Στρωμένος με αγκάθια είναι ο δρόμος των ασθενών στη χώρα μας προς τις καινοτόμες θεραπείες. Παρά τις ραγδαίες εξελίξεις στην ογκολογική θεραπεία στην Ευρώπη, η Ελλάδα εξακολουθεί να βρίσκεται πίσω στη διάθεση και αποζημίωση των νέων θεραπειών διευρύνοντας το χάσμα πρόσβασης για τους ασθενείς.
Το μήνυμα αυτό έστειλε ο καθηγητής Παθολογίας – Ογκολογίας Κωνσταντίνος Συρίγος, μιλώντας σε ημερίδα του Pharma Innovation Forum, τονίζοντας ότι 35 νέα φάρμακα για τον καρκίνο που έχουν εγκριθεί στην Ευρώπη, δεν κυκλοφόρησαν ποτέ στη χώρα μας.
Σύμφωνα με τον κ. Συρίγο, οι φαρμακευτικές εταιρείες συχνά αποφεύγουν να διαθέσουν τα νέα αυτά σκευάσματα στην Ελλάδα, λόγω των υπέρογκων εκπτώσεων και υποχρεώσεων που επιβάλλονται. Το αποτέλεσμα, όπως τόνισε, είναι εξαιρετικά ανησυχητικό:
«Εάν συνεχίσουμε έτσι, σε λίγα χρόνια όσοι έχουν χρήματα θα ταξιδεύουν στο εξωτερικό για να πάρουν τις θεραπείες τους, ενώ οι υπόλοιποι θα μείνουν χωρίς πρόσβαση». Χαρακτήρισε μάλιστα αυτή την προοπτική ως «ανθρωποφαγία».
Μεγάλη ανησυχία για την πρόσβαση στις καινοτόμες θεραπείες
Τα στοιχεία του Pharma Innovation Forum αποτυπώνουν το μέγεθος του προβλήματος: μόνο 1 στις 5 νέες καινοτόμες θεραπείες φτάνει τελικά στους Έλληνες ασθενείς, παρά το γεγονός ότι η σύγχρονη επιστήμη έχει μεταμορφώσει τις προοπτικές επιβίωσής τους. Όπως ανέφερε ο καθηγητής Καρδιολογίας Χαράλαμπος Βλαχόπουλος, η επιβίωση των ασθενών τα τελευταία χρόνια αυξήθηκε κατά 60% χάρη στα νέα φάρμακα.
Ακόμη πιο ενδεικτική είναι η σύγκριση σε βάθος χρόνου:
Σήμερα, 4 στους 5 καρκινοπαθείς επιβιώνουν εξαιτίας των νέων θεραπειών, όταν πριν από μερικά χρόνια μόνο 1 στους 5 κέρδιζε τη μάχη με τη νόσο, σύμφωνα με την Πρόεδρο του Pharma Innovation Forum, Λαμπρίνα Μπαρμπετάκη.
Το μέλλον προμηνύεται εκρηκτικό από επιστημονικής άποψης: μέχρι το 2030 αναμένονται 80 νέα αντικαρκινικά φάρμακα, τα οποία, όπως υπογράμμισε η Γενική Γραμματέας του Forum Λίζα Προδρόμου, θα αλλάξουν τα δεδομένα στην ογκολογία. Ωστόσο, παραμένει άγνωστο πόσα από αυτά θα φτάσουν στην ελληνική αγορά.
Την ίδια στιγμή η πολιτεία διαβεβαιώνει ότι η Ελλάδα βρίσκεται στις πρώτες θέσεις της Ευρώπης στην πρόσβαση νέων θεραπειών – μια άποψη που οι Σύλλογοι Ασθενών απορρίπτουν κατηγορηματικά. «Ζούμε καθημερινά την ανισότητα.
Σε κάποιες χώρες υπάρχει πρόσβαση, σε άλλες όχι. Η Ελλάδα δεν είναι στη σωστή πλευρά», δήλωσε ο Δημήτρης Κοντοπίδης, Πρόεδρος του European Lung Foundation και του Συλλόγου «Ανάσα».
Το ζήτημα, όπως όλα δείχνουν, δεν είναι απλώς τεχνικό ή οικονομικό∙ είναι βαθύτατα κοινωνικό και ηθικό.
Δράση ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης για την HIV/AIDS λοίμωξη και τα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα διοργανώνει το Γραφείο Συμβουλευτικής & Εξέτασης για τη Σεξουαλική Υγεία του ΕΟΔΥ Θεσσαλονίκης, σε συνεργασία με το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο(ΑΠΘ).
Η δράση διοργανώνεται την Τρίτη 2 Δεκεμβρίου 2025 με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS (1η Δεκεμβρίου). Στο πλαίσιό της θα διενεργηθούν δωρεάν rapid tests για τα νοσήματα αυτά, με Συμβουλευτική πριν και μετά τις εξετάσεις.
Τα τεστ θα διεξαχθούν στον υπαίθριο χώρο μεταξύ των κτιρίων Διοίκησης και Νομικής Σχολής του ΑΠΘ, από Κινητή Μονάδα του ΕΟΔΥ.
Εκτός από τις εξετάσεις, θα παρέχεται ενημέρωση για τους τρόπους μετάδοσης και για τα σταθερά σημεία εξέτασης για:
Το HIV/AIDS
Την ηπατίτιδα Β και την ηπατίτιδα C
Τη γονόρροια
Τα χλαμύδια
Την σύφιλη
Τα λοιπά σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα
Επιπλέον, θα διανέμεται σχετικό, έντυπο, ενημερωτικό υλικό του ΕΟΔΥ και προφυλακτικά, με στόχο την προαγωγή της ασφαλέστερης σεξουαλικής συμπεριφοράς.
Στη δράση θα συμμετέχουν επαγγελματίες υγείας και διοικητικοί υπάλληλοι του ΕΟΔΥ, οι οποίοι θα ενημερώνουν τον φοιτητικό πληθυσμό
Νέα δεδομένα από το Cambridge δείχνουν ότι η εφηβεία του εγκεφάλου παρατείνεται έως τις αρχές των 30. Μια ανάλυση 4.000 απεικονίσεων αποκαλύπτει πέντε φάσεις ζωής και τέσσερα κομβικά ορόσημα που εξηγούν μεταβολές σε ψυχική υγεία και άνοια.
Σε πέντε διακριτές φάσεις –και όχι σε μία ομαλή καμπύλη– εξελίσσεται ο ανθρώπινος εγκέφαλος από τη γέννηση έως τα βαθιά γεράματα, σύμφωνα με νέα μεγάλη μελέτη του University of Cambridge. Τα δεδομένα αποτυπώνουν τέσσερα ηλικιακά ορόσημα–στα 9, 32, 66 και 83 έτη–στα οποία αλλάζει ριζικά ο τρόπος «συνδεσιμότητας» των εγκεφαλικών κυττάρων.
Η ανάλυση βασίστηκε σε περίπου 4.000 απεικονίσεις εγκεφάλου ατόμων έως 90 ετών και έδειξε ότι η εφηβεία, από νευροεπιστημονική σκοπιά, παρατείνεται έως τις αρχές της τέταρτης δεκαετίας της ζωής. Τα ευρήματα δημοσιεύτηκαν στο έγκριτο Nature Communications και φωτίζουν γιατί ο κίνδυνος για διαταραχές ψυχικής υγείας και άνοια δεν παραμένει σταθερός αλλά μεταβάλλεται στον χρόνο.
Το τέλος της «νευρωνικής εφηβείας» έρχεται μετά τα 30
Η επικεφαλής συγγραφέας, η Dr Alexa Mousley, εξηγεί ότι ο εγκέφαλος αναδιοργανώνεται σε κύματα: ενισχύει ή αποδυναμώνει συνδέσεις με τρόπο μη γραμμικό. «Δεν πρόκειται για μια ευθεία γραμμή από τη γέννηση έως τα γηρατειά· υπάρχουν διακυμάνσεις και φάσεις “ξανα-καλωδίωσης”», τόνισε μιλώντας στο BBC. Το στοιχείο που ξεχωρίζει είναι ότι η αποδοτικότητα των νευρωνικών δικτύων κορυφώνεται στις αρχές των 30.
Τα τέσσερα ορόσημα που ξεχωρίζουν στα δεδομένα
Η ανάλυση κατέδειξε τέσσερις «στροφές» στη λειτουργία του εγκεφάλου: στα 9 έτη (έναρξη νευρωνικής εφηβείας), στα 32 (κορύφωση και μετάβαση στην ενηλικίωση), στα 66 (έναρξη πρώιμης γήρανσης) και στα 83 (είσοδος στην όψιμη γήρανση). Οι ηλικίες αυτές αναδύθηκαν καθαρά από τα δεδομένα, παρότι –όπως σημειώνουν οι ερευνητές– υπάρχουν ατομικές αποκλίσεις.
Οι πέντε φάσεις της ζωής του εγκεφάλου
Παιδική ηλικία (0–9): ο εγκέφαλος αυξάνει όγκο αλλά «κλαδεύει» τις περιττές συνάψεις. Η λειτουργία μοιάζει με παιδί σε πάρκο: περιπλάνηση αντί για ευθεία διαδρομή.
Εφηβεία (9–32): απότομη στροφή προς την αποδοτικότητα. Είναι το μόνο διάστημα όπου το δίκτυο γίνεται σταθερά καλύτερο. Παράλληλα αυξάνει ο κίνδυνος πρωτοεμφάνισης ψυχικών διαταραχών.
Ενηλικίωση (32–66): μακρά φάση σχετικής σταθερότητας. Οι βελτιώσεις «γυρίζουν» σταδιακά σε ήπια κάμψη, με πλατώ σε νοημοσύνη και προσωπικότητα.
Πρώιμη γήρανση (66–83): ο εγκέφαλος παύει να λειτουργεί ως ένα ενιαίο σύνολο και «σπάζει» σε ισχυρά περιφερειακά δίκτυα – σαν μέλη μπάντας που ξεκινούν σόλο καριέρα.
Όψιμη γήρανση (83+): οι μεταβολές εντείνονται. Τα δεδομένα είναι λιγότερα λόγω δυσκολίας ανεύρεσης υγιών εγκεφάλων σε πολύ προχωρημένες ηλικίες.
Γιατί έχει σημασία για την ψυχική υγεία και την άνοια
Οι ηλικιακές «στροφές» συνδέονται με παράθυρα ευαλωτότητας: στην εφηβεία για διαταραχές ψυχικής υγείας και μετά τα 60 για καταστάσεις που επιβαρύνουν τον εγκέφαλο, όπως υπέρταση και άνοια. Ο καθηγητής νευροπληροφορικής του Cambridge, Duncan Astle, σημειώνει ότι ο τρόπος «καλωδίωσης» προβλέπει δυσκολίες σε προσοχή, γλώσσα και μνήμη.
Τι σχολιάζουν οι ανεξάρτητοι ειδικοί
Η διευθύντρια του Κέντρου Ανακαλύψεων στις Επιστήμες του Εγκεφάλου στο University of Edinburgh, Tara Spires-Jones, χαρακτήρισε τη μελέτη «εξαιρετικά ενδιαφέρουσα», προσθέτοντας ότι τα ευρήματα ευθυγραμμίζονται με την τρέχουσα γνώση για τη γήρανση του εγκεφάλου, με την υποσημείωση ότι «οι ηλικίες δεν είναι ίδιες για όλους».
Τι μένει ανοιχτό για την έρευνα
Η μελέτη δεν διαχώρισε τα δεδομένα ανά φύλο, αφήνοντας ερωτήματα για ορμονικές μεταβάσεις όπως η εμμηνόπαυση. Επίσης, αναζητούνται βιολογικοί και κοινωνικοί παράγοντες που εξηγούν γιατί ορισμένοι φτάνουν νωρίτερα ή αργότερα τα «ορόσημα».
Ο ιός της γρίπης των πτηνών θα μπορούσε να προκαλέσει πανδημία σοβαρότερη από την COVID-19 αν μεταλλαχθεί ώστε να μεταδίδεται μεταξύ ανθρώπων, προειδοποιεί το Institut Pasteur. Αν και τα ανθρώπινα κρούσματα παραμένουν σπάνια, οι ειδικοί υπογραμμίζουν την ανάγκη ετοιμότητας, εμβολίων και αντιιικών.
Ο ιός της γρίπης των πτηνών που εξαπλώνεται σε άγρια πτηνά, πουλερικά και θηλαστικά θα μπορούσε να προκαλέσει μια πανδημία χειρότερη από την COVID-19 εάν μεταλλαχθεί έτσι ώστε να μεταδίδεται μεταξύ ανθρώπων, δήλωσε στο Reuters η επικεφαλής του κέντρου λοιμώξεων του αναπνευστικού του Institut Pasteur στη Γαλλία.
Η ιδιαίτερα παθογόνος γρίπη των πτηνών έχει οδηγήσει τα τελευταία χρόνια στη θανάτωση εκατοντάδων εκατομμυρίων πτηνών, προκαλώντας διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα τροφίμων και αυξήσεις τιμών. Παρά ταύτα, τα κρούσματα σε ανθρώπους παραμένουν σπάνια.
«Αυτό που φοβόμαστε είναι ο ιός να προσαρμοστεί στα θηλαστικά – και ιδίως στον άνθρωπο – αποκτώντας τη δυνατότητα μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο. Τότε θα μιλούσαμε για έναν πανδημικό ιό», τόνισε η Μαρί-Αν Ραμέξ-Γουέλτι, ιατρική διευθύντρια του κέντρου λοιμώξεων του αναπνευστικού στο Institut Pasteur.
Το Institut Pasteur συγκαταλέγεται στα πρώτα ευρωπαϊκά εργαστήρια που ανέπτυξαν και διέθεσαν τεστ ανίχνευσης για την COVID-19, κοινοποιώντας τα σχετικά πρωτόκολλα στον Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας και σε εργαστήρια διεθνώς.
Χωρίς αντισώματα έναντι του H5
Όπως σημείωσε η Ραμέξ-Γουέλτι, οι άνθρωποι διαθέτουν αντισώματα έναντι της εποχικής γρίπης H1 και H3, όχι όμως έναντι της γρίπης των πτηνών H5 που επηρεάζει πτηνά και θηλαστικά – όπως ακριβώς δεν υπήρχαν αντισώματα έναντι του SARS-CoV-2 πριν από την πανδημία της COVID-19.
Σε αντίθεση με την COVID-19, η οποία πλήττει κυρίως ευάλωτες ομάδες, οι ιοί της γρίπης μπορούν να προκαλέσουν σοβαρή νόσηση και θανάτους ακόμη και σε υγιή άτομα, συμπεριλαμβανομένων παιδιών.
«Μια πανδημία γρίπης των πτηνών θα ήταν πιθανότατα ιδιαίτερα σοβαρή – δυνητικά ακόμη σοβαρότερη από εκείνη που βιώσαμε», δήλωσε από το εργαστήριό της στο Παρίσι.
Τα τελευταία χρόνια έχουν καταγραφεί πολλά επεισόδια ανθρώπινης λοίμωξης από ιούς H5, συμπεριλαμβανομένου του H5N1 που κυκλοφορεί στις ΗΠΑ μεταξύ πουλερικών και γαλακτοπαραγωγών βοοειδών.
Τα περιστατικά αυτά συνδέονταν, κατά κανόνα, με στενή επαφή με μολυσμένα ζώα. Τον τρέχοντα μήνα αναφέρθηκε το πρώτο περιστατικό ανθρώπινης λοίμωξης από H5N5 στην πολιτεία της Ουάσινγκτον· ο ασθενής, με υποκείμενα νοσήματα, κατέληξε την περασμένη εβδομάδα.
Σε πρόσφατη έκθεσή του για τη γρίπη των πτηνών, ο ΠΟΥ ανέφερε ότι καταγράφηκαν σχεδόν 1.000κρούσματα σε ανθρώπους παγκοσμίως μεταξύ 2003 και 2025 – κυρίως στην Αίγυπτο, την Ινδονησία και το Βιετνάμ – με ποσοστό θνητότητας 48%.
Ο κίνδυνος πανδημίας παραμένει χαμηλός
Παρά τους κινδύνους, το ενδεχόμενο εκδήλωσης ανθρώπινης πανδημίας παραμένει χαμηλό, τόνισε στο Reuters ο Γκρεγκόριο Τόρες, επικεφαλής του τμήματος Επιστήμης στον Παγκόσμιος Οργανισμός για την Υγεία των Ζώων. «Πρέπει να είμαστε έτοιμοι να αντιδράσουμε έγκαιρα. Ωστόσο, προς το παρόν, μπορείτε να περπατάτε στο δάσος, να τρώτε κοτόπουλο και αυγά και να απολαμβάνετε τη ζωή σας. Ο κίνδυνος πανδημίας υπάρχει ως πιθανότητα· από πλευράς πιθανότητας όμως είναι ακόμη πολύ χαμηλός», είπε χαρακτηριστικά.
Η Ραμέξ-Γουέλτι υπογράμμισε ότι, εφόσον ο ιός αποκτήσει ικανότητα μετάδοσης μεταξύ ανθρώπων, ο κόσμος είναι σήμερα καλύτερα προετοιμασμένος απ’ ό,τι πριν από την COVID-19.
«Το θετικό, σε σύγκριση με την COVID-19, είναι ότι διαθέτουμε ειδικά προληπτικά μέτρα. Υπάρχουν υποψήφια εμβόλια και γνωρίζουμε πώς να τα παράγουμε γρήγορα», τόνισε. «Διαθέτουμε επίσης αποθέματα ειδικών αντιιικών που, κατ’ αρχήν, θα ήταν αποτελεσματικά έναντι αυτού του ιού της γρίπης των πτηνών», πρόσθεσε.
Οι επιστήμονες έχουν εντοπίσει οκτώ διαφορετικές παραλλαγές του Long Covid, καθεμία με τα δικά της χαρακτηριστικά. Η κατανόηση αυτών των μορφών βοηθά στο να αναγνωρίσετε αν κάποια από τα συμπτώματα που βιώνετε ταιριάζουν με την πάθηση.
Ο Long Covid έχει συμπτώματα να διαρκούν για μήνες
Ο Long COVID είναι μια κατάσταση που χαρακτηρίζεται από την παρουσία ποικίλων συμπτωμάτων που διαρκούν για τρεις μήνες ή περισσότερο μετά την αρχική λοίμωξη από τον ιό SARS-CoV-2. Τα συμπτώματα αυτά μπορεί να περιλαμβάνουν κόπωση,γνωστικήδυσλειτουργία (“brain fog”), δύσπνοια,πόνο στο στήθος, και νευρολογικά προβλήματα ενώ έχουν αρνητική επίδραση στην καθημερινή ζωή των ασθενών χωρίς να μπορούν να αποδοθούν σε άλλες ιατρικές αιτίες. Η διάγνωση δεν εξαρτάται από το αν ο ασθενής είναι αρνητικός στον ιό κατά τη στιγμή της διάγνωσης, ενώ τα συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν ή να επιμένουν με διακυμάνσεις μετά την οξεία φάση της νόσου COVID-19, σύμφωνα με το American Journal of Medicine Open.
Οι ερευνητές παρακολούθησαν 3.700 ενήλικες που μολύνθηκαν για πρώτη φορά με τον ιό κατά τη διάρκεια του κύματος της παραλλαγής Omicron, το οποίο εμφανίστηκε μετά τον Δεκέμβριο του 2021.
Οι ασθενείς, που βρίσκονταν στις ΗΠΑ, παρακολουθήθηκαν για 15 μήνες και συμπλήρωναν ένα ερωτηματολόγιο για τα συμπτώματά τους κάθε τρειςμήνες. Συμπεριλήφθηκαν μόνο συμμετέχοντες που είχαν συμπληρώσει τα ερωτηματολόγια για 15 μήνες μετά την αρχική τους μόλυνση.
Ακολούθησε ανάλυση που διαχώρισε τους ασθενείς σε οκτώ διαφορετικέςομάδες με βάση τα επίμονασυμπτώματά τους και πώς αυτά μεταβάλλονταν κατά τη διάρκεια του έτους και των τριών μηνών μετά την αρχική μόλυνση.
Αυτές κυμαίνονταν από άτομα που υπέφεραν από έντονα συμπτώματα Covid σε κάθε επανεξέταση, μέχρι εκείνους που είχαν σοβαράσυμπτώματα στην αρχή, τα οποία σταδιακά υποχώρησαν με τον χρόνο.
Οι ερευνητές ελπίζουν ότι τα αποτελέσματά τους θα βοηθήσουν άλλους γιατρούς να κατανοήσουν την πάθηση και να συμβουλέψουν τους ασθενείς με Long Covid για την πιθανή πορεία της πάθησης και πιθανές θεραπείες.
Ποια είναι τα συμπτώματα του Long Covid
O Long Covid συνδέεται με ένα ευρύ φάσμα συμπτωμάτων, όπως κόπωση,«ομίχλη εγκεφάλου», κακουχία μετά από άσκηση, βήχας, πόνοςστοστήθος, αίσθημαπαλμών, πονοκέφαλοι, προβλήματαύπνου, ζάλη και πόνοιστιςαρθρώσεις.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, αυτά τα συμπτώματα έχουν αφήσει τους ασθενείς τόσο εξαντλημένους, που δηλώνουν ότι έχουν σκεφτεί την υποβοηθούμενη αυτοκτονία.
Προηγούμενες μελέτες έχουν προτείνει ότι η πάθηση μπορεί να προκαλείται από το ανοσοποιητικό σύστημα που παραμένει υπερδραστήριο, ακόμη και μετά την απομάκρυνση της αρχικής μόλυνσης από Covid.
Παρόμοια συμπτώματα έχουν επίσης καταγραφεί σε άτομα που ανάρρωσαν από άλλες ιογενείς λοιμώξεις, σε μια κατάσταση που ονομάζεται μετα-ιικό σύνδρομο, όπως η γρίπη και ο ιός Epstein-Barr.
Τι αποκάλυψε η μελέτη του Harvard
Στη νέα μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Nature Communications», οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν δεδομένα από τη μελέτη «Researching COVID to Enhance Recovery (RECOVER) Adult Cohort» των National Institutes of Health.
Η συγκεκριμένη μελέτη στρατολόγησε ενήλικες οι οποίοι συμπλήρωναν ένα ερωτηματολόγιο συμπτωμάτων κάθε τρεις μήνες για διάστημα 15 μηνών μετά τη μόλυνσή τους από Covid. Τα άτομα που συνέχιζαν να συμπληρώνουν το ερωτηματολόγιο θεωρούνταν ότι εξακολουθούσαν να παρουσιάζουν συμπτώματα Covid.
Στην έρευνα, το 69% των συμμετεχόντων ήταν γυναίκες και η μέση ηλικία ήταν τα 49 έτη.
Βάσει των αποτελεσμάτων των ερωτηματολογίων, οι ερευνητές χώρισαν το Long Covid σε οκτώ διαφορετικές κατηγορίες.
Συνολικά, οι περισσότεροι συμμετέχοντες, 1.301 άτομα, εντάχθηκαν στην ομάδα «συνεπής, ελάχιστο έως καθόλου φορτίο συμπτωμάτων». Αυτοί ήταν άτομα που περιστασιακά ανέφεραν ελάχιστα συμπτώματα παρόμοια με του Covid.
Η δεύτερη πιο κοινή ομάδα, που περιλάμβανε 481 άτομα, ήταν η ομάδα «συνεπής, χαμηλό φορτίο συμπτωμάτων». Αυτοί ήταν άτομα που ανέφεραν σταθερά χαμηλού επιπέδου συμπτώματα τύπου Covid.
Η τρίτη πιο κοινή ομάδα, με 443 συμμετέχοντες, ήταν η «διαλείπουσα, υψηλό φορτίο συμπτωμάτων». Αυτοί παρουσίαζαν συμπτώματα που κυμαίνονταν από ήπια έως σοβαρά κατά τη διάρκεια της μελέτης.
Συνολικά, 195 συμμετέχοντες εντάχθηκαν στην πιο σοβαρή ομάδα, όπου τα συμπτώματα ήταν «επίμονα, υψηλό φορτίο»καθ’ όλη τη διάρκεια των 15 μηνών που μελετήθηκαν. Αυτοί υπέφεραν διαρκώς από εξουθενωτικά ή σοβαρά συμπτώματα κατά τη διάρκεια της μελέτης.
Οι υπόλοιπες ομάδες ήταν:
«Βελτίωση, μέτριο φορτίο συμπτωμάτων», που περιλάμβανε συμμετέχοντες των οποίων τα συμπτώματα βελτιώθηκαν με τον χρόνο.
«Επιδείνωση, μέτριο φορτίο συμπτωμάτων», που περιλάμβανε συμμετέχοντες των οποίων τα συμπτώματα επιδεινώθηκαν με τον χρόνο.
«Βελτίωση, χαμηλό φορτίο συμπτωμάτων», που περιλάμβανε συμμετέχοντες με ήπια επίμονα συμπτώματα, τα οποία είχαν σχεδόν εξαφανιστεί στους έξι μήνες.
«Καθυστερημένη επιδείνωση, φορτίο συμπτωμάτων», που περιλάμβανε συμμετέχοντες των οποίων τα συμπτώματα επιδεινώθηκαν γύρω στον 15ο μήνα από τη μόλυνση.
Ο επικεφαλής ερευνητής Dr Tanayott Thaweethai, βιοστατιστικολόγος στο Harvard Medical School, δήλωσε: «Η μεταβλητότητα που εντοπίσαμε θα επιτρέψει σε μελλοντικές μελέτες να αξιολογήσουν παράγοντες κινδύνου και βιοδείκτες που θα μπορούσαν να εξηγήσουν γιατί οι ασθενείς διαφέρουν στον χρόνο αποκατάστασης και να βοηθήσουν στην ταυτοποίηση πιθανών θεραπευτικών στόχων».
Ο Dr Bruce Levy, πρόεδρος του τμήματος ιατρικής στο Brigham and Women’s Hospital στη Βοστώνη, που επίσης συμμετείχε στην έρευνα, πρόσθεσε: «Αυτή η μελέτη αντιμετωπίζει μια επείγουσα ανάγκη για τον καθορισμό των διαφορετικών διαδρομών του Long Covid. Τα ευρήματά μας θα βοηθήσουν στον προσδιορισμό των πόρων που απαιτούνται για την κλινική και δημόσια υποστήριξη των ατόμων με Long Covid και θα συμβάλλουν στην κατανόηση της βιολογικής βάσης της πάθησης».
Οι 8 ομάδες συμπτωμάτων του Long Covid που αποκαλύφθηκαν
Παρακάτω παρουσιάζονται οι οκτώ ομάδες συμπτωμάτων του Long Covid, σύμφωνα με τη μελέτη υπό την ηγεσία του Harvard:
«Επίμονα, υψηλό φορτίο συμπτωμάτων»: Άτομα των οποίων τα συμπτώματα πληρούσαν το όριο για Long Covid σε κάθε ερωτηματολόγιο κατά τη διάρκεια των 15 μηνών της μελέτης.
«Διαλείπουσα, υψηλό φορτίο συμπτωμάτων»: Άτομα των οποίων τα συμπτώματα πληρούσαν το όριο για Long Covid διαλείπουσας μορφής κατά τη διάρκεια της μελέτης.
«Βελτίωση, μέτριο φορτίο συμπτωμάτων»: Άτομα των οποίων τα συμπτώματα του Long Covid μειώνονταν σταδιακά με τον χρόνο.
«Βελτίωση, χαμηλό φορτίο συμπτωμάτων»: Άτομα με ήπια επίμονα συμπτώματα, τα οποία είχαν σχεδόν εξαφανιστεί μέχρι τον έκτο μήνα.
«Επιδείνωση, μέτριο φορτίο συμπτωμάτων»: Συμμετέχοντες των οποίων τα συμπτώματα επιδεινώνονταν σταδιακά με τον χρόνο.
«Καθυστερημένη επιδείνωση, φορτίο συμπτωμάτων»: Άτομα των οποίων τα συμπτώματα επιδεινώθηκαν στον 15ο μήνα της μελέτης.
«Συνεπής, χαμηλό φορτίο συμπτωμάτων»: Άτομα που υπέφεραν σταθερά από χαμηλού επιπέδου συμπτώματα κατά τη διάρκεια της μελέτης.
«Συνεπής, ελάχιστο έως καθόλου φορτίο συμπτωμάτων»: Άτομα που υπέφεραν από ελάχιστα έως καθόλου συμπτώματα κατά τη διάρκεια της μελέτης.
Από την Κλινική Αναπνευστικής Ανεπάρκειας ΑΠΘ Το 4ο Συνέδριο με τίτλο «Σύγχρονα θέματα στα νοσήματα της Πνευμονικής Κυκλοφορίας» που διοργανώνεται από την Κλινική Αναπνευστικής Ανεπάρκειας ΑΠΘ του ΓΝΘ «Γεώργιος Παπανικολάου» πραγματοποιείται στο ΚΕΔΕΑ του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης στις 28 και 29 Νοεμβρίου 2025Με τίτλο «Σύγχρονα θέματα στα νοσήματα της Πνευμονικής Κυκλοφορίας» πραγματοποιείται στις 28 και 29 Νοεμβρίου 2025 στο ΚΕΔΕΑ του ΑΠΘ το συνέδριο που διοργανώνεται από την Κλινική Αναπνευστικής Ανεπάρκειας ΑΠΘ του ΓΝΘ«Γεώργιος Παπανικολάου» για τέταρτη συνεχή χρονιά στο επιστημονικό πεδίο των νοσημάτων της πνευμονικής κυκλοφορίας. Με ευρύτερους στόχους και φιλοδοξίες στο συνέδριο παρουσιάζονται σύγχρονα δεδομένα στο πεδίο των νοσημάτων της πνευμονικής κυκλοφορίας από διακεκριμένους επιστήμονες με στοιχεία πλούσιας διαδραστικότητας προσφέροντας ουσιαστικές γνώσεις για μια πιο σύγχρονη και αποτελεσματική καθημερινή κλινική πράξη. Τα νοσήματα της πνευμονικής κυκλοφορίας αποτελούν πλέον ένα μεγάλο κεφάλαιο της εκπαίδευσης στην ειδικότητα της Πνευμονολογίας.
Συνέδριο για την αντιμετώπιση της νόσου Η Ελληνική Εταιρεία Μελέτης και Αντιμετώπισης του AIDS (Ε.Ε.Μ.Α.Α) διοργανώνει και φέτος το ετήσιο συνέδριο της, από 28-30/11/25, με στόχο τόσο την ενημέρωση των επαγγελματιών υγείας για τις σύγχρονες εξελίξεις πάνω σε θέματα πρόληψης, έγκαιρης διάγνωσης και αντιμετώπισης της HIV λοίμωξης, όσο και την ανταλλαγή απόψεων σε όλα τα τρέχοντα θέματα που απασχολούν αυτή τη στιγμή την επιστήμη, την κοινωνία και τους ασθενείς μας. Η πρόοδος στο πεδίο της HIV λοίμωξης/AIDS είναι συνεχής και εντυπωσιακή, με τη βελτιστοποίηση της αντιρετροϊκής αγωγής, την εφαρμογή της προφύλαξης πριν από την έκθεση (PreP), την ενσωμάτωση του U=U (μη ανιχνεύσιμο ισούται με μη μεταδοτικό), κλπ. Παράλληλα τα προβλήματα παραμένουν σε σχέση με την ένταξη των ευάλωτων ασθενών στη φροντίδα υγείας, την εξάλειψη του στίγματος, την εξασφάλιση επαρκούς χρηματοδότησης και την επίτευξη των στόχων του UNAIDS σχετικά με την εξάλειψη της νόσου. Όσον αφορά στους στόχους 95-95-95 που έχει θέσει το UNAIDS, στον δεύτερο στόχο της λήψης αντιρετροϊκής θεραπείας, η χώρα μας απέχει περισσότερο από 10% (73% των διαγνωσμένων που ζούσαν με HIV στην Ελλάδα λάμβανε θεραπεία το 2024). Τέλος, ο τρίτος στόχος, που αφορά στην επίτευξη ιϊκής καταστολής στα άτομα που λαμβάνουν αντιρετροϊκή αγωγή, έχει προσεγγιστεί σε σημαντικό βαθμό (94% των ατόμων που λάμβαναν αντιρετροϊκή αγωγή το 2024 είχε επιτύχει ιϊκή καταστολή). Επίσης, το στίγμα και οι διακρίσεις κατά των ατόμων που ζουν με τον HIV εξακολουθούν να επηρεάζουν δυσμενώς την καθημερινότητα και την ποιότητα ζωής τους. Η έλλειψη γνώσεων και τα υπάρχοντα στερεότυπα, οι ανισότητες και οι διακρίσεις στον κοινωνικό περίγυρο επιβαρύνουν ιδιαίτερα τις ευάλωτες ομάδες. Παρά την εντυπωσιακή πρόοδο στη θεραπεία του HIV, χρειάζονται περαιτέρω προσπάθειες για εξάλειψη των εμποδίων που κρατούν ειδικά τα πιο περιθωριοποιημένα άτομα μακριά από τις υπηρεσίες πρόληψης και θεραπείας. Το φετινό πανελλήνιο συνέδριο της ΕΕΜΑΑ αποτελεί την κορυφαία δραστηριότητα της Εταιρείας και σημείο συνάντησης όλου του επιστημονικού δυναμικού που εμπλέκεται στη διαχείριση της HIV λοίμωξης στη χώρα μας.
Αποτελέσματα μελέτηςΗ διαταραχή στις ορμόνες του θυρεοειδούς κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης σε γυναίκες που είχαν ήδη δυσλειτουργία του θυρεοειδούς πριν από την εγκυμοσύνη μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο αυτισμού στο παιδί σύμφωνα με τα αποτελέσματα νέας έρευνας. Ωστόσο, σύμφωνα με τους ερευνητές, η χρόνια δυσλειτουργία του θυρεοειδούς εφόσον είχε αντιμετωπιστεί δεν αύξησε τις πιθανότητες διάγνωσης αυτισμού στους απογόνους, ωστόσο, η μη ελεγχθείσα ή εμμένουσα ανισορροπία ορμονών θυρεοειδούς αύξησαν τον κίνδυνο.
Η μελέτη παρακολούθησε περισσότερες από 51.000 γεννήσεις, συμπεριλαμβανομένων 4.409 στις οποίες οι μητέρες είχαν μη φυσιολογικά επίπεδα θυρεοειδικών ορμονών πριν ή κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης ή και τα δύο.
Εφόσον οποιαδήποτε υπάρχουσα δυσλειτουργία του θυρεοειδούς ελέγχθηκε επαρκώς, δεν συνδέθηκε σημαντικά με υψηλότερο κίνδυνο για διαταραχή του φάσματος του αυτισμού, σύμφωνα με έκθεση στο The Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism. Η δυσλειτουργία του θυρεοειδούς που ξεκίνησε κατά την εγκυμοσύνη δεν φάνηκε να αυξάνει τον κίνδυνο.
Ωστόσο, η δυσλειτουργία του θυρεοειδούς πριν και κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης συσχετίστηκε με υπερδιπλάσια αύξηση του κινδύνου για εμφάνιση αυτισμού, διαπίστωσαν οι ερευνητές. Αυτό ίσχυε ιδιαίτερα για γυναίκες με υπολειτουργικούς θυρεοειδείς αδένες και ως αποτέλεσμα χαμηλά επίπεδα θυρεοειδικών ορμονών. Όσο μεγαλύτερη ήταν η περίοδος του υποθυρεοειδισμού, τόσο υψηλότερος ήταν ο κίνδυνος αυτισμού, με τις πιθανότητες να υπερτριπλασιάζονται όταν τα επίπεδα ορμονών ήταν χαμηλά κατά τη διάρκεια και των τριών τριμήνων της εγκυμοσύνης.
Το χρόνιο στρες αναδεικνύεται σε πρωταγωνιστή της πρόωρης γήρανσης, σύμφωνα με τον καθηγητή Γιώργο Χρούσο. Σε συνέντευξή του στο ERTnews Radio, τόνισε ότι ο σύγχρονος τρόπος ζωής εξαντλεί το σώμα και αποδιοργανώνει τις ορμόνες, μειώνοντας ποιότητα και διάρκεια ζωής.
Το χρόνιο στρες αποτελεί τον βασικότερο επιβαρυντικό παράγοντα για την υγεία και τη μακροζωία, ακόμη ισχυρότερο και από την κληρονομικότητα, σύμφωνα με τον ομότιμο καθηγητή Παιδιατρικής και Ενδοκρινολογίας της Ιατρικής Σχολής Αθηνών, Γιώργος Χρούσος. Μιλώντας στην εκπομπή «Ναι μεν Αλλά», υπογράμμισε ότι το σύγχρονο καθημερινό άγχος έχει μετατραπεί από περιστασιακό ερέθισμα σε μόνιμη κατάσταση, εξαντλώντας τον οργανισμό και επιταχύνοντας τη βιολογική φθορά.
Το οξύ στρες περνά – το χρόνιο «γράφει» πάνω μας
Όπως εξήγησε ο κ. Χρούσος, το παροδικό στρες, όταν εκδηλώνεται περιστασιακά, δεν προκαλεί μόνιμες επιπτώσεις. Το πρόβλημα, ωστόσο, εμφανίζεται όταν το άγχος γίνεται καθημερινή κανονικότητα. «Ζούμε διαρκώς σε κατάσταση έντασης – πρωί, βράδυ, αργίες και καθημερινές. Αυτό οδηγεί τις ορμόνες του στρες να δουλεύουν ασταμάτητα και να “κατατρώνε” τον οργανισμό, όχι μόνο τον εγκέφαλο αλλά και το μυϊκό σύστημα, το λίπος και τον μεταβολισμό», τόνισε.
Το στρες επιταχύνει όλους τους μηχανισμούς γήρανσης
Σύμφωνα με τον ίδιο, έχουν ταυτοποιηθεί τουλάχιστον δέκα βασικοί μηχανισμοί γήρανσης στον άνθρωπο και όλοι επηρεάζονται άμεσα από το χρόνιο στρες. Η συνεχής έκθεση σε υψηλά επίπεδα κορτιζόλης δεν αφήνει τον οργανισμό να «κατεβάσει ταχύτητα», να επουλώσει βλάβες και να ανακτήσει ισορροπία. «Δεν μπορείς να είσαι μονίμως σε εγρήγορση. Ο οργανισμός χρειάζεται χρόνο για επανόρθωση», σημείωσε ο κ. Χρούσος χαρακτηριστικά.
Ύπνος – το ισχυρότερο «φάρμακο» ανανέωσης
Ο ύπνος παραμένει το βασικό «εργαλείο επιδιόρθωσης» του οργανισμού. «Στον ύπνο επιτελούνται διεργασίες αποκατάστασης που δεν γίνονται αλλιώς», τόνισε. Η έλλειψη επαρκούς και σταθερού ύπνου θεωρείται από τους πλέον επιβαρυντικούς παράγοντες, καθώς διαταράσσει τον ορμονικό ρυθμό και επιτείνει τη σωματική και ψυχική φθορά.
Καθημερινή υγιεινή ρουτίνα – λιγότερο στρες, περισσότερη ζωή
Η ρύθμιση του στρες, σύμφωνα με τον κ. Χρούσο, περνά μέσα από απλές αλλά κρίσιμες συνήθειες: κανονικό ωράριο ύπνου, σταθερές ώρες γευμάτων, μέτρια σωματική άσκηση και επαρκής ξεκούραση. «Δεν γίνεται να κοιμάσαι σήμερα στις 11 και αύριο στις 3. Αυτό είναι εξόντωση», ανέφερε, υπογραμμίζοντας ότι η υπερβολική άσκηση λειτουργεί επίσης επιβαρυντικά.
Μεσογειακή διατροφή – ασπίδα ζωής
Η ελληνική, μεσογειακή διατροφή χαρακτηρίστηκε ως η καλύτερη παγκοσμίως. Τα ψάρια βρίσκονται στην κορυφή των διατροφικών επιλογών, ακολουθούν τα πουλερικά και έπειτα το αρνί ή το κατσίκι. Όπως υπογράμμισε, η υπερκατανάλωση κόκκινου κρέατος συνδέεται άμεσα με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου, ενώ κάλεσε σε μεγαλύτερη στροφή προς ποιοτικά και –όπου είναι εφικτό– βιολογικά προϊόντα.
Βιταμίνες και συμπληρώματα: όχι άλλοθι για κακό τρόπο ζωής
Ο κ. Χρούσος ξεκαθάρισε ότι οι βιταμίνες βοηθούν μόνο όταν υπάρχει ανεπάρκεια. Σε ένα ισορροπημένο διατροφικό πλαίσιο, η ανάγκη για συμπληρώματα είναι περιορισμένη. «Αν τρέφεσαι σωστά και καλύπτεις τις ανάγκες σου σε βιταμίνη D, Β12, ηλεκτρολύτες και μαγνήσιο, δεν χρειάζεσαι “θαυματουργά” σκευάσματα», είπε.
«Δεν υπάρχει supplement κατά της γήρανσης»
Κατηγορηματικός εμφανίστηκε και ως προς τα λεγόμενα «αντιγηραντικά» συμπληρώματα. «Δεν υπάρχει χάπι που να σε κρατά νέο», τόνισε ο κ. Χρούσος, προσθέτοντας ότι η υγιεινή γήρανση χτίζεται καθημερινά μέσα από ισορροπημένη ζωή και έλεγχο του στρες, όχι από το φαρμακείο.
