραμέως εξέφρασε την στήριξη τόσο στα πανεπιστήμια όσο και στα πανεπιστημιακά νοσοκομεία, υπενθυμίζοντας ότι στο ΠΔΕ εντάχθηκαν 7 έργα προϋπολογισμού άνω των 12 εκατομμυρίων ευρώ.

Ιδιαίτερη μνεία έκανε ο πρύτανής στη προμήθεια του συστήματος Cyberknife που επιτεύχθηκε με την ευγενική δωρεά της μεγάλης ευεργέτιδας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Ελένης Διγενοπούλου – Ζαφειροπούλου. Πρόκειται για  ρομποτικό βραχίονα στον οποίο είναι προσαρτημένος ο γραμμικός επιταχυντής (6MV, 1000MU/λεπτό) με  εξαιρετική ακρίβεια στην στόχευση των όγκων. Αξίζει α σημειωθεί ότι μπορεί να αντιμετωπίσει κακοήθεις και καλοήθεις όγκους του εγκεφάλου και της σπονδυλικής στήλης. Ο κ. Δημόπουλος αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στη συμβολή της Τεχνικής Υπηρεσίας του ΕΚΠΑ, καθώς  έχει δρομολογηθεί η επισκευή και ανακαίνιση του διατηρητέου κεντρικού κτηρίου του Αιγινητείου Νοσοκομείου, η συντήρηση, διαμόρφωση και ενεργειακή αναβάθμιση κτηρίων και των παραρτημάτων αυτού.

«Με σταθερότητα, συνέχεια και συνεργασία συνεχίζουμε στο Πανεπιστήμιό μας. Όλα τα μεγάλα έργα που υλοποιήθηκαν, όπως και όσα είναι σε εξέλιξη, καθώς κι οι προγραμματιζόμενες προμήθειες εξοπλισμού, ενισχύουν, βάσει του Στρατηγικού Σχεδίου Ανάπτυξης, δομές, υποδομές και λειτουργίες, έτσι ώστε να στηρίζεται σταθερά η εξωστρέφεια του Ιδρύματος και κυρίως το διδακτικό, το ερευνητικό έργο και το ευρύτερα κοινωνικό του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών» ανέφερε μεταξύ άλλων ο πρύτανης.

Στην τελετή συμμετείχαν ο κοσμήτωρ της Σχολής Επιστημών Υγείας, καθηγητής Εμμανουήλ Πικουλής και ο πρόεδρος της Εφορείας του Αρεταιείου και του Αιγινητείου Νοσοκομείου, καθηγητής Νικόλαος Αρκαδόπουλος. Επίσης, παραβρέθηκαν ο πρόεδρος της Ιατρικής Σχολής, καθηγητής Γεράσιμος Σιάσος, ο διευθυντής της Α’ Νευρολογικής Κλινικής, καθηγητής Λεωνίδας Στεφανής, ο διευθυντής της Α’ Ψυχιατρικής Κλινικής, καθηγητής Νικόλαος Στεφανής, η διευθύντρια του Α’ Εργαστηρίου Ακτινολογίας, καθηγήτρια Λία-Ευαγγελία Μουλοπούλου, η αναπλ. καθηγήτρια  Άννα Ζυγογιάννη, μέλη ΔΕΠ της Σχολής και ιδιαιτέρως των δυο ιστορικών Πανεπιστημιακών Νοσοκομείων και ο διευθυντής της ΤΥΠΑ Ιωάννης Μπαρμπαρέσος.

Πηγη: https://virus.com.gr/

Ένα έργο του Ταμείου Ανάκαμψης που πρόκειται να αλλάξει τα δεδομένα στο χώρο της υγείας προκήρυξε η ΚτΠ. Αφορά στη Σύναψη Συμφωνίας-Πλαίσιο για το Έργο «Ψηφιοποίηση Αρχείων του Δημόσιου Συστήματος Υγείας».

Ένα έργο που θα βελτιώσει σημαντικά την ποιότητα υπηρεσιών στην υγεία δημοπράτησε η ΚτΠ. Πρόκειται για ένα από τα σημαντικότερα έργα στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης με στόχο την ψηφιοποίηση του Ιστορικού Αρχείου Φακέλων Ασθενών και την Κανονικοποίηση – Συσχέτιση Πρωτοκόλλου Φυσικής Αρχειοθέτησης με το Ηλεκτρονικό Μητρώο Ασθενών.

Το έργο αφορά στην ψηφιοποίηση 157.000.000 σελίδων & Εξετάσεων Απεικόνισης Διάφορα Μεγέθη έως Α3, 20.000.000 σελίδων μη τυποποιημένων μεγεθών (Α3+, καρτέλες, κ.λπ.) και 20.000.000 φιλμ/εκτυπώσεις ΗΚΓ/ΗΕΓ, καθώς και στην ταυτοποίηση, κατηγοριοποίηση και χαρακτηρισμό των ψηφιοποιημένων εγγράφων.

Προϋπολογισμός έργου

Η συνολική εκτιμώμενη αξία της συμφωνίας πλαίσιο περιλαμβανομένων των δικαιωμάτων προαίρεσης ανέρχεται στο ποσό των 190.000.000 ευρώ μη περιλαμβανομένου ΦΠΑ, προϋπολογισμός με ΦΠΑ: 235.600.000 ευρώ, ΦΠΑ 24% 45.600.000 ευρώ.

Αντικείμενο της συμφωνίας-πλαίσιο

Τελικός σκοπός του έργου αυτού είναι η παροχή ψηφιακών, δικτυακών υπηρεσιών προς κάθε τελικό χρήστη προκειμένου να έχει πρόσβαση σε πληροφορίες που αφορούν στο Ιατρικό Ιστορικό που προέκυψε κατά τη νοσηλεία ασθενών στα Δημόσια Νοσοκομεία της χώρας. Ως τελικοί χρήστες των υπηρεσιών αυτών κρίνονται οι πολίτες οι οποίοι έχουν νοσηλευτεί στα Δημόσια Νοσοκομεία της χώρας αλλά και εξουσιοδοτημένο προσωπικό των μονάδων υγείας στο πλαίσιο παροχής ιατρονοσηλευτικών υπηρεσιών σε νοσηλευόμενους και εξωτερικούς ασθενείς.

Παράλληλα, η υλοποίηση του έργου θα αναβαθμίσει τις παρεχόμενες υπηρεσίες υγείας αλλά και θα μειώσει τις δαπάνες υγείας λόγω της άμεσης πρόσβασης σε στοιχεία ιστορικού και της αποφυγής επανάληψης εξετάσεων που είχαν ήδη πραγματοποιηθεί σε άλλες μονάδες υγείας.

1. Την Ψηφιοποίηση και Ηλεκτρονική Διαχείριση του Ιστορικού Αρχείου Φακέλων Ασθενών των Μονάδων Υγείας, με στόχο την παροχή ολοκληρωμένης πληροφόρησης για τους ασθενείς, ενσωματώνοντας ιατρικές πληροφορίες από το ιστορικό αρχείο με έμφαση στα ακόλουθα:

• την άμεση απεικόνιση ηλεκτρονικά,
• την μόνιμη και αναλλοίωτη ψηφιακή αποθήκευση,
• τη διάσωση υπερπολύτιμων πληροφοριών του ιστορικού αρχείου φακέλων ασθενών από τις υπάρχουσες συνθήκες φύλαξης (αλλοίωση λόγω παλαιότητας, απώλεια λόγω ανθρώπινου παράγοντα ή φυσικών καταστροφών),
• την άμεση απελευθέρωση ζωτικών λειτουργικών χώρων εντός των Νοσοκομείων,
• τη γεωγραφική ανεξαρτησία σχετικά με τη δυνατότητα πρόσβασης και κοινοποίησης πληροφοριών Νοσηλείας Ασθενών.

2. Την Κανονικοποίηση-Συσχέτιση Πρωτοκόλλου Φυσικής Αρχειοθέτησης και Ηλεκτρονικού Μητρώου Ασθενών,

• Ασθενοκεντρική προσέγγιση στο υπάρχον σύστημα πρόσβασης, με περισσότερες πληροφορίες αναζήτησης, άντλησης πρωτογενών στοιχείων σε όλο το ιστορικό αρχείο,
• την αξιοποίησή του από την επιστημονική κοινότητα για τη διευκόλυνση της ιατρικής έρευνας και εκπαίδευσης,
• τη διαλειτουργικότητα μεταξύ, επιμέρους, ετερογενών συστημάτων,
• την παροχή ιατρικών πληροφοριών στον τόπο και στο χρόνο της παροχής ιατρικών υπηρεσιών.

Ειδικότερα για την πρώτη Εκτελεστική σύμβαση το έργο θα περιλαμβάνει και την υλοποίηση αποθετηρίου και συστήματος διακίνησης ψηφιακών εγγράφων.

Η διάρκεια της συμφωνίας πλαισίου ορίζεται σε τρία έτη.

Αναμενόμενα Οφέλη

Οι κυριότερες ωφέλειες που θα προκύψουν από τη δημιουργία του έργου είναι:

• Περιορίζεται η καταστροφή ιατρικών εγγράφων.
• Αυξάνεται η παραγωγικότητα και βελτιώνονται οι διαδικασίες στο εσωτερικό του Αρχείου Νοσηλευομένων, με την ηλεκτρονική άμεση διάχυση της πληροφορίας στην κατάλληλη αλυσίδα αποδεκτών
• Βελτιώνεται η απόδοση των εργαζομένων υπαλλήλων και επιστημόνων, οι οποίοι πλέον δεν θα αγανακτούν ή κουράζονται στην προσπάθεια ανεύρεσης ενός εγγράφου/διαγνωστικού υλικού και θα αξιοποιούν το χρόνο τους σε άλλες εργασίες οι οποίες θα αναδείξουν τις ικανότητες και δυνατότητές τους.
• Αυξάνεται η δυνατότητα πρόσβασης του προσωπικού στην πληροφορία.
• Ελαχιστοποιείται η πιθανότητα απώλειας ενός εγγράφου/διαγνωστικού υλικού, από τη στιγμή που η πληροφορία του εισάγεται στο σύστημα.
• Παρέχεται η δυνατότητα δημιουργίας διαχειρίσιμου περιεχομένου μεγάλου όγκου.
• Υπάρχει αλληλεπίδραση μεταξύ χρήστη και εγγράφου, καθώς ο χρήστης στις περισσότερες περιπτώσεις έχει τη δυνατότητα να επεξεργαστεί το έγγραφο.
• Παρέχεται εύκολη αναζήτηση και γρήγορη ανάκτηση της ζητούμενης πληροφορίας και έτσι ελαχιστοποιείται ο χρόνος απόκρισης για την υλοποίηση καίριων διαδικασιών.
• Επιτυγχάνεται τυποποίηση / ομαδοποίηση η οποία δημιουργεί μεγάλο πλεονέκτημα στην αναζήτηση.
• Εξασφαλίζεται ασφάλεια στο χειρισμό και την προστασία εγγράφων/διαγνωστικού υλικού
• Τα αρχεία / έγγραφα προστατεύονται μέσω της διαδικασίας αντιγραφής (back up).
• Συσχετίζονται αυτόματα από το σύστημα κάποια στοιχεία άμεσα συνδεδεμένα. Αυτό σημαίνει εξοικονόμηση πολύτιμου χρόνου και κόστους σε ανθρωποώρες.
• Παρέχεται δυνατότητα ολοκλήρωσης με τα πληροφοριακά συστήματα των νοσοκομείων μεγιστοποιώντας την αποτελεσματικότητα των τελευταίων με ό,τι αυτό συνεπάγεται.
• Αξιοποιούνται σημαντικές πληροφορίες για ερευνητικούς σκοπούς που αφορούν σε διερεύνηση της αποτελεσματικότητας των μεθόδους αντιμετώπισης σε ποικίλα νοσήματα.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Οι συγκρούσεις για τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας υψηλών απαιτήσεων για τα εμβόλια COVID-19 καλά κρατούν. Οι μάχες στις δικαστικές αίθουσες αναμένεται να συνεχιστούν αφού μια σειρά από αγωγές αναμένεται να εκδικαστούν.

Το χρονικό έχεις ως εξής, σύμφωνα με όσα μεταδίδει το πρακτορείο Reuters,  η Moderna μήνυσε την Pfizer και την BioNTech τον προηγούμενο Αύγουστο, με την κατηγορία  ότι παραβίασαν τρία διπλώματα ευρεσιτεχνίας σε καινοτομίες που σχετίζονται με mRNA, τις οποίες η Moderna δήλωσε ότι ανέπτυξε πριν από την πανδημία COVID-19. Η Pfizer και η BioNTech απάντησαν ότι η Moderna είχε υπερεκτιμήσει τη συμβολή της στον τομέα της τεχνολογίας mRNA. Από την μεριά τους ζήτησαν από ομοσπονδιακό δικαστήριο της Μασαχουσέτης να κηρύξει άκυρα τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας της Moderna στην αγωγή και να απορρίψει την υπόθεση. Οι εταιρείες υποστήριξαν ακόμη ότι η Moderna είχε παραιτηθεί από το δικαίωμά της να ασκήσει την αγωγή όταν δεσμεύτηκε να μην μηνύσει άλλους κατασκευαστές εμβολίων κατά τη διάρκεια της πανδημίας.

Αξιοσημείωτο είναι ότι η βιοφαρμακευτική εταιρεία CureVac έχει επίσης καταθέσει αγωγή για δίπλωμα ευρεσιτεχνίας κατά της BioNTech σχετικά με την τεχνολογία mRNA στη Γερμανία. Η Pfizer και η BioNTech απάντησαν με αγωγή στη Μασαχουσέτη, ζητώντας να αποφανθούν ότι δεν παραβιάζουν τα αμερικανικά διπλώματα ευρεσιτεχνίας της CureVac. Η αγωγή των ΗΠΑ ανέφερε ότι η CureVac προσπαθούσε να επωφεληθεί από την επιτυχία του εμβολίου τους, αφού το δικό της εμβόλιο COVID-19 απέτυχε.

Σε μια άλλη ομοσπονδιακή αγωγή στο Delaware, η Arbutus Biopharma και ο εταίρος της στην κοινοπραξία Genevant Sciences υποστήριξαν ότι τα εμβόλια της Moderna παραβιάζουν διπλώματα ευρεσιτεχνίας που σχετίζονται με λιπιδικά νανοσωματίδια (LNP) που χρησιμοποιούνται για την παράδοση mRNA στο σώμα. Ο καναδός εταίρος της Pfizer, η Acuitas Therapeutics, η οποία κατασκευάζει το σύστημα παροχής mRNA για τα εμβόλια της Pfizer, κατέθεσε τη δική της αγωγή στο ομοσπονδιακό δικαστήριο της Νέας Υόρκης για να αποτρέψει τις πιθανές αξιώσεις της Arbutus για παραβίαση.

Επιπρόσθετα, η Alnylam Pharmaceuticals έχει μηνύσει τη Moderna, την Pfizer και την BioNTech στο Delaware για υποτιθέμενη παραβίαση των δικαιωμάτων ευρεσιτεχνίας της LNP. Η Moderna έχει απαντήσει σε αυτές τις υποθέσεις ότι οι αγωγές θα έπρεπε να είχαν ασκηθεί κατά της κυβέρνησης των ΗΠΑ και όχι κατά της εταιρείας, χάρη στη συμφωνία της να προμηθεύει τα εμβόλια για την προσπάθεια εμβολιασμού της ομοσπονδιακής κυβέρνησης. Ένας δικαστής απέρριψε μια πρόωρη αίτηση της Moderna για τον τερματισμό της διαφοράς Arbutus με βάση το επιχείρημα αυτό τον Νοέμβριο, αν και η Moderna θα μπορούσε να κερδίσει σε αυτό το θέμα αργότερα στην υπόθεση.

Σημειώνεται ότι τα LNPs μπορεί να είναι σημαντικά για τα μελλοντικά εμβόλια και τις θεραπείες με βάση το mRNA που αναπτύσσονται για την καταπολέμηση μυριάδων άλλων ασθενειών, όπως  είναι ο καρκίνος, η γρίπη και ο HIV. Περισσότερες αγωγές για διπλώματα ευρεσιτεχνίας σχετικά με τα νανοσωματίδια και τη σχετική τεχνολογία παροχής mRNA μπορεί να είναι προ των πυλών σε έναν τομέα με πολλούς παίκτες και μεγάλες οικονομικές ελπίδες.

Συγκεκριμένα, εκτιμάται ότι η Pfizer κέρδισε πάνω από 26,4 δισεκατομμύρια δολάρια από τις πωλήσεις των εμβολίων της κατά τους πρώτους εννέα μήνες του 2022, ενώ η Moderna πούλησε εμβόλια αξίας άνω των 13,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων την ίδια περίοδο, σύμφωνα με τις καταθέσεις των εταιρειών στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς των ΗΠΑ.

Όλες οι αγωγές παραβίασης ζητούν χρηματική αποζημίωση. Καμία από τις εταιρείες δεν έχει ζητήσει από τα δικαστήρια να σταματήσουν την παραγωγή ή τις πωλήσεις των εμβολίων που φέρονται να παραβιάζουν.

Πηγη: https://virus.com.gr/

Τα παράπονά τους για την εξυπηρέτηση στο ΕΣΥ θα μπορούν σύντομα να υποβάλλουν με πιο αποτελεσματικό τρόπο οι πολίτες στα ειδικά γραφεία που διαθέτουν τα νοσοκομεία ώστε να μπορούν να βρουν το δίκαιο τους.

Πρόκειται ουσιαστικά για γραφεία διαμαρτυρίας στα οποία έχουν το δικαίωμα να απευθύνονται όλοι οι ασθενείς που επισκέπτονται τα νοσοκομεία και έχουν αντιμετωπίσει δυσκολίες στην εξυπηρέτησή τους.

Η ηγεσία του υπουργείου Υγείας προχωρά στην αναδιοργάνωση των γραφείων Προστασίας Δικαιωμάτων Ληπτών Υπηρεσιών Υγείας των Νοσοκομείων του Ε.Σ.Υ., αφού έχει διαπιστωθεί πως όσες καταγγελίες και να είχαν γίνει στο παρελθόν, αυτές έμεναν στο συρτάρι και οι πολίτες δεν έβρισκαν ποτέ το δίκαιο τους.

Πλέον φαίνεται ότι υπάρχει απόφαση να ανασυγκροτηθούν ώστε να καταγράφονται και να επιλύονται τα οποία προβλήματα καταγγέλλουν οι ασθενείς.
Νέοι κανόνες στα νοσοκομεία

Το τελευταίο διάστημα υπήρχαν έντονες διαμαρτυρίες από νοσηλευόμενους ασθενείς στα περισσότερα νοσοκομεία της χώρας και ειδικά της πρωτεύουσας, ότι ενώ είχαν καταγγείλει τον τρόπο νοσηλείας τους στα γραφεία Προστασίας Δικαιωμάτων Ληπτών Υπηρεσιών Υγείας, δεν είχαν απολύτως καμία ανταπόκριση.

Τι φέρνουν στα νοσοκομεία και τους πολίτες οι αλλαγές του υπουργείου Υγείας

Άλλωστε στα δημόσια νοσοκομεία με τα ράντζα, τις αναμονές και τα δεκάδες άλλα προβλήματα δεν είναι και δύσκολο οι ασθενείς να σπεύδουν να καταγγείλουν τις τραγικές συνθήκες νοσηλείας τους.

Φαίνεται ωστόσο ότι ξεκινά μία προσπάθεια ανασυγκρότησης των συγκεκριμένων γραφείων ώστε οι όποιες καταγγελίες να έχουν αποτέλεσμα και λύση.

Η ηγεσία του υπουργείου Υγείας συγκροτεί 9μελη ομάδα εργασίας η οποία θα πρέπει να προχωρήσει στη σύνταξη ενός Ενιαίου Κανονισμού Διαχείρισης των Καταγγελιών/Αναφορών που υποβάλλονται στα Γραφεία Προστασίας Δικαιωμάτων Ληπτών Υπηρεσιών Υγείας των Νοσοκομείων του Ε.Σ.Υ.
Να υπενθυμιστεί ότι τα γραφεία παραπόνων είχαν συσταθεί το 2016.

Στόχος του ενιαίου κανονισμού είναι να επιτευχθεί η εύρυθμη και αποδοτικότερη λειτουργία των Γραφείων, καθώς και η βέλτιστη εξυπηρέτηση των Ληπτών Υπηρεσιών Υγείας από το Ε.Σ.Υ, όπως τονίζεται από το υπουργείο Υγείας.

Τις αλλαγές αναμένεται να αναλάβει να υλοποιήσει ο Γενικός Γραμματέας Υπηρεσιών Υγείας.

Πηγη: https://www.healthreport.gr

Άμεσες αλλαγές στα νοσοκομεία του ΕΣΥ σχεδιάζει το υπουργείο υγείας. Η πρόθεση της κυβέρνησης να μετατρέψει κάποια νοσοκομεία σε διαφορετικές μονάδες υγείας κάνοντας συγχωνεύσεις, έχει ήδη διατυπωθεί από τον υπουργό Υγείας Θάνο Πλεύρη ο οποίος έχει μιλήσει κατά καιρούς για την αναγκαιότητα να υπάρχουν αλλαγές στο Εθνικό Σύστημα Υγείας.

Στο πλαίσιο αυτό το σχέδιο μετατροπής διαφόρων νοσοκομείων σε διαφορετικά κέντρα υπηρεσιών υγείας, είναι ήδη έτοιμο σύμφωνα με πληροφορίες του HealthReport.gr.

Η ευθύνη για τις αλλαγές στα νοσοκομεία ανήκει όπως και με τον νόμο για τα ιδιωτικά ιατρεία των γιατρών του ΕΣΥ που ξεσήκωσε θύελλα αντιδράσεων, στην αναπληρώτρια υπουργό Υγείας Μίνα Γκάγκα, όπως τονίζουν υψηλόβαθμες κυβερνητικές πηγές του HealthReport.gr.

Ωστόσο οι συγχωνεύσεις και οι συνδιοικήσεις των νοσοκομείων έχουν το πράσινο φως από το Μέγαρο Μαξίμου, έστω κι αν το πλάνο αυτή τη στιγμή αναφέρει ότι οι όποιες αλλαγές θα εφαρμοστούν μετά τις εκλογές.

Νοσοκομεία με άλλη χρήση

Ο νέος χάρτης υγείας προβλέπει αλλαγές σε νοσοκομειακούς σχηματισμούς σε όλη τη χώρα. Ήδη μάλιστα όπως έχει γράψει το HealthReport.gr έχουν προσδιοριστεί και τα κριτήρια που θα ακολουθηθούν.

Με βάση το σχέδιο θα υπάρξουν συγχωνεύσεις νοσοκομείων, όπου η μία μονάδα θα παραμείνει κεντρική και θα μεταφερθούν οι περισσότερες ειδικότητες των εργαζομένων ενώ η μικρότερη μονάδα που δεν θα είναι πλήρως στελεχωμένη, θα έχει βοηθητικό ρόλο.

Στο πλαίσιο αυτό τα πλάνα της κυβέρνησης περιλαμβάνουν τη μετατροπή κάποιων νοσοκομείων σε Κέντρα Τραύματος, ώστε να μπορούν να παρέχονται πρώτες βοήθειες σε έκτακτα περιστατικά.

Τα Κέντρα Τραύματος όπως περιγράφουν πηγές του HealthReport.gr, θα έχουν τη δυνατότητα να αντιμετωπίζουν επείγοντα περιστατικά με εξειδικευμένο προσωπικό, ενώ στη συνέχεια θα μεταφέρονται οι ασθενείς στο κοντινότερο πλήρως εξοπλισμένο και επανδρωμένο νοσοκομείο.

Πρόκειται για αλλαγή χαρακτήρα κάποιων νοσοκομείων που σχεδιάζει η κυβέρνηση, καθώς κρίνεται ότι δεν μπορούν να συνεχίζουν να υπάρχουν νοσηλευτικές μονάδες με περιορισμένη πληρότητα, χαμηλή κάλυψη θέσεων που δεν έχουν τη δυνατότητα να καλύπτουν όλες τις ανάγκες των τοπικών κοινωνιών.

Βέβαια τα σχέδια του υπουργείου Υγείας δεν φαίνεται να αρέσουν σε αρκετούς τοπικούς βουλευτές που αρχίζουν να γίνονται δέκτες αντιδράσεων από τις τοπικές κοινωνίες και μάλιστα λίγο πριν τις κάλπες.

Γι αυτό και όλα δείχνουν ότι οι σχεδιασμοί για τον νέο χάρτη υγείας θα μεταφερθούν πιθανότατα για μετά τις εκλογές, εάν και εφόσον εκλεγεί εκ νέου η ΝΔ.

Πηγη: https://www.healthreport.gr/

Νέες αλλαγές περιλαμβάνονται στον Ενιαίο Κανονισμό Παροχών Υγείας (ΕΚΠΥ) για διαβήτη, μεσογειακή αναιμία και ειδικές θεραπείες του ΕΟΠΥΥ.

Αναλυτικότερα με Κοινή Απόφαση των υπουργών Οικονομικών και Υγείας απλοποιούνται οι διαδικασίες για ορισμένες ειδικές θεραπείες παιδιών του ΕΟΠΥΥ ενώ μπαίνει και κόφτης στις πρόσθετες χρεώσεις των ασφαλισμένων του Οργανισμού από ιδιώτες παρόχους.
ΕΟΠΥΥ: Τι αλλάζει στις παροχές για διαβήτη, μεσογειακή αναιμία και ειδικές θεραπείες

Σε παιδιά και εφήβους που υποβάλλονται σε ειδικές θεραπείες (λογοθεραπείες, ψυχοθεραπείες, φυσικοθεραπείες), απλοποιείται η παροχή των θεραπευτικών πράξεων. Να σημειωθεί εδώ, οι θεραπευτικές πράξεις παρέχονταν μέχρι πρότινος από παιδιάτρους εξειδικευμένους στη Νευρολογία ή παιδιάτρους με ειδική εκπαίδευση στην Αναπτυξιολογία. Στον νέο Κανονισμό Παροχών πλέον οι πράξεις παρέχονται από παιδιάτρους.

Αναλώσιμο υλικό

Για το αναλώσιμο υγειονομικό υλικό που παρέχεται στους δικαιούχους του ΕΟΠΥΥ, δεν προβλέπεται πλέον ηλεκτρονική γνωμάτευση. Χορηγείται μέσω του δικτύου συμβεβλημένων με τον ΕΟΠΥΥ παρόχων είτε μέσω των φαρμακείων του Οργανισμού.

Το ποσοστό συμμετοχής στο αναλώσιμο υγειονομικό υλικό ορίζεται στο 25% επί του ποσού αποζημίωσης που έχει ορίσει ο ΕΟΠΥΥ, εκτός από τις παρακάτω κατηγορίες ασθενών, που δεν έχουν συμμετοχή:

Δικαιούχοι που προμηθεύονται τα είδη από τα Φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ.

Παραπληγικοί, τετραπληγικοί, ακρωτηριασμένοι με αναπηρία 67% και άνω.

Πάσχοντες από λευχαιμία και νεοπλάσματα όλων των συστημάτων.

Δικαιούχοι με σακχαρώδη διαβήτη.

Πάσχοντες από μεσογειακή αναιμία, δρεπανοκυτταρική αναιμία, μικροδρεπανοκυτταρική αναιμία, αιμολυτικές αναιμίες, κληρονομική σιδηροβλαστική αναιμία.

Πάσχοντες από κυστική ίνωση.

Ασθενείς με χρόνια νεφρική ανεπάρκεια 3ου και 4ου σταδίου, οι ασθενείς σε αιμοκάθαρση ή σε περιτοναϊκή κάθαρση.

Ασθενείς με σκλήρυνση κατά πλάκας.

Ασθενείς με μεταμόσχευση συμπαγών ή ρευστών οργάνων και ιστών.

Πάσχοντες από πρωτοπαθή ανοσολογική ανεπάρκεια και οι πάσχοντες από σύνδρομο επίκτητης ανοσολογικής ανεπάρκειας (ΑIDS).

Ασθενείς με μηχανική υποστήριξη καρδιάς.

Ασθενείς με επιδερμόλυση και οι ασθενείς που ανήκουν στο Εθνικό Μητρώο Εγκαυματιών – θυμάτων από κάθε αιτία εγκαύματος.

Πάσχοντες από σπάνια μεταβολικά νοσήματα.

Πάσχοντες από ιδιοπαθή πνευμονική υπέρταση.

Δικαιούχοι σε περίοδο κύησης ή λοχείας.

Δικαιούχοι για αναλώσιμο υγειονομικό υλικό που χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση προβλήματος υγείας που αφορά εργατικό ατύχημα.

Συμμετοχή 10% επί του ποσού αποζημίωσης έχουν οι πάσχοντες από:

Νόσο Parkinson και δυστονίες.

Χρόνια ρευματική βαλβιδοπάθεια και λοιπές βαλβιδοπάθειες, χρόνια πνευμονική καρδιοπάθεια και συγγενή καρδιοπάθεια,

Συστηματικό ερυθυματώδη λύκο, σκληροδερμία, δερματομυοσίτιδα, ρευματοειδή αρθρίτιδα, αγγυλοποιητική σπονδυλίτιδα, ψωριασική αρθρίτιδα.

Μυασθένεια.

Χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια και άσθμα.

Ελκώδη κολίτιδα, νόσο Crohn, σύνδρομο βραχέος εντέρου.

Κίρρωση ήπατος.

Η μέγιστη διάρκεια αποζημίωσης για τη χρήση προϊ­όντων επούλωσης δερματικών βλαβών ορίζεται σε ένα (1) μήνα. Για δικαιούχους με κινητική αναπηρία, όπως τετραπληγία, παραπληγία, η μέγιστη διάρκεια αποζημίω­σης χρήσης προϊόντων επούλωσης δερματικών βλαβών ορίζεται σε δύο (2) μήνες.

Για τους πάσχοντες που φέρουν κολοστομία, ειλεοστομία, ουρητηροστομία, νεφροστομία, θωρακοστομία, συρίγ- για και χειρουργικές παροχετεύσεις κοιλιακής χώρας, μόνιμα ή προσωρινά, ο Οργανισμός αποζημιώνει τα αναγκαία οστομικά υλικά καθώς και ουροσυλλέκτες.

Στους πάσχοντες από μία σειρά νοσήματα (μεσογειακή αναιμία, νεφρική ανεπάρκεια, κυστική ίνωση), οι οποίοι δικαιούνται εξωϊδρυματικό επίδομα και δεν καταβάλλουν συμμετοχή, περιλαμβάνονται και οι πάσχοντες από κληρονομική σιδηροβλαστική αναιμία. Στους ασθενείς αυτούς μπορούν να συνταγογραφούνται όλα τα αναγκαία σκευάσματα.

Δείτε ΕΔΩ όλη την απόφαση

10244-allages-ekpy

Πηγη: https://www.healthreport.gr/

Εκδήλωση με θέμα: ”Το Στρες στην εποχή της Πανδημίας”, με αφορμή τα 100 χρόνια από την γέννηση του Παθολόγου Ρένου Παναγιώτη Ρώτα.

Το Hellenic American University και το Ινστιτούτο Ψυχοσωματικής Ιατρικής με αφορμή τα 100 χρόνια από την γέννηση του Παθολόγου Ρένου Παναγιώτη Ρώτα, διοργάνωσαν εκδήλωση με θέμα: «Το Στρες στην εποχή της Πανδημίας».

Ο Παθολόγος Ρένος Παναγιώτης Ρώτας, διετέλεσε για πολλά χρόνια Διευθυντής στην κορυφαία τότε Πανεπιστημιακή Ψυχοσωματική κλινική του Freiburg της Γερμανίας. Επιστρέφοντας το 1964 στην Ελλάδα, ανέπτυξε πολυσχιδή δραστηριότητα, ιδρύοντας μεταξύ άλλων την Ελληνική Ιατρική Επιστημονική Εταιρεία Μελέτης Ψυχοσωματικών Προβλημάτων.

«Ένα κεντρικό ερώτημά του ήταν το πώς θα βοηθήσουμε τον κάθε ασθενή, ακόμα και εκείνους που ξεφεύγουν από την κλασική νοσολογία» τόνισε μιλώντας στην εκδήλωση ο γιός του Βασίλης Ρώτας, Παθολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής.

«Δίδαξε τους φοιτητές στην Προπ. Κλινική της Παθολογίας (καθηγητής Κ. Γαρδίκας), συνεργάστηκε ερευνητικά με την Θεραπευτική Κλινική ΕΚΠΑ (καθηγητές Σπ. Μουλόπουλος, Δημ. Σιδερής) και δίδαξε στο Πανεπιστήμιο Κρήτης την “Σχέση Ιατρού Ασθενούς”.  Μια επιτομή του τρόπου σκέψης του υπάρχει στα βιβλία του «Ιατρικά» και «Αποφεύγετε το Στρες», καθώς και στα άρθρα που έγραφε επί σειράν ετών στην Καθημερινή της Κυριακής.

Η άσκηση της Ιατρικής προσέθεσε νέα ερωτήματα με κορυφαίο το κατά πόσο είναι Ψυχοσωματικές όλες οι παθήσεις ή έστω κατά πόσο συμμετέχει ο λεγόμενος Ψυχοσωματικός παράγοντας σε αυτές.

Την εποχή που με διπλές/τυφλές μελέτες μπορούσες να μετρήσεις με ακρίβεια βιολογικούς παράγοντες από χιλιάδες ασθενείς ή ασχολούμενος με πειραματόζωα στο εργαστήριο, η διεύρυνση των δύσκολων ερωτημάτων της Ψυχοσωματικής Ιατρικής προσέκρουε σε ανυπέρβλητες δυσκολίες, ασφαλώς λόγω της ατέλειας των μέσων της εποχής, όσο και της δυσχέρειας να ορισθούν τα προς μελέτη θέματα σε ένα ασαφές πεδίο. Η Ψυχοσωματική Ιατρική, ως πτωχή συγγενής, συνήθως περιοριζόταν στην ανακοίνωση ενδιαφερουσών μεν, αλλά περιορισμένων δε, περιπτώσεων.

Συνέβαλε στην αποσαφήνιση κάποιων εννοιών, όπως λ.χ. το «πεδίο εντάσεως», κάτι που διευκόλυνε τη μελέτη και έδωσε κάποια αρχικά αποτελέσματα.

Η μελέτη των Ψυχοσωματικών προβλημάτων θα έπρεπε να εστιάσει στη μελέτη των μηχανισμών της νόσου, επαναφέροντάς τους στο προσκήνιο.

Μελετώντας το σύμπτωμα και κάνοντας όσο το δυνατόν περισσότερες συσχετίσεις, απομακρύνεσαι από την κλασική Νοσολογία. Εάν κάποια στιγμή προέκυπτε μια καινούργια, αναθεωρημένη Νοσολογία, σε αυτό θα είχαν συμβάλει οι νέες συσχετίσεις, με βάση τους μηχανισμούς, τόσο τους ήδη γνωστούς, όσο και τους νέους που θα ανακαλύπτονταν.

Η νέα τεχνολογική επανάσταση, το software, η ΤΝ αλλά και η τελειοποίηση συσκευών και άλλων εργαλείων εξέτασης και μέτρησης (περιλαμβανομένης της προτυποποίησης τύπου DSM και σχετικών ερωτηματολογίων) έφεραν μια θαυμαστή έκρηξη πληροφορίας.

Στην αντίστοιχη ανάπτυξη τα χρόνια που ακολούθησαν, πρωτοπόροι ήταν και παραμένουν, ο καθηγητής Ηλίας Αγγελόπουλος και ο καθηγητής Γεώργιος Χρούσος. Η μελέτη της λειτουργίας του εγκεφάλου, του στρες, των μηχανισμών του και της εμπλοκής του στη γένεση των παθήσεων, ο επαναπροσδιορισμός του κεντρικού ρόλου της φλεγμονής και η μεταξύ τους σχέση, έχουν περάσει σε πολύ ανώτερα επίπεδα, ρίχνοντας φως σε κάποια από τα πρώιμα ερωτήματα του τιμώμενου σήμερα Ρένου Παναγιώτη Ρώτα».

«Εγκέφαλος και placebo effect» ήταν στη συνέχεια η ομιλία του Ηλία Αγγελόπουλου, Ομότιμου Καθηγητή Ψυχιατρικής ΕΚΠΑ. Μεταξύ άλλων τόνισε πως σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα οι placebo δράσεις είναι γνήσια ψυχοβιολογικά γεγονότα που αποδίδονται στο συνολικό θεραπευτικό πλαίσιο και ότι αυτές οι επιδράσεις μπορεί να είναι ισχυρές τόσο σε εργαστηριακό όσο και σε κλινικό επίπεδο.

Υπάρχουν επίσης στοιχεία ότι μπορεί να υπάρχουν placebo δράσεις στην κλινική πράξη, ακόμη και αν δεν χορηγηθεί εικονικό φάρμακο.

Επίσης ανέφερε πως «επιδράσεις placebo φαρμάκου μπορεί να εμφανιστούν σε διαφορετικά φυσιολογικά συστήματα σε υγιείς εθελοντές και σε ασθενείς με πολλές διαφορετικές κλινικές καταστάσεις. Οι περισσότερες έρευνες στη νευροβιολογία της ανταπόκρισης στο placebo φάρμακο έχουν επικεντρωθεί στην αναλγησία ως αποτέλεσμα μεταβολών στα ενδογενή οπιοειδή που εντοπίζονται σε συγκεκριμένες περιοχές του σώματος».
«Λιγότερη έρευνα διεξήχθη σχετικά με το φαινόμενο nocebo, ένα φαινόμενο που είναι αντίθετο από το φαινόμενο του placebo φαρμάκου. Ο λόγος για την έλλειψη δεδομένων οφείλεται κυρίως σε ηθικούς περιορισμούς, καθώς η χορήγηση nocebo συνεπάγεται την πρόκληση αρνητικών προσδοκιών».
«Ομοιόσταση, Στρες και Ψυχοσωματική Ιατρική» ήταν το θέμα της ομιλίας του  Ομότιμου Καθηγητή Ιατρικής ΕΚΠΑ, Γεώργιου Χρούσου. Ο κορυφαίος ερευνητής περιέγραψε το στρες που διαταράσσει την ομοιόσταση και απειλεί την ψυχοσωματική μας υγεία. Ο Καθηγητής εξήγησε ότι το οξύ στρες για κάποιο περιορισμένο χρονικό διάστημα ενεργοποιεί τον άνθρωπο να δράσει, αλλά στην περίπτωση που το στρες είναι χρόνιο τότε καθίσταται καταστροφικό. Αυτό συμβαίνει επειδή ο οργανισμός υπερπαράγει τους χημικούς μεσολαβητές του χρόνιου στρες, όπως την κορτιζόλη, η οποία έχει αρνητική επίδραση στην υγεία συμβάλλοντας στην εμφάνιση αυτοάνοσων, ψυχοσωματικών και καρδιαγγειακών νοσημάτων. «Σήμερα, περίπου τα δύο τρίτα των ανθρώπων στην ηλικία των 50 ετών πάσχουν από το σύνδρομο χρόνιου στρες και φλεγμονής», υπογράμμισε. Η λύση είναι η πρόληψη μέσω της αλλαγής της  συμπεριφοράς και του τρόπου ζωής.

«Στρες και COVID-19» ήταν το θέμα της ομιλίας του Γιώργου Παυλάκη, Ερευνητή-Διευθυντή ΝΙΗ, που χαιρέτισε την προσπάθεια, αναφέρθηκε στην πανδημία και έκανε ειδική αναφορά στο στρες σε κυτταρικό επίπεδο.

Στη συνέχεια ο Ιταλός Βιοϊατρικός Μηχανικός Dario Boschiero μίλησε για τις πρόσφατες τεχνολογικές εξελίξεις στη μελέτη του στρες. Εστίασε στην αξιόπιστη καταμέτρηση νευροφυσιολογικών και ηλεκτροχημικών παραμέτρων με εύχρηστο τρόπο και σε σύντομο χρονικό διάστημα μέσω καινοτόμων συσκευών. Η αντικειμενική καταγραφή αυτών των παραμέτρων επιτρέπει την παρατήρηση της κατάστασης στρες και νόσου σε ένα άτομο, καθώς και στην παρακολούθηση της πορείας της θεραπείας του.

Η εκδήλωση έκλεισε με την ομιλία του Χρήστου Γιαπιτζάκη, Αναπληρωτή Καθηγητή Γενετικής ΕΚΠΑ με θέμα «Επικούρεια Φιλοσοφία και διαχείριση του στρες». Ο Καθηγητής περιέγραψε το καινοτόμο ταχύρρυθμο πρόγραμμα ΦιλόΔιΜΟΣ (Φιλοσοφική Διαχείριση – Μέθοδος Αντιμετώπισης Οδυνηρού Στρες), το οποίο αφενός συνδυάζει εκείνη την αρχαία ελληνική φιλοσοφία (την Επικούρεια) που συμβαδίζει πλήρως με τη σύγχρονη επιστημονική γνώση και αφετέρου βασίζεται στον Ανθρωπισμό και στη γνωσιακή ψυχοθεραπεία. Κατά τη διάρκεια της πανδημίας του νέου κορωνοϊού, το πρόγραμμα εφαρμόστηκε πιλοτικά με συνεργασία Καθηγητών της Φιλοσοφικής και της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ με στελέχη δεκάδων Δομών της Περιφέρειας Αττικής, η οποία χρηματοδότησε αυτή τη δράση. Ο Καθηγητής ανέφερε πως «το πρόγραμμα υπήρξε ιδιαίτερα επιτυχημένο, όπως φάνηκε από τη στατιστικά σημαντική διαφορά των γνώσεων και των ικανοτήτων που ανέφεραν οι εκπαιδευόμενοι σε ανώνυμα ερωτηματολόγια πριν και μετά τη διεξαγωγή του προγράμματος». Τα αποτελέσματα είναι υπό δημοσίευση σε διεθνές περιοδικό με κριτές και αναμένεται να αποτελέσουν τη βάση για ευρύτερη εφαρμογή του προγράμματος.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Η μέθοδος έχει τη δυνατότητα να βελτιώνει το αποτέλεσμα στους ασθενείς όταν οι γιατροί πρέπει να κάνουν ταχεία διάγνωση στη μέση μιας εγχείρησης.

Νέα έρευνα ανακάλυψε τρόπο χρήσης τεχνητής νοημοσύνης για τη διάγνωση ιστών των ασθενών την ώρα της εγχείρησης, βελτιώνοντας την ταχεία διάγνωση κατά τη διάρκεια κρίσιμων στιγμών.

Σε μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Nature Biomedical Engineering, ερευνητές του Mahmood Lab στο Brigham and Women’s Hospital, ανέπτυξαν μέθοδο που επιτρέπει στην τεχνητή νοημοσύνη να μεταφράζει μεταξύ κρυοτεμαχίων και της χρήσης μεθόδου για εξέταση ιστών κατά την εγχείρηση, για τη βελτίωση της ακρίβειας γρήγορης ανάλυσης.

Η μέθοδος έχει τη δυνατότητα να βελτιώνει το αποτέλεσμα στους ασθενείς όταν οι γιατροί πρέπει να κάνουν ταχεία διάγνωση στη μέση μιας εγχείρησης και να μειώνει τον χρόνο που απαιτείται για την εξέταση ιστού σε αυτές τις κρίσιμες στιγμές.

Ζητήθηκε από παθολόγους να κάνουν διάγνωση από εικόνες που ‘’πέρασαν’’ από τη νέα μέθοδο και από τις παραδοσιακές εικόνες κρυοτεμαχίων.

Η μέθοδος βελτίωσε την ποιότητα της εικόνας και τη διαγνωστική ακρίβεια μεταξύ των ειδικών.

Οι ερευνητές σημειώνουν ότι η μέθοδος θα μπορούσε να εφαρμοστεί σε κάθε είδους εγχείρηση για τον καρκίνο. Ανοίγει πολλές πιθανότητες για τη βελτίωση της διάγνωσης και την περίθαλψη του ασθενούς.

Πηγές:
Nature Biomedical Engineering,

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Για το κοκτέιλ ιώσεων που έχουμε αυτό τον χειμώνα στην Ελλάδα, σε συνδυασμό με τον κορονοϊό και το πόσο ανησυχητική είναι η κατάσταση στα νοσοκομεία μίλησε στο Open ο Κωνσταντίνος Γουργουλιάνης, Διευθυντής της Πνευμονολογικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.

Όπως αναφέρει «ήρθε ένα κύμα το οποίο βλέπαμε από την Αυστραλία δύο μήνες νωρίτερα το οποίο με λοιμώξεις του ανώτερου αναπνευστικού, που όμως δεν κάνουν συχνά πνευμονία όπως έκανε παλαιότερα ο κορονοϊός. Γέμισαν τα ιατρεία των παιδιάτρων, των πνευμονολόγων, των παθολόγων από κοινό κρυολόγημα. Μοιάζει με γρίπη αλλά δεν είναι πάντα. Μπορεί να είναι κορονοϊός, αδενοϊός, RSV, μπορεί να είναι και άλλοι που δεν τους ανακαλύπτουμε».

Όπως τονίζει, «τους επόμενους μήνες θα έχουμε περισσότερα περιστατικά», ενώ ξεκαθαρίζει πως «δεν είναι πανδημία, δεν θα φορτωθούν πολύ τα νοσοκομεία».

Αυτό που πρέπει να γίνει, σύμφωνα με τον πνευμονολόγο, είναι να «προστατέψουμε τους ευάλωτους αλλά για τον υπόλοιπο κόσμο νομίζω θα είναι ένας συνηθισμένος χειμώνας με λίγες περισσότερες λοιμώξεις στο ανώτερο αναπνευστικό».

Οι ιώσεις αυτές, όπως τονίζει ο κ. Γουργουλιάνης «δεν κάνουν πνευμονία αλλά ταλαιπωρούν τους ανθρώπους με πυρετό που κρατά 2-3 μέρες, με μπούκωμα, με πονόλαιμο και αυτοί που κάνουν πνευμονία είναι οι ευάλωτοι. Επομένως ξαναέρχεται η κουβέντα για τους εμβολιασμούς και της γρίπης. Χρειάζονται δύο εβδομάδες από τον εμβολιασμό για να αποκτήσει ο οργανισμός ανοσία».

Τέλος, σημειώνει πως «ο χειμώνας αυτός θυμίζει στα νοσοκομεία εικόνες από το 2017 και 2018 που είχαμε όλες τις άλλες λοιμώξεις όταν δεν είχαμε ακόμα κορονοϊό. Για εμάς είναι ένα φορτίο αλλά είναι και μια συνηθισμένη δραστηριότητα αυτό που αντιμετωπίζουμε στα νοσοκομεία».

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Μελέτη ρίχνει φως σε ένα θεμελιώδη μηχανισμό ελέγχου της γήρανσης και της αναπαραγωγικής γονιμότητας.

Πρόσφατη έρευνα στο Ινστιτούτο Μοριακής Βιολογίας και Βιοτεχνολογίας (ΙΜΒΒ) του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ), τα αποτελέσματα της οποίας δημοσιεύονται σήμερα στο έγκριτο διεθνές επιστημονικό περιοδικό Nature Aging, ρίχνει για πρώτη φορά φως σε ένα θεμελιώδη μηχανισμό ελέγχου της γήρανσης και της αναπαραγωγικής γονιμότητας. Οι ερευνητές του ΙΜΒΒ, Δρ. Mαργαρίτα Έλενα Παπανδρέου και Δρ. Γιώργος Κωνσταντινίδης, με επικεφαλής τον Δρ. Νεκτάριο Ταβερναράκη, (Καθηγητή της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστήμιου Κρήτης και Πρόεδρο του ΙΤΕ) αποκάλυψαν ένα νέο μοριακό μηχανισμό που λειτουργεί στα κύτταρα για τη διαφύλαξη της ακεραιότητας και της λειτουργίας του πυρήνα, και ρυθμίζει τη σωματική καθώς και την αναπαραγωγική γήρανση.

Ο πυρήνας είναι το κεντρικό οργανίδιο των ευκαρυωτικών κυττάρων, όπου βρίσκεται το γενετικό υλικό, ή αλλιώς, το DNA, το οποίο καθορίζει την κυτταρική ταυτότητα και λειτουργία σε όλους τους οργανισμούς. Η δομή και η αρχιτεκτονική του πυρήνα αλλάζουν δραματικά κατά τη γήρανση, αλλά και κατά την καρκινογένεση. Επιπρόσθετα, ένα κοινό χαρακτηριστικό της γήρανσης, των παθολογικών καταστάσεων που σχετίζονται με αυτή, αλλά και των προγεροειδών συνδρόμων (π.χ., σύνδρομα Hutchinson–Gilford, Werner, Bloom, Cockayne, και άλλα), αποτελούν οι αλλοιώσεις που εντοπίζονται στον πυρηνίσκο του κυττάρου, μία δομή μέσα στον πυρήνα που ελέγχει την παραγωγή ριβοσωμάτων τα οποία λειτουργούν ως μηχανές σύνθεσης πρωτεϊνών των κυττάρων. Αξίζει να σημειωθεί ότι η διατήρηση της ακεραιότητας του πυρήνα και του πυρηνίσκου έχει συσχετιστεί με τη μακροζωία, και με παρεμβάσεις που παρατείνουν τη ζωή σε πειραματόζωα. Ωστόσο, οι μοριακοί και κυτταρικοί μηχανισμοί που επιτηρούν και διασφαλίζουν τη δομή του πυρήνα και του πυρηνίσκου παραμένουν αδιευκρίνιστοι. Δεν είναι, επίσης, γνωστό αν ο προοδευτικός εκφυλισμός της αρχιτεκτονικής του πυρήνα, που παρατηρείται κατά τη γήρανση, και σε ασθένειες που σχετίζονται με την ηλικία, αποτελεί επακόλουθο, ή απλή συνέπεια αυτών των καταστάσεων, ή συνεισφέρει καθοριστικά στη διαδικασία της γήρανσης και της παθογένεσης των προγεροειδών συνδρόμων.

Χρησιμοποιώντας δύο πειραματικούς οργανισμούς, τον νηματώδη Caenorhabditis elegans και το ποντίκι, οι ερευνητές του ΙΜΒΒ-ΙΤΕ μελέτησαν αυτά τα βασικά ερωτήματα. Η διατήρηση της πυρηνικής δομής και λειτουργίας απαιτεί τη συνεχή και αυστηρά ρυθμιζόμενη ανακύκλωση των ελαττωματικών ή κατεστραμμένων πυρηνικών συστατικών. Η στόχευση και η αποικοδόμηση των κατεστραμμένων πυρηνικών συστατικών πραγματοποιείται με έναν επιλεκτικό τύπο αυτοφαγίας, την πυρηνοφαγία, η οποία χρησιμεύει ως μηχανισμός ελέγχου της πυρηνικής ομοιόστασης. Η διατήρηση της μορφολογίας του πυρήνα και η ανακύκλωση του πυρηνικού υλικού είναι απαραίτητες για τη λειτουργία του κυττάρου. Προβλήματα στη σωστή διεξαγωγή πυρηνοφαγίας έχουν ενοχοποιηθεί για ένα ευρύ φάσμα παθολογικών καταστάσεων, όπως οι βλάβες στο DNA, ο καρκίνος και οι νευρεκφυλιστικές ασθένειες. Παρέμενε όμως άγνωστο το πώς ρυθμίζεται η πυρηνοφαγία, καθώς και ποιες είναι οι επιπτώσεις που έχει η απορρύθμισή της στη γήρανση.

Η μελέτη που δημοσιεύεται σήμερα αποκαλύπτει έναν κομβικό μηχανισμό ρύθμισης της πυρηνοφαγίας. Συγκεκριμένα, η γιγαντιαία πρωτεΐνη αγκύρωσης του πυρηνικού περιβλήματος, ANC-1 στον νηματώδη, και η αντίστοιχη Nesprin 2 στα ποντίκια, λειτουργούν ως ειδικοί ρυθμιστές της πυρηνοφαγίας. Μάλιστα, είναι αξιοσημείωτο ότι τα επίπεδα των πρωτεϊνών αυτών διαμορφώνονται κατάλληλα μέσω της αυτοφαγίας. Η πρωτεΐνη ANC-1/Nesprin 2 βρίσκεται στην εξωτερική μεμβράνη του πυρήνα όλων των κυττάρων, ενώ έχει βρεθεί ότι μεταλλάξεις της εμπλέκονται σε νευροεκφυλιστικές ασθένειες, μυοκαρδιοπάθειες και καρκίνο, στον άνθρωπο. Ελέγχοντας την επιλεκτική αποικοδόμηση συστατικών του πυρήνα και του πυρηνίσκου, η πρωτεΐνη ANC-1/Nesprin 2 εξασφαλίζει τη θωράκιση της ομοιόστασης των κυττάρων, την ανθεκτικότητα σε στρεσογόνους παράγοντες και τη σημαντική αύξηση του προσδόκιμου ζωής του οργανισμού. Επιπλέον, η πυρηνοφαγία, με τη μεσολάβηση της πρωτεΐνης ANC-1/Nesprin 2, συνεισφέρει ως μηχανισμός ποιοτικού ελέγχου στην εκκαθάριση δυσλειτουργικών πρόδρομων γεννητικών κυττάρων, κατά τη διαφοροποίησή τους, στο αναπαραγωγικό σύστημα του νηματώδους. Η διαταραχή αυτής της διαδικασίας κάθαρσης προκαλεί τη δημιουργία όγκων στο γεννητικό σύστημα του C. elegans, και προοδευτική στειρότητα. Πρόκειται για ένα φαινόμενο θνητότητας της βλαστικής κυτταρικής σειράς που απαιτείται για την αναπαραγωγή όλων των ζωικών οργανισμών και είναι, κανονικά, αθάνατη. Παρομοίως, η απενεργοποίηση της πρωτεΐνης Nesprin 2 σε θηλυκά ποντίκια προκαλεί καρκίνωμα των ωοθηκών, ενώ πολυμορφισμοί στην αντίστοιχη ανθρώπινη πρωτεΐνη, Syne2, έχουν συνδεθεί με στειρότητα στις γυναίκες.

“Ένα από τα πιο συναρπαστικά αινίγματα της σύγχρονης βιοϊατρικής έρευνας είναι η κατανόηση της μοριακής βάσης δύο εκ διαμέτρου αντίθετων, θεμελιωδών φαινομένων στη βιολογία: της θνητότητας του σώματος και της αθανασίας της λεγόμενης βλαστικής κυτταρικής σειράς, δηλαδή των κυττάρων του γεννητικού συστήματος που εξασφαλίζουν την αναπαραγωγή. Η προοπτική της αποκάλυψης του μηχανισμού που είναι υπεύθυνος για αυτό τον έντονα ιδιοσυγκρασιακό χαρακτήρα των κυτταρικών τύπων, μέσα στον ίδιο οργανισμό, αποτέλεσε για εμάς ισχυρό κίνητρο για να προσπαθήσουμε να δώσουμε απάντηση σε αυτό το σημαντικό ερώτημα. Αποφασίσαμε να επικεντρωθούμε στη μορφολογία του πυρήνα, η οποία επιδεινώνεται στα σωματικά κύτταρα κατά τη γήρανση, ενώ, αντίθετα, παραμένει αναλλοίωτη στη βλαστική κυτταρική σειρά. Η υπόθεση που κάναμε ήταν ότι ένας εξαιρετικά αποτελεσματικός ομοιοστατικός μηχανισμός διατηρεί τη δομή του πυρήνα των γεννητικών κυττάρων, ενώ αποτυγχάνει να κάνει το ίδιο στα σωματικά κύτταρα του οργανισμού, κατά τη γήρανση. Με έκπληξη διαπιστώσαμε ότι μια ειδική διαδικασία αυτοφαγίας, η πυρηνοφαγία, αποτελεί κεντρικό παράγοντα διατήρησης της αρχιτεκτονικής του πυρήνα, ανακυκλώνοντας πυρηνικό υλικό, ενώ δρα περιοριστικά στην αύξηση του μεγέθους του πυρηνίσκου, που παρατηρείται κατά τη γήρανση. Είναι επίσης ενδιαφέρον ότι η ίδια η πυρηνοφαγία ρυθμίζεται από σηματοδοτικά μονοπάτια και παρεμβάσεις, όπως εκείνα της ινσουλίνης και του θερμιδικού περιορισμού, που καθορίζουν τη διάρκεια ζωής σε πολλούς, διαφορετικούς οργανισμούς, από τους νηματώδεις έως τα θηλαστικά. Αυτό αναδεικνύει την κομβική θέση της πυρηνοφαγίας, ως σημείου σύγκλισης των μοριακών και κυτταρικών διεργασιών που επηρεάζουν τη γήρανση”, δήλωσε ο καθηγητής Νεκτάριος Ταβερναράκης.

Τα αποτελέσματα της έρευνας των επιστημόνων του ΙΜΒΒ-ΙΤΕ αναδεικνύουν την πυρηνοφαγία ως έναν κεντρικό μοριακό μηχανισμό, μέσω του οποίου εξασφαλίζεται η μακροπρόθεσμη διατήρηση της πυρηνικής αρχιτεκτονικής και ομοιόστασης. Μέλη της οικογένειας πρωτεϊνών ANC-1/Nesprin έχουν ρόλο βασικού ρυθμιστή της πυρηνοφαγίας. Η ανακύκλωση πυρηνικού υλικού μέσω πυρηνοφαγίας συμβάλλει στη μακροζωία των σωματικών κυττάρων, ενώ διασφαλίζει την αθανασία της βλαστικής σειράς κυττάρων του γεννητικού συστήματος, και, κατ’ επέκταση, την αναπαραγωγική υγεία. Το γεγονός ότι οι μοριακοί μηχανισμοί που ελέγχουν τη πυρηνοφαγία έχουν διατηρηθεί όμοιοι εξελικτικά, ανάμεσα σε πολύ διαφορετικούς οργανισμούς, υποδεικνύει ότι αντίστοιχες διαδικασίες διέπουν τη γήρανση και την αναπαραγωγή στον άνθρωπο. Τα ευρήματα αυτά αναμένεται ότι θα αξιοποιηθούν για την αντιμετώπιση νοσημάτων τα οποία χαρακτηρίζονται από κατάρρευση της αρχιτεκτονικής του πυρήνα, αλλά και της ανθρώπινης υπογονιμότητας.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/