Δομικές διαφορές εμφανίζει ο εγκέφαλος παιδιών γονέων με κατάθλιψη

Οι εγκεφαλικοί μηχανισμοί πίσω από τον οικογενειακό κίνδυνο δεν είναι σαφείς.

Ο εγκέφαλος παιδιών με υψηλό κίνδυνο κατάθλιψης λόγω κατάθλιψης γονέων είναι δομικά διαφορετικός από αυτόν άλλων παιδιών, ανακάλυψε νέα έρευνα.

Ωστόσο, οι εγκεφαλικοί μηχανισμοί πίσω από τον οικογενειακό κίνδυνο δεν είναι σαφείς.

Ερευνητές του Columbia University ανέλυσαν εικόνες εγκεφάλου 7.000 παιδιών στη μεγαλύτερη έρευνα του είδους της στις ΗΠΑ.

Περίπου το ένα τρίτο των παιδιών είχε υψηλό κίνδυνο επειδή είχε γονέα με κατάθλιψη. Σε αυτά, περιοχή του εγκεφάλου που συνδέεται με την ανταμοιβή, τη χαρά και την παρακίνηση, ήταν μικρότερη σε σχέση με αυτή παιδιών, γονέων χωρίς ιστορικό κατάθλιψής.

Ο Randy Auerbach δήλωσε ότι τα ευρήματα υπογραμμίζουν δυνητικό παράγοντα κινδύνου που μπορεί ενδεχομένως να οδηγήσει στην ανάπτυξη καταθλιπτικών διαταραχών.

Ο David Pagliaccio, δήλωσε ότι η κατανόηση διαφορών στον εγκέφαλο παιδιών με οικογενειακό κίνδυνο μπορεί πιθανόν να εντοπίσει αυτούς με περισσότερες πιθανότητες εμφάνισης κατάθλιψης και να οδηγήσει σε βελτιωμένη αγωγή.

Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry.

 

Πηγή:https://www.iatronet.gr/

Επιστήμονες ανακάλυψαν γιατί το σπλαχνικό λίπος αυξάνει με τα χρόνια

Μια μελέτη ερευνητών από το Πανεπιστήμιο Yale αποκάλυψε γιατί το σπλαχνικό λίπος που περιβάλλει τα όργανα αυξάνεται καθώς οι άνθρωποι μεγαλώνουν. Σύμφωνα με τη σχετική δημοσίευση στο Cell Metabolism, το εύρημα αυτό θα μπορούσε να προσφέρει νέες θεραπευτικές προοπτικές για τη βελτίωση της μεταβολικής υγείας και, ως εκ τούτου, για τη μείωση της πιθανότητας εκδήλωσης ασθενειών όπως ο διαβήτης και η αθηροσκλήρωση που σχετίζονται με τη φλεγμονή και τη γήρανση.

Προηγούμενη εργασία έχει δείξει ότι καθώς οι άνθρωποι μεγαλώνουν, η ικανότητα του σώματος να παράξει ενέργεια μέσω καύσης του λίπους μειώνεται. Συνεπώς, το λίπος που περιβάλλει τα εσωτερικά όργανα αυξάνεται σταδιακά. Η εργασία του Δρ. Vishwa Deep Dixit, λοιπόν, βρήκε ότι τα ανοσοκύτταρα που είναι απαραίτητα για τη διαδικασία καύσης του λίπους, τα λεγόμενα μακροφάγα, παρέμεναν ενεργά, αλλά ο συνολικός αριθμός τους έφθινε καθώς αυξανόταν το σπλαχνικό λίπος κατά τη γήρανση. Επιπλέον, διαπιστώθηκε ότι τα β κύτταρα του λιπώδους ιστού πολλαπλασιάστηκαν απροσδόκητα κατά τη γήρανση των πειραματόζωων, συμβάλλοντας έτσι σε αυξημένη φλεγμονή και μεταβολική εξασθένιση.

Τα β κύτταρα του λιπώδους ιστού αποτελούν μια μοναδική πηγή φλεγμονής. Φυσιολογικά, τα κύτταρα β παράγουν αντισώματα και αμύνονται κατά της φλεγμονής. Γερνώντας, όμως, τα αυξημένα β κύτταρα του λιπώδους ιστού γίνονται δυσλειτουργικά, συμβάλλοντας έτσι στις μεταβολικές παθήσεις. Όταν λειτουργούν σωστά, κάποια από αυτά τα κύτταρα διογκώνονται για να προστατεύσουν το σώμα από τη φλεγμονή και μετά συστέλλονται στην αρχική τους κατάσταση, πράγμα που δε συμβαίνει στους ίδιους ρυθμούς κατά τη γήρανση.

«Η διαδικασία αυτή προδιαθέτει τον οργανισμό για διαβήτη και μεταβολική δυσλειτουργία, όπως για παράδειγμα την αδυναμία καύσης του λίπους», αναφέρει ο Δρ. Dixit, ο οποίος διατυπώνει τη θεωρία ότι η συνεχής αυτή διόγκωση ίσως οφείλεται στο αυξημένο προσδόκιμο ζωής των ανθρώπων, που ωθεί τα κύτταρα πέραν των εξελικτικών δυνατοτήτων τους. Οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι τα β κύτταρα του λιπώδους ιστού διογκώνονται μέσω λήψης σημάτων από τα κοντινά τους μακροφάγα και ότι, μειώνοντας τη σηματοδότηση των μακροφάγων και αφαιρώντας τα β κύτταρα, θα μπορούσαν να αντιστρέψουν αυτή τη διαδικασία και να προστατεύσουν τον οργανισμό από τη φθορά της μεταβολικής υγείας που σχετίζεται με τη γήρανση. Αυτό θα μπορούσε, τελικά, να οδηγήσει σε ενδιαφέρουσες προοπτικές για επαναστόχευση των φαρμάκων σε αυτά τα δυσλειτουργικά β κύτταρα με στόχο τη βελτιωμένη υγεία και την προστασία από μεταβολικές παθήσεις. Σχεδιάζοντας τα κατάλληλα θεραπευτικά σχήματα μπορεί σύντομα να έρθει η εποχή όπου το γήρας δεν θα οδηγεί σε πάχος και μεταβολικά νοσήματα σύμφωνα με τους ειδικούς.

 

Πηγή:https://www.healthweb.gr/

Εντοπίστηκαν οι αιτίες πίσω από τη συρρίκνωση εγκεφάλου

Με συρρικνωμένο εγκέφαλο επέστρεψε ομάδα ερευνητών από την Ανταρκτική. Πιθανές αιτίες η απομόνωση και το μονότονο περιβάλλον. Σύμφωνα με την περιορισμένη έρευνα, τα επί χρόνια μέλη ενός ερευνητικού σταθμού της Ανταρκτικής, κοινωνικά απομονωμένα και αντιμέτωπα με το μονίμως λευκό πολικό τοπίο, είδαν ένα τμήμα του εγκεφάλου τους να συρρικνώνεται κατά τη διάρκεια της παραμονής τους εκεί. «Στην αρχή, είναι συναρπαστικό να βλέπεις την άσπρη έρημο», λέει ο φυσιολόγος Alexander Stahn, ο οποίος ξεκίνησε την έρευνα ενώ ήταν στο Charité-Universitätsmedizin του Βερολίνου. «Αλλά μετά είναι συνεχώς το ίδιο».

Η ομάδα, αποτελούμενη από οκτώ επιστήμονες και ερευνητές και έναν μάγειρα, έζησε και εργάστηκε στον γερμανικό ερευνητικό σταθμό Neumayer III για 14 μήνες. Αν και για τους καλοκαιρινούς μήνες στο κέντρο εγκαταστάθηκαν κι άλλοι επιστήμονες, μόνο η αρχική ομάδα βίωσε το μακρύ σκοτάδι του πολικού χειμώνα, τότε που οι θερμοκρασίες μπορούν να πέσουν έως και τους -50 °C, καθιστώντας ακόμα και την εκκένωση αδύνατη. «Αυτή η κοινωνική απομόνωση και το μονότονο περιβάλλον είναι ό,τι πιο κοντινό στην εμπειρία ενός αστροναύτη σε μακρινή αποστολή, το οποίο μπορούμε να βιώσουμε στη Γη», λέει ο Stahn, ο οποίος ενδιαφέρεται να διερευνήσει τι αποτέλεσμα θα είχε το ταξίδι αυτό στον εγκέφαλο.

Μελέτες σε ζώα έχουν δείξει ότι παρόμοιες καταστάσεις μπορούν να βλάψουν τον ιππόκαμπο, μια περιοχή του εγκεφάλου ζωτικής σημασίας για τη μνήμη και την πλοήγηση στο χώρο. «Για παράδειγμα, οι αρουραίοι μαθαίνουν καλύτερα όταν στεγάζονται μαζί με άλλους αρουραίους ή όταν βρίσκονται σε εμπλουτισμένο περιβάλλον από ό,τι μόνοι τους ή σε ένα άδειο κλουβί», λέει ο Stahn. Αλλά αν αυτό ισχύει και για τον ανθρώπινο εγκέφαλο παραμένει άγνωστο.

Ο Stahn, στην Ιατρική Σχολή του Perelman στο Πανεπιστήμιο της Πενσυλβανίας πλέον, και οι συνεργάτες του χρησιμοποίησαν μαγνητικό τομογράφο για να καταγράψουν τις όψεις των εγκεφάλων τους πριν και μετά την παραμονή τους στο πολικό τοπίο. Κατά μέσο όρο, μια περιοχή του ιππόκαμπου στους εγκεφάλους των μελών συρρικνώθηκε κατά 7% στη διάρκεια της αποστολής, σε σύγκριση με τον ιππόκαμπο υγιών ανθρώπων σε αντιστοιχία φύλου και ηλικίας, που δεν έμειναν στον σταθμό.

 

Πηγη:https://www.healthweb.gr/

Μελέτη αναδεικνύει παράγοντα – κλειδί για το ευερέθιστο έντερο

Η υπεραανάπτυξη των βακτηρίων στο λεπτό έντερο (SIBO: Small Intestinal Bacterial Overgrowth) είναι μια κατάσταση κατά την οποία τα ευεργετικά βακτήρια καταλήγουν σε λάθος μέρος του πεπτικού συστήματος, στη συνέχεια πολλαπλασιάζονται και προκαλούν δυσάρεστα συμπτώματα όπως κοιλιακό πόνο, αέρια, φούσκωμα, δυσκοιλιότητα και διάρροια. Αυτή η πάθηση θεωρήθηκε κάποτε ότι εμφανίζεται σε μικρό αριθμό ασθενών μετά τη χειρουργική επέμβαση, αλλά πρόσφατες μελέτες υποδεικνύουν ότι είναι πολύ πιο συχνή από ό, τι πιστευόταν. Μια ανασκόπηση στο περιοδικό Clinical and Translational Gastroenterology ανέφερε ότι το SIBO μπορεί να βρεθεί σε άτομα που έχουν σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου, νόσο του Crohn, κοιλιοκάκη, εκκολπωματίτιδα, παγκρεατίτιδα, υποθυρεοειδισμό, νόσο Πάρκινσον, σκληρόδερμα, διαβήτη και στεφανιαία νόσο. Η διάγνωση του SIBO είναι επεμβατική και δαπανηρή. Σε αυτό το τεστ, ο γιατρός χρησιμοποιεί ένα ενδοσκόπιο για να πάρει δείγμα υγρού από το λεπτό έντερο και το ελέγχει για παρουσία βακτηρίων που υποδεικνύουν SIBO.

Για τη διάγνωση, ο ασθενής πίνει ένα ποτό που περιέχει λακτουλόζη (τύπος σακχάρου) και στη συνέχεια αναπνέει σε δοκιμαστικούς σωλήνες κάθε 20 λεπτά σε διάστημα τριών ωρών. Τα δείγματα αναπνοής ελέγχονται για να προσδιοριστεί εάν το υδρογόνο ή το μεθάνιο παράγονται από εντερικά βακτήρια. Αυτά τα αέρια αποτελούν ένδειξη ότι τα βακτήρια αναπτύσσονται στο λεπτό έντερο.

Αν έχετε διαγνωστεί με SIBO, είναι διαθέσιμη μια προσέγγιση πολλαπλών παραμέτρων για την ανακούφιση των συμπτωμάτων και την εξάλειψη της νόσου. Τα αντιβιοτικά όπως η ριφαξιμίνη συνταγογραφούνται για να σκοτώσουν τα βακτήρια στο λεπτό έντερο και η διατροφική παρέμβαση θα βοηθήσει στην πρόληψη περαιτέρω βακτηριακής ανάπτυξης.

Τα μέχρι σήμερα ευρήματα δείχνουν ότι μια δίαιτα με χαμηλή περιεκτικότητα σε σάκχαρα μειώνει τα συμπτώματα του ευερέθιστου εντέρου. Τα προβιοτικά συμπληρώματα (καλά βακτήρια) μπορεί να είναι χρήσιμα για την αντιμετώπιση του SIBO, αλλά η κατάσταση προς το παρόν είναι σκοτεινή. Τα προβιοτικά μπορεί να γίνουν χρήσιμα όταν “προσωποποιηθεί” το μικροβίωμα ενός ανθρώπου. Μέχρι τότε, είναι αδύνατο να γνωρίζουμε ποιο προβιοτικό στέλεχος μπορεί να είναι επωφελές. Ενώ το SIBO μπορεί να θεραπευτεί, μπορεί να εμφανιστεί ξανά, γι’ αυτό πρέπει συνεργαστείτε με το γιατρό σας για να φτάσετε στη ρίζα του προβλήματος. Η αντιμετώπιση της αιτίας είναι ο καλύτερος τρόπος για να αποφευχθεί η επανάληψη.

 

Πηγή:https://www.healthweb.gr/

Ρυθμιστικός παράγοντας η αναπνοή για το οξυγόνο στον εγκέφαλο

Οι ερευνητές ενδιαφέρθηκαν να δουν πώς τα επίπεδα οξυγόνου στον εγκέφαλο επηρεάζονται από τις φυσικές συμπεριφορές, και συγκεκριμένα από την άσκηση. «Γνωρίζουμε ότι οι άνθρωποι αλλάζουν μοντέλα αναπνοής όταν κάνουν γνωστικά καθήκοντα», δήλωσε ο Drew καθηγητής Νευρολογίας και Νευροχειρουργικής και αναπληρωτής διευθυντής του Penn State Neuroscience Institute. «Στον εγκέφαλο, οι αυξήσεις της νευρικής δραστηριότητας συνήθως συνοδεύονται από αύξηση της ροής του αίματος».

Ωστόσο, τι ακριβώς συμβαίνει στο σώμα ήταν άγνωστο, έτσι οι ερευνητές χρησιμοποίησαν ποντίκια που θα μπορούσαν να επιλέξουν να περπατούν ή να τρέχουν σε ένα διάδρομο και να τα παρακολουθούν σχετικά με την αναπνοή τους, τη νευρική δραστηριότητα, τη ροή αίματος και την οξυγόνωση του εγκεφάλου. Οι ερευνητές θεώρησαν ότι η οξυγόνωση του εγκεφάλου θα εξαρτηθεί από τη νευρική δραστηριότητα και τη ροή του αίματος. Αυτό πίστευαν ότι θα συμβεί, αλλά στη συνέχεια είδαν πως ήταν η αναπνοή που διατηρούσε την οξυγόνωση, πράγμα που σήμαινε ότι το αίμα δεν ήταν κανονικά πλήρως κορεσμένο με οξυγόνο.

Οι ερευνητές εξέτασαν την οξυγόνωση στον σωματοαισθητικό φλοιό και στον μετωπιαίο φλοιό (περιοχή που εμπλέκεται στη γνωστική λειτουργία) και στον οσφρητικό βολβό (περιοχή που εμπλέκεται στην αίσθηση της όσφρησης) επειδή είναι οι πιο προσιτές περιοχές του εγκεφάλου. Χρησιμοποίησαν ποικίλες μεθόδους για την παρακολούθηση της αναπνοής, της ροής του αίματος και της οξυγόνωσης. Έλεγξαν επίσης τα επίπεδα οξυγόνωσης ενώ κατέστειλαν τη νευρική δραστηριότητα και τη διαστολή των αιμοφόρων αγγείων. Το συμπέρασμα της μελέτης η οποία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature Communications ήταν ότι η οξυγόνωση του εγκεφάλου συνεχίστηκε όταν η νευρική δραστηριότητα και η λειτουργική υπεραιμία (αύξηση της ροής του αίματος) παρεμποδίστηκαν. Από την άλλη μεριά η οξυγόνωση συσχετίστηκε στενά με το ρυθμό αναπνοής και τη φάση του κύκλου αναπνοής.

 

Πηγή:https://www.healthweb.gr/

Ερευνητές εξηγούν πως η χρόνια φλεγμονή πυροδοτεί πολλές ασθένειες

Μια ομάδα διεθνών εμπειρογνωμόνων, η οποία περιλαμβάνει επιστήμονες από τα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας, το Πανεπιστήμιο του Στάνφορντ, την Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ, το Ιατρικό Κέντρο του Πανεπιστημίου Κολούμπια και το Πανεπιστημιακό Κολλέγιο του Λονδίνου, επισημαίνουν τις ασθένειες που σχετίζονται με τις φλεγμονές ως την αιτία τους κατά 50%. Η φλεγμονή είναι μια φυσική απάντηση από το ανοσοποιητικό σύστημα του οργανισμού που βοηθά στην καταπολέμηση ασθενειών και λοιμώξεων. Όταν όμως η φλεγμονή είναι χρόνια, αυξάνει τον κίνδυνο ανάπτυξης δυνητικά θανατηφόρων ασθενειών.

Σε ένα άρθρο που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature Medicine, οι συγγραφείς περιγράφουν πώς η επίμονη και σοβαρή φλεγμονή στο σώμα παίζει βασικό ρόλο στις καρδιακές παθήσεις, τον καρκίνο, το διαβήτη, τη νεφρική νόσο, τη μη αλκοολική λιπώδη ηπατική νόσο, τις αυτοάνοσες και τις νευροεκφυλιστικές διαταραχές . Η μελλοντική έρευνα θα πρέπει να επικεντρωθεί στον εντοπισμό τρόπων για καλύτερη διάγνωση και θεραπεία της σοβαρής χρόνιας φλεγμονής, σύμφωνα με τους συγγραφείς. Κάτι τέτοιο μπορεί όχι μόνο να επεκτείνει τη ζωή, αλλά και να συμβάλει στη μείωση των χρόνιων ασθενειών παγκοσμίως και στη βελτίωση της υγείας, ανέφεραν.

Ο George Slavich, διευθυντής του εργαστηρίου του UCLA για την αξιολόγηση του άγχους, δήλωσε ότι είναι σημαντικό να κατανοήσουν οι άνθρωποι τους παράγοντες κινδύνου χρόνιας φλεγμονής που περιλαμβάνουν την παχυσαρκία, τη σωματική αδράνεια, την κοινωνική απομόνωση, το χρόνιο στρες και τον ανεπαρκή ή κακό ύπνο.

Ο Slavich δήλωσε ότι η έρευνα πρέπει να επικεντρωθεί στον εντοπισμό νέων βιοδεικτών στο σώμα που θα επιτρέψουν στους γιατρούς να εντοπίζουν καλύτερα και να αντιμετωπίζουν τη σοβαρή χρόνια φλεγμονή. Επί του παρόντος, λίγοι βιοδείκτες είναι γνωστό ότι υποδηλώνουν φλεγμονή, όπως τα αυξημένα επίπεδα της C αντιδρώσας πρωτεΐνης που μετράται στο πλάσμα του αίματος. Ο Slavich δήλωσε ότι υπάρχουν δυνητικά εκατοντάδες άλλες ουσίες στο ανοσοποιητικό σύστημα του σώματος που μπορεί να υποδεικνύουν χρόνια φλεγμονή, αλλά δεν έχουν ακόμη εντοπιστεί.

 

Πηγή:https://www.healthweb.gr/

Υπάρχει αρσενικός και θηλυκός εγκέφαλος;

Υπάρχει αρσενικός και θηλυκός εγκέφαλος; Ένας εγκέφαλος αποκομμένος από το σώμα είναι ο ίδιος εγκέφαλος;

Απαντήσεις στα ερωτήματα αυτά δίνει μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, με αφορμή την αποψινή παρουσίαση του βιβλίου του με τίτλο «Ας μιλήσουμε για τον εγκέφαλο. Από τους νευρώνες στη συμπεριφορά», ο καθηγητής του Τμήματος Κτηνιατρικής του ΑΠΘ, Θανάση Ντινόπουλος.

“Προφανώς υπάρχει αρσενικός και θηλυκός εγκέφαλος, διότι γεννιόμαστε με αρσενικό και θηλυκό εγκέφαλο. Υπάρχει σαφέστατη διαφορά ανάμεσα στους άντρες και τις γυναίκες, διότι όταν βρισκόμαστε μέσα στη μήτρα, κάτω από την επίδραση συγκεκριμένων ορμονών, όπως είναι η τεστοστερόνη ή όπως είναι η οιστραδιόλη, ο εγκέφαλος γίνεται αρσενικός ή θηλυκός. Αυτό δείχνει ποιες είναι οι ιδιαιτερότητες του φύλου μας. Ανατομικά βέβαια υπάρχουν κάποιες διαφορές. Ποτέ όμως δεν ήταν πολύ ξεκάθαρο αν οι ανατομικές αυτές διαφορές είναι εκείνες, οι οποίες οδηγούν και σε διαφορά στη συμπεριφορά μας ή αν οι περισσότερες διαφορές μας είναι προϊόντα κοινωνικοποίησης και ορισμένων τάσεων, που υπάρχουν στην κοινωνία, οι οποίες οδηγούν τα κορίτσια να συμπεριφέρονται με ένα τρόπο και τα αγόρια με κάποιον άλλον” εξηγεί ο κ. Ντινόπουλος.
Στο ερώτημα “ αν ένας εγκέφαλος αποκομμένος από το σώμα είναι ο ίδιος εγκέφαλος” ο κ. Ντινόπουλος απαντά αρνητικά. “ Ο εγκέφαλος είναι κατά κάποιο τρόπο κλεισμένος μέσα σε ένα σκοτεινό κουτί και έρχεται σε επαφή με το σώμα μας και το περιβάλλον. Η τροφοδότηση από το σώμα μας και από το περιβάλλον είναι αυτά που κάνουν τον εγκέφαλο τελικά να είναι αυτό που είναι. Βέβαια ο εγκέφαλος παίζει καθοριστικό ρόλο, γιατί συντονίζει όλες αυτές τις πληροφορίες και μας οδηγεί σε αποκρίσεις, σε συμπεριφορές και σε συναισθήματα, αλλά αποκομμένος δεν θα ήταν ποτέ ο ίδιος εγκέφαλος. Δηλαδή, αν πάρουμε έναν εγκέφαλο, τον βάλουμε μέσα σε μία γυάλα με οξυγόνο και τον διατήρησουμε σε λειτουργία, δεν θα είναι ο ίδιος εγκέφαλος, διότι ακριβώς δεν έχει τις πληροφορίες σπό το σώμα και το περιβάλλον, ώστε να μπορέσει να δράσει ως πραγματικός εγκέφαλος” προσθέτει ο κ.Ντινόπουλος.
Τα παραπάνω ερωτήματα είναι μόνο κάποια από αυτά που βρίσκουν απαντήσεις στο σύγγραμα του κ.Ντινόπουλου, που παρουσιάζεται απόψε στις 19:00, στην Αίθουσα Εκδηλώσεων της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών, σε εκδήλωση που διοργανώνεται από την Κοσμητεία της Σχολής Επιστημών Υγείας του ΑΠΘ.
Το βιβλίο αποτελεί μια εισαγωγή τόσο για νέους επιστήμονες και φοιτητές επιστημών υγείας και ζωής, όσο και για όλους εκείνους που θα ήθελαν να γνωρίζουν τα βασικά για τη λειτουργία του νευρικού συστήματος, για τη δομή και λειτουργία του εγκεφάλου, την πολυπλοκότερη δομή της φύσης.
Ο Θανάσης Ντινόπουλος είναι καθηγητής Ανατομικής, Ιστολογίας και Εμβρυολογίας του Τμήματος Κτηνιατρικής της Σχολής Επιστημών Υγείας του ΑΠΘ. Διετέλεσε, για δύο θητείες, πρόεδρος του Τμήματος Κτηνιατρικής, της Ελληνικής Εταιρείας για τις Νευροεπιστήμες, μέλος της Επιτροπής Ερευνών του ΑΠΘ, αναπληρωτής πρόεδρος του Τμήματος Κτηνιατρικής και επί μια δωδεκαετία διευθυντής του Εργαστηρίου Ανατομικής και Ιστολογίας.
Πέρα από ανατομική και ιστολογία, με έμφαση στο νευρικό σύστημα, διδάσκει τα μαθήματα επιλογής “Εγκέφαλος” και “Τέχνη και Σφάλματα της εξέλιξης και δαρβινικές πλάνες”, καθώς και θέματα της ειδικότητάς του σε τμηματικά και διατμηματικά μεταπτυχιακά προγράμματα του ΑΠΘ και του ΠΑΜΑΚ. Είναι συγγραφέας 46 επιστημονικών άρθρων, τα περισσότερα δημοσιευμένα σε έγκυρα διεθνή νευροεπιστημονικά περιοδικά και 75 ανακοινώσεων και ομιλιών σε ελληνικά και διεθνή συνέδρια. Στο έργο του υπάρχουν περίπου 1.300 θετικές ετεροαναφορές. Είναι, επίσης, συγγραφέας 11 βιβλίων, τριών κεφαλαίων σε συλλογικούς τόμους και μεταφραστής τεσσάρων βιβλίων.
ΑΠΕ ΜΠΕ

Πηγή: https://medlabgr.blogspot.com/

Μεγαλύτερος ο κίνδυνος καρκίνου για τα παιδιά που γεννιούνται με εξωσωματική από κατεψυγμένα ωάρια

Τα παιδιά που γεννιούνται από κατεψυγμένα ωάρια με χρήση εξωσωματικής έχουν υπερδιπλάσια πιθανότητα (αύξηση 154%) να αναπτύξουν αργότερα καρκίνο, αν και ο κίνδυνος παραμένει μικρός (0,4% στο σύνολο των κατεψυγμένων εμβρύων), σύμφωνα με μία νέα δανική επιστημονική έρευνα.

Οι ερευνητές του Δανικού Κέντρου Ερευνών για τον Καρκίνο στην Κοπεγχάγη, με επικεφαλής τη δρα Μάρι Χάργκριβ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο αμερικανικό ιατρικό περιοδικό «Journal of American Medical Association» (JAMA), σύμφωνα με τις βρετανικές «Τέλεγκραφ» και «Ντέιλι Μέιλ», ανέλυσαν στοιχεία για περισσότερα από ένα εκατομμύρια μωρά, από τα οποία 2.217 διαγνώστηκαν με παιδικό καρκίνο πριν την ηλικία των 20 ετών. Εκείνα που προέρχονταν από κατεψυγμένα έμβρυα, είχαν μεγαλύτερο κίνδυνο (μία πιθανότητα στις 480, έναντι μίας πιθανότητας στις 240 για τα υπόλοιπα παιδιά).

Προηγούμενη μελέτη έχει δείξει ότι τα μωρά που γεννιούνται με εξωσωματική από κατεψυγμένα ωάρια έχουν μεγαλύτερο βάρος κατά τη γέννησή τους. Αυτό, κατά τους ερευνητές, δείχνει ότι η κρυοσυντήρηση των ωαρίων έχει επίπτωση στην μετέπειτα ανάπτυξη του εμβρύου μέσα στη μήτρα. Η υπερβολική ενδομήτρια ανάπτυξη έχει συνδεθεί με αυξημένο κίνδυνο παιδικού καρκίνου.
Οι κλινικές υπογονιμότητας συχνά συμβουλεύουν τις γυναίκες να καταψύχουν τα γονιμοποιημένα (από σπέρμα στο εργαστήριο) ωάριά τους για μελλοντική χρήση, καθώς αυτό τους επιτρέπει να διατηρήσουν για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα τη δυνατότητά τους να κάνουν παιδί, καθώς τα νεότερα ωάρια είναι πιο υγιή και άρα πιθανότερο να οδηγήσουν σε επιτυχή κύηση. Ο αριθμός των γυναικών που επιλέγει να καταψύξει γονιμοποιημένα ωάρια έχει τετραπλασιαστεί κατά την τελευταία δεκαετία.
Οι επιστήμονες, πάντως, κάλεσαν τις γυναίκες να μην πανικοβάλλονται από τη νέα έρευνα, καθώς η τεχνική κρυοσυντήρησης συνεχώς βελτιώνεται, ενώ η πιθανότητα καρκίνου παραμένει μικρή (περίπου 44 περιπτώσεις ανά 100.000 μωρά εξωσωματικής). Επίσης, η μελέτη δεν αποδεικνύει ότι υπάρχει πράγματι σχέση αιτίας-αποτελέσματος, παρά μόνο μία συσχέτιση, ανάμεσα στην κατάψυξη των ωαρίων και στον καρκίνο. Ακόμη, η έρευνα δεν βρήκε ότι η ίδια η τεχνική της εξωσωματικής οδηγεί σε μεγαλύτερο κίνδυνο καρκίνου, αλλά μόνο ότι η πιθανότητα είναι κάπως αυξημένη, όταν γίνεται χρήση κατεψυγμένων ωαρίων.
Η αυξημένη πιθανότητα καρκίνου πιθανώς οφείλεται στο ότι η ψύξη και μετά η απόψυξη του ωαρίου, καθώς και η χρήση χημικών ουσιών στην όλη διαδικασία, μπορεί να προκαλέσει γενετικές αλλαγές που αργότερα οδηγούν σε καρκινογένεση.

Πηγή: https://medlabgr.blogspot.com/

R4Alz, ένα νέο εργαλείο για τον πρώιμο εντοπισμό ατόμων που κινδυνεύουν να εκδηλώσουν Alzheimer

Ένα νέο εργαλείο αξιολόγησης των νοητικών διαταραχών σε πρώιμο στάδιο δημιουργήθηκε και χρησιμοποιείται στην κλινική πράξη σε άτομα που βρίσκονται σε ομάδα κινδύνου για την ανάπτυξη νευροεκφυλιστικών διαταραχών. Πρόκειται για τη συστοιχία REMEDES for Alzheimer (R4Alz) που σχεδιάστηκε και δημιουργήθηκε από τις Ελένη Πόπτση και Δέσποινα Μωραΐτου, από το τμήμα Ψυχολογίας του ΑΠΘ, σε συνεργασία με τους Εμμανουήλ Τσαρδούλια και Ανδρέα Συμεωνίδη, του Τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του ΑΠΘ και την καθηγήτρια του Τμήματος Ιατρικής του ΑΠΘ, Μάγδα Τσολάκη. Η νέα δοκιμασία δημοσιεύτηκε στις 26 Νοεμβρίου του 2019 στο “ Journal of Alzheimer’s disease”.

Επειδή τα προκλινικά συμπτώματα σε νευροεκφυλιστικές νόσους, όπως η νόσος Alzheimer, εμφανίζονται πολλά χρόνια πριν την κλινική εκδήλωσή τους έχει ιδιαίτερη σημασία ο εντοπισμός των ατόμων που βρίσκονται σε ομάδα υψηλού κινδύνου. Γι’ αυτό τον σκοπό το R4Alz είναι, προς το παρόν, σε διαδικασία εφαρμογής στο πλαίσιο διδακτορικής διατριβής με υπεύθυνη την υποψήφια διδάκτορα του Τμήματος Ψυχολογίας, Ελένη Πόπτση. Ήδη έχουν υποβληθεί, με τη χρήση του R4Alz σε νευροψυχολογική αξιολόγηση, 150 άτομα, ηλικίας 20-80 ετών, στο Κέντρο Ημέρας “ Αγία Ελένη”, της Alzheimer Hellas και στο Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών της Πολυτεχνικής Σχολής του ΑΠΘ. Θα χρειαστεί όμως να αξιολογηθούν ακόμη πολλά άτομα προκειμένου να εξαχθούν τα τελικά συμπεράσματα. Ωστόσο, τα πρώτα πιλοτικά αποτελέσματα της δοκιμασίας έχουν ήδη αναλυθεί και θα παρουσιαστούν στο 34ο Παγκόσμιο Συνέδριο για τη Νόσο Alzheimer, τον ερχόμενο Μάρτιο στην Σιγκαπούρη. Όσοι ενδιαφέρονται να υποβληθούν δωρεάν αξιολόγηση, στο πλαίσιο της έρευνας, μπορούν να απευθύνονται στο Κέντρο Ημέρας “ Αγία Ελένη” (τηλέφωνο 2310 810 411, εσωτερική γραμμή 134, στην Πέτρου Συνδίκα 13, στη Θεσσαλονίκη, υπεύθυνη Ελένη Πόπτση).

“ Στις μέρες μας μία μεγάλη πρόκληση είναι η εύρεση νέων αξιόπιστων εργαλείων με σκοπό την έγκαιρη διάγνωση των νευροεκφυλιστικών διαταραχών (άνοια) σε προκλινικό στάδιο. Τα συμπτώματα του προκλινικού σταδίου των νευροεκφυλιστικών νόσων, όπως είναι η νόσος Alzheimer, ξεκινούν πολλά έτη πριν την κλινική έκφραση των συμπτωμάτων. Είναι μια σιωπηρή περίοδος όπου το ίδιο το άτομο γνωρίζει ότι έχει ελλείμματα, αλλά η κλινική και ιατρική εκτίμηση δε δείχνουν διαφορές. Τα άτομα αυτά εκφράζουν υποκειμενικά νοητικά παράπονα, αναφέρονται στη βιβλιογραφία ως άτομα με Υποκειμενική Νοητική Εξασθένιση και αποτελούν ομάδα κινδύνου για ανάπτυξη άνοιας” επισημαίνει η κ. Πόπτση, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Το εργαλείο R4Alz, όπως εξηγεί η κ. Πόπτση, αποτελεί μια νέα προσέγγιση που χρησιμοποιεί τις συσκευές μέτρησης αντανακλαστικών REMEDES (REflexes MEasurement DEviceS), για τη αξιολόγηση των γνωστικών ελλείψεων σε πρώιμο στάδιο. Αποτελείται από 7 φορητές συσκευές (REMEDES pads), οι οποίες είναι προγραμματισμένες να ενεργοποιούνται, δηλαδή να παράγουν χρώμα, ήκαι ήχο, ανάλογα με τις απαιτήσεις της εκάστοτε δοκιμασίας. Για τις ανάγκες της αξιολόγησης του νοητικού ελέγχου στη γήρανση έχουν προσαρτηθεί στα REMEDES pads γραφικές αναπαραστάσεις ζώων, οι οποίες συνδυάζονται με τις αντίστοιχες ηχητικές αναπαραστάσεις. Ο εξεταζόμενος καλείται να απενεργοποιήσει τα REMEDES pads, περνώντας το χέρι του πάνω από κάθε ένα, ανάλογα με τις οδηγίες της κάθε δοκιμασίας. Κατά τη διάρκεια της εκτέλεσης της συστοιχίας δοκιμασιών, οι οδηγίες που αναφέρονται στα έργα δίνονται τόσο λεκτικά όσο και μη λεκτικά (μέσω εικονικών αναπαραστάσεων-σκίτσων), προκειμένου η συστοιχία να είναι ανεξάρτητη από γλωσσικές επιδράσεις και επίπεδο εκπαίδευσης. Η συστοιχία εκτιμά τρεις διαφορετικές πτυχές του νοητικού ελέγχου (εργαζόμενη μνήμη, εποπτικό σύστημα προσοχής και νοητική ευελιξία), ικανότητες ευαίσθητες στην επίδραση των νοητικών διαταραχών.

 

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η 3η στα ιατρικά χρονικά μεταμόσχευση όρχεως στη Σερβία

Ένας 36χρονος άνδρας στη Σερβία, ο οποίος είχε γεννηθεί χωρίς όρχεις, απέκτησε έναν μετά από μεταμόσχευση με δότη τον δίδυμο αδελφό του.

Η επέμβαση πραγματοποιήθηκε στο Βελιγράδι από διεθνή ομάδα γιατρών και είναι η τρίτη γνωστή στα ιατρικά χρονικά, μετά από δύο που είχαν γίνει στις ΗΠΑ πριν 40 χρόνια, επίσης μεταξύ διδύμων. Η απουσία και των δύο όρχεων είναι υπερβολικά σπάνια. Η μεταμόσχευση αυτού του είδους μπορεί να βοηθήσει τραυματισμένους στρατιώτες, θύματα ατυχημάτων, καρκινοπαθείς, άτομα που κάνουν αλλαγή φύλου κ.α. Η δύσκολη επέμβαση στη Σερβία, που πραγματοποιήθηκε στα δύο αδέλφια ταυτόχρονα σε δύο διπλανές αίθουσες χειρουργείου, έγινε για να δώσει στον λήπτη πιο σταθερά επίπεδα της ορμόνης τεστοστερόνης, καθώς επίσης να του επιτρέψει να κάνει παιδιά.

Οι δύο Σέρβοι αδελφοί είναι καλά στην υγεία τους μετά την επέμβαση και θα λάβουν εξιτήριο. Ήδη ο λήπτης του μοσχεύματος έχει φυσιολογικά επίπεδα τεστοστερόνης. Ο δότης, ο οποίος έχει ήδη παιδιά, αναμένεται να παραμείνει γόνιμος όπως ήταν και πριν την αφαίρεση του όρχεως. Ο λήπτης θα μπορεί να κάνει παιδιά όχι με φυσιολογικό τρόπο, αλλά με εξωσωματική γονιμοποίηση, μέσω λήψης σπέρματος από τον όρχι του. Ίσως μια μελλοντική επέμβαση του επιτρέψει να γίνει πατέρας χωρίς εξωσωματική.

Επειδή τα δύο αδέλφια έχουν το ίδιο DNA, δεν υπάρχει φόβος ότι το σώμα του λήπτη θα απορρίψει το μόσχευμα, συνεπώς δεν χρειάζεται να λαμβάνει ανοσοκατασταλτικά φάρμακα, κάτι που είναι αναπόφευκτο στις περισσότερες μεταμοσχεύσεις.

Στη χειρουργική ομάδα επικεφαλής ήταν ο δρ Μίροσλαβ Τζόρτζεβιτς του Πανεπιστημίου του Βελιγραδίου και του Νοσοκομείου του Όρους Σινά στη Νέα Υόρκη, ο οποίος είχε πραγματοποιήσει στο παρελθόν μεταμόσχευση μήτρας ανάμεσα σε δίδυμες αδελφές. Συμμετείχαν επίσης ο καθηγητής ουρολογίας Ντίκεν Κο της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ταφτς της Βοστώνης και ο δρ Μπράνκο Μπότζοβιτς της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ, οι οποίοι είχαν πάρει μέρος στην πρώτη μεταμόσχευση πέους στις ΗΠΑ το 2016 σε έναν καρκινοπαθή που είχε χάσει το γεννητικό όργανό του, σύμφωνα με τους «Τάιμς της Νέας Υόρκης».

Ο δρ Τζόρτζεβιτς δήλωσε ότι έχει αναπτύξει ένα χειρουργικό σχέδιο για τη μεταμόσχευση πέους σε ανατομικά θηλυκό σώμα και ελπίζει να κάνει την πρώτη επέμβαση μέσα στον επόμενο χρόνο. Όμως απέκλεισε να κάνει παράλληλα μεταμοσχεύσεις όρχεων στο πλαίσιο αλλαγής φύλου, καθώς αυτό θα άνοιγε το δρόμο ο λήπτης να αποκτήσει παιδιά με το σπέρμα του δότη του όρχεως.

Στην περίπτωση μοσχεύματος (όρχεως) από νεκρό, αυτό θα σήμαινε ειδική έγκριση πριν τον θάνατό του. «Σε μια τέτοια περίπτωση, ποιανού θα ήταν το παιδί; Το ζήτημα σηκώνει πολύ συζήτηση στο πλαίσιο της ιατρικής ηθικής», ανέφερε ο δρ Κο.

Πέρυσι, όταν οι γιατροί στο Νοσοκομείο του Πανεπιστημίου Τζονς Χόπκινς μεταμόσχευσαν πέος, όσχεο και άλλο ιστό σε ένα νεαρό στρατιώτη που είχε ακρωτηριασθεί στη μάχη, σκοπίμως δεν έκαναν το ίδιο με τους όρχεις. Η ιδέα ότι μπορεί να αποκτούσε παιδιά, τα οποία γενετικά θα ανήκαν σε κάποιον άλλο, θεωρήθηκε μη αποδεκτή.

Η πρώτη επιστημονική δημοσίευση σε ιατρικό περιοδικό για μεταμόσχευση όρχεως είχε γίνει το 1978 από τον δρα Σέρμαν Σίλμπερ στο Σεντ Λούις των ΗΠΑ και αφορούσε δύο δίδυμα αδέλφια 30 ετών. Μάλιστα ο δότης ήταν ομοφυλόφιλος και ο λήπτης ετεροφυλόφιλος και οι αδελφοί αναρωτιούνταν αν η μεταμόσχευση ενός όρχεως θα άλλαζε τον σεξουαλικό προσανατολισμό του δεύτερου, κάτι που όμως δεν υπήρχε επιστημονικός λόγος να συμβεί και πράγματι δεν συνέβη. Η μεταμόσχευση ήταν επιτυχής και ο λήπτης απέκτησε τελικά πέντε παιδιά. Η δεύτερη μεταμόσχευση όρχεως έγινε από τον ίδιο γιατρό, μετά από ένα περίπου χρόνο, πάλι μεταξύ πανομοιότυπων διδύμων αδελφών.

 

Πηγή:https://www.healthweb.gr/