Παχυσαρκία: Γνωστική έκπτωση – Ο ρόλος της οξείδωσης του εγκεφάλου και των τοκοτριενολών

Συμπερασματικά, αυτή η μελέτη αντιπροσωπεύει ένα σημαντικό βήμα προς τα εμπρός στην κατανόησή μας για την περίπλοκη σχέση μεταξύ της παχυσαρκίας και της γνωστικής έκπτωσης. Ανακαλύπτοντας τα πιθανά οφέλη των T3 στη διατήρηση της γνωστικής λειτουργίας, η έρευνα ανοίγει νέους δρόμους για θεραπευτικές παρεμβάσεις που στοχεύουν σε νευροεκφυλιστικές ασθένειες που σχετίζονται με την παχυσαρκία.

Παχυσαρκία: Η παχυσαρκία έχει γίνει ένα πιεστικό πρόβλημα υγείας παγκοσμίως, με τα ποσοστά να αυξάνονται σταθερά τις τελευταίες δεκαετίες. Πέρα από τις καλά τεκμηριωμένες συσχετίσεις της με θέματα σωματικής υγείας, όπως οι καρδιαγγειακές παθήσεις και ο διαβήτης, η παχυσαρκία έχει επίσης συνδεθεί με γνωστική έκπτωση, συμπεριλαμβανομένων καταστάσεων όπως η νόσος του Αλτσχάιμερ και η νόσος του Πάρκινσον. Η κατανόηση των πολύπλοκων μηχανισμών στους οποίους βασίζεται αυτή η γνωστική εξασθένηση είναι ζωτικής σημασίας για την ανάπτυξη αποτελεσματικών παρεμβάσεων.

Σε μια μελέτη που δημοσιεύτηκε στο International Journal of Molecular Sciences, ο Επίκουρος Καθηγητής Yugo Kato από το Πανεπιστήμιο Tottori και το Ινστιτούτο Τεχνολογίας Shibaurhttps://www.healthweb.gr/nea-ygeias/paidiki-paxysarkia-epireazei-tin-gnostiki-ikanotita-tis-mesis-ilikias-kai-ton-kindyno-anoiasa, ο καθηγητής Koji Fukui από το Τεχνολογικό Ινστιτούτο Shibaura και η ομάδα τους προσφέρουν πληροφορίες για πιθανές λύσεις. Η μελέτη διερεύνησε τις νευροπροστατευτικές επιδράσεις των τοκοτριενολών (T3s) στον μετριασμό των δυσμενών επιπτώσεων της παχυσαρκίας που προκαλείται από τη διατροφή στη λειτουργία του εγκεφάλου. «Στόχος μας είναι να καταπολεμήσουμε τις ασθένειες που σχετίζονται με την παχυσαρκία χρησιμοποιώντας φυσικές ενώσεις και έτσι να μειώσουμε τον επιπολασμό καταστάσεων όπως η άνοια μεταξύ των ατόμων που πάσχουν από παχυσαρκία», λέει ο καθηγητής Kato. Τα T3 είναι μια ομάδα φυσικών χημικών ενώσεων που ανήκουν στην οικογένεια της βιταμίνης Ε. Προηγούμενες μελέτες έχουν αποκαλύψει ότι τα T3 έχουν νευροπροστατευτικές ιδιότητες και κατά της παχυσαρκίας. Επιπλέον, έχει επίσης αποδειχθεί ότι περνούν από τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό και εισέρχονται στα κύτταρα για να παράγουν αντιοξειδωτικά αποτελέσματα. Ωστόσο, λίγα είναι γνωστά για το πώς τα T3 συμβάλλουν στη μείωση της εγκεφαλικής λειτουργίας που προκαλείται από την παχυσαρκία.

Για να αντιμετωπίσει αυτό το κενό, η ομάδα διεξήγαγε μια ολοκληρωμένη έρευνα χρησιμοποιώντας ένα σύστημα μοντέλων ποντικιού. Χρησιμοποίησαν έναν σχολαστικό πειραματικό σχεδιασμό, με αρσενικά ποντίκια C57BL/6 που υποβλήθηκαν είτε σε δίαιτα υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, υψηλής περιεκτικότητας σε σακχαρόζη (HFSD) είτε σε δίαιτα ελέγχου, συμπληρωμένη με ή χωρίς T3s. Στην αρχική φάση της μελέτης, η ομάδα αξιολόγησε τα αποτελέσματα κατά της παχυσαρκίας των T3. Για να το κάνουν αυτό, ενσωμάτωσαν ένα μείγμα 50 mg T3s σε 100 g και των δύο πειραματικών διαιτών, δηλαδή του ελέγχου και της δίαιτας υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, υψηλής περιεκτικότητας σε σακχαρόζη HFSD. Οι βασικές παράμετροι, συμπεριλαμβανομένου του σωματικού βάρους, της εναπόθεσης λίπους, της χοληστερόλης ορού, των τριγλυκεριδίων και των συγκεντρώσεων γλυκόζης, αξιολογήθηκαν παράλληλα με τη γνωστική λειτουργία χρησιμοποιώντας τις δοκιμές Morris Water Maze και Y-maze. Επιπλέον, αναλύθηκαν δείκτες οξειδωτικού στρες και πρωτεομικών αλλαγών στον φλοιό για να αποκτηθούν βαθύτερες γνώσεις σχετικά με τους υποκείμενους μηχανισμούς. Τα αποτελέσματα της μελέτης ήταν πολλά υποσχόμενα.

Ενώ η σίτιση με δίαιτα υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, υψηλής περιεκτικότητας σε σακχαρόζη HFSD προκάλεσε παχυσαρκία στα ποντίκια, η συμπλήρωση με T3s δεν μείωσε την αύξηση βάρους. Ωστόσο, η θεραπεία με T3s έδειξε σημαντική βελτίωση στη γνωστική λειτουργία, όπως αποδεικνύεται από την ενισχυμένη μαθησιακή ικανότητα σε ποντίκια που τρέφονταν με δίαιτα υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, υψηλής περιεκτικότητας σε σακχαρόζη HFSD. Επιπλέον, η μελέτη αποκάλυψε τον ρόλο του οξειδωτικού στρες στην προκαλούμενη από την παχυσαρκία γνωστική έκπτωση, με τα ποντίκια που τρέφονταν με δίαιτα υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, υψηλής περιεκτικότητας σε σακχαρόζη HFSD να παρουσιάζουν αυξημένα επίπεδα οξείδωσης του εγκεφάλου. Είναι αξιοσημείωτο ότι η θεραπεία με T3s φάνηκε να μετριάζει αυτό το οξειδωτικό στρες, υποδηλώνοντας έναν πιθανό μηχανισμό για τις νευροπροστατευτικές τους επιδράσεις. Επιπλέον, αντίθετα με τις προσδοκίες, η ομάδα διαπίστωσε ότι ο αναπνευστικός μεταβολισμός μειώθηκε και η θερμοκρασία γύρω από τον καφέ λιπώδη ιστό αυξήθηκε σε ποντίκια που τρέφονταν με δίαιτα υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, υψηλής περιεκτικότητας σε σακχαρόζη HFSD. Αυτό το απροσδόκητο εύρημα υποδηλώνει ότι η δίαιτα υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, υψηλής περιεκτικότητας σε σακχαρόζη HFSD μπορεί να έχει πολύπλοκο αντίκτυπο στις μεταβολικές διεργασίες και στη ρύθμιση της θερμοκρασίας στο σώμα.

“Τέλος, θέλαμε να εξετάσουμε την αλλαγή πρωτεΐνης που σχετίζεται με την κατανάλωση της δίαιτας υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, υψηλής περιεκτικότητας σε σακχαρόζη HFSD. Έτσι, πραγματοποιήσαμε μια ποσοτική πρωτεομική ανάλυση του φλοιού του ποντικιού. Η εστίασή μας ήταν στις πρωτεΐνες που εκφράστηκαν διαφορετικά μεταξύ των ομάδων δίαιτας υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, υψηλής περιεκτικότητας σε σακχαρόζη HFSD και ελέγχου”, εξηγεί. Ανακάλυψαν ότι σε σύγκριση με την ομάδα ελέγχου, η παχυσαρκία που προκλήθηκε από τη διατροφή με δίαιτα υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, υψηλής περιεκτικότητας σε σακχαρόζη HFSD άλλαξε 12 πρωτεΐνες και τα ποντίκια που έλαβαν θεραπεία με T3 έδειξαν σημαντική πρόληψη αυτών των αλλαγών. Συμπερασματικά, αυτή η μελέτη αντιπροσωπεύει ένα σημαντικό βήμα προς τα εμπρός στην κατανόησή μας για την περίπλοκη σχέση μεταξύ της παχυσαρκίας και της γνωστικής έκπτωσης. Ανακαλύπτοντας τα πιθανά οφέλη των T3 στη διατήρηση της γνωστικής λειτουργίας, η έρευνα ανοίγει νέους δρόμους για θεραπευτικές παρεμβάσεις που στοχεύουν σε νευροεκφυλιστικές ασθένειες που σχετίζονται με την παχυσαρκία.

 

 

Πηγη: https://www.healthweb.gr/

Αυξάνονται ραγδαία οι πάσχοντες από επικίνδυνη καρδιακή αρρυθμία

Τα ευρήματα νέας πληθυσμιακής μελέτης. Ποιες είναι οι σημαντικότερες επιπλοκές της.

Ραγδαία αύξηση παρουσιάζουν οι άνθρωποι που εκδηλώνουν κολπική μαρμαρυγή – μια επικίνδυνη καρδιακή αρρυθμία που προκαλεί καρδιακή ανεπάρκεια και άλλες επιπλοκές, αναφέρουν επιστήμονες από τη Δανία.

Αναλύοντας τους ιατρικούς φακέλους εκατομμυρίων ενηλίκων ανακάλυψαν πως την εκδηλώνει ένας στους τρεις κάποια στιγμή στη ζωή του. Παλαιότερα, όμως, την εκδήλωνε ο ένας στους τέσσερις.

Οι επιστήμονες δεν γνωρίζουν την ακριβή αιτία της αρρυθμίας αυτής. Η συχνότητά της όμως αυξάνεται με την ηλικία. Είναι επίσης αυξημένη στους πάσχοντες από καρδιολογικά προβλήματα, όπως υπέρταση, αθηροσκλήρωση κ.ά.

Η μελέτη έδειξε ακόμα ότι η πιο συχνή επιπλοκή που έχει η κολπική μαρμαρυγή είναι η καρδιακή ανεπάρκεια. Την εκδηλώνουν περισσότεροι από τέσσερις στους δέκα ασθενείς.

Τη μελέτη διεξήγαγαν επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο του Aalborg. Τα ευρήματά της δημοσιεύονται στην Βρετανική Ιατρική Επιθεώρηση (BMJ).

Όπως εξηγούν οι ερευνητές, εξέτασαν τους ιατρικούς φακέλους όλων των Δανών ηλικίας 45 ετών και άνω οι οποίοι δεν είχαν κολπική μαρμαρυγή το 2000. Συνολικά επρόκειτο για 3,5 εκατομμύρια άτομα (το σχεδόν 52% ήταν γυναίκες).

Στην πάροδο του χρόνου, 362.721 από αυτούς παρουσίασαν την καρδιακή αρρυθμία. Το 46,4% ήταν γυναίκες. Οι επιστήμονες παρακολούθησαν τις εκβάσεις τους έως το 2022. Χώρισαν επίσης τα στοιχεία τους σε δύο χρονικές περιόδους (2000-2010 και 2011-2022) για να τις συγκρίνουν μεταξύ τους.

Τα ευρήματα

Όπως διαπίστωσαν, η πιθανότητα να αναπτυχθεί κολπική μαρμαρυγή ήταν 24,2% την περίοδο 2000-2010. Ωστόσο έφτασε στο 30,9% την περίοδο 2011-2022, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 6,7%.

Μετά την ανάπτυξή της εξ άλλου, η πιο συχνή επιπλοκή ήταν η καρδιακή ανεπάρκεια. Η πιθανότητα να αναπτυχθεί κάποια στιγμή ήταν 42,1% την περίοδο 2011-2022. Η αντίστοιχη πιθανότητα να εκδηλωθεί εγκεφαλικό επεισόδιο ήταν 19,9% και έμφραγμα 9,8%.

Οι πιθανότητες αυτές ίσχυαν αφού οι ερευνητές συνυπολόγισαν τους άλλους παράγοντες που σχετίζονται με την κολπική μαρμαρυγή, όπως ο διαβήτης. Οι αντίστοιχες πιθανότητες την περίοδο 2000-2010 ήταν:

  • 42,9% για την καρδιακή ανεπάρκεια
  • 22,4% για το εγκεφαλικό επεισόδιο
  • 13,7% για το έμφραγμα

Οι βελτιώσεις αυτές πιθανώς σχετίζονται με την βελτίωση στις θεραπείες για την κολπική μαρμαρυγή. Παρ’ όλα αυτά οι κίνδυνοι που κρύβει είναι σημαντικοί. Η μελέτη έδειξε ακόμα ότι και χωρίς καρδιακή ανεπάρκεια, η κολπική μαρμαρυγή μειώνει 14 χρόνια, κατά μέσον όρο, το προσδόκιμο ζωής.

Τα ευρήματα αυτά «υπογραμμίζουν την κρίσιμη ανάγκη για θεραπείες που θα μειώσουν περαιτέρω τον κίνδυνο εγκεφαλικού, καθώς και για στρατηγικές πρόληψης της καρδιακής ανεπάρκειας στους πάσχοντες από κολπική μαρμαρυγή», τονίζουν οι ερευνητές στο άρθρο τους.

Οι πάσχοντες από κολπική μαρμαρυγή παρουσιάζουν ακανόνιστο καρδιακό παλμό, ο οποίος μερικές φορές είναι πολύ γρήγορος. Μπορεί να υπερβαίνει τους 100 κτύπους το λεπτό, με συνέπεια συμπτώματα όπως ζάλη, δυσκολία στην αναπνοή και κόπωση.

 

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/

Άνοια: Τα αντιψυχωσικά φάρμακα κρύβουν σοβαρούς κινδύνους για τους ασθενείς

Νέα μελέτη αποκαλύπτει ότι αυξάνουν τον κίνδυνο επτά σοβαρών προβλημάτων υγείας.

Τα αντιψυχωσικά φάρμακα που χορηγούνται συχνά στους ασθενείς με άνοια για να αντιμετωπίσουν συμπεριφορικά και ψυχολογικά συμπτώματα της νόσου τους, μπορεί να έχουν πολύ σοβαρές παρενέργειες, αναφέρουν βρετανοί επιστήμονες.

Σε μελέτη με χιλιάδες ανοϊκούς ασθενείς κατέληξαν στο συμπέρασμα πως η χρήση των φαρμάκων σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο:

  • Εγκεφαλικού επεισοδίου
  • Φλεβικής θρομβοεμβολής
  • Εμφράγματος
  • Καρδιακής ανεπάρκειας
  • Καταγμάτων
  • Πνευμονίας
  • Οξείας νεφρικής βλάβης

Οι κίνδυνοι αυτοί είναι περισσότεροι απ’ ό,τι πίστευαν έως τώρα οι επιστήμονες, γράφουν οι ερευνητές στην Βρετανική Ιατρική Επιθεώρηση (BMJ).

Τα αντιψυχωσικά φάρμακα χορηγούνται ευρέως στους ασθενείς με άνοια, για να καταπραΰνουν συμπτώματα όπως:

  • Η απάθεια
  • Η κατάθλιψη
  • Η επιθετική συμπεριφορά
  • Οι αγχώδεις διαταραχές
  • Η ευερεθιστότητα
  • Το παραλήρημα (delirium)
  • Οι ψυχώσεις

Η νέα μελέτη

Οι υπάρχουσες προειδοποιήσεις των ρυθμιστικών Αρχών για τα αντιψυχωσικά φάρμακα αφορούν τον αυξημένο κίνδυνο εγκεφαλικού και θανάτου, λένε οι ερευνητές. Τα στοιχεία για τις άλλες παρενέργειες στους ασθενείς με άνοια, ήταν λιγότερο ισχυρά.

Για να καλύψουν αυτό το κενό,  οι επιστήμονες από τα πανεπιστήμια του Μάντσεστερ, του Νότιγχαμ, του Εδιμβούργου και του Νταντή εξέτασαν τις εκβάσεις 35.339 ασθενών με άνοια. Το 63% ήσαν γυναίκες. Η άνοιά τους είχε διαγνωστεί σε μέση ηλικία 82 ετών.

Κανένας από αυτούς τους ασθενείς δεν είχε λάβει αντιψυχωσικά πριν διαγνωστεί με άνοια. Μετά τη διάγνωση όμως, του είχε χορηγηθεί κάποια στιγμή ένα. Τα πιο συχνά χορηγούμενα αντιψυχωσικά ήσαν η ρισπεριδόνη, η κουετιαπίνη, η αλοπεριδόλη και η ολανζαπίνη.

Κάθε ένας από αυτούς τους ασθενείς συγκρίθηκε με έως και 15 άλλους ανοϊκούς ασθενείς, οι οποίοι δεν είχαν λάβει αντιψυχωσικά.

Οι ερευνητές εξέτασαν τις δυνητικές παρενέργειες από τα φάρμακα, λαμβάνοντας υπ’ όψιν και άλλους συμβάλλοντες παράγοντες, όπως:

  • Τα προσωπικά χαρακτηριστικά κάθε ασθενούς
  • Ο τρόπος ζωής
  • Προϋπάρχοντα προβλήματα υγείας
  • Άλλα λαμβανόμενα φάρμακα

Τα ευρήματα

Όπως έδειξαν τα στοιχεία, τρεις μήνες μετά την έναρξη της θεραπείας οι ασθενείς που έπαιρναν αντιψυχωσικά είχαν:

  • Διπλάσιο κίνδυνο να εκδηλώσουν πνευμονία
  • 72% περισσότερες πιθανότητες οξείας νεφρικής βλάβης
  • 62% περισσότερες πιθανότητες φλεβικής θρομβοεμβολής
  • 61% μεγαλύτερο κίνδυνο εγκεφαλικού
  • 43% περισσότερες πιθανότητες κατάγματος οστού
  • 28% μεγαλύτερο κίνδυνο εμφράγματος
  • 27% περισσότερες πιθανότητες καρδιακής ανεπάρκειας

Στο τρίμηνο, λ.χ., πνευμονία εκδήλωσε το 4,48% των ασθενών που έπαιρναν αντιψυχωσικά και το 1,49% όσων δεν έπαιρναν. Στον έναν χρόνο, τα ποσοστά αυτά είχαν γίνει 10,41% και 5,63% αντιστοίχως.

Η μελέτη έδειξε ακόμα ότι ο κίνδυνος μειωνόταν σταδιακά με την πάροδο του χρόνου. Οι ερευνητές υπολόγισαν, λ.χ., ότι κατά τους 6 πρώτους μήνες θεραπείας, τα αντιψυχωσικά σχετίζονται με:

  • 1 επιπλέον κρούσμα πνευμονίας για κάθε 9 ασθενείς που τα παίρνουν
  • 1 επιπλέον έμφραγμα ανά 167 ασθενείς

Στα 2 χρόνια λήψης,  όμως, μπορεί να υπάρχει 1 πρόσθετο κρούσμα πνευμονίας ανά 15 ασθενείς. Αντίστοιχα, υπάρχει 1 πρόσθετο έμφραγμα ανά 254 ασθενείς.

Οι ερευνητές τονίζουν πως αυτή είναι μία μελέτη παρατήρησης. Επομένως υποδηλώνει απλώς μία συσχέτιση και όχι μία σχέση αιτίας-αποτελέσματος. Εκτιμούν ωστόσο ότι τα ευρήματά τους είναι επαρκή για να χορηγούνται τα αντιψυχωσικά πολύ προσεκτικά και μόνο σε ασθενείς με άνοια που έχουν σοβαρά συμπεριφορικά και ψυχολογικά συμπτώματα.

 

 

Πηγη: https://www.iatropedia.gr/

Υπουργείο Υγείας: Ποιες ιατρικές ειδικότητες χορηγούν υαλουρονικό οξύ και botox [εγκύκλιος]

Τι επισημαίνεται σε πρόσφατη γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Υγείας (ΚΕΣΥ).

Τις ενδείξεις χορήγησης θεραπειών βοτουλινικής τοξίνης (όπως το Botox) και υαλουρονικού οξέος, περιγράφει σε εγκύκλιό του ο υφυπουργός Υγείας Μάριος Θεμιστοκλέους.

Στην εγκύκλιο, που παρατίθεται πιο κάτω, επισημαίνεται πως πρόκειται για υλοποίηση πρόσφατης γνωμοδότησης του Κεντρικού Συμβουλίου Υγείας (ΚΕΣΥ), στην οποία διευκρινίζονται τα εξής:

Η εφαρμογή υαλουρονικού οξέος και βοτουλινικής τοξίνης (Botox) αποτελεί ιατρική πράξη και διενεργείται για αισθητικούς και θεραπευτικούς σκοπούς από ειδικευμένους/-ες ιατρούς των εξής ειδικοτήτων (στα εκπαιδευτικά προγράμματα των οποίων εμπίπτει η εν λόγω τεχνική):

  • Πλαστικής, Επανορθωτικής και Αισθητικής Χειρουργικής.
  • Δερματολογίας και Αφροδισιολογίας.
  • Στοματικής και Γναθοπροσωπικής Χειρουργικής.

Επιπλέον, ιατροί των ειδικοτήτων Νευρολογίας, Νευροχειρουργικής και Οφθαλμολογίας δύνανται να χρησιμοποιούν την ως άνω τεχνική αποκλειστικά για θεραπευτικούς σκοπούς, τοπικά στην πάσχουσα περιοχή και σε συγκεκριμένες επιστημονικά τεκμηριωμένες ενδείξεις.

Σύμφωνα με ειδικούς, το Βotox και το υαλουρονικό οξύ είναι από τις πιο δημοφιλείς και ελάχιστα επεμβατικές θεραπείες αντιγήρανσης που άλλαξαν τα δεδομένα της αισθητικής ιατρικής.

Το Botox είναι ένα φάρμακο που χρησιμοποιείται στην ιατρική πάνω από 35 χρόνια με πλήθος κλινικών μελετών να αποδεικνύουν την αποτελεσματικότητα και την ασφάλειά του.

Οι διάφορες φαρμακοτεχνικές μορφές βοτουλινικής τοξίνης τύπου Α που κυκλοφορούν διαφέρουν ως προς το μέγεθος και τη δομή του μορίου τους, κάτι που αντανακλά σε κάποιο βαθμό και στο αποτέλεσμα.

Μπορεί, λοιπόν, συγκεκριμένες θεραπείες να είναι πιο οικονομικές σε σχέση με άλλες, υπάρχει όμως ο κίνδυνος να πρόκειται για φάρμακο χωρίς έγκριση.

Όταν η εφαρμογή γίνεται από πιστοποιημένο ιατρό, χρησιμοποιείται το αυθεντικό σκεύασμα και η κατάλληλη τεχνική, τα αποτελέσματα είναι εντυπωσιακά και απόλυτα ασφαλή.

 

Επιπλέον Πληροφορίες

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Κ. Φουντουλάκης: Γιατί αυξήθηκε η κατάθλιψη στην Ελλάδα και διεθνώς

Η δυτικοποίηση, η απώλεια της πυξίδας στη νέα γενιά και η πανδημία. Ο καθηγητής Ψυχιατρικής του ΑΠΘ, που βραβεύτηκε για τη μελέτη με τις περισσότερες αναφορές, εξηγεί στο iatronet.gr.

Πριν από λίγες ημέρες η Ευρωπαϊκή Εταιρία Νευρο-Ψυχοφαρμακολογίας (European College of Neuropsychopharmacology – ECNP) ανακοίνωσε πως απονέμει το βραβείο ECNP CITATION AWARD 2024 στον καθηγητή του ΑΠΘ και διευθυντή της Γ Πανεπιστημιακής Ψυχιατρικής Κλινικής στο νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ, Κωνσταντίνο Φουντουλάκη .

Η διεθνής μελέτη με επικεφαλής τον ίδιο, για την κατάθλιψη στην εποχή της πανδημίας, που δημοσιεύτηκε το 2022 με 55.589 συμμετέχοντες από 40 χώρες, είχε τις περισσότερες βιβλιογραφικές αναφορές από κάθε άλλη στο περιοδικό της Επιστημονικής Εταιρείας, κατά την τελευταία διετία.

Ο καθηγητής Φουντουλάκης άλλωστε είχε καταταχθεί για το έτος 2023 στο ανώτερο 0,5% όλων των επιστημόνων όλων των εποχών από την κατάταξη του Πανεπιστημίου του Στάνφορντ και πρώτος με βάση την κατάταξη αυτή στην Ιατρική Σχολή του ΑΠΘ.

Η συγκεκριμένη μελέτη προσδιόριζε την επίπτωση της κατάθλιψης στον γενικό πληθυσμό, σε επίπεδα που έπειτα από επεξεργασία κυμαίνονται από 10% ως 12% ενώ καταδείκνυε πως ένα στα τρία άτομα με ιστορικό ψυχικής νόσου υποτροπίασαν και επανεμφάνισαν κατάθλιψη κατά την περίοδο της πανδημίας και των περιορισμών μετακίνησης.

Δύο χρόνια μετά, ενώ έχουμε αφήσει πίσω μας την οξεία φάση της πανδημίας, ο καθηγητής μιλάει στο iatronet.gr για πόσο αυτή επηρέασε την αύξηση της κατάθλιψης στον πληθυσμό και τι έχει αφήσει πίσω της. Επισημαίνει πως η πανδημία επιτάχυνε περαιτέρω μια προϊούσα αύξηση των ψυχικών διαταραχών, που παρατηρείται σε παγκόσμιο επίπεδο – και στην Ελλάδα – από τις αρχές του 21ου αιώνα.

Παράλληλα, επιχειρεί μια πολιτικο-κοινωνικο-οικονομική προσέγγιση για τις αιτίες αυτής της αύξησης, που σύμφωνα με την οπτική του είναι βαθύτερες και δεν περιορίζονται σε παράγοντες όπως η πανδημία ή η οικονομική κρίση.

Η βαθύτερη “δυτικοποίηση”

Η προϊούσα επιδείνωση της ψυχικής υγείας στην Ελλάδα, που παρατηρείται την τελευταία 20ετία δεν μπορεί να ερμηνευτεί με απόλυτη σαφήνεια, αναφέρει ο κ. Φουντουλάκης. Σύμφωνα με την προσέγγισή του, είναι πιθανό να οφείλεται και στην αλλαγή όλων των παραμέτρων της κοινωνίας, του θεσμού της οικογένειας και οικονομικών παραγόντων.

“Η Ελλάδα για πάρα πολλά χρόνια βρισκόταν στην πλεονεκτική θέση να συνδυάζει όλα τα πλεονεκτήματα της δύσης με όλα τα πλεονεκτήματα της ανατολής. Σήμερα δυτικοποιούμαστε σε πολύ μεγάλο βαθμό, αλλά αυτό είναι ασύμμετρο και ατελές, τελικά μπορεί να βρεθούμε με το άθροισμα των μειονεκτημάτων τόσο της δύσης όσο και της ανατολής. Αυτό είναι ένα καμπανάκι”, παρατηρεί και συμπληρώνει: “η οικογένεια γίνεται όλο και πιο μικρή, πιο πυρηνική, αποδυναμώνεται ο κοινωνικός ιστός παραδοσιακού τύπου, στον οποίο η Ελλάδα βασίστηκε διαχρονικά. Την ώρα που αυτός ο ιστός καταρρέει, δεν φαίνεται να μπορούμε να αναπτύξουμε τον κοινωνικό ιστό δυτικού τύπου, που βασίζεται κυρίως στην κοινότητα και όχι τόσο στην οικογένεια”.

Τα αποτελέσματα αυτού του μετασχηματισμού, κατά τον καθηγητή, φαίνονται σε πολλά πεδία: “Το βλέπουμε στη βία των ανηλίκων, όπου η οικογένεια αδυνατεί να παίξει τον ρόλο της, γιατί έχει σχεδόν απονομιμοποιηθεί ο γονέας στη δυνατότητά του να καθοδηγήσει και να πειθαρχήσει το παιδί”, σημειώνει και προσθέτει: “Σήμερα, βλέπουμε ότι κανένα δυτικό πανεπιστήμιο, και πολύ σύντομα και τα ελληνικά, δεν μπορεί να επιβιώσει χωρίς υπηρεσία ψυχολογικής στήριξης και συμβουλευτικής. Για θέματα που κατά το παρελθόν τα θεωρούσαμε χωρίς ιδιαίτερη αξία, π.χ. να χάσει ο φοιτητής ένα μάθημα ή να χαλάσει ένας δεσμός, σήμερα αναζητούν συμβουλευτική. Ήταν μάλλον αδιανόητα αυτά πριν από 30 – 40 χρόνια”.

Ο ίδιος σημειώνει ότι αυτό δεν αποτελεί Ελληνικό αλλά παγκόσμιο φαινόμενο, και αποδίδει εν μέρει τα φαινόμενα αυτά σε ένα κενό κανόνων που αφήνουν αυτές οι κοινωνικές αλλαγές, με τα social media να γεμίζουν κάποια κενά και να δημιουργούν δικούς τους κανόνες. Όπως επισημαίνει, αν τα κοινωνικά δίκτυα ερχόταν στη δεκαετία του 1950 θα αναπτυσσόταν και θα λειτουργούσαν σε πολύ διαφορετικό πλαίσιο επειδή δεν θα έβρισκαν αυτό το κενό. Σήμερα πολλοί παράγοντες φαίνεται να αλληλεπιδρούν και να οδηγούν στην αύξηση της ψυχικής ευαλωττότητας που παρατηρείται.

Οικονομική κρίση και πανδημία

Η μεταβατική και πολύπλοκη αυτή κοινωνική κατάσταση δοκιμάστηκε κατά τη διάρκεια τα πανδημίας, όταν χρειαζόταν ένας υποστηρικτικός κοινωνικός ιστός, ο οποίος σήμερα είναι αποδυναμωμένος στη δύση, και φυσικά και στην Ελλάδα. Σε αντιπαραβολή, στις ασιατικές χώρες φαίνεται να εμφανίστηκε μια νέα αυταρχικότητα στην κοινωνία, με σχεδόν ακραίου τύπου εκδηλώσεις. Ο επιπολασμός της κατάθλιψης, που το 2000 υπολογιζόταν στο 4,5% (3% στους άνδρες και 6% στις γυναίκες), έφτασε στα διψήφια ποσοστά του 10% με 12% στην περίοδο της πανδημίας, όπως έδειξε η μελέτη. Αυτό, ωστόσο, δεν συνέβη ξαφνικά και απότομα, ούτε είχε ως μοναδική αιτία την πανδημία.

“Το 4,5%, που υπήρχε ως κλασική γνώση στις αρχές του αιώνα, είναι σήμερα εκτός πραγματικότητας. Από το 2010 και μετά -πριν από την πανδημία- φαινόταν να ανεβαίνει στο 6%, στο 7% και στο 8%, δηλαδή έφτασε στην πανδημία σε διψήφιο νούμερο, αφού προηγουμένως είχε περάσει από το 8%”, διευκρινίζει ο κ. Φουντουλάκης.

Ο ίδιος θεωρεί πως κατά τη διάρκεια της υγειονομικής κρίσης δεν υπήρξε πολύ σημαντική και μακροχρόνια ψυχολογική επιβάρυνση του πληθυσμού με την έννοια της ψυχικής διαταραχής αυτής καθαυτής. Όπως και η οικονομική κρίση, προκάλεσε δυσφορία και σημαντικότατο στρες, αλλά περιορίστηκε σε καταστάσεις που σε σημαντικό βαθμό ήταν αντιστρεπτές, αναφέρει.

“Το σημαντικότερο εύρημα της μελέτης ήταν πως μεγάλο ποσοστό ατόμων με ιστορικό ψυχικών διαταραχών υποτροπίασαν”, σημειώνει ο καθηγητής, διευκρινίζοντας πως σήμερα είναι δύσκολο να προσδιοριστεί τι έχει αφήσει η πανδημία πίσω της. “Είμαστε σε μεταβατική φάση και γι’ αυτό δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι για το πού βρισκόμαστε, αλλά είναι απολύτως βέβαιο ότι είμαστε σίγουρα πολύ πάνω από το 4,5% που είχαμε ως κλασική γνώση”, τονίζει και προσθέτει: “Σε όλο το διάστημα της τελευταίας 20ετίας, και πριν και μετά την πανδημία, υπάρχει μια γενικότερη αύξηση των ψυχικών διαταραχών, κυρίως της κατάθλιψης, η οποία οφείλεται σε μεγάλο βαθμό, αλλά μόνο εν μέρει, και στο ότι οι νέες  γενιές μεγαλώνουν χωρίς οδηγό και κανόνες, με αποτέλεσμα να μην μπορούν εύκολα να δομήσουν εσωτερικά πρότυπα συμπεριφοράς”.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Ανοσοθεραπεία μετά τη νεφρεκτομή αυξάνει την επιβίωση σε ασθενείς με καρκίνο νεφρού

Ποια είναι τα νέα δεδομένα, όπως τα παρουσιάζουν καθηγητές του Πανεπιστημίου της Αθήνας.

Ο καρκίνος του νεφρού αποτελεί ένα από τα δέκα συχνότερα νεοπλάσματα σε άντρες και γυναίκες. Τα επιδημιολογικά δεδομένα μάλιστα δείχνουν ότι η διάγνωση αυτής της νόσου αυξάνεται σταδιακά τα τελευταία 30 χρόνια ως αποτέλεσμα της εκτεταμένης χρήσης απεικονιστικών μεθόδων όπως το υπερηχογράφημα ή η αξονική τομογραφία που αναγνωρίζουν μικρούς υποκλινικούς καρκίνους. Η αντιμετώπιση του καρκίνου του νεφρού περιλαμβάνει τη νεφρεκτομή για τους ασθενείς με τοπική νόσο και τη χορήγηση στοχευουσών θεραπειών (αντιαγγειογενετικών παραγόντων) και ανοσοθεραπείας για όσους έχουν μεταστατική νόσο. Οι θεραπευτικές αυτές επιλογές μάλιστα έχουν μειώσει τη θνητότητα της νόσου τις δύο τελευταίες δεκαετίες.

Όπως όμως αναφέρουν οι ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής (Νοσοκομείο Αλεξάνδρα) της Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ Μιχάλης Λιόντος (επίκουρος καθηγητής Ογκολογίας), Θεοδώρα Ψαλτοπούλου (παθολόγος, καθηγήτρια Επιδημιολογίας – Προληπτικής Ιατρικής), Μαρία Καπαρέλου (δρ παθολόγος – ογκολόγος) και Θάνος Δημόπουλος (τ. πρύτανης ΕΚΠΑ, καθηγητής Ογκολογίας – Αιματολογίας και διευθυντής της Θεραπευτικής Κλινικής), ο ρόλος της φαρμακευτικής αγωγής για την μείωση της πιθανότητας υποτροπής στους ασθενείς που έχουν τοπική νόσο και υποβάλλονται σε νεφρεκτομή αποτελούσε διαχρονική επιστημονική πρόκληση.

Την προηγούμενη δεκαετία διεξήχθησαν μια σειρά μεγάλων κλινικών μελετών που εξέτασαν τον ρόλο της αντιαγγειογενετικής αγωγής ως επικουρικής θεραπείας στον καρκίνο νεφρού. Καμία μελέτη όμως και κανένα από τα σκευάσματα που εξετάστηκαν δεν κατάφεραν να αυξήσουν τελικά την επιβίωση. Ως συνέπεια, οι αντιαγγειογενετικές θεραπείες δεν χρησιμοποιήθηκαν ποτέ στην κλινική πράξη σαν επικουρική αγωγή στον καρκίνο νεφρού.

Τα δεδομένα όμως φαίνεται να αλλάζουν με την ανοσοθεραπεία. Πριν από δύο χρόνια ανακοινώθηκε στο συνέδριο της Αμερικανικής Εταιρείας Κλινικής Ογκολογίας (ASCO) κλινική μελέτη που αποδείκνυε ότι η χορήγηση του ανοσοθεραπευτικού παράγοντα πεμπρολιζουμάμπη ως επικουρική θεραπεία για ένα χρόνο σε ασθενείς που υποβλήθηκαν σε νεφρεκτομή για εντοπισμένο διαυγοκυτταρικό καρκίνο νεφρού μπορούσε να καθυστερήσει την επανεμφάνιση της νόσου. Με βάση μάλιστα τα αρχικά αυτά αποτελέσματα της μελέτης το φάρμακο έλαβε έγκριση τόσο στις Ηνωμένες Πολιτείες όσο και στην Ευρώπη.

Καθώς γνωρίζουμε ότι ο κίνδυνος υποτροπής της νόσου δεν είναι ίδιος για όλους τους ασθενείς που υποβάλλονται σε νεφρεκτομή για καρκίνο νεφρού, η έγκριση αφορούσε τις ομάδες των ασθενών που εντάχθηκαν στην μελέτη, δηλαδή όσους είχαν υψηλής κακοήθειας μεγάλους όγκους που εντοπίζονταν στο νεφρό αλλά και όσους είχαν εξωνεφρική επέκταση της νόσου ή/και επέκτασή της στους λεμφαδένες. Τα επιδημιολογικά δεδομένα δείχνουν ότι περίπου οι μισοί από αυτούς τους ασθενείς υποτροπιάζουν εντός 5 ετών από τη νεφρεκτομή.

Μέχρι πολύ πρόσφατα όμως δεν γνωρίζαμε αν αυτή η πρακτική που καθυστερεί την επανεμφάνιση της νόσου, αυξάνει και την επιβίωση τελικά των ασθενών. Όπως ανακοινώθηκε πριν από δύο μήνες σε διεθνές ουρολογικό συνέδριο και δημοσιεύθηκε πολύ πρόσφατα στο περιοδικό New England Journal of Medicine, τα ανανεωμένα αποτελέσματα της μελέτης κατέδειξαν όφελος και στην συνολική επιβίωση των ασθενών. Οι ερευνητές υπολόγισαν ότι μετά από 4 έτη παρακολούθησης, ο σχετικός κίνδυνος θανάτου από τη νόσο μειώθηκε κατά 38% σε όσους έλαβαν πεμπρολιζουμάμπη. Μάλιστα, το όφελος φαίνεται ότι είναι παρόμοιο μεταξύ των διαφόρων υποομάδων ασθενών που εντάχθηκαν στη συγκεκριμένη μελέτη. Είναι προφανές ότι τα νέα αυτά αποτελέσματα ισχυροποιούν τη θέση της ανοσοθεραπείας ως επικουρικής αγωγής στο διαυγοκυτταρικό καρκίνο νεφρού.

Έρευνα

Είναι σίγουρο ότι χρειάζεται περαιτέρω έρευνα για να κατανοήσουμε τον ακριβή ρόλο της ανοσοθεραπείας ως αγωγής για όσους ασθενείς έχουν υποβληθεί σε ριζική εξαίρεση του καρκίνου νεφρού. Άλλοι ανοσοθεραπευτικοί παράγοντες ή συνδυασμοί ανοσοθεραπείας που δοκιμάσθηκαν ως επικουρική αγωγή δεν απέδειξαν αποτελεσματικότητα ανάλογη της πεμπρολιζουμάμπης. Πιστεύεται ότι ο διαφορετικός σχεδιασμός των μελετών, το διαφορετικό προφίλ τοξικότητας και αποτελεσματικότητας μεταξύ των ανοσοθεραπευτικών παραγόντων είναι υπεύθυνο για τα αντικρουόμενα αποτελέσματα.

Είναι όμως σίγουρα ένδειξη ότι πρέπει να καθοριστούν συγκεκριμένοι βιοδείκτες που θα προβλέπουν ποιοι ασθενείς θα λάβουν το μεγαλύτερο όφελος από την επικουρική χρήση ανοσοθεραπείας. Ενισχυτικό αυτής της άποψης είναι το σημαντικό ποσοστό ασθενών που έλαβαν επικουρική ανοσοθεραπεία και εμφάνισαν σημαντικές ανεπιθύμητες ενέργειες. Στο πλαίσιο της μελέτης περίπου ένας στους πέντε ασθενείς που εκτέθηκαν στην πεμπρολιζουμάμπη ανέπτυξαν σημαντική τοξικότητα με συνέπεια να διακόψουν την αγωγή. Δεδομένου ότι σε κάποιες περιπτώσεις οι ανεπιθύμητες ενέργειες της ανοσοθεραπείας μπορεί να έχουν μακροχρόνιες επιπτώσεις και η χρήση της σε αυτή την περίπτωση είναι προφυλακτική, θα πρέπει οι ασθενείς να ενημερώνονται αναλυτικά για τα οφέλη και τους πιθανούς κινδύνους της θεραπείας.

Συμπερασματικά, η χορήγηση πεμπρολιζουμάμπης αυξάνει την επιβίωση και μειώνει τις πιθανότητες υποτροπής σε ασθενείς που έχουν υποβληθεί σε νεφρεκτομή για διαυγοκυτταρικό καρκίνου νεφρού με εντοπισμένη νόσο. Τα δεδομένα αυτά μετατοπίζουν το ενδιαφέρον στην εντατικότερη αντιμετώπιση πιο πρώιμων μορφών της νόσου ώστε να αποφεύγεται η εμφάνιση μεταστάσεων.

Πηγές:
ΕΚΠΑ

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Νέα εξέταση ούρων θα μπορούσε να βοηθά άντρες να αποφύγουν τη βιοψία στον καρκίνο προστάτη

Ερευνητής δήλωσε ότι αν το αποτέλεσμα είναι αρνητικό, τότε είναι σχεδόν σίγουρο ότι ο ασθενής δεν έχει επιθετικό καρκίνο προστάτη.

Ερευνητές του University of Michigan ανακοίνωσαν ότι ανέπτυξαν τεστ ούρων για τον καρκίνο του προστάτη όσον αφορά το αν ο όγκος είναι επιθετικός.

Η εξέταση ονομάζεται MyProstateScore2.0 (MPS2).

Ο Dr. Arul Chinnaiyan, δήλωσε ότι αν το αποτέλεσμα είναι αρνητικό, τότε είναι σχεδόν σίγουρο ότι ο ασθενής δεν έχει επιθετικό καρκίνο προστάτη.

Σχεδόν μια δεκαετία πριν, οι ερευνητές του University of Michigan ανέπτυξαν το MyProstateScore test πρώτης γενιάς, το οποίο εντόπιζε 2 γονίδια, τα TMPRSS2::ERG, που προκαλούν τον καρκίνο προστάτη, και τον καρκινικό δείκτη PCA3.

Το τεστ ήταν καλό αλλά μάλλον όχι αρκετά καλό.

Στο τεστ τελευταίας γενιάς, η ερευνητική ομάδα πρόσθεσε αναλύσεις 54 ακόμα γονιδίων που συνδέονται με επιθετικούς όγκους καρκίνου προστάτη.

Περαιτέρω εξέταση μείωσε τη λίστα των γονιδίων σε 16, τα οποία περιλαμβάνονται τώρα στο MyProstateScore2.0.

Tο MyProstateScore2.0 test φάνηκε αποτελεσματικό στον εντοπισμό όγκων με σκορ GG2 ή υψηλότερο και ήταν 100% αποτελεσματικό στον εντοπισμό όγκων σταδίου GG1.

Αυτό σημαίνει ότι πολλοί άντρες μπορεί ενδεχομένως να μη χρειάζεται να υποβληθούν σε βιοψία, ανάλογα με τα αποτελέσματα του τεστ MPS2.

4 από τους 10 άντρες που θα είχαν αρνητική βιοψία θα έχουν τώρα αποτέλεσμα χαμηλού κινδύνου στο MPS2 και θα μπορούν με άνεση να αποφύγουν τη βιοψία.

Αν ένας άντρας έχει υποβληθεί σε βιοψία πριν, το τεστ δουλεύει ακόμα καλύτερα. Αυτό το σενάριο θα μπορούσε να συμβεί αν οι τιμές του τεστ PSA ενός ασθενούς άρχιζαν να αυξάνονται με τον καιρό.

Σε αυτούς που είχαν υποβληθεί σε βιοψία πριν και ενδεχομένως χρειάζονται νέα βιοψία, το MPS2 θα εντοπίσει μισούς από αυτούς των οποίων η δεύτερη βιοψία θα είναι αρνητική.

Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο JAMA Oncology.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Η νόσος Αλτσχάιμερ εμφανίζεται στους περισσότερους ανθρώπους με σύνδρομο Down και εξελίσσεται ταχύτερα

Νέα έρευνα έδειξε ότι η νόσος Αλστχάιμερ ξεκινά νωρίτερα και εξελίσσεται ταχύτερα σε αυτούς, εμφανιζόμενη σε πολλούς στη μέση ηλικία.

Οι γιατροί από καιρό γνωρίζουν ότι σχεδόν όλοι οι άνθρωποι με σύνδρομο Down θα εμφανίσουν νόσο του Αλτσχάιμερ αργότερα στη ζωή τους. Οι δυο παθήσεις συνδέονται γενετικά.

Νέα έρευνα έδειξε ότι η νόσος Αλστχάιμερ, επίσης ξεκινά νωρίτερα και εξελίσσεται ταχύτερα σε αυτούς, εμφανιζόμενη σε πολλούς στη μέση ηλικία.

Ο Dr. Beau Ances του Washington University στο St. Louis δήλωσε ότι επί του παρόντος δεν υπάρχουν διαθέσιμες θεραπείες για το Αλτσχάιμερ για ανθρώπους με σύνδρομο Down.

Ο Ances σημείωσε ότι άνθρωποι με σύνδρομο Down συχνά αποκλείονται από κλινικές δοκιμές για το Αλτσχάιμερ και αυτό είναι τραγωδία, επειδή αυτοί χρειάζονται τη θεραπεία περισσότερο από τον καθένα.

Το σύνδρομο Down προκαλείται από την παρουσία ενός επιπλέον χρωμοσώματος 21. Αυτό επίσης φέρει μαζί του επιπλέον αντίγραφο του γονιδίου APP, που σημαίνει ότι η συσσώρευση πρωτεΐνης βήτα αμυλοειδούς στον εγκέφαλο –που συνδέεται με το Αλτσχάιμερ- συμβαίνει πιο γρήγορα σε ανθρώπους με σύνδρομο Down.

Η έρευνα επίσης εστίασε σε άλλη ομάδα ανθρώπων με νόσο Αλτσχάιμερ πρώιμης έναρξης, αυτούς με κληρονομική μορφή της νόσου, που ονομάζεται αυτοσωματική κυρίαρχη  νόσος Αλτσχάιμερ.

Επειδή αυτοί οι άνθρωποι κληρονομούν μεταλλαγμένη μορφή ενός από 3 γονίδια PSEN1, PSEN2 ή APP, επίσης μπορούν να εμφανίσουν νόσο Αλτσχάιμερ ακόμα και στην ηλικία των 30 ή 40 ετών.

Οι ερευνητές εστίασαν στη συσσώρευση στον εγκέφαλο των ασθενών της πρωτεΐνης ΤΑU.

Ελαβαν απεικονιστικές εξετάσεις εγκεφάλου από 137 συμμετέχοντες με σύνδρομο Down και από 49 με αυτοσωματική κυρίαρχη νόσο Αλτσχάιμερ και διαπίστωσαν ότι αμυλοειδείς πλάκες και πρωτεΐνη TAU συγκεντρώνονται περίπου στις ίδιες περιοχές του εγκεφάλου και σε παρόμοιο χρόνο.

Όμως σε σύγκριση με ανθρώπους με αυτοσωματική κυρίαρχη νόσο Αλτσχάιμερ η συσσώρευση Ταυ ξεκίνησε νωρίτερα στον εγκέφαλο ανθρώπων με σύνδρομο Down και επίσης συνέβη με μεγαλύτερο ρυθμό σε σχέση με τη συσσώρευση αμυλοειδούς.

Στο σύνδρομο  Down, η συσσώρευση αμυλοειδούς και ΤΑU συμβαίνει περίπου την ίδια χρονική περίοδο.

Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο The Lancet Neurology.

Πηγές:
The Lancet Neurology.

 

 

Πηγη: https://www.iatronet.gr/

Νταλούκας Κώστας: Η κρίσιμη χρησιμότητα των εμβολίων

Στα χρονικά της ιστορίας της ιατρικής, λίγες παρεμβάσεις είχαν τόσο βαθύ αντίκτυπο στη δημόσια υγεία όσο τα εμβόλια. Από την εξάλειψη θανατηφόρων ασθενειών έως τον μετριασμό της σοβαρότητας των ασθενειών, τα εμβόλια αποτελούν ακρογωνιαίο λίθο της προληπτικής ιατρικής.

Από το 2024, έχουν περάσει περίπου 228 χρόνια, όταν ο Έντουαρντ Τζένερ, ένας Άγγλος γιατρός, εμβολίασε ένα νεαρό αγόρι ονόματι James Phipps με τον ιό της ευλογιάς, που πήρε από άρρωστη αγελάδα, για να το προστατεύσει από την ευλογιά. Αυτό το πρωτοποριακό γεγονός σηματοδότησε την έναρξη του εμβολιασμού ως ιατρικής πρακτικής.

Ωστόσο, παρά την αδιαμφισβήτητη αποτελεσματικότητά τους, τα εμβόλια έχουν πέσει θύματα της αποτελεσματικότητάς τους και βρίσκονται μπλεγμένα σε μια δίνη παραπληροφόρησης και σκεπτικισμού.

Διαχωρίζοντας την πραγματικότητα από τη μυθοπλασία

Καθώς γιορτάζουμε την Ημέρα Εμβολιασμού, είναι επιτακτική ανάγκη να επιβεβαιώσουμε την εγκυρότητα των εμβολίων και να υπογραμμίσουμε τον αναντικατάστατο ρόλο τους στη διαφύλαξη της δημόσιας υγείας και της ανθρωπότητας.

Μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζει το τοπίο των εμβολιασμών είναι η διάδοση των μύθων και των παρανοήσεων. Από τους αβάσιμους ισχυρισμούς περί τοξικότητας των εμβολίων έως τις λανθασμένες πεποιθήσεις σχετικά με την αποτελεσματικότητά τους, η παραπληροφόρηση απειλεί να διαβρώσει την εμπιστοσύνη του κοινού στα προγράμματα εμβολιασμού. Ωστόσο, ένας απίστευτα ισχυρός και μεγάλος όγκος επιστημονικών δεδομένων υποστηρίζει απερίφραστα την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα των εμβολίων.

Τα εμβόλια υποβάλλονται σε αυστηρές δοκιμές και έλεγχο πριν εγκριθούν για δημόσια χρήση. Οι κλινικές δοκιμές. στις οποίες συμμετέχουν χιλιάδες συμμετέχοντες, αξιολογούν τόσο την ασφάλεια όσο και την αποτελεσματικότητα, διασφαλίζοντας ότι μόνο τα εμβόλια που πληρούν αυστηρά πρότυπα εγκρίνονται για χορήγηση. Επιπλέον, τα συστήματα επιτήρησης μετά την κυκλοφορία των εμβολίων παρακολουθούν συνεχώς την ασφάλεια των εμβολίων, εντοπίζοντας και αντιμετωπίζοντας ταχέως τυχόν ανεπιθύμητα συμβάντα. Δεκαετίες ερευνών πιστοποιούν το συντριπτικό προφίλ ασφάλειας των εμβολίων, με τις σπάνιες ανεπιθύμητες αντιδράσεις να αντισταθμίζονται κατά πολύ από τα οφέλη του εμβολιασμού.

Οχύρωση κατά των ασθενειών

Πέρα από την προστασία των ατόμων, τα εμβόλια μέσω της ανοσίας της αγέλης, προστατεύουν την δημόσια υγεία θωρακίζοντας τους ευάλωτους πληθυσμούς από τις ολέθριες επιπτώσεις των μολυσματικών ασθενειών. Ανοσοποιώντας μια κρίσιμη μάζα του πληθυσμού, τα εμβόλια δημιουργούν ένα συλλογικό φράγμα κατά της εξάπλωσης των παθογόνων μικροοργανισμών, ανακόπτοντας αποτελεσματικά τις αλυσίδες μετάδοσης. Αυτή η κοινοτική άμυνα είναι ιδιαίτερα σημαντική για τα άτομα που δεν μπορούν να λάβουν εμβόλια για ιατρικούς λόγους, όπως η πάρα πολύ μικρή ηλικία, το εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα, οι αλλεργίες κα.

Η ιστορία μαρτυρεί τη μεταμορφωτική δύναμη της ανοσίας της αγέλης στην εξάλειψη των άλλοτε πανταχού παρόντων καταστρεπτικών για τον άνθρωπο λοιμώξεων, που αποτελούσαν μάστιγα για την ανθρωπότητα. Ασθένειες όπως η ευλογιά και η πολιομυελίτιδα, οι οποίες κάποτε προκαλούσαν φόβο, πόνο, αναπηρίες και θανάτους έχουν περάσει στα χρονικά της ιστορίας χάρη στις συντονισμένες προσπάθειες εμβολιασμού. Ωστόσο, η ανθεκτικότητα των ασθενειών αυτών να επανεμφανίζονται υπογραμμίζει την ευθραυστότητα της ανοσίας της αγέλης και την επιτακτική ανάγκη διατήρησης υψηλής εμβολιαστικής κάλυψης.

Προσαρμογή των στρατηγικών εμβολιασμού στις σύγχρονες προκλήσεις

Καθώς αντιμετωπίζουμε τις πολυπλοκότητες ενός παγκοσμιοποιημένου κόσμου, οι στρατηγικές εμβολιασμού πρέπει να εξελίσσονται για την αντιμετώπιση των αναδυόμενων απειλών. Η πανδημία COVID-19 υπογράμμισε την ανάγκη για ευέλικτα πλαίσια ανάπτυξης και διανομής εμβολίων ικανά να ανταποκρίνονται σε ταχέως εξελισσόμενα παθογόνα. Μέσω πρωτοφανούς συνεργασίας και καινοτομίας, οι επιστήμονες πέτυχαν το αξιοσημείωτο κατόρθωμα της ανάπτυξης πολλαπλών εμβολίων COVID-19 σε χρόνο ρεκόρ, προσφέροντας έναν φάρο ελπίδας μπροστά στις αντιξοότητες.

Επιπλέον, η διστακτικότητα και ο εφησυχασμός όσον αφορά τα εμβόλια αποτελούν τρομερά εμπόδια για την επίτευξη της βέλτιστης εμβολιαστικής κάλυψης. Η αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων απαιτεί πολύπλευρες προσεγγίσεις που περιλαμβάνουν την εμπλοκή της κοινότητας, την εκπαίδευση και τη διαφανή επικοινωνία. Η ενδυνάμωση των ατόμων με ακριβείς πληροφορίες και η ενίσχυση της εμπιστοσύνης στην επιστήμη είναι απαραίτητα βήματα προς την κατεύθυνση της προώθησης μιας κουλτούρας αποδοχής και συμμόρφωσης με τα εμβόλια.

Διατηρώντας την κληρονομιά του εμβολιασμού

Καθώς γιορτάζουμε την Ημέρα Εμβολιασμού, ας επιβεβαιώσουμε εκ νέου τη δέσμευσή μας να διατηρήσουμε την κληρονομιά του εμβολιασμού. Πρέπει να απορρίψουμε την παραπληροφόρηση και τον σκεπτικισμό, αγκαλιάζοντας την επιστημονική γνώση και συναίνεση, σχετικά με την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα των εμβολίων. Δίνοντας προτεραιότητα στον εμβολιασμό ως θεμελιώδη πυλώνα της δημόσιας υγείας, μπορούμε να σφυρηλατήσουμε ένα μέλλον όπου οι ασθένειες, που μπορούν να προληφθούν, θα ανήκουν στα χρονικά της ιστορίας και η υγεία και η ευημερία όλης της ανθρωπότητας θα διασφαλίζονται.

Σύμφωνα με τα λόγια του DrJonas Salk, του πρωτοπόρου ιολόγου που ανέπτυξε το πρώτο εμβόλιο κατά της πολιομυελίτιδας,

“Η ελπίδα βρίσκεται στα όνειρα, στη φαντασία και στο θάρρος εκείνων που τολμούν να κάνουν τα όνειρα πραγματικότητα”.

Σήμερα, όσο ποτέ άλλοτε, είμαστε μπροστά στην ανακάλυψη και την εφαρμογή πολλών νέων εμβολίων που υπόσχονται να απαλλάξουν τα παιδιά και τον άνθρωπο όχι μόνο από λοιμώδη νοσήματα αλλά και από κακοήθειες και αυτοάνοσα.

Ας τολμήσουμε να ονειρευτούμε έναν κόσμο όπου τα εμβόλια θα εκπληρώνουν την υπόσχεσή τους να εξαλείψουν τις ασθένειες και να προωθήσουν μια πιο υγιή, πιο δίκαιη κοινωνία. Σε αυτή την Ημέρα Εμβολιασμού και όχι μόνο, ας είμαστε ενωμένοι στην απόφασή μας να προστατεύσουμε την υγεία και τη ζωτικότητα των μελλοντικών γενεών μέσω της δύναμης του εμβολιασμού.

 

Κώστας Νταλούκας, Παιδίατρος, Πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ελευθεροεπαγγελματιών Παιδιάτρων

 

 

Πηγη: https://healthmag.gr/

Σήμα κινδύνου από τον ΠΟΥ για την εξάπλωση της γρίπης των πτηνών σε ανθρώπους

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) εξέφρασε σήμερα την «τεράστια ανησυχία του» για την αυξανόμενη εξάπλωση του στελέχους H5N1 της γρίπης των πτηνών σε άλλα είδη, ανάμεσά τους και άνθρωποι.

«Παραμένει, πιστεύω, (αιτία) τεράστιας ανησυχίας», δήλωσε ο Τζέρεμι Φάραρ επικεφαλής επιστήμονας του ΠΟΥ στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου από τη Γενεύη.

Ο φόβος είναι ότι ο ιός Η5Ν1, που στους ανθρώπους οι οποίοι μολύνθηκαν μετά την επαφή τους με άρρωστα ζώα είχε «εξαιρετικά υψηλό ποσοστό θνησιμότητας», θα προσαρμοστεί και θα είναι ικανός να μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Προς το παρόν δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι ο Η5Ν1 έχει μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Από την αρχή του 2023 ως την 1η Απριλίου 2024 ο ΠΟΥ ανακοίνωσε ότι κατέγραψε σε 23 χώρες συνολικά 889 κρούσματα της γρίπης των πτηνών σε ανθρώπους και 463 θανάτους, δηλαδή ποσοστό θνησιμότητας 52%.

Πέρα από την παρακολούθηση των ανθρώπων που μολύνθηκαν από ζώα –αγελάδες σε μια πρόσφατη περίπτωση στις ΗΠΑ— «είναι ακόμη πιο σημαντικό να κατανοήσουμε πόσες μολύνσεις υπάρχουν σε ανθρώπους χωρίς να το γνωρίζουν, διότι με αυτό τον τρόπο θα γίνει η προσαρμογή του ιού», εξήγησε ο Φάραρ.

«Είναι τραγικό που το λέω, αλλά αν μολυνθώ από τον Η5Ν1 και πεθάνω, αυτό τελειώνει», δηλαδή σπάει η αλυσίδα μετάδοσης, επεσήμανε ο ίδιος και πρόσθεσε: «Αν κάνω τον γύρο της κοινότητας και μεταδώσω τον ιό σε άλλο άνθρωπο, ξεκινώ νέο κύκλο».

Στις αρχές Απριλίου οι αμερικανικές αρχές είχαν ανακοινώσει ότι ένας άνθρωπος βρέθηκε θετικός στη γρίπη των πτηνών, αφού μολύνθηκε από αγελάδα στο Τέξας.

Προς το παρόν οι περιπτώσεις μετάδοσης του ιού σε άνθρωπο είναι πολύ σπάνιες.

Ένα εννιάχρονο παιδί, φορέας του στελέχους Η5Ν1, πέθανε από γρίπη των πτηνών στην Καμπότζη τον Φεβρουάριο, ενώ στη χώρα καταγράφηκαν το 2023 άλλοι τρεις θάνατοι από την ίδια ασθένεια.

Στις ΗΠΑ ο ασθενής εμφάνισε «κόκκινα μάτια ως μοναδικό σύμπτωμα», διευκρίνισαν οι αρχές, ενώ πρόσθεσαν ότι τέθηκε σε απομόνωση και του χορηγήθηκε αντιιικό φάρμακο που χρησιμοποιείται για τη γρίπη.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

 

Πηγη: https://www.news4health.gr/