Επιβαρύνθηκε διεθνώς η ψυχική υγεία των εργαζομένων το τελευταίο έτος: Πρωτιά οι Έλληνες

«Η πανδημία και τα πρωτοφανή μέτρα περιορισμού, που εφαρμόστηκαν σε παγκόσμιο επίπεδο, είχαν άμεσες επιπτώσεις στην ψυχική υγεία όλων των ανθρώπων και, ειδικότερα, των εργαζομένων, οι οποίοι κλήθηκαν αφενός μεν να διαχειριστούν τα αυξημένα επίπεδα άγχους, θυμού και μοναξιάς, που προκάλεσε ο εγκλεισμός αφετέρου δε έπρεπε να παραμείνουν παραγωγικοί και προσηλωμένοι στην εργασία τους».

Αυτό προκύπτει, μεταξύ άλλων, από την έρευνα του ομίλου Adecco Global Workforce of the Future 2022, σύμφωνα με την οποία, παρότι παρατηρείται μια μικρή βελτίωση σε σχέση με το 2021, η διατάραξη της ψυχικής υγείας συνεχίζει να αποτελεί ένα μεγάλο πρόβλημα για το εργατικό δυναμικό, καθώς 1 στους 4 εργαζόμενους διεθνώς ανέφερε ότι η ψυχολογία του χειροτέρεψε τον τελευταίο χρόνο.

Με βάση τα ευρήματα της έρευνας, η Ελλάδα κατέχει τα πρωτεία σε αυτή την κατηγορία, καθώς οι Έλληνες, σε ποσοστό 37% (10% πάνω από τον μέσο όρο) δηλώνουν ότι η ψυχική υγεία τους έχει χειροτερέψει τους τελευταίους 12 μήνες. Στις επόμενες θέσεις βρίσκεται η Φινλανδία με 34%, η Ισπανία με 32% και η Γαλλία με 31%.

Ποιοι επηρεάζονται περισσότερο

Όπως αναφέρεται στην έρευνα, η ηλικιακή ομάδα η οποία δηλώνει περισσότερο επηρεασμένη είναι οι Millennials (42%) και οι εκπρόσωποι της Γενιάς Z (40%), δηλαδή κυρίως νεότερα άτομα, ενώ πολύ μεγάλη είναι και η διαφορά στις απαντήσεις μεταξύ των στελεχών που κατέχουν θέσεις ευθύνης (45%), οι οποίοι, όπως φαίνεται, νιώθουν πολύ περισσότερο πιεσμένοι και καταβεβλημένοι από τα στελέχη που δεν έχουν θέσεις ευθύνης (29%).

Τι αναζητούν οι εργαζόμενοι

Σύμφωνα με τα ευρήματα της έρευνας, οι εργαζόμενοι αναζητούν μια επαγγελματική στέγη που θα τους εξασφαλίζει την απαραίτητη ισορροπία μεταξύ προσωπικής και επαγγελματικής ζωής. Ειδικότερα, το 35% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι σκέφτεται να εγκαταλείψει την εργασία του στους επόμενους 12 μήνες, λόγω υπερβολικού στρες και μεγάλης καταπόνησης. Επίσης, σχεδόν οι μισοί εργαζόμενοι που συμμετείχαν στην έρευνα (49%), ανησυχούν ότι θα βιώσουν επαγγελματική εξουθένωση κάποια στιγμή στο μέλλον, ενώ το 36% δήλωσε ότι βιώνει ήδη.

«Οι αριθμοί αυτοί είναι ιδιαίτερα ανησυχητικοί για την κατάσταση που επικρατεί στον κόσμο της εργασίας, επειδή ένα εργατικό δυναμικό που νιώθει ψυχολογικά καταβεβλημένο, όχι μόνο δεν είναι παραγωγικό, αλλά αναζητεί διαρκώς τον επόμενο σταθμό της καριέρας του, ενισχύοντας έτσι το φαινόμενο της «σιωπηλής παραίτησης», που παρατηρείται σε πολλές επιχειρήσεις ανά τον κόσμο σήμερα» επισημαίνεται στην έρευνα.

Τα μέτρα που μπορεί να εφαρμόσει μια επιχείρηση

Σύμφωνα με τους ίδιους τους εργαζόμενους, τα τρία σημαντικότερα μέτρα που μπορεί να εφαρμόσει μια επιχείρηση, για να περιορίσει τα φαινόμενα επαγγελματικής εξουθένωσης και να βελτιώσει την ψυχική ευεξία των ανθρώπων της, είναι τα εξής:

  1. Πρώτον, οι επιχειρήσεις θα πρέπει να ενθαρρύνουν τους εργαζομένους τους να κάνουν χρήση της ετήσιας άδειάς τους, για να αποσυμφορίζονται, όποτε νιώθουν την ανάγκη (41%).
  2. Δεύτερον, οι εταιρείες οφείλουν να καλλιεργούν ένα κλίμα εμπιστοσύνης και μια υποστηρικτική κουλτούρα που θα εξασφαλίζει ότι οι εργαζόμενοι θα αισθάνονται ασφαλείς (40%).
  3. Τρίτον, οι εργοδότες θα πρέπει να επιτρέπουν στους εργαζομένους τους να απουσιάζουν ορισμένες μέρες από την εργασία τους, όταν αισθάνονται πιεσμένοι ψυχολογικά, ώστε να μπορούν να αναρρώσουν (38%).

Επίσης, από τα αποτελέσματα της έρευνας προκύπτει ότι, παρά τα βήματα που έχουν γίνει για την υιοθέτηση πολιτικών που ενισχύουν την ψυχική υγεία των εργαζομένων, η εφαρμογή τους είναι ακόμα σε πρώιμο στάδιο.

Συγκεκριμένα, ενώ ένας στους δύο εργαζόμενους (50%) ανησυχεί ότι θα βιώσει επαγγελματική εξάντληση κάποια στιγμή στο μέλλον, μόνο το 33% εξ αυτών δήλωσε ότι αξιοποιεί τις ημέρες της άδειάς τους, για να φροντίσει την ψυχική υγεία του. Επίσης, μόνο το 17% των εργαζομένων απουσιάζει από την εργασία του, όταν αισθάνεται πιεσμένο ψυχολογικά και η πλειονότητα συνεχίζει να εργάζεται, παρά τον αρνητικό αντίκτυπο που μπορεί αυτό να έχει τόσο για την υγεία όσο και για την παραγωγικότητα.

Από το ΑΠΕ-ΜΠΕ

 

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/

Αλγόριθμος προβλέπει την εμβάνιση long CoViD σε ασθενείς με κορωνοϊό

Κατά 83% επαληθεύτηκε η πρόβλεψη σε ασθενείς που κλήθηκαν για επανεξέταση στο νοσοκομείο Παπαγεωργίου. Με ποια κριτήρια γίνεται η αξιολόγηση.

Περίπου 5.000 ασθενείς με λοίμωξη COVID-19 έχουν νοσηλευτεί στο νοσοκομείο Παπαγεωργίου της Θεσσαλονίκης από το 2020 ως σήμερα. Ο επανέλεγχος του συνόλου των ασθενών στο Ιατρείο Long COVID του νοσοκομείου για πιθανά εμμένοντα συμπτώματα, αρκετούς μήνες μετά το εξιτήριο, είναι πρακτικά ανέφικτη. Σε μια προσπάθεια να γίνει μια επιλογή αυτών που έχουν τη μεγαλύτερη πιθανότητα εκδήλωσης μακροχρόνιας COVID, οι πνευμονολόγοι του Ιατρείου χρησιμοποίησαν ένα καινοτόμο λογισμικό που έχει αναπτύξει startup εταιρεία πληροφορικής. Μέσω αλγορίθμων μηχανικής μάθησης, αξιολογώντας στοιχεία από το προφίλ των ασθενών και δεδομένα από τη νοσηλεία τους, προβλέπει με μεγάλο βαθμό πιστότητας τους «υποψήφιους» για Long COVID ασθενείς. Το ποσοστό επιβεβαίωσης όσων είχαν βαθμονομηθεί ως υψηλής πιθανότητας να εμφανίσουν το σύνδρομο έφτασε το 83%.

Η εφαρμογή έδωσε τη δυνατότητα στους γιατρούς να κάνουν μια λεπτομερή επανεξέταση σε συνολικά 330 ασθενείς που κλήθηκαν από 3 ως 5 μήνες μετά το εξιτήριο – δηλαδή σε ένα ποσοστό περίπου 7% όσων νοσηλεύτηκαν στις κλινικές COVID – να παράσχουν την απαραίτητη αγωγή σε όσους εμφάνισαν συμπτώματα και να παραπέμψουν όσους χρειάστηκε σε γιατρούς άλλων ειδικοτήτων.

Ο υπεύθυνος του Ιατρείου Long COVID του νοσοκομείου, πνευμονολόγος, επιμελητής Α’, Βασίλης Τσαούσης , μιλά στο iatronet.gr για την βραβευμένη πρωτοβουλία του νοσοκομείου και για την κρίσιμη συνεισφορά του αξιόπιστου εργαλείου.

Ποια κριτήρια λαμβάνονται υπόψη

Το Ιατρείο Long COVID που δημιουργήθηκε από το Πνευμονολογικό Τμήμα του Παπαγεωργίου και τη Γ’ Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική, απευθύνεται μόνο σε ασθενείς που έχουν νοσηλευτεί στις κλινικές COVID-19 του συγκεκριμένου νοσοκομείου. Οι ασθενείς δεν προσέρχονται αυτοβούλως, αλλά καλούνται από το Ιατρείο για επανεξέταση, με βάση την ιεράρχηση του κινδύνου που διατρέχουν να εμφανίσουν το σύνδρομο.

Μέσω και του Γραφείου Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων του νοσοκομείου, το Ιατρείο συνεργάστηκε με την εταιρία Collaborate Healthcare, που έχει αναπτύξει την καινοτόμα υπηρεσία αξιολόγησης. Με αλγόριθμους μηχανικής μάθησης, το εργαλείο προβλέπει ποιος έχει μικρή, μέτρια ή μεγάλη πιθανότητα νοσηλείας, με βάση κάποια δεδομένα προφίλ και νοσηλείας. Συγκεκριμένα, λαμβάνει υπόψη την ηλικία και το φύλο του ασθενούς, πιθανή παχυσαρκία και άλλα συνοδά νοσήματα, τη διάρκεια της νοσηλείας, την φαρμακευτική αγωγή που έλαβε, την υποξυγοναιμία και τις ανάγκες σε οξυγόνο, καθώς και άλλες παραμέτρους.

“Έτσι, είχαμε στα χέρια μας τη δυνατότητα να εστιάσουμε στους ασθενείς που είχαν τη μεγαλύτερη πιθανότητα και να καλέσουμε μόνο αυτούς”, αναφέρει ο κ. Τσαούσης, προσθέτοντας πως το γεγονός επέτρεψε τον ενδελεχή και όχι μόνο τυπικό ιατρικό έλεγχό τους. “Ο επανέλεγχος γίνεται με ένα πρωτόκολλο πολύ εκτενούς και αναλυτικής εξέτασης, που διαρκεί μια ώρα και περιλαμβάνει αξονική τομογραφία υψηλής ευκρίνειας, σπιρομέτρηση, αναπνευστικές δοκιμασίες, συμπλήρωση ερωτηματολογίου και άλλες εξετάσεις”.

Με βάση την βαθμονόμηση του λογισμικού, οι γιατροί κάλεσαν τους ασθενείς που είχαν μέτρια και υψηλή πιθανότητα εμφάνισης του συνδρόμου. Συνολικά, εξετάστηκαν 330 άτομα, σε χρονική απόσταση 3 ως 5 μηνών από το εξιτήριο, και ένα σημαντικό ποσοστό αυτών είχε κάποιο ή κάποια συμπτώματα, που επέμεναν και δεν μπορούσαν να αποδοθούν σε άλλη αιτία εκτός από τη λοίμωξη με COVID-19. Τα συνηθέστερα από αυτά ήταν χρόνιος βήχας, αίσθημα κόπωσης και καταβολής, διαταραχές στον ύπνο, άγχος και κατάθλιψη, αρθραλγίες, μυαλγίες και αρρυθμίες.

“Από τους ασθενείς που είχαν αξιολογηθεί ως υψηλής πιθανότητας, το 83% επαληθεύτηκε και τους δόθηκε η απαραίτητη υποστήριξη. Κάποιους τους παραπέμψαμε σε ψυχιάτρους, ορθοπαιδικούς και νευρολόγους, ενώ σε περίπου 15 άτομα δόθηκε ραντεβού για νέα επανεξέταση μετά από έξι μήνες”, αναφέρει ο κ. Τσαούσης.

Συμπτώματα μέχρι και 16 μήνες μετά

Μια γυναίκα 55 ετών που παρακολουθείται από το Ιατρείο Long COVID παρουσιάζει συμπτώματα όπως μυϊκή αδυναμία και καταβολή, που επιμένουν 16 ολόκληρους μήνες μετά την οξεία νόσηση από κορωνοϊό. Στη βιβλιογραφεία έχουν περιγραφεί περιστατικά με εμμένοντα συμπτώματα ως και 2 χρόνια μετά, που δεν μπορούν να δικαιολογηθούν.

“Ευτυχώς, έχουμε μόνο ένα περιστατικό με τόσο μεγάλη διάρκεια”, λέει ο κ.Τσαούσης και κάνει αναφορά στις ιδιαίτερες κοινωνικές προεκτάσεις που προκύπτουν, πέρα από την προφανή ταλαιπωρία της ασθενούς που αδυνατεί να εργαστεί. “Η γυναίκα αυτή έχει πάρει όλη την αναρρωτική άδεια που της αναλογεί, πλέον περνάει από επιτροπές, αλλά το long COVID δεν έχει κατοχυρωθεί νομικά και υπάρχει πλέον πρόβλημα βιοποριστικό. Υπάρχει μια παγκόσμια συζήτηση για το συγκεκριμένο φαινόμενο”, σημειώνει.

Ορισμένοι από τους ασθενείς που κλήθηκαν για επανεξέταση είχαν ήδη απευθυνθεί σε ιδιώτες γιατρούς για συμπτώματα που επέμεναν 8 και πλέον εβδομάδες μετά την οξεία νόσηση, σύμφωνα με τον ορισμό του Long COVID. Είχαν κάνει μια σειρά εξετάσεων και είχαν λάβει φαρμακευτική αγωγή. Σύμφωνα με τον πνευμονολόγο, “κάποιες από αυτές ήταν σωστές, κάποιες άλλες όχι. Πολλές φορές γινόταν μόνο μια συμπτωματική θεραπεία που μπορούσε να ‘κουκουλώσει’ τα συμπτώματα, χωρίς όμως να λύσει το πρόβλημα”.

Όπως επισημαίνει, η πρόσφατη βράβευση της πρωτοβουλίας ήταν μια αναγνώριση μιας κοπιαστικής διαδικασίας, που έγινε με πολλή προσπάθεια και εκτός ωραρίου, αλλά άξιζε τον κόπο.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Ηλικιωμένους στοχεύει το κύμα CoViD – Στοιχεία ΕΟΔΥ για ηλικίες και ισοζύγιο εισαγωγών – εξιτηρίων [πίνακας]

Ποιοι δείκτες έχουν αντιστρόφως ανάλογη τάση. Ποια είναι η πορεία τις τελευταίες εβδομάδες και τι προκύπτει από ελληνικές και ευρωπαϊκές εκθέσεις.

Ηλικιωμένοι είναι – κατά κύριο λόγο – οι ασθενείς με CoViD που νοσηλεύονται τον τελευταίο μήνα σε κλινικές και ΜΕΘ CoViD των ελληνικών νοσοκομείων.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΕΟΔΥ, η μέση ηλικία των διασωληνωμένων έφτασε την τελευταία εβδομάδα τα 76 έτη, φτάνοντας στο υψηλότερο σημείο από την έναρξη δημοσιοποίησης των εβδομαδιαίων επιδημιολογικών δελτίων, τον περασμένο Ιούλιο.

Πληροφορίες αναφέρουν πως και οι εισαγωγές αφορούν κυρίως άτομα μεγαλύτερων ηλικιών, οι οποίοι είναι ανεμβολίαστοι ή έχουν και υποκείμενα νοσήματα.

Το iatronet.gr επεξεργάστηκε τα στοιχεία του ΕΟΔΥ για τον τελευταίο μήνα (από την εβδομάδα 5 – 11 Σεπτεμβρίου έως την εβδομάδα 31 Οκτωβρίου – 6 Νοεμβρίου), τα οποία παρατίθενται στον πίνακα που ακολουθεί. Από τα στοιχεία προκύπτουν συνοπτικά τα εξής συμπεράσματα:

  • Ο εβδομαδιαίος αριθμός κρουσμάτων έχει διπλασιαστεί (από 33.590 σε 61.139).
  • Διπλασιασμός καταγράφεται στις εισαγωγές ασθενών με CoViD στα νοσοκομεία (1.460 από 793).
  • Παρά τη σημαντική αύξηση σε κρούσματα και εισαγωγές, ο αριθμός των διασωληνωμένων έχει υποχωρήσει (από 101 σε 89).
  • Σταθερός παραμένει ο εβδομαδιαίος αριθμός των θανάτων (από 137 σε 138).

Όπως έχει δείξει η μέχρι τώρα πορεία της πανδημίας, όμως, οι διασωληνωμένοι και οι θάνατοι αυξάνονται με χρονοκαθυστέρηση…

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΑΝΑ ΕΒΔΟΜΑ ΛΟΓΩ COVID

  ΕΒΔΟ-ΜΑΔΑ ΕΙΣΑ-ΓΩΓΕΣ ΕΞΙ-ΤΗΡΙΑ ΙΣΟ-ΖΥΓΙΟ* ΔΙΑΣΩ-ΛΗΝΩ-ΜΕΝΟΙ ΜΕΣΗ ΗΛΙΚΙΑ ΔΙΑΣΩΛ.
5-11/9 793 867 -74 101 70
12-18/9 818 754 +64 82 70
19-25/9 819 715 +104 79 70
26/9- 2/10 1.073 858 +215 66 72
3-9/10 1.102 881 +221 62 70
10-16/10 1.351 968 +383 74 73
17-23/10 1.291 1.095 +196 82 74
24-30/10 1.324 1.014 +310 85 73
31/10-6/11 1.460 1.246 +214 89 76

* (+) για περισσότερες εισαγωγές, (-) για περισσότερα εξιτήρια

Κρούσματα και ηλικιωμένοι

Τα στοιχεία του ΕΟΔΥ δείχνουν πως τον Οκτώβριο η μέση ηλικία των διασωληνωμένων είχε σημειώσει μεγάλη αύξηση και τον περασμένο μήνα, από 69 έτη στις αρχές Σεπτεμβρίου, σε 73 έτη. Την τελευταία εβδομάδα, η μέση ηλικία αυξήθηκε περαιτέρω, φτάνοντας στα 76 έτη.

Σύμφωνα με τα εβδομαδιαία στοιχεία του ΕΟΔΥ, όσο αυξάνονται τα κρούσματα στην Ελλάδα, τόσο αυξάνεται και η ηλικία των διασωληνωμένων.

Στην πρόσφατη έκθεση του Ευρωπαϊκού Κέντρου Κέντρου Νοσημάτων (ECDC) σημειώνεται, πάντως, πως υπάρχει μία αποκλιμάκωση στα κρούσματα μεταξύ ατόμων άνω των 65 ετών (εβδομαδιαία μείωση 13%). Καταγράφεται, επίσης, σταθεροποίηση στις νοσηλείες και μείωση στους θανάτους από CoViD μεταξύ των ατόμων της συγκεκριμένης ηλικιακής ομάδας.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Σχεδόν το 90% ανθρώπων με long-Covid δεν έχει επιστρέψει στο προηγούμενο επίπεδο υγείας [μελέτη]

Ο μέσος όρος συμπτωμάτων long COVID που αναφέρθηκε ήταν 8 για κάθε συμμετέχοντα.

Σχεδόν το 90% όσων ζουν με long COVID δεν έχουν επιστρέψει στα προ- COVID επίπεδα υγείας τους, αναφέρει νέα έρευνα.

Η έρευνα σε 988 συμμετέχοντες πραγματοποιήθηκε από το APC Microbiome Ireland, του University College Cork και δίνει πληροφορίες για την επίπτωση της μακράς COVID στην ποιότητα ζωής, στην ψυχική  και τη σωματική υγεία ανθρώπων στην Ιρλανδία. Η έρευνά δημοσιεύτηκε στο HRB Open Research.

Περισσότεροι από 2 στους 3 συμμετέχοντες συνεχίζουν να έχουν κόπωση, ταχυπαλμίες, πόνο στο θώρακα, ναυτία, προβλήματα μνήμης, μυϊκούς πόνους ή πόνο στις αρθρώσεις.

Ο μέσος όρος συμπτωμάτων long COVID που αναφέρθηκε ήταν 8 για κάθε συμμετέχοντα, ενώ ο μέσος χρόνος από την αρχική λοίμωξη ήταν 12 μήνες.

6 στους 10 χάνουν ημέρες από την εργασία

Υψηλό ποσοστό ασθενών με long COVID ανέφεραν οτι ακόμα είχαν μέτριο έως σοβαρό περιορισμό στην ικανότητα να διεκπεραιώνουν τις συνήθεις καθημερινές δραστηριότητες.

Σχεδόν 4 στους 10 είχαν σοβαρό περιορισμό στην ικανότητα εργασίας και 6 στους 10 έχασαν ημέρες εργασίας λόγω των συμπτωμάτων long COVID. Ποσοστό 16% των ερωτωμένων δεν μπορούσαν να εργαστούν το διάστημα της έρευνες λόγω long COVID και λάμβαναν επιδόματα.

Ο καθηγητής O’Mahony δήλωσε ότι οι αιτίες που ορισμένοι έχουν long COVID, και άλλο όχι, παραμένουν ασαφείς. Ενώ έχουν προταθεί πολλοί βιολογικοί μηχανισμοί, οι επιστήμονες εστιάζουν στο ρόλο του ανοσοποιητικού συστήματος και στο μικροβίωμα σε αυτές τις πολύπλοκες διαδικασίες νόσου.

Η πλειοψηφία τω ανθρώπων που ρωτήθηκαν είχαν ελαφρά έως μέτρια ένταση αρχική  COVID-19 και δεν χρειάστηκαν νοσηλεία τότε.

Ευρεία ακτίνα συστημάτων του οργανισμού επηρεάζεται από την COVID, όπως έδειξαν συστημικά, αναπνευστικά, καρδιαγγειακά, γαστρεντερικά, νευροψυχιατρικά και μυοσκελετικά συμπτώματα.

Η κόπωση είναι το πιο συχνό σύμπτωμα, σημείωσε ο O’Mahony.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Τρεις γιατροί της πρώτης γραμμής στη μάχη κατά της πανδημίας κάνουν τον απολογισμό τους

Η κληρονομιά της πανδημίας: μια γιγαντιαία υγειονομική πρόκληση, οι δύσκολες συνθήκες, τα λάθη και οι αστοχίες.
Τι σημαίνει να είσαι παρών στη μεγαλύτερη υγειονομική κρίση των τελευταίων χρόνων;
Ο ΚΟΡΟΝΟΙΟΣ ΑΛΛΑΞΕ ΤΑ ΠΑΝΤΑ στο πέρασμά του. Από τη μια μέρα στην άλλη μπήκαν στη ζωή μας τα αρνητικά ρεκόρ κρουσμάτων, ο φόβος της διασποράς, τα μέτρα προφύλαξης, τα υγειονομικά πρωτόκολλα, περιορισμένα ωράρια, αφανείς εστίες μετάδοσης, τα lockdowns και η τηλεργασία. Οι αλλαγές ήρθαν για να μείνουν επηρεάζοντας εκατομμύρια ανθρώπους και την καθημερινότητά τους, ενώ οι πολλαπλές απώλειες σε επίπεδο ανθρώπινο, κοινωνικό και ψυχικό είναι πλέον δεδομένες.
Την ίδια στιγμή, γιατροί και νοσηλευτές, τα τελευταία δυόμισι σχεδόν χρόνια, έδωσαν τη δική τους μάχη σε αλλεπάλληλες εφημερίες, δουλεύοντας με φρενήρεις ρυθμούς και ατελείωτα ωράρια, υπό εξαντλητικές συνθήκες, προκειμένου να συμβάλουν στη φροντίδα των ασθενών, τονίζοντας συνεχώς ότι το εμβόλιο είναι το μοναδικό όπλο έναντι του κορωνοϊού. Από την αρχή ήρθαν αντιμέτωποι με μια πρωτόγνωρη πραγματικότητα, ειδικές στολές, μάσκες και γάντια σε ένα πλήρως αποστειρωμένο περιβάλλον, ενώ τα βλέμματα ήταν ο μοναδικός τρόπος επικοινωνίας με τους ασθενείς και τους συγγενείς τους. Μέσα στους κλειστούς χώρους των μονάδων εντατικής θεραπείας τα γέλια εναλλάσσονταν με κλάματα και τα δάκρυα συγκίνησης με χαμόγελα ενθουσιασμού.
Από τότε πολλά άλλαξαν. Η ανάγκη για προσαρμογή και η επιθυμία για ελευθερία μάς έκαναν πιο ευέλικτους, ενώ ο κορωνοϊός εξακολουθεί να μας απασχολεί με το σύνδρομο Long Covid, μια παράλληλη πανδημία εντός της πανδημίας. Μιλώντας πριν από λίγες μέρες σε επιστημονική ημερίδα ο γνωστός λοιμωξιολόγος Σωτήρης Τσιόδρας δήλωσε: «Δυστυχώς, οι κοινωνίες άργησαν να αντιδράσουν, όπως και οι περισσότερες κυβερνήσεις, και ο κόσμος έχασε σιγά-σιγά την εμπιστοσύνη του στην επιστήμη. Υπήρξε μια τεράστια παγκόσμια αποτυχία. Μακάρι να μάθουμε από αυτήν».
Τι πήγε λάθος λοιπόν και ποιες ήταν οι αστοχίες; Αν γυρίζαμε τον χρόνο πίσω τι θα γινόταν διαφορετικά; Υπήρξε ελλιπής ανάλυση των σκληρών δεικτών; Γιατί έχουμε τόσους νεκρούς από την πανδημία; Λειτούργησε η υποχρεωτικότητα των εμβολίων στο ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό ή δημιούργησε κενά; Απέδωσαν τα lockdowns; Πόσο επηρεάστηκε το ιατρικό προσωπικό από την πανδημία; Τρεις κορυφαίοι γιατροί που βρέθηκαν από την αρχή αντιμέτωποι με τα διαδοχικά κύματα της πανδημίας προχωρούν στον δικό τους απολογισμό και εξηγούν τι σημαίνει να είσαι παρών στη μεγαλύτερη υγειονομική κρίση των τελευταίων χρόνων.
Γαρυφαλλιά Πουλάκου
Kαθηγήτρια Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και παθολόγος-λοιμωξιολόγος στο νοσοκομείο «H Σωτηρία»
Δύο σημαντικά μηνύματα διατηρώ στο μυαλό μου. Το ένα η ταχύτατη συσπείρωση της επιστήμης για την αντιμετώπιση ενός δραματικού εισβολέα που άλλαξε όσα η ανθρωπότητα θεωρούσε κεκτημένα εδώ και δεκαετίες. Η επίγευση εδώ είναι απόλυτα θετική. Η κοινωνία πρέπει να εδραιώσει την πίστη της στην επιστήμη και στη δέσμευση στο κοινό καλό. Το δεύτερο σημαντικό μήνυμα έχει να κάνει με τη διαχείριση της πληροφορίας στον σύγχρονο κόσμο και την ανεξέλεγκτη επίδραση της ηλεκτρονικής πληροφορίας. Εδώ η επίγευση είναι γλυκόπικρη. Η κοινωνία, συμπεριλαμβανομένης και της επιστημονικής κοινότητας εν μέρει, αποδείχθηκε ανέτοιμη να μεταβολίσει τον όγκο της εκπεμπόμενης πληροφορίας. Το αποτέλεσμα ήταν, στην καλύτερη περίπτωση, δυσπιστία, σύγχυση, στη χειρότερη ενστερνισμός θεωριών συνωμοσίας. Από την άλλη πλευρά, η θωράκιση απέναντι στις ψευδείς ειδήσεις ήταν ανύπαρκτη, με αποτέλεσμα τα fake news να καθοδηγούν μια σημαντική ομάδα του πληθυσμού που δεν είχε την ικανότητα να διακρίνει το πραγματικό από το κατασκευασμένο.
Η διαχείριση της πανδημίας του SARS-CoV-2 θα αποτελέσει, πιστεύω, ένα τεράστιο μάθημα για τη διαχείριση υγειονομικών (και όχι μόνο) κρίσεων στο μέλλον. Είναι προφανής η ανάγκη για επενδύσεις και σχεδιασμό στη δημόσια υγεία. Αυτό θα επιτρέψει ακόμη και σε λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες να αποφύγουν μελλοντικά την πανωλεθρία που προκαλεί ένα αιφνίδιο συμβάν. Μέχρι και σε επίπεδο χώρας, υπήρξαν μελέτες που ανέδειξαν γεωγραφικές διαφορές σε επίπεδο θνητότητας ασθενών που διασωληνώνονται λόγω Covid-19. Αυτό ενισχύει την ανάγκη ταχύτατης και αποτελεσματικής εκπαίδευσης σε εθνικό επίπεδο. Από την εμπειρία μου, μιλώντας με συναδέλφους περιφερειακών νοσοκομείων που ενεπλάκησαν στην αντιμετώπιση της Covid-19 μετά τα κύρια κέντρα αναφοράς, πιστεύω ότι η δημιουργία Κινητών Ομάδων Ειδικών, στελεχωμένων από υπηρετούντες σε έμπειρα κέντρα, που θα επισκέπτονται νεοσύστατες μονάδες αναλαμβάνοντας ενεργό κλινικό και επιτελικό ρόλο (εκτός από εκπαιδευτικό) είναι ένα μοντέλο που μπορεί να ενισχύσει την εξομοίωση προς τα πάνω στην παροχή φροντίδας σε περιόδους κρίσης.
Το δεύτερο που θα έκανα διαφορετικά, τώρα που έχουν όλοι εξοικειωθεί περισσότερο με τις τεχνολογίες, θα ήταν μια πιο στοχευμένη ενημέρωση ανά ομάδα πληθυσμού και με τη δυνατότητα συμμετοχής από την πλευρά του ακροατηρίου. Σημαντική θεωρώ θα ήταν η εμπλοκή ανθρώπων με επιρροή από άλλους χώρους εκτός της ιατρικής και της δημόσιας υγείας, που έχουν να καταθέσουν τη δική τους εμπειρία. Αυτό θα μπορούσε να εξαλείψει τις αμφιβολίες ενός σημαντικού ποσοστού της κοινής γνώμης που συντάχθηκε ατύπως πίσω από τους «αρνητές».
Είναι πεποίθησή μου ότι τα εμβόλια έσωσαν ζωές και μείωσαν το φορτίο των νοσούντων που είχαν ανάγκη νοσηλείας. Λυπάμαι πολύ για τις ζωές ανεμβολίαστων που χάθηκαν με τεράστιες συνέπειες για την οικογένεια που μένει πίσω, την ίδια στιγμή που άτομα μεγαλύτερης ηλικίας και με πολλές συννοσηρότητες είτε δεν νόσησαν καθόλου από Covid-19 είτε έπαιρναν το εξιτήριο για το σπίτι τους περπατώντας.
Η εξάλειψη των ανισοτήτων στην πρόσβαση στην υγεία ήταν μια μεγάλη πρόκληση, που άφησε πίσω αρκετές ομάδες πληθυσμού ακόμη και στις ανεπτυγμένες χώρες. Αναδείχθηκε γρήγορα, αλλά δεν διορθώθηκε εγκαίρως. Όσο, δε, για τις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες, το τίμημα ήταν δυσανάλογα μεγάλο λόγω της έλλειψης υποδομών, υγειονομικού εξοπλισμού, φαρμάκων και ισότιμης πρόσβασης στα εμβόλια. Πολλά από αυτά μπορούν να αποφευχθούν σε μια ενδεχόμενη νέα απειλή και αυτή είναι η παρακαταθήκη αυτής της πανδημίας.
Είναι πεποίθησή μου ότι τα εμβόλια έσωσαν ζωές και μείωσαν το φορτίο των νοσούντων που είχαν ανάγκη νοσηλείας. Λυπάμαι πολύ για τις ζωές ανεμβολίαστων που χάθηκαν, πολλές φορές ανθρώπων μέσης ηλικίας και κάτω, με τεράστιες συνέπειες για την οικογένεια που μένει πίσω, την ίδια στιγμή που άτομα μεγαλύτερης ηλικίας και με πολλές συννοσηρότητες είτε δεν νόσησαν καθόλου από Covid-19 είτε έπαιρναν το εξιτήριο για το σπίτι τους περπατώντας. Ήταν σκληρό να το βλέπεις δίπλα σου, αλλά και να το ακούς από τους ίδιους τους ασθενείς σου.
Ακούγοντας έναν αριθμό, η κοινή γνώμη αλλά και όλοι μας είναι φυσικό να σοκαριζόμαστε. Στην Ελλάδα η Επιτροπή υιοθέτησε εξ αρχής έναν σκληρό δείκτη, ο οποίος, από τη στιγμή που υπήρχαν θεραπείες για την Covid-19 και οι ασθενείς πέθαιναν από άλλη αιτία (τις συννοσηρότητές τους) αλλά έχοντας και Covid-19, οδήγησε σε μια υπερεκτίμηση των θανάτων που οφείλονται στην Covid-19. Προσωπικά πιστεύω ότι ο δείκτης της υπερβάλλουσας θνητότητας (excess mortality) που εκτιμά πόσοι περισσότεροι θάνατοι συμβαίνουν σε μια κοινότητα σε σχέση με το αναμενόμενο (π.χ. αντίστοιχη περίοδο προ των πανδημικών ετών) είναι πιο αξιόπιστος. Εκτιμώντας αυτό τον δείκτη, η Ελλάδα βρίσκεται σε εξαιρετική σειρά σε σχέση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες. Πιστεύω ότι η ανάλυση του ποσοστού των ατόμων που «πεθαίνουν από Covid-19» και εκείνων που «πεθαίνουν από άλλο αίτιο αλλά με Covid-19» έπρεπε να είχε ξεκινήσει νωρίτερα. Αυτό βέβαια δεν αναιρεί το γεγονός ότι η ροή της φροντίδας για τα υπόλοιπα νοσήματα, συμπεριλαμβανομένων των καρδιοπαθειών και της διάγνωσης και αντιμετώπισης του καρκίνου, πιθανώς να επιβραδύνθηκε σημαντικά στην πρώιμη φάση της πανδημίας. Υπάρχουν όμως στατιστικά μοντέλα που μπορούν να αναλογίσουν το ενδεχόμενο βάρος της πανδημίας και σε αυτό. Άρα η αποτίμηση της θνητότητας λόγω Covid-19 δεν μπορεί να γίνει με έναν μόνο δείκτη και χρειάζεται περαιτέρω ανάλυση.
Η υποχρεωτικότητα ποτέ δεν είναι η ιδεώδης προσέγγιση. Εξ ορισμού θα δημιουργήσει μια ομάδα που «δεν υποτάσσεται», η οποία θα παραμείνει αρνητική ακόμη και όταν όλα τα επιχειρήματά της θα έχουν αποδυναμωθεί. Υπάρχει όμως ένα ποσοστό που εξέφραζε τη λεγόμενη εμβολιαστική «απάθεια», δηλαδή δεν είχε ακόμη πεισθεί, ήθελε περισσότερο χρόνο, περισσότερες πληροφορίες, πιο στοχευμένη ενημέρωση. Δυστυχώς η εξέλιξη της πανδημίας δεν επέτρεπε μεγάλη ελαστικότητα χρόνου. Σε κάθε υγειονομικό χώρο η αποδοχή ήταν διαφορετική, ανάλογα με τον βαθμό της εμπλοκής του στη θεραπεία της Covid-19 και την ύπαρξη ηγετικής μορφής στην ενημέρωση (leadership). Γενικά στο νοσοκομείο «Σωτηρία», που αποτέλεσε εξ αρχής κέντρο αναφοράς για την Covid-19, τα ποσοστά συμμόρφωσης ήταν πολύ υψηλά. Τέλος, εργαζόμενοι στον χώρο της υγείας μη ιατροί ή νοσηλευτές σημειώνουν διεθνώς χαμηλότερα ποσοστά εμβολιασμού σε σχέση με το ιατρονοσηλευτικό προσωπικό. Αυτό αναδεικνύει από μόνο του ένα κενό στην πληροφόρηση, το οποίο ξεπερνιέται ή μετριάζεται με στοχευμένες δράσεις.
Κανένας από εμάς που βρεθήκαμε στην πρώτη γραμμή της πανδημίας δεν είναι πια ίδιος. Ο καθένας ανάλογα με την προσωπικότητά του κρατάει και διαφορετικά στοιχεία. Με φοβίζει πλέον όχι ο θάνατος, αλλά ο μοναχικός θάνατος. Το είδαμε τόσες φορές, όταν ήμασταν εμείς οι τελευταίοι που σφίξαμε το χέρι ανθρώπων οι οποίοι διασωληνώνονταν και δεν ήξεραν αν θα ξαναδούν τους δικούς τους. Είμαι όμως φύσει αισιόδοξος άνθρωπος. Κρατώ σαν ηθικό δίδαγμα ότι «το καλό θα νικήσει». Έχουμε σε μικρό χρονικό διάστημα γνώση, εμπειρία, θεραπείες και πρόληψη με τα εμβόλια. Η περιπέτεια αυτή με κάνει να εκτιμώ πιο πολύ τη χαρά της ζωής, την απόλαυση των οικογενειακών στιγμών, την αγκαλιά των αγαπημένων προσώπων που ακόμη και αυτή (των υπερηλίκων) τη στερηθήκαμε για να τους προφυλάξουμε. Θυμάμαι το βλέμμα των ασθενών μας που βγήκαν νικητές από δύσκολες μάχες και αυτό είναι η παρακαταθήκη μου για το μέλλον, ως ιατρού και ως ανθρώπου, μέχρι την επόμενη μάχη, αν χρειαστεί.
Ελένη Ισχάκη
Πνευμονολόγος-εντατικολόγος στο νοσοκομείο «Ευαγγελισμός»Η κ. Ελένη Ισχάκη
Για εμένα το σημαντικότερο γεγονός σε όλο αυτό το διάστημα είναι η ανάδειξη μιας κοινωνικής παθολογίας που έχει να κάνει με την εμπιστοσύνη, με την ικανότητα κριτικής σκέψης, με τις σχέσεις γενικά. Ο εγκλεισμός, ο φόβος, το ελεύθερο βήμα που είχαν όλοι στα διάφορα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ανέδειξαν ένα κομμάτι της ψυχολογίας των ανθρώπων που όλοι το καταλαβαίναμε αλλά ήταν πολύ ωραία καμουφλαρισμένο κάτω από το διαρκές τρέξιμο, την έλλειψη χρόνου και την απουσία ουσιαστικής επαφής με τον εαυτό μας και τους γύρω μας. Μεγάλες δυσκολίες έχουμε ξαναπεράσει και θα ξαναέλθουν στο μέλλον, είναι αναπόφευκτο. Ελπίζω αυτή η ιστορία να αποτελέσει ευκαιρία για όλους μας να καταλάβουμε πόσο σημαντικό είναι να εκπαιδεύουμε την ψυχή και το μυαλό μας, να σκεφτόμαστε πριν μιλήσουμε ή πράξουμε, να αντιληφθούμε ότι ζούμε ο ένας για τον άλλον και όχι για τον εαυτό μας. Γενικά, οφείλουμε να ωριμάσουμε. Και μιλάω σε πρώτο πληθυντικό γιατί αναφέρομαι σε όλους, ανεξαρτήτως θέσης, επαγγέλματος, προβολής ή μη.
Δεν είναι εύκολο να πει κάποιος τι θα έκανε διαφορετικά. Ήταν μια πρωτόγνωρη κατάσταση σε παγκόσμιο επίπεδο. Τα δεδομένα άλλαζαν μέρα με την ημέρα. Ποιος μπορεί να προβλέψει, να αποφασίσει και να πράξει σωστά; Και τι σημαίνει «σωστά»; Το μόνο που μπορώ να πω, γενικά, από μια θέση ασφάλειας βέβαια, μιας και δεν κλήθηκα να πάρω αποφάσεις που θα επηρέαζαν εκατομμύρια ανθρώπους, είναι ότι δεν μπορεί να υπάρχουν τα ίδια μέτρα παντού, δεδομένου ότι δεν είναι ούτε οι πεποιθήσεις ίδιες, ούτε οι ανάγκες. Ακόμα και μέσα στο ίδιο κράτος.
Το μεγαλύτερο λάθος θεωρώ ότι ήταν η υπερπροβολή και υπερέκθεση ιατρικών θεμάτων και επαγγελματιών υγείας. Αυτό είναι κάτι που υποστηρίζω από την πρώτη κιόλας ημέρα. Στην ιατρική, ακόμα και για ένα θέμα καλά τεκμηριωμένο, είναι πολύ δύσκολο να είναι κανείς απόλυτος, μιας και η γνώση εξελίσσεται. Πόσο μάλλον για ένα θέμα σε δυναμική εξέλιξη. Ιατρικές ορολογίες, λεπτομέρειες παθοφυσιολογίας και φαρμακολογίας, επιδημιολογικοί όροι και άλλα πολλά έγιναν θέμα συζήτησης από γνώστες και μη, γεγονός που μπέρδεψε τον κόσμο και αύξησε τις όποιες αμφιβολίες του.
Όσον αφορά τον τρόπο διαχείρισης των εμβολιασμών, η απάντηση είναι ναι. Το είδαμε και στην κλινική πράξη. Δυστυχώς, άφησαν να εννοηθεί ότι με το εμβόλιο δεν κολλάει κάποιος. Όπως και με όλα τα εμβόλια, ο στόχος είναι να βρει το όποιο παθογόνο τον οργανισμό σε ετοιμότητα να αντιδράσει. Και όντως, φάνηκε από τους εμβολιασμένους νοσήσαντες ότι ο βαθμός βαρύτητας της νόσου ήταν απείρως καλύτερος. Και δεν μιλάω για άτομα με επηρεασμένο ανοσοποιητικό, είτε λόγω νόσου είτε λόγω φαρμάκων, στα οποία ξέρουμε πόσο δύσκολο είναι να επιτευχθεί ανοσία. Μιλάω για τη συντριπτική πλειοψηφία του κόσμου. Μακάρι να μπορούσε να είχε γίνει ταυτόχρονα μαζικός εμβολιασμός. Τα αποτελέσματα θα ήταν πιο εντυπωσιακά, κυρίως στις νοσηλείες αλλά και στους θανάτους.
Το μεγαλύτερο λάθος θεωρώ ότι ήταν η υπερπροβολή και υπερέκθεση ιατρικών θεμάτων και επαγγελματιών υγείας. Αυτό είναι κάτι που υποστηρίζω από την πρώτη κιόλας ημέρα. Στην ιατρική, ακόμα και για ένα θέμα καλά τεκμηριωμένο, είναι πολύ δύσκολο να είναι κανείς απόλυτος, μιας και η γνώση εξελίσσεται. Πόσο μάλλον για ένα θέμα σε δυναμική εξέλιξη.
Νομίζω ότι η ανάλυση των δεικτών ως ένα σημείο επηρεάστηκε από τις ανάγκες που προέκυψαν λόγω οικονομικής επιβάρυνσης των κρατών. Έπρεπε να γίνουν παραδοχές και αποδοχές για να μη φτωχοποιηθούμε περαιτέρω. Σωστό ή λάθος, ποιος θα το κρίνει και από ποια θέση; Όσον αφορά τους νεκρούς, θα πρέπει κάποια στιγμή να αναφερθούμε στους νεκρούς από Covid-19 αλλά και στις παράπλευρες απώλειες που υπήρξαν λόγω μη λειτουργίας των δομών για τους λοιπούς ασθενείς. Όσον για την Covid-19, μιας και αυτή είναι η ερώτηση, ας πούμε ότι στην αρχή μας βρήκε όλους απροετοίμαστους και με άγνοια για την αντιμετώπιση της νόσου. Στην ουσία είχαμε μια συντηρητική και όχι αιτιολογική προσέγγιση της νόσου. Μαζικές εισαγωγές, ελάχιστα κρεβάτια και προσωπικό υγείας στις ΜΕΘ. Στην πορεία, άρχισε να ξεκαθαρίζει το τοπίο όσον αφορά τη νόσο, βγήκαν και παγκόσμιες οδηγίες αντιμετώπισής της. Άνοιξαν κρεβάτια, τα οποία όμως στελεχώθηκαν με τον ίδιο αριθμό γιατρών και νοσηλευτών. Δεν κάνει το κρεβάτι καλά τον ασθενή, ο γιατρός και ο νοσηλευτής τον κάνει. Βλέποντας τους σκληρούς δείκτες, όπως λέτε, άρχισε η ανακατανομή της τράπουλας, με μετακίνηση συναδέλφων από το ένα τμήμα στο άλλο. Αν κάποιος νομίζει ότι ένας γαστρεντερολόγος μπορεί να αντιμετωπίσει με την ίδια επάρκεια μια αναπνευστική ανεπάρκεια, τότε ας πάει σε πνευμονολόγο να κάνει την επόμενη κολονοσκόπηση. Το ίδιο ισχύει και για το νοσηλευτικό προσωπικό, το οποίο αποκτά εμπειρία στους ασθενείς με τους οποίους δουλεύει. Κινήσεις πανικού. Γενικά, το πρόβλημα ήταν η ανεπάρκεια του ΕΣΥ. Και αν εγώ έχω την τύχη να δουλεύω σε ένα μεγάλο νοσοκομείο, τον «Ευαγγελισμό», το οποίο εν μέσω αυτής της κατάστασης είχε περισσότερα μέσα και προσωπικό σε σχέση με άλλα, τι να πουν μικρότερα περιφερειακά νοσοκομεία, τα οποία είναι αφημένα στην τύχη τους και στο φιλότιμο των εργαζομένων εκεί;
Επιτρέψτε μου όμως να αναφερθώ και στις παράπλευρες απώλειες των υπόλοιπων ασθενών. Ένα λάθος ήταν ότι σταμάτησε ο χρόνος για τα πάντα, πλην του Covid. Οι επαγγελματίες υγείας ερχόμαστε καθημερινά σε επαφή με μεταδιδόμενα νοσήματα και ο Covid είναι ένα από αυτά. Αν εξαιρέσουμε το πρώτο κύμα, όταν ακόμα ψαχνόμασταν για το τι γίνεται, έπρεπε κατά τη γνώμη μου τα πάντα να δουλεύουν όπως πριν για τους άλλους ασθενείς, με τη βοήθεια των ιδιωτικών νοσοκομείων, αφιλοκερδώς. Είδαμε καρκίνους σε προχωρημένα στάδια, εμφράγματα μη αντιμετωπιζόμενα, απώλεια ελέγχου σε χρόνια νοσήματα και όλα αυτά γιατί;
Στο θέμα του σκεπτικού της υποχρεωτικότητας για το ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό και το αν αυτό είχε θετικό ή αρνητικό αποτέλεσμα, θα έλεγα ότι κανείς δεν μπορεί να υποχρεώσει κανέναν να κάνει κάτι στο σώμα του. Καταλαβαίνω το σκεπτικό της υποχρεωτικότητας, δεν καταλαβαίνω τον εκβιασμό στους συναδέλφους και την εξαθλίωση που τους έχουν επιβάλει. Στο κάτω κάτω, στην πορεία, ακόμα και οι εμβολιασμένοι κόλλησαν και μετά την καραντίνα τους επέστρεψαν στη δουλειά. Δεν καταλαβαίνω γιατί ένας μη εμβολιασμένος δεν μπορεί να κάνει το ίδιο. Μπορεί να ταξιδέψει παντού, μπορεί να εργαστεί παντού αλλά όχι σε νοσοκομείο; Όλοι μπορούμε να δουλέψουμε με ασφάλεια, αρκεί να ελεγχόμαστε συχνά και να φοράμε μάσκα, η οποία αποδείχτηκε το καλύτερο προληπτικό μέτρο. Δημιουργήθηκαν κενά, εννοείται, σε μια περίοδο που δεν περίσσευε και δεν περισσεύει κανείς.
Κατά τη γνώμη μου, εκτός από το πρώτο lockdown, τα επόμενα δεν έπρεπε να γίνουν. Ο κόσμος κουράστηκε και άρχισε να βρίσκει τρόπους να επιβιώσει οικονομικά και ψυχικά, και όλοι ξέρουμε ότι αυτό γίνεται μέσω της επαφής. Τελικά έγιναν περισσότερες συναθροίσεις από αυτές που θα γίνονταν αν συνεχιζόταν η ζωή κανονικά. Απλώς έπρεπε να γίνονται μαζικοί έλεγχοι ανά τακτά διαστήματα και να επιβάλλεται αυστηρή καραντίνα στους νοσήσαντες και τις επαφές τους. Για να επιτύχει όμως αυτό χρειάζεται υψηλό αίσθημα προσωπικής ευθύνης και ενσυναίσθησης, γεγονός που μας παραπέμπει στην πρώτη ερώτηση.
Όσον αφορά το επιστημονικό κομμάτι, κέρδισα πολλές γνώσεις και εμπειρίες. Στο προσωπικό κομμάτι, μπορώ να πω ότι για δύο τουλάχιστον χρόνια δούλευα ασταμάτητα, πάρα, μα πάρα πολλές ώρες! Μεγάλη υπερένταση, που μου κόστισε σε διαταραχές ύπνου. Στερήθηκα τους δικούς μου ανθρώπους αρκετά, προσπαθώντας να τους «προστατεύσω» από τη δική μου υπερέκθεση στον ιό. Πλέον, βγαίνοντας από όλο αυτό προσπαθώ να αναπληρώσω τον χαμένο χρόνο κάνοντας πολλά παράλληλα πράγματα «εξωσχολικά», τα οποία μου έχουν λείψει. Και τα απολαμβάνω όλα σε υπέρτατο βαθμό.
Ευάγγελος Καϊμακάμης
Πνευμονολόγος – εντατικολόγος στο νοσοκομείο «Παπανικολάου»
Ήταν μια πρωτόγνωρη εμπειρία για τους υγειονομικούς, με εξαντλητικές συνθήκες και ωράρια εργασίας, απίστευτη πίεση στο σύστημα υγείας και αντιμετώπιση καινούριων καταστάσεων για τους γιατρούς των Μονάδων Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ). Ήταν η πρώτη φορά στην καριέρα μου που έπρεπε να αντιμετωπίσω και να λειτουργήσω αποτελεσματικά σε συνθήκες πανδημίας, χωρίς να δικαιούμαστε άδεια για πάνω από δυο χρόνια και βιώνοντας μια διαρκή πάλη με τον θανατηφόρο ιό σε πραγματικά βαρέως πάσχοντες ασθενείς. Το επίπεδο συνεργασίας μεταξύ των συναδέλφων και η ανάγκη οργάνωσης και εξοπλισμού των ΜΕΘ πέρασε σε άλλο επίπεδο μέσα από αυτήν τη δύσκολη κατάσταση και νομίζω ότι όλοι γίναμε πολύ πιο συνειδητοποιημένοι και ικανοί λειτουργοί υγείας.
Αν γύριζα τον χρόνο πίσω τι θα έκανα διαφορετικά; Θα μιλήσω κυρίως για τον τομέα της αντιμετώπισης των βαρέως πασχόντων, μιας και αυτός είναι ο δικός μου κλάδος και μπορώ να έχω αποκρυσταλλωμένη άποψη: το μόνο που θα έπρεπε να έχει γίνει διαφορετικά θα ήταν η πιο έγκαιρη επάνδρωση και εξοπλισμός των ΜΕΘ, και αναφέρομαι βέβαια στην περίοδο προ της έναρξης της πανδημίας, ώστε να μη φτάσουμε να τρέχουμε μέχρι την τελευταία στιγμή για να καλύψουμε κενά σε ιατρικό, νοσηλευτικό προσωπικό και εξοπλισμό, τα οποία χρόνιζαν. Σε πολλές περιπτώσεις τα κενά αυτά υπάρχουν ακόμα (π.χ. η ανάγκη για περισσότερους μόνιμους και άρτια εκπαιδευμένους νοσηλευτές ΜΕΘ, έναν ιδιαίτερα απαιτητικό σε εμπειρία και κατάρτιση νοσηλευτικό ρόλο).
Δεν μπορώ να πω ότι η αντιμετώπιση της πανδημίας χαρακτηρίστηκε από πραγματικά μεγάλα λάθη, εξάλλου η φύση και η έκτασή της ήταν τέτοια που «γονάτισε» σχεδόν όλα τα συστήματα υγείας, ακόμα και παραδοσιακά πιο προηγμένων χωρών. Αν θα έπρεπε να εστιάσω σε κάτι, αυτό θα ήταν η μεγάλη καθυστέρηση στην απόφαση εμβολιασμού όλων των ευπαθών ομάδων και η μη υποχρεωτικότητα των εμβολιασμών σε όλο τον πληθυσμό, τη στιγμή που άλλα, απείρως πιο αυστηρά και επίπονα μέτρα (όπως το παρατεταμένο lockdown επιχειρήσεων και δραστηριοτήτων) έθιξαν μεγάλη μερίδα του κόσμου. Ένας πιο έγκαιρος και μαζικός εμβολιασμός θα είχε σταματήσει τη μεγάλη ροή των εισαγωγών στα νοσοκομεία πολύ πιο γρήγορα (τουλάχιστον μετά το δεύτερο κύμα) και θα είχε σώσει χιλιάδες ζωές. Επομένως, θεωρώ ότι θα έπρεπε να έχει επικοινωνηθεί πολύ καλύτερα η αξία του εμβολιασμού και να παταχθούν από την αρχή οι όποιες –εγκληματικές, κατά τη γνώμη μου– αντιεπιστημονικές φωνές.
Η αξία των εμβολιασμών ήταν ανεκτίμητη και αδιαμφισβήτητη. Ουσιαστικά ήταν η ειδοποιός διαφορά που κατέστησε τον ιό λιγότερο θανατηφόρο και οδήγησε στη σχετική ύφεση της πανδημίας που παρατηρούμε το τελευταίο διάστημα, ακόμα και με τα πολύ πιο μεταδοτικά νέα στελέχη του ιού.
Η αξία των εμβολιασμών ήταν ανεκτίμητη και αδιαμφισβήτητη. Ουσιαστικά ήταν η ειδοποιός διαφορά που κατέστησε τον ιό λιγότερο θανατηφόρο και οδήγησε στη σχετική ύφεση της πανδημίας που παρατηρούμε το τελευταίο διάστημα, ακόμα και με τα πολύ πιο μεταδοτικά νέα στελέχη του ιού. Εδώ να τονίσουμε ότι πρέπει να έχουμε συνεχή επαγρύπνηση καθώς νέα, διαφορετικά στελέχη μπορούν να εμφανιστούν, οπότε η συνέχιση του εμβολιαστικού προγράμματος με τα νεότερα πολυδύναμα εμβόλια θα πρέπει να παραμένει υψηλή προτεραιότητα στους σχεδιασμούς μας.
Έχω την αίσθηση ότι η κυβέρνηση είχε πάντοτε μπροστά της μια ατέρμονη σειρά από διλήμματα ανάμεσα σε αυστηρότερα και επώδυνα οικονομικά μέτρα και μια πιο χαλαρή στρατηγική, και οι επιλογές δεν ήταν ποτέ εύκολες. Ένας γιατρός αβίαστα θα πρότεινε ένα καθολικό lockdown διαρκείας μέχρι να ελεγχθεί στοιχειωδώς η ροή σοβαρών περιστατικών στις κλινικές και τις ΜΕΘ, όμως δεν θα είχαν την ίδια γνώμη οι επαγγελματίες πλείστων κλάδων, και αυτό είναι απολύτως λογικό! Τελικά ποιος μπορεί να πει υπεύθυνα τι θα σκοτώσει περισσότερους, ο ιός ή η οικονομική καταστροφή;
Όσο για τους νεκρούς από τον ιό, νομίζω ότι η χρόνια υποστελέχωση του ΕΣΥ τα τελευταία χρόνια έπαιξε ρόλο, όπως και το γεγονός ότι η χώρα μας ήταν σχεδόν μόνιμα στην τελευταία θέση στο ποσοστό εμβολιασμών ανάμεσα στις λεγόμενες δυτικές χώρες… Επίσης, όταν μια μονάδα/κλινική λειτουργεί στο 100% της δυναμικότητάς της (για να μην πω και πολύ παραπάνω, πολύ συχνά), έχει αποδειχθεί με διεθνείς μελέτες ότι πέφτει σημαντικά η απόδοση και η αποτελεσματικότητα στην παροχή υψηλού επιπέδου υπηρεσιών υγείας. Έτσι, μια χρονίως πιεζόμενη υπερβολικά ΜΕΘ, λόγου χάρη, δεν μπορεί να έχει τα ίδια υψηλά ποσοστά επιβίωσης με μια αντίστοιχης δυναμικότητας και εμπειρίας που δεν δέχεται αυτή την πίεση.
Κατά την προσωπική μου άποψη και εμπειρία από τον χώρο των ΜΕΘ, το μέτρο της υποχρεωτικότητας των εμβολίων στο ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό λειτούργησε θετικά, ενώ οι ελλείψεις προσωπικού που δημιούργησε ήταν σαφώς περιορισμένες. Εγώ πάντως δεν μπορώ να διανοηθώ ένας υγειονομικός που νοιάζεται για την επιστήμη του, και κυρίως για τους ασθενείς του, να μην επιθυμεί να εμβολιαστεί!
To πρώτο lockdown, το οποίο ήταν και το πιο έγκαιρα πραγματοποιημένο, ήταν άκρως αποτελεσματικό και κατέταξε την Ελλάδα στις χώρες με τα πιο λίγα κρούσματα στο πρώτο κύμα της πανδημίας. Από εκεί και πέρα υπήρξε μια χαλάρωση που προκάλεσε την καθυστερημένη έναρξη του επόμενου περιορισμού, με αποτέλεσμα να χαθεί ο έλεγχος της ροής των κρουσμάτων και να πιεστεί υπερβολικά το σύστημα υγείας.
Από προσωπικής άποψης, ήταν ένα διάστημα έντονης σωματικής και ψυχολογικής πίεσης, νομίζω όλοι φτάσαμε στα όρια της επαγγελματικής εξουθένωσης, ενώ την ίδια στιγμή είχαμε τη συνεχή αγωνία να προσφέρουμε όσο μπορούσαμε περισσότερα στους βαρέως πάσχοντες συνανθρώπους μας. Για μένα ήταν πραγματική προσωπική ήττα όταν βίωνα τον θάνατο ενός ασθενούς μου, σε αντίθεση με την ανείπωτη χαρά και ηθική ικανοποίηση όταν έβλεπα άλλους ασθενείς να επιβιώνουν και να βγαίνουν νικητές από τον χώρο της ΜΕΘ. Πολλές φορές, μάλιστα, τα αντικρουόμενα αυτά συναισθήματα συνέβαιναν κατ’ επανάληψη μέσα σε μια μέρα εργασίας! Μετά από όλη αυτή την εμπειρία, νιώθω πιο ολοκληρωμένος επιστήμονας και πιο δυνατός, αν και νομίζω πως μαζί με την πανδημία έφυγε ένα κομμάτι της συλλογικής μας «αθωότητας».
Πηγη: http://medispin.blogspot.com/

Επιστήμονες εξηγούν τι είναι το κώμα Covid-19 που έχουν ασθενείς σε ΜΕΘ

Επιστήμονες δίνουν εξηγήσεις σχετικά με τι μπορεί να είναι το κώμα Covid-19, το οποίο παθαίνουν αρκετοί ασθενείς σε ΜΕΘ μετά την αποσωλήνωση τους.

Μια νέα αμερικανική επιστημονική μελέτη εκτιμά ότι αυτή η ιδιαίτερη αντίδραση, που έχουν πολλοί ασθενείς με Covid-19, οι οποίοι πέρασαν επί εβδομάδες ή και μήνες διασωληνωμένοι σε μονάδα εντατικής θεραπείας (ΜΕΘ) χωρίς να ανακτούν αμέσως τη συνείδηση τους μετά τη διακοπή της νάρκωσης, αλλά να παραμένουν για μέρες ή ακόμη και για εβδομάδες σε μια κατάσταση κώματος, οφείλεται σε μια κατάσταση νάρκης ή λήθαργου που ο εγκέφαλος γεννά προκειμένου να προστατεύσει τα εγκεφαλικά κύτταρα από βλάβη λόγω της έλλειψης οξυγόνου (υποξία).

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τους καθηγητές νευροεπιστήμης Νίκολας Σιφ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κορνέλ και αναισθησιολογίας Έμερι Μπράουν του ΜΙΤ και της Ιατρικής Σχολής του Χάρβαρντ, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των ΗΠΑ (PNAS), βρήκαν ότι περίπου το ένα τέταρτο των ασθενών με σοβαρή Covid-19 που επιβίωσαν μετά από διασωλήνωση τους σε ΜΕΘ, χρειάστηκαν περισσότερες από δέκα μέρες για να ανακτήσουν κανονικά τη συνείδηση τους. Όσο μεγαλύτερη ήταν η έλλειψη οξυγόνου ενόσω βρίσκονταν διασωληνωμένοι, τόσο πιο καθυστερημένη ήταν στη συνέχεια η ανάκτηση της συνείδησης τους.

Οι Αμερικανοί επιστήμονες προτείνουν ότι το εν λόγω κώμα είναι μια κατάσταση αυτοπροστασίας που έχει ως αποτέλεσμα την παρατεταμένη ανάκτηση της συνείδησης σε αρκετούς ασθενείς που πέρασαν βαριά Covid-19 και κάποια στιγμή αποσωληνώθηκαν. Κάτι ανάλογο, όπως είπαν, συμβαίνει σε ένα ποσοστό ασθενών σε κώμα μετά από καρδιακή ανακοπή, καθώς επίσης σε κάποια ζώα όπως οι χελώνες.

Διαδικασία δύο σταδίων

Εφόσον αυτή η θεωρία είναι ορθή, όπως επισημαίνουν, χρειάζεται μια διαδικασία δύο σταδίων για την καλύτερη επαναφορά της συνείδησης των ασθενών που εμφανίζουν κώμα μετά την αποσωλήνωση τους στη ΜΕΘ. Αρχικά προτείνουν τη χορήγηση στους κωματώδεις ασθενείς πεπτιδίων Szeto-Schiller (μικρών πρωτεϊνών) που ενισχύουν την παραγωγή του ζωτικού μορίου ενεργειακού μεταβολισμού ΑΤΡ, έτσι ώστε να αποκατασταθεί η ικανότητα των εγκεφαλικών κυττάρων να παράγουν ενέργεια. Σε δεύτερο στάδιο, προτείνεται η χορήγηση ζεύγους φαρμάκων που θα αποκαταστήσουν τη νευρωνική δραστηριότητα και επικοινωνία μέσω ενίσχυσης των νευροδιαβιβαστών γλουταμάτη και ακετυλοχολίνη.

Όταν οι ασθενείς αποτυγχάνουν να ανακτήσουν τη συνείδηση τους, οι γιατροί μπορεί να προχωρήσουν σε διακοπή υποστήριξης του ασθενούς. Το χρονικό όριο συνήθως τίθεται στις 14 μέρες το πολύ στους ασθενείς με καρδιακή ανακοπή, ενώ για τους ασθενείς με Covid-19 δεν υπάρχει αντίστοιχο όριο. Μετά τα ευρήματα τους, οι ερευνητές ανέφεραν ότι, εφόσον οι ασθενείς δεν έχουν βλάβες στον εγκέφαλο, οι γιατροί θα πρέπει να αποφεύγουν να κάνουν δυσοίωνες προβλέψεις για τη δυνατότητα του ασθενούς να βγει από το κώμα Covid-19.

 

Πηγη: https://www.dikaiologitika.gr/

ΑΠΘ: Πώς η επικοινωνία γιατρού με ασθενή επηρεάζει τη θεραπεία

Η ορθή επικοινωνία του ιατρού με τον ασθενή αποτελεί τη βασική προϋπόθεση για την έγκαιρη διάγνωση, αλλά και για μια αποτελεσματικότερη θεραπευτική αντιμετώπιση προσαρμοσμένη στα ατομικά χαρακτηριστικά και τις ανάγκες του.

Ποιος ο ρόλος της καλής επικοινωνίας γιατρού-ασθενή

Σύμφωνα με έρευνες, η καλή επικοινωνία διαδραματίζει τον ίδιο σημαντικό ρόλο με τη λήψη της σωστής φαρμακευτικής αγωγής.

Εξίσου σημαντικός, όμως, είναι και ο ρόλος των φροντιστών των ασθενών με καρδιαγγειακές παθήσεις. Υιοθετώντας αυτή τη προσέγγιση η Γ’ Καρδιολογική Κλινική ΑΠΘ υλοποιεί το «Σχολείο Ασθενών με Καρδιαγγειακές Παθήσεις», διοργανώνοντας (11 Νοεμβρίου, στις 19:00) διαδραστική ημερίδα στο ισόγειο του συνεδριακού κέντρου του Μεγάρου Μουσικής Θεσσαλονίκης με ελεύθερη είσοδο για το κοινό.

Το πρόγραμμα της ημερίδας περιλαμβάνει παρουσίαση και ανάλυση πρακτικών θεμάτων, που αφορούν την καρδιακή ανεπάρκεια και την κολπική μαρμαρυγή, όπως προέκυψαν από την διάδραση με τους ασθενείς στα σεμινάρια του Σχολείου. Επίσης στη διάρκεια της ημερίδας θα απαντηθούν τα ερωτήματα: Πώς καταλαβαίνω ότι έχω πρόβλημα; Αρχικές ενοχλήσεις. Πού πρέπει να απευθυνθώ; Ποια είναι τα πρώτα «βήματα»; Ποιες είναι οι θεραπευτικές επιλογές; Πώς πρέπει να ζω με τη νόσο; Χρησιμοποιώ τις νέες τεχνολογίες; Τι εμπιστεύομαι και τι όχι; Πώς φροντίζω τους δικούς μου ανθρώπους που πάσχουν;

Να σημειωθεί ότι οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν τη σημαντικότερη αιτία θανάτου παγκοσμίως. Μάλιστα, παρά την μεγάλη εξέλιξη στον τομέα της θεραπευτικής, τα ποσοστά νοσηρότητας και θνητότητας παραμένουν υψηλά. Η σωστή ενημέρωση των ασθενών, αλλά και του ευρύτερου κοινωνικού συνόλου έχει αναγνωριστεί ως ο θεμέλιος λίθος της πρόληψης, της έγκαιρης διάγνωσης, αλλά και της αποτελεσματικής θεραπευτικής αντιμετώπισης.

Η εξατομικευμένη θεραπεία ζητούμενο της σύγχρονης ιατρικής

Όπως επισημαίνει ο καθηγητής Καρδιολογίας και διευθυντής της Γ΄ Καρδιολογικής Κλινικής ΑΠΘ, Βασίλης Βασιλικός: «Ο ασθενής δεν είναι και δεν μπορεί να αποτελεί στατιστικό αποτέλεσμα μέσου όρου. Η εξατομικευμένη θεραπεία, που είναι το ζητούμενο της σύγχρονης ιατρικής πρακτικής, μπορεί να φέρει τα καλύτερα αποτελέσματα, όταν βρούμε κοινή γλώσσα με τον ασθενή. Η λήψη αποφάσεων για τη θεραπεία από κοινού με τον ασθενή συμβάλλει στη συμμόρφωσή του. Το Σχολείο Ασθενών έρχεται να καλύψει αυτό το κενό της ενημέρωσης και της καλύτερης κατανόησης. Η δυτική ιατρική έχει κατηγορηθεί ότι παραβλέπει ατομικά χαρακτηριστικά που θα έπρεπε να λαμβάνει υπόψη της, βασισμένη στην τεκμηρίωση, δηλαδή στην εφαρμογή των στατιστικών που προκύπτουν για μεγάλες ομάδες ασθενών και δείχνουν αν μία θεραπεία είναι αποδοτική ή όχι».

Δημιουργία Σχολείου Ασθενών

Ο κ. Βασιλικός αναφέρει ότι τα βιώματα που ο ίδιος είχε ως ασθενής Covid-19 για μεγάλο χρονικό διάστημα τον βοήθησαν να αντιληφθεί τα κενά στην επικοινωνία μεταξύ ασθενών και ιατρικού προσωπικού. «Αυτό ήταν το έναυσμα για τη δημιουργία Σχολείου Ασθενών με Καρδιαγγειακές Παθήσεις. Πολλές φορές, γιατροί και νοσηλευτές, παρά την καλή διάθεσή μας, επειδή δεν έχουμε τον απαιτούμενο χρόνο για ενημέρωση σε βάθος, δε γινόμαστε αντιληπτοί από τους ασθενείς, με συνέπεια να μην κατανοούν αυτό που τους λέμε και κατ’ επέκταση να μην συμμορφώνονται με την προτεινόμενη θεραπεία.

Επειδή πιστεύουμε ότι συμμορφωμένοι ασθενείς είναι μόνο οι καλά ενημερωμένοι ασθενείς, ξεκινήσαμε το Σχολείο πιλοτικά με έναν μικρό αριθμό καρδιολογικών ασθενών. Στις συναντήσεις που προηγήθηκαν, εξηγήσαμε τις βασικές καρδιολογικές παθήσεις και ακούσαμε τις απορίες και τους προβληματισμούς τους. Ταυτόχρονα εκπαιδευτήκαμε από τους ασθενείς μας, γιατί μας έδειξαν τι είναι σημαντικό γι’ αυτούς. Θέλουν να γνωρίζουν ποια είναι η πάθησή τους, τι πρέπει να κάνουν, τι επιλογές έχουν, ζητούν απαντήσεις σε όλα τα ερωτήματά τους», προσθέτει ο κ. Βασιλικός.

Αναντικατάστατη η δια ζώσης πληροφόρηση

Από την πλευρά του, ο υπεύθυνος του Σχολείου Ασθενών, καρδιολόγος Κώστας Μπακογιάννης, επισημαίνει ότι «είναι πλέον κοινώς αποδεκτό ότι η υπερπληροφόρηση και η λάθος πληροφόρηση, κυρίως μέσω του διαδικτύου, προκαλούν δυσφορία και αίσθημα απόγνωσης. Για να λυθούν οι απορίες χρειάζεται η δια ζώσης πληροφόρηση, που είναι αναντικατάστατη, διότι είναι διαδραστική. Χρειάζεται η εκπαίδευση των ασθενών, αλλά και των φροντιστών τους. Είναι πολύ εύκολο ένας ηλικιωμένος ασθενής που παίρνει 15 χάπια την ημέρα να ξεχάσει κάποιο από αυτά. Η πιο συχνή αιτία εισαγωγής στο νοσοκομείο για ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια είναι η πλημμελής λήψη της φαρμακευτικής αγωγής. Αυτό μπορεί να αλλάξει με εφαρμογή απλών πρακτικών συμβουλών προς όφελος του ασθενούς και των οικονομικών της υγείας, όταν ο ασθενής και το οικογενειακό περιβάλλον του είναι καλά ενημερωμένοι».

 

 

Πηγη: https://healthpharma.gr/

Ενδομήτριο: Η εγκυμοσύνη μειώνει τον κίνδυνο για εμφάνιση καρκίνου του ενδομητρίου

Ενώ προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει πολύδυμες εγκυμοσύνες και η χρήση του από του στόματος αντισυλληπτικού χαπιού μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο καρκίνου του ενδομητρίου, αυτή είναι η πρώτη μελέτη που χρησιμοποίησε τη γενετική για να μελετήσει πολλούς παράγοντες κινδύνου ταυτόχρονα.

Έρευνα του Πανεπιστημίου του Κουίνσλαντ αποκάλυψε ότι η απόκτηση περισσότερων μωρών μειώνει τον κίνδυνο μιας γυναίκας για καρκίνο του ενδομητρίου. Η Δρ. Gunn-Helen Moen και η Shannon D’Urso από το Ινστιτούτο Μοριακής Βιοεπιστήμης του UQ διερεύνησαν παράγοντες κινδύνου για καρκίνο του ενδομητρίου χρησιμοποιώντας γενετική ανάλυση και βρήκαν ότι η ύπαρξη τριών μωρών σε σύγκριση με κανένα θα μπορούσε να μειώσει τον κίνδυνο μιας γυναίκας κατά 50%.

Καρκίνος του ενδομητρίου

«Διαπιστώσαμε ότι ο περισσότερος χρόνος που περνούσε μια γυναίκα έγκυος ή παίρνοντας αντισυλληπτικό χάπι –όταν το σώμα εκτίθεται σε λιγότερα οιστρογόνα– συσχετίστηκε με χαμηλότερο κίνδυνο καρκίνου του ενδομητρίου», είπε ο Δρ Μόεν. «Ενώ προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει πολύδυμες εγκυμοσύνες και η χρήση του από του στόματος αντισυλληπτικού χαπιού μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο καρκίνου του ενδομητρίου, αυτή είναι η πρώτη μελέτη που χρησιμοποίησε τη γενετική για να μελετήσει πολλούς παράγοντες κινδύνου ταυτόχρονα».

Ο καρκίνος του ενδομητρίου εμφανίζεται στην επένδυση της μήτρας και είναι ο πέμπτος πιο διαγνωσμένος καρκίνος στις γυναίκες της Αυστραλίας, προσβάλλοντας μία στις 52. Στη γενετική τους ανάλυση, οι ερευνητές του UQ εξέτασαν πόσα χρόνια οι γυναίκες είχαν ωορρηξία, υπολογιζόμενο αφαιρώντας το χρόνο που πέρασαν έγκυες ή λάμβαναν το αντισυλληπτικό χάπι από τα χρόνια που πέρασαν στην έμμηνο ρύση.

«Θεωρείται ότι τα υψηλά επίπεδα οιστρογόνων, που δεν αντιτίθενται από την προγεστερόνη, είναι ένας παράγοντας κινδύνου για την ανάπτυξη καρκίνου του ενδομητρίου. Η εγκυμοσύνη και το αντισυλληπτικό χάπι παρέχουν προγεστερόνη για να εναντιωθεί στα οιστρογόνα, και αυτός θα μπορούσε να είναι ο λόγος που βλέπουμε μια προστατευτική δράση έναντι αυτού του καρκίνου. Για να το θέσω απλά, όσο μικρότερη είναι η έκθεση στα οιστρογόνα κατά τη διάρκεια της ζωής σας, τόσο μικρότερος είναι ο κίνδυνος να αναπτύξετε καρκίνο του ενδομητρίου».

Οι ερευνητές βρήκαν στοιχεία που υποδεικνύουν ότι η μείωση των ετών ωορρηξίας θα μπορούσε να μειώσει τον κίνδυνο καρκίνου του ενδομητρίου, αλλά οι ισχυρότεροι δεσμοί έδειχναν τη γέννηση παιδιού.

Ο Δρ Moen είπε ότι θα μπορούσαν να υπάρχουν πολλές εξηγήσεις για το γιατί η εγκυμοσύνη μειώνει τον κίνδυνο καρκίνου του ενδομητρίου. «Θα μπορούσε να είναι η αύξηση της προστατευτικής προγεστερόνης στα τελευταία στάδια της εγκυμοσύνης ή μπορεί να οφείλεται στο ότι το σώμα δυνητικά αφαιρεί τα προκαρκινικά κύτταρα του ενδομητρίου από τη μήτρα κατά τη διάρκεια της γέννησης», είπε ο Δρ Moen.

Κατά τη διάρκεια της μελέτης, οι ερευνητές διαχώρισαν ορισμένους γνωστούς παράγοντες κινδύνου για καρκίνο του ενδομητρίου, όπως ο αυξημένος δείκτης μάζας σώματος (ΔΜΣ) και η ηλικία κατά την πρώτη έμμηνο ρύση και την εμμηνόπαυση και εξέτασαν συγκεκριμένα την επίδραση του αριθμού των γεννήσεων και των ετών ωορρηξίας.

«Στην παχυσαρκία παράγονται υψηλά επίπεδα οιστρογόνων στον λιπώδη ιστό, γεγονός που τον καθιστά παράγοντα κινδύνου για καρκίνο του ενδομητρίου», είπε ο Δρ Μόεν. Οι περιπτώσεις καρκίνου του ενδομητρίου αυξάνονται παγκοσμίως και ο Δρ Moen είπε ότι αυτό μπορεί να οφείλεται στην αύξηση των επιπέδων ΔΜΣ, τα οποία αντιπροσωπεύουν περίπου το 40% των περιπτώσεων καρκίνου του ενδομητρίου στις ανεπτυγμένες χώρες.

«Θέλαμε όμως να μάθουμε περισσότερα για τις επιπτώσεις των γεννήσεων ζωντανών γεννήσεων άμεσα, ανεξάρτητα από άλλους γνωστούς παράγοντες κινδύνου. Χρησιμοποιήσαμε δεδομένα για να μελετήσουμε εκατοντάδες γενετικές παραλλαγές, έξι από τις οποίες συσχετίστηκαν με τον αριθμό των γεννήσεων ζωντανών γεννήσεων».

«Αυτή η μελέτη είναι η πρώτη φορά που καταφέραμε να δημιουργήσουμε μια σχέση αιτίου και αποτελέσματος μεταξύ του αριθμού των γεννήσεων και του μειωμένου κινδύνου ανάπτυξης καρκίνου του ενδομητρίου», είπε ο Δρ Μόεν.

Ωστόσο, οι ερευνητές δεν μπορούσαν να είναι σίγουροι αν το ίδιο ίσχυε για χρόνια ωορρηξίας και από του στόματος χρήση αντισυλληπτικών χαπιών. «Η ανάλυση μεγαλύτερων συνόλων δεδομένων θα μπορούσε να μας βοηθήσει να καταλάβουμε με μεγαλύτερη σαφήνεια εάν είναι οι ορμονικές ή μηχανικές επιδράσεις της εγκυμοσύνης που δίνουν πιο προστατευτικό αποτέλεσμα, καθώς και να διερευνήσουμε περαιτέρω την επίδραση της χρήσης από του στόματος αντισυλληπτικών χαπιών».

 

 

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

Προσωπικός γιατρός: Η «ακτινογραφία» των πολιτών που έχουν γραφτεί – Τι εκτιμούν οι αρμόδιοι

Πόσοι ηλικιωμένοι και πόσοι νέοι έχουν κάνει εγγραφή – Η νέα εύχρηστη πλατφόρμα στο πρότυπο εκείνης για τον εμβολιασμό Covid

Την ακτινογραφία των πολιτών που έχουν εγγραφεί σε προσωπικό γιατρό αποτυπώνει μεταξύ άλλων η νέα πλατφόρμα prosopikos.gov.gr που τέθηκε σε εφαρμογή από τα υπουργεία Υγείας και Ψηφιακής Πολιτικής.

Οι εγγεγραμμένοι πολίτες ανέρχονται σε 4.539.704, αποτελώντας το 51,2% του συνόλου των δικαιούχων για εγγραφή σε προσωπικό γιατρό (υπενθυμίζεται ότι οι εγγεγραμμένοι μπορεί να είναι ηλικίας 16 χρόνων και άνω). Κατά τις εκτιμήσεις των αρμοδίων στελεχών, το ποσοστό μπορεί να φτάσει έως και το 70% μέσα στον επόμενο χρόνο.

Ψήφος εμπιστοσύνης από τους 70άρηδες στον προσωπικό γιατρό

Επτά στους 10 πολίτες ηλικίας άνω των 70 χρόνων έχουν κάνει την εγγραφή τους, σπεύδοντας να διασφαλίσουν ότι θα παρακολουθούνται για χρόνια ή άλλα προβλήματα υγείας τους και θα συνταγογραφούν τα φάρμακα και τις εξετάσεις χωρίς να υπόκεινται στα «πέναλτι» που προβλέπονται στον νόμο. Παρά το περιθώριο που υπάρχει για αύξηση των εγγεγραμμένων, οι αρμόδιοι θεωρούν σε αυτή τη φάση πολύ σημαντική την εγγραφή του 69,2% των ηλικιωμένων ατόμων που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη περίθαλψης και αποτελούν τους βασικούς χρήστες των υπηρεσιών υγείας.

Επιλογή προσωπικού γιατρού έχει κάνει σημαντικό ποσοστό και της αμέσως επόμενης ηλικιακής ομάδας, 50-69 χρόνων. Από την πλατφόρμα φαίνεται ότι έχει κάνει εγγραφή ποσοστό 62,5% των δικαιούχων.

Παραμένει, όμως, χωρίς τη δωρεάν κάλυψη του προσωπικού γιατρού το 37,5% των 50άρηδων, παρότι πρόκειται για μια ηλικιακή ομάδα ευάλωτη με διαχειρίσιμα συνήθως προβλήματα που αν όμως δεν αντιμετωπιστούν, έχουν συνήθως επιπτώσεις.

Το χάσμα του πολίτη με τον ούτως ή άλλως νεοσύστατο θεσμό του προσωπικού γιατρού μαρτυρούν οι εγγεγραμμένοι της τελευταίας πληθυσμιακής ομάδας, εκείνης των ατόμων ηλικίας 17-49 χρόνων. Πιο αναλυτικά, έχει πραγματοποιήσει εγγραφή μόλις το 38% των δικαιούχων, ενώ το 62% παραμένει μη εγγεγραμμένο, καταδεικνύοντας τη χαλαρή στάση των νέων ανθρώπων αναφορικά με το μείζον θέμα της πρόληψης και της παρακολούθησης της υγείας τους. Παρότι στην εποχή μας το θέμα της προαγωγής της υγείας μέσω εξετάσεων, εμβολιασμών και άλλων προληπτικών δράσεων βρίσκεται στο επίκεντρο όλων των συζητήσεων τόσο για την υγεία του πολίτη αλλά και για τη βιωσιμότητα του συστήματος υγείας, αποδεικνύεται ότι η απόσταση από τη θεωρία στην πράξη είναι μεγάλη, στη συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα όπου η υγεία θεωρείται δεδομένο αγαθό.

Η λειτουργία της πλατφόρμας

Μέσω της πλατφόρμας οι πολίτες θα μπορούν να εγγράφονται σε προσωπικό γιατρό, να ενημερώνονται για τις δωρεάν παροχές που προσφέρει καθώς και για να προγραμματίσουν ηλεκτρονικό ραντεβού. Ο σχεδιασμός της παραπέμπει στην πλατφόρμα για τον εμβολιασμό κατά της λοίμωξης covid που εξελίχθηκε σε ένα ιδιαίτερα εύχρηστο εργαλείο για πολλούς πολίτες καθόλη τη διάρκεια της πανδημίας, ιδίως για τον προγραμματισμό των εμβολιαστικών ραντεβού.

Στη νέα ιστοσελίδα θα μπορούν να μπαίνουν και οι γιατροί για να κατευθύνονται στην ιστοσελίδα εγγραφής τους, και να ενημερώνονται για όλες τις εξελίξεις που τους αφορούν.

Σε ό,τι αφορά τους γιατρούς, τα στοιχεία της πλατφόρμας επιβεβαιώνουν το ισχνό ενδιαφέρον των ιδιωτών γιατρών να ενταχθούν στο δίκτυο του προσωπικού γιατρού. Με βάση τα στατιστικά δεδομένα έως και την 1η Νοεμβρίου, συνολικά στο σύστημα έχουν ενταχθεί 3.333 γιατροί, εκ των οποίων οι 2.251 είναι γιατροί των δημόσιων δομών Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, οι οποίοι εντάχθηκαν υποχρεωτικά.

Άλλοι 1.083 έχουν ενταχθεί από τον ιδιωτικό τομέα, αριθμός που δεν επαρκεί για να καλυφθούν οι ανάγκες των πολιτών. Μάλιστα, στην Αττική το πρόβλημα των ελλείψεων είναι μεγάλο, καθώς οι διαθέσιμοι γιατροί έχουν εξαντληθεί και το ενδιαφέρον είναι μηδενικό.

Υπενθυμίζεται ότι το υπουργείο Υγείας βρίσκεται σε συνεχόμενες διαβουλεύσεις με τους εκπροσώπους των γιατρών προκειμένου να βρεθούν λύσεις ώστε να ενταχθούν επιπλέον ιδιώτες γιατροί και να μπορεί να καλυφθεί με προσωπικό γιατρό το σύνολο του ελληνικού πληθυσμού. Μετά τις προσκλήσεις γενικών γιατρών και παθολόγων και στη συνέχεια ειδικευμένων γιατρών, το υπουργείο Υγείας εξετάζει να δημιουργηθεί ένα μικτό σύστημα. Βάσει αυτού ο ιδιώτης γιατρός θα παρακολουθεί μικρότερο αριθμό ασθενών (μίνιμουμ οι 857) σε σχέση με τον αρχικό πληθυσμό αναφοράς (2.000 ασθενείς) και παράλληλα θα έχει το δικαίωμα να εγγράφει ιδιωτικά και άλλους ασθενείς, χωρίς περιορισμό, στους οποίους θα καθορίζει ο ίδιος το πλαίσιο των αμοιβών. Οι ασθενείς αυτοί θα είναι εγγεγραμμένοι σε προσωπικό γιατρό χωρίς να επιβαρυνθούν με τις ποινές που προβλέπει η μη συμμετοχή τους στον θεσμό της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας.

 

 

Πηγη: https://www.ygeiamou.gr/

Eθνικός Οργανισμός Φαρμάκων προειδοποιεί: Πρέπει να αναφέρονται οι παρενέργειες των φαρμάκων

Με αφορμή την Εβδομάδα Φαρμακοεπαγρύπνησης από 7-13 Νοεμβρίου 2022 ο Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων (ΕΟΦ), ενημερώνει πολίτες και επαγγελματίες Υγείας για τη χρήση της Κίτρινης Κάρτας η οποία συμβάλλει στη βελτίωση της ασφάλειας των φαρμάκων για όλους τους ασθενείς.

Για έβδομη συνεχή χρονιά πραγματοποιείται από τον ΕΟΦ η καμπάνια #MedSafetyWeek η οποία θα διαρκέσει έως τις 13 Νοεμβρίου με στόχο να ενθαρρύνει τους πολίτες να αναφέρουν πιθανολογούμενες ανεπιθύμητες ενέργειες φαρμάκων.     Στη φετινή παγκόσμια εκστρατεία συμμετέχουν αρμόδιες αρχές φαρμάκων από 82 χώρες και δίνεται έμφαση στον καθοριστικό ρόλο του κάθε επαγγελματία υγείας, ασθενή και φροντιστή που αναφέρει μια πιθανή ανεπιθύμητη ενέργεια συμβάλλοντας κατά αυτόν τον τρόπο στην ασφαλή χρήση των φαρμάκων.

Όλα τα φάρμακα μπορεί να προκαλέσουν ανεπιθύμητες ενέργειες σε ορισμένους ασθενείς, γι’ αυτό το λόγο έχουν ληφθεί μέτρα για τη συνεχή παρακολούθηση της ασφάλειάς τους μετά την κυκλοφορία τους στην αγορά.

Ο σκοπός της παρακολούθησης της ασφάλειας είναι η απόκτηση περισσότερων πληροφοριών σχετικά με γνωστές ανεπιθύμητες ενέργειες και η διερεύνηση για τυχόν νέες. Οι αρμόδιες αρχές εφαρμόζουν συστήματα για την ανίχνευση και την ανάλυση αυτών των ανεπιθύμητων ενεργειών καθώς και την πρόληψη βλάβης σε μελλοντικούς ασθενείς.

Μέσω της Κίτρινης Κάρτας, ο ΕΟΦ συλλέγει, οργανώνει και διερευνά αναφορές πιθανολογούμενων ανεπιθύμητων ενεργειών. Ο θεσμός της Κίτρινης Κάρτας, έχει βοηθήσει στην ταυτοποίηση διαφόρων ζητημάτων ασφάλειας που παλαιότερα δεν αναγνωρίζονταν ως σχετιζόμενα με ένα συγκεκριμένο φάρμακο έως ότου ο ΕΟΦ λάβει πληροφορίες από αναφορές.

Κάθε αναφορά στον ΕΟΦ μέσω της Κίτρινης Κάρτας συμβάλλει στη βελτίωση της ασφάλειας των φαρμάκων για όλους τους ασθενείς.

Αναφέροντας πιθανολογούμενες ανεπιθύμητες ενέργειες στον ΕΟΦ μέσω της Κίτρινης Κάρτας, συμμετέχετε ενεργά στην ανίχνευση αναδυόμενων ζητημάτων ασφάλειας, έτσι ώστε ο ΕΟΦ να παρέμβει όταν κρίνεται απαραίτητο και να προστατεύσει εσάς και άλλους από ενδεχόμενη βλάβη.

O Eθνικός Οργανισμός Φαρμάκων (ΕΟΦ) ενημερώνει: «Κάθε αναφορά που γίνεται από έναν ασθενή, έναν επαγγελματία υγείας ή έναν φροντιστή είναι σημαντική για την απόκτηση περισσότερων γνώσεων σχετικά με τα οφέλη και τους κινδύνους των φαρμάκων στην κλινική πρακτική και επιτρέπει τη λήψη μέτρων για την ελαχιστοποίηση των κινδύνων.

«Η αναφορά πιθανολογούμενων ανεπιθύμητων ενεργειών στον ΕΟΦ μέσω της Κίτρινης Κάρτας συμβάλλει στη βελτίωση της ασφάλειας των φαρμάκων για όλους τους ασθενείς και, σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να οδηγήσει σε καλύτερα προσαρμοσμένες συνταγογραφικές συμβουλές, οι οποίες μπορούν να βελτιώσουν την αποτελεσματικότητα στους ασθενείς.

Εάν εσείς ή ένας ασθενής που φροντίζετε παρουσιάζει μια ανεπιθύμητη ενέργεια μετά τη λήψη ενός φαρμάκου, βεβαιωθείτε ότι το αναφέρετε το συντομότερο δυνατόν».

Οι Επαγγελματίες Υγείας (ιατροί, φαρμακοποιοί, νοσηλευτές, κ.λπ.) οι ασθενείς μπορούν να συμπληρώνουν την Κίτρινη Κάρτα κάθε φορά που υποψιάζονται ότι ένα φάρμακο μπορεί να έχει προκαλέσει μία ανεπιθύμητη ενέργεια.

Επιπλέον, οι ασθενείς πρέπει να επικοινωνήσουν με Επαγγελματία Υγείας, εφόσον ανησυχήσουν για την υγεία τους.

Πως να υποβάλετε μια αναφορά για Φαρμακοεπαγρύπνηση

  • Μέσω της εφαρμογής για την Κίτρινη Κάρτα- www.kitrinikarta.gr
  • Με αποστολή του εντύπου της Κίτρινης Κάρτας στην ηλεκτρονική διεύθυνση [email protected]
  • Με ταχυδρομική αποστολή του εντύπου της Κίτρινης Κάρτας στη διεύθυνση: Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων – Λεωφ. Μεσογείων 284, 15562 Χολαργός • τηλεφωνικά στο 213 20 40 337.

 

 

 

Πηγη: https://www.news4health.gr/