Η μεγαλύτερη έως σήμερα μετα-ανάλυση για τα κανναβινοειδή στην ψυχική υγεία καταλήγει ότι τα διαθέσιμα δεδομένα παραμένουν αδύναμα, ενώ οι ανεπιθύμητες ενέργειες εμφανίζονται συχνότερα σε σχέση με το placebo.
Μια νέα συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση αξιολόγησε την αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια των κανναβινοειδών ως κύριας θεραπείας για ψυχικές διαταραχές και διαταραχές χρήσης ουσιών. Η ερευνητική ομάδα ανέλυσε 54 τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές με συνολικά 2.477 συμμετέχοντες, οι οποίες δημοσιεύθηκαν από το 1980 έως τον Μάιο του 2025.
Οι συγγραφείς σημειώνουν εξαρχής ότι η ποιότητα των διαθέσιμων δεδομένων παραμένει χαμηλή. Σχεδόν οι μισές μελέτες είχαν υψηλό κίνδυνο μεροληψίας, ενώ η βεβαιότητα των στοιχείων για τα περισσότερα τελικά σημεία χαρακτηρίστηκε χαμηλή ή πολύ χαμηλή.
Πού φάνηκαν ορισμένα πιθανά οφέλη
Η ανάλυση εντόπισε ορισμένα θετικά σήματα, αλλά μόνο σε περιορισμένες ενδείξεις και συνήθως με χαμηλή βεβαιότητα.
Στη διαταραχή χρήσης κάνναβης, συνδυασμός κανναβιδιόλης (CBD) και δέλτα-9-τετραϋδροκανναβινόλης (THC) φάνηκε να μειώνει τα συμπτώματα στέρησης και τη συνολική ποσότητα χρήσης κάνναβης ανά εβδομάδα. Παράλληλα, σε ασθενείς με τικ ή σύνδρομο Tourette καταγράφηκε μείωση της βαρύτητας των τικ, κυρίως όταν χορηγήθηκε συνδυασμός CBD και THC.
Στην αϋπνία, τα κανναβινοειδή συνδέθηκαν με αύξηση του χρόνου ύπνου, τόσο με καταγραφή μέσω ηλεκτρονικής συσκευής όσο και μέσω ημερολογίου ύπνου. Επιπλέον, σε άτομα με διαταραχή αυτιστικού φάσματος παρατηρήθηκε μείωση ορισμένων αυτιστικών χαρακτηριστικών.
Πού δεν βρέθηκε ουσιαστικό όφελος
Αντίθετα, η μετα-ανάλυση δεν έδειξε σημαντικό όφελος για το άγχος, την ψύχωση και τη σχιζοφρένεια, τη διαταραχή μετατραυματικού στρες, τη νευρική ανορεξία και τη διαταραχή χρήσης οπιοειδών. Για τη διαταραχή χρήσης κοκαΐνης, μάλιστα, καταγράφηκε αύξηση της επιθυμίας για χρήση.
Εξίσου σημαντικό είναι ότι δεν υπήρχαν επαρκή δεδομένα για διαταραχές όπως η ΔΕΠΥ, η διπολική διαταραχή, η ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή και η διαταραχή χρήσης καπνού. Για την κατάθλιψη, οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι δεν βρέθηκαν καθόλου τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές που να εξετάζουν την αποτελεσματικότητα των κανναβινοειδών ως κύρια θεραπεία.
Αυξημένες ανεπιθύμητες ενέργειες, χωρίς αύξηση σοβαρών συμβάντων
Στο πεδίο της ασφάλειας, το βασικό εύρημα είναι ότι τα κανναβινοειδή συνδέθηκαν με υψηλότερες πιθανότητες εμφάνισης συνολικών ανεπιθύμητων ενεργειών σε σχέση με τις ομάδες ελέγχου. Η ανάλυση έδειξε odds ratio 1,75, κάτι που μεταφράζεται πρακτικά στο ότι μία επιπλέον ανεπιθύμητη ενέργεια εμφανίζεται περίπου για κάθε επτά ασθενείς που λαμβάνουν θεραπεία.
Από την άλλη πλευρά, δεν διαπιστώθηκε στατιστικά σημαντική αύξηση στα σοβαρά ανεπιθύμητα συμβάντα ούτε στις αποχωρήσεις από τις μελέτες. Παρ’ όλα αυτά, οι συγγραφείς τονίζουν ότι η απουσία σαφούς αύξησης στα σοβαρά συμβάντα δεν αρκεί για να στηρίξει ευρεία κλινική χρήση, ιδίως όταν το όφελος παραμένει αβέβαιο.
Μεγάλο χάσμα ανάμεσα στην κλινική χρήση και στα τεκμήρια
Η μελέτη αναδεικνύει ένα κρίσιμο πρόβλημα δημόσιας υγείας: η ιατρική χρήση κανναβινοειδών για ψυχικές διαταραχές και εξαρτήσεις έχει επεκταθεί σε χώρες όπως οι ΗΠΑ, ο Καναδάς και η Αυστραλία, όμως τα διαθέσιμα επιστημονικά στοιχεία δεν ακολουθούν την ίδια πορεία.
Οι ερευνητές τονίζουν ότι σε αρκετές περιπτώσεις η ρυθμιστική διεύρυνση φαίνεται να βασίστηκε περισσότερο στην αντίληψη περί χαμηλού κινδύνου και λιγότερο σε ισχυρή τεκμηρίωση αποτελεσματικότητας. Αυτό δημιουργεί ανησυχία, καθώς τέτοιες θεραπείες μπορεί να καθυστερούν ή ακόμη και να υποκαθιστούν παρεμβάσεις με καλύτερα αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα, όπως οι ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις και άλλες καθιερωμένες θεραπείες.
Πού χρειάζεται περισσότερη έρευνα
Παρά τα περιορισμένα ευρήματα, οι συγγραφείς δεν απορρίπτουν πλήρως το ερευνητικό πεδίο. Αντιθέτως, θεωρούν ότι υπάρχουν ενδείξεις που δικαιολογούν περαιτέρω μελέτη στη διαταραχή χρήσης κάνναβης, στην αϋπνία, στο σύνδρομο Tourette και στο φάσμα του αυτισμού.
Ωστόσο, επιμένουν ότι οι επόμενες μελέτες πρέπει να είναι μεγαλύτερες, με πιο αντιπροσωπευτικά δείγματα, αυστηρότερο σχεδιασμό και πλήρη διαφάνεια στην καταγραφή πρωτοκόλλων, αποτελεσμάτων και πιθανών συγκρούσεων συμφερόντων.
Το βασικό συμπέρασμα της μελέτης
Το τελικό μήνυμα της ανασκόπησης είναι σαφές: με τα σημερινά δεδομένα, η συστηματική χρήση κανναβινοειδών για ψυχικές διαταραχές και διαταραχές χρήσης ουσιών σπάνια δικαιολογείται. Υπάρχουν ορισμένα σημεία που παραμένουν υποσχόμενα, αλλά η συνολική εικόνα χαρακτηρίζεται από περιορισμένη αποτελεσματικότητα, χαμηλή βεβαιότητα στοιχείων και αυξημένο κίνδυνο για μη σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες.
Με στόχο την ουσιαστική προστασία των ανηλίκων, παρουσιάστηκε το επιχειρησιακό σχέδιο για την καθολική εφαρμογή της απαγόρευσης πώλησης καπνικών και αλκοόλ. Το βάρος πέφτει στους ελέγχους, την ψηφιακή εποπτεία και τη συμμόρφωση της αγοράς.
Σε κοινή ενημέρωση των υπουργείων Υγείας, Προστασίας του Πολίτη και Ψηφιακής Διακυβέρνησης παρουσιάστηκε ο οδικός χάρτης για την καθολική εφαρμογή της απαγόρευσης πώλησης καπνικών προϊόντων και αλκοόλ σε ανηλίκους. Η πρωτοβουλία εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική ενίσχυσης της δημόσιας υγείας και προστασίας των ευάλωτων ηλικιακών ομάδων.
Το σχέδιο δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων αρχών, με στόχο την αποτελεσματικότερη επιτήρηση της αγοράς και την αυστηρή εφαρμογή της ισχύουσας νομοθεσίας.
Εντατικοποίηση ελέγχων και αυστηρότερη εποπτεία
Κεντρικός άξονας του επιχειρησιακού σχεδιασμού αποτελεί η αύξηση της συχνότητας και της στόχευσης των ελέγχων σε σημεία πώλησης. Οι αρχές επιδιώκουν να περιορίσουν τα φαινόμενα παράνομης διάθεσης προϊόντων σε ανηλίκους, αξιοποιώντας τόσο επιτόπιους ελέγχους όσο και ψηφιακά εργαλεία εποπτείας.
Παράλληλα, προωθείται η ενίσχυση των μηχανισμών παρακολούθησης της αγοράς, ώστε να διασφαλίζεται η συμμόρφωση των επιχειρήσεων με το θεσμικό πλαίσιο. Η αυστηροποίηση των διαδικασιών αναμένεται να λειτουργήσει αποτρεπτικά για παραβατικές πρακτικές.
Δεδομένα και στοχευμένες παρεμβάσεις
Κατά την παρουσίαση του σχεδίου, δόθηκαν στοιχεία που αφορούν την κατανάλωση αλκοολούχων ποτών και καπνικών προϊόντων από ανηλίκους, τα οποία αναδεικνύουν την ανάγκη ενίσχυσης των παρεμβάσεων. Παράλληλα, παρουσιάστηκαν δεδομένα από τους ελέγχους που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί, προσφέροντας μια εικόνα της υφιστάμενης κατάστασης στην αγορά.
Οι πληροφορίες αυτές αξιοποιούνται για τον σχεδιασμό πιο στοχευμένων δράσεων, με σκοπό την αντιμετώπιση των σημείων όπου εντοπίζονται τα μεγαλύτερα προβλήματα συμμόρφωσης.
Τα επόμενα βήματα για την εφαρμογή
Το επιχειρησιακό σχέδιο περιλαμβάνει συγκεκριμένες δράσεις που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη, καθώς και επόμενα βήματα για την περαιτέρω ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών. Στο επίκεντρο βρίσκεται η ανάγκη διαρκούς αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των μέτρων και προσαρμογής τους όπου απαιτείται.
Η επιτυχία της πρωτοβουλίας θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τη συνέπεια στην εφαρμογή και τη συνεργασία μεταξύ κράτους και αγοράς, με κοινό στόχο την προστασία των ανηλίκων και τη μείωση της έκθεσής τους σε επιβλαβείς συνήθειες.
Ποινικοποίηση παραβάσεων
Η πώληση, προσφορά ή διάθεση καπνού και αλκοόλ σε ανηλίκους αποτελεί πλέον ποινικό αδίκημα. Οι παραβάσεις τιμωρούνται με φυλάκιση έως τρία έτη και με χρηματική ποινή.
Κατά την εισαγωγική του τοποθέτηση, ο Υπουργός Υγείας ΆδωνιςΓεωργιάδης, δήλωσε: «Η σημερινή πρωτοβουλία σηματοδοτεί μια ουσιαστική μεταρρύθμιση στον τομέα της δημόσιας υγείας, με επίκεντρο την προστασία των ανηλίκων. Ως Πολιτεία, αναλαμβάνουμε την ευθύνη να διαμορφώσουμε ένα αυστηρό, αλλά δίκαιο πλαίσιο που περιορίζει δραστικά την πρόσβαση των νέων σε καπνικά προϊόντα και αλκοόλ, θωρακίζοντας τη νέα γενιά από κινδύνους που απειλούν την υγεία και την ανάπτυξή της. Με το νέο θεσμικό πλαίσιο εισάγουμε σαφείς κανόνες, ενισχύουμε τους ελέγχους και αξιοποιούμε τις δυνατότητες της τεχνολογίας για πρώτη φορά σε τόσο ευρεία κλίμακα.
Η ψηφιακή επαλήθευση ηλικίας και το Ψηφιακό Μητρώο Ελέγχου αποτελούν κρίσιμα εργαλεία που διασφαλίζουν διαφάνεια, λογοδοσία και αποτελεσματικότητα. Δεν πρόκειται μόνο για απαγορεύσεις, αλλά για μια συνολική στρατηγική πρόληψης και προστασίας. Δημιουργούμε ένα περιβάλλον όπου οι κανόνες τηρούνται και οι παραβάσεις έχουν συνέπειες, στέλνοντας σαφές μήνυμα μηδενικής ανοχής. Η επιτυχία του εγχειρήματος απαιτεί τη συνεργασία όλων: της Πολιτείας, των επαγγελματιών και της κοινωνίας. Μαζί μπορούμε να διασφαλίσουμε ότι τα παιδιά μας μεγαλώνουν σε ένα πιο υγιές και ασφαλές περιβάλλον, με περισσότερες προοπτικές για το μέλλον».
Καθολική εφαρμογή
Ο Υφυπουργός Υγείας Δημήτρης Βαρτζόπουλος, δήλωσε: «Για πρώτη φορά η Πολιτεία περνά από τη γενική απαγόρευση στην ουσιαστική και καθολική εφαρμογή ενός ολοκληρωμένου πλαισίου προστασίας των ανηλίκων. Με την αξιοποίηση σύγχρονων ψηφιακών εργαλείων, τη σαφή μεταφορά της ευθύνης ελέγχου της ηλικίας στους πωλητές και την αυστηροποίηση των κυρώσεων, δημιουργούμε ένα λειτουργικό σύστημα που περιορίζει δραστικά τη δυνατότητα πρόσβασης των νέων σε καπνό, νικοτίνη και αλκοόλ.
Η προστασία των παιδιών και των εφήβων δεν αποτελεί μόνο ζήτημα τήρησης της νομοθεσίας, αλλά προϋποθέτει τη διαμόρφωση μιας ισχυρής κοινωνικής κουλτούρας πρόληψης και υπευθυνότητας. Η συνεργασία της Πολιτείας με την επιστημονική κοινότητα, τους επαγγελματίες της αγοράς, την εκπαιδευτική κοινότητα και την οικογένεια είναι καθοριστικής σημασίας, ώστε τα μέτρα να έχουν ουσιαστικό και διαρκές αποτέλεσμα. Στόχος μας είναι να διασφαλίσουμε ότι οι νέοι μεγαλώνουν σε ένα περιβάλλον που προάγει την υγεία, την ασφάλεια και την ευημερία τους, ενισχύοντας παράλληλα τη δημόσια υγεία και επενδύοντας στο μέλλον της κοινωνίας μας. Με συνέπεια, αποφασιστικότητα και σύγχρονες πολιτικές πρόληψης, διαμορφώνουμε ένα πλαίσιο που προστατεύει ουσιαστικά τη νέα γενιά».
Επίλυση κοινωνικών προβλημάτων
Ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης Δημήτρης Παπαστεργίου, δήλωσε: «Η τεχνολογία μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για την επίλυση πραγματικών κοινωνικών προβλημάτων κι αυτή είναι η ομορφιά της. Υπό τον συντονισμό του Υπουργού Επικρατείας, Άκη Σκέρτσου, και σε στενή συνεργασία με τα Υπουργεία Υγείας και Προστασίας του Πολίτη, υλοποιούμε ένα συνεκτικό ψηφιακό πλαίσιο για την προστασία των ανηλίκων. Με το alto.gov.gr διασφαλίζουμε για πρώτη φορά την πλήρη χαρτογράφηση της αγοράς προϊόντων καπνού, άτμισης και αλκοόλ, ενισχύοντας τον στοχευμένο έλεγχο από τις αρμόδιες αρχές.
Παράλληλα, μέσω της πλατφόρμας events.gov.gr θεσπίζουμε ένα σαφές και διαφανές πεδίο για τη δήλωση ιδιωτικών εκδηλώσεων με συμμετοχή ανηλίκων, περιορίζοντας φαινόμενα καταστρατήγησης και διευκολύνοντας τους ελέγχους. Επιπλέον, η ψηφιακή επαλήθευση ηλικίας μέσω του Kids Wallet και Gov.gr Wallet εισάγει μια ασφαλή και αξιόπιστη διαδικασία, που περιορίζει ουσιαστικά την πρόσβαση ανηλίκων σε επιβλαβή προϊόντα, χωρίς περιττή έκθεση προσωπικών δεδομένων. Η ίδια προσέγγιση θα επεκταθεί και στις διαδικτυακές αγορές, μετά από ένα διάστημα προσαρμογής των επιχειρήσεων. Πρόκειται για μια μεταρρύθμιση που ήρθε για να μείνει, ώστε να διαμορφώσουμε ένα πιο ασφαλές περιβάλλον για τα παιδιά μας και για αυτό απαιτείται η στήριξη όλων μας».
Επιχειρησιακό σχέδιο
Ο Υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, δήλωσε: «Η προστασία των ανηλίκων αποτελεί αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητά μας και σταθερό πυλώνα της πολιτικής μας για μια κοινωνία πιο ασφαλή, πιο υπεύθυνη και πιο οργανωμένη. Με τον νέο Οδικό Χάρτη και το Επιχειρησιακό Σχέδιο για την καθολική εφαρμογή της απαγόρευσης πώλησης καπνικών προϊόντων και αλκοόλ σε ανηλίκους, ενισχύουμε το θεσμικό πλαίσιο και δημιουργούμε ένα πιο αποτελεσματικό σύστημα ελέγχου και εφαρμογής της νομοθεσίας. Ενισχύουμε το επιχειρησιακό σκέλος της εφαρμογής του πλαισίου, με περισσότερους και πιο στοχευμένους ελέγχους.
Με τη συνεργασία των υπουργείων Υγείας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, αξιοποιούμε τα νέα ψηφιακά εργαλεία που ενισχύουν τη διαφάνεια και τη μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα των ελέγχων σε σημεία πώλησης, χώρους διασκέδασης και καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος σε όλη τη χώρα. Ειδικότερα, από 7 Ιουλίου2025, με την εφαρμογή του νέου Νόμου, έως τις 5 Μαρτίου 2026 οι αστυνομικές υπηρεσίες έχουν πραγματοποιήσει 82.094 ελέγχους, συλλαμβάνοντας 313 άτομα, ενώ έχουν σχηματιστεί 433 δικογραφίες. Το αμέσως επόμενο διάστημα οι παρεμβάσεις αυτές θα ενισχυθούν ακόμη περισσότερο, με έμφαση στην πρόληψη, αλλά και στην αυστηρή αντιμετώπιση κάθε παράβασης».
Πηγη: https://healthpharma.gr
Μπλόκο στις πλαστές ταυτότητες για αγορά καπνού και αλκοόλ από ανηλίκους – Έρχεται έλεγχος ηλικίας μέσω Gov.gr Wallet
Φρένο στις πλαστές ταυτότητες για αγορά καπνού και αλκοόλ από ανηλίκους βάζουν τα συναρμόδια υπουργεία. Ειδικότερα σήμερα τα υπουργεία Υγείας, Προστασίας του Πολίτη και Ψηφιακής Διακυβέρνησης παρουσίασαν τον οδικό χάρτη και το επιχειρησιακό σχέδιο για την πλήρη εφαρμογή της απαγόρευσης πώλησης καπνικών προϊόντων και αλκοόλ σε ανηλίκους.
Στο επίκεντρο της παρουσίασης, βρέθηκε το νέο σύστημα ταυτοποίησης ηλικίας μέσω του Gov.gr Wallet, και Kids Wallet, το οποίο θα μπορούν να χρησιμοποιούν οι ιδιοκτήτες και οι εργαζόμενοι στα καταστήματα, προκειμένου να διαπιστώνουν εύκολα και γρήγορα αν ο πελάτης είναι ανήλικος.
Ειδικότερα, όσον αφορά στα σημεία λιανικής πώλησης, οι πωλητές επιλέγουν στην εφαρμογή Gov.gr Wallet την ηλικιακή ομάδα για την επαλήθευση της ηλικίας (π.χ. πάνω από 18) και εμφανίζεται ένα QR code. Ο πιθανός αγοραστής σκανάρει το QR code είτε μέσω του Gov.gr Wallet, είτε του Kids Wallet και επιτρέπει την κοινοποίηση του πιστοποιητικού επιβεβαίωσης της ηλικίας.
Ακολούθως, στο Gov.gr Wallet του πωλητή εμφανίζεται πράσινη ή κόκκινη σήμανση ανάλογα με το εάν επιτρέπεται ή όχι η πώληση του προϊόντος βάσει της ηλικίας. Επισημαίνεται ότι δεν εμφανίζεται η ακριβής ηλικία των αγοραστών.
Ρυθμίσεις για την είσοδο ανηλίκων σε χώρους διασκέδασης
Η είσοδος και παραμονή ανηλίκων σε αμιγή μπαρ και κέντρα νυχτερινής διασκέδασης απαγορεύεται. Κατ’ εξαίρεση επιτρέπεται η διεξαγωγή ιδιωτικών εκδηλώσεων με συμμετοχή ανηλίκων υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις: να πραγματοποιούνται σε οριοθετημένους χώρους, να διεξάγονται εκτός ωραρίου λειτουργίας του καταστήματος και εφόσον έχουν προηγουμένως δηλωθεί στην ηλεκτρονική πλατφόρμα events.gov.gr.
Ψηφιακό Μητρώο Ελέγχου Προϊόντων
Κεντρικό εργαλείο του νέου πλαισίου αποτελεί το Ψηφιακό Μητρώο Ελέγχου Προϊόντων Καπνού, Αλκοόλ και λοιπών μη καπνικών προϊόντων (alto.gov.gr).
Στο μητρώο εγγράφονται υποχρεωτικά όλα τα φυσικά και νομικά πρόσωπα που πωλούν τα προϊόντα αυτά σε όλα τα σημεία πώλησης σε όλη τη χώρα. Για πρώτη φορά καθίσταται δυνατή η πλήρης χαρτογράφηση της αγοράς, ο στοχευμένος έλεγχος, η διαλειτουργικότητα μεταξύ των αρμόδιων αρχών. Mε την εγγραφή στο Ψηφιακό Μητρώο εκδίδεται έγγραφο που φέρει QR code.
Με τον τρόπο αυτό, διευκολύνονται οι έλεγχοι νομιμότητας που διενεργούν οι αρμόδιες ελεγκτικές αρχές. Κατά τους επιτόπιους ελέγχους υπάρχει η δυνατότητα τόσο σκαναρίσματος του QR code του εγγράφου, όσο και επιβεβαίωσης εγγραφής στο Μητρώο. Όσοι πωλούν τα σχετικά προϊόντα οφείλουν να εγγραφούν στο alto.gov.gr έως τις 16 Απριλίου 2026.
Να υπενθυμιστεί τέλος ότι η πώληση, προσφορά ή διάθεση καπνού και αλκοόλ σε ανηλίκους αποτελεί πλέον ποινικό αδίκημα. Οι παραβάσεις τιμωρούνται με φυλάκιση έως τρία έτη και με χρηματική ποινή.
Τα λύματα των ευρωπαϊκών πόλεων αποτυπώνουν με ακρίβεια τις συνήθειες χρήσης ναρκωτικών. Η Ελλάδα δεν αποτελεί εξαίρεση: χαμηλότερα επίπεδα σε ορισμένες ουσίες, αλλά σαφείς ενδείξεις ανόδου σε άλλες, αποκαλύπτουν μια μεταβαλλόμενη εικόνα δημόσιας υγείας.
Η πιο πρόσφατη έκθεση του ευρωπαϊκού δικτύου SCORE σε συνεργασία με τον EUDA ανέλυσε δείγματα λυμάτων από 115 πόλεις σε 25 χώρες, καλύπτοντας πληθυσμό περίπου 72 εκατομμυρίων πολιτών. Η μεθοδολογία βασίζεται στην ανίχνευση μεταβολιτών ναρκωτικών ουσιών, επιτρέποντας μια αντικειμενική αποτύπωση της κατανάλωσης.
Τα αποτελέσματα δείχνουν μια σαφή μετατόπιση: η MDMA καταγράφει πτώση, ενώ η κοκαΐνη και η κεταμίνη ενισχύονται δυναμικά.
Η εικόνα της Ελλάδας: χαμηλότερα επίπεδα, αλλά αυξητική τάση
Στην Ελλάδα, τα επίπεδα χρήσης παραμένουν γενικά χαμηλότερα σε σύγκριση με χώρες της δυτικής και βόρειας Ευρώπης. Ωστόσο, τα δεδομένα δεν αφήνουν περιθώρια εφησυχασμού.
Η κοκαΐνη εμφανίζει αυξητικές τάσεις κυρίως στα μεγάλα αστικά κέντρα, ενώ ενδείξεις υπάρχουν και για την είσοδο συνθετικών ουσιών, όπως η κεταμίνη, σε πιο νεανικά πληθυσμιακά στρώματα.
Παράλληλα, η χρήση κάνναβης παραμένει σταθερή, με διαφοροποιήσεις ανά περιοχή, ενώ οι αμφεταμίνες και η μεθαμφεταμίνη διατηρούν χαμηλή αλλά υπαρκτή παρουσία.
Η πτώση της MDMA και τι σημαίνει για τη νυχτερινή ζωή
Η μείωση της MDMA κατά 16% σε ευρωπαϊκό επίπεδο συνδέεται με αλλαγές στη νυχτερινή διασκέδαση και τις κοινωνικές συνήθειες μετά την πανδημία.
Στην Ελλάδα, όπου η χρήση της MDMA παραδοσιακά συνδέεται με τη διασκέδαση, η τάση φαίνεται να ακολουθεί την ευρωπαϊκή πορεία, αν και με μικρότερη ένταση.
Κοκαΐνη και κεταμίνη: οι νέες δυναμικές ουσίες
Η αύξηση της κοκαΐνης κατά 22% και της κεταμίνης κατά 41% αποτελεί το πιο ανησυχητικό εύρημα της μελέτης.
Στην Ελλάδα, η κοκαΐνη εμφανίζει διείσδυση σε ευρύτερα κοινωνικά στρώματα, ενώ η κεταμίνη, αν και λιγότερο διαδεδομένη, δείχνει να αποκτά παρουσία σε συγκεκριμένα αστικά περιβάλλοντα.
Η εξέλιξη αυτή συνδέεται τόσο με τη διαθεσιμότητα των ουσιών όσο και με τις αλλαγές στις κοινωνικές συνήθειες.
Σαββατοκύριακο: ο «καθρέφτης» της χρήσης
Ένα από τα πιο σταθερά ευρήματα της μελέτης αφορά τη χρονική κατανομή της χρήσης. Πάνω από το 75% των πόλεων εμφανίζουν αυξημένα επίπεδα κοκαΐνης και MDMA τα Σαββατοκύριακα.
Η Ελλάδα ακολουθεί την ίδια τάση, γεγονός που επιβεβαιώνει τον ισχυρό δεσμό μεταξύ ψυχαγωγίας και χρήσης συγκεκριμένων ουσιών.
Δημόσια υγεία: γιατί τα δεδομένα των λυμάτων έχουν σημασία
Η ανάλυση λυμάτων αποτελεί ένα από τα πιο αξιόπιστα εργαλεία επιτήρησης της χρήσης ουσιών, καθώς παρακάμπτει την υποκαταγραφή και τα κοινωνικά φίλτρα.
Για την Ελλάδα, τα δεδομένα αυτά μπορούν να αξιοποιηθούν για:
την καλύτερη στόχευση προγραμμάτων πρόληψης, την έγκαιρη ανίχνευση νέων ουσιών, και τον σχεδιασμό πολιτικών δημόσιας υγείας.
Η συνολική εικόνα δείχνει ότι, παρά τα χαμηλότερα επίπεδα, η χώρα ακολουθεί σταδιακά τις ευρωπαϊκές τάσεις.
Το κρίσιμο μήνυμα
Η Ελλάδα δεν βρίσκεται εκτός κινδύνου. Αντίθετα, τα δεδομένα δείχνουν ότι οι τάσεις που καταγράφονται στην Ευρώπη αρχίζουν να εμφανίζονται και εγχώρια.
Η έγκαιρη παρέμβαση και η αξιοποίηση επιστημονικών δεδομένων, όπως αυτά των λυμάτων, θα καθορίσουν την εξέλιξη του φαινομένου τα επόμενα χρόνια.
Δηλώνουμε τη στήριξή μας στον αγώνα των γιατρών του ΕΣΥ, οι οποίοι δίνουν καθημερινά μάχη για να κρατήσουν όρθιο ένα δημόσιο σύστημα υγείας που δοκιμάζεται διαρκώς από την υποχρηματοδότηση και την υποστελέχωση.
Η κατάσταση έχει πλέον ξεπεράσει κάθε όριο αντοχής. Οι γιατροί εξαντλούνται, οι δομές αποδυναμώνονται και οι πολίτες στερούνται το αυτονόητο δικαίωμα σε ποιοτικές και ασφαλείς υπηρεσίες υγείας.
Τα αιτήματα των γιατρών του ΕΣΥ δεν είναι συντεχνιακά. Είναι αιτήματα αξιοπρέπειας, επιβίωσης και προστασίας της δημόσιας υγείας:
Διπλασιασμός των αποδοχών τους, ώστε να ανακοπεί η μαζική φυγή ιατρών
Άμεσες και μαζικές προσλήψεις μόνιμου προσωπικού
Ουσιαστική ενίσχυση των δημόσιων δομών υγείας
Τα ίδια ακριβώς αιτήματα συμμερίζονται οι ιδιώτες γιατροί, οι συμβεβλημένοι με τον ΕΟΠΥΥ εργαστηριακοί γιατροί, οι οποίοι επίσης ασφυκτιούν σε ένα σύστημα που δεν ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας.
Καλούμε την Πολιτεία να αναλάβει άμεσα τις ευθύνες της. Η περαιτέρω απαξίωση του δημόσιου συστήματος υγείας δεν θα γίνει ανεκτή.
Η Υγεία δεν είναι νούμερα, είναι κοινωνικό αγαθό και υποχρέωση της Πολιτείας να το διασφαλίζει. Η ευθύνη για την παρούσα κατάσταση είναι συγκεκριμένη και δεν μπορεί πλέον να συγκαλύπτεται. Η Πολιτεία οφείλει να δώσει άμεσες και ουσιαστικές λύσεις, πριν η κατάρρευση του δημόσιου συστήματος υγείας καταστεί μη αναστρέψιμη.
Οι Ιατρικοί Σύλλογοι της χώρας θα συνεχίσουν με ενότητα και αποφασιστικότητα να στηρίζουν κάθε αγώνα που διασφαλίζει την αξιοπρέπεια των γιατρών και την ασφάλεια των ασθενών.
Οι Πρόεδροι των Ιατρικών Συλλόγων:
Πρόεδρος του Ι. Σ. Αγρινίου Αγραφιώτης Γεώργιος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Αιτωλοακαρνανίας Τριβλής Αριστόβουλος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Αργολίδας Κατσαρός Κωνσταντίνος
Πρόεδρος του Ι. Σ.Αρκαδίας Ψυχογυιός Βασίλης
Πρόεδρος του Ι. Σ. Γρεβενών Ψευτογκάς Δημήτριος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Δράμας, Βασιλείου Όλγα
Πρόεδρος του Ι. Σ. Έβρου Χατζηπαπάς Χρήστος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Εύβοιας Καρλη Κωνσταντίνα
Πρόεδρος του Ι. Σ. Ευρυτανίας Χαλκιά Νεκταρία
Πρόεδρος του Ι. Σ. Θεσπρωτίας Πέτρος Οικονομίδης
Πρόεδρος του Ι. Σ. Ημαθίας Ισαακίδης Πρόδρομος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Θηβών Πρωτόπαπα Φιλιώ
Πρόεδρος του Ι. Σ. Καβάλας, Αντωνίου Αναστασία
Πρόεδρος του Ι. Σ. Κεφαλληνίας Ιθάκης, Φισφής Ιωάννης
Πρόεδρος του Ι. Σ. Κέρκυρας Καλούδης Δημήτριος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Κιλκίς Παναγιωτίδης Βλαδίμηρος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Κοζάνης Τσεβεκίδης Χαράλαμπος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Κορινθίας Χρυσοβαλάντης Μέλλος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Κυκλάδων Παναγιώτα Βούλγαρη
Πρόεδρος του Ι. Σ. Κω ΓαβαλάΚατερίνα
Πρόεδρος του Ι. Σ. Λακωνίας Τσιρώνη Μαρία
Πρόεδρος του Ι. Σ. Λάρισας Γιαννακόπουλος Κωνσταντίνος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Λασιθίου Νικολαράκης Κωνσταντίνος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Λιβαδειάς Κρίκος Βασίλειος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Λήμνου Φαρμάκη Ελένη
Πρόεδρος του Ι. Σ. Μαγνησίας Βενέτης Χρήστος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Μεσσηνίας Τζωρτζίνης Δημήτριος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Ξάνθης, Σπανόπουλος Ιωάννης
Πρόεδρος του Ι. Σ. Πατρών Μαστοράκου Άννα
Πρόεδρος του Ι. Σ. Πέλλας Καλούδης Στυλιανός
Πρόεδρος του Ι. Σ. Πιερίας Τσανικίδης Ηρακλής
Πρόεδρος του Ι.Σ. Πρέβεζας Σουμαλεύρης Δημήτριος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Ρεθύμνου Καπελέρη Αναστασία
Πρόεδρος του Ι. Σ. Ρόδου Ηλίας Τσέρκης
Πρόεδρος του Ι. Σ. Ροδόπης Χαριτόπουλος Κωνσταντίνος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Σητείας Βοβατζάκης Βασίλειος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Τρικάλων Αθανασίου-Γιαγιάκου Μαρία
Πρόεδρος του Ι. Σ. Φωκίδας Αθανασίου Κωνσταντίνος
Πρόεδρος του Ι. Σ. Χαλκιδικής Τσιαλούκης Παναγιώτης
προκήρυξη που αφορά στην ανακοίνωση της προκήρυξης Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών του Τμήματος Ιατρικής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας «Δεοντολογία και Ηθική στις Βιοϊατρικές Επιστήμες» για το ακαδημαϊκό έτος 2026-2027 .
Για περισσότερες πληροφορίες, παρακαλώ επισκεφθείτε τη σελίδα:
«Δεοντολογία και Ηθική στις Βιοϊατρικές Επιστήμες»
Το Τμήμα Ιατρικής και το Τμήμα Νοσηλευτικής της Σχολής Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, ανακοινώνουν την έναρξη υποβολής αιτήσεων υποψηφιότητας για το ακαδημαϊκό έτος 2026-2027 του Διατμηματικού Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών (ΔΠΜΣ) με τίτλο: «Δεοντολογία και Ηθική στις Βιοϊατρικές Επιστήμες».
Το ΔΠΜΣ έχει ως αντικείμενο την εξοικείωση των φοιτητών με τις ηθικές, νομικές αρχές και ζητήματα που συνδέονται με την άσκηση της Ιατρικής και των Επιστημών Υγείας καθώς και των Βιο-επιστημών, συμβάλλοντας στη θωράκιση τους κατά την άσκηση των επαγγελματικών καθηκόντων τους με στόχο τη μελλοντική αποφυγή σφαλμάτων, ικανών να απειλήσουν την επαγγελματική τους υπόσταση και αξιοπρέπεια.
Στο Δ.Π.Μ.Σ. γίνονται δεκτοί πτυχιούχοι πανεπιστημίων Τμημάτων της ημεδαπής ή αναγνωρισμένων ομοταγών ιδρυμάτων της αλλοδαπής των Σχολών Επιστημών Υγείας (Ιατρικής, Οδοντιατρικής, Νοσηλευτικής, Βιοχημείας και Βιοτεχνολογίας, Βιολογίας, Φαρμακευτικής, Μοριακής Βιολογίας και Γενετικής, Κτηνιατρικής, Φυσικοθεραπείας) και συναφών αντικειμένων όπως Τμημάτων Επιστημών Διαιτολογίας και Διατροφολογίας καθώς και πτυχιούχοι ΑΤΕΙ με συναφή αντικείμενα (Ιατρικών εργαστηρίων, Τεχνολόγων Ακτινολογικού, Φυσικοθεραπείας, Νοσηλευτικής, Μαιευτικής).
Χρονική διάρκεια σπουδών: 3 εξάμηνα-έναρξη το Σεπτέμβριο του 2026
Οκτώ (8) υποχρεωτικά μαθήματα και εκπόνηση μεταπτυχιακής διπλωματικής εργασίας.
Τα μαθήματα πραγματοποιούνται μία (1) φορά το μήνα Παρασκευή απόγευμα και Σάββατο διαδικτυακά. Η παρουσίαση των διπλωματικών εργασιών πραγματοποιείται επίσης διαδικτυακά.
Για περισσότερες πληροφορίες αναφορικά με το ΔΠΜΣ, καθώς και με τη διαδικασία και τα κριτήρια επιλογής των υποψηφίων, μπορείτε να ανατρέξετε στην ιστοσελίδα:
Η επιλογή των φοιτητών/τριων στο ΔΠΜΣ γίνεται κατόπιν αξιολόγησης των παρακάτω δικαιολογητικών:
Αίτηση Υποψηφιότητας (στην ενότητα ΕΝΤΥΠΑ στην ιστοσελίδα του ΔΠΜΣ)
2.Αναλυτικό βιογραφικό σημείωμα (σύμφωνα με το υπόδειγμα στην ενότητα ΕΝΤΥΠΑ στην ιστοσελίδα του ΔΠΜΣ)
3.Αντίγραφο πτυχίου ή βεβαίωση ότι ο υποψήφιος εκπλήρωσε τις εκπαιδευτικές του υποχρεώσεις. Στις περιπτώσεις πτυχιούχων πανεπιστημίων της αλλοδαπής η αναγνώριση του τίτλου του ιδρύματος γίνεται με βάση τα προβλεπόμενα του άρθ. 304, παρά. 4 και 5 και άρθ. 307 του Ν. 4957/21-7-2022.
4.Αντίγραφο Αναλυτικής Βαθμολογίας
5.Επιστημονικές δημοσιεύσεις, διακρίσεις, και αποδεικτικά ερευνητικής δραστηριότητας (εάν υπάρχουν)
Ένα από τα πιο ισχυρά όπλα κατά ορισμένων μορφών αιματολογικών καρκίνων, η θεραπεία με ανοσοκύτταρα CAR-T, απαιτεί μια περίπλοκη διαδικασία: οι γιατροί αφαιρούν ανοσοκύτταρα του ασθενούς, τα στέλνουν σε εξειδικευμένα εργαστήρια για γενετικό επαναπρογραμματισμό ώστε να καταπολεμούν τον καρκίνο και στη συνέχεια τα επιστρέφουν για έγχυση στον οργανισμό του ασθενούς. Επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Σαν Φρανσίσκο ανέπτυξαν μια μέθοδο για τον ακριβή επαναπρογραμματισμό αυτών των κυττάρων απευθείας μέσα στο σώμα.
Πρόκειται για την πρώτη φορά που ερευνητές καταφέρνουν να ενσωματώσουν μια μεγάλη αλληλουχία DNA σε συγκεκριμένο σημείο στο γονιδίωμα Τ-κυττάρων χωρίς αυτά να αφαιρεθούν από το σώμα. Όταν το γονίδιο φτάσει σε αυτό το ακριβές σημείο παρακινεί τα ανοσοκύτταρα να δημιουργήσουν τα νέα CAR-T κύτταρα.
Πειράματα σε ποντίκια
Σε πειράματα σε ποντίκια, που περιγράφονται σε δημοσίευση στο περιοδικό Nature, οι ερευνητές κατάφεραν με τη μέθοδο αυτή να θεραπεύσουν επιθετική λευχαιμία, πολλαπλό μυέλωμα, ακόμα και έναν συμπαγή όγκο σαρκώματος. Μάλιστα, τα T κύτταρα που δημιουργήθηκαν μέσα στο σώμα φάνηκαν να ξεπερνούν σε απόδοση αυτά που κατασκευάστηκαν στο εργαστήριο.
«Πιστεύω ότι αυτή είναι μόνο η αρχή ενός μεγάλου κύματος νέων θεραπειών που θα είναι πραγματικά μετασχηματιστικές και θα σώσουν πολλές ζωές», σημειώνει ο Τζαστίν Εκέμ, αναπληρωτής καθηγητής Ιατρικής στο συγκεκριμένο πανεπιστήμιο και επικεφαλής της μελέτης.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι ο επαναπρογραμματισμός των ανοσοκυττάρων μέσα στο σώμα θα μπορούσε να εξαλείψει και την ανάγκη για προπαρασκευαστική χημειοθεραπεία.
Θα χρειαστούν στη συνέχεια κλινικές δοκιμές για την αξιολόγηση της ασφάλειας και της αποτελεσματικότητας της μεθόδου.
Νέο πρόγραμμα δωρεάν εξετάσεων για την υπέρταση δρομολογεί το υπουργείο Υγείας το επόμενο διάστημα, με στόχο τον εντοπισμό εκατοντάδων χιλιάδων πολιτών που παραμένουν αδιάγνωστοι.
Η νέα αυτή δράση εντάσσεται στο πρόγραμμα Προλαμβάνω, το οποίο υλοποιείται με πόρους από το Ταμείο Ανάκαμψης και αποσκοπεί στην ενίσχυση της πρόληψης και της έγκαιρης διάγνωσης χρόνιων νοσημάτων.
Όπως ανακοινώθηκε από την αναπληρώτρια υπουργό Υγείας, το εν λόγω πρόγραμμα θα λειτουργήσει συμπληρωματικά με τις ήδη υπάρχουσες παρεμβάσεις για τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Η ανάγκη θεωρείται ιδιαίτερα αυξημένη, καθώς εκτιμάται ότι περίπου 500.000 πολίτες στη χώρα ζουν με υπέρταση χωρίς να το γνωρίζουν.
Υπουργείο Υγείας: Μαζική συμμετοχή στο «Προλαμβάνω»
Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Υγείας, μέχρι σήμερα περίπου 5,7 εκατομμύρια πολίτες έχουν υποβληθεί σε προληπτικές εξετάσεις μέσω του προγράμματος. Από αυτούς, περισσότεροι από 200.000 έχουν εντοπιστεί έγκαιρα με ευρήματα ή νοσήματα που σχετίζονται με:
τον καρκίνο του μαστού
τον καρκίνο του παχέος εντέρου
τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας
τα καρδιαγγειακά νοσήματα
50.000 δικαιούχοι στο πρόγραμμα για την παχυσαρκία
Ιδιαίτερα αυξημένο είναι το ενδιαφέρον και για το πρόγραμμα αντιμετώπισης της παχυσαρκία ενηλίκων, στο οποίο έχουν ήδη ενταχθεί περίπου 50.000 πολίτες.
Αξιοσημείωτο είναι ότι το 10% των συμμετεχόντων εμφανίζει δείκτη μάζας σώματος άνω του 50, γεγονός που παραπέμπει σε σοβαρές μορφές παχυσαρκίας, με σημαντικές επιπτώσεις στην κινητικότητα και τη συνολική υγεία.
Υψηλή ανταπόκριση για τα νεφρά
Θετικά είναι τα πρώτα στοιχεία και για το πρόγραμμα πρόληψης της νεφρικής δυσλειτουργίας, το οποίο παρουσιάζει σημαντική συμμετοχή.
Μέχρι στιγμής έχουν εκδοθεί περίπου 1,8 εκατομμύρια παραπεμπτικά, ενώ μέσα σε μόλις έναν μήνα έχει ανταποκριθεί περίπου το 50% των πολιτών.
Το πρόγραμμα απευθύνεται κυρίως σε άτομα με επιβαρυντικούς παράγοντες, όπως η υπέρταση, ο σακχαρώδης διαβήτης και η αυξημένη χοληστερίνη, με στόχο την έγκαιρη ανίχνευση προβλημάτων που συχνά δεν εμφανίζουν συμπτώματα.
Μόνιμες θέσεις γιατρών θα προκηρύξει τις επόμενες 15 ημέρες το υπουργείο Υγείας.
Ειδικότερα όπως τόνισε ο υφυπουργός Υγείας σε δηλώσεις του συνολικά, για το 2026, ο σχεδιασμός προβλέπει 8.000 επιπλέον προσλήψεις εκ των οποίων 5.000 μόνιμες θέσεις και 3.000 θέσεις επικουρικού προσωπικού.
Συγκεκριμένα ανέφερε ότι: «αυτή τη στιγμή βρίσκεται σε εξέλιξη η προκήρυξη του ΑΣΕΠ για νοσηλευτικό και λοιπό προσωπικό, με προθεσμία έως τις 20 Μαρτίου, που αφορά οργανισμούς του Υπουργείου Υγείας, νοσοκομεία και άλλους φορείς, για μόνιμες θέσεις ενώ, είναι ήδη ανοιχτή η πλατφόρμα και για επικουρικό προσωπικό».
Μόνιμες θέσεις γιατρών από το υπουργείο Υγείας
Πάντως το υπουργείο Υγείας προγραμματίζει μεγάλη προκήρυξη που θα ακολουθήσει για 850 μόνιμες θέσεις γιατρών, η οποία, σύμφωνα με τον υφυπουργό Υγείας, αναμένεται περίπου σε δύο εβδομάδες από σήμερα και θα αφορά νοσοκομεία σε όλη τη χώρα. Όπως σημείωσε, θα ακολουθήσουν στη συνέχεια και οι σχετικές διαδικασίες για την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας.
