Κατηγορία: Γενικά

Μελέτη: Γιατί η κακή ποιότητα ύπνου συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου σε άτομα κάτω των 50 ετών

Posted on by grammateia

Η συνεχής αύξηση των περιστατικών καρκίνου σε άτομα ηλικίας κάτω των 50 ετών αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της σύγχρονης ογκολογίας. Νέα ερευνητικά δεδομένα που παρουσιάστηκαν στο ετήσιο συνέδριο της American Society of Clinical Oncology (ASCO 2026) υποδεικνύουν ότι η κακή ποιότητα ύπνου και η αϋπνία ενδέχεται να συμβάλλουν στην εμφάνιση ορισμένων μορφών καρκίνου σε νεότερους ενήλικες.

Η αύξηση των καρκίνων πρώιμης έναρξης

Σύμφωνα με διεθνή επιδημιολογικά δεδομένα, τα περιστατικά καρκίνου πρώιμης έναρξης αυξήθηκαν κατά σχεδόν 80% παγκοσμίως μεταξύ 1990 και 2019. Οι νέες διαγνώσεις αυξήθηκαν από 1,82 εκατομμύρια σε 3,26 εκατομμύρια περιπτώσεις, ενώ η θνησιμότητα σε άτομα ηλικίας 40 ετών και κάτω αυξήθηκε κατά 27%.

Παρά τις πολυάριθμες θεωρίες που έχουν προταθεί – από τη διατροφή και την παχυσαρκία έως τις περιβαλλοντικές εκθέσεις και τις μεταβολές του μικροβιώματος – οι ακριβείς αιτίες της αύξησης παραμένουν ασαφείς.

Οι δύο μελέτες, που πραγματοποιήθηκαν από ερευνητικές ομάδες του Jefferson Health New Jersey και του Ochsner MD Anderson Cancer Center, ανέλυσαν δεδομένα υγείας περισσότερων από 18 εκατομμυρίων Αμερικανών ηλικίας 18 έως 50 ετών.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα άτομα με διαταραχές ύπνου εμφάνιζαν αυξημένη πιθανότητα διάγνωσης καρκίνου παχέος εντέρου, μαστού, ενδομητρίου και ωοθηκών σε νεαρότερη ηλικία.

Σε ορισμένες υποομάδες, οι ασθενείς με καταγεγραμμένη αϋπνία παρουσίαζαν έως και τριπλάσιο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου εντός πενταετίας σε σύγκριση με άτομα χωρίς διαταραχές ύπνου.

Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι διαταραχές ύπνου ενδέχεται να αποτελούν έναν κλινικά σημαντικό και δυνητικά τροποποιήσιμο παράγοντα κινδύνου, ο οποίος αξίζει περαιτέρω διερεύνηση στο πλαίσιο της πρόληψης και της διαστρωμάτωσης κινδύνου για καρκίνο πρώιμης έναρξης.

Πιθανοί βιολογικοί μηχανισμοί

Παρότι οι μελέτες δεν αποδεικνύουν αιτιολογική σχέση, αρκετοί πιθανοί μηχανισμοί έχουν ήδη προταθεί στη βιβλιογραφία.

Η χρόνια στέρηση ύπνου έχει συσχετιστεί με:

  • Διαταραχές της ανοσολογικής λειτουργίας
  • Αυξημένη συστηματική φλεγμονή
  • Μεταβολικές δυσλειτουργίες
  • Διαταραχές του κιρκαδικού ρυθμού
  • Μεταβολές στην έκκριση μελατονίνης

Η μελατονίνη έχει μελετηθεί εκτενώς για τις πιθανές αντικαρκινικές της ιδιότητες, ενώ η δυσρύθμιση του κιρκαδικού ρολογιού έχει συνδεθεί με μεταβολές σε γονίδια που σχετίζονται με τον κυτταρικό πολλαπλασιασμό και την επιδιόρθωση του DNA.

Παράλληλα, η χρόνια αϋπνία συνδέεται συχνά με συμπεριφορικούς παράγοντες κινδύνου όπως αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ, κάπνισμα, μειωμένη φυσική δραστηριότητα και παχυσαρκία, οι οποίοι αποτελούν αναγνωρισμένους παράγοντες καρκινογένεσης.

Οι ειδικοί ζητούν προσοχή στην ερμηνεία των αποτελεσμάτων

Ειδικοί που δεν συμμετείχαν στις μελέτες τονίζουν ότι τα ευρήματα καταδεικνύουν συσχέτιση και όχι αιτιότητα.

Ο Dr David Garley, γενικός ιατρός και διευθυντής της Better Sleep Clinic στο Ηνωμένο Βασίλειο, σημειώνει ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο η υποκείμενη κακοήθεια να επηρεάζει τον ύπνο πριν ακόμη καταστεί κλινικά εμφανής.

Αντίστοιχα, η Claire Coughlan από την Bowel Cancer UK υπογράμμισε ότι τα ευρήματα προσθέτουν ένα ακόμη πιθανό κομμάτι στο παζλ της αύξησης των περιστατικών καρκίνου παχέος εντέρου σε νεαρούς ενήλικες, χωρίς ωστόσο να δίνουν οριστικές απαντήσεις.

Κλινικές προεκτάσεις

Παρότι απαιτούνται προοπτικές μελέτες μεγαλύτερης διάρκειας για την επιβεβαίωση των ευρημάτων, τα δεδομένα αναδεικνύουν τη σημασία της αξιολόγησης του ύπνου ως παραμέτρου συνολικής υγείας.

Η έγκαιρη αναγνώριση και αντιμετώπιση της χρόνιας αϋπνίας ενδέχεται να προσφέρει οφέλη που υπερβαίνουν τη βελτίωση της ποιότητας ζωής, συμβάλλοντας δυνητικά και στη μείωση του κινδύνου εμφάνισης χρόνιων νοσημάτων, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων μορφών καρκίνου.

Μέχρι να υπάρξουν πιο ισχυρά δεδομένα, οι ειδικοί εξακολουθούν να συστήνουν τις καθιερωμένες στρατηγικές πρόληψης του καρκίνου: αποφυγή καπνίσματος, διατήρηση υγιούς σωματικού βάρους, τακτική άσκηση, περιορισμό της κατανάλωσης αλκοόλ και προστασία από την υπεριώδη ακτινοβολία.

 

 

Πηγη: https://medicalmanage.gr

Σημαντικά αποτελέσματα μελέτης για τον μεταστατικό καρκίνο του προστάτη

Posted on by grammateia

Στο Αμερικάνικο Συνέδριο Ογκολογίας (ASCO 2026) ανακοινώθηκαν τα
αποτελέσματα της μελέτης φάσης III TALAPRO-3 που αξιολογεί την
προσθήκη του PARP αναστολέα talazoparib στο νεότερο αντιανδρογόνο
ενζαλουταμίδη και στον κλασικό ανδρογονικό αποκλεισμό (ADT)
σε ασθενείς με μεταστατικό ορμονοευαίσθητο καρκίνο του
προστάτη με μεταλλάξεις στα γονίδια επιδιόρθωσης του ομόλογου
ανασυνδυασμού του DNA.

Ο Θάνος Δημόπουλος (Καθηγητής Θεραπευτικής
– Ογκολογίας – Αιματολογίας, τ. Πρύτανης ΕΚΠΑ) και η Δρ. Αγγελική
Ανδρικοπούλου αναφέρουν ότι οι μεταλλάξεις στα γονίδια του ομόλογου
ανασυνδυασμού οδηγούν στην ανεπάρκεια αυτού του μηχανισμού με
αποτέλεσμα τα κύτταρα να μην μπορούν να επιδιορθώσουν αποτελεσματικά
τις βλάβες του DNA προκαλώντας γενωμική αστάθεια.
Τα καρκινικά κύτταρα με ανεπάρκεια του ομόλογου ανασυνδυασμού βασίζονται
σε εναλλακτικούς μηχανισμούς επιδιόρθωσης. Αυτό αξιοποιείται
κλινικά μέσω των αναστολέων PARP (π.χ. Olaparib, Talazoparib)
που καταστρέφουν εκλεκτικά τα μεταλλαγμένα καρκινικά κύτταρα
αφαιρώντας τον εναλλακτικό μηχανισμό επιδιόρθωσης στον οποίο βασίζονται τα
κύτταρα αυτά. Στην μελέτη TALAPRO-3 ο συνδυασμός του PARP αναστολέα
talazoparib μαζί με ενζαλουταμίδη και ανδρογονικό αποκλεισμό μείωσε
τον κίνδυνο υποτροπής κατά 52% σε σύγκριση με την καθιερωμένη θεραπεία
με ενζαλουταμίδη στους ασθενείς με μεταστατικό ορμονοευαίσθητο καρκίνο
προστάτη και HRR μεταλλάξεις.
Το μέσο διάστημα χωρίς υποτροπή της νόσου δεν είχε ακόμη επιτευχθεί στους
ασθενείς που έλαβαν το talazoparib έναντι 45,8 μήνες στο σκέλος ελέγχου.
Στους ασθενείς με μεταλλάξεις στα γονίδια BRCA1/2 καταγράφηκε μείωση
του κινδύνου υποτροπής κατά 63%

 

 

Πηγη:HealthDaily

Νέα εποχή στην Ογκολογική φροντίδα με το ψηφιακό σύστημα ΗΔΥΚΑ – NOVA & NOVA ICT

Posted on by grammateia

21.488 μοναδικοί ασθενείς έχουν ήδη καταγραφεί στο Εθνικό
Μητρώο Ασθενών με Νεοπλασματικές Ασθένειες
Με μεγάλη συμμετοχή πραγματοποιήθηκε η ημερίδα παρουσίασης του
νέου Ολοκληρωμένου Ψηφιακού Συστήματος Φροντίδας Ογκολογικών και
Αιματολογικών Ασθενών, που υλοποιείται από την ΗΔΥΚΑ ΜΑΕ σε συνεργασία
με την ένωση εταιρειών NOVA-NOVA ICT, ως ανάδοχο του έργου. Κεντρικό
πυλώνα του έργου αποτελεί το Εθνικό Μητρώο Ασθενών με Νεοπλασματικές
Ασθένειες, το οποίο βρίσκεται ήδη σε παραγωγική λειτουργία από τις αρχές
του 2025. Το Μητρώο δημιουργήθηκε για να καλύψει μια διαχρονική ανάγκη
του συστήματος υγείας για ενιαία, οργανωμένη και αξιόπιστη καταγραφή των
ογκολογικών και αιματολογικών περιστατικών της χώρας. Μέχρι τις 5 Ιουνίου
2026 είχαν ήδη καταγραφεί 21.488 μοναδικοί ασθενείς.
Το σύστημα έχει σχεδιαστεί σύμφωνα με τις προδιαγραφές του European
Network of Cancer Registries (ENCR) και διασυνδέεται με το Ευρωπαϊκό
Πληροφοριακό Σύστημα για τον Καρκίνο (ECIS), επιτρέποντας την αποστολή
δεδομένων σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Παράλληλα, υποστηρίζει την αυτόματη
διαβίβαση δομημένων δεδομένων και παθολογοανατομικών αναφορών μέσω
τυποποιημένου reporting και την αντιστοίχιση ασθενών με κλινικές μελέτες,
ενισχύοντας την ποιότητα και την αξιοποίηση των δεδομένων στην κλινική πράξη,
στη δημόσια υγεία και στην έρευνα.
Κατά τη διάρκεια της ημερίδας παρουσιάστηκε επίσης το νέο πληροφοριακό
σύστημα διαχείρισης ογκολογικών και αιματολογικών περιστατικών, το οποίο
βασίζεται σε εγκεκριμένα θεραπευτικά πρωτόκολλα του Υπουργείου Υγείας.
Μέσω του συστήματος, οι θεράποντες ιατροί αποκτούν πρόσβαση σε όλο
το θεραπευτικό ιστορικό των ασθενών, δηλαδή εξετάσεις, παραπεμπτικά,
θεραπευτικά σχήματα και τροποποιήσεις θεραπειών, διασφαλίζοντας τη συνέχεια
στη φροντίδα και καλύτερο συντονισμό μεταξύ των δομών υγείας.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε και στην υποστήριξη των Ογκολογικών Συμβουλίων και
των Διεπιστημονικών Ομάδων, μέσω εργαλείων συνεργασίας, τηλεδιασκέψεων
και προβολής απεικονιστικών εξετάσεων και κλινικών εικόνων. Στο πλαίσιο του
έργου παρουσιάστηκε και η mobile εφαρμογή ασθενών.

 

 

Πηγη:HealthDaily

Ανάγκη αναγνώρισης της Μαστολογίας ως ανεξάρτητης ειδικότητας

Posted on by grammateia

Παρέμβαση της Ελληνικής Εταιρείας Μαστολογίας
Η Ελληνική Εταιρείας Μαστολογίας (EEM) και η Πρόεδρός της, Καθηγήτρια Λυδία
Ιωαννίδου – Μουζάκα, σε πρόσφατη συνέντευξη τύπου ανέφερε την ανάγκη
αναγνώρισης της Μαστολογίας ως ανεξάρτητης Ειδικότητας, και επεσήμανε τα
εξής:

«Πρόθεση είναι η εξειδίκευση στη Μαστολογία σε αποδεκτό επίπεδο. Αυτή
η πρόθεση έχει ομόφωνα υποστηριχθεί από τους αντιπροσώπους των 47 Εθνικών
Εταιρειών Μαστολογίας στο 21ο Παγκόσμιου Συνέδριο Μαστολογίας της Διεθνούς
Εταιρείας Μαστολογίας (Senologic International Society-SIS) που έλαβε χώρα στη
Ρόδο, 4-7 Μαΐου 2023. Εμείς δεν θέλουμε υποειδικότητα Χειρουργού Μαστού –
Εμείς θέλουμε Ειδικότητα Μαστολογίας που συμπεριλαμβάνει και τη χειρουργική
του μαστού.

Πρόσφατα προστέθηκε σε ΦΕΚ στην Ελλάδα ένα Ευρωπαϊκό
Δίπλωμα το FEBS το οποίο δεν είναι διεθνώς αποδεκτό. Το FEBS είναι ένα ιδιωτικό
(UEMS) μη κρατικό δίπλωμα και δεν παρέχει δικαιώματα κλινικής άσκησης.
Δεν αναγνωρίζεται ως προσόν ειδικότητας και δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί
ως νόμιμη βάση για την ίδρυση της ειδικότητας στην Ελλάδα.

Η Μαστολογία
απαιτεί διεπιστημονική εκπαίδευση πολύ πέρα από τη χειρουργική του μαστού.
Μόνο το Υπουργείο Υγείας και το ΚΕΣΥ μπορούν να επισημοποιήσουν και
να δημιουργήσουν την ειδικότητα. Η Ελλάδα επί του παρόντος δεν διαθέτει
αναγνωρισμένη ειδικότητα για την Μαστολογία, παρόλο που εδώ και πολλά
χρόνια προτείνεται, με αποτέλεσμα οι γυναίκες να ταλαιπωρούνται και να
βρίσκονται σε μειονεκτική θέση, γεγονός που μπορεί να επιβεβαιωθεί επισήμως
από τις υποθέσεις που καταλήγουν στα Ελληνικά Δικαστήρια.

 

 

Πηγη:HealthDaily

Διαβίβαση επιστολής της ΣΕΚΕ περί πρόθεσης χορήγησης υποτροφιών για την ενίσχυση της Μονάδας Εντατικής Θεραπείας του Γενικού Νοσοκομείου Ξάνθης

Posted on by grammateia

διαβιβαστικο.pdf

 

αδα ψ8ρ846907ω-τ42

 

επιστολη σεκε

 

..

Θεμιστοκλέους: Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την ανακουφιστική φροντίδα

Posted on by grammateia

Σημαντική μεταρρύθμιση στον τομέα της Ανακουφιστικής Φροντίδας δρομολογεί το υπουργείο Υγείας, με την υλοποίηση για πρώτη φορά ενός ολοκληρωμένου Εθνικού Σχεδίου Δράσης για την περίοδο 2025-2030.

Όπως τονίζει σε συνέντευξή του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο υφυπουργός Υγείας Μάριος Θεμιστοκλέους, η ανακουφιστική φροντίδα εντάσσεται πλέον οργανωμένα στο Εθνικό Σύστημα Υγείας, με στόχο την καθολική και ισότιμη πρόσβαση των πολιτών, την ανάπτυξη δομών σε νοσοκομεία και κοινότητα και την ενίσχυση της κατ’ οίκον φροντίδας.

Σχεδιάζεται η ανάπτυξη της πρώτης πραγματικής, αυτόνομης δημόσιας δομής ανακουφιστικής φροντίδας στην Αττική, ενώ προχωρούν οι διαδικασίες για νέες εξειδικευμένες μονάδες σε Θεσσαλονίκη.

Όπως σημειώνει ο κ. Θεμιστοκλέους, στόχος της μεταρρύθμισης είναι ένα πιο ανθρώπινο σύστημα υγείας που θα διασφαλίζει αξιοπρέπεια, ανακούφιση από τον πόνο και ολιστική υποστήριξη των ασθενών και των οικογενειών τους.

Η συνέντευξη του υφυπουργού Υγείας Μάριου Θεμιστοκλέους στο ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ερ: Η ανακουφιστική φροντίδα θεωρείται διαχρονικά ένα από τα σημαντικότερα κενά του συστήματος υγείας. Τι αλλάζει σήμερα ώστε η χώρα μας να γυρίσει σελίδα;

Σήμερα, έχουμε πλέον ένα εγκεκριμένο Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την περίοδο 2025-2030, έναν εθνικό οδικό χάρτη για την παροχή ολιστικής υποστήριξης από τη στιγμή της διάγνωσης έως το τέλος της ζωής και την περίοδο του πένθους. Έχουμε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο για τις δομές, τις υπηρεσίες, την εκπαίδευση και τη χρηματοδότηση, ενώ έχει αποσταλεί και το Προεδρικό Διάταγμα που καθορίζει τις προδιαγραφές ίδρυσης και λειτουργίας των δομών. Με απλά λόγια, η χώρα αποκτά για πρώτη φορά στρατηγική, κανόνες και συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα. Δεν μιλάμε πλέον για μια θεωρητική συζήτηση αλλά για μια οργανωμένη μεταρρύθμιση που υλοποιείται.

Απ: Δεν θέλουμε κανένας πολίτης να νιώθει αβοήθητος την κρίσιμη στιγμή. Στη θέση της απόγνωσης, στον ανθρώπινο πόνο, απαντάμε με το «μαζί» και με ένα οργανωμένο σχέδιο. Ο στόχος μας είναι η ανακουφιστική φροντίδα να αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι του Εθνικού Συστήματος Υγείας και να είναι διαθέσιμη σε κάθε πολίτη που τη χρειάζεται, ανεξάρτητα από τον τόπο κατοικίας ή την οικονομική του δυνατότητα. Θέλουμε να δημιουργήσουμε ένα δίκτυο υπηρεσιών που θα λειτουργεί σε πολλά επίπεδα: μέσα στα νοσοκομεία, στην κοινότητα και κυρίως στο σπίτι του ασθενούς, όταν αυτό είναι εφικτό. Η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι οι περισσότεροι ασθενείς επιθυμούν να παραμένουν στο οικείο περιβάλλον τους, κοντά στους ανθρώπους τους. Για αυτόν τον λόγο, ο βασικός μας προσανατολισμός είναι η ανάπτυξη ισχυρών υπηρεσιών κατ’ οίκον φροντίδας και κοινοτικής υποστήριξης.

Παράλληλα, η ανακουφιστική φροντίδα δεν αφορά μόνο τους ογκολογικούς ασθενείς. Αφορά ανθρώπους που ζουν με σοβαρές, χρόνιες ή απειλητικές για τη ζωή παθήσεις, παιδιά, ηλικιωμένους και τις οικογένειές τους. Θέλουμε ένα σύστημα που να μπορεί να ανταποκρίνεται στις ανάγκες όλων αυτών των ανθρώπων με επιστημονική επάρκεια και ανθρωπιά.

Απ: Βρισκόμαστε ήδη στη φάση της εφαρμογής. Προχωρούν οι απαραίτητες ρυθμίσεις για τη λειτουργία των δομών ανακουφιστικής φροντίδας, για τα κριτήρια εισαγωγής των ασθενών και για το μητρώο ασθενών. Παράλληλα, σχεδιάζεται η ανάπτυξη της πρώτης πραγματικής, αυτόνομης δημόσιας δομής ανακουφιστικής φροντίδας στην Αττική, η οποία θα ανακοινωθεί στο προσεχές διάστημα και θα λειτουργήσει σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα.

Επιπλέον, προβλέπεται η ανάπτυξη 25 κλινών στο Θεαγένειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης και 4 παιδιατρικών κλινών στο Παιδιατρικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης. Ένα ακόμη πολύ σημαντικό βήμα είναι η εκπαίδευση των επαγγελματιών υγείας. Έχουν ήδη εγκριθεί οι βασικές κατευθύνσεις για το πρόγραμμα επιμόρφωσης και προχωρούμε στη δημιουργία ενός πλαισίου πιστοποίησης και εξειδίκευσης. Για να πετύχει η μεταρρύθμιση χρειάζονται δομές, αλλά κυρίως άνθρωποι με γνώση και εξειδικευμένες δεξιότητες.

Απ: Επίκεντρο των προσπαθειών μας είναι ένα: Ο άνθρωπος. Η υγεία δεν εξαντλείται στην αντιμετώπιση μιας νόσου. Υγεία είναι, πάνω από όλα, η πρόληψη, η ανακούφιση από τον πόνο, η ψυχολογική υποστήριξη, η παροχή βοήθειας από την πολιτεία σε μια δύσκολη στιγμή.

Ένα σύγχρονο Εθνικό Σύστημα Υγείας σημαίνει καθολική και ισότιμη πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας, αλλά και φροντίδα με αξιοπρέπεια. Σημαίνει να γνωρίζει κάθε ασθενής και κάθε οικογένεια ότι το κράτος βρίσκεται δίπλα τους όταν το έχουν περισσότερο ανάγκη. Η ανακουφιστική φροντίδα είναι ίσως η πιο ανθρώπινη έκφραση του ΕΣΥ που χτίζουμε. Ενός ΕΣΥ που δεν μετρά μόνο χρόνια ζωής, αλλά φροντίζει και για την ποιότητα αυτών των χρόνων. Ενός ΕΣΥ που αντιμετωπίζει όλους τους πολίτες με σεβασμό, ισότητα και αξιοπρέπεια. Γιατί τελικά η υγεία δεν είναι μόνο θεραπεία. Είναι και φροντίδα. Είναι μια πολιτική ενσυναίσθησης, ένα χρέος διασφάλισης της ατομικής αξιοπρέπειας, και η φροντίδα αυτή είναι δικαίωμα για όλους.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

 

 

Πηγη: https://www.insider.gr/

Έρευνα ανακαλύπτει πρωτεϊνες στο αίμα που προβλέπουν τον καρκίνο του πνεύμονα 5 χρόνια πριν την διάγνωση

Posted on by grammateia

Αν η έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου αποτελεί σήμερα έναν φιλόδοξο παγκόσμιο στόχο, ο εντοπισμός των ατόμων υψηλού κινδύνου και η διακοπή της βιολογικής διαδικασίας που οδηγεί στον καρκίνο παραμένουν ακόμα άπιαστο όνειρο. Κι όμως σε αυτή την κατεύθυνση, μια ομάδα Βρετανών ερευνητών έκανε το πρώτο επαναστατικό βήμα. Επιστήμονες του ρετανικού Ινστιτούτου Francis Crick και του Βρετανικού Πανεπιστημίου University College London εντόπισαν 14 πρωτεΐνες στο αίμα, οι οποίες μπορούν να προβλέψουν τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του πνεύμονα τουλάχιστον πέντε χρόνια πριν από τη διάγνωση.

Τα επαναστατικά ευρήματα, που δημοσιεύονται στην έγκριτη επιστημονική επιθεώρηση «Cell» υποδηλώνουν πως τα άτομα που διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης του καρκίνου του πνεύμονα θα μπορούσαν να εντοπιστούν έγκαιρα – γεγονός που αποτελεί επανάσταση για την πρόληψη των ογκολογικών νοσημάτων και ειδικότερα του καρκίνου του πνεύμονα ο οποίος κατά κανόνα εντοπίζεται με μεγάλη καθυστέρηση, όταν πλέον έχει καταστεί μεταστατικός.

Οι πρωτεϊνες προέρχονται από ένα χρόνιο φλεγμονώδες περιβάλλον στον πνεύμονα

Η μελέτη περιελάμβανε ανάλυση δειγμάτων αίματος από περισσότερα από 48.000 άτομα στην βρετανική τράπεζα Biobank που πραγματοποιήθηκε με ΑΙ μοντέλα. Μαζί με την ηλικία, το κάπνισμα και το προηγούμενο ιστορικό πνευμονικής νόσου, (3 γνωστούς επιβαρυντικούς παράγοντες), οι ερευνητές εντόπισαν 14 βασικές πρωτεΐνες στο αίμα που θα μπορούσαν να προβλέψουν μια μελλοντική διάγνωση καρκίνου του πνεύμονα. Ουσιαστικά οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι αυτές οι πρωτεϊνες βρίσκονταν σε υψηλότερες συγκεντρώσεις (είχαν εντονότερη ‘πρωτεϊνική υπογραφή’) στο αίμα των ανθρώπων που αργότερα εμφάνισαν καρκίνο του πνεύμονα.

Η ανάλυση των πρωτεϊνών έδειξε ότι δεν προέρχονται από τον ίδιο τον όγκο αυτό καθευατό, αλλά αντανακλούν ένα τροποποιημένο φλεγμονώδες περιβάλλον των πνευμόνων που προηγείται του καρκίνου. Αυτή η προηγούμενη φλεγμονή θα μπορούσε να προκληθεί και από παράγοντες όπως η ατμοσφαιρική ρύπανση, το κάπνισμα και η εισπνοή επιβαρυντικών ουσιών, λόγω επιτέλεσης βαρέως επαγγέλματος.

Ο ρόλος της ατμοσφαιρικής ρύπανσης

Προηγούμενη μελέτη της ίδιας ερευνητικής ομάδας κατέδειξε για πρώτη φορά πώς η ατμοσφαιρική ρύπανση μπορεί να προκαλέσει καρκίνο του πνεύμονα σε άτομα που δεν έχουν καπνίσει ποτέ. Η τελευταία μελέτη διαπίστωσε ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση μπορεί να αυξήσει τόσο την πρωτεϊνική συγκέντρωση στο αίμα όσο και τον αριθμό των ανώμαλων πνευμονικών κυττάρων που συνδέονται με την πρώιμη ανάπτυξη καρκίνου.

Η μελέτη, που χρηματοδοτήθηκε από τον Οργανισμό Cancer Research UK (την αντίστοιχη Αντικαρκινική Εταιρία της Μ. Βρετανίας) και υποστηρίχθηκε από το Εθνικό Ινστιτούτο Έρευνας Υγείας και Φροντίδας του νοσοκομείου του UCL (UCLH) και από το Κέντρο Βιοϊατρικής Έρευνας, υποδηλώνει ότι η χορήγηση φαρμάκων που μπλοκάρουν τη δράση ενός φλεγμονώδους μορίου –της ιντερλευκίνης IL-1β- θα μπορούσε να βοηθήσει στην πρόληψη του καρκίνου του πνεύμονα σε άτομα υψηλού κινδύνου. Στα άτομα αυτά, οι εν λόγω πρωτεϊνες εκφράζονται σε υψηλό βαθμό.

Η αναλογία με τις στατίνες για την πρόληψη της υψηλής χοληστερόλης

Η συγκεκριμένη κλινική μελέτη αποτελεί μέρος των ερευνών για τον καρκίνο του πνεύμονα TRAcking Cancer Evolution through therapy (Rx) (TRACERx), που διεξάγονται στο Ηνωμένο Βασίλειο με επικεφαλής τον καθηγητή Τσάρλς Σουάντον (Charles Swanton), Πρόεδρο στον Τομέα Εξατομικευμένης Ιατρικής του Καρκίνου στο Ινστιτούτο Καρκίνου του UCL. Ο καθηγητής Σουάντον, ο οποίος είναι επίσης Διευθυντής Κλινικής Έρευνας και Κύριος Επικεφαλής Ομάδας στο Ινστιτούτο Francis Crick, δήλωσε: «Γνωρίζουμε πως οι στατίνες έχουν μεταμορφώσει την πρόληψη των καρδιαγγειακών παθήσεων, καθώς εδώ και χρόνια χορηγούνται για τη θεραπεία των ατόμων με υψηλή κακή χοληστερόλη (LDL). Ωστόσο, στον καρκίνο δεν έχουμε φτάσει σε αυτό το σημείο. Δεν έχουμε ακόμη έναν δείκτη κινδύνου, όπως είναι η LDL χοληστερόλη ή ένα φάρμακο τύπου στατίνης για να ….ρίξουμε τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του πνεύμονα, όπως ρίχνουμε την κακή χοληστερόλη.

Από την άλλη μεριά στα νοσοκομεία, καταγράφουμε καθημερινά τον αντίκτυπο της διάγνωσης του καρκίνου του πνεύμονα σε προχωρημένο στάδιο, επομένως είναι κρίσιμο να μπορούμε να εντοπίζουμε εγκαίρως τα άτομα που διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο, ώστε να παρέμβουμε πριν αναπτυχθεί η νόσος. Η εύρεση ενός «σήματος» για μια φλεγμονώδη κατάσταση στους πνεύμονες μάς προσφέρει αυτό το παράθυρο ευκαιρίας για μια προληπτική θεραπεία, που θα μπορούσε να λειτουργήσει καλύτερα. Αυτή η μελέτη λοιπόν υποστηρίζει μια σχετικά νέα ιδέα στον τομέα, ότι ορισμένες κοινές ασθένειες που σχετίζονται με την ηλικία, προκαλώντας υψηλό φορτίο νοσηρότητας και θνησιμότητας στην κοινότητα, μοιράζονται μια κοινή, προσυμπτωματική κατάσταση χρόνιας φλεγμονής. Πιστεύουμε ότι στο μέλλον θα βοηθήσει στην πρόβλεψη και την πρόληψη του καρκίνου του πνεύμονα και άλλων πνευμονικών παθήσεων.»

Παράλληλα, ο Τεζ Πάντια (Tej Pandya), κλινικός διδακτορικός φοιτητής στο Ινστιτούτο Πληροφορικής Υγείας του UCL και επισκέπτης επιστήμονας στο Ινστιτούτο Francis Crick, πρόσθεσε: «Χρησιμοποιήσαμε μοντέλα ΑΙ σε δεδομένα πλάσματος από 48.000 άτομα για να εντοπίσουμε 14 πρωτεϊνες και επικυρώσουμε τα αποτελέσματα με περισσότερους από 80 επιστημονικούς συνεργάτες σε πέντε ηπείρους. Καταφέραμε να δείξουμε ότι μια ‘πρωτεϊνική υπογραφή’ (δηλαδή η έκφραση ορισμένων πρωτεϊνών σε υψηλό βαθμό) αντικατοπτρίζει ένα τροποποιημένο φλεγμονώδες περιβάλλον των πνευμόνων πριν από την εμφάνιση του καρκίνου».

Επιπλέον, η Χάϊλεϊ Μπράουν (Hayley Brown), Διευθύντρια Πληροφοριών στον Οργανισμό Cancer Research UK, επεσήμανε: «Αυτή η έρευνα μας φέρνει πιο κοντά στην ταχύτερη παρέμβαση και ενδεχομένως στην διακοπή της πορείας εξέλιξης της ογκολογικής νόσου πριν από την έναρξή της».

 

 

Πηγη: https://www.insider.gr/

«The Lancet»: Οι πολιτικές που μπορούν να οδηγήσουν στη μείωση της παιδικής παχυσαρκίας

Posted on by grammateia

Ηεφαρμογή συντονισμένων πολλαπλών πολιτικών για τα τρόφιμα, όπως οι προειδοποιητικές ετικέτες στο μπροστινό μέρος των συσκευασιών, οι κανονισμοί για τα σχολικά τρόφιμα και οι περιορισμοί στη διαφήμιση, οδηγεί σε μείωση της παιδικής παχυσαρκίας, όπως δείχνει έρευνα που εξετάζει το παράδειγμα της Χιλής και δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «The Lancet».

Η Χιλή είναι μια χώρα που καταγράφει ένα από τα υψηλότερα ποσοστά παγκοσμίως παιδιών παχύσαρκων και υπέρβαρων. Το 2016, η χώρα εφάρμοσε μια από τις πιο ολοκληρωμένες και φιλόδοξες πολιτικές τροφίμων στον κόσμο, που στόχευσαν σε τρόφιμα και ποτά με υψηλή περιεκτικότητα σε κορεσμένα λιπαρά, αλάτι και ζάχαρη. Η νομοθεσία περιλαμβάνει υποχρεωτικές προειδοποιητικές ετικέτες στο μπροστινό μέρος της συσκευασίας, περιορισμούς στην πώληση τέτοιων προϊόντων στα σχολεία και περιορισμούς στη διαφήμιση των τροφίμων που απευθύνονται σε παιδιά.

Αξιοποίηση εθνικών δεδομένων

Οι ερευνητές, από το Universidad Adolfo Ibanez της Χιλής, το Ινστιτούτο Διατροφής και Τεχνολογίας Τροφίμων του Πανεπιστημίου της Χιλής και το Πανεπιστήμιο της Βόρειας Καρολίνας στις ΗΠΑ, αξιοποίησαν εθνικά δεδομένα για περισσότερα από 300.000 παιδιά ηλικίας τεσσάρων έως έξι ετών στη Χιλή. Συγκρίθηκαν τα στοιχεία για το βάρος και το ύψος των παιδιών πριν από την εφαρμογή του νόμου με αντίστοιχα στοιχεία μαθητών των ίδιων τάξεων μετά την έναρξη εφαρμογής της πρώτης φάσης του νόμου το 2016.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα παιδιά που φοιτούσαν στο σχολείο για 18 μήνες μετά την εφαρμογή του νόμου ήταν λιγότερο πιθανό να είναι υπέρβαρα ή παχύσαρκα σε σχέση με παιδιά στις ίδιες τάξεις πριν από τη νομοθεσία. Στα κορίτσια ο κίνδυνος ήταν μειωμένος κατά 2,9%, ενώ στα αγόρια κατά 2,4%.

Παράλληλα, η μελέτη κατέγραψε οφέλη ακόμη και έπειτα από μόλις έξι μήνες εφαρμογής του νόμου. Τα κορίτσια είχαν 1,9% χαμηλότερο κίνδυνο υπερβολικού βάρους ή παχυσαρκίας και τα αγόρια 2,2%.

SHMANSEIS

Αν και ο αντίκτυπος μπορεί να φαίνεται σχετικά μικρός, οι ερευνητές τονίζουν ότι τα ευρήματα αυτά παρέχουν κρίσιμα επιστημονικά τεκμήρια για τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής διεθνώς, οι οποίοι αναζητούν αποτελεσματικές παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση της επιδημίας παιδικής παχυσαρκίας.

Οι ερευνητές επισημαίνουν, επίσης, ότι τα επόμενα στάδια του νόμου, τα οποία τέθηκαν σε ισχύ το 2018 και το 2019 και προέβλεπαν ακόμη αυστηρότερα όρια για τη ζάχαρη, τα κορεσμένα λιπαρά, το αλάτι και τις θερμίδες, δεν συμπεριλήφθηκαν στην ανάλυση. Ως εκ τούτου, η συνολική επίδραση του νομοθετικού πλαισίου ενδέχεται να είναι ακόμη μεγαλύτερη.

Οι περιορισμοί της μελέτης

Η μελέτη καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το ολοκληρωμένο πακέτο πολιτικών που εφαρμόζει η Χιλή απέναντι σε τρόφιμα και ποτά με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά, αλάτι, ζάχαρη ή θερμίδες πιθανότατα μειώνει τον κίνδυνο υπερβολικού βάρους και παχυσαρκίας στα παιδιά σχολικής ηλικίας.

Οι ερευνητές σημειώνουν ορισμένους περιορισμούς της μελέτης, όπως το ότι η σύγκριση των δύο ομάδων μαθητών βασίζεται στην υπόθεση ότι εάν ο νόμος δεν είχε εισαχθεί, όλοι οι μαθητές θα είχαν ακολουθήσει τις ίδιες διατροφικές τάσεις, κάτι που δεν μπορεί να ελεγχθεί.

Σε συνοδευτικό σχόλιο που δημοσιεύεται στο «The Lancet», η καθηγήτρια Σιμόν Πετιγκριού και η δρ Ντέιζι Κόιλ από το «George Institute for Global Health» της Αυστραλίας, οι οποίες δεν συμμετείχαν στη μελέτη, υπογραμμίζουν ότι τα νέα ευρήματα αποκτούν ιδιαίτερη σημασία σε ένα περιβάλλον όπου η αντίδραση της βιομηχανίας τροφίμων συχνά αποτελεί εμπόδιο στην υιοθέτηση πολιτικών δημόσιας υγείας. Όπως επισημαίνουν, η μελέτη ενισχύει το επιχείρημα ότι οι κυβερνήσεις θα πρέπει να προχωρήσουν πέρα από τις αποσπασματικές παρεμβάσεις και να εφαρμόσουν ολοκληρωμένες στρατηγικές για τη βελτίωση του διατροφικού περιβάλλοντος.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

 

Πηγη: https://www.news4health.gr/

Τέλος στην αμνιοπαρακέντηση – Νέα εξέταση αίματος ανιχνεύει γενετικές παθήσεις στο έμβρυο με ακρίβεια έως 99%

Posted on by grammateia
Μια νέα εξέταση αίματος για τη μητέρα που μπορεί να ανιχνεύσει χιλιάδες σοβαρές γενετικές παθήσεις στο έμβρυο θα μπορούσε να περιορίσει την ανάγκη για επεμβατικό έλεγχο κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, σύμφωνα με επιστήμονες.

Μια νέα πρωτοποριακή εξέταση αίματος κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης ενδέχεται να αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιείται ο προγεννητικός γενετικός έλεγχος, προσφέροντας τη δυνατότητα ανίχνευσης χιλιάδων σοβαρών γενετικών παθήσεων του εμβρύου χωρίς την ανάγκη επεμβατικών διαδικασιών, όπως η αμνιοπαρακέντηση.

Όπως αναφέρει ο Guardian, η μέθοδος, η οποία παρουσιάζεται στο συνέδριο της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Ανθρώπινης Γενετικής στο Γκέτεμποργκ της Σουηδίας, βασίζεται στην ανάλυση μικροσκοπικών θραυσμάτων εμβρυϊκού DNA που κυκλοφορούν φυσιολογικά στο αίμα της εγκύου. Μέσω προηγμένων τεχνικών αλληλούχισης γονιδιώματος και εξελιγμένων υπολογιστικών εργαλείων, οι ερευνητές κατάφεραν να ανιχνεύσουν με υψηλό βαθμό ακρίβειας γενετικές μεταλλάξεις που μέχρι σήμερα μπορούσαν να επιβεβαιωθούν αξιόπιστα μόνο μέσω αμνιοπαρακέντησης ή δειγματοληψίας χοριακών λαχνών (CVS).

Η νέα τεχνική, γνωστή ως Μη Επεμβατική Εμβρυϊκή Αλληλούχιση (Non-Invasive Fetal Sequencing – NIFS), αναπτύχθηκε από επιστήμονες του Broad Institute του MIT και του Πανεπιστημίου Harvard. Σύμφωνα με τον επικεφαλής ερευνητή, Δρ Christopher Whelan, η εξέταση έχει τη δυνατότητα να εντοπίσει χιλιάδες σοβαρές γενετικές διαταραχές, καλύπτοντας την πλειονότητα των παθήσεων που περιλαμβάνονται στα πλέον εκτεταμένα διεθνή γονιδιακά πάνελ εμβρυϊκών και νεογνικών ελέγχων.

Μεταξύ των παθήσεων που εντοπίστηκαν κατά τη διάρκεια της μελέτης περιλαμβάνονται το σύνδρομο Noonan, το σύνδρομο CHARGE, το σύνδρομο Stickler, η αχονδροπλασία, καθώς και δεκάδες ακόμη σπάνιες γενετικές ασθένειες. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η έγκαιρη διάγνωση πολλών από αυτές τις καταστάσεις μπορεί να επηρεάσει καθοριστικά τη διαχείριση της εγκυμοσύνης, τον σχεδιασμό του τοκετού και τη μετέπειτα φροντίδα του νεογνού.

Οι μη επεμβατικές εξετάσεις που βασίζονται στο εμβρυϊκό DNA έχουν ήδη μεταμορφώσει τον προγεννητικό έλεγχο τα τελευταία χρόνια, καθώς επιτρέπουν την ανίχνευση χρωμοσωμικών ανωμαλιών όπως το σύνδρομο Down. Ωστόσο, μέχρι σήμερα η χρήση τους περιοριζόταν σε σχετικά μικρό αριθμό παθήσεων. Η νέα μέθοδος φιλοδοξεί να διευρύνει σημαντικά αυτό το πεδίο, προσφέροντας σχεδόν πλήρη γονιδιωματική εικόνα του εμβρύου.

Στο πλαίσιο της έρευνας, οι επιστήμονες δοκίμασαν τη μέθοδο σε 565 εγκυμοσύνες με μέση ηλικία κύησης τις 17 εβδομάδες. Μέσα από την ανάλυση των ελεύθερων θραυσμάτων DNA κατάφεραν να εξετάσουν γενετικές παραλλαγές σε περίπου 23.000 γονίδια ανά έμβρυο. Η σύγκριση των αποτελεσμάτων με εκείνα που προέκυψαν από αμνιοπαρακέντηση ή CVS έδειξε ότι το NIFS ανίχνευσε το 95% έως 99% των γενετικών παραλλαγών που εντοπίστηκαν με τις επεμβατικές μεθόδους, ενώ ξεπέρασε το 97% στην ανίχνευση κλινικά σημαντικών μεταλλάξεων.

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η νέα εξέταση θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί αρχικά σε περιπτώσεις όπου υπερηχογραφικά ευρήματα ή άλλες εξετάσεις δημιουργούν υποψίες για γενετική ανωμαλία. Παράλληλα, θα μπορούσε να προσφέρει μια ασφαλέστερη εναλλακτική επιλογή για τις γυναίκες που διστάζουν να υποβληθούν σε αμνιοπαρακέντηση λόγω του κινδύνου αποβολής, του ψυχολογικού φόρτου, του κόστους ή των δυσκολιών πρόσβασης.

Η αμνιοπαρακέντηση, η οποία πραγματοποιείται συνήθως μεταξύ της 15ης και της 20ής εβδομάδας κύησης, θεωρείται σήμερα μία από τις πιο αξιόπιστες διαγνωστικές εξετάσεις. Ωστόσο, απαιτεί τη λήψη αμνιακού υγρού με βελόνα και συνδέεται με μικρό αλλά υπαρκτό κίνδυνο επιπλοκών, καθώς περίπου μία στις 200 εγκυμοσύνες μπορεί να οδηγηθεί σε αποβολή.

Η επιστημονική κοινότητα υποδέχεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον τα νέα ευρήματα. Ο καθηγητής Alexandre Reymond από το Πανεπιστήμιο της Λωζάνης χαρακτήρισε την επίτευξη «εντυπωσιακή τεχνολογική υπέρβαση», υπογραμμίζοντας ότι η δυνατότητα αλληλούχισης ολόκληρου του εμβρυϊκού γονιδιώματος χωρίς άμεση λήψη δείγματος από το έμβρυο ανοίγει νέους δρόμους για την πρόληψη, τη θεραπεία και τη μελλοντική εξέλιξη της αναπαραγωγικής ιατρικής.

Παρά τον ενθουσιασμό, ωστόσο, δεν λείπουν και οι προβληματισμοί. Ο καθηγητής Άνγκους Κλαρκ από το Πανεπιστήμιο του Κάρντιφ προειδοποίησε ότι η ευρεία χρήση του τεστ ως εργαλείου γενικού πληθυσμιακού ελέγχου θα μπορούσε να οδηγήσει στην αποκάλυψη γενετικών μεταλλάξεων αβέβαιης ή άγνωστης κλινικής σημασίας. Ένα τέτοιο ενδεχόμενο ενδέχεται να προκαλέσει έντονο άγχος στους μελλοντικούς γονείς και να οδηγήσει σε περιττές ιατρικές παρεμβάσεις ή μακροχρόνια παρακολούθηση παιδιών χωρίς σαφή λόγο.

Παρά τις προκλήσεις, η νέα τεχνολογία θεωρείται από πολλούς ειδικούς ως ένα σημαντικό βήμα προς το μέλλον της εξατομικευμένης προγεννητικής ιατρικής. Εφόσον επιβεβαιωθεί η αξιοπιστία της σε μεγαλύτερες κλινικές μελέτες, η μη επεμβατική εμβρυϊκή αλληλούχιση θα μπορούσε να μεταμορφώσει τον προγεννητικό έλεγχο, προσφέροντας περισσότερη ασφάλεια στις εγκύους και πολύτιμες πληροφορίες για την υγεία των αγέννητων παιδιών τους.

 

 

Πηγη: https://www.dnews.gr/

Επιστήμονες ανακάλυψαν τη χημική ουσία στον εγκέφαλο που ευθύνεται για τις κακές συνήθειες

Posted on by grammateia
Ηαύξηση της ακετυλοχολίνης, σε ορισμένες περιοχές του εγκεφάλου, είναι που παίζει σημαντικό ρόλο, σημειώνουν οι νευροεπιστήμονες.

Νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Nature Communications ρίχνει φως στο ερώτημα: πώς κόβουμε τις κακές συνήθειες; Όλα οφείλονται σε μία χημική ουσία στον εγκέφαλο, απαντούν οι επιστήμονες.

Νευροεπιστήμονες στο Ινστιτούτο Επιστήμης και Τεχνολογίας της Οκινάουα (OIST), διεξήγαγαν έρευνα σε ποντίκια και αποκάλυψαν πως εντόπισαν έναν βασικό μηχανισμό στον εγκέφαλο που τα βοηθά να προσαρμοστούν όταν οι συνθήκες αλλάζουν ξαφνικά. Τα ευρήματα αυτά θα μπορούσαν να βελτιώσουν την κατανόηση, που έχουν οι άνθρωποι για τις συνθήκες που δυσκολεύουν την δυνατότητά τους να κόψουν μία κακιά συνήθεια, συμπεριλαμβανομένου του εθισμού, της ιδεοψυχαναγκαστικής διαταραχής (OCD) και της νόσου του Πάρκινσον.

«Οι μηχανισμοί του εγκεφάλου πίσω από την αλλαγή των συμπεριφορών παραμένουν ασαφείς, επειδή η προσαρμογή σε ένα δεδομένο σενάριο είναι νευρολογικά περίπλοκη. Απαιτεί διασύνδεση της δραστηριότητας σε πολλαπλές περιοχές του εγκεφάλου», εξήγησε ο συν-συγγραφέας της μελέτης, ο καθηγητής Jeffery Wickens, επικεφαλής της Μονάδας Έρευνας Νευροβιολογίας στο OIST.

«Προηγούμενη εργασία έχει δείξει ότι οι χολινεργικοί ενδιάμεσοι νευρώνες, τα εγκεφαλικά κύτταρα που απελευθερώνουν έναν νευροδιαβιβαστή, ο οποίος ονομάζεται ακετυλοχολίνη, εμπλέκονται στην ενεργοποίηση της ευελιξίας της συμπεριφοράς. Στη μελέτη αυτή καταφέραμε να χρησιμοποιήσουμε προηγμένες τεχνικές απεικόνισης για να δούμε την απελευθέρωση νευροδιαβιβαστών σε πραγματικό χρόνο και να εμβαθύνουμε στους θεμελιώδεις μηχανισμούς πίσω από την ευελιξία της συμπεριφοράς».

Η ακετυλοχολίνη είναι ένας από τους κύριους νευροδιαβιβαστές του ανθρώπινου οργανισμού. Λειτουργεί ως «αγγελιοφόρος» στο νευρικό σύστημα και είναι απολύτως απαραίτητη για τη διατήρηση της μνήμης, της μάθησης και του ελέγχου των μυών.

Πώς αντιδρά ο εγκέφαλος στην απροσδόκητη απογοήτευση

Οι ερευνητές, για την μελέτη τους, εκπαίδευσαν ποντίκια να πλοηγούνται σε έναν εικονικό λαβύρινθο. Τα ποντίκια έμαθαν ποια διαδρομή θα οδηγούσε σε μια ανταμοιβή και σταδιακά ανέπτυξαν μια αξιόπιστη στρατηγική για την επίτευξή της. Στη συνέχεια, οι επιστήμονες άλλαξαν τους κανόνες.

Αφού άλλαξε η δίοδος της ανταμοιβής, τα ποντίκια απέτυχαν φυσικά να λάβουν την ανταμοιβή που περίμεναν. Στη συνέχεια οι ερευνητές παρακολούθησαν τη δραστηριότητα μέσα στον εγκέφαλο των ζώων καθώς αντιδρούσαν σε αυτό το αναπάντεχο για εκείνα αποτέλεσμα.

«Σε επίπεδο νευρώνων, παρατηρήσαμε μια σημαντική αύξηση στην απελευθέρωση ακετυλοχολίνης σε ορισμένες περιοχές του εγκεφάλου. Την ίδια ώρα συμπεριφορικά, είδαμε περισσότερα ποντίκια να εμφανίζουν αυτό που είναι γνωστό ως συμπεριφορά “χαλαρής μετατόπισης”, αλλάζοντας τις επιλογές τους στον λαβύρινθο μετά από την αποτυχία ανταμοιβής», είπε ο δρ. Gideon Sarpong, επικεφαλής της μελέτης.

«Όσο μεγαλύτερη ήταν η αύξηση της ακετυλοχολίνης, τόσο πιο πιθανό ήταν τα ποντίκια να αλλάξουν τις μελλοντικές τους επιλογές. Τα αποτελέσματα της έρευνάς μας κατέδειξαν τη σημασία της ακετυλοχολίνης στην διακοπή της κακής συνήθειας και στη δυνατότητα λήψης νέων επιλογών» πρόσθεσε.

Η ακετυλοχολίνη βοηθά στην απεξάρτηση από παλιές συνήθειες

Για να ελέγξουν εάν η χημική αυτή ουσία ήταν πραγματικά υπεύθυνη για αυτήν την ευελιξία στη συμπεριφορά των υποκειμένων υπό μελέτη, η ομάδα των ερευνητών μείωσε την ικανότητα των ποντικιών να παράγουν τον νευροδιαβιβαστή. Το αποτέλεσμα ήταν σαφές. Τα ποντίκια έδειξαν πολύ λιγότερη συμπεριφορά απώλειας-μετατόπισης, καθιστώντας τα λιγότερο πιθανό να προσαρμόσουν τις αποφάσεις τους μετά από ένα απροσδόκητο αποτέλεσμα. Τα αποτελέσματα επιβεβαίωσαν ότι η ακετυλοχολίνη παίζει ουσιαστικό ρόλο στην υποβοήθηση της προσαρμογής του εγκεφάλου όταν αλλάζουν οι συνθήκες.

Ένα ενδιαφέρον σημείο, κατά τους ερευνητές είναι ότι δεν αντέδρασαν όλες οι ομάδες χολινεργικών ενδιάμεσων νευρώνων με τον ίδιο τρόπο. Ενώ οι περισσότεροι απελευθέρωσαν περισσότερη ακετυλοχολίνη, ορισμένες μικρές συστάδες κυττάρων έδειξαν ελάχιστη αλλαγή ή ακόμα και μείωση της δραστηριότητας.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, αυτό ενδέχεται να βοηθήσει στη διατήρηση πληροφοριών σχετικά με προηγούμενες επιτυχημένες συμπεριφορές. Ο δρ. Sarpong τόνισε πως «αυτό δείχνει ότι τα ποντίκια μπορεί να μην ξεχνούν απαραίτητα την προηγούμενη “οδό” της ανταμοιβής, αλλά να διατηρούν αυτές τις πληροφορίες σε περίπτωση που αλλάξουν ξανά οι συνθήκες».

Επιπτώσεις για τον εθισμό, την ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή και τη νόσο του Πάρκινσον

Οι ερευνητές στη μελέτη τους τόνισαν ακόμα ότι η ευελιξία στη συμπεριφορά, περιλαμβάνει ένα πολύ μεγαλύτερο δίκτυο από έναν και μόνο νευροδιαβιβαστή ή τύπο εγκεφαλικού κυττάρου. Πολλαπλές περιοχές του εγκεφάλου και συστήματα χημικής σηματοδότησης συνεργάζονται για να βοηθήσουν ποντίκια και ανθρώπους να προσαρμοστούν σε μεταβαλλόμενες καταστάσεις. Ωστόσο, τα νέα ευρήματα παρέχουν ένα σημαντικό κομμάτι του παζλ, όπως σημειώνει ο καθηγητής Wickens, «καθώς η δραστηριότητα του σώματος, όπου συγκρατούνται αυτοί οι χολινεργικοί ενδιάμεσοι νευρώνες, είναι ένα κεντρικό συστατικό αυτού του συστήματος».

«Τα επίπεδα ακετυλοχολίνης συχνά μεταβάλλονται στις θεραπείες για νευροψυχιατρικές διαταραχές όπως η νόσος του Πάρκινσον ή η σχιζοφρένεια, επομένως η κατανόηση της λειτουργίας αυτού του νευροδιαβιβαστή είναι απαραίτητη για τη θεραπεία πολλών νευροψυχιατρικών διαταραχών», σημείωσε ο καθηγητής. Συμπλήρωσε ακόμα πως «ειδικότερα, με καταστάσεις όπως ο εθισμός και η ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή βλέπουμε μια δυσκολία στην διακοπή των κακών συνηθειών και στην αλλαγή της συμπεριφοράς. Έτσι, η κατανόηση των μηχανισμών της ευελιξίας της συμπεριφοράς μπορεί μια μέρα να μας βοηθήσει να αναπτύξουμε καλύτερες θεραπείες» σημείωσε.

Με πληροφορίες του Science Daily

 

Πηγη: https://www.dnews.gr/