Κατηγορία: Γενικά

Τα δεδομένα δεν είναι αθώα, η σχέση εμπιστοσύνης
με τον ασθενή δεν αυτοματοποιείται
Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να επιταχύνει τη διάγνωση, να ενισχύσει την
πρόληψη και να οργανώσει καλύτερα την περίθαλψη. Δεν μπορεί όμως να πάρει
μόνη της την τελική απόφαση, ούτε να σηκώσει την ευθύνη απέναντι στον ασθενή.
Αυτό ήταν το κεντρικό συμπέρασμα της 2ης στρογγυλής τράπεζας που διοργάνωσε
ο Ιατρικός Σύλλογος Θεσσαλονίκης στο Περίπτερο 15 της φετινής ΔΕΘ, με θέμα
«Τεχνητή Νοημοσύνη στην Ιατρική».
Με πρωτοβουλία του προέδρου του ΙΣΘ Νίκου Μπάτζιου τέθηκαν τέσσερα
κυρίως ερωτήματα. Μπορεί η τεχνητή νοημοσύνη να αντικαταστήσει τον γιατρό;
Ποιος ευθύνεται σε λάθος διάγνωση; Προστατεύονται τα δεδομένα υγείας;
Πώς αλλάζει η σχέση γιατρού-ασθενούς; Η εκδήλωση εντάσσεται στις δράσεις
του ΙΣΘ στο πλαίσιο της 90ης ΔΕΘ με γενικό τίτλο «Από την ιατρική της
αρχαιότητας στην ψηφιακή εποχή του 21ου αιώνα. Ο γιατρός μπροστά στις νέες
τεχνολογίες και την καινοτομία». Όπως επισήμανε ο κ. Μπάτζιος, «η συζήτηση
στη 2η θεματική ενότητα του ΙΣΘ δεν παγιδεύτηκε και δεν περιστράφηκε σε
τεχνοφοβικό πανικό ή σε ενθουσιώδη ρητορική ότι η ΑΙ θα λύσει τα πάντα.
Κράτησε απόσταση και από τα δύο ενώ οι καλεσμένοι μας έβαλαν στο κέντρο
την ευθύνη. Όσο η τελική υπογραφή μένει στον γιατρό, ο ασθενής έχει κάποιον
να λογοδοτήσει. Αν η ευθύνη διαχυθεί στο λογισμικό ή στον δημιουργό του,
ο ασθενής μένει ακάλυπτος».

Πηγη:HealthDaily

Νέα προκλινική έρευνα ανοίγει έναν πολλά υποσχόμενο δρόμο απέναντι στον ιό Epstein-Barr (EBV), έναν από τους πιο διαδεδομένους ιούς παγκοσμίως. Ερευνητές ανέπτυξαν ανθρώπινα μονοκλωνικά αντισώματα που μπορούν να εμποδίσουν τον ιό να εισέλθει σε κύτταρα του ανοσοποιητικού, με πιθανές μελλοντικές εφαρμογές κυρίως σε ασθενείς υψηλού κινδύνου.

Ο ιός Epstein-Barr βρίσκεται στον οργανισμό της συντριπτικής πλειονότητας των ενηλίκων στον κόσμο. Οι περισσότεροι άνθρωποι μολύνονται κάποια στιγμή στη ζωή τους χωρίς να εμφανίσουν σοβαρά συμπτώματα. Ωστόσο, ο EBV δεν αποτελεί απλώς μια παροδική λοίμωξη.

Μετά την αρχική μόλυνση, μπορεί να παραμείνει στον οργανισμό σε λανθάνουσα κατάσταση για όλη τη ζωή. Παράλληλα, η επιστημονική έρευνα έχει συνδέσει τη λοίμωξη από EBV με ορισμένες μορφές καρκίνου, τη σκλήρυνση κατά πλάκας και άλλες σοβαρές επιπλοκές.

Τώρα, ερευνητές από το Fred Hutch Cancer Center και το University of Washington στις ΗΠΑ ανέπτυξαν μια νέα κατηγορία αντισωμάτων που στοχεύει κρίσιμες πρωτεΐνες στην επιφάνεια του ιού, δημιουργώντας προοπτικές για την πρόληψη τόσο της αρχικής λοίμωξης όσο και ενδεχομένως της επανενεργοποίησής του.

Οι δύο πρωτεΐνες-«κλειδιά» του Epstein-Barr

Οι επιστήμονες επικεντρώθηκαν στις πρωτεΐνες gp350 και gp42, οι οποίες βρίσκονται στην επιφάνεια του EBV και διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο στην ικανότητα του ιού να προσκολλάται και να εισέρχεται στα Β λεμφοκύτταρα.

Τα Β κύτταρα αποτελούν βασικό τμήμα του ανοσοποιητικού συστήματος και είναι ένας από τους κύριους στόχους του Epstein-Barr.

Η gp350 βοηθά τον ιό να συνδεθεί με υποδοχείς των κυττάρων, ενώ η gp42 συμμετέχει στη διαδικασία σύντηξης που επιτρέπει στον EBV να περάσει στο εσωτερικό τους.

Η λογική της νέας προσέγγισης είναι σχετικά απλή: εάν ένα αντίσωμα μπλοκάρει αποτελεσματικά αυτές τις πρωτεΐνες, ο ιός μπορεί να χάσει την ικανότητά του να μολύνει τα κύτταρα.

Γιατί ήταν τόσο δύσκολο να βρεθεί αποτελεσματικό αντίσωμα

Η ανάπτυξη αντισωμάτων κατά του Epstein-Barr αποτελεί εδώ και χρόνια ιδιαίτερα δύσκολη επιστημονική πρόκληση.

Ο EBV μπορεί να συνδεθεί με εξαιρετικά μεγάλο αριθμό Β λεμφοκυττάρων, γεγονός που δυσκολεύει τον εντοπισμό των ειδικών ανοσοκυττάρων από τα οποία θα μπορούσαν να απομονωθούν αποτελεσματικά προστατευτικά αντισώματα.

Όπως έχει εξηγήσει ο βιοχημικός Andrew McGuire από το Fred Hutch Cancer Center, το γεγονός ότι ο Epstein-Barr μπορεί να προσδένεται σχεδόν σε κάθε Β κύτταρο καθιστά ιδιαίτερα δύσκολη την αναζήτηση ανθρώπινων αντισωμάτων που να εμποδίζουν αποτελεσματικά τη μόλυνση.

Για να ξεπεράσουν το πρόβλημα, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν γενετικά τροποποιημένα ποντίκια που έχουν σχεδιαστεί ώστε να παράγουν ανθρώπινα αντισώματα.

Δέκα νέα αντισώματα στο εργαστήριο

Τα ζώα εκτέθηκαν στις δύο πρωτεΐνες του ιού, gp350 και gp42, προκαλώντας την ανοσολογική απόκριση που επιδίωκαν οι ερευνητές.

Στη συνέχεια, η επιστημονική ομάδα απομόνωσε συνολικά δέκα νέα μονοκλωνικά αντισώματα: δύο που στόχευαν την gp350 και οκτώ που στόχευαν την gp42.

Η χρήση ποντικών που παράγουν γενετικά ανθρώπινα αντισώματα θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς αυξάνει τις πιθανότητες ένα υποψήφιο αντίσωμα να μπορεί μελλοντικά να αξιοποιηθεί θεραπευτικά χωρίς να προκαλεί έντονη ανοσολογική αντίδραση εναντίον του ίδιου του φαρμάκου.

Όπως σημείωσε η παθοβιολόγος Crystal Chhan, η μελέτη δεν οδήγησε μόνο στον εντοπισμό σημαντικών αντισωμάτων κατά του Epstein-Barr, αλλά παράλληλα επικύρωσε μια νέα μέθοδο ανακάλυψης προστατευτικών αντισωμάτων, η οποία θα μπορούσε να αξιοποιηθεί και απέναντι σε άλλους παθογόνους οργανισμούς.

Το αντίσωμα που απέτρεψε τη λοίμωξη σε ποντίκια

Το πιο ενθαρρυντικό αποτέλεσμα προέκυψε όταν οι ερευνητές δοκίμασαν τα αντισώματα σε ποντίκια με ανθρώπινου τύπου ανοσοποιητικό σύστημα.

Ένα από τα μονοκλωνικά αντισώματα που στόχευαν την gp42 κατάφερε να αποτρέψει τη λοίμωξη από τον Epstein-Barr στο συγκεκριμένο προκλινικό μοντέλο. Ένα δεύτερο αντίσωμα, που στόχευε την gp350, παρείχε μερική προστασία.

Το εύρημα δεν σημαίνει ακόμη ότι έχει αναπτυχθεί θεραπεία για τον άνθρωπο. Αποτελεί, όμως, ένα σημαντικό βήμα προς την κατεύθυνση ενός προληπτικού ή θεραπευτικού σχήματος που θα μπορούσε να εμποδίζει τον EBV πριν εγκατασταθεί στα κύτταρα.

Ο ιός που μπορεί να παραμένει στον οργανισμό για μια ζωή

Όταν ο Epstein-Barr προκαλεί συμπτωματική νόσο, η συχνότερη εκδήλωση είναι η λοιμώδης μονοπυρήνωση, η οποία μπορεί να συνοδεύεται από πυρετό, έντονη κόπωση, πονόλαιμο και διογκωμένους λεμφαδένες.

Μετά την αρχική λοίμωξη, όμως, ο ιός δεν εξαφανίζεται πλήρως. Παραμένει σε λανθάνουσα κατάσταση μέσα στον οργανισμό και υπό ορισμένες συνθήκες μπορεί να επανενεργοποιηθεί.

Ιδιαίτερο κίνδυνο αντιμετωπίζουν άνθρωποι με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα, στους οποίους η επανενεργοποίηση του EBV μπορεί να προκαλέσει σοβαρές επιπλοκές.

Η πιθανή εφαρμογή στις μεταμοσχεύσεις

Μία από τις σημαντικότερες πιθανές εφαρμογές των νέων αντισωμάτων αφορά τους ασθενείς που υποβάλλονται σε μεταμόσχευση συμπαγών οργάνων ή μυελού των οστών.

Οι μεταμοσχευμένοι ασθενείς χρειάζονται ανοσοκατασταλτική θεραπεία ώστε ο οργανισμός τους να μην απορρίψει το μόσχευμα. Η καταστολή του ανοσοποιητικού, όμως, μπορεί να διευκολύνει την επανενεργοποίηση του Epstein-Barr ή μια νέα λοίμωξη.

Μία από τις σοβαρότερες επιπλοκές είναι οι μεταμοσχευτικές λεμφοϋπερπλαστικές διαταραχές, γνωστές ως PTLD.

Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα λεμφοκύτταρα —και ιδιαίτερα τα Β κύτταρα— μπορεί να αρχίσουν να πολλαπλασιάζονται ανεξέλεγκτα, οδηγώντας ακόμη και στην εμφάνιση απειλητικών για τη ζωή λεμφωμάτων.

Στόχος η πρόληψη της EBV ιαιμίας

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι στο μέλλον μια έγχυση κατάλληλων μονοκλωνικών αντισωμάτων θα μπορούσε να προστατεύει ασθενείς υψηλού κινδύνου, εμποδίζοντας την εγκατάσταση ή την επανενεργοποίηση του ιού.

Η λοιμωξιολόγος Rachel Bender Ignacio σημειώνει ότι η πρόληψη της ιαιμίας από EBV θα μπορούσε να μειώσει την εμφάνιση PTLD και παράλληλα να περιορίσει την ανάγκη μείωσης της ανοσοκατασταλτικής θεραπείας στους μεταμοσχευμένους ασθενείς.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πιθανή εφαρμογή στα παιδιά που πρόκειται να υποβληθούν σε μεταμόσχευση, καθώς ορισμένα μπορεί να μην έχουν προηγουμένως εκτεθεί στον ιό και επομένως να είναι περισσότερο ευάλωτα σε πρωτογενή λοίμωξη μετά τη μεταμόσχευση.

Από τα ποντίκια στις κλινικές δοκιμές

Παρά τα ενθαρρυντικά αποτελέσματα, η έρευνα βρίσκεται ακόμη σε προκλινικό στάδιο.

Πριν ένα τέτοιο αντίσωμα χρησιμοποιηθεί σε ασθενείς, πρέπει να ακολουθήσουν περαιτέρω μελέτες, παραγωγή κατάλληλου θεραπευτικού σκευάσματος και δοκιμές ασφάλειας σε ανθρώπους. Εφόσον τα αποτελέσματα είναι θετικά, θα μπορεί στη συνέχεια να αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητά του σε κλινικές δοκιμές με ασθενείς υψηλού κινδύνου.

Την ίδια στιγμή, άλλες ερευνητικές ομάδες αναπτύσσουν υποψήφια εμβόλια κατά του Epstein-Barr, καθώς μέχρι σήμερα δεν υπάρχει εγκεκριμένο εμβόλιο που να προλαμβάνει τη λοίμωξη.

Η νέα μελέτη προσθέτει, επομένως, ακόμη ένα πιθανό όπλο απέναντι σε έναν ιό που βρίσκεται στον οργανισμό σχεδόν ολόκληρου του ενήλικου πληθυσμού και έχει συσχετιστεί με σημαντική νοσηρότητα.

Όπως τονίζει ο Andrew McGuire, έπειτα από χρόνια αναζήτησης αποτελεσματικών τρόπων προστασίας απέναντι στον Epstein-Barr, η ανακάλυψη αποτελεί ένα σημαντικό βήμα τόσο για την επιστημονική κοινότητα όσο και για τους ανθρώπους που αντιμετωπίζουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο επιπλοκών.

Πηγη: https://healthpharma.gr

Θετικά αποτελέσματα σε ασθενείς με ιδιαίτερα δύσκολα αντιμετωπίσιμο πολλαπλό μυέλωμα ανακοίνωσε η Bristol Myers Squibb. Η πειραματική κυτταρική θεραπεία arlocabtagene autoleucel (arlo-cel) πέτυχε τον κύριο στόχο μελέτης Φάσης ΙΙ, καταγράφοντας υψηλό ποσοστό συνολικής ανταπόκρισης σε ασθενείς που είχαν ήδη λάβει πολλές προηγούμενες θεραπείες, ενώ σε ορισμένους δεν ήταν πλέον ανιχνεύσιμα σημεία της νόσου.

Μία νέα CAR-T κυτταρική θεραπεία για ασθενείς με υποτροπιάζον ή ανθεκτικό πολλαπλό μυέλωμα παρουσίασε θετικά αποτελέσματα σε μελέτη Φάσης ΙΙ, σύμφωνα με ανακοίνωση της Bristol Myers Squibb.

Σύμφωνα με το Reuters, η πειραματική θεραπεία ονομάζεται arlocabtagene autoleucel (arlo-cel, BMS-986393) και αναπτύσσεται για ασθενείς που έχουν ήδη εξαντλήσει αρκετές από τις βασικές διαθέσιμες θεραπευτικές επιλογές.

Η καταχωριστική μελέτη QUINTESSENTIAL πέτυχε τον κύριο στόχο της, καθώς η arlo-cel παρουσίασε στατιστικά σημαντικό και, σύμφωνα με την εταιρεία, κλινικά ουσιαστικό ποσοστό συνολικής ανταπόκρισης (ORR) στους πλέον βαριά προθεραπευμένους ασθενείς.

Ασθενείς που είχαν ήδη λάβει τέσσερις βασικές κατηγορίες θεραπείας

Η νέα θεραπεία δοκιμάστηκε σε μία ιδιαίτερα δύσκολη ομάδα ασθενών: άτομα με υποτροπιάζον και ανθεκτικό πολλαπλό μυέλωμα που είχαν ήδη εκτεθεί σε τέσσερις μεγάλες κατηγορίες θεραπείας.

Συγκεκριμένα, οι ασθενείς είχαν προηγουμένως λάβει:

• ανοσοτροποποιητικό παράγοντα (IMiD),
• αναστολέα πρωτεασώματος (PI),
• θεραπεία έναντι του CD38,
• και θεραπεία που στοχεύει το BCMA.

Για τον κύριο στόχο της μελέτης αξιολογήθηκαν ασθενείς που είχαν λάβει τουλάχιστον τέσσερις προηγούμενες γραμμές θεραπείας. Η QUINTESSENTIAL περιέλαβε επίσης ασθενείς που είχαν ήδη αντιμετωπιστεί με άλλες CAR-T θεραπείες.

Πρόκειται για πληθυσμό στον οποίο οι διαθέσιμες θεραπευτικές επιλογές είναι περιορισμένες, καθώς η νόσος έχει υποτροπιάσει ή έχει πάψει να ανταποκρίνεται σε πολλαπλούς διαφορετικούς μηχανισμούς θεραπείας.

Πέτυχε τον κύριο στόχο της μελέτης

Σύμφωνα με την Bristol Myers Squibb, η arlo-cel πέτυχε το πρωτεύον καταληκτικό σημείο του συνολικού ποσοστού ανταπόκρισης.

Το ORR περιλαμβάνει τους ασθενείς που πέτυχαν τουλάχιστον μερική ανταπόκριση στη θεραπεία.

Παράλληλα, η μελέτη πέτυχε και έναν βασικό δευτερεύοντα στόχο: το ποσοστό πλήρους ανταπόκρισης (CRR) στους ασθενείς που είχαν λάβει τουλάχιστον τέσσερις προηγούμενες γραμμές θεραπείας.

Αυτό σημαίνει ότι σε μέρος των συμμετεχόντων η νόσος υποχώρησε σε τέτοιο βαθμό ώστε να πληρούνται τα κριτήρια πλήρους ανταπόκρισης.

Η εταιρεία ανακοίνωσε επίσης ότι επιτεύχθηκαν οι στόχοι του συνολικού και του πλήρους ποσοστού ανταπόκρισης και σε ασθενείς που είχαν λάβει τρεις ή περισσότερες προηγούμενες γραμμές θεραπείας.

Τα ακριβή ποσοστά δεν έχουν ακόμη ανακοινωθεί

Παρά τη θετική ανακοίνωση, η Bristol Myers Squibb δεν δημοσιοποίησε ακόμη τα αναλυτικά αριθμητικά αποτελέσματα της μελέτης.

Δεν είναι επομένως γνωστά προς το παρόν:

• το ακριβές συνολικό ποσοστό ανταπόκρισης,
• το ποσοστό πλήρους ανταπόκρισης,
• η διάρκεια της ανταπόκρισης,
• η επιβίωση χωρίς εξέλιξη της νόσου,
• ούτε η συνολική επιβίωση των ασθενών.

Η εταιρεία ανέφερε ότι τα πλήρη αποτελέσματα θα παρουσιαστούν σε προσεχές επιστημονικό συνέδριο.

Η απουσία των συγκεκριμένων αριθμών σημαίνει ότι δεν είναι ακόμη δυνατό να αξιολογηθεί πλήρως το μέγεθος του κλινικού οφέλους.

Μία δόση από τα ίδια τα κύτταρα του ασθενούς

Η arlo-cel είναι μια αυτόλογη CAR-T θεραπεία, δηλαδή κατασκευάζεται ξεχωριστά για κάθε ασθενή χρησιμοποιώντας τα δικά του Τ-λεμφοκύτταρα.

Η διαδικασία ξεκινά με τη συλλογή Τ-κυττάρων από το αίμα του ασθενούς.

Στη συνέχεια, τα κύτταρα τροποποιούνται γενετικά στο εργαστήριο ώστε να αποκτήσουν έναν ειδικό χιμαιρικό υποδοχέα, ο οποίος τους επιτρέπει να αναγνωρίζουν έναν συγκεκριμένο στόχο στα καρκινικά κύτταρα.

Αφού ολοκληρωθεί η παραγωγή, τα τροποποιημένα κύτταρα επιστρέφουν στον ασθενή μέσω μίας έγχυσης.

Πριν από την έγχυση προηγείται λεμφοκατασταλτική χημειοθεραπεία, ενώ μετά τη θεραπεία απαιτείται στενή παρακολούθηση για πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες.

Ο νέος στόχος GPRC5D

Εκεί όπου διαφοροποιείται η arlo-cel από αρκετές ήδη γνωστές CAR-T θεραπείες για το πολλαπλό μυέλωμα είναι ο στόχος της.

Η θεραπεία στρέφεται εναντίον της πρωτεΐνης GPRC5D – G protein-coupled receptor class C group 5 member D.

Ο συγκεκριμένος υποδοχέας εκφράζεται στα πλασματοκύτταρα του πολλαπλού μυελώματος, ενώ έχει περιορισμένη έκφραση στους περισσότερους φυσιολογικούς ιστούς.

Τα γενετικά τροποποιημένα Τ-κύτταρα της arlo-cel σχεδιάζονται ώστε να αναγνωρίζουν και να προσδένονται στο GPRC5D και στη συνέχεια να επιτίθενται στα καρκινικά κύτταρα που τον εκφράζουν.

Γιατί το GPRC5D έχει ιδιαίτερη σημασία μετά τις θεραπείες BCMA

Η επιλογή του GPRC5D παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον επειδή αποτελεί διαφορετικό θεραπευτικό στόχο από το BCMA, πάνω στο οποίο βασίζονται αρκετές σύγχρονες θεραπείες για το πολλαπλό μυέλωμα.

Σύμφωνα με την Bristol Myers Squibb, η έκφραση του GPRC5D είναι ανεξάρτητη από την έκφραση του BCMA και μπορεί να διατηρείται ακόμη και μετά από προηγούμενη θεραπεία που στοχεύει το BCMA.

Αυτό είναι κρίσιμο για τους ασθενείς της συγκεκριμένης μελέτης, καθώς όλοι είχαν προηγουμένως εκτεθεί και σε BCMA-στοχευμένη θεραπεία.

Η δυνατότητα στόχευσης διαφορετικής πρωτεΐνης μπορεί επομένως να δημιουργήσει μια νέα θεραπευτική οδό όταν η νόσος έχει ήδη προχωρήσει μετά από θεραπεία έναντι του BCMA.

Τι γνωρίζουμε για την ασφάλεια

Η εταιρεία ανακοίνωσε ότι το προφίλ ασφάλειας της arlo-cel ήταν σύμφωνο με όσα αναμένονται από τις CAR-T θεραπείες και από άλλες θεραπείες που στοχεύουν το GPRC5D.

Δεν ανακοινώθηκαν, ωστόσο, στην παρούσα φάση αναλυτικά ποσοστά για συγκεκριμένες ανεπιθύμητες ενέργειες.

Αυτό αποτελεί ένα από τα σημαντικά στοιχεία που θα πρέπει να αξιολογηθούν όταν παρουσιαστούν τα πλήρη δεδομένα.

Οι CAR-T θεραπείες μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες και για τον λόγο αυτό χορηγούνται σε εξειδικευμένα κέντρα με στενή παρακολούθηση των ασθενών.

Τι είχε δείξει η πρώιμη μελέτη της arlo-cel

Τα προηγούμενα δεδομένα της θεραπείας είχαν ήδη δημιουργήσει ενδιαφέρον.

Σε παλαιότερη μελέτη Φάσης Ι, σε 79 ασθενείς που μπορούσαν να αξιολογηθούν ως προς την αποτελεσματικότητα, η arlo-cel είχε παρουσιάσει συνολικό ποσοστό ανταπόκρισης 87% μετά από διάμεση παρακολούθηση 16,1 μηνών.

Στην ίδια πρώιμη μελέτη, η διάμεση επιβίωση χωρίς εξέλιξη της νόσου είχε φτάσει τους 18,3 μήνες, ενώ η διάμεση συνολική επιβίωση δεν είχε ακόμη επιτευχθεί κατά την ανάλυση.

Τα δεδομένα αυτά δεν μπορούν να μεταφερθούν αυτομάτως στη νέα μελέτη Φάσης ΙΙ, καθώς πρόκειται για διαφορετική ανάλυση και πληθυσμό ασθενών. Δείχνουν, όμως, γιατί η ανάπτυξη της θεραπείας προχώρησε σε καταχωριστική μελέτη.

Μία μελέτη χωρίς ομάδα σύγκρισης

Σημαντικό για την ερμηνεία των αποτελεσμάτων είναι και το γεγονός ότι η QUINTESSENTIAL είναι ανοικτή, πολυκεντρική μελέτη Φάσης ΙΙ ενός σκέλους.

Όλοι οι συμμετέχοντες λαμβάνουν την arlo-cel και δεν υπάρχει παράλληλη τυχαιοποιημένη ομάδα ασθενών που να λαμβάνει διαφορετική θεραπεία.

Επομένως, η ανακοίνωση περί «στατιστικά σημαντικού» ποσοστού ανταπόκρισης δεν σημαίνει ότι η arlo-cel αποδείχθηκε ανώτερη από συγκεκριμένη θεραπεία σε άμεση συγκριτική δοκιμή.

Το συγκεκριμένο σημείο είναι ιδιαίτερα σημαντικό για την ορθή ερμηνεία των πρώτων αποτελεσμάτων.

Γιατί οι ασθενείς αυτοί χρειάζονται νέες επιλογές

Το πολλαπλό μυέλωμα είναι κακοήθεια των πλασματοκυττάρων, ενός τύπου λευκών αιμοσφαιρίων που φυσιολογικά συμμετέχουν στην παραγωγή αντισωμάτων.

Η θεραπεία της νόσου έχει αλλάξει σημαντικά τα τελευταία χρόνια, με νέους ανοσοτροποποιητικούς παράγοντες, αναστολείς πρωτεασώματος, μονοκλωνικά αντισώματα, CAR-T θεραπείες και άλλες ανοσοθεραπευτικές προσεγγίσεις.

Παρά την πρόοδο, όμως, το πολλαπλό μυέλωμα παραμένει νόσος που συχνά υποτροπιάζει, με τους ασθενείς να περνούν διαδοχικά από διαφορετικές γραμμές θεραπείας.

Καθώς οι αποτελεσματικοί συνδυασμοί χρησιμοποιούνται όλο και νωρίτερα, αυξάνεται ο αριθμός των ασθενών που έχουν ήδη εκτεθεί σε πολλές θεραπευτικές κατηγορίες και χρειάζονται μηχανισμούς δράσης που δεν έχουν χρησιμοποιηθεί προηγουμένως.

Περίπου 36.000 νέες διαγνώσεις στις ΗΠΑ

Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται το Reuters από την American Cancer Society, για το 2026 αναμένονται στις Ηνωμένες Πολιτείες περίπου 36.000 νέα περιστατικά πολλαπλού μυελώματος και σχεδόν 11.000 θάνατοι από τη νόσο.

Τα στοιχεία καταδεικνύουν τη συνεχιζόμενη ανάγκη για νέες θεραπευτικές επιλογές, ιδιαίτερα για ασθενείς με πολλαπλές υποτροπές.

Τι σημαίνουν τα αποτελέσματα για την arlo-cel

Η επιτυχία της QUINTESSENTIAL αποτελεί σημαντικό βήμα για την ανάπτυξη της arlo-cel, αλλά δεν σημαίνει ότι η θεραπεία έχει ήδη εγκριθεί ή ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί στην καθημερινή κλινική πράξη για τη συγκεκριμένη ένδειξη.

Πρόκειται ακόμη για πειραματική θεραπεία υπό κλινική ανάπτυξη.

Η πραγματική εικόνα θα γίνει σαφέστερη όταν παρουσιαστούν τα πλήρη δεδομένα, ιδίως ως προς τη διάρκεια της ανταπόκρισης, την επιβίωση, τις σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες και την αποτελεσματικότητα σε διαφορετικές υποομάδες ασθενών.

Εφόσον τα αναλυτικά αποτελέσματα επιβεβαιώσουν το αρχικό θετικό σήμα, η στόχευση του GPRC5D μέσω CAR-T κυττάρων θα μπορούσε να προσθέσει μια σημαντική νέα επιλογή για ασθενείς με πολλαπλό μυέλωμα που έχουν ήδη περάσει από τις περισσότερες διαθέσιμες θεραπευτικές κατηγορίες.

Πηγη: https://healthpharma.gr

Το τεράστιο ελεγκτικό κενό το οποίο φαίνεται πως υπάρχει σήμερα στις υπηρεσίες υγείας μετά την κατάργηση του Σώματος Επιθεωρητών Υπηρεσιών Υγείας και Πρόνοιας (ΣΕΥΥΠ) το 2019, ανέδειξε ο τραγικός θάνατος του Γιώργου Μαζωνάκη.

Ειδικότερα η κυβέρνηση με νόμο της τον Αύγουστο του 2019 περί του επιτελικού κράτους, κατήργησε εν μία νυκτί το μέχρι τότε αυτοτελές Σώμα των ελεγκτών που πραγματοποιούσε συστηματικούς ελέγχους στον τομέα της υγείας.

Τα στελέχη του μεταφέρθηκαν στην Εθνική Αρχή Διαφάνειας και ενοποιήθηκαν με άλλους πέντε ελεγκτικούς φορείς. Όσοι υπηρετούσαν στο ΣΕΥΥΠ μεταφέρθηκαν αυτοδίκαια στην Αρχή για το υπόλοιπο της θητείας ή της απόσπασής τους, ώστε να διασφαλιστεί η συνέχεια του ελεγκτικού έργου.

Με τον ενιαίο φορέα η κυβέρνηση υποστήριζε ότι θα επιτύγχανε «μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα στην καταπολέμηση της διαφθοράς, την ορθολογικότερη αξιοποίηση του υπάρχοντος ανθρώπινου δυναμικού και την κατάργηση της αλληλοεπικάλυψης αρμοδιοτήτων».

Ωστόσο όπως αναφέρουν έγκυρες πηγές του HealthReport.gr, πολλοί εκ των εργαζομένων που μεταφέρθηκαν στην Εθνική Αρχή Διαφάνειας φρόντισαν γρήγορα να μετατεθούν σε άλλες υπηρεσίες, καθώς ο τομέας της υγείας φαίνεται πως υποβαθμίστηκε και το ελεγκτικό έργο περιορίστηκε.

Χαρακτηριστικό είναι όπως αναφέρουν πληροφορίες του HealthReport.gr πως στον μεγαλύτερο Ιατρικό Σύλλογο της χώρας αυτόν της Αθήνας, δεν έχει φτάσει κανένα ουσιαστικό πόρισμα από την Εθνική Αρχή Διαφάνειας για ατασθαλίες ή παρανομίες στον τομέα της υγείας ώστε να κινηθούν οι πειθαρχικές διαδικασίες.

Να σημειωθεί ότι οι ελεγκτές του ΣΕΥΥΠ όταν λειτουργούσαν για λογαριασμό του υπουργείου υγείας, εξέδιδαν ογκωδέστατα πορίσματα για υποθέσεις παράνομης λειτουργίας κλινικών, ιατρείων και ινστιτούτων, με αποτέλεσμα οι περισσότερες υποθέσεις να φτάνουν στις αίθουσες των δικαστηρίων και οι υπαίτιοι να τιμωρούνται με βάση τον νόμο.

Άγνωστο παραμένει πόσους ελέγχους έχει κάνει έως σήμερα στον τομέα της Υγείας η Εθνική Αρχή Διαφάνειας, πόσα πορίσματα εξέδωσε αλλά κυρίως πόσα από αυτά διαβιβάστηκαν στους Ιατρικούς Συλλόγους ή στο Υπουργείο Υγείας, καθώς και πόσα οδήγησαν σε πειθαρχικές ή δικαστικές διαδικασίες.

Πηγη: https://www.healthreport.gr

Η ιατρική διαφήμιση, η οποία ρητώς απαγορεύεται σύμφωνα με το Κώδικα Ιατρικής Δεοντολογίας (άρθρο 17) σήμερα έχει αλλάξει. Δεν βρίσκεται πλέον μόνο σε μια πινακίδα ή σε μια καταχώρηση. Βρίσκεται παντού. Στα social media, στα sites, στα videos, στους influencers, στα likes και στους followers.

Όλα μπορεί να ξεκινούν από ένα «γιατρό» –εντός ή εκτός εισαγωγικών- σε μια οθόνη που παρουσιάζει πρωτοποριακές θεραπείες μιλά με απόλυτη βεβαιότητα για «τοξικό φορτίο», για «θαυματουργές» μεθόδους, για αναίμακτες θεραπείες, ή για τη θεραπεία που αντιμετωπίζει επιτέλους τη «ρίζα του προβλήματος».

Η ιατρική διαφήμιση στα μέσα μαζικής ενημέρωσης και, κυρίως, στο διαδίκτυο αποτελεί ένα από τα δυσκολότερα ζητήματα της σύγχρονης ιατρικής δεοντολογίας. Στην πραγματικότητα, δεν έχουμε πλέον να αντιμετωπίσουμε απλώς μεμονωμένες παραβάσεις, αλλά ένα ολόκληρο οικοσύστημα στο οποίο η επιστημονική ενημέρωση μπορεί εύκολα να συνυπάρξει ή να συγχέεται με την παραπληροφόρηση και την εμπορική προώθηση.

Δήθεν θεραπείες, influencers χωρίς επιστημονική επάρκεια, εμπορικές δομές που υπόσχονται ευεξία ή ίαση μέσα από ελκυστικές οικονομικές προσφορές, αλλά και πρόσωπα που εκμεταλλεύονται την αγωνία και την ευαλωτότητα του ασθενούς. Είναι προφανές ότι πρόκειται για κάτι πολύ περισσότερο από μια απλή «διαφήμιση». Είναι ζήτημα προστασίας του ασθενούς, αξιοπιστίας της Ιατρικής και σαφούς οριοθέτησης μεταξύ επιστημονικής ενημέρωσης και εμπορικής προώθησης.

Ιδιαίτερα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα η ιατρική ενημέρωση μπορεί να μετατραπεί σε εμπορικό μήνυμα. Νέες και «επαναστατικές» θεραπείες, «ελάχιστα επεμβατικές» τεχνικές, αλοιφές που υπόσχονται ότι θεραπεύουν σχεδόν τα πάντα, ορθοπαιδικά βοηθήματα με «μαγνητικές» ιδιότητες που δήθεν αποκαθιστούν την κίνηση. Και κάπου εκεί ο ασθενής παύει να είναι ο ενημερωμένος πολίτης.

Χάνεται μέσα στην υπερπληροφόρηση, μετατρέπεται σε καταναλωτή υποσχέσεων και τελικά σε επενδυτή ασύμμετρων προσδοκιών για την υγεία και το θεραπευτικό αποτέλεσμα. Γι’ αυτό είναι κρίσιμο να διαχωρίσουμε με σαφήνεια την ενημέρωση από τη διαφήμιση.

Ο γιατρός έχει δικαίωμα και υποχρέωση να ενημερώνει υπεύθυνα για τις παθήσεις, τις θεραπευτικές επιλογές και τις νέες επιστημονικές εξελίξεις. Ο πολίτης, όμως, έχει επίσης δικαίωμα να γνωρίζει από την πρώτη στιγμή εάν αυτό που παρακολουθεί αποτελεί ανεξάρτητη επιστημονική ενημέρωση ή πληρωμένη προώθηση μιας υπηρεσίας, μιας μεθόδου ή ενός προϊόντος. Ακριβώς σε αυτό το σημείο απαιτείται ισχυρή θεσμική παρέμβαση.

Πρώτον, συστηματικός και διαρκής έλεγχος των influencers, των testimonials και των «επιδείξεων» ασθενών. Οι αναφορές μιας «επιτυχούς θεραπείας» από ασθενείς, influencers ή επώνυμα πρόσωπα μπορούν να ασκήσουν πολύ μεγαλύτερη επιρροή στο κοινό από οποιαδήποτε επιστημονική δημοσίευση. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στις φωτογραφίες «πριν και μετά», στις μαρτυρίες ασθενών, στα videos, στα stories και γενικότερα σε κάθε μορφή έμμεσης εμπορικής προώθησης μέσα από τα κοινωνικά δίκτυα.

Δεύτερον, συστηματική επιστημονική αξιολόγηση των λεγόμενων «νέων θεραπειών». Καμία μέθοδος δεν μπορεί να αποκτά επιστημονική αξιοπιστία επειδή έγινε viral. Η επιστημονική τεκμηρίωση δεν μετριέται σε likes, views ή followers. Μετριέται με μελέτες, δεδομένα, ασφάλεια, αποτελεσματικότητα, σαφείς ενδείξεις και επιστημονική αξιολόγηση.

Ως Ινστιτούτο Επιστημονικών Ερευνών έχουμε ήδη προτείνει από το 2ο Forum Yγείας, την δημιουργία ανεξάρτητου εποπτικού οργάνου, την ΕΘΝΙΚΗ ΑΡΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ. Η Αρχή αυτή, αξιοποιώντας μεταξύ άλλων μια μόνιμη πλατφόρμα ψηφιακής παρακολούθησης με εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης, θα μπορούσε να εποπτεύει το σύγχρονο οικοσύστημα ιατρικής επικοινωνίας: από την τηλεόραση και το ραδιόφωνο μέχρι τις ιστοσελίδες, τα podcasts, τα κοινωνικά δίκτυα, τους influencers και τις διαφημιστικές καμπάνιες ιατρών και μονάδων υγείας.

Στην Αρχή θα μπορούσαν να συμμετέχουν εκπρόσωπος του Πανελλήνιου Ιατρικού Συλλόγου, νομικός με εξειδίκευση στο ιατρικό δίκαιο και τη βιοηθική, εκπρόσωπος του Υπουργείου Υγείας, ιατρός εκπρόσωπος επιστημονικής εταιρείας, ειδικός στην επικοινωνία και τη διαφήμιση και, φυσικά, εκπρόσωπος των ασθενών.
Παράλληλα, ως θετικό κίνητρο συμμόρφωσης, προτείνεται η καθιέρωση ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ ΑΞΙΟΠΙΣΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ, το οποίο θα μπορούν να χρησιμοποιούν ιατροί και οργανισμοί των οποίων συγκεκριμένο επικοινωνιακό ή διαφημιστικό υλικό έχει ελεγχθεί και εγκριθεί πριν από τη δημοσιοποίησή του.

Μία δεύτερη ουσιαστική θεσμική παρέμβαση θα ήταν η δημιουργία ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΝΕΩΝ ΘΕΡΑΠΕΙΩΝ, υπό την αιγίδα του Υπουργείου Υγείας, με τη συμμετοχή του Π.Ι.Σ., των Ιατρικών Επιστημονικών Εταιρειών, του Π.Φ.Σ., του Ε.Ο.Φ. και του Ε.Ο.Π.Υ.Υ. Το Παρατηρητήριο θα μπορούσε να αποτελέσει έναν μόνιμο μηχανισμό επιστημονικής επιτήρησης, έγκαιρης αναγνώρισης, αξιολόγησης, παρακολούθησης και έγκυρης ενημέρωσης σχετικά με νέες και καινοτόμες θεραπευτικές μεθόδους που εμφανίζονται στην Ελλάδα ή διεθνώς.

Με τον τρόπο αυτό, κάθε νέα θεραπευτική πρακτική θα αποκτά τη δική της «ταυτότητα τεκμηρίωσης»: ποια είναι η επιστημονική της βάση, ποιες είναι οι ενδείξεις της, ποια τα αναμενόμενα οφέλη, ποιες οι πιθανές επιπλοκές και ποιοι επαγγελματίες υγείας έχουν την επιστημονική αρμοδιότητα να την εφαρμόζουν. Ο στόχος είναι απλός. Να σταματήσει, όσο είναι δυνατόν, η άσκοπη διαδικτυακή περιπλάνηση των συμπολιτών μας ανάμεσα σε εκατοντάδες διαφημίσεις, αναρτήσεις, «θαυματουργές» θεραπείες και αντικρουόμενες υποσχέσεις.

Η υγεία και η άσκηση της Ιατρικής δεν μπορούν να αποτελούν πεδίο παραπληροφόρησης και ανεξέλεγκτης εμπορικής προώθησης. Χρειάζονται σαφείς κανόνες, επιστημονικά κριτήρια, αποτελεσματικοί έλεγχοι και θετικά κίνητρα για όσους επιλέγουν την υπεύθυνη επικοινωνία. Και πάνω απ’ όλα χρειάζεται πολιτική βούληση για ένα σύγχρονο και ανεξάρτητο θεσμικό πλαίσιο που θα προστατεύει τον πολίτη, θα διασφαλίζει την ιατρική δεοντολογία και θα αποκαθιστά το θεμελιώδες δικαίωμα του ασθενούς, να μπορεί να γνωρίζει πότε κάποιος τον ενημερώνει και πότε κάποιος προσπαθεί να του πουλήσει μια θεραπεία.

ΧΑΡΗΣ Χ. ΒΑΒΟΥΡΑΝΑΚΗΣ

ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ

ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΙΑΤΡΙΚΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ

Πηγη: https://www.healthreport.gr

Μια μέχρι σήμερα άγνωστη δομική λεπτομέρεια στους δενδρίτες των νευρώνων εντόπισε διεθνής ερευνητική ομάδα. Οι μικροσκοπικές στενώσεις, με διάμετρο ακόμη και μερικών δεκάδων νανομέτρων, φαίνεται ότι μπορούν να χωρίζουν τους δενδρίτες σε επιμέρους ηλεκτρικά «διαμερίσματα», επηρεάζοντας τον τρόπο με τον οποίο ο εγκέφαλος ενισχύει, φιλτράρει και μεταδίδει τα νευρικά σήματα.

Μια νέα ανακάλυψη στη μικροσκοπική αρχιτεκτονική των νευρώνων ενδέχεται να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την επεξεργασία πληροφοριών στον εγκέφαλο.

Διεθνής ομάδα επιστημόνων, με επικεφαλής ερευνητές από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Βόννης, το Πανεπιστήμιο της Βόννης και το Γερμανικό Κέντρο Νευροεκφυλιστικών Νοσημάτων DZNE, εντόπισε μικροσκοπικές στενώσεις κατά μήκος των δενδριτών — των διακλαδισμένων προεκτάσεων μέσω των οποίων οι νευρώνες δέχονται χιλιάδες σήματα από άλλα νευρικά κύτταρα.

Οι ερευνητές ονόμασαν τις νέες δομές dendritic shaft constrictions (DSCs), δηλαδή στενώσεις του κορμού των δενδριτών.

Η μελέτη δημοσιεύθηκε στις 11 Σεπτεμβρίου 2026 στο επιστημονικό περιοδικό Science Advances, με τίτλο Dendritic shaft constrictions shape synaptic integration in neurons.

Οι δενδρίτες δεν είναι τελικά «ομαλά καλώδια»

Οι δενδρίτες συχνά περιγράφονται ως οι «κεραίες» των νευρώνων.

Πρόκειται για δενδροειδείς προεκτάσεις που λαμβάνουν ηλεκτρικά και χημικά σήματα από άλλα νευρικά κύτταρα και τα μεταφέρουν προς το κυτταρικό σώμα.

Για δεκαετίες, ο κύριος κορμός των δενδριτών θεωρούνταν σχετικά ομαλός και συνεχής, σαν ένα μικροσκοπικό καλώδιο μέσω του οποίου διαδίδονται τα ηλεκτρικά σήματα.

Η νέα μελέτη δείχνει ότι αυτή η εικόνα είναι απλουστευμένη.

Χρησιμοποιώντας τεχνικές μικροσκοπίας πολύ υψηλής ανάλυσης, οι επιστήμονες εντόπισαν τοπικά σημεία στα οποία η διάμετρος του δενδρίτη μειώνεται απότομα.

Οι στενώσεις αυτές εμφανίστηκαν σε διαφορετικούς τύπους νευρώνων και εντοπίστηκαν τόσο σε εγκεφαλικό ιστό ποντικών όσο και ανθρώπων.

Έως και 1.000 φορές λεπτότερες από μια ανθρώπινη τρίχα

Οι νέες δομές είναι εξαιρετικά μικρές. Η διάμετρός τους κυμαίνεται από λίγες δεκάδες έως μερικές εκατοντάδες νανόμετρα, γεγονός που σημαίνει ότι μπορεί να είναι περίπου 500 έως 1.000 φορές λεπτότερες από μια ανθρώπινη τρίχα.

Αυτό εξηγεί εν μέρει γιατί παρέμειναν επί τόσο μεγάλο διάστημα απαρατήρητες.

«Οι στενώσεις στη διάμετρο του δενδριτικού κορμού που ανακαλύψαμε δεν είχαν περιγραφεί προηγουμένως ως διακριτή λειτουργική δομή», ανέφερε ο πρώτος συγγραφέας της μελέτης, Dr. Tony Kelly, ερευνητής στο Ινστιτούτο Πειραματικής Επιληπτολογίας και Γνωστικής Έρευνας του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου της Βόννης.

Όπως εξήγησε, το μέγεθός τους βρίσκεται κάτω από το όριο ανάλυσης της συμβατικής οπτικής μικροσκοπίας.

Ακόμη και σε εικόνες ηλεκτρονικής μικροσκοπίας, τέτοιες μικρές διαφοροποιήσεις της διαμέτρου μπορεί μέχρι σήμερα να αντιμετωπίζονταν ως τυχαίες μορφολογικές ατέλειες και όχι ως δομές με συγκεκριμένο βιολογικό ρόλο.

Τέσσερις διαφορετικές τεχνικές μικροσκοπίας

Για να επιβεβαιώσουν ότι οι στενώσεις δεν αποτελούν τεχνικό artefact μιας συγκεκριμένης μεθόδου απεικόνισης, οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν πολλαπλές ανεξάρτητες τεχνικές υψηλής ανάλυσης.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η expansion microscopy, η μικροσκοπία STED (Stimulated Emission Depletion), η scanning probe microscopy και η σειριακή ηλεκτρονική μικροσκοπία.

Ο συνδυασμός των διαφορετικών τεχνικών επέτρεψε στους ερευνητές να εξετάσουν τη μορφολογία των δενδριτών σε νανομετρική κλίμακα και να επιβεβαιώσουν την παρουσία των DSCs.

Στη μελέτη συμμετείχαν εξειδικευμένες ομάδες μικροσκοπίας από τη Βόννη και το Γκέτινγκεν, μεταξύ άλλων οι ομάδες των καθηγητών Ulrich Kubitscheck και Valentin Nägerl.

Μικροσκοπικοί «κόμβοι» που αλλάζουν το ηλεκτρικό σήμα

Το σημαντικότερο εύρημα δεν αφορά μόνο τη μορφή των στενώσεων, αλλά και τη λειτουργία τους.

Οι υπολογιστικές προσομοιώσεις και τα πειράματα έδειξαν ότι ένα πολύ στενό σημείο στον δενδρίτη μπορεί να μεταβάλει σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο εξαπλώνεται ένα ηλεκτρικό σήμα.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι DSCs μπορούν να χωρίζουν έναν δενδρίτη σε μικρότερα ηλεκτρικά διαμερίσματα.

Ένα σήμα που φτάνει στην πλευρά του δενδρίτη μετά από μια στένωση μπορεί να αποκτήσει ισχυρότερη τοπική επίδραση, ενώ ταυτόχρονα μεταδίδεται λιγότερο αποτελεσματικά προς το κυτταρικό σώμα του νευρώνα.

Με άλλα λόγια, η στένωση μπορεί να λειτουργεί σαν ένας μικροσκοπικός ηλεκτρικός «λαιμός», περιορίζοντας τη διάδοση του σήματος προς μία κατεύθυνση και ενισχύοντας την τοπική επεξεργασία.

Ο νευρώνας μπορεί να κάνει περισσότερους «υπολογισμούς» τοπικά

Η ανακάλυψη έχει ιδιαίτερη σημασία επειδή αμφισβητεί την απλή εικόνα του δενδρίτη ως παθητικού καλωδίου.

Εάν οι στενώσεις πράγματι απομονώνουν ηλεκτρικά μικρές περιοχές του δενδρίτη, τότε διαφορετικά τμήματα του ίδιου νευρώνα μπορεί να επεξεργάζονται πληροφορίες σχετικά ανεξάρτητα.

Αυτό σημαίνει ότι ένας μόνο νευρώνας ενδέχεται να πραγματοποιεί πολύ πιο σύνθετους «υπολογισμούς» απ’ ό,τι θα υπέθετε ένα μοντέλο στο οποίο τα εισερχόμενα σήματα απλώς αθροίζονται και μεταφέρονται προς το κυτταρικό σώμα.

«Τα ευρήματά μας αποκαλύπτουν ένα μέχρι σήμερα μη αναγνωρισμένο δομικό χαρακτηριστικό που μπορεί να επιτρέπει στους μεμονωμένους δενδρίτες να επεξεργάζονται πληροφορίες τοπικά αντί απλώς να τις μεταφέρουν», εξηγεί ο τελευταίος συγγραφέας της μελέτης, καθηγητής Heinz Beck.

Η σύνδεση με τους υποδοχείς NMDA

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ακόμη ότι η ηλεκτρική απομόνωση που δημιουργούν οι DSCs μπορεί να διευκολύνει την ενεργοποίηση των NMDA υποδοχέων.

Οι συγκεκριμένοι υποδοχείς παίζουν κεντρικό ρόλο στη συναπτική πλαστικότητα — δηλαδή στην ικανότητα των συνδέσεων μεταξύ των νευρώνων να ενισχύονται ή να εξασθενούν ανάλογα με τη δραστηριότητά τους.

Η συγκεκριμένη διαδικασία θεωρείται βασικός κυτταρικός μηχανισμός για τη μάθηση και τη δημιουργία μνήμης.

Επομένως, ακόμη και μια πολύ μικρή αλλαγή στη διάμετρο ενός δενδρίτη θα μπορούσε θεωρητικά να επηρεάζει το εάν και πόσο εύκολα ενεργοποιούνται μηχανισμοί πλαστικότητας σε μια συγκεκριμένη περιοχή του νευρώνα.

Γιατί οι δενδριτικές άκανθες είναι ήδη γνωστές

Η ανακάλυψη έχει ορισμένες αναλογίες με μια άλλη πολύ γνωστή δομή των νευρώνων: τις δενδριτικές άκανθες.

Οι άκανθες είναι μικρές προεξοχές πάνω στους δενδρίτες, οι οποίες αποτελούν σημεία επαφής με άλλους νευρώνες.

Συνδέονται με τον κύριο δενδρίτη μέσω ενός εξαιρετικά λεπτού «λαιμού».

Εδώ και χρόνια είναι γνωστό ότι αυτή η στενή σύνδεση βοηθά να δημιουργούνται μικρά βιοχημικά και ηλεκτρικά διαμερίσματα, επιτρέποντας σε κάθε σύναψη να λειτουργεί με έναν βαθμό ανεξαρτησίας.

Η νέα μελέτη υποδεικνύει ότι κάτι αντίστοιχο μπορεί να συμβαίνει και στον ίδιο τον κορμό των δενδριτών.

Οι DSCs έχουν διάμετρο συγκρίσιμη με εκείνη του λαιμού ορισμένων δενδριτικών ακανθών και φαίνεται ότι μπορούν επίσης να περιορίζουν την ηλεκτρική επικοινωνία μεταξύ γειτονικών περιοχών.

Από τη δομή στη μάθηση και τη μνήμη

Οι δενδρίτες βρίσκονται ήδη στο επίκεντρο της μελέτης της νευρωνικής πλαστικότητας.

Μπορούν να αλλάζουν τη μορφή τους, τον αριθμό των διακλαδώσεών τους και τη δομή των συναπτικών τους επαφών καθώς ο εγκέφαλος αποκτά και αποθηκεύει νέες πληροφορίες.

Η ανακάλυψη των νέων στενώσεων προσθέτει πλέον ακόμη μία πιθανή βαθμίδα ρύθμισης.

Εάν ο νευρώνας μπορεί να δημιουργεί, να καταργεί ή να μεταβάλλει τέτοιες στενώσεις, τότε θεωρητικά θα μπορούσε να τροποποιεί δυναμικά τον τρόπο με τον οποίο επιμέρους τμήματα των δενδριτών επικοινωνούν μεταξύ τους.

Αυτό όμως παραμένει υπό διερεύνηση.

Οι επιστήμονες δεν γνωρίζουν ακόμη πώς δημιουργούνται οι DSCs, εάν αλλάζουν με την εμπειρία ή την ηλικία ούτε εάν επηρεάζονται από νευρολογικές νόσους.

Δεν είναι ακόμη γνωστός ο πλήρης βιολογικός τους ρόλος

Παρά τη σημασία των αποτελεσμάτων, οι ερευνητές αποφεύγουν να αποδώσουν στις νέες δομές μια οριστική λειτουργία.

Η μελέτη δείχνει ότι οι στενώσεις μπορούν να επηρεάζουν τη συναπτική ολοκλήρωση και την ηλεκτρική συμπεριφορά των δενδριτών.

Δεν αποδεικνύει, όμως, ακόμη ποιος είναι ο ακριβής ρόλος τους στον εγκέφαλο ενός ζωντανού οργανισμού ούτε εάν μεταβάλλονται κατά τη διάρκεια της μάθησης.

Παραμένει επίσης άγνωστο πώς σχηματίζονται και ποιοι μοριακοί μηχανισμοί ελέγχουν τη διάμετρό τους.

Ο Heinz Beck εκτιμά ότι οι DSCs θα μπορούσαν να αποτελούν «ένα νέο θεμελιώδες στοιχείο» στον τρόπο με τον οποίο οι νευρώνες πραγματοποιούν σύνθετη επεξεργασία πληροφοριών, υπογραμμίζει όμως ότι ο ακριβής βιολογικός τους ρόλος χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση.

Τι αλλάζει στην εικόνα που έχουμε για τον εγκέφαλο

Η σημασία της ανακάλυψης βρίσκεται κυρίως στο ότι προσθέτει ένα νέο επίπεδο πολυπλοκότητας στον τρόπο λειτουργίας των νευρώνων.

Ο εγκέφαλος δεν λειτουργεί απλώς ως ένα δίκτυο δισεκατομμυρίων κυττάρων που ανταλλάσσουν ηλεκτρικά σήματα.

Κάθε νευρώνας διαθέτει ο ίδιος ένα εξαιρετικά πολύπλοκο δίκτυο δενδριτών, στο οποίο χιλιάδες εισερχόμενα σήματα μπορούν να ενισχύονται, να περιορίζονται ή να συνδυάζονται πριν ακόμη φθάσουν στο κυτταρικό σώμα.

Οι νέες στενώσεις δείχνουν ότι η γεωμετρία ενός δενδρίτη μπορεί να έχει πολύ μεγαλύτερη σημασία απ’ ό,τι θεωρούσαμε.

Μια διαφοροποίηση στη διάμετρο μερικών μόλις δεκάδων νανομέτρων μπορεί να είναι αρκετή για να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο ένα ηλεκτρικό σήμα επεξεργάζεται και μεταδίδεται.

Και αυτό ενισχύει την αντίληψη ότι σημαντικό μέρος της «υπολογιστικής ισχύος» του εγκεφάλου μπορεί να βρίσκεται όχι μόνο στις συνδέσεις μεταξύ των νευρώνων, αλλά και στη μικροσκοπική αρχιτεκτονική του ίδιου του κάθε νευρικού κυττάρου.

Διεθνής ερευνητική συνεργασία

Στη μελέτη συμμετείχαν, εκτός από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Βόννης, το Πανεπιστήμιο της Βόννης και το DZNE, ερευνητικές ομάδες από το Ariel University, το Université de Bordeaux, το University of Otago, το Cincinnati Children’s Hospital Medical Center, το University of Cincinnati, το RWTH Aachen University και το University Medical Center Göttingen.

Πηγη: https://healthpharma.gr

Πλάσμα από νεαρούς δότες που υποσχόταν αντιγήρανση, βλαστοκύτταρα για δεκάδες άσχετες παθήσεις, εξωσώματα, NAD+, πεπτίδια και ενέσεις λιποδιάλυσης. Τα τελευταία χρόνια, μια νέα αγορά «πρωτοποριακών» θεραπειών αναπτύχθηκε ταχύτερα από την επιστημονική τεκμηρίωση, αναγκάζοντας FDA, EMA, FTC και ΕΟΦ να παρέμβουν επανειλημμένα.

Περισσότερη ενέργεια, καλύτερη μνήμη, ταχύτερη επούλωση, αναγέννηση ιστών, «νεότερος» οργανισμός και επιβράδυνση της γήρανσης. Οι υποσχέσεις αλλάζουν, το μοτίβο όμως παραμένει το ίδιο. Μια πραγματική επιστημονική ιδέα περνά γρήγορα από το εργαστήριο στο marketing και καταλήγει να πωλείται ως θεραπεία πολύ πριν αποδειχθεί ότι είναι ασφαλής και αποτελεσματική.

Το λεξιλόγιο είναι σύγχρονο — regenerative medicine, biohacking, cellular rejuvenation, longevity protocols, peptides. Σε αρκετές περιπτώσεις, όμως, οι ρυθμιστικές αρχές εντόπισαν μη τεκμηριωμένους ισχυρισμούς, μη εγκεκριμένα προϊόντα και σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες.

Πολλές από αυτές τις τεχνολογίες αποτελούν πραγματικά πεδία ιατρικής έρευνας ή έχουν εγκεκριμένες χρήσεις. Το πρόβλημα αρχίζει όταν αποκτούν αυθαίρετα δεκάδες νέες «ενδείξεις» και προωθούνται απευθείας στον καταναλωτή ως καλύτερη υγεία ή μεγαλύτερη ζωή.

«Νεανικό πλάσμα»: Η υπόσχεση ότι το αίμα μπορεί να γυρίσει πίσω τον χρόνο

Η πιο χαρακτηριστική ίσως περίπτωση είναι οι μεταγγίσεις πλάσματος από νεαρούς δότες. Ιδιωτικά κέντρα στις ΗΠΑ άρχισαν να προσφέρουν εγχύσεις πλάσματος έναντι χιλιάδων δολαρίων, προβάλλοντάς τες για αντιγήρανση, απώλεια μνήμης και ακόμη και για παθήσεις όπως Alzheimer ή Parkinson.

Ο FDA παρενέβη αρχικά το 2019 και επανήλθε τον Δεκέμβριο του 2024, τονίζοντας ότι δεν έχει εγκρίνει το λεγόμενο «young plasma» για τέτοιες χρήσεις και ότι δεν διαθέτει αξιόπιστα στοιχεία που να αποδεικνύουν σχετικό κλινικό όφελος. (fda.gov)

Παράλληλα, η μετάγγιση πλάσματος δεν είναι μια αθώα πράξη ευεξίας. Μπορεί να προκαλέσει αλλεργικές αντιδράσεις, κυκλοφορική υπερφόρτωση και σοβαρές πνευμονικές επιπλοκές.

Το πλάσμα έχει βεβαίως αποδεδειγμένες ιατρικές χρήσεις. Αυτό όμως δεν το καθιστά θεραπεία αντιγήρανσης.

Βλαστοκύτταρα: Όταν η επιστημονική υπόσχεση έγινε προϊόν για σχεδόν τα πάντα

Τα stem cells αποτελούν έναν από τους πιο δυναμικούς τομείς της αναγεννητικής ιατρικής. Ακριβώς γι’ αυτό έγιναν και εύκολο όχημα υπερβολικών ισχυρισμών.

Κλινικές άρχισαν να προωθούν μη εγκεκριμένες θεραπείες με βλαστοκύτταρα για παθήσεις που δεν έχουν μεταξύ τους καμία προφανή σχέση: οστεοαρθρίτιδα, σκλήρυνση κατά πλάκας, αυτισμό, Parkinson, νεφρικά προβλήματα ακόμη και διαταραχές της όρασης.

Ο FDA έχει προειδοποιήσει ότι μεγάλο μέρος της διαδικτυακής πληροφόρησης για τέτοιες θεραπείες είναι παραπλανητικό και ότι ασθενείς μπορεί να λαμβάνουν προϊόντα που δεν έχουν αποδειχθεί ούτε ασφαλή ούτε αποτελεσματικά. (fda.gov)

Τον Μάρτιο του 2025, ο EMA και οι ευρωπαϊκές αρχές εξέδωσαν επίσης κοινή προειδοποίηση για μη ρυθμιζόμενες κυτταρικές, γονιδιακές και άλλες προηγμένες θεραπείες.

Οι αρχές επισήμαναν τον κίνδυνο μόλυνσης, τη μεταβλητή σύσταση των προϊόντων και το γεγονός ότι συχνά διαφημίζονται μέσω ιστοσελίδων και social media χωρίς επαρκή στοιχεία αποτελεσματικότητας. (ema.europa.eu)

Εξωσώματα: Η νέα «αναγεννητική επανάσταση»

Μετά τα stem cells, το ενδιαφέρον μετακινήθηκε στα εξωσώματα, μικροσκοπικά κυστίδια που χρησιμοποιούν τα κύτταρα για να μεταφέρουν βιολογικά μόρια.

Η επιστημονική έρευνα γύρω από αυτά είναι πραγματική. Η εμπορική τους χρήση, όμως, προχώρησε γρηγορότερα.

Προϊόντα exosomes άρχισαν να προωθούνται για αναγέννηση ιστών, φλεγμονές, αντιγήρανση και άλλες παθήσεις, χωρίς να έχουν εγκριθεί για τέτοιες εφαρμογές.

Ο FDA εξέδωσε δημόσια προειδοποίηση όταν ασθενείς στη Νεμπράσκα παρουσίασαν σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες μετά από μη εγκεκριμένα προϊόντα που προωθούνταν ως exosomes. (fda.gov)

IV cocktails: Από την «ενέργεια» μέχρι τον καρκίνο

Τα ενδοφλέβια cocktails βιταμινών, μετάλλων και άλλων ουσιών έχουν γίνει βασικό προϊόν της διεθνούς wellness αγοράς.

Συχνά παρουσιάζονται για ενέργεια, recovery, ανοσία, detox ή anti-aging. Η κόκκινη γραμμή ξεπερνιέται όταν μετατρέπονται σε «θεραπεία» σοβαρών νοσημάτων.

Η Federal Trade Commission είχε κινηθεί ήδη από το 2018 κατά αλυσίδας IV clinics που, σύμφωνα με την καταγγελία, προωθούσε τέτοιες εγχύσεις για καρκίνο, σκλήρυνση κατά πλάκας και καρδιακή ανεπάρκεια χωρίς επαρκή επιστημονική τεκμηρίωση. (search.ftc.gov)

NAD+: Το αγαπημένο μόριο του longevity και το πρόβλημα των ενέσιμων προϊόντων

Το NAD+ έχει αποκτήσει κεντρική θέση στο σύγχρονο longevity. Το συνένζυμο συμμετέχει στον κυτταρικό μεταβολισμό και μελετάται σοβαρά σε σχέση με τη γήρανση. Αυτό, όμως, απέχει πολύ από το να σημαίνει ότι η ενδοφλέβια χορήγησή του έχει αποδειχθεί πως παρατείνει τη ζωή ή «αναστρέφει» τη γήρανση.

Ο FDA έχει προειδοποιήσει για ένα διαφορετικό αλλά εξίσου σοβαρό ζήτημα, που έχει να κάνει με τη χρήση πρώτων υλών που δεν είναι κατάλληλες για στείρα ενέσιμα προϊόντα.

Έχουν καταγραφεί περιστατικά με ρίγη, έντονο τρόμο, εμέτους και κόπωση, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις εντοπίστηκαν υψηλά επίπεδα βακτηριακών ενδοτοξινών.

Το ερώτημα επομένως δεν είναι μόνο «αν δουλεύει», αλλά και τι ακριβώς χορηγείται ενδοφλέβια και με ποιες προδιαγραφές παρασκευάζεται.

Γλουταθειόνη: Προειδοποίηση για σοβαρές αντιδράσεις

Η ενδοφλέβια γλουταθειόνη αποτελεί επίσης δημοφιλές συστατικό wellness και anti-aging πρωτοκόλλων. Τον Αύγουστο του 2026, ο FDA ανακοίνωσε ότι γνώριζε τουλάχιστον 30 ασθενείς με ανεπιθύμητες ενέργειες μετά από ενδοφλέβια χορήγησή της, μόνης ή σε συνδυασμό με άλλες ουσίες.

Τα περιστατικά περιλάμβαναν πυρετό, ρίγη, πόνο, ζάλη, εικόνα shock και συμπτώματα συμβατά με σήψη, ενώ ορισμένοι ασθενείς χρειάστηκαν νοσηλεία.

Η Αρχή συνέδεσε τα περιστατικά με γλουταθειόνη ποιότητας συμπληρώματος διατροφής που χρησιμοποιήθηκε για παρασκευή ενέσιμων προϊόντων και με υψηλά επίπεδα ενδοτοξινών. (fda.gov)

Peptides: Η νέα γκρίζα ζώνη του biohacking

Το επόμενο μεγάλο κύμα αφορά τα peptides. Ονόματα όπως BPC-157, CJC-1295 και Ipamorelin έχουν περάσει από ερευνητικά περιβάλλοντα σε podcasts, social media, fitness communities και longevity clinics.

Προωθούνται για ταχύτερη επούλωση, καλύτερη αποκατάσταση, μυϊκή ανάπτυξη, απώλεια λίπους ή «βελτιστοποίηση» της γήρανσης.

Ο FDA έχει συμπεριλάβει αρκετές από αυτές τις ουσίες σε κατάλογο συστατικών για τα οποία εντοπίζει δυνητικούς σημαντικούς κινδύνους ή ανεπαρκή δεδομένα ασφαλείας.

Για το BPC-157, για παράδειγμα, επισημαίνει ότι τα διαθέσιμα ανθρώπινα δεδομένα είναι ανεπαρκή. Για το CJC-1295 έχουν καταγραφεί σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες όπως ταχυκαρδία και συστηματική αγγειοδιαστολή. (fda.gov)

Το γεγονός ότι μια ουσία βρίσκεται υπό έρευνα δεν ισοδυναμεί με έγκριση για εμπορική χρήση.

Lemon Bottle: Η «φυσική» ένεση λιποδιάλυσης που έφθασε και στην Ελλάδα

Η περίπτωση του Lemon Bottle δείχνει πόσο γρήγορα ένα προϊόν μπορεί να γίνει viral πριν προλάβουν να αντιδράσουν οι αρχές.

Το ενέσιμο προϊόν προωθήθηκε μέσω social media ως γρήγορη και «φυσική» λύση για τη διάλυση τοπικού λίπους.

Τον Μάιο του 2024 ο ΕΟΦ προειδοποίησε ότι κυκλοφορούσε με ισχυρισμούς φαρμάκου χωρίς να διαθέτει σχετική έγκριση και ότι δεν είχε αξιολογηθεί ως προς την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητά του. (eof.gr) Ακολούθησε απόφαση απαγόρευσης διάθεσης και διακίνησης συγκεκριμένων προϊόντων Lemon Bottle στην ελληνική αγορά. (eof.gr)

Σε μια εποχή όπου μια θεραπεία μπορεί να γίνει trend μέσα σε λίγες ημέρες, ο χρόνος αντίδρασης των ελεγκτικών αρχών αποκτά καθοριστική σημασία.

Οι «θεραπείες τελευταίας ελπίδας»

Η πιο ευαίσθητη πλευρά αφορά ασθενείς με σοβαρές ή ανίατες ασθένειες. Ο EMA προειδοποίησε το 2025 για μη ρυθμιζόμενες προηγμένες θεραπείες με κύτταρα, ιστούς ή γονίδια που προωθούνται σε ασθενείς ως «τελευταία ελπίδα».

Εδώ ο κίνδυνος είναι διπλός: σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες από μια μη αποδεδειγμένη παρέμβαση και απώλεια πολύτιμου χρόνου από την καθυστέρηση μιας τεκμηριωμένης θεραπείας. (ema.europa.eu)

Υπάρχει και η οικονομική διάσταση. Ασθενείς και οικογένειες μπορεί να πληρώνουν πολύ μεγάλα ποσά για θεραπείες που δεν έχουν περάσει την κανονική διαδικασία αξιολόγησης.

Το κοινό μοτίβο

Young plasma, stem cells, εξωσώματα, NAD+, πεπτίδια και ενέσιμες θεραπείες λιποδιάλυσης δεν ανήκουν στην ίδια επιστημονική κατηγορία.

Έχουν όμως ένα κοινό χαρακτηριστικό. Σχεδόν πάντα υπάρχει στην αφετηρία μια πραγματική βιολογική ιδέα. Στη συνέχεια, το εμπορικό αφήγημα κάνει ένα πολύ μεγαλύτερο άλμα από εκείνο που επιτρέπουν τα δεδομένα. Το εργαστηριακό εύρημα γίνεται «θεραπεία». Η πιθανή δράση γίνεται «αποτέλεσμα». Η πρώιμη έρευνα γίνεται «breakthrough». Και κάπου εκεί ανοίγει ο δρόμος για την παραπλάνηση.

Η μεγάλη διαφορά με το παρελθόν είναι η ταχύτητα. Μια θεραπεία μπορεί να βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο ερευνητικό στάδιο και ταυτόχρονα να έχει αποκτήσει εμπορική παρουσία μέσα από influencers, podcasts, TikTok και Instagram.

Έτσι ανατρέπεται η κλασική σειρά της Ιατρικής. Κανονικά προηγούνται οι μελέτες ασφάλειας και αποτελεσματικότητας, ακολουθεί η ρυθμιστική αξιολόγηση και μετά έρχεται η ευρεία χρήση. Στην αγορά wellness και longevity, πολλές φορές προηγείται η ζήτηση και οι αποδείξεις ακολουθούν.

Γιατί το θέμα αφορά άμεσα και την Ελλάδα

Η ελληνική αγορά δεν λειτουργεί απομονωμένα. Προϊόντα και τάσεις που ξεκινούν στις ΗΠΑ ή σε άλλες χώρες μπορούν να εμφανιστούν εδώ μέσα σε λίγους μήνες.

Το Lemon Bottle αποτελεί ήδη συγκεκριμένο παράδειγμα. Παράλληλα, υπηρεσίες longevity, anti-aging και IV therapy αποκτούν μεγαλύτερη παρουσία και δημιουργούν νέα ερωτήματα

Η απάντηση δεν μπορεί να είναι η καχυποψία απέναντι σε κάθε νέα θεραπεία. Ορισμένες από τις σημαντικότερες θεραπείες της σύγχρονης Ιατρικής ξεκίνησαν ως πειραματικές ιδέες. Η διαχωριστική γραμμή είναι διαφορετική.

Καινοτομία είναι μια νέα θεραπεία που δοκιμάζεται με κανόνες, δεδομένα, παρακολούθηση ασφάλειας και κανονιστικό έλεγχο.

Δεν είναι καινοτομία να βαφτίζεται μια μη αποδεδειγμένη παρέμβαση «πρωτοποριακή» και να πωλείται ως έτοιμη λύση επειδή συνοδεύεται από λέξεις όπως stem cells, peptides, rejuvenation ή longevity. Και όσο η αγορά της μακροζωίας μεγαλώνει, αυτή η διάκριση θα γίνεται όλο και πιο κρίσιμη.

Πηγη: https://healthpharma.gr

«Δεν μπορεί να μπλέκουν το lifestyle με την ιατρική», τόνισε ο πρόεδρος του Πειθαρχικού Συμβουλίου του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών, Ανδρέας Φουστάνος, μιλώντας στο ΕΡΤnews με αφορμή το θάνατο του Γιώργου Μαζωνάκη, υπογραμμίζοντας την ανάγκη οι ασθενείς να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί πριν προχωρήσουν σε οποιαδήποτε ιατρική πράξη. Παράλληλα, έκανε λόγο για ανεξέλεγκτη ιατρική πληροφόρηση στο διαδίκτυο, η οποία, όπως είπε, μπορεί να παρασύρει τους πολίτες σε επιλογές που εγκυμονούν κινδύνους.

Ο κ. Φουστάνος ξεκαθάρισε ότι υπάρχουν γιατροί που τηρούν τους επιστημονικούς κανόνες και τα ιατρικά πρωτόκολλα, αλλά και κάποιοι που τους παραβαίνουν, επισημαίνοντας ότι η ευθύνη του ασθενούς είναι να αναζητά τον κατάλληλο γιατρό πριν από οποιαδήποτε θεραπεία ή ιατρική παρέμβαση.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην πληροφόρηση που διακινείται μέσω του διαδικτύου, χαρακτηρίζοντάς την σε μεγάλο βαθμό ανεξέλεγκτη.

Όπως σημείωσε, η δυνατότητα οποιουδήποτε να δημοσιεύει και να προβάλλει ιατρικές απόψεις χωρίς ουσιαστικό έλεγχο μπορεί να οδηγήσει σε παραπληροφόρηση και να επηρεάσει ασθενείς που δεν διαθέτουν την απαραίτητη επιστημονική γνώση για να αξιολογήσουν όσα διαβάζουν.

Ο πρόεδρος του Πειθαρχικού Συμβουλίου του ΙΣΑ υποστήριξε ότι η Πολιτεία θα πρέπει να λάβει μέτρα για τον περιορισμό της παραπλανητικής ιατρικής πληροφόρησης στο διαδίκτυο, ενώ ανέφερε ότι ο υφιστάμενος Κώδικας Ιατρικής Δεοντολογίας είναι παλαιός και δεν έχει προσαρμοστεί επαρκώς στα νέα δεδομένα που δημιουργεί το διαδίκτυο.

Αναφερόμενος στη συγκεκριμένη υπόθεση, ο κ. Φουστάνος εξήγησε ότι το Πειθαρχικό Συμβούλιο θα εξετάσει την υπόθεση όταν αυτή παραπεμφθεί σε αυτό, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν συντρέχουν λόγοι επιβολής πειθαρχικών κυρώσεων.

Όπως διευκρίνισε, η πειθαρχική διαδικασία είναι ανεξάρτητη από τη δικαστική διερεύνηση. Η υπόθεση, όπως εξήγησε, περνά πρώτα από το Διοικητικό Συμβούλιο του Ιατρικού Συλλόγου και, εφόσον υπάρχουν ενδείξεις πειθαρχικού παραπτώματος, προωθείται στο Πειθαρχικό Συμβούλιο.

Οι κυρώσεις που μπορούν να επιβληθούν είναι αυτές που προβλέπονται από τον Κώδικα, καθώς, όπως υπογράμμισε, το Πειθαρχικό Συμβούλιο δεν μπορεί να επιβάλει ούτε μεγαλύτερη ούτε μικρότερη ποινή από αυτή που προβλέπει το θεσμικό πλαίσιο για κάθε παράπτωμα.

«Ο Ιατρικός Σύλλογος δεν μπορεί να παρακολουθεί καθημερινά κάθε ιατρείο»

Ο Ανδρέας Φουστάνος αναφέρθηκε και στον ρόλο του Ιατρικού Συλλόγου, ξεκαθαρίζοντας ότι ο ΙΣΑ δεν έχει ως αρμοδιότητα την καθημερινή παρακολούθηση της λειτουργίας κάθε ιατρείου.

Όπως εξήγησε, όταν ένας γιατρός ανοίγει ιατρείο, υποβάλλει αίτηση στον Ιατρικό Σύλλογο και πραγματοποιείται έλεγχος προκειμένου να διαπιστωθεί εάν ο χώρος πληροί τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις για να λειτουργήσει ως ιατρείο της συγκεκριμένης ειδικότητας.

Ο Ιατρικός Σύλλογος μπορεί να πραγματοποιεί ελέγχους και στη συνέχεια, ωστόσο, όπως ανέφερε ο κ. Φουστάνος, δεν είναι δυνατόν να υπάρχει καθημερινή εποπτεία σε κάθε ιατρείο.

«Δεν μπορεί να υπάρχει γιατρός της μόδας»

Ιδιαίτερα αιχμηρός ήταν ο πρόεδρος του Πειθαρχικού Συμβουλίου του ΙΣΑ όταν η συζήτηση στράφηκε στη σχέση της ιατρικής με το lifestyle, ιδιαίτερα στον χώρο της αισθητικής ιατρικής.

Όπως είπε, υπάρχουν ασθενείς που επιθυμούν να αλλάξουν την εμφάνισή τους και ενδέχεται να παραβλέπουν κινδύνους ή να ζητούν από τον γιατρό παρεμβάσεις που δεν είναι ιατρικά ενδεδειγμένες. Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο γιατρός έχει την ευθύνη να θέσει όρια και να αποτρέψει τον ασθενή από μια επικίνδυνη ή ακατάλληλη πράξη.

«Η ιατρική έχει όρια. Δεν μπορεί να γίνει ό,τι ο καθένας έχει στο μυαλό του», σημείωσε.

Παράλληλα, επέκρινε την πρακτική προβολής γιατρών μέσα από τη λογική του lifestyle και της δημοφιλίας. «Είναι δυνατόν να υπάρχει γιατρός της μόδας;», διερωτήθηκε, υπογραμμίζοντας ότι ένας γιατρός δεν πρέπει να επιλέγεται επειδή είναι δημοφιλής ή επειδή τον προτείνουν φίλοι και γνωστοί, αλλά με βάση την επιστημονική του κατάρτιση και την ειδικότητά του.

Όπως ανέφερε, η προβολή στο διαδίκτυο και στα μέσα ενημέρωσης μπορεί να δημιουργήσει προσδοκίες που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα, καθώς ορισμένοι γιατροί εμφανίζονται να υπόσχονται αποτελέσματα που δεν είναι επιστημονικά εφικτά ή ασφαλή.

Στο ερώτημα εάν το οικονομικό κίνητρο μπορεί να οδηγήσει γιατρούς στην παράκαμψη κανόνων, ο Ανδρέας Φουστάνος ήταν κατηγορηματικός ότι δεν πρόκειται για γενικευμένο φαινόμενο.

«Όχι όλοι», ανέφερε χαρακτηριστικά, σημειώνοντας ότι υπάρχουν πολλοί γιατροί που ασκούν την ιατρική με βάση τους κανόνες και τα επιστημονικά πρωτόκολλα. Αναγνώρισε, ωστόσο, ότι, όπως συμβαίνει σε όλα τα επαγγέλματα, υπάρχουν και περιπτώσεις ανθρώπων που δίνουν μεγαλύτερη βαρύτητα στο οικονομικό όφελος παρά στο εάν μια πράξη είναι προς όφελος του ασθενούς.

Ο κ. Φουστάνος υπογράμμισε ότι όταν υπάρχει σύγκρουση ανάμεσα στην επιθυμία του ασθενούς και στην ασφάλεια της ιατρικής πράξης, προτεραιότητα πρέπει να έχει αποκλειστικά η υγεία του ασθενούς.

«Εάν σου ζητάει κάτι παράλογο και εσύ βλέπεις ότι αυτό που ζητάει θα οδηγήσει σε βλάβη της υγείας του, δεν θα το κάνεις», σημείωσε, παραπέμποντας στην ιατρική δεοντολογία και στον όρκο του Ιπποκράτη.

Ιδιαίτερα στον χώρο της αισθητικής ιατρικής, πρόσθεσε, οι ασθενείς δεν θα πρέπει να περιμένουν «θαύματα» ή μια πλήρη μεταμόρφωση της εμφάνισής τους. Η ιατρική δεν μπορεί να λειτουργεί με όρους μόδας, διαφήμισης ή lifestyle, αλλά στη βάση επιστημονικών κανόνων, πρωτοκόλλων και της ασφάλειας του ασθενούς.

«Δεν μπορεί να μπλέκουν το lifestyle με την ιατρική», τόνισε, επισημαίνοντας ότι η εικόνα ενός γιατρού ως «θαυματοποιού» δεν έχει σχέση με την πραγματική άσκηση της ιατρικής.

Ο ίδιος προειδοποίησε, τέλος, και για την παρουσίαση «νέων μεθόδων» ως θαυματουργών λύσεων. Μια νέα μέθοδος, όπως είπε, δεν μπορεί να εφαρμόζεται στους ασθενείς απλώς και μόνο επειδή είναι καινούργια· πρέπει πρώτα να αξιολογείται και να δοκιμάζεται επιστημονικά.

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Τη δημιουργία εφαρμογής που θα επιτρέπει στους πολίτες να ελέγχουν την άδεια λειτουργίας ενός ιατρείου προανήγγειλε ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης.

Ειδικότερα μιλώντας στον ΣΚΑΪ, ο κ. Γεωργιάδης ανέφερε ότι στο νέο πλαίσιο θα προβλέπεται η δημιουργία εφαρμογής, μέσω της οποίας οι πολίτες θα μπορούν να ελέγχουν την άδεια λειτουργίας του ιατρείου που επισκέπτονται.

«Μέσα στον νόμο που θα φτιάξουμε θα κάνουμε και ένα app, που κάθε ιατρείο θα έχει ένα QR code για να βλέπει ο πολίτης την άδειά του», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Άδωνις Γεωργιάδης: Διεπιστημονική επιτροπή για τη μακροζωία

Ο υπουργός ανακοίνωσε ότι θα καλέσει τον Ιατρικό Σύλλογο Αθηνών, τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο και το ΕΚΠΑ, προκειμένου να συγκροτηθεί διεπιστημονική επιτροπή για την ιατρική μακροζωίας.

Παράλληλα, προανήγγειλε την απαγόρευση των διαφημίσεων κλινικών που προσφέρουν τέτοιου είδους υπηρεσίες. Όπως είπε, η συγκεκριμένη πρόταση είχε τεθεί από τον Ιατρικό Σύλλογο Θεσσαλονίκης σε συνάντηση που πραγματοποιήθηκε πριν από περίπου δέκα ημέρες, δηλαδή πριν από την υπόθεση στο Κολωνάκι.

Τι είπε για το ιατρείο στο Κολωνάκι

Αναφερόμενος στο ιατρείο της οδού Καρνεάδου, ο κ. Γεωργιάδης υποστήριξε ότι διέθετε άδεια παθολογικού ιατρείου, αλλά πραγματοποιούνταν εκεί ιατρικές πράξεις που, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν επιτρέπονταν στον συγκεκριμένο χώρο.

Όπως ανέφερε, η πλασμαφαίρεση είναι σοβαρή ιατρική πράξη και δεν μπορεί να πραγματοποιείται σε απλό ιατρείο, καθώς ενδέχεται να προκύψουν επιπλοκές που απαιτούν άμεση αντιμετώπιση. Ο υπουργός υποστήριξε επίσης ότι ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών είχε πραγματοποιήσει τρεις ελέγχους στο ιατρείο.

Ο κ. Γεωργιάδης διαχώρισε την υπόθεση από την ιατρική μακροζωία, σημειώνοντας ότι όσα φέρεται να συνέβαιναν στο συγκεκριμένο ιατρείο δεν είχαν σχέση με τον συγκεκριμένο επιστημονικό τομέα.

Πηγη: https://www.healthreport.gr

Στη δημιουργία ενός σαφούς θεσμικού πλαισίου για τη λειτουργία των κέντρων που δραστηριοποιούνται στον χώρο της αντιγήρανσης και της μακροβιότητας προχωρά το υπουργείο Υγείας.

Στη σκιά του θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη και της διερεύνησης των συνθηκών υπό τις οποίες έχασε τη ζωή του από ανακοπή, ο υπουργός Υγείας φέρεται αποφασισμένος να λάβει άμεσα μέτρα.

Όπως ανακοίνωσε ο Άδωνις Γεωργιάδης μιλώντας στο ΕΡΤnews θα συγκροτηθεί νομοπαρασκευαστική επιτροπή, στην οποία θα συμμετέχουν εξειδικευμένοι γιατροί και νομικοί, με στόχο να καθοριστούν με σαφήνεια οι κανόνες λειτουργίας των συγκεκριμένων κέντρων.

Εξάλλου η τραγική υπόθεση του θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη έφερε στο προσκήνιο τον τρόπο με τον οποίο ορισμένοι γιατροί εφαρμόζουν ή προωθούν μεθόδους και πρακτικές που δεν διαθέτουν πάντοτε την απαιτούμενη επιστημονική τεκμηρίωση ή δεν πραγματοποιούνται στο προβλεπόμενο θεσμικό και ιατρικό πλαίσιο.

Ο Άδωνις Γεωργιάδης χαρακτήρισε την αντιγήρανση και τη μακροβιότητα, γνωστή διεθνώς ως «longevity», έναν ταχέως αναπτυσσόμενο τομέα της ιατρικής επιστήμης.

Όπως ανέφερε, στόχος του υπουργείου είναι να υπάρξει ανάπτυξη του συγκεκριμένου πεδίου και στην Ελλάδα, αλλά παράλληλα να διασφαλιστεί ότι οι σχετικές ιατρικές πράξεις πραγματοποιούνται με τους απαραίτητους κανόνες ασφάλειας.

Τέλος ο υπουργός υποστήριξε ότι σήμερα υπάρχει ανάγκη για ένα πιο συγκεκριμένο πλαίσιο που θα ορίζει με σαφήνεια ποιες πράξεις μπορούν να πραγματοποιούνται, από ποιους επαγγελματίες υγείας και σε ποιους χώρους.

Πηγη: https://www.healthreport.gr/