Κατηγορία: Γενικά

Ο δρ Χρήστος Κυρατσούς, με καταγωγή από την Κοζάνη, συμπεριλαμβάνεται στους πιο επιδραστικούς ερευνητές στον χώρο του φαρμάκου και της βιοτεχνολογίας σε παγκόσμιο επίπεδο. Μεταξύ των επιτευγμάτων του ερευνητικού του έργου συμπεριλαμβάνεται η ανάπτυξη μονοκλωνικών αντισωμάτων για την θεραπεία μολυσματικών ιών MERS, Ebola και SARS-CoV2. Το περιοδικό Business Insider τον έχει εντάξει στη λίστα των 30 νέων ηγετών που μεταμορφώνουν το μέλλον των υπηρεσιών υγείας σε παγκόσμιο επίπεδο.

Περισσότερα από 20 χρόνια μετά την αποφοίτησή του από το Τμήμα Φαρμακευτικής του ΑΠΘ, ο σημερινός ανώτερος αντιπρόεδρος του φαρμακευτικού – βιοτεχνολογικού κολοσσού Regeneron Pharmaceuticals N.Y., ΗΠΑ, επέστρεψε τη Δευτέρα στο πανεπιστήμιο που του έδωσε το πρώτο πτυχίο για να αναγορευτεί επίτιμος διδάκτορας.

• Επιστροφή στο πανεπιστήμιο όπου πήρατε το πρώτο σας πτυχίο. Ποιες αναμνήσεις σας γεννά και ποια τα συναισθήματα για την αναγόρευσή σας;

Είναι πάρα πολύ τιμητικό και συγκινητικό για εμένα. Η τελευταία φορά που ήμουν εδώ ήταν το 2004 όταν αποφοίτησα από το Φαρμακευτικό. Οπότε, επισήμως είναι η πρώτη φορά που επιστρέφω. Φυσικά έχω κρατήσει επαφές με συμφοιτητές μου τότε που έχουν γίνει καθηγητές τώρα. Οφείλω ένα μεγάλο ευχαριστώ σε αυτούς που με κάλεσαν πίσω.

• Τι μας δίδαξε η πανδημία, τόσο σε επιστημονικό επίπεδο, όσο και στην καθημερινότητα του καθενός;

Ήταν μια μεγάλη ανατροπή στην καθημερινότητά μας. Σε προσωπικό επίπεδο μας δίδαξε να μην τα θεωρούμε όλα δεδομένα και να προσπαθούμε να χαιρόμαστε αυτό που έχουμε.

Σε επιστημονικό επίπεδο μας δίδαξε την αξία της ανάπτυξης των τεχνολογιών και της επιστήμης, ώστε να μπορούμε να ανταπεξέλθουμε σε μια πανδημία όταν αυτό χρειάζεται. Τόσο τα φάρμακα, τα μονοκλωνικά αντισώματα που αναπτύξαμε εμείς, όσο και τα εμβόλια που ανέπτυξαν άλλοι, αναπτύχθηκαν βάσει τεχνολογιών που είχαν ξεκινήσει πάρα πολλά χρόνια πριν την πανδημία, και όχι απαραίτητα για την πανδημία, ενώ είχαν επενδυθεί μεγάλα κεφάλαια. Οπότε η ανάπτυξη των τεχνολογιών είναι απαραίτητη για οποιαδήποτε νόσο και όχι μόνο για τις πανδημίες.

Μερικές φορές, αυτά που κάνεις και στην έρευνα και στην τεχνολογία δεν ξέρεις ακριβώς πού θα χρησιμοποιηθούν. Ένα παράδειγμα: όταν εμείς αναπτύξαμε την τεχνολογία για τα μονοκλωνικά αντισώματα, είχαμε στόχο όχι την πανδημία, αλλά διάφορες ασθένειες. Αλλά ήμασταν έτοιμοι και όταν ξέσπασε η πανδημία χρησιμοποιήσαμε επιτυχώς τις τεχνολογίες αυτές για τον ιό SARS-CoV-2.

• Έχουμε μετουσιώσει αυτά τα διδάγματα σε έργο και δράση, ώστε να είμαστε περισσότερο προετοιμασμένοι για την επόμενη πανδημία;

Δυστυχώς όχι. Είμαστε πολύ καλοί στο να ξεχνάμε. Παρόλο που ένας από τους λόγους που μπορέσαμε να ανταποκριθούμε ήταν ουσιαστικά η δύναμη της επιστήμης, δυστυχώς είδαμε και πολλά ερωτήματα για την αμφισβήτηση της επιστήμης, την αμφισβήτηση των τεχνολογιών, των φαρμάκων, των εμβολίων. Νομίζω ότι με βάση αυτό έχουμε γυρίσει πίσω, και το βλέπουμε αυτό πάρα πολύ έντονα τόσο στην Αμερική, όσο και σε πολλές χώρες της Ευρώπης. Πριν την πανδημία δεν υπήρχε τόσο μεγάλη αμφισβήτηση της επιστήμης. Αυτή οφείλεται και στην πολιτική πόλωση, και στις ΗΠΑ και λίγο λιγότερο στην Ευρώπη. Δυστυχώς αυτό έχει αντίκτυπο στην επιστήμη.

Με βάση τις τεχνολογίες, βέβαια, είμαστε μπροστά, έχουμε πια τεχνολογίες, οι οποίες ξέρουμε ότι δουλεύουν, ειδικά για τους συγκεκριμένους ιούς, οπότε ελπίζουμε ότι αν υπάρχει μια νέα πανδημία στο μέλλον, αυτός που θα κερδίσει θα είναι η επιστήμη και η τεχνολογία και όχι η αμφισβήτηση.

• Από πού εκτιμάτε ότι θα μπορούσε να προέλθει η επόμενη πανδημία;

Δεν το ξέρουμε ποτέ. Κανένας, δεν μπορούσε να προβλέψει ιστορικά, για όσες ενδημικές ή πανδημικές νόσους έχουμε αντιμετωπίσει. Έτσι, δεν ξέρουμε από πού θα προέλθει η επόμενη, υπάρχουν τόσο ιοί της γρίπης όσο και άλλοι κορωνοϊοί, οι οποίοι έχουν τη δυνατότητα να προκαλέσουν πανδημία στο μέλλον.

• Η τεχνολογία mRNA που έκανε άλματα μπροστά υπό τις πιεστικές συνθήκες της πανδημίας, πού οδηγεί στην επόμενη μέρα; Βλέπουμε θεραπευτικά εμβόλια κατά του καρκίνου. Πόσο πιο κοντά βρισκόμαστε στη μετατροπή κάποιων μορφών καρκίνου σε χρόνια νόσο;

Έχουμε προχωρήσει με τις γνώσεις που είχαμε κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Σίγουρα, βοήθησαν στο να προχωρήσει αυτή η τεχνολογία πιο γρήγορα και να αναπτυχθούν εμβόλια πιο γρήγορα και για άλλες νόσους, μεταξύ αυτών και ο καρκίνος. Νομίζω ότι είμαστε πιο κοντά, δεν μπορώ να δώσω μια χρονική διάσταση στο πότε θα μετατραπεί ο καρκίνος σε χρόνια νόσο. Αλλά η επιστήμη σίγουρα προχωράει και βλέπουμε καθημερινά πολλά θετικά αποτελέσματα από κλινικές δοκιμές.

• Το δικό σας ερευνητικό αντικείμενο επικεντρώνεται κυρίως στην ανάπτυξη μονοκλωνικών αντισωμάτων για μολυσματικές νόσους και η ανάπτυξη γενετικών θεραπειών. Τι νέο να περιμένουμε σε αυτά τα πεδία;

Στα μονοκλωνικά αντισώματα βλέπουμε ότι η χρήση τους τόσο για μολυσματικές όσο και πολλές άλλες ασθένειες, όπως στον καρκίνο και σε αλλεργικές νόσους, προχωράει πάρα πολύ γρήγορα. Βλέπουμε ότι η έρευνα και η ανάπτυξη αυτών των τεχνολογιών έχει πραγματικά βοηθήσει.

Όσον αφορά τις γενετικές θεραπείες, όπως είναι οι ιικοί φορείς, είμαστε σε πιο πρώιμα στάδια. Εκεί σίγουρα βλέπουμε την ανάπτυξη αυτών των τεχνολογιών κυρίως σε πολύ σπάνιες νόσους. Πρόσφατα ανακοινώσαμε κάποια αποτελέσματα χρησιμοποιώντας ιικούς φορείς για τη θεραπεία μιας γενετικής μορφής κώφωσης. Έχουμε ανακοινώσει την εφαρμογή σε ένα κοριτσάκι στην Αγγλία και πιο πρόσφατα ότι άλλα 14 παιδιά έχουν πάρει τη θεραπεία αυτή σε ολόκληρο τον κόσμο και είναι πολύ θετικά τα αποτελέσματα. Βλέπουμε ότι σε μια τεχνολογία που είναι σχετικά καινούργια, δεν υπήρχε κάποιο παράδειγμα χρήσης της πριν από λίγα χρόνια, τώρα έχει αρχίσει να χρησιμοποιείται σε κλινικές δοκιμές.

Φυσικά, η εμπειρία από τη χρήση αυτής της τεχνολογίας σε σπάνιες νόσους, όπως αυτή η σπάνια μορφή κώφωσης, νομίζω ότι θα μας βοηθήσει να αναπτύξουμε τις τεχνολογίες αυτές για κάποιες πιο συχνά εμφανιζόμενες νόσους. Αυτό συνέβη με τα μονοκλωνικά αντισώματα, τα οποία πριν από χρόνια απευθύνονταν σε πολύ συγκεκριμένες νόσους και σιγά σιγά με την ανάπτυξη της τεχνολογίας άρχισαν να χρησιμοποιούνται και σε πιο συχνές νόσους. Αυτό βλέπουμε να συμβαίνει και με τις γενετικές θεραπείες.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Τι καταγράφεται σε σχετική μελέτη, τα αποτελέσματα της οποίας δημοσιεύτηκαν στο “JAMA Cardiology”.

Η τακτική χρήση κάνναβης μπορεί να οδηγήσει σε ενδοθηλιακή δυσλειτουργία ήδη στην πρώιμη ενήλικη ζωή, η οποία αποτελεί ένδειξη πιθανής έναρξης αθηροσκλήρωσης.

Αυτό αποδεικνύεται από τα αποτελέσματα μελέτης που δημοσιεύτηκαν στο “JAMA Cardiology”.

Αυτά είναι ένα πρώτο ιστολογικό χαρακτηριστικό για το σχηματισμό των πλακών, οι οποίες αργότερα εμποδίζουν τη ροή του αίματος στις αρτηρίες και η ρήξη τους μπορεί να προκαλέσει θρόμβωση, η οποία μπορεί να είναι θανατηφόρα στα στεφανιαία αγγεία.

Μια πρώτη δοκιμή λειτουργίας του ενδοθηλίου είναι η διαστολή που προκαλείται από τη ροή (flow-mediated dilation, FMD). Σε αυτή τη δοκιμή, προκαλείται ισχαιμία στον βραχίονα για 5 λεπτά με τη χρήση περιχειρίδας μέτρησης της αρτηριακής πίεσης. Τα ενδοθήλια αντιδρούν με την απελευθέρωση μονοξειδίου του αζώτου (NO), το οποίο προκαλεί διαστολή των αγγείων.

Αυτό μπορεί να μετρηθεί μετά το τέλος της αιμοστασίας με υπερήχους στην βραχιόνια αρτηρία. Μια μειωμένη FMD αποδεικνύει την ύπαρξη ενδοθηλιακής δυσλειτουργίας, η οποία ονομάζεται επίσης λειτουργική αθηροσκλήρωση.

Μια ομάδα με επικεφαλής τον Matthew Springer από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Λος Άντζελες πραγματοποίησε τεστ σε 55 υγιή άτομα μέσης ηλικίας 31,3 ετών, τα οποία δήλωσαν ότι δεν είχαν καπνίσει ποτέ.

Ωστόσο, μια ομάδα είχε καπνίσει κάνναβη τουλάχιστον 3 φορές την εβδομάδα για 10 χρόνια κατά μέσο όρο. Η δεύτερη ομάδα είχε καταναλώσει το ναρκωτικό από το στόμα για 5 χρόνια με τη μορφή μπισκότων ή ζελεδάκια. Μια τρίτη ομάδα δεν είχε καμία εμπειρία με το THC.

Σε αυτή την ομάδα ελέγχου, τπο τεστ FMT έδειξε διαστολή της βραχιόνιας αρτηρίας κατά 10,4%, γεγονός που υποδηλώνει υγιή λειτουργία του ενδοθηλίου. Στους τακτικούς καπνιστές κάνναβης, η διαστολή ήταν μόνο 6,0%, κάτι που ο Springer ερμηνεύει ως ένδειξη ενδοθηλιακής δυσλειτουργίας.

Η μέχρι τώρα εξήγηση ήταν ότι τα πολυάριθμα προϊόντα καύσης που εισπνέονται μαζί με το THC κατά το κάπνισμα βλάπτουν τα αιμοφόρα αγγεία με παρόμοιο τρόπο όπως ο καπνός του τσιγάρου, ο οποίος εκτός από τη νικοτίνη περιέχει επίσης πολυάριθμα προϊόντα καύσης.

Ωστόσο, οι δοκιμές δείχνουν επίσης ότι η ομάδα που είχε καταναλώσει κάνναβη αποκλειστικά από το στόμα παρουσίαζε επίσης διαταραχή της FMD. Η αύξηση της αιμάτωσης ήταν ακόμη μικρότερη, 4,6 %, από ό,τι στους καπνιστές κάνναβης.

Οι ερευνητές πραγματοποίησαν ένα ακόμη τεστ. Σε αυτό, ενδοθηλιακά κύτταρα από ανθρώπινο ομφάλιο λώρο αναμίχθηκαν εργαστηριακά με τον ορό των συμμετεχόντων στη μελέτη. Μετρήθηκε η παραγωγή ΝΟ πριν και μετά τη διέγερση των κυττάρων με τον ενδοθηλιακό αυξητικό παράγοντα VEGF.

Κανονικά, παρατηρείται αύξηση της συγκέντρωσης ΝΟ. Αυτό συνέβη και στους μη χρήστες κάνναβης, με αύξηση 1,5 nmol/l. Στους καπνιστές κάνναβης, η αύξηση ήταν μικρότερη, 1,1 nmol/l, ενώ οι χρήστες κάνναβης με κατανάλωση μέσω τροφής έφτασαν σε φυσιολογικά επίπεδα, με αύξηση 1,5 nmol/l.

Ο Springer υποθέτει ότι το κάπνισμα κάνναβης βλάπτει τα αιμοφόρα αγγεία μέσω ενός διαφορετικού μηχανισμού από την από του στόματος πρόσληψη.

Η κλινική σημασία της μελέτης δεν είναι σαφής. Μόνο επιδημιολογικές μελέτες θα μπορούσαν να δείξουν εάν οι χρήστες κάνναβης αναπτύσσουν συχνότερα αθηροσκλήρωση. Λόγω της προηγούμενης απαγόρευσης, αυτές θα είναι διαθέσιμες μόνο σε μερικά χρόνια

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Στο πού βρισκόμαστε αναφορικά με τις εξελίξεις στην ψηφιακή υγεία αναφέρθηκε ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου, στο 2ο ΣΦΕΕ Summit που διοργανώνει ο Σύνδεσμος Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος (ΣΦΕΕ), σήμερα Τρίτη 24 Ιουνίου 2025, στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, με τίτλο: «Delivering  Value  in  an  Evolving  Landscape».

Ξεκινώντας, σημείωσε ότι η πανδημία ήρθε να επιταχύνει τις διαδικασίες, αλλά λίγο άναρχα. Τώρα, η προσπάθεια που γίνεται είναι κάτω από σωστές βάσεις. Αναφερόμενος στο έργο του Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας είπε ότι αποτελεί μια μεγάλη επίτευξη του υπουργείου. «Όλα βέβαια γίνονται με τη βοήθεια της Εθνικής Αρχής του Υπουργείου Υγείας, η οποία δίνει το στίγμα για το τι ακριβώς πρέπει να γίνει», σημείωσε. Παραδέχθηκε, δε, ότι έχουμε μείνει λίγο πίσω στο θέμα των δεδομένων και χρειαζόμαστε στοιχεία, ενώ ανακοίνωσε πως θα μπει γρήγορα σε λειτουργία το health data space.

Στο πλάνο του υπουργείου είναι επίσης να θεσπίσει και να ορίσει τον φορέα ή τους φορείς πρόσβασης στα δεδομένα, τους κατόχους των δεδομένων, τα μέσα για τη διευκόλυνση των χρηστών και τους έμπιστους κατόχους, όπως για παράδειγμα ο ΕΟΠΥΥ.

Ανέφερε, μάλιστα, ότι το υπουργείο συμμετέχει στην επιτροπή EHDS για τις εκτελεστικές και εφαρμοστικές πράξεις, στην ανάπτυξη ευρωπαϊκών κατευθυντήριων οδηγιών, στην κοινότητα πρακτικής του EHDS και στο eHealth Network για την παροχή υγειονομικής περίθαλψης και ανάπτυξη ΗΦΥ.

Η Mervi Siltanen, Εκτελεστική Διευθύντρια, Findata, αναφέρθηκε στην αποδοτική χρήση των δεδομένων Υγείας στην Φινλανδία, ενώ εξήγησε ότι βασίστηκε στο ότι υπήρχαν επί σειρά δεκαετιών στοιχεία. «Έχουμε μια εδραιωμένη νοοτροπία, οπότε αφού υπήρχε ο κορμός οδηγηθήκαμε στα πρόσφατα επιτεύγματα», τόνισε.

Αναφορικά με την Findata, εξήγησε ότι μπορεί να συνεργάζεται με όλους τους φορείς Υγείας της χώρας. «Είναι ένα οικοσύστημα που ο καθένας έχει τις προτιμήσεις του και βρίσκουμε τρόπους συνεργασίας», σημείωσε.

Ο Κωνσταντίνος Παπαγιάννης, Γενικός Γραμματέας του ΣΦΕΕ, Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος, Novartis Ελλάδας, Κύπρου και Μάλτας, έδωσε συγχαρητήρια στον υπουργό κ. Παπαστεργίου, λέγοντας: «μπράβο, έχουν γίνει σημαντικά βήματα και υπάρχει ψηφιακή ετοιμότητα», ωστόσο χρειάζεται ομογενοποίηση των συστημάτων και αξιολόγηση της ποιότητας των δεδομένων. Το μεγάλο ζήτημα, όπως είπε, είναι πώς μπορούμε να οδηγηθούμε από την ψηφιακή ετοιμότητα στην ψηφιακή ωριμότητα, για να τα πάμε ένα βήμα πιο πέρα για το σύστημα υγείας και τον πολίτη. Επίσης, πώς θα εξελιχθεί αυτή η ψηφιακή ωριμότητα. «Δεν είναι ανάγκη να το κάνουμε μόνοι μας υπάρχουν χώρες όπως η Φινλανδία να μας δώσουν τα φώτα τους», σημείωσε.

Ο κ. Παπαγιάννης αναφέρθηκε στο πώς θα καταφέρουμε να χρηματοδοτήσουμε τα καινοτόμα φάρμακα ειδικά όταν ξέρουμε ότι ασθένειες, όπως τα χρόνια νοσήματα, απορροφούν το μεγαλύτερο μέρος του budget στην Υγεία. Στα θετικά, όμως, καταγράφεται, όπως είπε, ότι δεν είμαστε πολύ πίσω, έχουμε κάνει βήματα με το πρόγραμμα «Απόστολος Δοξιάδης» και υπάρχουν αρκετά δεδομένα που μπορούμε να εκμεταλλευτούμε.

Ο Ιωάννης Πανδής, Επικεφαλής της Pfizer στη Θεσσαλονίκη και του Κέντρου Ψηφιακής Καινοτομίας, αναφερόμενος σε project που είχε γίνει στο παρελθόν σε συνεργασία γιατρών και ασθενών, είπε ότι διαπιστώθηκε πως με τη συνεργασία μπορεί να γίνει σωστή ένωση των δεδομένων. «Ενώσαμε όσα δεδομένα υπήρχαν από όλους του φορείς, ώστε να δούμε ποιες κατηγορίες φαρμάκων προσέφεραν στο σύστημα και αυτό είναι αποδοτικό».

Όπως είπε, «η Φινλανδία και άλλες χώρες μας έχουν δώσει παραδείγματα πώς μπορεί να δουλέψει σωστά η συλλογή των δεδομένων». Αναφέρθηκε επίσης στην επένδυση της Pfizer στη Θεσσαλονίκη λέγοντας ότι είναι ισχυρή και στοχεύει στο να χτιστεί ένα οικοσύστημα στη χώρα μας.

Το πόσο σημαντικό είναι να μπορείς να εμπιστευτείς τα δεδομένα υπογράμμισε ο Δημήτρης Σκαλτσάς, CEO/Co-Founder, IntelligenciaAI. Όπως είπε, είναι δύσκολη η συλλογή και αξιολόγηση των δεδομένων και σε αυτό βοηθά η τεχνολογία και οι ειδικοί του χώρου, διότι με τους ρυθμούς αλλαγής στην Υγεία μένεις πίσω αν δεν έχεις συνεχώς νέα δεδομένα.

Σύμφωνα με τον ίδιο, έχουν γίνει σημαντικές κινήσεις στις νέες τεχνολογίες στην Ελλάδα και είναι αισιόδοξος για το μέλλον, παρότι αναγνωρίζει ότι υπάρχουν δυσκολίες.

Ο Πρόεδρος της Ελληνικής Ομοσπονδίας Καρκίνου – ΕΛΛΟΚ, Γιώργος Καπετανάκης, εκπροσωπώντας την πλευρά των ασθενών τόνισε την αναγκαιότητα να παραχθούν πολιτικές ανθρωποκεντρικές και ασθενοκεντρικές. Οι προκλήσεις για τη δευτερογενή χρήση των δεδομένων, όπως είπε, είναι μεγάλες, όχι μόνο για την προστασία των δεδομένων και τη διαφάνεια αλλά και για το γεγονός ότι το σύστημα αυτό δεν πρέπει να χτιστεί με την απουσία των ασθενών. «Κινδυνεύουμε να έχουμε εξελιγμένες υποδομές χωρίς να ξεκαθαρίζουμε πώς θα επιλέγονται τα δεδομένα», τόνισε, συμπληρώνοντας ότι η συλλογή πρέπει να γίνεται με επίκεντρο τον άνθρωπο και όχι την τεχνολογία.

Σε ερώτηση για το πού βρισκόμαστε με το Εθνικό Μητρώο Νεοπλασιών, ο κ. Καπετανάκης απάντησε ότι είναι σε πιλοτική φάση εφαρμογής και ότι πρόκειται για ένα εμβληματικό έργο που θα αποτελέσει κρίσιμο εργαλείο. «Είναι σε εξέλιξη η εφαρμογή για τα data και η ψηφιοποίηση 12 ογκολογικών νοσοκομείων», σημείωσε.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Με στόχο την εκτίμηση του κινδύνου εμφάνισης ασθενειών, το Εθνικό Σύστημα Υγείας του Ηνωμένου Βασιλείου (NHS) θα υποβάλει όλα τα νεογνά σε τεστ DNA, με νέα τεχνολογία για τα επόμενα 10 χρόνια. Οι επιστημονικές εξελίξεις στο νεογνικό έλεγχο επιτρέπουν τη χαρτογράφηση του DNA κάθε νεογέννητου μωρού, προκειμένου να εκτιμηθεί ο κίνδυνος εμφάνισης εκατοντάδων ασθενειών -από 3 έως 22 που διερευνώνται ήδη με τις παραδοσιακές μεθόδους (ΣΣ: Στην Ελλάδα διερευνώνται 4 ασθένειες).

Δημόσια επένδυση 650 εκατ. λιρών

Το σχέδιο αυτό, που αναφέρθηκε για πρώτη φορά από την εφημερίδα Daily Telegraph, αποτελεί μέρος μιας κυβερνητικής πρωτοβουλίας για την πρόβλεψη και την πρόληψη ασθενειών. To αρμόδιο υπουργείο Υγείας θα επενδύσει 650 εκατομμύρια λίρες σε καινοτόμο έρευνα DNA για τον σκοπό αυτόν έως το 2030.

Ο υπουργός Υγείας Wes Streeting δήλωσε ότι η σύγχρονη γενετική τεχνολογία θα επιτρέψει στις υγειονομικές υπηρεσίες να «ξεπεράσουν τις ασθένειες, ώστε να είμαστε μπροστά τους αντί να αντιδρούμε σε αυτές».

Αυτό έρχεται μετά από μια πιλοτική έρευνα που θα αναλύσει τον γενετικό κώδικα έως και 100.000 μωρών, η οποία ανακοινώθηκε τον Οκτώβριο.

Επανάσταση στην πρόληψη

Το 10ετές σχέδιο της κυβέρνησης για το NHS, το οποίο αναμένεται να αεξειδικευτεί τις επόμενες εβδομάδες, στοχεύει στην ελάφρυνση της πίεσης στις υγειονομικές υπηρεσίες.

Το Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Φροντίδας δήλωσε ότι η σύγχρονη μελέτη των γονιδίων και η τεχνητή νοημοσύνη θα χρησιμοποιηθούν για να δημιουργήσουν μια «επανάσταση στην πρόληψη» και να παρέχουν ταχύτερες διαγνώσεις και ένα «σήμα έγκαιρης προειδοποίησης για ασθένειες».

Υπάρχουν αποτελεσματικές θεραπείες

Επί του παρόντος, στα νεογέννητα μωρά προσφέρεται μια εξέταση αίματος από τη φτέρνα που ελέγχει εννέα σοβαρές παθήσεις, συμπεριλαμβανομένης της κυστικής ίνωσης.

Ο υπουργός Υγείας δήλωσε σε ανακοίνωσή του: «Με τη δύναμη της νέας τεχνολογίας, οι ασθενείς θα μπορούν να λαμβάνουν εξατομικευμένη υγειονομική περίθαλψη για την πρόληψη ασθενειών πριν από την εμφάνιση των συμπτωμάτων, μειώνοντας την πίεση στις υπηρεσίες του NHS και βοηθώντας τους ανθρώπους να ζήσουν περισσότερο και πιο υγιεινά».

• Ο Streeting πρόσθεσε: «Η επανάσταση στην ιατρική επιστήμη σημαίνει ότι μπορούμε να μεταμορφώσουμε το NHS κατά την επόμενη δεκαετία, από μια υπηρεσία που διαγιγνώσκει και θεραπεύει ασθένειες σε μια υπηρεσία που τις προβλέπει και τις προλαμβάνει».

Η αλληλούχιση του DNA

Η αλληλούχιση του DNA (ΣΣ: Η πλέον σύγχρονη μέθοδος είναι η αλληλούχιση ολόκληρου του ανθρώπινου γονιδιώματος –WGS – από μία σταγόνα αίματος ) παρέχει πολλές πληροφορίες για ένα άτομο, οι οποίες μπορούν στη συνέχεια να χρησιμοποιηθούν για την πρόβλεψη της πιθανότητας να εμφανίσει συγκεκριμένες γενετικές ασθένειες, σύμφωνα με τον καθηγητή Robin Lovell-Badge, γενετιστή στο Ινστιτούτο Francis Crick.

Αυτές περιλαμβάνουν παθήσεις όπως μυϊκή δυστροφία, ηπατικές παθήσεις και ορισμένα νεφρικά προβλήματα, όπως δήλωσε στο πρόγραμμα Today του BBC Radio 4.

• Η χρηματοδότηση της νέας πρωτοβουλίας θα υποστηρίξει επίσης τις προσπάθειες της Genomics England να δημιουργήσει μία από τις μεγαλύτερες ερευνητικές βάσεις δεδομένων στον κόσμο, με στόχο να περιέχει πάνω από 500.000 γονιδιώματα έως το 2030.

Βασίζεται στο έργο που πραγματοποίησε το NHS τους τελευταίους μήνες, στο πλαίσιο του οποίου ξεκίνησε μια μελέτη για την παρακολούθηση του συνολικού γενετικού κώδικα έως και 100.000 νεογέννητων μωρών στην Αγγλία, με σκοπό τον έλεγχο για γενετικές παθήσεις.

Πηγη: https://healthmag.gr/

6ΔΠΞ465ΦΥΟ-Ε4Ο-1-1 (1) ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ

..

Ο πυογόνος στρεπτόκοκκος της ομάδας Α είναι ένα κοινό βακτήριο, που προκαλεί λοιμώξεις του ρινοφάρυγγα ή του δέρματος, συνήθως ήπιες, ενώ σε ποσοστό 10%-15% βρίσκεται στο ρινοφάρυγγα των παιδιών χωρίς αυτά να νοσούν.

Σε μερικές σπάνιες περιπτώσεις μπορεί να προκαλέσει διεισδυτική νόσο, να προσβάλει πολλά ζωτικά όργανα και ακόμα σπανιότερα να προκαλέσει σύνδρομο τοξικού σοκ και θάνατο, αναφέρει ο Πανελλήνιος Ιατρικός Σύλλογος, δίνοντας παράλληλα τις εξής συμβουλές για τη διάγνωση των στρεπτοκοκκικών λοιμώξεων:

1. Γρήγορο Στρεπτοτεστ (Rapid Strep Test):
o Αποτελέσματα μέσα σε 5–10 λεπτά.
o Δείγμα με μπατονέτα από τον λαιμό, από έμπειρο γιατρό .
o Εντοπίζει αντιγόνα του στρεπτόκοκκου αποτελεί μέθοδο ανοσοχρωματογραφίας που το αποτέλεσμα της ελέγχεται από control, προκειμένου να αγγίξει το μέγιστο της ακρίβειας, γι’ αυτό υπάρχει η σύσταση εκτέλεσης του σε βιοπαθολογικό εργαστήριο, απ’ όπου ο ασθενής λαμβάνει το αποτέλεσμα εγγράφως με την υπογραφή και την σφραγίδα του βιοπαθολόγου για κάθε νόμιμη χρήση.

o Επί αρνητικού strep test και όταν υπάρχουν κλινικά συμπτώματα (πυρετός, πονόλαιμος, διόγκωση τραχηλικών λεμφαδένων), από νέο δείγμα γίνεται στο εργαστήριο καλλιέργεια και αντιβιόγραμμα (αποτέλεσμα σε 24–48 ώρες).

Σε μερικά παιδιατρικά ιατρεία μπορεί να πραγματοποιηθεί rapid strep test για προσωπική διαφοροδιαγνωστική χρήση του παιδιάτρου, ιδιαίτερα όταν δεν υπάρχει πρόσβαση σε εργαστήριο ή κατά τις αργίες, με κάθε όμως επιφύλαξη, ώστε να αποφεύγονται περιπτώσεις υπερ ή υπο-διάγνωσης.

Πηγη: https://healthstories.gr/

Μία καινοτόμα αιματολογική εξέταση για την έγκαιρη διάγνωση της νόσου Alzheimer, η οποία πήρε έγκριση από τον Αμερικανικό Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) στον περασμένο Μάιο, εφαρμόζεται στο Εργαστήριο Νευροεκφυλιστικών Νοσημάτων του Κέντρου Διεπιστημονικής Έρευνας και Καινοτομίας (ΚΕΔΕΚ) του ΑΠΘ. Πρόκειται για την εξέταση Lumipulse η οποία μετρά δύο πρωτεΐνες στο πλάσμα του αίματος (pTau217 και β-αμυλοειδές 1-42) και υπολογίζει την αναλογία τους, η οποία σχετίζεται με την παρουσία ή την απουσία πλακών αμυλοειδούς στον εγκέφαλο. Έτσι μειώνεται η ανάγκη για εξέταση PET. Αντίστοιχες εγκεκριμένες εξετάσεις γίνονται με δείγμα εγκεφαλονωτιαίου υγρού, που απαιτεί επώδυνη οσφυονωτιαία παρακέντηση. Αντίθετα, η νέα εξέταση απαιτεί μόνο απλή αιμοληψία, καθιστώντας τη πιο εύκολη και προσβάσιμη. Έτσι η έγκαιρη διάγνωση είναι πλέον πιο προσιτή από ποτέ, καθώς καταργεί την ανάγκη για επεμβατικές διαδικασίες, όπως η λήψη εγκεφαλονωτιαίου υγρού ή η ακριβής απεικόνιση με PET scan.

Όπως ανακοινώθηκε από τον FDA, η εξέταση προορίζεται για την πρώιμη ανίχνευση των αμυλοειδών πλακών που σχετίζονται με τη νόσο Αλτσχάιμερ σε ενήλικες ασθενείς ηλικίας 55 ετών και άνω, οι οποίοι εμφανίζουν συμπτώματα της νόσου. Ωστόσο ο FDA σημειώνει ότι η εξέταση αυτή δεν προορίζεται για χρήση ως εργαλείο προληπτικού ελέγχου (screening) ή ως αυτόνομο διαγνωστικό τεστ, αλλά θα πρέπει να συνοδεύεται από άλλες κλινικές αξιολογήσεις ή επιπλέον εξετάσεις για να καθοριστούν οι κατάλληλες θεραπευτικές επιλογές.

Η πολυκεντρική μελέτη, στην οποία βασίστηκε η εξέταση, πραγματοποιήθηκε σε 499 δείγματα αίματος από ενήλικες με νοητική εξασθένηση. Τα αποτελέσματα της εξέτασης συγκρίθηκαν με εκείνα της PET ή της εξέτασης του εγκεφαλονωτιαίου υγρού και έδειξαν ότι το 91,7% των θετικών στην εξέταση ασθενών είχαν πλάκες αμυλοειδούς και στις εξετάσεις PET ή εγκεφαλονωτιαίου υγρού, ενώ το 97,3% των αρνητικών δεν είχαν πλάκες. Λιγότερο από το 20% των εξετασθέντων είχαν ακαθόριστο αποτέλεσμα.

Η συμβολή του Εργαστηρίου Νευροεκφυλιστικών Νοσημάτων

Η Ελλάδα εντάσσεται στην παγκόσμια επιστημονική πρωτοπορία, χάρη στο Εργαστήριο Νευροεκφυλιστικών Νοσημάτων του ΑΠΘ, το οποίο στεγάζεται στο ΚΕΔΕΚ, στη Θέρμη. Το Εργαστήριο διαθέτει ήδη τον τελευταίας τεχνολογίας αναλυτή Lumipulse G600II, μέσω του οποίου πραγματοποιείται η αιματολογική εξέταση.

Η επιστημονική ομάδα του ΑΠΘ, με επικεφαλής την καθηγήτρια Βιοχημείας Αναστασία Πανταζάκη, και σε συνεργασία με τους ερευνητές και μεταδιδάκτορες Γεώργιο Κατσίπη και Ελένη Τζεκάκη, πραγματοποιεί τις αναλύσεις των βιοδεικτών. Παράλληλα, η ομότιμη καθηγήτρια Μάγδα Τσολάκη του Τμήματος Ιατρικής, της Ελληνικής Εταιρείας Νόσου Alzheimer, αναλαμβάνει την πλήρη κλινική αξιολόγηση των συμμετεχόντων. Η διαδικασία πραγματοποιείται στο πλαίσιο του ερευνητικού έργου, με τίτλο «Διαχείριση του έργου προσδιορισμού βιοδεικτών σε βιολογικά υγρά ασθενών με νόσο Alzheimer και άλλες νευροεκφυλιστικές νόσους».

Ένα σημαντικό βήμα για την Ελλάδα και τη δημόσια υγεία

Η διάγνωση της νόσου Alzheimer, που αναμένεται να επηρεάσει έως και 140 εκατομμύρια άτομα παγκοσμίως μέχρι το 2050, γίνεται πλέον πιο εύκολα εφικτή στο ευρύ κοινό. Στην Ελλάδα, όπου ήδη υπολογίζεται ότι περίπου 160.000 άνθρωποι ζουν με τη νόσο, η πρωτοβουλία του ΑΠΘ αποτελεί σημαντικό βήμα προς την έγκαιρη διάγνωση και παρέμβαση για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών, ανοίγοντας νέους δρόμους στην πρόληψη και διαχείριση της νόσου Alzheimer.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Απογοητευτικά συνεχίζουν να είναι τα στοιχεία για την υπερκατανάλωση αντιβιοτικών και την αύξηση της μικροβιακής αντοχής στη χώρα μας.

Η θλιβερή πρωτιά της Ελλάδας στην κατάχρηση αντιβιοτικών, στη μικροβιακή αντοχή και στους θανάτους από ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις, αναδείχθηκε στο πλαίσιο δημοσκόπησης, που διενήργησε η Kapa Research, τον Απρίλιο του 2025, για λογαριασμό του ΙΣΑ, για έκτη συνεχόμενη χρονιά, στο πλαίσιο της Πανελλήνιας Εκστρατείας για την Ορθολογική Χρήση των Αντιβιοτικών στην Κοινότητα.

Η Ελλάδα από το 2011 βρίσκεται μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών, στην κορυφή της λίστας κατανάλωσης των αντιβιοτικών, με το επικίνδυνο ποσοστό του 75% στους ενήλικες, αλλά και στα παιδιά και τους εφήβους κάτω των 18 ετών, έναντι του 48% το 2015. Η εξέλιξη αυτή μεγαλώνει τη στατιστική απόσταση της χώρας μας μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών και επιτείνει την ανάγκη για νέα στόχευση της Πολιτείας και των υγειονομικών φορέων σχετικά με τη μείωση της αλόγιστης χρήσης των αντιβιοτικών.

Η υπερκατανάλωση αντιβιοτικών αποτελεί ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα δημόσιας υγείας. Η κατάχρησή τους «αχρηστεύει» τη δράση τους, ανοίγοντας το δρόμο στα πολυανθεκτικά μικρόβια τα οποία ευθύνονται για τον θάνατο 2.000 ατόμων ετησίως στην Ελλάδα.

Τα παραπάνω τονίστηκαν κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου, που διοργάνωσε ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών, σε συνεργασία με την Ομάδα Εργασίας για τη Μικροβιακή Αντοχή της Ελληνικής Εταιρείας Χημειοθεραπείας και το Ελληνικό Διαδημοτικό Δίκτυο Υγιών Πόλεων.

Όπως υπογράμμισε ο πρόεδρος του ΙΣΑ και του ΕΔΔΥΠΠΥ, Γιώργος Πατούλης, οι δημοσκοπήσεις διεξάγονται από το 2013. Βασίζονται σε παρόμοιο ερωτηματολόγιο και αποτελούν ένα εργαλείο που καθοδηγεί τους στόχους που θέτει ο ΙΣΑ για την αντιμετώπιση του επικίνδυνου φαινομένου της υπερκατανάλωσης των αντιβιοτικών στη χώρα μας και της αύξησης της Μικροβιακής Αντοχής.

«Δυστυχώς, στη χώρα μας η κατανάλωση αντιβιοτικών παραμένει σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα, συχνά χωρίς ιατρική συνταγή και χωρίς τις απαραίτητες διαγνωστικές ενδείξεις», επεσήμανε ο πρόεδρος του ΙΣΑ και πρόσθεσε:

«Το θετικό είναι ότι το μέτρο της υποχρεωτικής συνταγογράφησης, που εισηγήθηκε ο ΙΣΑ και υιοθετήθηκε με επιτυχία από την Πολιτεία, έχει μειώσει στο 3% έναντι του 16% την αυθαίρετη, χωρίς συνταγή, προμήθεια αντιβιοτικών από τα φαρμακεία. Ωστόσο, όπως καταγράφουν τα στοιχεία της τελευταίας έρευνας, το 75% των ενηλίκων, σταθερά τα τελευταία χρόνια, δηλώνει ότι έλαβε έστω και μία φορά αντιβιοτικό το χρόνο που προηγήθηκε. Το ποσοστό αυτό είναι αυξημένο σε σχέση με το 2013, όπου το 50% δήλωνε αντίστοιχα ότι έλαβε αντιβιοτικό το χρόνο που προηγήθηκε».

Η κατανάλωση αντιβιοτικών παραμένει σε υψηλά επίπεδα

Από την πλευρά της, η ομ. καθηγήτρια Παθολογίας-Λοιμώξεων ΕΚΠΑ, επ. πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Χημειοθεραπείας (ΕΕΧ), Ελένη Γιαμαρέλλου, τόνισε ότι η κατανάλωση παραμένει σε υψηλά επίπεδα και ανέφερε ότι:

* Διαχρονικά, ένας στους τέσσερις προμηθεύεται αντιβιοτικά, χωρίς να επισκεφθεί πρώτα το γιατρό.

* Το ποσοστό που οι πολίτες διατηρούν αντιβιοτικά στο σπίτι, για ώρα ανάγκης, μειώθηκε στο 22% από 36% την τελευταία δεκαετία.

* Αυξήθηκε, όμως, στο 11% το ποσοστό λήψης αντιβιοτικών, που οι πολίτες διατηρούν στο σπίτι από προηγούμενη χρήση, έναντι του 9%, το 2013.

* Μικρή υποχώρηση σημείωσε η εκ των υστέρων συνταγογράφηση, από το 7% το 2021, στο 5%.

* Το 66% των ερωτηθέντων (2025), οι οποίοι μπορούσαν να θυμηθούν ποιο αντιβιοτικό πήραν, δήλωσαν ότι πήραν αμοξυκιλλίνη ή αμοξυκιλλίνη-κλαβουλανικό, αντιβιοτικά που σταθερά την τελευταία 10ετία είναι τα συχνότερα χρησιμοποιούμενα.

Οι αιτίες που οδηγούν στην κατανάλωση αντιβιοτικών

Στην πρόσφατη δημοσκόπηση παρατηρείται διαφοροποίηση ως προς τους λόγους που οδηγούν στη λήψη αντιβιοτικού. Συγκεκριμένα:

* Τα οδοντιατρικά προβλήματα, με ποσοστό 58-61% αναδεικνύονται ως συχνότερο αίτιο χορήγησης αντιβιοτικού.

* Ακολουθούν τα συμπτώματα από το ανώτερο (57%) και κατώτερο αναπνευστικό (ιγμορίτιδα) (46%).

* Για το συνάχι και το διαρροϊκό σύνδρομο μόνο 10% αναφέρουν λήψη αντιβιοτικού.

* Η νόσος COVID-19, τη χρονιά που προηγήθηκε παρουσίασε ήπια εικόνα και οδήγησε σε λήψη αντιβιοτικού μόνο στο 1,5%.

Οι συμμετέχοντες απάντησαν σε ποσοστό 69% ότι είναι ενημερωμένοι για την υπερκατανάλωση και την άσκοπη χρήση των αντιβιοτικών, την ανάγκη συνταγογράφησης (71%) και τις επιπτώσεις της Μικροβιακής Αντοχής (51%).

Η κ. Γιαμαρέλλου εστιάζοντας σε λύσεις και εφικτούς στόχους, ώστε να σταματήσει να συντηρείται η αρνητική πρωτιά της χώρας μας και να μειωθεί η μικροβιακή αντοχή, τόνισε ότι πρέπει να δοθεί έμφαση στην υποχρεωτική και επαναλαμβανόμενη εκπαίδευση των ιατρών για τη σωστή χρήση των αντιβιοτικών, ξεκινώντας από τα φοιτητικά χρόνια. Η κ. Γιαμαρέλλου υπογράμμισε ότι οι ιατροί πρέπει να ακολουθούν τις βασικές αρχές για τη συνταγογράφηση και ειδικότερα:

* Οι ιατροί που συνταγογραφούν (εκ των προτέρων και εκ των υστέρων), να εφαρμόζουν συνεχή, υποχρεωτική και ανακυκλούμενη ανά 3ετία εκπαίδευση στο αντικείμενο των λοιμώξεων και της αντιμικροβιακής θεραπείας.

* Η εκπαίδευση στην αντιμικροβιακή θεραπεία (συνταγογραφία) πρέπει να ξεκινάει από τα 2 τελευταία έτη φοίτησης τόσο για τους μελλοντικούς ιατρούς όσο και τους φαρμακοποιούς.

* Να αποφεύγεται η φύλαξη και η λήψη leftovers αντιβιοτικών στο σπίτι. Σε αυτό πρέπει να συμμετέχουν και οι συνταγογραφούντες ιατροί, εκπαιδεύοντας ανάλογα τους ασθενείς τους.

* Να εφαρμόζεται υποχρεωτικά το Strep test -μόνο από τον κλινικό ιατρό- στους ασθενείς με φαρυγγοαμυγδαλίτιδα, για τη σωστή διάγνωση της στρεπτοκοκκικής λοίμωξης.

Επιπλέον: Να αυξηθεί η εμβολιαστική κάλυψη των ενηλίκων για Πνευμονιόκοκκο, RSV (Αναπνευστικό Συγκιτιακό Ιό) και Γρίπη, που οδηγούν λανθασμένα σε υπερκατανάλωση αντιβιοτικών.

Η κ. Γιαμαρέλλου κατέληξε ότι τα υπερμικρόβια, με τις ανθεκτικές γενεές που παρατάσσουν στα αντιβιοτικά, λόγω της Μικροβιακής Αντοχής, αποτελούν εχθρό που εξαπλώνεται με ταχύτητα και η ιατρική κοινότητα πρέπει να διασώσει τα όπλα της.

Η επιδημιολογική πρόβλεψη στην πρόσφατη παγκόσμια ανάλυση, ότι, μεταξύ του 2025 και του 2050, περισσότερα από 200 εκατ. άνθρωποι θα πεθάνουν από λοιμώξεις που προκαλούνται από τα πολυανθεκτικά στα αντιβιοτικά μικρόβια, υποδεικνύει ότι η αντίστροφη μέτρηση έχει αρχίσει και απαιτούνται αυστηρά προγράμματα, τόνισε η κ. Γιαμαρέλλου.

Πρόσθεσε ότι η συστηματική και εμπεριστατωμένη ανάδειξη του προβλήματος και η επαναλαμβανόμενη ενημέρωση για την ορθή χρήση των αντιβιοτικών μπορούν να επιδράσουν καθοριστικά στην εκπαίδευση του πολίτη και να πείσουν το κοινό, ώστε σταδιακά να αλλάξει νοοτροπία. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η περίπτωση της Δανίας, όπου με εντατικές καμπάνιες στον Τύπο, μειώθηκε η κατανάλωση της αμπικιλλίνης κατά 77%.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ